Từ Điển Thiền Tông Hán Việt

TIỆN NHIÊU 便 饒

Giả sử, dù cho. Trung Phong Hòa thượng Hành lục trong TPQL ghi: »便 饒 知 得、 亦 生 死 所 知、 亦 是 生 死。 – Dù cho biết được cũng là cái biết do sinh tử, cũng là sinh tử.«

TIẾP DẪN CHI TỪ 接 引 之 辭

Lời nói tiếp độ, dẫn dắt người học. Dưới cái nhìn của Thiền tông, đây chỉ là giáo thuyết quyền nghi, pháp môn phương tiện mà thôi. Kỳ thực nói như thế cũng là thừa thãi rồi. Đoạn Tế Tâm Yếu ghi: »我 此 禪 宗 從 上 相 承 以 來、 不 曾 教 人 求 知 求 解、 只 云 學 道 早 是 接 引 之 辭。 然道 亦 不 可 學、 情 存 學 解、 卻 成 迷 道。 – Thiền tông của ta đây, sự truyền thừa từ trước đến nay, chẳng từng dạy người tìm cầu tri giải, chỉ nói »học đạo« sớm là lời nói tiếp độ, dẫn dắt người học.

Nhưng đạo cũng chẳng thể học, nơi thức tình mà còn học giải, trở lại thành mê đạo.«

TIẾP NHÂN 接 人

Tiếp độ, dẫn dắt người học. Bích Nham lục q. 1 ghi: »此 是 大 手 宗 師。 不 與 你 論 玄 論 妙 論 機 論 境、 一 向 以 本 分 事 接 人。 – Đây là thiền sư có thủ đoạn cao siêu, không bàn huyền diệu, không luận cơ cảnh, một bề dùng việc siêu thoát sinh tử để tiếp độ người.«

TIẾP THỊ 接 示

Tiếp dẫn, chỉ dạy. Tiết bảo Phúc Hòa thượng trong TĐT q. 11 ghi: »弟 子 之 禮 纔 施、 接 示 之 言 便 至。 雪 峰 云： 還 會 麼？ 師 欲 擬 近 前、 雪 峰 以 杖 拄 之、 師 頓 契 玄 要。 – Lễ chào hỏi của đệ tử vừa xong, lời chỉ dạy liền tiếp theo đó. Tuyết Phong nói: Có lãnh hội chăng? Sư định đến gần. Tuyết Phong lấy gậy chận lại. Sư tập tức khế ngộ yếu chỉ Thiền tông.« TIẾP TRÚC ĐIỂM NGUYỆT 接 竹 點 月 Còn gọi: Duyên mộc cầu ngư (leo cây để bắt cá). Dùng cành tre để khều mặt trăng.

Thiền tông mượn thành ngữ này để chỉ cho việc làm phí công vô ích. Hư Đường Hòa thượng ngữ lục q. 1 (Đại 47, 984 trung) ghi: »若 要 扶 樹 臨 際 正 宗、 大 似 接 竹 點 月。 – Nếu muốn gầy dựng Lâm Tế Chính Tông thì giống như dùng cành tre để khều mặt trăng«.

TIẾP VẬT LỢI SINH 接 物 利 生

TIẾP VẬT LỢI SINH 接 物 利 生 Tiếp dẫn người học, tạo phúc cho chúng sinh. Bài tựa của Dương Ức viết trong CĐTĐL ghi: »隨 機 悟 理。 爰 有 三 乘 之 差。 接 物 利 生。 乃 度 無 邊 之 眾。 – Tùy theo căn cơ mà ngộ được lý, do đó có sự sai biệt của tam thừa, tiếp dẫn người học, tạo phúc cho chúng sinh là độ chúng sinh vô biên.«

TIỆT ĐOẠN CÁT ĐẰNG 截 斷 葛 藤

Chặt đứt tất cả những lời giải thích dài dòng. Đây là cách lập bày của nhà thiền nhằm tiếp dẫn người học. Bích Nham lục q.

1 ghi: »直 下 截 斷 葛 藤。 後 學 初 機 難 爲 湊 泊。 – Lập tức chặt đứt tất cả lời giải thích dài dòng, phiền phức khiến cho kẻ hậu học sơ cơ khó có thể khế hội«.

TIỆT ĐOẠN CHÚNG LƯU 截 斷 眾

流 Chặt đứt các dòng. Đây là 1 trong 3 câu nói nổi tiếng của Vân Môn trong khi tiếp dẫn người học. Ngài thường dùng một chữ hoặc một câu nói, ngay lúc đó chặt đứt tất cả trói buộc của ngôn ngữ khiến cho người học dứt hết các chuyển cơ, không khởi ý tưởng phân biệt, từ đó chiếu soi lại tự thân, trở về nguồn tâm. Tiết Cửu Đảnh Huệ Tuyền Thiền sư trong NĐHN q. 18 ghi: »昔 日 雲 門 有 三 句、 謂 函 蓋 乾 坤 句、 截 斷 眾 流 句、 隨 波 逐 浪 句。 – Thuở xưa ngài Vân Môn có 3 câu nói, đó là: Hàm cái càn khôn (bao trùm trời đất);

tiệt đoạn chúng lưu (chặt đứt các dòng);

tùy ba trục lãng (theo mòi đuổi sóng)«.

TIỆT ĐOẠN THIÊN SAI 截 斷 天 差

Trừ hết các thứ sai biệt, tức chẳng dùng vọng tâm phân biệt để nhìn muôn sự muôn vật. Như Tịnh ngữ lục q. thượng: »截 斷 千 差、 單 提 一 著。 那 邊 放 下 龜 毛、 者 裏 拈 起 兔 角。 – Trừ hết các thứ sai biệt, chỉ đưa ra một nước cờ. Bên kia buông lông rùa xuống, ở đây đưa sừng thỏ lên«.

TIỆT LƯU CƠ 截 流 機

Cơ dụng chặt đứt dòng ý thức. Tiết Thị Tâm Nguyên Tụ Duy-na trong Duy Tắc ngữ lục q. 3 ghi: »夫 欲 達 識 心 源、 別 無 奇 術、 惟 於 念 慮 汹 涌 之 際、 用 截 流 機、 當 頭 坐 斷。 – Luận đến việc muốn rõ nguồn tâm, không có thuật lạ nào khác, mà chỉ ở nơi vọng niệm đang dâng trào, biết dùng cơ dụng chặt đứt dòng ý thức, lập tức quét sạch nó đi!«.

TIỆT LƯU CHI TÁC 截 流 之 作

Hành vi cơ dụng chặt đứt dòng chảy của ý thức. Tiết Trường Khánh Hòa thượng trong TĐT q. 10 ghi: »太 傅 若 也 不 吝、 則 顯 截 流 之 作 也。 – Nếu Thái Phó không phải là kẻ keo kiệt, thì hãy biểu lộ hành vi cơ dụng chặt đứt dòng chảy của ý thức«.

TIỆT SINH TỬ LƯU 截 生 死 流

Chặt đứt dòng chảy luân hồi sinh tử, tức là siêu việt sinh tử luân hồi. Nhà thiền cho rằng đây là việc bản phận của người tu thiền, là mục đích của việc tham thiền, cảnh giới của diệu ngộ. Minh Giác ngữ lục q. 1 ghi: »但 以 上 無 攀 仰 下 絕 己 躬。 自 然 常 光 見 前。 箇 箇 壁 立 千 仞。 還 辯 明 得 也 無。 未 辯 辯 取。 未 明 明 取。 既 辯 明 得 能 截 生 死 流。 同 踞 祖 佛 位。 妙 圓 超 悟 正 在 此 時。 – Chỉ cần trên không dựa vào bậc tôn kính, dưới không tự khi mình thì tự nhiên Phật 846 TIẾU ẨN ĐẠI HÂN THIỀN SƯ NGỮ LỤC 笑 隠 大 訢 禪 師 語 錄 tính hiện tiền, mỗi mỗi như vách đứng ngàn trượng, có biện minh được hay không? Chưa biện thì hãy biện, chưa minh thì hãy minh đi! Đã biện được là có khả năng chặt đứt dòng chảy luân hồi sinh tử, cùng ngồi vào địa vị của Phật Tổ, diệu viên siêu ngộ chính là ở lúc này«.

TIÊU 消、 銷

Hưởng dụng. Pháp Diễn ngữ lục q. trung:

»有 人 跳 得 出。 日 銷 萬 兩 黃 金。 若

跳 不 出。 有 處 著 脅 在。– Người nào nhảy qua được, mỗi ngày hưởng dụng muôn lượng vàng ròng. Nếu nhảy chẳng qua thì có chỗ cho ngươi ở ư!«. Lâm Tế ngữ lục ghi: »瞎 漢 枉 消 他 十 方

信 施。 道 我 是 出 家 兒。 作 如 是 見 解。 – Đồ mù, luống hưởng dụng tín thí mười phương, nói rằng ta là kẻ xuất gia, khởi lên kiến giải như thế.«

TIÊU DAO THANG 消 遙 湯

Nước tiêu dao. Tiêu dao là một thuật ngữ trong thiên »Tiêu dao du« trong Nam Hoa Kinh của Trang Tử, ám chỉ con người vươn mình ra vũ trụ, rong chơi nhàn hạ, mọi quan niệm về không gian và thời gian đều trở nên tương đối. Thiền tông mượn dùng để chỉ một thứ nước giúp con người giải cơn khát trần tục. Bài Phóng Cuồng

Ca trong Tuệ Trung Thượng Sĩ ngữ lục có ghi:

倦 小 憩 兮 歡 喜 地、 渴 飽 啜 兮 逍 遙 湯 »Quyện tiểu khệ hề hoan hỷ địa Khát bão xuyết hề tiêu dao thang«.

»Mệt thì nghỉ tạm chừ đất hoan hỷ Khát thì uống no chừ nước tiêu dao«.

TIÊU HOÀNG 蕭 皇

Còn gọi: Tiêu Diễn. Vị hoàng đế họ Tiêu.

Chỉ cho vua Lương Võ Đế, vì ông họ Tiêu tên Diễn. Hội thứ 9 Cư Trần Lạc Đạo Phú của Trần Nhân Tông ghi: 㐱 舍 吶 自 〖⿰婁車〗 馬 祖 乙 㐌 涓 課 〖⿰畧車〗 蕭 皇 »Chỉn xá nói từ sau Mã Tổ,

Ắt đã quên thuở trước Tiêu Hoàng«.

TIÊU SƠN TỰ 蕭 山寺

Còn gọi: Chùa Thiền Tâm, chùa Trường Liêu. Chùa ở xã Tương Giang, huyện Tiêu Sơn, tỉnh Hà Bắc, Việt Nam, cách Hà Nội gần 20km về hướng đông bắc. Tương truyền trong công cuộc lấy ngôi nhà Lê, Lý Công Uẩn bảo sư Vạn Hạnh ẩn náu tại chùa này. Hiện nay nơi đây còn thờ Thiền sư Vạn Hạnh.

TIÊU TỨC 消 息

Tin tức sắp kiến tính. Tiết Triệu Biện

Thanh Hiến trong NĐHN ghi 腰 佩 黃 金 已 退 藏 箇 中 消 息 也 尋 常 世 人 欲 識 高 齋 老 祇 是 柯 村 趙 四 郎 Yêu bội hoàng kim dĩ thối tàng Cá trung tiêu tức dã tầm thường Thế nhân dục thức Cao Tề lão Chỉ thị Kha thôn Triệu tứ lang«.

»Lưng mang vàng nén về ẩn thân Trong đây tin tức cũng bình thường

Ai kia muốn biết Cao Tề lão,

Ở thôn Kha ấy Triệu tứ lang«.

TIẾU ẨN ĐẠI HÂN THIỀN SƯ NGỮ LỤC 笑 隠 大 訢 禪 師 語 錄 Còn gọi: Quảng Trí Toàn Ngộ Thiền sư ngữ lục. Ngữ lục, 4 quyển, do Tiếu Ẩn Đại 847

TIẾU CỤ 笑 具

Hân soạn vào đời Nguyên, các vị Diên Tuấn, Huệ Đàm biên tập, được xếp vào Tục Tạng kinh tập 121, trang 201. Nội dung thu thập ngữ lục của sư Đại Hân ở các nơi: Điểu Hồi Thiền Tự, Thiền tông Đại Báo Ân Quốc Tự, Trung Thiên Trúc Thiền Tự và Chân tán, Kệ tụng, lời tựa của Nguyệt Giang Hòa thượng ngữ lục, lời tựa Chứng Đạo Ca, bình luận Trung Phong Hòa thượng ngữ lục.

TIẾU CỤ 笑 具 Chuyện cười, chuyện khôi hài. Bài thơ »Tam cú« của Sở Viên Từ Minh Thiền sư trong KTTQTĐL q. 29 ghi: »第 三 句、

維 那 是 疾 文 殊 去。 對 談 一 默 振 乾 坤、 直 至 而 今 作 笑 具。 – Câu thứ ba, Duy-na bệnh nặng, Văn-thù đến thăm.

Hai bên bàn luận, một phen im lặng chấn động đất trời, cho đến hôm nay trở thành chuyện cười.«

TIẾU HIÊN 笑 軒

Hiệu của thiền tăng Cảnh Hiến sống vào đời cuối Nguyên đầu Minh. X. Cảnh Hiến.

TIẾU NHAM 笑 巖

Hiệu của thiền tăng Đức Bảo sống vào đời Minh. X. Đức Bảo.

là Tiểu Nam, để phân biệt với Hoàng Long

Huệ Nam.

TIỂU NGHI 小 宜

Tiểu tiện. Tiết Triệu Châu Tùng Thẩm Thiền sư trong NĐHN q. 4 ghi: »大 宜 東 北 角、 小 宜 僧 堂 後。 – Đại tiện thì đến góc đông bắc, tiểu tiện thì ra mé sau tăng đường.«

TIỂU TẬN 小 盡

Tháng thiếu âm lịch. Tông Môn Võ Khố ghi: »天 是 天 地 是 地。 山 是 山 水 是 水。 僧 是 僧 俗 是 俗。 大 盡 三 十 日 小 盡 二 十 九。 – Trời là trời, đất là đất, núi là núi, sông là sông, tăng là tăng, tục là tục, tháng đủ là ba mươi ngày, tháng thiếu thì hai mươi chíng ngày.«

TIỂU THAM 小 參

Thời thuyết pháp, tham vấn ngoài thời gian đã được quy định trong các tự viện Thiền tông. Về quy mô thì tiểu tham nhỏ hơn nghi thức Thượng đường. Tông Môn Võ Khố ghi: »眞 淨 和 尚 退 洞 山、 游 浙 至 滁 州 琅 琊 起 和 尚 處、 因 眾 請 小 參、 眞 淨 貶 剝 諸 方 異 見 邪 解、 無 所 忌 憚. – Hòa thượng Chân Tịnh rời khỏi Động Sơn, đi từ Chiết Giang đến chỗ

TIẾU ÔNG 笑 翁

của Hòa thượng Lang Da Khởi ở Trừ Hiệu của thiền tăng Diệu Kham sống vào Châu. Nhân đại chúng thỉnh tiểu tham, đời Tống. X. Diệu Kham.

Chân Tịnh không biết kiêng sợ chê bai thiền sư các nơi khác là dị kiến tà giải«.

TIỂU LÃNG THIỀN SƯ 小 朗 禪 師

Thiền tăng Chấn Lãng đời Đường được

TÍN HỌC 信 學 (?-1190)

người đời gọi là Tiểu lãng thiền sư. X. Thiền tăng đời Lý, thuộc dòng Vô Ngôn Chấn lãng Thông đời thứ 10, nối pháp Thiền sư Đạo Huệ. Sư họ Tô, quê ở làng Chu Minh, phủ

TIỂU NAM 小 南

Thiên Đức, miền Bắc Việt Nam. Gia đình Thiền tăng Hệ Nam đời Tống còn được gọi chuyên nghề khắc bản kinh. Thuở nhỏ sư 848

TINH TIẾU 精 峭

theo học bởi thầy Thành Giới, không thích giao du. Năm 32 tuổi, sư thọ giáo nơi thiền sư Đạo Huệ ở núi Tiên Du. Sư hầu thầy được 3 năm, nhận sâu ý chỉ Thiền và nối pháp ngài. Sư chống gậy du phương, đến chùa Quán Đảnh núi Không Lộ huyện Thạch Thất, Sơn Tây dừng lại trụ trì. Sư chuyên tu tam quán theo trong kinh Viên Giác, ngày chỉ ăn một bữa, đến nỗi hình dung tiều tụy, trải nhiều năm như thế mà chẳng thối chí. Do đây thâm đắc chính định tam quán. Công khanh sĩ thứ ngưỡng mộ đến học rất đông. Kệ thị tịch:

山 林 虎 豹。 橫 文 班 駁 若 欲 甄 別。 子 啐 母 啄 »Sơn lâm hổ báo Hoành văn ban bác Nhược dục chân biệt Tử thốt mẫu trác«.

»Núi rừng cọp beo Vằn vện lẫn lộn Nếu muốn phân rành Con kêu, mẹ mổ«.

Theo: Thiền sư Việt Nam của HT. Thanh Từ. giống nhau. Thiên sách này có ảnh hưởng rất lớn đối với sự hình thành tư tưởng Thiền tông vào thời kỳ đầu. Sách chú thích về thiên này có: -Tín Tâm Minh Niêm Cổ của Thanh Liễu.

-Tín Tâm Minh Nghĩa Giải của Minh Bản.

TÍN THỨC THÂM MINH 信 識 深

明 Tin sâu hiểu rõ. Thượng sĩ hành trạng trong Tuệ Trung Thượng Sĩ ngữ lục ghi:

»其 談 玄 說 妙、 明 月 風 清、 當 時 諸 方 碩 德、 咸 謂 上 士 信 識 深 明、 逆 行 順 行、 實 爲 難 測。 – Ngài bàn huyền nói diệu như gió mát trăng thanh, những hàng thạc đức đương thời đều bảo Thượng sĩ tin sâu hiểu rõ, thuận hạnh nghịch hạnh thật khó lường được«.

TINH LAM 精 藍

Chùa Phật. Huệ Nam ngữ lục ghi: »今 日 四 月 八、 我 佛 降 生 之 日、 天 下 精 藍、 皆 悉 浴 佛。 – Hôm nay là ngày mồng 8 tháng 4, là ngày đức Phật giáng sinh, các chùa Phật khắp nơi đều tổ chức lễ tắm Phật«.

TÍN TÂM MINH 信 心 銘

Thi ca, 1 thiên, do Tam Tổ Thiền tông là Tăng Xán soạn, được xếp vào Đại Chính Tạng tập 48, trang 376. Toàn văn gồm 146 câu, 584 chữ, làm theo thể thơ tứ ngôn.

Nội dung ca tụng cảnh giới Tín tâm bất nhị, Bất nhị tín tâm, nhấn mạnh chỗ xa lìa tất cả vọng niệm đối lập sai biệt, phải trái được mất, chính là chỗ bình đẳng tự tại.

Tác giả đề xướng tư tưởng Hoa Nghiêm »Nhất tức nhất thiết, tương hỗ dung thông«. Thiên này cùng với »Tâm Vương Minh« của Phó Đại sĩ, »Tâm Minh« của Pháp Dung, Tổ tông Ngưu Đầu, đại ý gần

TINH THÁI 精 彩

1. Tinh thần, phong thái. Tiết Hoa Đình Hòa thượng trong TĐT q. 5 ghi: »觀 師 精 彩、 甚 是 其 器、 奈 緣 不 遇 其 人！ – Xem phong thái của sư thật là người có đức độ tài năng, duyên do nào mà không gặp được người đó!« 2. Xuất sắc. TĐT q. 10 ghi: »何 不 抖 擻

眉 毛、 著 些 子 精 彩 耶？ – Sao chẳng phấn chấn lên để xuất sắc hơn một chút?«.

TINH TIẾU 精 峭 Xuất sắc, lạ lùng. Tiết Bảo Phong Chuẩn 849

TÍNH ÂM 性 音 (?-1726)

Thiền sư trong TBCTT q. 2 ghi: »四 百 人 盡 是 精 峭 衲 子。 – Bốn trăm người đều là những vị thiền tăng xuất sắc«.

TÍNH ÂM 性 音 (?-1726) Thiền tăng đời Thanh, tự Ca-Lăng, hiệu Xuy Dư, người Trầm Dương Trung Quốc. Thuở nhỏ sư học Nho giáo chuyên về thuyết tính lý. Năm 24 tuổi theo Tỳ Lô Chân Nhất ở Cao Dương xuất gia, lại đến chùa Lý An tham kiến Mộng Am Siêu Cách đắc pháp. Ban đầu sư hoằng pháp nơi chùa Đại Thiên Phật ở Kinh Tây, chẳng bao lâu dời sang chùa Lý An, Quy Tông, Đại Giác. Niên hiệu Ung Chính thứ 1 (1723) sư từ chối các việc để nam du. Năm thứ 4 (1726) sư thị tịch nơi chùa Quy Tông. Thụy »Viên Thông Diệu Trí Thiền sư«. Tác Phẩm: Tông Giám Pháp Lâm, Tông Thống Nhất Ty. Tạp Độc Hải và Ngữ lục,

Ngữ Yếu hơn 100 quyển.

TÍNH CƠ 性 機 (1609-1681)

Thiền tăng đời Thanh, họ Trịnh, tự Huệ Lâm, người Phúc Thanh (Phúc Kiến)

Trung Quốc. Sư là người thông minh tài giỏi, xem công danh như mây bay, tâm mộ Phật pháp. Lúc 40 sư tuổi theo Hủy Công chùa Kỳ Viên xuất gia. Đời Thanh, niên hiệu Thuận Trị thứ 6 (1649) sư lên núi Hoàng Bá tham kiến Ẩn Nguyên Long Kỳ, sư được đề bạt giữ chức Ký sư. Năm thứ 11 (1654) sư theo Ẩn Nguyên sang Nhật Bản, lần lượt giữ chức Ký thất, Duy-na các chùa Đông Minh, Thánh Thọ, Phổ Môn.

Nhật Bản niên hiệu Khoan Văn (1661- 1673) sư trụ trì chùa Phất Nhật. Niên hiệu Diên Bảo thứ 8 (1680) sư trụ trì chùa Vạn Phúc làm Tổ đời thứ ba. Về sau già yếu bệnh tật tự biết không còn sống bao lâu, bèn xây dựng Viện Long Hưng để dưỡng già và mở hội truyền giới, người đến thụ giới hơn 500 người. Tác phẩm: Nhị Hội ngữ lục, Thương Lãng tập, Da Sơn tập.

TÍNH DỊ 性 易 (1596-1672)

Thiền tăng đời Thanh, họ Đái, tự Độc Lập, người Nhân Hòa (Hàng Châu) Trung Quốc. Lúc 25 tuổi nhân tị nạn chiến tranh mà sư đi du phương các nơi. Khi 50 tuổi sư đi sang Nhật Bản. Đời Thanh, niên hiệu Thuận Trị thứ 11 (1654) Ẩn Nguyên Long Kỳ đến Nhật Bản đạo pháp vang dội, sư đến tham kiến Ẩn Nguyên được thế độ, đặt pháp danh Tính Dị, hiệu »Thiên hạ nhất nhàn nhân«. Nhật Bản, niên hiệu Minh

Lịch thứ 1 (1655) theo Ẩn Nguyên đến chùa Phổ Môn ở Nhiếp Tân giữ chức Thư ký. Nhật Bản, niên hiệu Khoan Văn thứ 5

(1665), Tức Phi Như Nhất khai sáng chùa Phúc Tụ ở Phong Tiền, sư đến trợ giúp hoằng hóa. Về sau muốn tái tham Ẩn Nguyên, bởi trên đường đi bị bệnh nên trở về chùa Phúc Tụ. Sư giỏi thơ văn, khéo thư pháp, thông y thuật. Tác phẩm: Lưu Khấu

Biên Niên lục, Hữu Tiều Biệt Tự Ký, Tựu Am Độc Ngữ, Đông Hĩ Ngâm.

TÍNH ĐIỆP 併 叠

Sửa sang, thu thập. Tông Môn Võ Khố ghi:

»葉 縣 省 和 尚 嚴 冷 枯 淡、 衲 子 敬 畏 之。 浮 山 遠、 天 衣 懷 在 眾 時、 特 往 參 扣。 正 值 雪 寒、 省 訶 罵 驅 逐、 以 至 將 水 潑 旦 過、 衣 服 皆 濕。 其 他 僧 皆 怒 而 去、 惟 遠、 懷 併 叠 敷 具、 整 衣、 復 坐 於 旦 過 中。 – Hòa thượng Diệp Huyện Tỉnh tính tình nghiêm khắc khô khan, thiền tăng đều kính sợ. Hai vị Phù Sơn Viễn và Thiên Y 850

TÍNH KHƯỚC 併 卻

Hoài lúc còn ở chúng có đến thưa hỏi Ngài về đạo Thiền. Gặp lúc tuyết rơi trời lạnh, Tỉnh quở trách xua đuổi đến nỗi lấy nước dội vào phòng trọ, khiến cho y phục của họ đều ướt sũng. Các vị tăng khác thảy đều nổi giận bỏ đi, chỉ có Viễn và Hoài thu thập tọa cụ, sửa sang áo xống ở lại phòng trọ«.

TÍNH ĐĨNH 性 珽 (1598-1651)

Thiền tăng đời cuối Minh đầu Thanh, họ Trần, tự Tượng Nhai, người Phúc Thanh (Phúc Kiến) Trung Quốc. Sư từng đi chơi chùa Ngô Sơn nghe tụng »Thiền tông Chính Mạch« mà ôm ấp chí xuất gia. Đến Trường Lạc (Phúc Kiến) theo Thiền sư Thường Hi Phúc xuất gia. Năm 19 tuổi thọ nghiệp với Pháp sư Khắc Dung núi Bách Trượng. Lần lượt tham vấn các sư Vô Dị

Nguyên Lai, Mật Vân Viên Ngộ. Lại đến Đông Tháp tham kiến Phá Sơn Hải Minh nối pháp làm truyền nhân tông Lâm Tế.

Lần lượt trụ trì Long Phan Thiền tự, Ngọc Phong Thiền Tự, Hoa Nghiêm Thiền tự ở huyện Ba (Tứ Xuyên).

Tác phẩm: Tượng Nhai Đĩnh Thiền sư ngữ lục 4 quyển. Sau khi sư tịch, Đạo Trí soạn hành trạng, Trần Bảo Thược soạn tháp minh.

TÍNH ĐÔN 性 潡 (1633-1695)

Thiền tăng đời Thanh, họ Lâm, tự Cao Tuyền, hiệu Vân Ngoại, còn gọi là Đàm Hoa Đạo Nhân, người Phúc Thanh (Phúc Kiến) Trung Quốc. Năm 13 tuổi xuất gia, lên núi Hoàng Bá theo Thiền sư Huệ Môn Như Bái nối pháp. Niên hiệu Thuận Trị thứ 18 (1661) sư vâng lời Ẩn Nguyên Long Kỳ sang Nhật Bản, vào chùa Vạn Phúc ở Vũ Trị; chưa bao lâu, sư lại trụ trì chùa Pháp Vân ở Áo Châu và quản lý chùa Phật Nhật ở Nhiếp Tân, trùng hưng chùa Hiến Châu ở Gia Hạ, được Phiên Chủ Tiền Điền quy y. Về sau trở về Vũ Trị nhiều lần vào cung thuyết pháp. Nhật Bản, niên hiệu Diên Bảo thứ 3 (1675) sư soạn »Phù Tang Thiền Lâm Tăng Bảo truyện« 10 quyển. Năm sau lại biên tập »Đông Quốc Cao Tăng truyện« 10 quyển. Niên hiệu Nguyên Lộc thứ 5 (1692) kế thừa làm pháp tịch đời thứ 5 núi Hoàng Bá. Thụy là »Đại Viên Quảng Huệ Quốc Sư«, »Phật Trí Thường Chiếu Quốc Sư«. Hậu thế tôn xưng là Tổ trung hưng phái Hoàng Bá. Tác phẩm: Tẩy Vân tập 10 quyển, Phật Quốc Cao Tuyền Thiền sư ngữ lục 8 quyển, Sơn Đường Thanh Thoại 3 quyển, Đông Độ Chư Tổ truyện 1 quyển, Pháp Hoa Lược tập 1 quyển, Hàn Mặc Thiền 1 quyển, Cao Tuyền Thiền sư ngữ lục 1 quyển, Thích Môn Hiếu truyện 1 quyển.

TÍNH ĐƯƠNG 併 當

Trừ bỏ, quét sạch. Tiết Ngũ Chi dư, đời thứ 3 dưới Đại Giám trong CTTNL q. 2

ghi: »於 六 根 門 頭 刮 削 併 當 貪 愛。 – Ở nơi cửa sáu căn nạo gọt, quét sạch tham ái«.

TÍNH KHÔNG ĐẠI SƯ 性 空 大 師

1. Thụy hiệu của Thiền tăng Hoàn Trung, đời Đường. X. Hoàn Trung.

2. Thụy hiệu của Thiền tăng Chính Nguyên, đời Đường. X. Chính Nguyên

TÍNH KHƯỚC 併 卻 Trừ bỏ, trừ sạch. Đoạn Tế Tâm Yếu ghi:

»從 前 所 有 一 切 解 處、 盡 須 併 卻 令 空、 更 無 分 別、 即 是 空 如 來 藏。 – Tất cả chỗ hiểu biết có sẵn từ 851

TÍNH OÁNH 性 瑩 (1628-1706)

trước, thảy đều trừ sạch, ngay cái không cũng không còn phân biệt, tức là Không Như Lai Tạng«.

TÍNH OÁNH 性 瑩 (1628-1706) Thiền tăng đời Thanh, họ Trần, tự Độc Trạm, người Bồ Điền (Phúc Kiến) Trung Quốc. Gia thế theo Nho học, sư một mình tụng Bát-nhã Tâm kinh mỗi ngày, mọi người trong nhà gọi là »Hòa thượng tử«.

Mẹ mất, sư vào chùa Tích Vân xuất gia, đọc các ngữ lục chư Tổ mới biết yếu chỉ tọa thiền. Niên hiệu Thuận Trị thứ 11 (1654) sư theo Ẩn Nguyên Long Kỳ sang Nhật Bản. Nhật Bản, niên hiệu Khoan Văn thứ 4 (1664) sáng lập chùa Bảo Lâm trụ trì 18 năm, người hỏi đạo rất đông. Niên hiệu Thiên Hòa thứ 2 (1682) sư vâng mệnh thống lãnh phái Hoàng Bá. Niên hiệu Nguyên Lộc thứ 5 (1692) lui về ở ẩn. Tác phẩm: Ngữ lục, 30 quyển.

TÍNH PHÁI 性 派 (1631-16992)

Thiền tăng đời Thanh, họ Lâm, tự Nam Nguyên, người Phúc Thanh (Phúc Kiến)

Trung Quốc. Thuở nhỏ sư vào cửa Vô Tịnh Chương Công núi Hoàng Bá làm sa-di, lại tham kiến Thiền sư Ẩn Nguyên Long Kỳ theo hầu nhiều năm. Đời Thanh, niên hiệu Thuận Trị thứ 11 (1654) theo Ẩn Nguyên sang Nhật Bản. Nhật Bản, niên hiệu Khoan Văn thứ 8 (1668) sau khai sáng Viện Hoa Tạng sát bên núi Hoàng Bá, xây cất Từ Quang Đường. Năm thứ 11 (1671) Ẩn Nguyên âm thầm phó chúc kệ tụng, phất tử cho sư. Niên hiệu Diên Bảo thứ 1 (1673) Ẩn Nguyên tịch, sư biên tập Quảng Lục và niên phổ cho Thầy mình. Niên hiệu Nguyên Lộc thứ 1 (1688) sư trùng hưng Đại Phật điện trong chùa Đông Đại, mở hội Thiên Tăng rồi giữ chức Pháp hội Đại sư. Năm thứ 5 (1692) trở về núi Hoàng Bá ẩn cư tại hiên Cao Thọ. Tác phẩm: Giám Cổ lục 30 quyển, Chi Lâm tập 24 quyển.

TÍNH SƯ 性 獅 (1624-1688)

Thiền tăng đời Thanh, họ Chu, tự Độc Hống, người Phúc Châu, Trung Quốc.

Thuở nhỏ sư theo hầu Vân Gian Hoằng Công chùa Gia Phúc. Năm 20 tuổi cùng Vân Giản đến núi Hoàng Bá tham kiến Ẩn Nguyên Long Kỳ. Đời Thanh, niên hiệu

Thuận Trị thứ 11 (1654) sư theo Ẩn Nguyên sang Nhật Bản, lại theo Ẩn Nguyên dời sang trụ chùa Vạn Phúc ở Vũ Trị, sư được tuyển đảm nhiệm chức Đường ty. Chẳng bao lâu được cử làm Giám viện, ngày đêm nhiếp chúng chăm chăm phò giúp giáo hóa. Nhật Bản, niên hiệu Khoan Văn thứ 11 (1671) ở núi Ngũ Vân xây cất viện Hán Tùng. Trước khi thị tịch sư để lại bài kệ: »Ta là Hống Tỳ-kheo, phò Thầy chấn tông phong, hóa duyên nay đã mãn, an nhiên siêu hư không«. Tác phẩm: Ngũ Vân Biệt tập 4 quyển.

TÍNH THAO 性 瑫 (1611-1684)

Thiền tăng đời Thanh, họ Ngô, tự Mộc Am, người Tấn Giang (Phúc Kiến) Trung Quốc. Sư bẩm tính thông minh hơn người, 10 tuổi đã có chí xuất gia, 19 tuổi đến chùa Khai Nguyên được Thiền sư Ấn Minh Hòa cạo tóc, Đời Minh, niên hiệu Sùng Trinh thứ 8 (1635) sư theo Cổ Sơn Nguyên Hiền thụ giới cụ túc. Sau đó du phương chùa Tiếp Đãi ở Hàng Châu yết kiến Tuyết Quan tham vấn thiền yếu, sư còn lên núi Thiên Đồng tham yết Mật Vân. Đời Thanh, niên hiệu Thuận Trị thứ 4 (1647) sư ẩn cư 852

TÍNH THỐNG 性 統

tại Tử Vân. Năm sau sư đến núi Hoàng Bá tham kiến Ẩn Nguyên Long Kỳ. Mùa đông năm thứ 11 (1654) sư hoằng pháp nơi chùa Huệ Minh ở Tượng Sơn, Vĩnh Xuân (Phúc Kiến). Năm thứ 12 (1655) sư sang Nhật Bản ngụ tại chùa Tung Phúc ở Trường Kỳ, rồi vào núi Hoàng Bá ở Sơn Thành, kế thừa Ẩn Nguyên làm pháp tịch đời thứ hai núi Hoàng Bá. Nhật Bản, niên hiệu Diên Bảo thứ 2 (1674) một lần nữa trụ trì chùa Thụy Thánh ở Giang Hộ, mở Tam Đàn Đại Giới, người đến thọ rất đông. Năm thứ 8 (1680) vào mùa Xuân sư lui về ở ẩn Viện Tử Vân. Từng làm Thủy tổ khai sơn chùa Tượng Sơn ở Tín Châu, chùa Thiên Niên ở Tác Châu, chùa Cao Thắng ở Đậu Châu, chùa Vĩnh Phúc ở Sâm Châu, Nhật Bản.

Tháng giêng niên hiệu Trinh Hưởng thứ 1

(1684) sư triệu thỉnh Nam Nhạc Tông Công phó chúc hậu sự rồi thản nhiên thị tịch. Tác phẩm: Quảng lục 30 quyển, Hoàng Bá Mộc Am Thiền sư ngữ lục 10 quyển, Mộc Am Thiền sư Đông Lai ngữ lục 7 quyển, Tử Vân Sơn Thảo 1 quyển, Tượng Sơn ngữ lục 1 quyển, Tử Vân Khai Sĩ truyện 1 quyển.

Hàng Châu; chùa Hải Hội, chùa Diên Thọ ở Thuận Thiên (Bắc Kinh); chùa An Quốc ở Thiệu Vũ (Phúc Kiến), Mẫn Trung Thiền Tự ở Thuận Thiên. Đệ tử nối pháp hơn 20 người. Tác phẩm: Minh Giác Thông Thiền sư ngữ lục 16 quyển.

TÍNH THÔNG GIÁC NGỘ 性 聰 覺 悟 (1755-1842)

Thiền tăng đời cuối Lê đầu Nguyễn, thuộc tông Lâm Tế đời thứ 39, nối pháp Hòa thượng Đạo Dụng Đức Quảng. Sư họ Nguyễn tên Giác Ngộ, hiệu Sơn Nhân, quê ở phủ Gia Định, miền Nam Việt Nam. Sư trụ trì chùa Bát Nhã ở Long Sơn, là người tịnh tâm tu luyện, tịch cốc hơn 40 năm, được vua Minh Mạng phong chức Tăng cang. Sư là người cống hiến nhiều công sức trong việc khắc in kinh sách vào thời đó:

Kinh Vô Lượng Nghĩa do thiền sư

Toàn Nhựt Quang Đài in lại năm Kỷ Sửu (1829).

Hứa Sử Vãn truyện là tập thơ chữ nôm gồm hơn 4.000 câu thơ, Thiền sư Toàn Nhựt san bổ và khắc in. Đệ tử của sư có nhiều vị nổi danh, trong đó có 3 vị thiền

TÍNH THÔNG 性 聰 (1610-1666)

sư: Bảo Thanh, Bảo Tạng, Bảo Chân có Thiền tăng đời Thanh, Trung Quốc, họ nhiều đóng góp trong việc hoằng dương Liên, tự Hám Phác, vua Thế Tổ ban hiệu Phật pháp ở các tỉnh Nam Trung Bộ và »Minh Giác«. Năm 15 tuổi sư xuất gia nơi Đông Nam Bộ. Theo: Thiền sư Việt Nam chùa Thiên Vương, trước sau tham phỏng của HT. Thanh Từ.

Bản Huy núi Chi Đề, Đại Vân núi Phổ-đà, Mặc Uyên núi Vũ Lâm, Nguyên Hiền ở Vĩnh Giác, Nhĩ Mật ở Đông Sơn, Ngư Đàm ở Ôn Châu, sau đó đến chùa Thái Bình ở Hàng Châu tham kiến Bách Si Hạnh Nguyên, nối pháp làm truyền nhân tông Lâm Tế. Lần lượt trụ trì chùa Quán Âm, chùa Pháp Hỉ, viện Quảng Phúc ở TÍNH THỐNG 性 統 Thiền tăng đời Thanh, họ Long, hiệu Biệt Am, người An Nhạc (Tứ Xuyên) Trung Quốc. Năm 11 tuổi mất cha, sư theo Tam Sơn Đăng Lai xuất gia; sau khi thụ giới cụ túc, sư yết kiến Hành Sơn Đăng Bỉnh. Sau đó trở về Đăng Lai nối pháp làm truyền 853

TÍNH TĨNH 性 靜 (1692-1773)

nhân tông Lâm Tế. Niên hiệu Khang Hy thứ 24 (1685) Tam Sơn thị tịch, sư kế thừa pháp tịch. Năm sau du Giang Nam, trụ chùa Thiên Đồng, Phổ-đà. Năm thứ 28 (1689) sư kiêm trụ trì chùa Vĩnh Thọ ở Đông Viên, Vũ Lâm. Năm thứ 30 (1691) biên tập Tục Đăng Chính Thống 42 quyển, lại biên tập Phổ-đà Biệt Am Thiền sư Đồng Môn Lục 3 quyển.

TÍNH TĨNH 性 靜 (1692-1773)

Thiền tăng đời Lê trung hưng, thuộc tông Lâm Tế đời thứ 38, nối pháp Thiền sư Như Hiện. Sư họ Trần, quê ở Đông Khê, miền Bắc Việt Nam. Sau, sư kế thừa trụ trì ở chùa Nguyệt Quang, giáo hóa thịnh hành làm rỡ ràng cho tông môn Lâm Tế. Sư chỉ chuyên tịnh nhất tâm, mà đã xây dựng lại được các ngôi cổ tự, nào Long Động, Phúc

Quang, Quỳnh Lâm. Sư đã từng làm Hòa thượng Đàn đầu cho 8, 9 giới đàn. Đệ tử lớn của sư có đến 20 vị Đại đức trụ trì. Sư hằng giữ luật để bỏ trần về giác, chuyên trì kinh Lăng Nghiêm để thấy tính sáng tâm.

Theo: Thiền sư Việt Nam của HT. Thanh Từ.

TÍNH TUYỀN 性 泉 (1674-1744)

Thiền tăng đời Lê trung hưng, thuộc tông Lâm Tế, đời thứ 39, nối pháp Thiền sư Kim Quang Đoan. Sư họ Huỳnh, quê ở Đa Nhất, Võ Tiên, tỉnh Nam Định, miền Bắc Việt Nam. Năm 12 tuổi, sư đến chùa Liên Tông đảnh lễ Thượng sĩ xin thế phát xuất gia, thọ thập giới. Ở đây 6 năm, sư chuyên cần học tập, siêng năng hầu hạ không lúc nào bê trễ. Khoảng niên hiệu Vĩnh Hựu (1735-1740), theo lời khuyên của Thượng sĩ, sư trèo non vuợt biển chừng sáu tháng đến núi Đảnh Hồ ở Quảng Châu Trung Hoa, thọ giáo với Hòa thượng Kim Quang Đoan ở chùa Khánh Vân Đại Thiền. Sư ở đây 3 năm, vừa công tác vừa tu niệm và gắng sức học tập. Năm 25 tuổi sư thụ giới Tỳ-kheo, Bồ Tát.

Ở Trung Hoa 6 năm, sư xin phép trở về cố quốc. Khi về, sư thỉnh được 300 bộ kinh luật luận, cả thảy hơn 1.000 quyển. Sư chở ba tạng kinh để ở chùa Càn An. Tăng ni trong nước đua nhau đến thỉnh sư truyền giới lại. Sư là người mở đầu hoằng dương luật Tứ Phần. Từ đây Phật giáo nước nhà được trùng hưng rạng rỡ. Kệ thị tịch: 至 道 無 言、 入 不 二 門 法 門 無 量、 誰 是 後 昆 »Chí đạo vô ngôn Nhập bất nhị môn Pháp môn vô lượng Thùy thị hậu côn«.

»Đạo cả không lời Vào cửa chẳng hai Pháp môn vô lượng

Ai là kẻ sau«.

Theo: Thiền sư Việt Nam của HT. Thanh Từ.

TÌNH GIẢI 情 解

Tục tình vọng giải. Bích Nham lục q. 1 ghi:

»參 得 透 見 得 徹。 自 然 如 醍 醐 上 味 相 似。 若 是 情 解 未 忘。 便 見 七 花 八 裂。 決 定 不 能 會 如 此 說 話。 – Nếu tham thấu, thấy triệt, tự nhiên giống như ăn vị ngon đề-hồ, còn nếu như tình giải chưa dứt liền thấy tinh thần rối loạn, quyết định chẳng thể biết nói như thế«.

TÌNH KIẾN 情 見

Tục tình vọng kiến. Bích Nham lục q. 1 ghi: »竇 恐 怕 人 逐 情 見。 所 以 撥 轉 關 捩 子。 出 自 己 見 解 云： 休 相 854

TỈNH ĐĂNG 省 僜

憶。 清 風 匝 地 有 何 極。 – Tuyết Đậu sợ người ta chạy theo tình kiến vì thế rút hẳn chốt cửa, bày kiến giải của mình, nói: Thôi nhớ nhau, gió mát khắp nơi bao giờ ngưng«.

TÌNH NIỆM 情 念

Tục tình vọng niệm. Tiết Bạch Dương Pháp Thuận Thiền sư trong NĐHN q. 20 ghi: »道 念 若 同 情 念、 成 佛 多 時。 爲 眾 一 似 爲 己、 彼 此 事 辦。 – Nếu đạo niệm giống như tình niệm thì thành Phật không khó; vì mọi người cũng như vì mình thì đâu còn kia đây«.

TÌNH THỨC 情 識

Tục tình vọng thức. Bích Nham lục q. 1

ghi: »諸 方 陞 堂 入 室。 說 箇 什 麼。 盡 是 情 識 計 較。 – Các nơi thăng đường, nhập thất nói cái gì? Đều là đem tình thức để đoán mò«.

TÌNH TRẦN 情 塵

Bụi nhơ của tục tình. Bích Nham lục q. 1

ghi: »無 計 較 情 塵。 一 刀 截 斷。 洒 洒 落 落。 何 必 更 分 是 分 非。 辨 得 辨 失。 – Không có những suy tính về tình trần, tất cả đều chặt đứt, sạch trọi trơn.

Đâu cần phải phân thị phân phi, biện được biện mất«.

TÌNH TRI 情 知

Đoán trước, sớm biết. Tiết Huyền Sa Sư Bị Thiền sư trong NĐHN q. 7 ghi: »師 問 長 生： 維 摩 觀 佛、 前 際 不 來、 後 際 不 去。 今 則 無 住。 汝 作 麼 生 觀？ 生 曰： 放 皎 然 過、 有 箇 道 處。 師 曰： 放 汝 過 作 麼 生 道？ 生 良 久、 師 曰： 教 阿 誰 委 悉。 生 曰： 徒 勞 側 耳。 師 曰： 情 知 汝 向 鬼 窟 裡 作 活 計。 – Sư hỏi Trường Sinh: Ngài Duy-ma quán tưởng Phật, mé trước không đến, mé sau không đi, hiện tại không dừng trụ.

Còn ngươi quán tưởng ra sao? Sinh nói: Xin tha cho Kiểu Nhiên (tên của Trường Sinh Hòa thượng), còn có chỗ nói. Sư bảo: Tha cho ngươi rồi, ngươi nói ra sao? Sinh lặng lẽ hồi lâu. Sư nói: Bảo người nào biết? Sinh thưa: Luống công lắng nghe. Sư nói: Sớm biết ngươi tìm kế sống trong hang quỷ«.

TÌNH TƯ 情 思

Dùng tục tình để suy xét. Bích Nham lục q.

1 ghi: »到 這 裹。 須 是 箇 眞 實 漢。 聊 聞 舉 著。 徹 骨 徹 髓 見 得 透。 且 不 落 情 思 意 想。 – Ở đây phải là người chân tham thật chứng, vừa nghe nêu lên liền thấu xương thấu tủy, thấy thấu suốt mà không rơi vào tình tư ý tưởng«.

TÌNH TƯỞNG 情 想

Đem tục tình để suy xét. Bích Nham lục q. 1 ghi: »如 擊 石 火。 似 閃 電 光。 這 箇 些 子。 不 落 心 機 意 識 情 想。 等 爾 開 口。 堪 作 什 麼。 – Như lửa đá nháng, như ánh điện chớp, chỗ này không rơi vào tâm cơ, ý thức, tình tưởng chờ người mở miệng được sao?«.

TỈNH ĐĂNG 省 僜 Thiền tăng đời Ngũ Đại, người xứ Mân, Trung Quốc. Sư tham vấn Thiền sư Bảo Phúc Tùng Triển và đắc pháp. Khi ra hoằng pháp sư ở viện Chiêu Khánh tại Tuyền Châu. Sư giỏi làm thơ, kệ tụng được truyền bá chốn tùng lâm. Thụy hiệu: Tịnh Tu Thiền sư. 855

TỈNH HÀNH 省 行

TỈNH HÀNH 省 行 Tên của một cơ sở trong tự viện, nơi an trí các vị tăng nhân bệnh nặng sắp chết. Tiết Long Môn Thanh Viễn Thiền sư trong NĐHN q. 19 ghi: »師 嘗 題 語 於 龍 門 延 壽 壁 間 曰： 佛 許 有 病 者 當 療 治、 容 有 將 息 所 也。 禪 林 凡 有 數 名、 或 曰 涅 槃、 見 法 身 常 住、 了 法 不 生 也。 或 曰 省 行、 知 此 違 緣、 皆 從 行 苦 也。 或 曰 延 壽、 欲 得 慧 命、 扶 持 色 身 也。 其 實 使 人 了 生 死 處 也。 多 見 少 覺、 微 恙 便

入 此 堂、 不 強 支 吾、 便 有 補 益。 – Sư từng viết lên vách Diên Thọ Đường chùa Long Môn như sau: Phật cho phép người có bệnh phải trị liệu hoặc có chỗ nghỉ ngơi. Những chỗ nghỉ này trong chùa có vài tên gọi như: Niết-bàn, thấy pháp thân thường trụ, thấu rõ pháp bất sinh;

hoặc gọi là Tỉnh hành nghĩa là biết thân này khi các duyên chống trái đều tuân theo hành khổ, hoặc gọi là Diên Thọ, nghĩa là muốn được thân trí huệ nên gìn giữ sắc thân, kỳ thực khiến người thấu rõ chỗ sinh tử, mà kiến giải thì nhiều, giác ngộ lại ít.

Người bệnh nhẹ vào nhà này, chẳng ép buộc phải gắng sức, liền có bổ ích.«

TỈNH NIỆM 省 念 (926-993)

Thiền tăng đời Tống, họ Địch, hiệu Thủ Sơn, người Lai Châu (huyện Dịch, Sơn Đông) Trung Quốc. Thuở bé sư xuất gia nơi chùa Nam Thiền, sau khi thụ giới cụ túc sư đi du phương các tùng lâm, thường tu hạnh đầu đà, vì tụng kinh Pháp Hoa mỗi ngày nên người đời gọi là »Niệm Pháp Hoa«. Sau tham kiến Thiền sư Phong Huyệt Diên Chiểu được tâm truyền nối pháp, làm truyền nhân tông Lâm Tế. Về sau sư khai pháp tại Thủ Sơn Nhữ Châu (Lâm Nhữ, Hà Nam), lại trụ trì viện Quảng Giáo núi Bảo An và viện Bảo Ứng ở

Thành Hạ (Hà Nam). Khi lâm chung, sư nói kệ: »Thế giới bạch ngân Kim sắc thân Tình với vô tình đều nhất chân Sáng tối hết rồi không soi chiếu

Vầng dương sau ngọ thấy toàn thân«.

TỈNH TRIỆT 省 徹

Triệt để tỉnh ngộ. Tiết Thạch Đầu Tự Hồi thiền sư trong NĐHN q. 20 ghi: »師 念 念 不 去 心。 久 之、 因 鑿 石、 石 稍 堅、 盡 力 一 鎚、 瞥 見 火 光、 忽 然 省 徹。 – Sư mỗi niệm chẳng rời tâm. Trải qua thời gian lâu, một hôm nhân chẻ đá, đá khá cứng, sư dùng hết sức giáng xuống một búa, chợt thấy toé lửa, bỗng nhiên triệt để tỉnh ngộ.«

TĨNH CHIẾU 靜 照 (1210-1270)

Thiền tăng Nhật Bản, gọi đủ là Vô Tượng Tĩnh Chiếu. Niên hiệu Thuần Hựu thứ 12 (1252) sang nhà Tống (Trung Quốc) lên núi Kính Sơn thuộc Dư Hàng, Chiết Giang, tham học chùa Hưng Thánh Vạn Thọ, nối pháp Thiền sư Thạch Khê Tâm Nguyệt, đời thứ 22 hệ Nam Nhạc, đời thứ 4 tông Lâm Tế Nhật Bản. Niên hiệu Cảnh Định thứ 3 (1262) sau khi trở về nước sư khai sáng chùa Phật Tâm. Tác phẩm có Hưng Thiền ký.

TĨNH CƯ TỰ 靜 居 寺

Ở núi Thanh Nguyên, cách thành phố Kiết An, tỉnh Giang Tây, Trung Quốc 15km về phía đông nam. Pháp tự của Huệ Năng là Hành Tư nơi núi Thanh Nguyên cất chùa Tĩnh Cư cùng sáng lập một hệ Thiền Thanh Nguyên. Niên hiệu Trị Bình thứ 3 856

TỊNH CẦM 淨 琴

(1066) đời Tống ban tấm biển »An Ổn Tự«. Cuối đời Nguyên chùa bị thiêu hủy, cuối đời Minh xây dựng lại thành tùng lâm, đặt lại tên »Tĩnh Cư Tự«, tục gọi »Đại Miếu«. Trên cửa chính có khắc ba chữ »Thanh Nguyên Sơn« do Văn Thiên Tường viết. Trong miếu Thiên vương điện, Đại hùng điện, Tỳ Lô các đứng đối xứng nhau. Trong điện các nhiều văn vật như 4 Đại Kim cang, 18 La hán, Bồ tát Quán Aâm, còn có nồi đồng ngàn người ăn, chuông lớn ngàn cân, lư hương trăm cân.

Trên các kiến trúc gỗ của đại miếu điêu khắc chim bay thú chạy sinh động như sống. Các vị cao tăng trụ trì qua nhiều đời có Thanh Nguyên Duy Tín, Bản Tịch Chân Nguyên, Chuyên Ngu Quán Hành, My Am

Hành Tú, Tiếu Phong Đại Nhiên.

TĨNH LỰC 靜 力 (1112-1175)

Thiền tăng đời Lý, thuộc dòng Vô Ngôn Thông đời thứ 10, nối pháp Thiền sư Đạo Huệ. Sư họ Ngô, tên Trạm, quê ở Cát Lăng, Vũ Bình, miền Bắc Việt Nam. Sư vâng lời thầy lên núi cất một am cỏ tên Vương Trì, làng Cương Việt, Vũ Ninh, rồi trụ trì nơi đây. Trong 12 giờ, sư lễ Phật sám hối, được niệm Phật tam muội Sư thường giảng kinh Viên Giác, nghĩa lý chỗ nào chẳng ổn, đích thân sư cải chính. Bấy giờ sư là người giỏi biện luận, có khả năng sửa chỗ sai lầm của người. Kệ thị tịch:

先 雖 言 吉 後 言 凶

自 是 太 祖 諱 不 從 爲 遇 見 龍 爲 佛 子 忽 遭 鼠 出 寂 無 窮 »Tiên tuy ngôn kiết, hậu ngôn hung Tự thị Thái Tổ húy bất tùng Vi ngộ kiến long vi Phật tử, Hốt tao thử xuất tịch vô cùng«.

»Trước tuy nói kiết, sau gọi hung Từ đời Thái Tổ kiêng chẳng tùng Vì thế rồng lên làm Phật tử Chợt trông chuột hiện lặng vô cùng«.

Theo: Thiền sư Việt Nam của HT. Thanh Từ.

TỊNH 并

Và, cùng, liên từ. Vô Môn Quan ghi: »俱 胝 并 童 子、 悟 處 不 在 指 頭 上。 若 向 者裡 見 得、 天 龍 同 俱 胝 并 童 子、 , 與 自 己 一 串 穿 卻。 – Chỗ ngộ của Câu Chi và đồng tử chẳng phải trên ngón tay. Nếu ở nơi đây nhận ra được thì

Thiên Long, Câu Chi và đồng tử với chính mình sẽ xỏ cùng một xâu.«

TỊNH BẢO 淨 寶 (1609-1675)

Thiền tăng đời Thanh, họ Âu Dương, người đời gọi là »Thiên Ngu Tịnh Trụ Thiền sư«, người xứ Kiến Xương (nay là huyện Vĩnh Tu tỉnh Giang Tây) Trung Quốc. Xuất gia năm 12 tuổi, sư nghe tiếng bảng kêu có chỗ tỉnh ngộ, sư đến Biện Sơn tham yết Cửu Mặc Đại Âm. Sau khi Đại Âm thị tịch, sư đến núi Bảo Thọ yết kiến Thạch Vũ Minh Phương được ấn khả và nối pháp ngài, thuộc tông Tào Động. Năm 1656, sư ở Nam Sơn tại Vũ Hàng khai pháp. Sư từng trụ các nơi: Hiển Thánh tại Việt Châu (nay là huyện Thiệu Hưng tỉnh Chiết Giang), Hưng Thiện tại Gia Lạc (nay là Gia Hưng tỉnh Chiết Giang), Tử Vân ở

Hàng Châu để hoằng dương thiền pháp làm hưng thịnh Thiền tông.

TỊNH CẦM 淨 琴 Thiền tăng đời Minh, họ Thái, tự Cổ Cầm, người Kiến Ninh(nay thuộc Phúc Kiến) Trung Quốc. Sư nối pháp thiền sư Thọ 857

TỊNH CHIẾU 淨 照

Đường Tùng, làm truyền nhân Tâm Tế, trụ chùa Thụy Nham.

TỊNH CHIẾU 淨 照 Hiệu của thiền tăng Huệ Đồng, sống vào đời Ngũ Đại, do Nam Đường Hậu chủ ban cho. X: Huệ Đồng

TỊNH CHIẾU THIỀN SƯ 淨 照 禪 師

1. X: Sùng Tín.

2. Hiệu của thiền tăng Đạo Trăn, đời Tống.

TỊNH ĐẦU 并 頭

Hết thảy, đồng loạt. Tiết Dược Sơn Hòa thượng trong TĐT q. 4 ghi: »儞 來 去 爲

阿 誰？ 對 曰： 替 佢 東 西。 師 曰： 何 不 教 伊 并 投 行。 – Sư bảo: Ngươi tới lui là vì ai? Đáp rằng: Thay y tới lui.

Sư bảo: Sao chẳng dạy y cùng đi.«

TỊNH ĐẦU 淨 頭

Còn gọi: Thanh đầu, Trì đầu. Trong thiền lâm, đây là chức vụ quét dọn nhà vệ sinh.

Người làm nhiệm vụ này là do tự nguyện.

Nếu không có người phát tâm, thì mỗi người trong chúng theo giới lạp mà tuần tự làm việc này. Điều Lệ Chức Tạp Vụ, chương Lưỡng Tự trong Sắc Tu Bách Trượng Thanh Quy (Đại 48, 1133 thượng) ghi: »淨 頭、 掃 地 裝 香、 換 籌 洗 廁、 燒 湯 添 水、 須 是 及 時。– Tịnh đầu quét dọn, khử uế, chùi rửa nhà vệ sinh, thêm nước nóng hoặc pha nước lạnh; cần phải làm cho đúng lúc«.

TỊNH ĐỊA MÊ NHÂN 淨 地 迷 人

Cõi tịnh làm mê hoặc người. Nghĩa là dù đạt đến cảnh giới thanh thanh tịnh tịnh, song nếu mãi ở trong đó thì bị nó làm mê hoặc. Tắc 46, Thung Dung lục (Đại 48, 256 trung) ghi: »萬 里 無 寸 草、 淨 地 迷 人； 八 方 無 片 雲、 晴 空 賺 汝。 雖 是 以 楔 去 楔、 不 妨 拈 空 挂 空、 腦 後 一 槌、 別 看 方 便！ – Muôn dặm không một tấc cỏ, cõi tịnh làm mê hoặc người, tám hướng không một áng mây, trời quang lừa gạt ông. Tuy là lấy nêm để khử nêm, cũng không ngại nắm lấy hư không treo lên hư không, đánh một dùi sau ót, chớ xem là phương tiện«.

TỊNH GIÁC THIỆN TRÌ 淨 覺 善 持 (?-1785)

Thiền tăng đời Lê trung hưng, húy Tính Ban, hiệu là Mộc Y Sơn Ông, thường được gọi là »Ông Núi« hay »Ông Núi mặc áo vỏ cây« (Mộc Y Sơn Ông), tên là Lê Ban, người Trung Hoa. Năm Nhâm Ngọ (1702)

thời chúa Nguyễn Phúc Chu, sư đến núi Linh Phong ở vùng biển Phương Phi, Phương Thái, huyện Phù Cát, tỉnh Bình Định, lập am tranh tu hành, đặt tên chùa là Dũng Tuyền. Năm Quý Sửu (1733), chúa Nguyễn Phúc Trú (1726-1738) nghe danh, quý trọng sư là một thiền sư chân chính nên ra lệnh xây cất chùa Dũng Tuyền lại thành một ngôi chùa lớn, đặt tên chùa là »Linh Phong Thiền Tự«, lại ban cho tấm hoành có viết bốn chữ như trên và ban cho câu đối, ban cho sư hiệu »Tịnh Giác Thiện Trì Đại Lão Thiền sư«. Năm Tân Dậu (1741), chúa Võ Vương Nguyễn Phúc Khoát sắc triệu sư về đô thành Phú Xuân tham vấn Phật Pháp rồi ban cho sư ca-sa có móc vàng, vòng ngọc. Sư thị tịch vào thời Tây Sơn, đồ chúng lập tháp thờ ở bên phải chùa Linh Phong. Theo: LSPGĐT của Nguyễn Hiền Đức. 858

TỊNH KHẢI 淨 啟 (?-1674)

TỊNH GIỚI 淨 戒

1. Thiền tăng cuối đời Lý (?-1207) tên Chu Hải Ngung, quê Mão Hương, Ngung Giang, Lô Hải (nay thuộc tỉnh Thanh Hoá), miền Bắc Việt Nam. Tính tình thuần hậu, thuở bé theo học Nho. Năm 26 tuổi sư xuất gia, được thụ giới cụ túc và chuyên nghiên cứu về Lục tạng. Trải qua 7 năm tham học sư gặp được Thiền sư Bảo Giác ở chùa Viên Minh, qua một câu nói, sư liền khế hội, nối pháp Ngài, thuộc đời thứ 10, dòng Vô Ngôn Thông. Kệ thị tịch:

此 時 說 道 罕 知 音 只 爲 如 斯 散 道 心 奚 似 子 期 多 爽 滲

聽 來 一 達 伯 牙 琴 秋 來 涼 氣 爽 胸 襟 八 斗 才 高 對 月 吟

堪 笑 禪 家 癡 鈍 客 爲 何 將 語 以 傳 心 »Thử thời thuyết đạo hãn tri âm Chỉ vị như tư tán đạo tâm Hề tợ Tử Kỳ đa sảng sấm

Thính lai nhất đạt Bá Nha cầm Thu lai lương khí sảng hung khâm Bát đấu tài cao đối nguyệt ngâm Kham tiếu thiền gia si độn khách, Vi hà tương ngữ dĩ truyền tâm?«.

»Thời nay giảng đạo hiếm tri âm, Chỉ bởi vì người mất đạo tâm Nào khác Tử Kỳ, giỏi nghe nhạc

Nghe qua đã suốt Bá Nha đàn Thu về mát mẻ thích trong lòng Tài ngang Tào Thực dưới trăng ngâm Cửa thiền những thẹn người si độn Sao đem lời lẽ để truyền tâm«.

Theo: Thiền sư Việt Nam của HT. Thanh Từ.

2. Thiền tăng đời Minh, họ Vương, tự Định Nham, hiệu Huyễn Cư, người xứ Nam Tầm (nay là huyện Hồ Châu, tỉnh Chiết Giang) Trung Quốc. Sư xuất gia ở viện Chủng Phúc rồi đi các chùa: Thiên Trúc, Hổ Bào, Linh Cốc để tham lễ các bậc danh sư. Sau đó, sư nhận chức Tả giác nghĩa ở Tăng lục ty rồi chuyển sang chức Tả giảng kinh. Vua ban cho sư hiệu »Huệ Tế Thiền sư«. Sư có Ngữ lục lưu hành ở đời.

TỊNH GIỚI ĐẠI SƯ 淨 戒 大 師

Hiệu của thiền tăng Nham Tuấn, sống vào đời Ngũ Đại. X: Nham Tuấn.

TỊNH HUỆ ĐẠI SƯ 淨 慧 大 師

Hiệu của thiền tăng Văn Ích sống vào đời

Ngũ Đại. X: Văn Ích.

TỊNH HUỆ THIỀN TỰ 淨 慧 禪 寺

X: Lục Dung tự.

TỊNH KHẢI 淨 啟 (?-1674)

Thiền tăng đời Minh, họ Trần, người đời gọi là »Diệp Hiệp Tịnh Khải Thiền sư«, người xứ Tiền Đường (nay là Hàng Châu) Trung Quốc. Gia đình sư 5 đời theo nghiệp Nho, thuở bé sư làm chư sinh. Khi nhà Thanh lên ngôi, sư nương Hòa thượng Thạch Vũ xuất gia, sau đó tham yết Tam Nghi Minh Vu ở Vân Môn, có chỗ tỉnh ngộ, được nối pháp ngài, thuộc tông Tào Động. Sư trụ trì chùa Đa Phúc tại Phụng Sơn Thiều Khê hơn 20 năm, hoằng dương thiền phong. Sư trứ thuật rất phong phú, hay thơ giỏi văn viết chữ khắc dấu cũng khéo. 859

TỊNH KHÔNG 淨 空 (1091-1170)

TỊNH KHÔNG 淨 空 (1091-1170) Thiền tăng đời Lý, thuộc dòng Vô Ngôn Thông đời thứ 10, nối pháp Thiền sư Đạo Huệ. Sư họ Ngô, quê ở Phúc Xuyên (tức huyện Thuận Thành, tỉnh Hà Bắc ngày nay). Ban đầu đến viện Sùng Phúc trong bản châu xuất gia và thụ giới cụ túc. Năm 30 tuổi, sư đi hành cước phương Nam đến chùa Khai quốc, phủ Thiên Đức dừng lại trụ trì. Khoảng 5, 6 năm sư chuyên tu hạnh đầu đà. Ngoài bữa mè, bữa mạch hàng ngày, sư ngồi hoài không ngủ. Mỗi khi sư nhập định đến nhiều ngày mới xuất. Sau đó, sư đến tham vấn Thiền sư Đạo Huệ ở núi Tiên Du, sư hỏi ngài rằng: ― Nơi này có tông chỉ Thiền tông chăng?

― Đạo Huệ đáp:

― Nơi đây tông chỉ chẳng phải không, nhưng Xà-lê làm sao đảm nhận? Sư suy nghĩ trả lời. Đạo Huệ nạt: ― Ngay trước mặt đã lầm qua rồi!

Sư liền lãnh hội yếu chỉ và ở lại đây hầu hạ thầy 3 năm, nối pháp Đạo Huệ, thuộc đời thứ 10, dòng Vô Ngôn Thông. Kệ dạy chúng:

上 無 片 瓦 遮、 下 無 卓 錘 地 或 易 服 直 詣、 或 策 杖 而 至 轉 動 觸 處 間、 似 龍 躍 吞 餌 »Thượng vô phiến ngõa giá Hạ vô trác chùy địa Hoặc dịch phục trực nghệ Hoặc sách trượng nhi chí Chuyển động xúc xứ gian Tợ long dước thôn nhĩ«. »Trên không miếng ngói che

Dưới không đất cắm dùi Hoặc đổi áo thẳng đến Hoặc xách trượng mà đi Khoảng chuyển động xúc chạm Tợ rồng vẫy đớp mồi«.

Theo: Thiền sư Việt Nam của HT. Thanh Từ.

TỊNH LÕA LÕA 淨 裸 裸

Còn gọi: Xích lõa lõa, Xích sái sái. Sạch trọi trơn. Chỉ cho buông bỏ mọi việc, thân tâm tự tại, thiên chân sáng chói, không còn mảy may tình trần. Cũng chính là nghĩa: Toàn chân lộ hiện, thoát thể hiện thành, hiện thành công án. Tắc 31, Thung Dung lục (Đại 48, 248 thượng) ghi: »一 道 神 光 （上 柱 天、 下 柱 地）、 初 不 覆 藏 （淨 裸 裸、 赤 灑 灑）； 超 見 緣 也、 是 而 無 是。 – Một luồng ánh sáng linh diệu (Trên chống trời, dưới chỏi đất) Đầu tiên không che đậy (sạch trọi trơn, trần trùng trục), vượt khỏi cái thấy tầm thường, phải mà chẳng phải«.

TỊNH LUÂN 淨 倫 (1427-?)

Thiền tăng đời Minh, họ Khang, tự Đại Nguy, hiệu Trúc Thất, người Côn Minh (Vân Nam) Trung Quốc. Niên hiệu Chính Thống thứ 5 (1440) sư xuất gia với Hòa thượng Vô Cực chùa Phật Nghiêm núi Thái Hoa. Niên hiệu Thiên Thuận thứ 7 (1463) tham kiến Thiền sư Cô Đình Thiện Kiên ở Phù Sơn được ấn chứng làm truyền nhân tông Lâm Tế. Niên hiệu Thành Hóa thứ 1 (1465) sư xây cất Vạn Phúc Thiền Tự nơi Kinh Đô, tiếng tăm vang dội, đạo phong lẫy lừng. Về già lui về ở Trúc Thất,

Tây Hiên, đóng cửa đọc sách. Tác phẩm:

Trúc Thất tập và Ngữ lục truyền lại đời sau.

TỊNH LỮ 淨 侶 (1607-1669)

Thiền tăng đời Thanh, họ Trương, người đời gọi Sư là »Bạn Ngã Tịnh Lữ Thiền 860

TỊNH NỘT 淨 訥 (1610-1673)

sư«, người xứ Đức Thanh Hồ Châu (nay thuộc tỉnh Chiết Giang) Trung Quốc. Trước khi xuất gia, sư đã từng đến Biện Sơn ra mắt ngài Thụy Bạch Minh Tuyết, có ngộ, Minh Tuyết đặt pháp danh cho sư và tặng kệ rằng:

伴 我 非 他 物、 淨 侶 亦 無 人 會 得 箇 中 意、 金 魚 壁 上 行 »Bạn ngã (bạn ta) không ai khác Tịnh lữ (bạn tu) cũng không người

Hội được ý trong ấy Cá vàng lội trên vách«.

Sau đó Minh Tuyết trụ núi Bách Trượng cho đến khi thị tịch, sư theo lời phó chúc lặng lẽ rước khám ngài đến Biện Sơn, rồi sư ở trước khám ngài cạo tóc, thụ giới cụ túc, nối pháp ngài, thuộc tông Tào Động.

Sau đó, sư kế tục chủ trì pháp hội Biện Sơn Nguyện hết sức mang đá giã gạo, phục vụ đại chúng mà thôi. Ngài làm việc nặng nhọc như thế bên cái cối, dẫn đầu bọn tịnh nhân«.

Theo câu chuyện này, Huệ Năng khi còn ở trong pháp hội của Tổ Hoằng Nhẫn chưa chính thức xuất gia thụ giới, chẳng hạn như trong câu ý nói Huệ Năng cùng bọn tịnh nhân giã gạo.

TỊNH NHÂN TỰ 淨 因 寺

Ở thành phố Khai Phong, tỉnh Hà Nam, Trung Quốc. Niên hiệu Hoàng Hựu thứ 1 (1049) đời Tống, Nội thị Lý Doãn Ninh phá bỏ nhà mà xây chùa. Vua Nhân Tông ban cho tấm biển »Thập Phương Tịnh Nhân Tự«. Khi ấy Khai Phong là thủ đô, chỉ tu theo Nam Sơn Luật tông, vì Thiên Thai tông, Thiền tông chưa hưng thịnh,

TỊNH NGỘ 淨 悟

vua nghe tiếng tăm Cư Nột (Thiền sư Tổ Thiền tăng đời Ngũ Đại. Sư từng đến núi Ấn) bèn mời Cư Nột trụ tích bản tự. Cư Bàn Long thuộc Viên Châu (nay là huyện Nột cáo bệnh không ra, tiến cử Hoài Liên Nghi Xuân tỉnh Giang Tây) theo học với trụ trì, thiền phong ở Kinh sư hưng thịnh Thiền sư Khả Văn và nối pháp ngài. Khi ra ngay.

hoằng pháp sư trụ chùa Vĩnh An ở Lô Sơn, thông kinh điển giỏi văn chương, khéo ngâm thơ, có thi tập lưu hành ở đời.

TỊNH NGỘ THIỀN SƯ 淨 悟 禪 師

Thụy hiệu của thiền tăng Thiện Tĩnh. X:

Thiện Tĩnh.

TỊNH NHÂN 淨 人

Người chưa xuất gia làm việc lặt vặt ở trong chùa. Huệ Năng truyện trong TCTT q. 8 ghi: »（弘 忍） 曰： 汝 作 何 功 德？ （慧 能） 曰： 愿 竭 力 抱 石 而 舂、 供 眾 而 已。 如 是 勞 乎 井 臼、 率 淨 人 而 在 先。 – (Hoằng Nhẫn) hỏi: Ngươi làm công đức gì? (Huệ Năng) đáp:

TỊNH NỘT 淨 訥 (1610-1673)

Thiền tăng đời Thanh, họ Vương, hiệu Thả Chuyết, người đời gọi là »Vân Tông Tịnh Nột Thiền sư«, người An Nhân, Hành Châu (Hồ Nam) Trung Quốc. Thuở nhỏ cha mẹ đều mất, vào chùa thấy tượng Phật mà cảm ngộ xuất gia. Năm 26 sư tuổi thụ giới cụ túc tại núi Kinh Tử thuộc Hành Sơn. Lại đến Tịnh Sơn Hồ Châu (Chiết Giang) tham kiến Thụy Bạch Minh Tuyết, ngay dưới lời sư được tỏ ngộ, nối pháp làm truyền nhân tông Tào Động. Ban đầu khai pháp ở núi Đại Nghĩa, sau đáp ứng lời thỉnh của tăng chúng, sư trụ trì Tịnh Sơn.

Tác phẩm: Bảo Cảnh Tam Muội Nguyên 861

TỊNH OÁNH 淨 瀅 (1612-1672)

Tông Biện Mậu Thuyết 1 quyển.

TỊNH OÁNH 淨 瀅 (1612-1672)

Thiền tăng đời Thanh, họ Trang, tự Nguyên Khiết, hiệu Mục Đường, người đời gọi là »Nguyên Khiết Tịnh Oánh Thiền sư«, người xứ Giang Đô (nay thuộc Giang Tô) Trung Quốc. Xuất gia năm 20 tuổi, qua năm sau sư đến viện Báo Ân ở Hàng Châu ra mắt Thụy Bạch Minh Tuyết. Năm 24 tuổi, sư theo ngài Minh Tuyết dời sang chùa Quốc Thanh ở Thiên Thai, thụ giới cụ túc, rồi được ấn khả nối pháp ngài, thuộc tông Tào Động. Năm 1653, sư trụ chùa A-nậu rồi kế tiếp trụ các chùa: Thượng Phương, Long Hoa, Thê Linh, Vô Trụ, Từ Vân, Vân Môn Hiển Khánh. Thiên Thai Hộ Quốc. Tác phẩm: Nguyên Khiết Oánh

Thiền sư ngữ lục 10 quyển.