Nghi lễ và Sách Phật học · Sách Phật học · Tịnh độ
Tịnh Độ Đại Kinh Giải Diễn Nghĩa
- Dịch giả
- Thích Tịnh Không giảng · nhiều người dịch (17 vị)
- Thông tin
- Nguồn: Tủ sách Không Hoa
Tập 534
Chủ giảng: Tịnh Không Pháp Sư
Chuyển ngữ: Hạnh Chơn
Biên tập: Bình Minh
Thời gian: 11.08.2011
Địa điểm: Phật Đà Giáo Dục Hiệp Hội_HongKong
Chư vị pháp sư, chư vị đồng học, mời ngồi xuống. Mời quý vị xem Đại Thừa Vô Lượng Thọ Kinh Giải, trang 683, hàng thứ 3, bắt đầu xem từ hàng thứ 3.
Phẩm này lại nói rõ về ngũ thế ác khổ, tuy chỉ nói rõ về sự tướng, trên thực tế thì nói rõ ràng viên mãn về nhất tâm. Tâm uế tức cõi uế, tâm ác tức ác thú, tất cả đều là tự tâm sở hiện. Trong kinh nói tường tận thấu đáo về hai cõi tịnh và uế, khiến chúng ta biết mà rời xa. Đoạn ở sau là tổng kết của phẩm này.
Phẩm kinh này là nói về chúng sanh tạo ác thọ khổ trong đời ngũ trược ác thế. Tuy trong kinh văn đều nói về sự tướng, sự tướng này từ đâu mà có? Trong kinh giáo nói rất nhiều: Tất cả pháp từ tâm tưởng sanh. Cho nên nói sự tướng chính là hiển nhất tâm, vì tướng là do tâm hiện thức biến. Từ sự nhìn thấy tâm, tâm tịnh sự tướng sẽ thanh tịnh, tâm uế tức cõi uế, cõi là đất đai, sơn hà đại địa, ngày nay chúng ta nói bị nhiễm ô. Nhiều năm lại đây, hoàn cảnh chúng ta sống chịu sự nhiễm ô rất nặng, nên danh từ “hoàn bảo” đã xuất hiện. Tôi nhớ, lần đầu tiên tôi đến HongKong, hơn 30 năm trước, không nghe đến danh từ hoàn bảo này, danh từ hoàn bảo này mới xuất hiện gần đây. Hoàn cảnh nhiễm ô quá nghiêm trọng, nguy hại đến sức khỏe của những người dân bình thường, như vậy mới chú ý đến. Hiện nay chính phủ và nhân dân trên toàn thế giới đều rất coi trọng việc bảo vệ môi trường, có thu được hiệu quả chăng? Có lẽ chư vị học Phật biết, không có hiệu quả lớn, vì sao vậy? Không làm tốt môi trường tâm lý, tâm chúng ta bị nhiễm ô, nên hoàn cảnh bên ngoài vĩnh viễn không sạch sẽ được.
Phải bảo vệ môi trường từ đâu? Phải bắt đầu từ tâm. Quý vị xem trong Phật pháp có tâm thanh tịnh, nếu tâm được thanh tịnh, thì hành vi của chúng ta sẽ thanh tịnh, sơn hà đại địa bên ngoài tự nhiên không bị ô nhiễm. Nói đến sau cùng vẫn là nói đến nhất tâm, nhất tâm đích thực là nguồn gốc của vạn pháp. Trong Kinh Hoa Nghiêm nói: “nên quán pháp giới tánh, tất cả do tâm tạo”. Tâm thiện không có gì không thiện, tâm ác mọi thứ đều ác. Bởi thế trong Phật pháp đại thừa, sau cùng đều quy về “tất cả mọi thứ đều từ tâm hiện ra”. Chúng ta quan sát tâm hành của hữu tình chúng sanh, quan sát hiện tượng của sơn hà đại địa, sẽ biết được ở đây là Tịnh độ hay là uế độ.
Trong kinh nói rõ ràng tường tận về hai cõi tịnh và uế. Trong Kinh Vô Lượng Thọ thường đem thế giới Ta Bà và thế giới Cực Lạc ra so sánh, để thấy được sự ô nhiễm của Ta Bà và sự thanh tịnh của tây phương, chúng ta sẽ biết, từ lý mà nói Cực Lạc và Ta Bà là một không phải hai, đều là tâm hiện thức biến. Chứng minh cư dân ở thế giới Cực Lạc tâm địa thanh tịnh bình đẳng, nên y báo ở đó cũng thanh tịnh trang nghiêm. Còn hoàn cảnh cư trú trên trái đất này, cư dân tâm hành bất thiện, nên thiên tai hiện tiền. Vì sao tâm hành chúng ta bất thiện thiên tai liền hiện tiền? Điều này trong kinh điển Đức Thế Tôn cũng dạy rất nhiều. Ngài nói: “Tướng do tâm sanh, cảnh tùy tâm chuyển”. Tướng là hết thảy mọi hiện tượng, không riêng cá nhân chúng ta, mọi hiện tượng đều từ tâm sanh. Cảnh giới nhỏ là nói thân thể mỗi chúng ta, thân thể chúng ta tốt hay không mấu chốt đều ở tâm lý, tâm tốt thân thể sẽ tốt, tâm không tốt thân thể nhiều bệnh, tâm chuyển cảnh giới. Hoàn cảnh cư trú cũng có liên quan đến tâm hành của chúng ta, nếu như tâm hành chúng ta thuần tịnh thuần thiện, đó chính là thế giới cực lạc, còn tâm hành chúng ta bất thiện, đó là hoàn cảnh của chúng ta hiện tại.
Nếu chúng ta hy vọng hoàn cảnh cư trú tốt đẹp, đối với giáo huấn của cổ thánh tiên hiền, giáo huấn của Phật Bồ Tát, thật sự có thể tiếp thu, thật sự có thể y giáo phụng hành, thì hoàn cảnh sống của chúng ta sẽ trở nên tốt đẹp, có thể hóa giải được thiên tai. Nên bộ kinh này đã đối chiếu rõ ràng hai thế giới, khiến chúng ra sanh tâm chán ghét. Hâm mộ, hoan hỷ đối với thế giới Cực Lạc, và hy vọng rời xa địa cầu chúng ta đang sống, nói như cách nói bây giờ là di dân đến thế giới Cực Lạc. Có thể chăng? Có thể, không những được mà còn rất dễ, không phải là việc khó. Điều kiện di dân đến thế giới Cực Lạc rất đơn giản, chỉ có ba chữ: Tín nguyện hạnh. Thật sự tin tưởng không có chút hoài nghi đối với thế giới Cực Lạc và Phật A Di Đà, có một nguyện vọng khẩn thiết: Tôi rất muốn đi. Hạnh chính là trong kinh nói: “Phát tâm bồ đề, nhất hướng chuyên niệm”, quý vị có thể vãng sanh. Quý vị nhất định phải biết, phát tâm bồ đề, tâm bồ đề là tâm thanh tịnh.
Bao nhiêu năm nay, chúng tôi chia sẻ trong các buổi giảng, nói đến tâm bồ đề, tôi đưa ra 20 chữ mọi người dễ hiểu hơn. Thể của tâm bồ đề chính là chân tâm, chân thành là thể của tâm bồ đề. Tác dụng của tâm bồ đề, đối với bản thân tự thọ dụng chính là thanh tịnh bình đẳng giác, đối với người khác là từ bi, đại từ đại bi. Từ là đem đến niềm vui, bi là bạt trừ đau khổ. Thấy chúng sanh có khổ nạn, chúng ta giúp họ lìa khổ được vui, đây gọi là tâm bồ đề. Nói cách khác, người ở thế giới Ta Bà không có tâm bồ đề, nếu có tâm bồ đề thì thế giới này của chúng ta không trở thành như vậy. Mặc dù không trang nghiêm như thế giới tây phương Cực Lạc, cũng không thua kém bao nhiêu. Tâm bồ đề là tâm thuần tịnh thuần thiện, thanh tịnh bình đẳng giác là thuần tịnh, đại từ đại bi là thuần thiện. Giúp người khác đạt được lợi ích chân thật, không cầu báo đáp, đây là thuần thiện. Giúp người khác có ân nghĩa, có điều kiện không gọi là thuần thiện, là thiện không thể gọi là thuần. Giúp người khác vô điều kiện gọi là thuần thiện.
Từ đó cho thấy, tâm bồ đề chính là tâm thuần tịnh thuần thiện, Bồ Tát hạnh chính là hành vi thuần tịnh thuần thiện. Đây là điều kiện để chúng ta vãng sanh thế giới Cực Lạc.
Di Đà Yếu Giải nói: “Ta Bà tức là cõi uế mà tự tâm chiêu cảm nên”. Tự tâm chúng ta chiêu cảm lấy bất thiện, bất thiện đến cực điểm, gọi là xấu xa. Tâm không phải thật sự xấu, tâm bị những thứ dơ bẩn làm ô nhiễm. Cổ nhân có một ví dụ, ví dụ tự tâm chúng ta với vàng ròng, nhưng hiện nay vàng ròng ở đâu? Vàng ròng rơi vào trong hầm phân, bị hầm phân này bao vây, không thấy được vàng ròng. Vàng ròng thật sự bị ô nhiễm ư? Không có, quý vị đem nó ra, rửa sạch sẽ, nó vẫn là vàng ròng. Ví dụ này rất hay, chứng minh ô nhiễm không phải là ô nhiễm thật sự, chân tâm không bị nhiễm ô.
Lúc ngài Huệ Năng khai ngộ nói rất hay: “đâu ngờ tự tánh vốn tự thanh tịnh”. Đây chính là nói, chân tâm của chúng ta là thanh tịnh, không hề bị ô nhiễm, nhiễm ô là gì? Là ý ô nhiễm, ý thức trong bát thức là nhiễm ô, ý thức nhiễm ô ai? Ý thức nhiễm ô A lại da, A lại da là vọng tâm, không phải chân tâm. Nhưng chúng sanh trong lục đạo mê mờ chân tâm, nên xưa nay làm việc đều do A lại da làm chủ, vọng tâm làm việc. Vì thế khiến nhất chân pháp giới- cõi thật báo trang nghiêm bị méo mó, biến thành luân hồi lục đạo.
Chân tướng sự thật này chúng ta không thể không biết, biết rồi mới ngộ ra rằng, thì ra lục đạo chính là cõi thật báo, thật ra Ta Bà và Cực Lạc không có sai biệt, sai biệt chính là mê và ngộ. Người ở thế giới Cực Lạc đều giác ngộ, tất cả đều khôi phục bình thường. Chúng ta mê, mê nên khiến nó méo mó, khiến pháp thân thanh tịnh biến thành nhục thân hiện nay, biến nhất chân pháp giới thành cõi uế hiện nay, không liên quan đến người khác. Toàn là tự mình mê, tự mình biến, tự mình làm, tự mình chịu. Mê lâu ngày, mê quá sâu, nên hoàn toàn không nhận ra chân tướng sự thật. Nếu như không được Đức Phật nói rõ ràng minh bạch cho chúng ta thấy, làm sao chúng ta biết được chân tướng sự thật này! Đức Phật đã nói rõ ràng, chư vị tổ sư cũng khuyên chúng ta: “Lý ưng yếm ly”, theo lý mà nói, chúng ta cần phải rời xa.
Cực Lạc tức là cõi tịnh do tự tâm chiêu cảm, mà tự tâm tịnh, theo lý phải nên ham cầu. Nói cách khác, chúng ta rời khỏi thế giới Ta Bà, cầu sanh tây phương Tịnh độ, đây là việc nên làm. Sanh đến thế giới Cực Lạc, thì tội nghiệt ở đây của chúng ta_uế chính là tội, được rửa sạch, rửa một cách sạch sẽ. Thế giới tây phương Cực Lạc là Tịnh độ, mỗi người chúng ta mang theo những thứ dơ bẫn, đến nơi đó là cõi phàm thánh đồng cư. Tuy ở đó cũng chưa phải là cõi tịnh thật sự, nhưng nhờ công đức 48 nguyện và năm kiếp tu hành của Phật A Di Đà gia trì, chúng ta ở cõi tịnh của Phật A Di Đà, hưởng được ánh sáng này. Điều vi diệu này trong thế giới của chư Phật khác không có, chỉ có thế giới Cực Lạc, chỉ có một cõi này. Hiển thị ân đức không gì sánh được của Phật A Di Đà, đại ân đại đức. Đến đó ở, ngày ngày có cơ hội nghe Phật pháp, ở thế giới Cực Lạc, Đức Phật Di Đà giảng kinh thuyết pháp chưa từng gián đoạn. Đây là cho chúng ta cơ hội, cơ hội này là gì? Chính là nhất môn thâm nhập, trường thời huân tu. Nên đến thế giới Cực Lạc không có ai không được tam muội, không ai không khai ngộ, không ai không thành Phật. Ở đây tu hành rất tốt, nhất định thành công, bảo đảm quý vị thành tựu, sức mạnh của Phật vô cùng lớn.
Người phát tâm đến thế giới Cực Lạc cũng rất vĩ đại, vì sao vậy? Phát tâm bỏ ác hướng thiện, phát tâm này đến thế giới Cực Lạc, xa lìa Ta Bà là bỏ ác, vãng sanh thế giới Cực lạc là hướng thiện. Chúng ta sẽ biết từ trường này tốt biết bao, ngày nay các nhà khoa học gọi là niệm lực, niệm lực này lớn biết bao, mạnh biết bao. Những thứ này là tăng thượng duyên cho chúng ta, giúp chúng ta thành tựu, giúp chúng ta đoạn phiền não. Ngay cả tập khí phiền não, khi đến thế giới Cực Lạc đều bị đào thải hết, dần hướng lên trên. Quý vị xem từ cõi đồng cư nâng lên đến cõi phương tiện, từ cõi phương tiện nâng cao đến cõi thật báo, từ cõi thật báo nâng cao đến thường tịch quang. Đây là lý do vì sao chúng ta đến thế giới Cực Lạc, lý do chính là như vậy.
Nếu chúng ta không chọn thế giới Cực Lạc, mà ở đây tu hành, hoặc tu hành ở cõi nước của chư Phật khác, rất khó, không dễ chút nào. Đoạn phiền não, chứng bồ đề, câu nói này rất dễ, rất đơn giản, nhưng làm được nó quả thật không dễ. Chúng ta ở thế giới này, có thể nói là đáng thương đến tột cùng. Chư Phật Bồ Tát nhìn thấy chúng ta đều than: “là kẻ đáng thương”, lời này là thật không hề giả dối, vì sao vậy? Mê muội quá lâu, mê quá thâm sâu, không ai dạy chúng ta, đặc biệt là chúng ta sanh ra trong thời loạn này. Loạn thế của chúng ta, nên nhìn lại có 200 năm rồi, rất nhiều đời.
200 năm trước là thái hậu Từ Hy chấp chính, bà lơ là, coi nhẹ truyền thống dạy học xưa. Đến khi nhà Thanh mất, văn hóa truyền thống dạy học, giáo huấn của chư Phật Bồ Tát thật sự suy đồi, đến nửa thế kỷ gần đây hầu như không còn. Người của nửa thế kỷ này, nghĩa là người 50 tuổi trở xuống, không những chưa từng thấy, đến nghe cũng chưa từng nghe. Tư tưởng của họ bị nhiễm ô, ngôn hành của họ thì càng không cần nói. Phật Bồ Tát từ bi, ở trong kinh này chúng ta đọc được, Đức Phật vô cùng cảm thán về vấn đề này: “Người đi trước vô tri, không biết đạo đức, không có ai dạy, không trách được họ”. Đối với người hiện nay không hiểu chuyện, không hiểu quy cũ, quy cũ này là gì? Phép tắc tự nhiên. Quy là compa, viên quy, củ là họa phương. Quý vị xem thước tam giác, góc đứng gọi là củ, cho nên “không nương vào quy cũ, không thành phương viên”. Hiện nay không còn quy cũ này, đã mất. Quy cũ của thời cổ đại, chính là ngũ luân ngũ thường, tứ duy bát đức, hiện nay hoàn toàn không còn. Quy cũ của Phật pháp chính là tam quy, ngũ giới, thập thiện, lục độ, quy củ của Phật môn. Quý vị xem cổ thánh tiên hiền, Chư Phật Bồ Tát, quý vị quan sát tường tận, khởi tâm động niệm, ngôn ngữ tạo tác của họ, nhất định không trái, tự nhiên tương ưng. Đây gọi là thánh hiền, là Phật Bồ Tát. Tuy Phật Bồ Tát tha thứ chúng ta, chúng ta không học tốt, ngài tha thứ chúng ta. Chúng ta phải biết tự thương yêu mình, nỗ lực bổ bổ sung môn này.
Ngày xưa không biết, bây giờ gặp được Phật pháp, gặp được truyền thống văn hóa, thì nên tinh tấn nỗ lực học tập, phải học cho giống. Những thứ này không phải để đọc, không phải thuộc, không phải nói, quy củ là thể thực hành. Quy củ chính là cuộc sống hằng ngày, công việc hằng ngày, đối nhân tiếp vật, quy củ là dùng vào những chỗ này.
Tứ đức trong Hoàn Nguyên Quán, câu “oai nghi hữu tắc”, chính là thể hiện những quy củ này cho mọi người trong xã hội xem, khiến mọi người bắt chước học theo. Đây là cống hiến của Chư Phật Bồ Tát đối với tất cả chúng sanh, là lợi ích chân thật đối với tất cả chúng sanh. Đối với Bồ Tát mà nói là công đức chân thật, đối với tất cả chúng sanh mà nói là lợi ích chân thật. Nên khi đã hiểu rõ ràng minh bạch rồi_trong Yếu Giải ngài Ngẫu Ích khuyên chúng ta cầu sanh Tịnh độ, vì sao vậy? “Vì ghét sự ô uế cần phải xả bỏ để đến cứu cánh, không thể không xả bỏ”, phải xả bỏ sạch sẽ. Nếu có thể rửa sạch sẽ trong thời gian ngắn, thì thế giới Cực Lạc là một nơi tốt.
Yêu thích Tịnh độ cần phải đạt đến cứu cánh, không thể không đạt được. Chúng ta cần phải rời xa sự ô uế, phải cầu sự thanh tịnh, đến thế giới Cực Lạc thì vấn đề này mới thật sự đạt được cứu cánh viên mãn.
“Diệu Tông Sao nói”. Diệu Tông Sao là tôn giả Tứ Minh chú giải Kinh Quán Vô Lượng Thọ, chú giải của ngài gọi là Diệu Tông Sao. “Thủ xả nhược cực, dữ bất thủ xả diệc phi dị triệt”, ý nghĩa câu này nói rất thâm sâu. Bên dưới “thiết bất tùng sự thủ xả, đản thượng bất thủ bất xả, tức thị chấp lý phế sự”, vì sao vậy? Phật pháp đại thừa nói vạn pháp giai không, tánh tướng nhất như, lý sự không hai, có lấy có bỏ chính là có phân biệt, có chấp trước, như vậy là sai. Thật sự khế nhập bất nhị pháp môn, làm gì có lấy và bỏ! Lý không sai, về lý có thể thông suốt, về sự thì sao? Quý vị chưa đoạn tập khí phiền não, chưa đại triệt đại ngộ. Quý vị là giải ngộ, không phải chứng ngộ. Giải ngộ không đạt được thọ dụng, những gì quý vị nói là cảnh giới của Chư Phật Bồ Tát, nhưng bản thân vẫn khởi tâm động niệm, đều bất thiện, vẫn đang tạo nghiệp. Như vậy quý vị học Phật pháp đại thừa cũng đang tạo nghiệp, không thể không biết điều này. Chấp lý bỏ sự, chấp sự bỏ lý đều là sai lầm!
Mặc dù bỏ sự, lý cũng không tròn. Nếu đạt được toàn sự tức lý, tức lấy cũng tức lý, xả cũng tức lý, một lấy một bỏ đều là pháp giới. Yếu Giải nói: Sự lý viên dung, diệu khế trung đạo. Phải đọc phải học kinh đại thừa như thế nào? Cổ nhân đọc đại thừa không có vấn đề gì, người bây giờ đọc đại thừa vấn đề rất lớn, vì sao vậy? Vì sau khi đọc đại thừa chấp lý bỏ sự. Vì sao cổ nhân không có vấn đề? Cổ nhân từ nhỏ đã đặt rất vững bốn nền móng đó, những kinh đại thừa mà họ đọc và sự dung thành nhất thể. Không như người hiện nay học đại thừa lý là lý, sự là sự. Nói về lý hình như rất có đạo lý, nhưng về mặt sự vẫn thường tạo tội nghiệp như xưa, trong lòng vẫn là tham sân si mạn nghi, vẫn là oán hận não nộ phiền. Làm việc vẫn không rời được sát đạo dâm vọng tửu, tuy không sát sanh, nhưng chưa đoạn tận tập khí sát sanh, chưa đoạn ý niệm sát sanh. Tuy không có hành vi trộm cắp, chưa đoạn tận tâm trộm cắp. Tâm trộm cắp là gì? Luôn muốn chiếm một chút tiện nghi. Cho nên dù lý nói có tốt đến mấy, nhưng hành và lý không tương ưng, tâm hành không tương ưng. Sau cùng vẫn đọa vào tam đồ, không ra khỏi luân hồi lục đạo.
Thật sự thông đạt minh bạch, tôi đều đã hiểu, nếu không đến thế giới Cực Lạc mà ở đây tu hành, thì không đoạn tận được tập khí phiền não. Nếu quý vị nghĩ đến điểm này, như vậy thì tôi phải đi, tôi đến thế giới Cực Lạc thì lý và sự đều viên dung, còn ở đây chắc chắn không viên dung được. Không phải chấp lý bỏ sự, chính là chấp sự bỏ lý, chấp sự bỏ lý là tiểu thừa, đại thừa là chấp lý bỏ sự, đây là gì? Nghiêng về một bên, không phải trung đạo. Bồ Tát hạnh là trung đạo, trung đạo là gì? Lý sự viên dung.
Thế giới Cực Lạc là đại thừa, là nhất thừa, là viên dung, là sự sự vô ngại, lý sự vô ngại. Cảnh giới này mặc dù ở thế giới Cực Lạc cõi phàm thánh đồng cư, quý vị sẽ nhìn thấy, vì sao vậy? Công đức oai thần bổn nguyện của Phật A Di Đà gia trì, quý vị có thể hưởng thụ được. Hay nói cách khác, sống cuộc sống của Bồ Tát, không phải phàm phu, cảnh giới sự sự vô ngại. Phật Di Đà ngày ngày dạy học, quý vị đến thế giới Cực Lạc, việc học tập sẽ không gián đoạn. Bất luận ở đâu, đi đứng nằm ngồi đều không rời kinh giáo, bất luận ở đâu, quý vị nghe được âm thanh Phật A Di Đà thuyết pháp. Quý vị muốn nghe kinh gì, quý vị nghe chính là kinh điển mà mình nghĩ đến. Quý vị muốn học gì, những gì quý vị nhìn thấy, nghe thấy, tiếp xúc được chính là quý vị muốn học, nên Cực Lạc là đạo tràng tu học vô cùng thù thắng, đến đó để làm Phật, rất vững vàng. Những nơi khác, làm gì có nhân duyên thù thắng như vậy! Quý vị hiểu rõ ràng minh bạch rồi, mới thật sự phát tâm cầu sanh Tịnh độ. Thật sự phát tâm, bây giờ chúng ta ở đây học tập sẽ rất dụng công, học rất như pháp, đây là điều khẳng định. Ngày nay chúng ta nói là như pháp tu hành, thì cần phải bắt đầu thực hành từ bốn nền móng căn bản, quý vị sẽ rất siêng năng, rất nỗ lực lực làm. Nếu không giống bốn nền móng này, là đang làm gì? Quý vị đang nghiên cứu Phật học. Quý vị ở thế gian này học tập, tương lai có thể trở thành nhà Phật học, có thể lấy được học vị tiến sĩ Phật học. Quý vị có thường thường thức Phật học rất phong phú, nhưng không thể khai mở trí tuệ, không đạt được tam muội, không đạt được trí tuệ. Tương lai giống như Thầy Lý thường nói: Phải sanh tử như thế nào vẫn là sanh tử như thế đó. Nghĩa là nói quý vị vẫn luân hồi lục đạo như cũ.
Thành tựu sở học một đời, cũng không bằng bà cụ chân thành niệm Phật, bà cụ đó rất có thể đã vãng sanh về thế giới Cực Lạc, nhưng công phu nghiên cứu Phật học của quý vị vẫn phải trôi lăn trong luân hồi lục đạo. Như vậy là sai, thật sự sai lầm! Chúng ta nghĩ đến điều này không thể không thực hành, thực hành phải chịu khổ, vì sao vậy? Sửa đổi tập khí, không thể tùy tiện. Thay đổi tập khí rất khổ, nhưng khổ như vậy cũng đáng. Thay đổi mới thật sự có thể vãng sanh, không thay đổi mà vẫn tùy thuận tập khí, thì không thể vãng sanh. Nên nhớ, đới nghiệp vãng sanh không đới nghiệp hiện tiền. Câu này rất quan trọng, đây là tổ sư thường nói. Phẩm này chúng ta chỉ học đến đây, chúng ta xem tiếp phẩm sau: Phẩm 36 Trùng Trùng Hối Miễn.
Phẩm này vì chiết phục ác nghiệp của chúng sanh, mà thị hiện giáo huấn khuyến khích. Đầu tiên là nói rõ về ác nhân ác quả, khiến biết mà sợ hãi. Ở sau dạy chúng ta đoan chánh thân tâm, không quên công phu, để tránh thất bại hối hận. Chúng ta xem kinh văn:
“Phật cáo Di Lặc, ngô ngữ nhữ đẳng, như thị ngũ ác, ngũ thống, ngũ thiêu, triển chuyển tương sanh, cảm hữu phạm thử, đương lịch ác thú, hoặc kỳ kim thế, tiên bị bệnh ương, tử sanh bất đắc, thị chúng kiến chi. Hoặc ư thọ chung, nhập tam ác đạo, sầu thống khốc độc, tự tướng tiều nhiên”.
Đoạn này Hoàng Niệm Tổ chú giải: “Hữu minh”, nói rõ “ngũ ác, ngũ độc, ngũ thiêu là họa do tướng sanh”. Ngũ ác là quý vị tạo, chính là phá năm giới thập thiện: Sát đạo dâm vọng tửu. Trong thập thiện thêm vào ác khẩu, ỷ ngữ, lưỡng thiệt. Ý ác là tham sân si, những thứ này chưa đoạn. Ngũ thống là hoa báo, chúng ta nói đến quả báo hiện đời. Ngũ thiêu là khổ báo tam đồ trong tương lai, ngũ thiêu trên thực tế là chỉ địa ngục. Nhân quả tuần hoàn gọi là tương sanh, tâm hành bất thiện chiêu cảm quả báo bất thiện, đây gọi là tai họa, tự làm tự chịu.
Gia Tường Sớ nói: “Triển chuyển tương sanh là nói rõ về tam độc, không trừ ác, ác bất tuyệt, quả khổ không ngừng”. Chúng ta không thể không biết, chúng ta sống trong đời này có thể nói là sanh gặp thời. Chúng ta sống trên thế gian này, trong đoạn thời gian này là việc tốt, không phải việc xấu. Thiên tai đối với chúng ta mà nói là nghịch tăng thượng duyên, vì sao vậy? Vì con người sống trong khổ nạn dễ giác ngộ, dễ quay đầu.
Phật pháp có câu: “Phú quý học đạo là khó”, ví dụ này là cõi trời, phước báo lớn, nhiều vui ít khổ nên họ không muốn học đạo, rất khó phát tâm xả ly Ta Bà cầu sanh Tịnh độ. Họ cảm thấy cuộc sống của họ hiện tại rất tốt, họ sống rất vui, rất tự tại, rất vừa ý, hà tất phải cầu sanh Tịnh độ? Tâm họ không phát ra được, dễ phát tâm nhất chính là cõi người, cõi người khổ nhiều vui ít, gia đình bình thường, họ cảm nhận rất sâu sắc về khổ và vui. Nếu nghe nói có một nơi có thể lìa khổ được vui, họ dễ động tâm, dễ hướng theo.
Ở đây Đức Phật nói rất rõ ràng: Tam ác tam độc, tam độc là tâm tham sân si, tam ác là sát đạo dâm. Nếu không trừ sạch những thứ này, thì không bao giờ đoạn tận được ác, vì sao vậy? Khi gặp duyên họ sẽ tạo ác, tạo ác ở sau sẽ có quả khổ. Quả báo này ở đâu? Ở trong tam đồ. Dâm dục là đường quỷ, đó là thuộc về tham, tham ái, là đường ngạ quỷ. Sân nhuế là đường địa ngục. Ngu si là đường súc sanh. Ba loại ác niệm này lớn nhất, nên họ rất dễ đọa vào ba đường ác, mà thời gian đọa vào ba đường ác rất dài. Chịu hết quả báo trong ba đường ác, giống như người nhân gian phạm pháp, chịu hình phạt suốt mười năm, mãn hạn tù được ra, ra khỏi lại vào nhân gian, đến cõi người như thế nào? Họ lại tạo nghiệp, vì sao vậy? Vì tập khí của họ vẫn còn, chưa đoạn! Thời gian của cõi người ngắn, chỉ ngắn ngủi mấy mươi năm mà tạo rất nhiều tội, sau khi chết lại đọa vào tam đồ. Như trong Kinh Địa Tạng nói: quỷ vương nhìn thấy tội nhân rời địa ngục trở lại nhân gian, nhưng sao lại trở lại nữa rồi? Chính là ý này.
Thời gian của ba đường lành ngắn, thời gian của ba đường ác dài, không ai biết được điều này, nên chúng sanh không giác ngộ. Nếu chúng ta không gặp được Phật pháp, trong truyền thống văn hóa không nói sâu sắc như vậy, không rõ ràng như vậy, cho nên trong luân hồi lục đạo, truyền thống văn hóa không giúp được nhiều, vì truyền thống văn hóa chưa đoạn dục. Chưa đoạn dục dù cho làm nhiều việc tốt, sanh lên cõi trời cũng chỉ là trời dục giới. Mà trời dục giới phổ biến nhất chính là Tứ vương thiên và Đao lợi thiên. Dạ ma thiên trở lên rất ít, Dạ ma thiên trở lên cần phải tu định, cần có một chút trí tuệ. Chỉ dựa vào hành thiện tích đức tu phước, cao nhất chỉ đến Trời đao lợi, chúng ta phải hiểu đạo lý này. Không ra khỏi luân hồi, thì đó không phải là biện pháp. Lìa cứu cánh khổ, đạt cứu cánh lạc, ở trong tình huống hoàn cảnh hiện tại của chúng ta, ngoài việc cầu sanh Tịnh độ ra, không có con đường thứ hai, chúng ta rất rõ ràng rất minh bạch.
Trong kinh này số lượng lớn như vậy, dạy chúng ta điều gì? Đoạn ác tu thiện, làm tư lương để vãng sanh, cũng chính là làm điều kiện để cầu vãng sanh, không có điều kiện này thì không được. Ở thế giới đó là thiện nam tử thiện nữ nhơn, trước tiên chúng ta phải lấy được điều kiện này. Nguyên tắc chỉ đạo cao nhất của Tịnh tông là Tịnh Nghiệp Tam Phước, từ phẩm 32 đến phẩm 37 kinh này nói về giới luật, sáu phẩm kinh nói về giới luật, đều khuyên chúng ta đoạn ác tu thiện.
Điều đầu tiên trong Tịnh Nghiệp Tam Phước: “Hiếu dưỡng phụ mẫu, phụng sự sư trưởng, từ tâm bất sát, tu thập thiện nghiệp”. Chúng ta đem nó thực hành trong Đệ Tử Quy, Cảm Ứng Thiên, Thập Thiện Nghiệp Đạo, Sa Di Luật Nghi. Thực tế Sa Di Luật Nghi là điều thứ hai: “Thọ trì tam quy, cụ túc chúng giới, bất phạm oai nghi”, thực hành trong Sa Di Luật Nghi, ngoài ra quá cao không làm được.
Nếu đặt vững chãi bốn nền móng này, chúng ta lấy được điều kiện này_ ngài Ngẫu Ích thị hiện cho chúng ta thấy điều kiện thấp nhất. Ngài xuất gia thọ giới Tỳ kheo, sau đó xả giới Tỳ kheo. Ngài là người học giới luật, biết giới tỳ kheo chắc chắn không đạt được, nên bản thân xả giới Tỳ kheo, để giữ giới Sa di, suốt đời tự xưng là Sa di Bồ Tát giới, đây là gì? Đúng với sự thật, ngài đã làm được. Có điều kiện như vậy, người ta đến thỉnh giáo ngài: Ngài niệm Phật tương lai vãng sanh, phẩm vị nào khiến ngài vừa lòng? Ngài Ngẫu Ích nói: Tôi có thể vãng sanh, sanh đến cõi phàm thánh đồng cư hạ hạ phẩm vãng sanh là tôi mãn nguyện. Hay nói cách khác, bốn nền tảng này chính là để quý vị vững vàng lấy được cõi phàm thánh đồng cư hạ bối vãng sanh. Hạ bối này là hạ tam bối: hạ phẩm thượng sanh, hạ phẩm trung sanh, hạ phẩm hạ sanh. Đại sư Ngẫu Ích nói, tiêu chuẩn thấp nhất là hạ phẩm hạ sanh. Vì sao hạ phẩm hạ sanh đã mãn nguyện? Hạ phẩm hạ sanh đến thế giới Cực Lạc cũng là A Duy Việt Trí Bồ Tát.
Nguyện thứ 20 trong đại nguyện của Phật Di Đà nói: Vãng sanh đến thế giới Cực Lạc, đều làm A Duy Việt Trí Bồ Tát, không có nói cõi phàm thánh đồng cư hạ bối vãng sanh là ngoại lệ, không nói. Không nói tức là chứng tỏ, hạ hạ phẩm vãng sanh cũng là A Duy Việt Trí Bồ Tát, cần phải hiểu câu này nghĩa là gì. A Duy Việt Trí Bồ Tát là pháp thân Bồ Tát, hạng người nào mới được gọi? Bồ Tát cõi thật báo là A Duy Việt Trí Bồ Tát, chính là 41 vị pháp thân đại sĩ. Nói cách khác, Bồ Tát cõi phàm thánh đồng cư ở thế giới Cực Lạc, họ hưỡng thụ đãi ngộ của pháp thân Bồ Tát, tôi nói như vậy mọi người sẽ dễ hiểu. Cũng chính là nói, trí tuệ, thần thông, đạo lực của họ, hầu như không có gì khác với pháp thân Bồ Tát, nghĩa là giống với Bồ Tát của cõi thật báo, trong cõi thật báo đều là A Duy Việt Trí Bồ Tát. Phật A Di Đà gia trì, đó chính là cõi phàm thánh đồng cư và cõi phương tiện hữu dư, tất cả đều hưởng đãi ngộ của A Duy Việt Trí Bồ Tát, điều này quả thật không thể nghĩ bàn! Phần sau kinh này đều có nói đến. Sanh về thế giới Cực Lạc được thù thắng như vậy. Nói cách khác, chỉ cần sanh đến thế giới Cực Lạc, thấy Phật A Di Đà, liền có được năng lực như những vị bồ tát này, có cảm ứng đạo giao với tất cả chúng sanh có duyên khắp biến pháp giới hư không giới. Trong mười phương thế giới, chúng sanh nơi nào có nhân duyên với quý vị, họ gặp khổ nạn, họ hy vọng quý vị giúp đỡ, quý vị có thể hiện thân để giúp họ, nói pháp cho họ, có năng lực này. Hiện thân gì? Như Bồ Tát Quán Thế Âm, tùy theo tâm chúng sanh mà thị hiện ra như thế. Họ muốn thấy Phật quý vị liền hiện ra thân Phật, họ muốn thấy Bồ Tát quý vị liền hiện ra thân Bồ Tát. Hiện thân gì không phải theo ý mình, mà là ý của họ, hiện thân tùy theo ý của họ. 32 ứng hóa thân của Bồ Tát Quán Thế Âm quý vị đều có, không phải do ta tu thành, mà nhờ oai thần bổn nguyện của Phật A Di Đà gia trì, quý vị sẽ có năng lực này, đây là điểm vô cùng thù thắng của Tịnh độ. Chỉ cần sanh đến thế giới Cực Lạc sẽ có năng lực này.
Đến thế giới Cực Lạc, nói cách khác, chúng sanh trong mười phương thế giới như bạn bè thân thích và thân nhân quý vị gặp thiên tai, quý vị đều thấy, nghe và nhận được những tin tức về họ, có thể giúp đỡ họ.
Hội Sớ lại nói: “Ngũ ác là nhân, cần khổ là quả, nương quả để khuyến cáo nhân, triển chuyển tương sanh. Đời này đau, đời sau nóng, đều do nhân mà sanh. Cả hai thuyết đều nói rõ về tương sanh, nhưng không nói rõ về nghĩa triển chuyển”. Ý nghĩa tương sanh đã nói rất rõ ràng, chưa nói rõ về triển chuyển.
Ngài Tịnh Ảnh, Cảnh Hưng và Vọng tây đều nói rõ, trong chú giải của ba vị tổ sư này có. Ngài Vọng Tây nói: Đầu tiên nói về làm ác sanh ra đau khổ thiêu đốt, thứ hai nói về thiêu đối sanh ra ác độc đau đớn”. Đây là gì? Trong nhân có quả, trong quả có nhân, đây gọi là triển chuyển. Hay nói cách khác, ở đây nói rõ về chân tướng trong lục đạo, lục đạo quá khổ! Vì sao vậy? Vì hoặc nghiệp khổ, triển chuyển tương sanh. Nhân bất thiện sẽ mang đến ác báo, lúc nhận ác báo không cam tâm, không tình nguyện, oán trời trách đất lại tạo nhân ác. Có người nào khi thọ báo khổ mà cam tâm tình nguyện, thật sự không oan trời không trách đất, tự mình phản tỉnh, thay đổi bản thân? Hạng người này rất ít! Gặp một chút không như ý là oán trời trách đất, như vậy tội này ngày càng nặng. Vì sao ngày nay chúng ta gặp đại nạn này? Không có gì khác, đây chính là ác nghiệp tích lũy từ nhiều đời trước, tích lũy quá nhiều, nên bây giờ bộc phát, có thể trách người khác chăng? Không thể, dù thảm họa lớn đến đâu cũng phải cam tâm tình nguyện lãnh chịu. Bản thân tôi tạo ra, nên tôi phải gánh lấy, như vậy mới có thể tiêu nghiệp. Không cam tâm, không tình nguyện, phiền phức sẽ rất lớn, đời đời kiếp kiếp đều phải gánh chịu. Thiện nhân thiện quả, ác nhân ác quả, không sai chút nào. Đây là chân lý, đây là chân tướng sự thật.
Tam độc chính là tham sân si mạn nghi trong lòng chúng ta, là nhân của tất cả quả báo bất thiện. Nếu không đoạn trừ, nhổ sạch nhân này, cái ác, tạo ác của chúng ta, nghĩa là sát đạo dâm vọng sẽ không đoạn tuyệt. Không đoạn tuyệt được sát đạo dâm vọng, thì khổ báo của địa ngục, ngạ quỷ, súc sanh mãi mãi không dừng lại. Đây là oan oan tương báo không bao giờ dứt.
Hiện nay chúng ta ở thế gian này chịu những đau khổ, đây là quả báo hiện đời, là thống. Nhưng sau khi chết đọa vào trong tam đồ chính là thiêu, thiêu là địa ngục. Nói thật, địa ngục rất dễ vào nhưng lại khó ra được. Chúng ta chỉ cần hiểu rõ ràng minh bạch về 100 loại quả báo niệm Phật của đại sư Quán Đảnh, quý vị sẽ biết trong cuộc sống hằng ngày, khởi tâm động niệm, ngôn ngữ tạo tác, có bao nhiêu ý niệm, bao nhiêu tâm hành bất thiện tương ưng với ba đường ác, như vậy quý vị sẽ biết. Tưởng rằng chúng ta không tạo sao? Không ai dám nói lời này, vừa đối chiếu liền rõ ràng.
Thật sự học Phật, tu học đại thừa, tu học Tịnh độ, nói với quý vị là thật, không phải giả, đó là hiện tượng gì? Buông bỏ vạn duyên ở thế gian này, trong lòng chỉ có Phật A Di Đà, nhất hướng chuyên niệm, ngoài ra không nghe không hỏi, ai làm được? Các ông bà cụ ở nông thôn làm được.
Điều này trước đây thầy Lý thường nói với tôi, thầy nói tôi muốn học nhưng không học được! Câu này có ý gì? Phẩn tử tri thức không bằng các ông bà cụ, các ông bà cụ thật sự buông bỏ, phần tử tri thức chỉ nói nhưng không buông được. Chúng tôi tận mắt chứng kiến một trường hợp, khoảng hơn 40 năm trước, có một bà cụ ở làng Tướng Quân Cao Hùng, niệm Phật ba năm bà đứng vậy vãng sanh, đây là thật không phải giả.
Giảng kinh thuyết pháp suốt một đời, khi vãng sanh là nằm vãng sanh, không phải đứng vãng sanh. Người ta biết trước giờ chết, bà cụ này quý vị nói bà không có trí tuệ, chúng ta cảm thấy bà quá tuyệt vời. Quý vị xem, bà vãng sanh sợ người nhà quấy nhiễu nên không nói với ai, không nói với người nhà. Lúc vãng sanh là buổi tối, bà biết thời gian, khi ăn cơm tối, bà nói với con và dâu: Mẹ đi tắm, các con ăn trước. Nói xong bà liền đi tắm. Con và dâu bà rất hiếu thảo, đợi mẹ tắm xong cùng ăn cơm, không ngờ đợi rất lâu vẫn không thấy bà cụ ra, liền đến phòng xem, quả thật bà vừa mới tắm xong. Gọi bà không trả lời, sau cùng tìm trên điện Phật, thấy bà áo quần rất sạch sẽ, mặc áo tràng, cầm xâu chuổi đứng đối diện tượng Phật. Gọi bà không trả lời, nhìn kỹ lại thì bà đã ra đi, đứng như vậy ra đi. Không có bất kỳ ai làm phiền bà, cách chúng nơi tôi ở không xa.
Năm đó tôi đang dạy học ở Phật Quang Sơn, Phật Quang Sơn có một người làm công, chính là người làng Tướng Quân, là hàng xóm của họ, nói với tôi là tận mắt chứng kiến. Anh ta khuyên chúng ta niệm Phật, niệm Phật là thật không phải giả, tận mắt chứng kiến vãng sanh, quả thật quá sức thù thắng. Những người này làm chứng chuyển cho chúng ta, chứng chuyển trong tam chuyển pháp luân, chúng ta là khuyến chuyển, còn bà là chứng chuyển. Chúng ta thực hành những gì nói trong kinh giáo cho người khác thấy, đó là thị chuyển, thị hiện. Nói rõ ràng, nói minh bạch là khuyến chuyển. Bà vãng sanh biểu diễn cho chúng ta thấy, làm chứng chuyển cho quý vị, điều này không phải giả. Vì sao bà làm được như vậy? Đã buông bỏ, không có gì khác, chúng ta rất rõ ràng minh bạch, buông bỏ là có bản lĩnh. Chúng ta sống trong hoàn cảnh hiện tại, quý vị có thể không buông bỏ ư? Không buông bỏ là sai. Quý vị buông bỏ, nói với quý vị, thiên tai không có. Thế gian có thiên tai là người khác, người chưa buông bỏ có thiên tai, người buông bỏ không có. Người buông bỏ, tùy thời có thể đến thế giới Cực Lạc, họ nắm chắc, không có chướng ngại. Phải buông bỏ hết tất cả, thân tâm thế giới đều không thể mang theo, đến thân thể đều buông bỏ, không nên chấp trước, trong lòng chỉ có Phật A Di Đà, ngoài Phật A Di Đà ra thì không có gì khác nữa. Người này được đại tự tại. Thiên tai ập đến, họ giống như đang xem ti vi, như đang xem phim vậy. Tôi đưa ra ví dụ này là thật, không phải giả. Trong tâm họ an, tâm họ tự tại, không khởi tâm không niệm, thấy điều gì? Thấy hiện tượng tự nhiên, hiện tượng đại tự nhiên giữa vũ trụ, thấy nghiệp nhân quả báo không sai chút nào, họ thấy những điều này.
Hội Sớ là chú giải của đại sư người Nhật: “Ngũ ác là nhân, cần khổ là quả”, cần khổ là gì? Là quý vị đang tạo nghiệp, tạo nghiệp rất cần cù. Tạo nghiệp ác cực nặng, quý vị hưởng thụ không phải vui, mà là khổ. “Y quả khuyến cáo giới, triển chuyển tương sanh”. Quả là tam đồ, nhân là tam độc tham sân si. Quả là địa ngục, ngạ quỷ, súc sanh, trong nhân có quả, trong quả có nhân. Trong đời này thấy họ đau khổ, sau khi chết họ chịu khổ báo trong tam đồ.
Ngài Vọng Tây nói: “Đầu tiên nói rõ về điều ác sanh ra đau đớn thiêu đốt, kế đến là nói rõ về thiêu đốt sanh ra ác và thống khổ”. Ác nghiệp cảm thọ quả báo hiện tại là đau đớn, đời sau bị thiêu đốt trong tam đồ. Sau đó mới nói đến trong địa ngục, đọa lạc vào trong địa ngục, lại sanh niệm ác, lại chịu thống khổ. Không gặp được Phật pháp sẽ không biết tỉnh ngộ, tạo ác nhưng không cam tâm không tình nguyện thọ báo. Đặc biệt là thấy người khác, người có tạo việc ác lớn hơn tôi, vì sao họ không bị báo ứng? Khi bị báo ứng lại nói: “Ông trời không công bằng”, liền sanh bực tức, khởi oán hận. Đâu biết rằng người đó tạo nghiệp ác, đời trước của họ_ở trước chúng ta có học đến_đời trước họ tu phước báo lớn, bây giờ phước báo của họ vẫn chưa hưởng hết, nên phước báo này đang hộ trì họ. Khi họ hưởng hết phước báo, thì những tội nghiệp họ đang tạo liền hiện tiền, không phải không có báo ứng, mà do chưa đến lúc!
Trong đời quá khứ quý vị không có phước báo lớn như vậy, nên tạo một chút tội nghiệp, tội báo liền hiện tiền, vấn đề chính là như vậy. Ta không hiểu rõ chân tướng sự thật, sao có thể oán trời trách đất? Oán trời trách đất tội rất nặng. Hàm oan một người tội đều rất nặng, quý vị hàm oan Phật Bồ Tát, hàm oan thánh hiền nhân, tội này không thể tưởng tượng được.
Tịnh Ảnh nói: “Ban đầu nói rõ, từ ác sanh đau đớn, sanh thiêu đốt. Bên dưới lại nói từ thiêu đốt sanh ác sanh đau đớn. Cảnh Hưng ý cũng như vậy, là do ác mà sanh ra đau đớn thiêu đốt, hổ tương triển chuyển mà sanh. Ác sanh đau đớn thiêu đốt, nên đọa vào ác thú, nhưng chúng sanh trong ác thú, tam độc lan tràn”. Câu này nói rất hay, tham sân si càng khủng khiếp hơn. Tham sân si của nhân gian thật đáng sợ, tham sân si của đường ngạ quỷ còn đáng sợ hơn cõi người.
“Nên thiêu đốt lại sanh ác khổ đau đớn, như gà đẻ ra trứng, trứng lại sinh ra gà, hai bên triển chuyển mà sanh, đến lúc nào mới dừng”, nghĩa là dừng lại, không có lúc dừng lại, hiện tượng này vô cùng đáng sợ. Bên dưới nói, dám phạm những điều này, đây là điều ác, dám phạm điều ác, đương nhiên vĩnh viễn triển chuyển trong đường ác thú. Cho nên nói đương nhiên phải trải qua ác thú. Lịch là trải qua, ác thú là làm ác tự chiêu cảm quả báo. Nên đưa ra tướng của quả báo để khuyến cáo chúng sanh, khiến dừng các nhân ác. Lời này nói rất rõ ràng. Hiểu rõ chân tướng sự thật, chúng ta không dám làm ác nữa, biết làm ác chắc chắn không ra khỏi ba đường ác, phải trải qua đường ác thú. Do đó chúng ta biết làm ác là tự chiêu cảm lấy quả báo, nên không dám làm ác, không thể làm ác, không dám tự chiêu. Chúng ta muốn cải thiện hoàn cảnh của mình, hy vọng đời đời kiếp kiếp không gặp những quả báo bất thiện như vậy, thì cần nên đoạn ác tu thiện. Đoạn ác tu thiện bắt đầu từ đâu? Bắt đầu từ chỗ siêng năng học tập Đệ Tử Quy, vì sao vậy? Hiếu thân tôn sư là căn bản lớn của thiện pháp thế xuất thế gian, nếu không bắt đầu tu từ căn bản, thì vĩnh viễn không thành công. Tu từ căn bản, chính là nỗ lực thực hành Đệ Tử Quy, trước thực hành sự, sau thực hành lý. Nếu không thể thực hành trên sự, thì lý không thể thấu triệt, vì sao vậy? Vì những gì Chư Phật Bồ Tát cùng chư vị Tổ sư nói có thể nhiếp thọ nhân tâm. Thông thường chúng ta giảng kinh, dù nói hay đến đâu, lưu loát đến đâu, nhưng không thể nhiếp thọ nhân tâm, nguyên nhân do đâu? Các ngài có căn bản công phu tu hành, nên họ làm được, làm được thì ngôn ngữ đó sẽ hiển lộ ra, từ trong chân tâm hiển lộ ra, những thứ hiển lộ từ chân tâm có thể cảm động người khác. Không làm được, những gì quý vị nói là từ trong miệng ra, không phải chân tâm, là từ đâu? Là từ trong học vấn hiển lộ ra, đó là vọng tâm, không phải chân tâm. Chỉ có chân tâm mới thật sự cảm động người, cảm động thiên địa quỷ thần, cảm động sơn hà đại địa, đây là chân tâm, quý vị không làm chính là dụng tâm khác nhau. Chân tâm không có gì khác, chính là họ y giáo phụng hành, y giáo phụng hành là chân tâm. Học mà không hành là giả, không phải thật, đây chính là tập khí của các nhà chuyên gia học giả thế gian. Chúng ta thường nói Phật học, Nho học, Đạo học, đây là không hành trì. Thật sự hành trì đó là học Nho, học Phật, học Đạo, đây là thực hành.
Thật sự giữ được ngũ giới, thực hành đúng lục ba la mật, đây chính là Bồ Tát. Nếu thập nguyện Phổ Hiền, 48 nguyện của Phật A Di Đà cũng làm được, họ là Phật. Từ Bồ Tát lại nâng lên được một bậc, họ là Phật. 10 nguyện Phổ Hiền và 48 nguyện là hạnh nguyện của Như Lai, quý vị thực hành hạnh nguyện của Như Lai, sao không phải là Phật được! Thực hành Đệ Tử Quy, Cảm Ứng Thiên, quý vị là thánh hiền của thế gian. Thực hành Tam quy, Ngũ giới, Thập thiện, Sa di luật nghi, quý vị là tiểu thánh trong nhà Phật. Thật sự phát tâm bồ đề, thực hiện tâm bồ đề, như vừa mới nói, Thực hành Lục hòa, Lục độ, 10 nguyện Phổ Hiền, quý vị là Bồ Tát. Nên cấp bậc này tự nhiên nâng cao lên, chúng ta đều rõ ràng minh bạch. Hiểu rõ ràng minh bạch rồi sẽ thực hành, thật sự thực hành nó vào trong đời sống, như vậy thì toàn bộ thiên tai đều được hóa giải, quý vị có bị ảnh hưởng thiên tai chăng? Không bị. Thiên tai đến thật sự, thân thể bị hủy diệt theo thiên tai, còn quý vị đến thế giới Cực Lạc. Phật A Di Đà biết, ngay lúc này ngài hiện thân tiếp dẫn quý vị, nên quý vị không bị thiên tai ảnh hưởng. Đạo lý này không thể không hiểu, không hiểu chúng ta học Phật đều là giả, uổng công.
Hoặc ngay trong đời này, cho đến thị hiện cho chúng sanh thấy, đây là đoạn nhỏ thứ hai. Hoặc là đời này, trước bị bệnh hoạn tai ương, sanh tử bất đắc, thị hiện cho đại chúng thấy. Đây gọi là thống, nói rõ về ngũ thống, đây là thống. Cho đến hoa báo trong hiện đời, quả báo của đời này. Bị tức là lãnh chịu, bệnh là tật bệnh, các nghiệp bệnh, đây gọi là bệnh nghiệp chướng. Ương là tai ương, họa hại, như thiên tai của nước và lửa, như họa của hình phạt vân vân đều là nghiệp chướng. Quý vị ở trong thế gian hiện tại chịu bệnh khổ, những điều này chúng ta tận mắt nhìn thấy.
Lúc tôi mới học Phật, lúc này đã xuất gia và giảng kinh, có một thính chúng theo tôi nhiều năm, cũng là một vị đại gia ở Đài Loan, hiện nay gọi là một nhà kinh doanh lớn, rất nổi tiếng ở Đài Loan. Ba cô ta chính là chủ tịch của công ty này, cô ta nghe tôi giảng kinh đã nhiều năm, là đứa con dâu thứ hai của ông ấy. Lúc tuổi già ông này bị bệnh, mắc bệnh người già, nằm liệt trên giường, chỉ còn hơi thở thoi thóp, ba ban y tá thay nhau chăm sóc ông. Tôi nói với người nhà họ, nhưng họ không tin, tôi khuyên họ nên đem tiền dùng vào việc thuốc men này, đem số tiền lớn đó đi bố thí, như vậy ông ta sẽ có hai hiện tượng. Thứ nhất, nếu thọ mạng ông ấy còn, thì ông được lành lại bình thường. Còn nếu như ông đã hết thọ mạng, ông sẽ ra đi nhẹ nhàng, không còn chịu khổ nữa, nhất định xuất hiện hai hiện tượng này, nhưng gia đình họ không tin.
Quý vị xem, mỗi ngày có ba ban y tá thay nhau chăm sóc, một ban khoảng hai người, vì gia đình ông có tiền! Mỗi ngày chi tiền thuốc men trị liệu quả là không ít, gia đình bình thường không làm được, nhưng ông bệnh như vậy mười mấy năm mới chết. Lúc chết đến người nhà cũng không nhận ra. Ông chết rồi đi về đâu, chúng ta đều rõ ràng, là ông đi vào trong tam đồ! Tài sản nhiều như vậy, ông ta hưởng thụ là nằm trên giường bệnh hưởng thụ, hưởng thụ như vậy suốt mười mấy năm. Đây là hiện tượng mà chúng tôi tận mắt chứng kiến, bởi thế thiện ác quả báo không thể không biết!
Ngày nay không những có bệnh khổ, mà còn có thiên tai, thiên tai này các nhà khoa học dự đoán là chưa từng có trong lịch sử, trong lịch sử trước đây chưa từng phát sinh thiên tai nghiêm trọng như vậy, chúng ta không thể không cảnh giác, nên ứng phó như thế nào? Đó chính là đoạn ác tu thiện, phát tâm bồ đề, nhất hướng chuyên niệm, như vậy là đúng.
Xem tiếp đoạn văn bên dưới: “Người làm ác, trong đời hiện tại, hoặc sanh bệnh nặng, hoặc bị tai họa, cầu sanh không được, cầu chết không xong, ưu khổ vạn phần, không thể ra khỏi, nên gọi là sống chết không được”. Bên dưới nói thị hiện cho chúng sanh thấy, hiện rõ quả ác này, phổ biến khiến cho tất cả chúng sanh đều được thấy, khiến họ biết nhân quả không sai, mà sanh lòng cảnh giác sợ hãi.
Những điều này trong xã hội hiện tại khắp nơi đều có thể nhìn thấy, thấy rồi như thế nào? Thấy nhưng chúng ta bị trơ như gỗ đá, thấy nhưng như không có chuyện gì, đó là việc của người ta không liên quan đến tôi, không có cảm xúc. Nếu là Bồ Tát, tính cảnh giác của Bồ Tát rất cao, nhìn thấy quả liền nhớ đến nhân, nhìn thấy nhân liền nghĩ đến quả. Thấy quý vị hiện nay tạo tội, đây là nhân, sẽ biết được quả báo trong tương lai. Nhìn thấy những gì quý vị hiện tại đang lãnh chịu, liền biết được nhân quý vị gây ra trong quá khứ. Đây là người hiểu rõ, là người giác ngộ. Cho nên người thấu hiểu ở trên thế gian này, sáu căn tiếp xúc với sáu trần đều tăng trưởng trí tuệ. Người mê hoặc, lục căn tiếp xúc với cảnh giới lục trần sanh phiền não, sanh tham sân si mạn nghi, sanh oán hận não nộ phiền, làm những việc sát đạo dâm vọng, đây là người mê hoặc. Người giác ngộ không như vậy, người giác ngộ lục căn tiếp xúc với cảnh giới lục trần đều tăng trưởng trí tuệ, lúc nào cũng phải cảnh giác bản thân. Khởi tâm động niệm, ngôn ngữ tạo tác đoan chánh tâm niệm, đây gọi là tu hạnh Bồ Tát, gọi là phát tâm bồ đề.
Bên dưới nói hoặc khi lâm mạng chung, đọa vào ba đường ác. Cho đến quả báo đời sau, nói rõ về ngũ thiêu. Tạo ra ác nghiệp nhất định đọa vào ác đạo để thọ báo, ác đạo từ đâu đến? Hiện nay chúng ta đã rõ ràng minh bạch, ác đạo là ác nghiệp của bản thân biến hiện ra, tự nhiên biến hiện ra. Ngạ quỷ, súc sanh, địa ngục không ai thiết kế, không có ai kiến tạo, toàn là nghiệp báo hiện tiền. Bản thân chúng ta bình tĩnh tư duy quan sát, ngày nay chúng ta ở trên thế gian này, những cơ duyên trong đời này, cũng là nghiệp báo bản thân chiêu cảm nên, không có ai lên kế hoặc, không có ai thiết kế, không có ai chế tạo.
Quý vị phải thấy rõ ràng, phải nghĩ minh bạch những gì trong kinh nói, chúng ta sẽ lạy sát đất, thật sự khâm phục. Không những không còn hoài nghi, mà hoàn toàn tiếp nhận, hoàn toàn tin tưởng, những gì Đức Phật nói quả là không sai. Trong kinh nói hoàn toàn là chân tướng sự thật.
“Sầu thống”, đây là hiện tại sầu bi đau khổ. Những gì hiện nay chúng ta nhận là lo lắng, bi thương, đau khổ. “Khốc độc”, đó là sau khi chết chịu quả báo trong tam đồ, thống khổ cực kỳ thê thảm. “Đuốc” nghĩa là bị lửa đốt, “nhiên” là bùng cháy, đây đều là nói quả báo trong địa ngục.
Hội Sớ nói: “Lửa đốt chính là diện mạo khủng khiếp trong địa ngục hỏa, hình dung địa ngục lửa trong địa ngục. Tự là do nghiệp của bản thân chiêu cảm nên, nên gọi là tự tướng lửa đốt”. Bởi thế con người không thể tạo ác, tạo ác không có gì tốt đẹp cả, vậy tại sao con người lại thích? Trong kinh có một ví dụ, ví dụ: “Liếm mật trên đầu dao”, lấy mật thoa trên một cây dao sắc bén, người ngu si thích sự ngọt ngào, nhưng nếm được vị ngọt thì lưỡi cũng bị đứt. Ví dụ này nói lên điều gì? Một chút lợi nhỏ trước mắt cũng mê hoặc được họ, họ liền dám tạo tội, khởi điều gì? Khởi tâm sát đạo dâm vọng, họ muốn tạo nghiệp, muốn đạt được chút lợi nhỏ này, dám làm những chuyện sát đạo dâm vọng. Lợi họ đã đạt được, nhưng nói thực là do số mạng họ có, số mạng không có, quý vị tạo tội nghiệp này sẽ không hưởng được lợi ích. Vì số mạng quý vị có, đạt được lợi ích nhỏ này là do số mạng quý vị có, sao phải khổ như vậy! Nếu không tạo nghiệp này, quý vị đạt được chỉ chậm sau vài ngày, còn như tạo nghiệp này chỉ đạt được sớm trước vài ngày, sao phải khổ như vậy!
Bởi thế nhân quả báo ứng, nó có nhân duyên, bất luận là thiện hay là ác, nhân duyên thuần thục thì quả báo liền hiện tiền. Người thông minh có tâm nhẫn nại, duyên chưa chín mùi là bất động, đợi cơ duyên thuần thục tự nhiên thu hoạch một cách tốt đẹp. Như chúng ta trồng lúa trồng rau xanh, nhất định nhân duyên thuần thục nó mới trưởng thành, mới được thu hoạch. Khi chưa chín rộ, khi chưa chín mùi mà cắt vào, vậy là còn sống không thể ăn được, ăn như vậy sẽ sanh bệnh. Thế nên cần phải nhẫn nại, có tâm nhẫn nại đợi chờ, không tham lợi nhỏ trước mắt.
Của bất nghĩa nhất định không được lấy, nếu lấy sau đó chắc chắn mang đến tai họa. Hiện đời nhất định có ưu bi khổ não, sau khi chết chịu quả báo trong tam đồ, sao phải khổ như vậy? Thật sự hiểu rõ, thật sự minh bạch, họ mới thật sự tin tưởng nhân quả nghiệp báo không sai chút nào, chắc chắn không dám làm ác. Không dám làm ác, không phải nói ác không dám làm, mà ngay niệm ác cũng không sanh khởi. Đây thật sự là có trí tuệ, thật sự là người thông minh.
Hết giờ rồi, hôm nay chúng ta học đến đây.
Hết tập 534
Tịnh Độ Đại Kinh Giải Diễn Nghĩa Tập 534 PAGE 1
Tập 535
Chủ giảng: Tịnh Không Pháp Sư
Chuyển ngữ: Hạnh Chơn
Biên tập: Bình Minh
Thời gian: 12.08.2011
Địa điểm: Phật Đà Giáo Dục Hiệp Hội_HongKong
Chư vị pháp sư, chư vị đồng học, mời ngồi xuống. Mời quý vị xem Đại Thừa Vô Lượng Thọ Kinh Giải, trang 685, hàng thứ tư từ dưới đếm lên, bắt đầu xem từ kinh văn.
“Cộng kỳ oan gia, cánh tướng sát thương, tùng tiểu vi khởi, thành đại khốn kịch”. Bốn câu này là một đoạn nhỏ. Thêm lần nữa đức Phật nói về quả báo để khuyên bảo chúng ta.
Tịnh Ảnh Sớ nói: Bốn câu kinh văn này là “từ thiêu khởi ác”. Thiêu là quả báo, quả báo ở trong tam đồ quá khổ, ở trong tam đồ họ không cam tâm, không tình nguyện. Ý niệm báo thù vô cùng mạnh mẽ, gọi là oan oan tương báo không bao giờ dứt, họ lại tạo nghiệp.
“Cánh tướng sát thương”, căn cứ tư tưởng của sư Vọng Tây: “Thị tắc thiêu sanh sát sanh ác dã”. Bên dưới là chú giải của Hoàng Niệm Tổ: “Người ác ở trong địa ngục hỏa thiêu”, đây là nói ở trong địa ngục họ không giác ngộ, đau đớn cùng cực nên sanh khởi sân nhuế. Không những không hề hối hận, không biết sám hối, mà họ còn sanh oán hận, oán hận đến cực điểm, trong địa ngục cũng có đánh nhau.
Sát thương lẫn nhau, tức là đang bị thiêu đốt, liên tục tạo ác, kết oán thành thù, nên gọi là oan gia, cùng kết oan gia với nhau. Vấn đề này gần đây ở miền bắc có ba vị đồng tu đến thăm tôi, gặp mặt nhưng tôi không quen nên không nói chuyện. Họ để lại một phong thư và 2 đĩa CD cho tôi, tôi đã xem hai đĩa CD, hoàn toàn tương ưng với bốn câu này. Nội dung đĩa CD nói về vấn đề áp vong, linh hồn áp vong này là ai? Là tướng quân tử trận của song phương thời kỳ chiến tranh Trung Nhật. Họ còn đưa cho tôi thêm một phần tài liệu tham khảo nữa, nhưng tôi chưa xem. Khi tôi chưa xem đoạn kinh văn này, nếu đã xem kinh văn cũng nên xem thử phần tài liệu tham khảo đó, không biết tướng quân tên gọi là gì. Một bên là Nhật bản, một bên là Trung quốc, đều chết trận, chết rất thê thảm. Họ nói, hiện nay hai bên vẫn còn đang đánh nhau, hiện nay ở đâu? Ở trong địa ngục, ở trong địa ngục vẫn đang đánh nhau, quý vị xem đáng thương biết bao! Vấn đề này ở trước tôi từng đề cập đến với mọi người, có thể như vậy, tôi tin rằng điều này không phải giả.
Khi chúng tôi còn nhỏ, chiến tranh Trung Nhật bộc phát, chính là biến cố của Lư Câu Kiều ngày 7.7.1937, năm đó tôi 11 tuổi, nên cũng nhớ được sự việc. 11 tuổi đến 18 tuổi, 8 năm kháng chiến, suốt tám năm chúng tôi không có chỗ ở cố định, bôn ba khắp nơi! Chạy trốn khắp nơi, ngày ngày đều chạy nạn, khổ không sao tả xiết, nên thường nằm mơ thấy đánh nhau, vẫn đang chạy nạn, hạt giống nghiệp thức trong A lại da mạnh đến nhường nào.
Tôi đã học Phật, ra đi giảng kinh, đại khái khoảng mười năm đầu vẫn còn thấy những giấc mơ này, có khi trong mơ vẫn mơ thấy vấn đề này, nhưng hai ba mươi năm gần đây không còn nữa, giấc mơ này mới không còn nữa. Quý vị xem, chiến tranh kết thúc trong vòng 20 năm, chúng ta vẫn thường mơ thấy chiến tranh. Những người chết trên chiến trường, chết trận, chết rồi nhưng bản thân họ không biết đã chết, nên hồn của họ vẫn đang đánh nhau, không bao giờ dứt, khi nào giác ngộ? Hai vị tướng quân này coi như không tệ, họ đã giác ngộ, tìm đến những người tu hành trong nhà Phật để cầu siêu độ, nói ra tình trạng hiện nay của họ. Ở trong địa ngục rất khổ, vẫn sanh tâm sân nhuế, vẫn làm những công việc sát hại, sát thương lẫn nhau.“Tức ở trong sự thiêu đốt”, thiêu đốt ở đây chính là trong địa ngục, ở trong địa ngục vẫn tạo ác nghiệp, kết oán thành cừu, điều này quả thật không bao giờ dứt. Nên trong kinh gọi là oan gia, cùng nhau kết oan gia.
Chúng ta xem tiếp đoạn sau: “Trả nợ lẫn nhau”, A giết B, B lại giết A, nên gọi là tương sát lẫn nhau. Trong ác nghiệp không có gì nặng hơn điều này, quả báo trong địa ngục không có gì thê thảm hơn điều này. Bởi thế cuối cùng cả hai vị tướng quân này đều giác ngộ, hy vọng hòa bình, hy vọng nhân gian mãi mãi không có chiến tranh, cầu quy y, cầu siêu độ, đều muốn đến thế giới Cực Lạc. Hai vị tướng quân này rất nhân từ, để cho thuộc hạ của họ vãng sanh trước, để cho binh sĩ của họ vãng sanh trước, sau cùng mới đến họ vãng sanh, đúng là tấm lòng của Bồ Tát! Không phải họ cầu mình được độ trước, bản thân họ hiểu, liền đem những đạo lý này nói lại cho thuộc hạ mình nghe, để họ cùng đến nghe kinh, để họ đến tiếp nhận siêu độ. Tôi xem được một đĩa CD như vậy, cả hai bên Trung Nhật đã tạo nên tội nghiệp quá nặng!
Bên dưới nói: “Tùng vi chí trước”, vi là nhỏ, xung đột rất nhỏ, nhỏ không đáng để gây ra xung đột, nhưng càng diễn biến càng kịch liệt, diễn biến lớn thành chiến tranh. Trong đại chiến tranh, chúng sanh vô tội bị hại biết bao nhiêu? Trách nhiệm này người phát khởi chiến tranh phải chịu.
Chúng ta từng xem CD Đường Thái Tông áp vong, ông là một vị đế vương được lịch sử đánh giá rất tốt, cũng đọa địa ngục, vì sao vậy? Vì chiến tranh đánh trận giết người quá nhiều. Ông làm vua rất yêu thương nhân dân, là một nhà chính trị giỏi, trị vì thời Trinh Quán. Bất quá ở trong địa ngục chịu khổ ít hơn một chút mà thôi, nhưng vẫn phải chịu quả báo, giống như chính ông nói: Đế vương tạo nghiệp địa ngục cũng phải chịu quả báo, đế vương tạo nghiệp địa ngục không thọ quả báo, làm gì có đạo lý này!
Nghiệp báo sát thương đại quy mô này, đích xác chỉ có những người đó mới có thể làm được, người thường không làm được, người bình thường giết người có hạn. Đây là đại quy mô, mấy mươi vạn, mấy trăm vạn người thương vong, đều là ý niệm của một mình quý vị tạo nên. Nếu ý niệm này không có quả báo, vậy thì định luật nhân quả sẽ bị lật đổ. Gần đây chúng ta nhìn thấy những tình huống này, thật sự có! Không phải giả.
“Nên nói, từ nhỏ khởi lên, thành sự khốn kịch lớn”, kịch là hết sức, là kịch liệt, là nhiều, là tăng, có rất nhiều ý nghĩa như vậy. “Ác hành không dừng”, tội càng thêm tội, khổ càng thêm khổ, đó chính là trở thành khó khăn lớn, tạo ra tai họa sâu nặng. Bởi thế trong kinh nói thành bi kịch khốn khó lớn lao. Ngụy Dịch lại nói làm lâu dài về sau là bi kịch lớn”, là bản dịch của Khương Tăng Khải. Tịnh Ảnh Sớ nói: Thân chịu lao khổ, khổ tăng lên không ngừng, gọi là bi kịch lớn lâu dài. Sát đạo dâm vọng, nó không phải chỉ có một loại, nó có sự liên đới. Những điều này nối kết nhau, chính là tội nghiệp địa ngục vô cùng nặng.
Quý vị thấy họ cầu siêu độ, đây là vị tướng quân Nhật bản nói, ông nói: Còn có rất nhiều phụ nữ bị họ giết chết. Trước khi những phụ nữ này bị giết, họ đều bị hiếp dâm, sau đó mới giết chết, tội này nặng biết bao! Hiện nay thay họ đến cầu siêu độ, họ nói những người này rất đáng thương. Lúc đó giết người không biết, đọa vào địa ngục mới hối hận, nhưng hối hận cũng đã muộn.
Chúng ta xem tiếp phần kinh văn: “Giai do tham trước tài sắc, bất khẳng thí huệ, các dục tự khoái, vô phục khúc trực, si dục sở bách, hậu kỷ tranh lợi, phú quý vinh hoa, đương thời khoái ý, bất năng nhẫn nhục, bất vụ tu thiện, uy thế vô kỷ, tùy dĩ ma diệt. Thiên đạo thí trương, tự nhiên củ cử, quỳnh quỳnh chung chung, đương nhập kỳ trung, cổ kim hữu thị, thống tai khả thương”.
Đoạn kinh văn này lại nói rõ ràng về nhân ác của ba độc, khuyến cáo giáo huấn nhiều lần. Khuyến cáo là răn đe, giáo huấn là dạy bảo, nhưng người thế gian như thế nào? Họ lại cứ thích ba loại này, là tham sân si, mấy ai không có tâm tham? Mấy ai không nổi nóng? Gốc của tham sân là ngu si, nếu họ có trí tuệ sẽ bằng lòng buông bỏ, không tạo nghiệp này, không thọ những quả báo này. Chính là vì ngu si, ngu si là gì? Là mê, mê mất tự tánh, bởi thế khởi tâm động niệm, ngôn ngữ tạo tác đều trái với tánh đức.
Tự tánh là gì? Tự tánh là bổn thiện. “Nhân chi sơ, tánh bổn thiện”, bổn thiện là gì? Ngũ thường là bổn thiện, ngũ luân là bổn thiện, tứ duy bát đức là bổn thiện. Trong giáo dục Phật giáo, Tam quy, ngũ giới, thập thiện là bổn thiện; Lục hòa, lục độ là bổn thiện; 10 nguyện Phổ Hiền, 48 nguyện của Phật Di Đà là bổn thiện. Những gì trong Phật pháp nói thâm sâu hơn, rộng lớn hơn, thấu triệt hơn so với giáo dục truyền thống nói. Nhưng những điều này bất luận là thế pháp hay Phật pháp, người bây giờ đều không học, người bây giờ đều không tin. Họ tin tưởng điều gì? Tin vào sát đạo dâm vọng, tin vào tham sân si mạn nghi, tin vào những điều này. Họ không tin vào nhân quả, không tin có đời sau, không tin có báo ứng, bởi thế người bây giờ thích gì làm nấy, họ không ái ngại điều gì cả. Không ái ngại điều gì phải chăng không có báo ứng? Báo ứng ngay hiện tiền.
Mấy năm gần đây, đại khái là hai ba năm lại đây, trên trái đất này phát sinh rất nhiều hiện tượng khác thường, thông thường người ta nói là thiên tai tự nhiên, nó xảy ra rất nhiều! Hầu như mỗi ngày đều có vài lần, tháng trước có hơn 170 lần. Tôi đoán tháng này rất có thể hơn 200 lần, hơn nữa thiên tai đều rất nghiêm trọng. Người học Phật chúng ta nhìn thấy vấn đề này, có suy nghĩ gì? Đây là ông trời đưa ra lời cảnh báo, dự báo trước của trận thiên tai lớn, hy vọng quý vị nhanh chóng quay đầu. Chỉ cần còn một hơi thở quay đầu vẫn kịp, hơi thở đã dứt quay đầu thì đã muộn. Thật sự sám hối, đoạn ác tu thiện, cải tà quy chánh, đoan chánh tâm niệm, điều này ở trước chúng ta có nói đến. Khởi tâm động niệm là luân lý đạo đức, là ngũ giới thập thiện, tâm niệm này là đoan chánh. Quý vị học Phật, tuyệt đối không nên lơ là Đệ Tử Quy, Cảm Ứng Thiên, cho rằng đây là những thứ nhỏ nhặt, không đáng trân quý, như vậy là sai, là đang hại bản thân mình thê thảm. Trong đời này bất luận quý vị dụng công như thế nào, tinh tấn như thế nào, vì không có nền tảng vững chắc_cũng giống như chúng ta vun trồng thực vật vậy, cây này không có rễ, dù cho ngày ngày vun bón, ngày ngày tưới nước nó vẫn không mọc được, không thể nở hoa, cũng không thể kết trái, vì sao vậy? Vì nó không có rễ. Quý vị cần khổ suốt một đời, đến sau cùng không đạt được kết quả, nhưng vẫn không biết mình sai ở chỗ nào.
Chúng ta lãnh hội quan sát tỉ mỉ, vì sao người ngày xưa, bất luận là tại gia hay xuất gia đều tu hành rất thành tựu? Thành tựu đều rất cao, thông thường khoảng năm năm đã có thành tích rất khả quan, người bây giờ không có. Học 30 năm, học 40 năm, vẫn là ngu si mê muội. Nghe kinh cũng không ít, học được cũng không ít, thậm chí bản thân cũng lên bục giảng nói rất lưu loát, cũng viết sách, trước tác, nhưng tập khí phiền não vẫn chưa đoạn, nghe ngôn luận của họ vẫn còn oán trời trách đất. Phật Bồ Tát có lỗi với họ, ông trời có lỗi với họ, tự cho mình giỏi, tự cho rằng rất tinh tấn, tập khí phiền não tăng trưởng theo từng giờ. Nó không giảm nhẹ, mà còn tăng trưởng, vì chưa buông bỏ dục vọng. Đây là điều chúng ta cần phải phản tỉnh và kiểm điểm một cách sâu sắc, rốt cuộc chúng ta sai ở điểm nào? Quan niệm học tập chúng ta sai, đi sai đường, không đi vào con đường chánh. Nghiên cứu kinh giáo, nhưng lại đi trên con đường học thuật, nghiên cứu Phật học. Chính là nói có nghiên cứu, có hiểu nhưng không có hành trì. Chư vị cổ đức nói: hiểu mà không hành là giả, không phải thật. Chư Phật Bồ Tát dạy chúng ta, chư vị tổ sư dạy chúng ta, hiểu và hành phải tương ưng, mới thật sự khế nhập, mới thật sự hiểu được những điều mình đã học.
Giải ngộ, tức là chúng ta nghe nhiều, đọc nhiều là giải ngộ, giải ngộ là gì? Là cảnh giới ngộ của người khác đưa ra để chúng ta cùng chia sẻ, chúng ta hiểu được, tâm sanh hoan hỷ, nhưng rốt cuộc là của người khác không phải của mình, mình không được lợi ích. Nếu chúng ta thực hành những gì mình biết, biến thành cuộc sống của mình, biến thành công việc của mình, biến thành nguyên tắc xử sự đối nhân tiếp vật của mình, lâu ngày liền hoát nhiên đại ngộ. Ngộ đó là gì? Ngộ chính là những gì quý vị hiểu, thật sự thấu triệt, bây giờ nghe chưa thật sự hiểu, chỉ hiểu được lơ mơ. Thật sự hiểu là quý vị đã khế nhập cảnh giới. Đến lúc nhập vào cảnh giới, sanh tâm đại hoan hỷ, gọi là hoát nhiên đại ngộ, minh tâm kiến tánh, kiến tánh thành Phật. Bản thân quý vị khế nhập vào cảnh giới của Như Lai, lúc này là thật sự minh bạch, là cảnh giới tự mình chứng được. Cảnh giới thân chứng và cảnh giới mà mình quen thuộc, hoàn toàn tương ưng, gọi là hoan hỷ. Quá khứ đọc rất thuần thục những kinh điển nói về thế giới tây phương Cực lạc, đọc mấy mươi lần, mấy trăm lần. Như vậy khi quý vị nói đến thế giới Cực Lạc thuộc như lòng bàn tay, tuy quý vị chưa từng đến. Đến một ngày nào đó thật sự đến thế giới Cực Lạc, đó gọi là thân chứng. Quý vị chưa đến thế giới Cực Lạc, đây là chỉ nghe nói, là lời truyền miệng, hai mùi vị không giống nhau! Bởi thế sau tín giải phải có hành, phải có chứng. Thời đại chúng ta học Phật chỉ dừng lại ở tín giải; tin và lý giải nhưng ở sau không có hành, hành không có đương nhiên cũng không có chứng. Chứng là nhập vào cảnh giới, là thật sự minh bạch. Chúng ta không thực hành những gì mình đã học được, cần phải thực hành nó, vì sao vậy? Tất cả là tánh đức của mình. Chư vị tổ sư chia sẻ với chúng ta là tu đức của họ, Phật Bồ Tát khai thị cho chúng ta là tánh đức, các ngài đã kiến tánh. Ngôn ngữ và thị hiện của các ngài đều từ trong tánh đức tự nhiên hiển lộ ra, đương nhiên không giống nhau.
Ngày nay điều mà chúng ta không bằng người khác, người khác may mắn, họ sanh vào trung quốc. Trung quốc ở đây là trung quốc trong kinh Phật nói, là đất nước trung đạo, khu vực Phật pháp thịnh hành gọi là trung quốc. Cần phải hiểu ý nghĩa này, không phải trung quốc trên trái đất này, là trung quốc của kinh Phật, nó chỉ chung cho một khu vực Phật pháp vô cùng hưng thịnh, người tu hành rất động, đây gọi là trung quốc. Trái với trung quốc là biên địa, biên địa chính là nơi không có Phật pháp, nơi Phật giáo rất suy yếu, gọi là biên địa. Phật pháp đặc biệt là chỉ đại thừa, tiểu thừa không được, trong mắt đại thừa thì tiểu thừa đều là biên địa. Họ chưa nhập vào trung đạo, nghiêng về một bên. Tiểu thừa nghiêng về chân đế, phàm phu nghiêng về tục đế, Bồ Tát chân đế và tục đế là một không phải hai, đây gọi là trung đạo. Bởi thế học rồi, họ thật sự có lợi ích, thật sự được pháp hỷ, trong pháp hỷ sung mãn trí tuệ phước đức. Trong pháp hỷ không có trí tuệ, không có phước đức, pháp hỷ đó là giả, chỉ được thời gian ngắn, không duy trì lâu dài được. Trong pháp hỷ có trí tuệ, có phước đức.
Chúng ta quy y Phật nhị túc tôn. Túc là đầy đủ, nhị chính là trí tuệ và phước đức, hai thứ này đều viên mãn. Vì sao chúng ta học Phật? Là vì cầu trí tuệ viên mãn, phước đức viên mãn. Bởi thế Đức Phật đối với vấn đề này từ bi đến tột cùng, không mệt chán khi nhiều lần giáo huấn chúng ta.
Đều do tham trước tài sắc, cầu nhiều không biết đủ gọi là tham, giữ chặt tâm tham lam gọi là trước, tham đắm tài sắc. Kinh Bảo Tích nói rằng: Tà niệm sanh tham trước, tham trước sanh phiền não. Gốc của phiền não là tà niệm, tà niệm là quan niệm sai lầm, thấy sai, nghĩ sai về chân tướng sự thật. Cũng may trong thời hiện đại này có các nhà khoa học phương tây, tôi cảm thấy họ đã thức tỉnh, có rất nhiều người đều đang nghiên cứu về vấn đề ý niệm. Ngày xưa họ không lý giải lắm về vấn đề này, chỉ chuyên môn nghiên cứu về vật chất, nên gọi là nhà vật lý học.
Chúng ta cũng tin rằng, các nhà vật lý học nghiên cứu đến nay, hầu như cảm thấy vật lý không thể giải quyết được vấn đề. Phát hiện sức mạnh ý thức vô cùng lớn mạnh, phát hiện vật chất là do ý niệm hình thành. Bởi thế ý niệm có thể thay đổi vật chất, đây là phát hiện mới. Phát hiện này vào 3000 năm trước, Đức Thế Tôn đã nói trong kinh điển đại thừa một cách rất tường tận, rất thấu triệt. Nhưng ngày nay bị một số người xem như là Tôn giáo, cho rằng là mê tín, không tiếp xúc nó.
Hiện nay khoa học nghiên cứu kết luận, tương đồng với những gì trong kinh Phật nói, nên giá trị của Phật giáo đại thừa được nâng cao, đây là một việc tốt. Những hiện tượng đang diễn ra trước mắt chúng ta, nhất định phải có năng lực giải quyết, đây là lìa khổ được vui mà Phật pháp nói. Đức Phật dùng phương pháp gì giúp hết thảy chúng sanh lìa khổ được vui? Cần phải ghi nhớ điều này, phải lãnh hội tường tận, Đức Phật dùng cách dạy học.
Lúc Đức Phật còn tại thế, suốt 49 năm không có ngày nào ngài lơ là việc dạy học, hầu như là tranh thủ từng giờ từng phút, không muốn lãng phí thời gian. Chưa hề thấy trong kinh ghi chép Đức Phật có nghỉ một ngày nào, ngày hôm nay không dạy, không có, hoàn toàn không thấy. Trong kinh này Đức Phật dạy chúng ta: Đức Phật A Di Đà ở thế giới Cực Lạc giảng kinh dạy học không hề nghỉ ngơi.
Người ở thế gian chúng ta dùng là nhục thân, trong tất cả thân, thân máu thịt này là thân xấu xa nhất, nó cần ăn uống, cần ngủ nghỉ. Ăn uống và ngủ nghỉ đều có tác dụng phụ, tác dụng phụ rõ ràng nhất là chúng ta biến thành già yếu dần. Có những hoạn nạn như bệnh chết, mà chúng ta không sao tránh khỏi. Thân người ở thế giới Cực Lạc, không phải là nhục thân, mà là thân pháp tánh. Hoàn cảnh sống là cõi pháp tánh, không phải cõi đất bùn như chúng ta hiện tại. Thân pháp tánh không cần ẩm thực, không cần ngủ nghỉ. Vĩnh viễn không yếu, không biến, không già, không có sanh tử, thân này rất tốt! Thân của Phật A Di Đà, tất cả những người vãng sanh đều giống như thân của Phật vậy, không cần ăn uống, không cần ngủ nghỉ. Hay nói cách khác, nghe kinh dạy học, từ khi quý vị sanh đến thế giới Cực Lạc, nghe kinh mãi cho đến khi thành Phật, ngày ngày đều học như vậy. Chúng ta ở đây học là phải nghỉ ngơi, còn thế giới Cực Lạc học không nghỉ. Không những tu học ở thế giới Cực Lạc của Phật A Di Đà không hề nghỉ ngơi, mà ở đó chỉ có một ánh quang minh, không có ngày đêm.
Nếu chúng ta hiểu được tình trạng thực tế này, vì sao ở đó thành tựu dễ dàng như vậy, trong một đời nhất định chứng được vô thượng bồ đề? Do hoàn cảnh tu học tốt. Thầy giáo là Phật A Di Đà, Phật Di Đà là “Phật trung chi vương, quang trung cực tôn”, đây là vị thầy giỏi nhất trong các vị thầy giỏi. Chúng ta được theo học vị thầy này, quả là may mắn biết bao, khó được biết bao! Cơ hội này bây giờ chúng ta đã gặp được, nếu chúng ta bỏ qua cơ hội này, tôi hỏi quý vị tội này có lớn chăng? Hết thảy Bồ Tát muốn cầu mà không cầu được, quý vị gặp rồi lại không chịu học, lơ là, đây là tội lỗi. Vãng sanh thế giới Cực Lạc không khó, những điều kiện ở đó cần, chúng ta đều có thể làm được, vậy tại sao không chịu làm?
Quốc sư Hiền Thủ, đại sư Thanh Lương đều là người minh tâm kiến tánh. Chúng ta đọc Vọng Tận Hoàn Nguyên Quán của quốc sư Hiền Thủ, trong này đưa ra bốn điều kiện quan trọng, là tứ đức, là điều không thể thiếu trên con đường tu hành chứng quả. Thứ nhất là: “Tùy duyên diệu dụng”, hằng thuận chúng sanh, tùy hỷ công đức, công đức này chính là diệu dụng. Hiện nay một số người trong xã hội tùy duyên, tùy duyên họ tạo nghiệp, tùy duyên họ đang tạo nghiệp địa ngục, như vậy thì không còn diệu nữa, tương lai họ chịu là gì? Ba đường ác. Bởi thế Phật Bồ Tát dạy chúng ta tùy duyên phải diệu dụng, diệu dụng là gì? Không tạo nghiệp, tùy duyên không tạo nghiệp. Chẳng những không tạo ác nghiệp, đến thiện nghiệp cũng không tạo, vì sao vậy? Vì thiện nghiệp sanh vào ba đường lành, không tương ưng với thế giới Cực Lạc, như vậy là không diệu dụng. Tạo thì phải tạo, nhưng cả hai bên thiện ác đều không đứng vào, cũng chính là không phân biệt không chấp trước, đây là gì? Đây gọi là tịnh nghiệp. Quả báo của tịnh nghiệp trong lục đạo không có, quả báo ở đâu? Quả báo ở thế giới Cực Lạc, trong tâm quý vị chỉ có Phật A Di Đà, chỉ có thế giới tây phương Cực Lạc. Chúng ta làm tất cả điều lành, đoạn ác tu thiện, vì sao vậy? Tất cả đều vì thế giới Cực Lạc. Công đức tôi làm những việc tốt, đoạn ác tu thiện, hồi hướng về thế giới Cực Lạc, nâng cao phẩm vị của mình, đây gọi là tịnh nghiệp, không thể không hiểu đạo lý này! Ngày này chúng ta đoạn ác, ngày nay chúng ta tu thiện là vì Phật A Di Đà, tuân thủ giáo huấn của Phật A Di Đà, đây là tu hành, tu điều gì? Tu tâm thanh tịnh của mình, tu tâm bình đẳng của mình. Nếu không tiếp xúc với người, không tiếp xúc cảnh giới bên ngoài, thì quý vị tu thanh tịnh bình đẳng ở đâu? Tu với tất cả hữu tình chúng sanh, đó là hay nhất, vì sao vậy? Hoàn cảnh phức tạp, nếu tu hành ở đây thật sự đoạn tận được tâm tốt xấu, dùng tâm bình đẳng đối đãi với người, không phải tôi thích cái này, không thích cái kia, như vậy không được. Những thứ đó là tập khí phiền não, phải đoạn tận nó, đoạn tận, phải thường tiếp xúc, trong khi tiếp xúc rèn luyện dần, thật sự không còn ý niệm này, không còn ý niệm tốt xấu, thật sự lấy tâm bình đẳng đối nhân tiếp vật. Giống Phật A Di Đà, thực hành trong cuộc sống sinh hoạt hằng ngày, thật tu thật hành trì, đó chính là câu thứ hai: “oai nghi hữu tắc”. Ta khởi tâm động niệm có quy củ, ngôn ngữ hành vi cũng có quy củ, quy củ này là gì? Trong Phật pháp như vừa mới nói, khi Tịnh tông học hội thành lập, đã đề xuất năm khoa mục: Tịnh Nghiệp Tam Phước, Lục Hòa Kính, Tam Học, Lục Độ, Thập Đại Nguyện Vương. Tôi đưa ra năm khoa mục này, năm khoa mục này chính là quy củ của chúng ta. Chúng ta làm người trong đời này, khởi tâm động niệm không rời khỏi năm phạm vi này, đều có thể tương ưng với nó. Ngày hôm nay ta thật sự đã học Phật, không rời Phật A Di Đà, không rời Đức Thế Tôn. Những gì Phật dạy, tôi đều y giáo phụng hành, đây gọi là học Phật. Nếu vứt bỏ những thứ này, đó gọi là Phật học, không phải học Phật, đó gọi là Phật học. Phật học là nghiên cứu giáo huấn của Phật như một loại học thuật của thế gian, không liên quan đến nhân quả báo ứng và tư tưởng cuộc sống của mình, đây gọi là Phật học.
Người học Phật thật sự, thái độ của họ vô cùng trong sáng, câu thứ ba là tâm thái của người học Phật trong ngoài nhất như. Bên ngoài “nhu hòa”, nhu thuận, hòa mục. Nhu thuận nghĩah là họ có thể hằng thuận chúng sanh, sống hòa thuận với tất cả chúng sanh. Hòa mục và hài hòa khác nhau, ý nghĩa của hòa mục thâm sâu, trong mục có tình thân, gọi là thân hòa, hòa mục là thân hòa. Hài hòa vẫn có khoảng cách, hòa mục không có khoảng cách. Hòa mục là gì? Anh em chị em, cha con, anh em, chị em hòa mục. Hài hòa là người ngoài, xóm làm xung quanh họ có khoảng cách. Đối với tất cả mọi người đều giống như anh em chị em của mình vậy.
“Chất trực”, chất trực là chân tâm, đây là bản chất. Bản chất là trực tâm, trực tâm là đạo tràng, trực tâm chính là tâm chân thành, không có chút hư ngụy nào. Đây là gì? Đây là Phật Bồ Tát. Nếu chúng ta không dùng tâm này đối với người, như vậy là chúng ta không có học Phật. Người ta gạt mình, mình lấy tâm chân thành đối đãi họ, quý vị nói là vì sao? Ta học Phật, họ không học Phật, họ trôi lăn trong luân hồi lục đạo. Tâm họ đang gạt chúng ta là tâm luân hồi, họ tạo nghiệp luân hồi, còn chúng ta muốn đến thế giới Cực Lạc, tâm luân hồi không đến được thế giới Cực Lạc. Ta cần phải buông bỏ tâm luân hồi. Như Chư Phật Bồ Tát ứng hóa ở thế gian, chúng sanh dùng tâm hư vọng đối với Phật, nhưng Phật dùng chân tâm đối với chúng sanh. Chúng ta học theo ai? Phải hiểu rõ ràng minh bạch.
Thiên tai nhiều như vậy, mọi người đều sợ hãi. Người học Phật không có thiên tai, nhưng người nghiên cứu Phật học có thiên tai, còn người học Phật không có thiên tai. Chưa từng nghe nói Đức Thế Tôn gặp thiên tai, chưa từng nghe nói thế giới Cực Lạc có thiên tai, nên người học Phật không có thiên tai. Ý nghĩa của câu này rất thâm sâu, khi nào quý vị mới thấu suốt được? Thật sự học Phật liền có thể thẩm thấu, không phải là học giả, phải học thật, quý vị sẽ hoát nhiên hiểu rõ ý của câu này.
Mọi lúc mọi nơi, chúng ta đều phải đi theo giáo huấn của Phật, như vậy là đúng. Nếu đi theo thế tục là sai, thế tục là trôi lăn trong luân hồi lục đạo. Phật Bồ Tát ở trong luân hồi lục đạo, nhưng không bị trôi lăn trong luân hồi lục đạo, cho nên trong lục đạo không có nhân của lục đạo, đương nhiên cũng không có quả của lục đạo. Thiên tai ập đến, một thiên tai lớn ập đến, người học Phật cũng chết, người không học Phật cũng chết, người học Phật cũng chết, đều chết hết, đều chết nhưng không giống nhau! Thực tế mà nói, chết là thân thể chết, nhưng người đó có chết chăng? Không chết! Họ thay một tầng không gian. Người không học Phật đi về đâu? Họ đọa vào ba đường ác, còn người học Phật thì sao? Người tu Tịnh độ đều đến thế giới Cực Lạc, người không tu Tịnh độ thông thường đều lên cõi trời. Thiên tai giáng xuống, họ đầu thai lên cõi trời, phước báo lớn hơn hiện tại, an vui hơn hiện tại, đây là chân tướng sự thật. Chúng ta thật sự hiểu rõ ràng minh bạch rồi, mới biết Phật pháp quả thật không thể nghĩ bàn, Phật pháp quá thù thắng, quá tốt. Người không học Phật ở trong thế giới ngày nay, trong tâm bàng hoàng, không nơi nương tựa, nên họ sống trong sự lo lắng, nghi hoặc, bất an, sợ hãi. Thông thường người ta đều sống trong trạng thái này, nên rất nhiều người đều có chứng bệnh trầm cảm, nguyên nhân là ở đây.
Nếu như giáo huấn của kinh điển Tôn giáo, mỗi tôn giáo đều có, người thật sự học Phật đang giảng giải kinh điển. Mọi người đều có thể cùng nhau học tập, tâm sẽ định. Tâm định, tâm bình thường, gọi là đoan chánh tâm niệm. Tâm niệm đoan chánh tự nhiên đoạn ác tu thiện, cải tà quy chánh, không cần khuyên, tự nhiên như vậy. Nhân này tốt, quả báo của nhân này có thể hóa giải thiên tai trên địa cầu. Tuy không thể hóa giải toàn bộ, cũng giảm nhẹ đi rất nhiều, động đất cấp chín biến thành cấp ba, giảm nhẹ rất nhiều.
Điều này hiện nay các nhà khoa học đã khẳng định, họ xuất bản rất nhiều sách, rất nhiều báo cáo, chứng minh trong kinh Đức Phật nói: “tất cả pháp từ tâm tưởng sanh”, khoa học đã khẳng định. Bởi thế tâm chúng ta tốt, ý niệm tốt, ngôn ngữ tốt, thái độ tốt, hành vi tốt, thế gian xưng người này là người tốt, trong Phật giáo gọi là Phật tử. Đây là điều kiện để chúng ta tu hành tương lai trở thành Bồ Tát, thành Phật. Những điều kiện này hiện nay quý vị đã đầy đủ, cố gắng tu, cố giắng nuôi dưỡng. Nếu căn tánh sắc bén khoảng 10 năm sẽ có thành tựu, căn tánh kém hơn một chút khoảng hai ba mươi năm chắc chắn có thành tựu, vì sao không thực hành? Những khuyết điểm này, những cấm kỵ này phải xả bỏ hết, đó chính là phải buông bỏ tài sắc, là thứ nghiêm trọng nhất, phiền phức nhất. Tài chỉ tiền tài vật chất, sắc là sắc tình, chỉ tình dục giữa nam và nữ, những thứ này phải buông bỏ, nó không phải điều tốt, đi theo sau chính là địa ngục vô gián.
Gia Tường Sớ nói: “Hoặc tham tài, hoặc thích mỉa mai châm biếm. Lại nói: Đều do tham trước mà xuất hiện tai họa tam độc. Tham trước vinh hoa, tham niềm vui hiện tại mà tạo ác”. Hiện tại có thể được giàu có, do đời trước tu được nhân thiện, đời này duyên thành thục, quả báo liền hiện tiền. Quả báo hiện tiền không phải chuyện xấu, nếu như ta không có trí tuệ mới biến thành việc xấu. Có trí tuệ là việc tốt, không có trí tuệ là việc xấu. Có trí tuệ, gần với tánh, là thiện; Không có trí tuệ, gần với ác, như vậy liền biến thành nhân ác. Có trí tuệ, tất cả những gì họ có đều cùng hưởng với tất cả chúng sanh.
Bồ Tát nhất định để chúng sanh hưởng phước trước, không đặt mình lên hàng đầu. Đặt người khác lên hàng đầu, mình ở sau cùng. Từ nhỏ chúng tôi thường nhìn thấy, thời kỳ kháng chiến và sau thời kỳ kháng chiến, chúng tôi là học sinh lưu vong được quốc gia nuôi dưỡng. Lúc đó quốc gia tổ chức rất nhiều trường trung học, thuộc bộ giáo dục quản lý, quốc gia trực tiếp quản. Nguồn gốc của học sinh đều là nhà cửa tan nát trong khi chiến tranh, những đứa trẻ không nơi nương tựa. Quốc gia tập hợp những học sinh này lại, tổ chức thành lớp học, tất cả phí dùng trong sinh hoạt đều do quốc gia phụ trách, hoàn toàn là phí của nhà nước, gọi là trường trung học quốc lập. Sau khi kháng chiến thắng lợi liền phế bỏ, không còn nữa.
Lúc đó hiệu trưởng của chúng tôi là ông Chu Bang Đạo, tuổi về già ở Đài Loan. Lúc đó trường học chính là một đại gia đình, bạn học là anh em chị em, thầy cô giáo như cha mẹ chúng ta. Những việc mà cha mẹ nên làm, thầy cô giáo đều phải phụ trách. Nên lúc đó tình cảm bạn bè và thầy trò ở trường, còn thâm sâu hơn tình cảm cha mẹ anh em trong gia đình mình, vì sao vậy? Bạn đồng cam cộng khổ, mọi người phải quan tâm giúp đỡ lẫn nhau, hiệu trưởng của chúng tôi là Bồ Tát. Nhà trường thường tiếp nhận cứu tế, những y phục vật dụng đưa đến trường, bản thân thầy giáo, bản thân hiệu trưởng cũng có con, hình như ông có bốn năm người con, đứa con thứ ba của ông học cùng lớp với tôi. Khi những vật phẩm này đến, trước tiên là phân chia cho học sinh, chia xong còn dư lại mới chia đến phần con của thầy. Lúc đó cũng là đồng học, cũng cùng học với chúng tôi, nhưng họ khi nào cũng được sau cùng, đồng học luôn đứng đầu. Thầy đại công vô tư, nên chúng tôi rất tôn trọng ông, hiệu trưởng thương học trò hơn thương con cái mình. Bởi thế con cái thầy thường oán thán trước học sinh chúng tôi, họ nói: Số mạng họ không tốt mới làm con cái của thầy, làm học trò của thầy tốt biết bao! Luôn ưu tiên học sinh. Chúng tôi mãi mãi cảm ân thầy, vĩnh viễn không quên thời gian gian khổ lúc đó. Bởi thế giữa bạn học với nhau thân như anh em chị em, đây là do kháng chiến tạo thành. Chúng tôi đã từng_thời gian không dài, khoảng hai năm sống trong đại gia đình này, học được rất nhiều về đạo lý làm người làm việc, thầy giáo dẫn đầu làm gương.
Con người chỉ cần tâm công bằng, quả thật thường nghĩ đến người khác, nếu bản thân còn có thể vượt qua, thì nên toàn tâm toàn lực giúp người khác. Nếu không tiếp thu nền giáo dục này, không nhìn thấy những chân tướng sự thật này, tức lúc đó thầy làm gương cho chúng ta noi theo. Ban đêm học sinh đi ngủ, ngủ rất thoải mái, thầy giáo không thoải mái, mỗi tối ít nhất đến kiểm tra phòng ngủ học sinh hai lần. Có khi học sinh ngủ không ngon, mền rơi xuống đất, nửa đêm thầy giáo phải đi đắp mền cho chúng. Đặc biệt là những học sinh nhỏ tuổi, những học sinh còn nhỏ như lớp sáu lớp bảy, vẫn chưa biết chăm sóc bản thân, thầy giáo này rất vất vả. Chúng tôi tự thân chứng kiến, đích thực thầy giáo đã xem học sinh như con cái của mình, chăm sóc vô cùng chu đáo, ông có lòng thương yêu. Hiện tượng này xã hội bây giờ không nhìn thấy, cha mẹ ruột chăm sóc con cái không bằng trước đây thầy giáo chăm lo cho chúng tôi. Thế nên không ai không cảm ân, mãi mãi không bao giờ quên.
Bên dưới nói, đây là nền giáo dục không tốt, tâm hành của họ trái với tự tánh, không chịu bố thí, không chịu lấy tài vật bố thí cho người. Không chịu giúp người, không chịu quan tâm người khác. Hiện nay gia đình không dạy con cái nữa, xã hội tương lai không còn hiền nhân. Hiện nay nhà trường chỉ dạy học thuật, không dạy luân lý, chỉ dạy quý vị đọc sách, không dạy phải làm người như thế nào. Chúng tôi gặp rất nhiều nhà xí nghiệp, công ty tìm không ra nhân tài.
Mỗi năm tốt nghiệp, tốt nghiệp đại học, tốt nghiệp thạc sĩ, tốt nghiệp học vị tiến sĩ rất nhiều, vậy tại sao nói không có nhân tài? Họ không biết làm người. Họ biết làm việc, không biết làm người, công ty không cần họ. Ông chủ công ty hy vọng họ biết làm người, lại có thể làm việc, như vậy là tốt nhất. Hạng tiếp theo là biết làm người nhưng không giỏi làm việc cũng được, họ vẫn đồng ý mời những người này. Họ không cần những người biết làm việc mà không biết làm người.
Thế nên trong thời kỳ kháng chiến, thật sự tiếp thu được truyền thống luân lý đạo đức, nền giáo huấn ấm áp. Chính là hai năm quốc lập trong thời kỳ kháng chiến, đây là tự thân lãnh hội, cảm nhận được sự thương yêu chăm sóc của thầy. Chăm sóc thương yêu của hiệu trưởng hơn cả cha mẹ, đồng học quan tâm chăm sóc lẫn nhau còn hơn anh em chị em. Giống như hiệu trưởng của chúng tôi, trong xã hội này không tìm được người thứ hai. Ở Đài Loan ông từng làm thứ trưởng bộ chánh vụ khảo tuyển, nghĩa là phó bộ trưởng. Chính phủ cấp cho gia đình ông điện thoại, và một chiếc xe hơi, ông sử dụng như thế nào? Việc của cá nhân ông không sử dụng điện thoại này, lãng phí tiền của quốc gia. Gọi điện thoại riêng liền đến đầu hẻm gọi điện thoại công cộng, ông chính là người như vậy. Không đi làm việc công, là không dùng xe, tiết kiệm ít dầu cho quốc gia, ông chỉ đi xe buýt. Nên những người con của ông khi gặp tôi đều nói, đầu ốc ông ta rất ngoan cố, quốc gia cấp cho ông, không phải để ông dùng sao? Vì sao còn phân biệt rõ ràng như vậy? Ông rõ ràng từng chút một, công tư phân minh, người như vậy tôi nghĩ toàn thế giới tìm không ra người thứ hai. Con cái của ông thường than oán, bên ngoài gọi điện đến có thể nghe, nhưng không được gọi đi, nếu gọi đi thì ra bên ngoài mà gọi, vì đây không phải là việc công, là việc tư.
Quả thật là một vị quan thanh liêm từ thời dân quốc đến nay, chẳng những không biết tham ô, mà ông còn tiết kiệm cho quốc gia, hết sức tiết kiệm, cuộc sống vô cùng đơn giản. Ông mặc áo quần đi làm đều là kiểu áo của Tôn Trung Sơn, hai ba mươi năm chỉ một kiểu áo quần, quý vị nói đến đâu để tìm một người như thế? Nếu quan viên Trung quốc đều như ông, thì thiên hạ thái bình, nhân dân ấm no. Ông làm hiệu trưởng ở trường, đối với đồng học chúng tôi quả thật rất có phước, gặp được một vị hiệu trưởng tốt. Hiệu trưởng tốt dẫn dắt thầy cô giáo, thầy cô giáo cũng bị hiệu trưởng cảm hóa, đây là người thầy tốt.
Tinh thần này cần phải phát triển rộng rãi, phát triển như thế nào? Chúng ta suốt đời kỷ niệm ông, thường nghĩ đến ông, chúng ta cũng phải thể hiện ra giống như ông vậy, như vậy mới thật sự gọi là tôn sư trọng đạo. Nếu chúng ta không thể đem tinh thần của ông, từ trên thân mình thực hành để phát triển rộng rãi, như vậy là có lỗi với thầy. Đây là hiệu trưởng Chu của chúng tôi, lúc nhỏ đi học, ông là một vị thầy giáo tốt.
Hội Sớ nói: “Tham dục tuy nhiều, nhưng tài sắc lớn nhất, nên dùng nó dẫn chứng”. Tham dục nhiều đến nỗi không thể liệt kê, quá nhiều! Nhưng tham tài, tham sắc nghiêm trọng nhất, nên khi đưa ra thường dùng hai điều này.
Không thể bố thí là tướng bỏn xẻn, vì keo kiệt nên dù có họ cũng không chịu cho người, không ngờ rằng tham tài, bất luận dùng thủ đoạn nào đạt được đều do số mạng có. Nếu số mạng không có, muốn tham đến cỡ nào cũng không đạt được. Quý vị trộm của người ta, cướp của người ta, chưa đạt được đã bị cảnh sát bắt ngồi tù, vì sao vậy? Mạng không có những thứ đó. Nên dù cướp hay trộm được đều là số mạng họ có, quý vị nói có oan uổng chăng! Không trộm không cướp cũng có thể đạt được, mà đạt được còn nhiều hơn một ít. Dùng thủ đoạn không chính đáng để đoạt được, số mạng có nhưng đã bị giảm, quả là oan uổng! Những chân tướng sự thật này, không đọc sách thánh hiền quý vị không hiểu được, đọc sách thánh hiền quý vị phải tin tưởng, phải y giáo phụng hành, tự nhiên đạt được lợi ích. Số mạng không có quý vị có thể tu để đạt được, điều này trong Phật pháp thường nói: “Đệ tử nhà Phật, có cầu tất ứng”, không có gì không cầu được. Quý vị muốn của cải, của cải từ đâu đến? Của cải đến từ bố thí của cải. Quý vị thích bố thí tài, sẽ đạt được tài phú, càng thí càng nhiều. Quý vị thích thông minh trí tuệ, cần phải tu bố thí pháp. Nếu muốn mạnh khỏe trường thọ, cần phải tu bố thí vô úy. Phật dạy phương pháp cho chúng ta quả thật rất hiệu quả. Quý vị chịu tu và tu thật ba loại bố thí này, thì cả ba loại quả báo này quý vị đều đạt được. Của cải quý vị dùng suốt đời không thiếu, thông minh trí tuệ, mạnh khỏe trường thọ đều đạt được hết. Phật Bồ Tát không gạt người.
Nếu mỗi người tự tìm niềm vui riêng cho mình, tự mình hưởng thụ, tự mình vui. “Vô phục khúc trực”, Hoàng Niệm Tổ nói: “Chỉ cầu niềm vui cho riêng mình, không hỏi thị phi đen trắng”. Kiểu hưởng thụ này, kiểu an vui này, chỉ cầu quả báo hiện tiền, không hỏi nó là nguyên nhân gì. Phi pháp cũng có thể đạt được, đó là tạo nghiệp, là tạo ác nghiệp.
“Si dục bức bách”, tâm tham dục, thực tế căn bản của nó là ngu si, nên gọi là si dục. Vì sao mà có tham, vì sao mà có sân? Căn bản là ngu si, không có trí tuệ, hoàn toàn không thấu hiểu chân tướng sự thật. Hay nói cách khác, họ nghĩ sai, họ thấy sai, họ nói sai và họ làm cũng sai, đều trở thành nhân của tội. Nhân gặp duyên, quả báo liền hiện tiền.
Trong Kinh Di Giáo nói: “Nếu có trí tuệ, tức không tham trước”. Chúng ta nên ghi nhớ câu nói này, nghĩ xem bản thân mình có trí tuệ chăng? Bản thân có tham sân si tức không có trí tuệ; bản thân không có tham trước như vậy còn có chút trí tuệ. Bản thân có còn nổi nóng chăng? Còn nổi nóng là không có trí tuệ, vĩnh viễn không nóng giận, người này có trí tuệ. Bất luận việc không như ý đến đâu, khi gặp phải cười là xong, người này có trí tuệ. Phật pháp cầu điều gì? Họ cầu trí tuệ.
Đức Thế Tôn dạy học suốt 49 năm, chuyên môn giảng những bài học về trí tuệ, mục lớn này ngài nói suốt 22 năm. 49 năm, ngài dùng 22 năm nói về trí tuệ, như vậy quý vị biết trọng điểm của Phật pháp ở đâu, ở nơi trí tuệ bát nhã. 20 năm trước đều là làm cơ sở. A hàm, tiểu thừa, dạy quý vị điều gì? Dạy chúng ta làm người xử thế, nền giáo dục cơ sở. Hiện nay chúng ta học Phật hoàn toàn tương phản, không cần những nền tảng cơ bản. Phương đẳng là nâng cao thêm một bước từ trên cơ sở, dự bị tiếp thu giáo dục bát nhã, nên ngài nói Phương đẳng tám năm. Quý vị xem A hàm 12 năm, giáo dục cơ sở 12 năm, ngày nay chúng ta đã đánh mất giáo dục cơ bản, không còn nữa. Từ giáo dục căn bản, tiếp đến là tám năm Phương đẳng, sau đó mới 22 năm Bát nhã, tám năm sau cùng là Pháp Hoa. Pháp hoa ngang bằng với nghiên cứu sở, Bát nhã bằng với đại học, Phương đẳng là trung học, A hàm là tiểu học. Không học theo thứ tự, Đức Phật không thừa nhận, ngài cho rằng quý vị không học được, nhất định phải y theo thứ tự, học lên từ từ. Thế nên trong kinh Đức Phật dạy rất rõ ràng, ngài nói: Đệ tử Phật không học tiểu thừa trước, rồi mới học đại thừa, như vậy không phải Phật tử, ngài không thừa nhận.
Bệnh của chúng ta ngày nay, trong Phật pháp vì sao không xuất hiện nhân tài? Bất luận là tại gia hay xuất gia đều không có, nguyên nhân vì sao? Chính là không có nền tảng, mọi người đều không chịu đặt nền tảng vững vàng, gọi là giáo dục cắm rễ, đều không chịu thực hành. Nếu thật sự muốn hưng khởi Phật giáo, nếu có tổ sư xuất hiện, nhất định phải bắt đầu tu từ căn bản.
Hiện nay chúng ta đã nhận ra, đích thực có một số trẻ em rất thông minh, chưa đến 10 tuổi, thiện căn vô cùng sâu dày. Những đứa bé này, nếu gặp được nền giáo dục tốt, tương lai đều là nhất đại tổ sư, phải đặt nền móng vững chắc cho chúng. Nếu nền móng không vững chắc, quả là điều đáng tiếc cho chúng. Cho dù là người tái sanh cũng bị đọa lạc, họ học theo những điều hư hỏng. Xã hội này là một bể nhuộm, Bồ Tát đến cũng bị đọa lạc.
Điều này người có tâm không thể không lưu ý, chúng ta làm sao để cứu vãn thời đại này, làm sao cứu truyền thống văn hóa, làm sao cứu Phật pháp? Đời này chúng ta có thể làm được chăng? Không làm được. Đời sau có thể làm được chăng? Đời sau cũng không làm được. Nếu có thể tương truyền liên tục, giữ vững được căn bản này, tiếp tục truyền đến ba bốn đời sau mới có thể phát triển rộng rãi. Như tổ sư Đạt Ma đến Trung quốc, chỉ đơn truyền một người. Ngài là sơ tổ, ngài truyền cho Huệ Khả, Huệ Khả truyền cho Tăng Xán, năm đời đều là đơn truyền, truyền đến Hoằng Nhẫn, đến đời thứ sáu ngài Huệ Năng mới đơm hoa kết trái, thiền tông hưng thịnh! Trong hội của ngài Huệ Năng, học trò của ngài khai ngộ, đại triệt đại ngộ, minh tâm kiến tánh có 43 người. Trước đó chỉ có một người. Thiền tông ở Trung quốc cực thịnh một thời.
Ngày nay Phật pháp suy đồi, muốn chấn hưng Phật pháp, đại khái cũng phải bốn năm đời sau. Điều này chúng ta biết rất rõ ràng, rất minh bạch, bản thân chúng ta phải làm tấm gương tốt, không làm thật tốt, về sau sẽ bị đoạn mất, làm gương cần phải y giáo phụng hành.
Ở đây Đức Phật dạy chúng ta, không được tạo năm loại ác nghiệp này, phải xa rời sát đạo dâm vọng tửu, không được có năm ý niệm ác này. Tham sân si mạn nghi là nhân của ác, trong đó tình cảm là tập khí phiền não, oán hận não nộ phiền. Ngũ dục lục trần bên ngoài mê hoặc phải như như bất động, mới có thể giữ được bản thân, giữ vững điều gì? Giữ vững thanh tịnh bình đẳng giác. Thanh tịnh bình đẳng giác là chân tâm của chúng ta, là bổn thiện của chúng ta. Trong Tam Tự Kinh nói: “Nhân chi sơ, tánh bổn thiện”, bổn thiện là gì? Trong Kinh Vô Lượng Thọ nói chính là thanh tịnh bình đẳng giác, đây là bổn thiện, phải giữ vững những điều này. Mọi lúc mọi nơi, khởi tâm động niệm đều tương ưng với nó, ngôn ngữ tạo tác đều tương ưng với nó không được trái, đây gọi là học Phật, gọi là học truyền thống văn hóa, gọi là học thánh học hiền. Thánh hiền không liên quan đến địa vị xã hội, cũng không liên quan đến phú quý trong xã hội, nhưng có liên quan mật thiết đến cách làm người xử sự đối nhân tiếp vật trong đời mình. Chúng ta phải thể hiện ra những điều mình đã học. Trong Kinh Di Giáo nói rất hay, có trí tuệ sẽ không có tham sân si, có tham sân si sẽ không có trí tuệ.
Ở đây kinh văn nói rõ về hai điều ác của si và tham, đối với sân, sân là nghiệp nhân của địa ngục, đã thấy ở đoạn trên, đoạn ở trước nói rất tường tận. Bức bách, Hội Sớ nói: “Ái dục bức bách, thường nghĩ đến cảnh dục, nên tổn người lợi mình. Nhưng hâm mộ phú quý vinh hoa, chỉ cầu niềm vui lúc đó, không muốn nhẫn nhục tu thiện, tích lũy phước báo cho tương lai”. Đây là hiện tượng phổ biến trong xã hội ngày nay, có được mấy ai nghĩ đến đời sau kiếp sau? Đều chỉ nghĩ đến trước mắt, chỉ ham cầu những niềm vui trước mắt, không nghĩ đến quả báo đời sau. Nhất định phải cảnh giác vấn đề này, đời này thời gian rất ngắn ngủi, cuộc sống khoái ý quý vị có thể sống được mấy năm? Đường Thái Tông làm hoàng đế chỉ có 23 năm, hưởng những điều khoái ý được 23 năm, nhưng đọa địa ngục suốt mấy trăm năm không có ngày ra, quý vị xem có đáng chăng? Cho nên trong xã hội này thường nghĩ đến, quý vị đã phát đạt, được phú quý, thì quý vị cũng thử nghĩ xem mình có thể hưởng thụ được bao nhiêu năm? Người thông minh rất rõ ràng, thà đời này họ không hưởng thụ để tu phước đời sau.
Tôi vừa mới nói cho quý vị về thầy hiệu trưởng của chúng tôi, ông quả thật không tệ, những năm về già đã học Phật. Đến Đài Loan hiệu trưởng trở thành đồng học của tôi, ông cũng lễ thầy Lý làm thầy, hai chúng tôi trở thành đồng học. Ông niệm Phật cầu sanh Tịnh độ, hai vợ chồng ông đều niệm Phật cầu sanh Tịnh độ. Vợ ông ra đi trước, lúc hỏa hóa lưu lại hơn 300 viên xá lợi, thật sự vãng sanh! Quý vị xem thầy có thể vãng sanh chăng? Người tốt như vậy, thật là trên toàn thế giới tôi tin rằng tìm không ra người thứ hai. Không có tư tâm, thương yêu bảo hộ học trò vô cùng chu đáo, ông có thể không vãng sanh ư? Không thể nào, cho nên đây đều là người thật sự có trí tuệ, không có tham sân si mạn nghi, năm loại tham sân si mạn nghi đều không có. Lúc nhỏ đọc sách thánh hiền, lúc về già đọc kinh Phật, nhập Phật môn, lấy phước báo nhân thiên. Ông tu là phước báo thiên nhân, vãng sanh Tịnh độ, đây là làm gương cho học sinh chúng tôi, học sinh rất nhiều, mê hoặc không ít. Người đầu óc thật sự tỉnh táo, nhìn thấy thầy hâm mộ, khâm phục, học theo thầy không nhiều.
Bản thân tôi biết, có thể tưởng tượng chắc được hai ba mươi người, đồng học chúng tôi có khoảng trên vạn người, nhưng thật sự ngưỡng mộ thầy có khoảng hai ba mươi người. Hai ba mươi người này tâm địa chánh trực, thanh tịnh, không bị danh lợi làm ô nhiễm, thật sự có thể nhìn thấu, tấm gương của thầy quá tốt.
Bởi thế phải biết coi nhẹ, phải có tiết chế đối với hai chữ ái dục này, không được phóng túng, nhất định phải giữ vững thanh tịnh bình đẳng giác, đây là điều kiện vãng sanh quan trọng nhất.
Trong kinh Phật nói rất nhiều: “tâm tịnh tức cõi Phật tịnh”, cần phải hiểu câu nói này. Thế giới Cực Lạc là Tịnh độ, Tịnh độ từ đâu? Tâm thanh tịnh biến hiện ra. Tâm chúng ta nhiễm ô, dù niệm Phật tốt đến đâu, một ngày mười vạn danh hiệu Phật cũng không thể vãng sanh, vì sao vậy? Vì tâm không thanh tịnh, không thể tương ưng với Tịnh độ. Bởi thế Phật hiệu, kinh này nói rất rõ ràng: Lúc lâm mạng chung, từ một niệm đến mười niệm đều có thể vãng sanh, nhưng họ đầy đủ điều kiện gì? Tâm họ thanh tịnh. Trước đó không thanh tịnh không sao, tạo ra rất nhiều ác nghiệp, nhưng thật sự sám hối, thật sự buông bỏ. Người khác không biết không sao, bản thân quý vị biết, thật sự thanh tịnh, thật sự vãng sanh, nhất niệm liền có thể vãng sanh, nhất niệm này tương ưng. Gọi là nhất niệm tương ưng nhất niệm Phật, niệm niệm tương ưng niệm niệm Phật, đạo lý chính là như vậy.
Chúng ta phải chuyển đổi ái dục, yêu Phật A Di Đà, có dục vọng đối với thế giới Cực Lạc, như vậy là tốt. Ta yêu Đức Phật A Di Đà, ta muốn đến thế giới Cực Lạc, ý niệm này vừa thay đổi là thành công. Đây là gì? Đây gọi là đới nghiệp vãng sanh. Thật sự có thể đi, nhưng dùng chân tâm, không phải vọng tâm. Nếu chúng ta không thể chuyển đổi đối tượng ái dục, vãng sanh rất khó khăn. Nếu có thể xem Phật A Di Đà là đối tượng đầu tiên, thế giới Cực Lạc là lựa chọn đầu tiên, không có ai không vãng sanh.
Đây chính là trong Kinh Di Đà nói: “chấp trì danh hiệu”, chấp là chấp trước, trì là không mất đi, nắm thật chặt. Chấp trì danh hiệu, người này có thể vãng sanh, sanh vào cõi phàm thánh đồng cư, như vậy là được, đã mãn nguyện. Không nên trèo cao té nặng, tôi đến thế giới Cực Lạc nhất định phải thượng thượng phẩm vãng sanh. Cổ nhân thường nói: Quý vị kỳ vọng là thượng phẩm thượng sanh, nhưng quý vị đạt được nhất định thấp hơn, là trung phẩm. Chúng ta học đại sư Ngẫu Ích, ngài chỉ cần hạ phẩm hạ sanh là đủ, không có mong cầu gì, tâm thanh tịnh, ngược lại phẩm vị vãng sanh lại cao. Trong lòng có dục vọng muốn leo lên thật cao, dục vọng này phá hoại tâm thanh tịnh của quý vị. Có thể khi ta niệm Phật, đến hạ hạ phẩm cũng không đạt được, không bằng thật thà giữ chặt cõi phàm thánh đồng cư. Tôi chỉ cần đến đây là đã mãn nguyện vô cùng. Công phu tụ học của quý vị tốt, tự nhiên nâng cao lên, không mong cầu, mong cầu là sai. Tôi cầu chính là cõi đồng cư, biết đâu khi vãng còn hơn thế nữa, rất ổn định.
Người thế gian phiền não làm chủ, phiền não này là gì? Tham sân si mạn làm chủ, ngày ngày muốn làm vừa ý tham sân si mạn của bản thân, như vậy quý vị nhất định tạo nghiệp. Quý vị tạo nghiệp, nhất định là thiện nghiệp ít, ác nghiệp nhiều, vì sao vậy? Mỗi niệm đều tổn người lợi mình, làm những điều này.
Nhưng chỉ ngưỡng mộ phú quý vinh hoa, trong lòng quý vị hâm mộ, mong cầu là vinh hoa phú quý của thế gian, lại không dùng chánh nhân để cầu. Quý vị dùng thủ đoạn không chính đáng để đạt được, nó chỉ khoái ý nhất thời. Không chịu nhẫn nhục, không chịu tu thiện, nhẫn nhục có ý nghĩa rất thâm sâu, đối với phú quý vinh hoa phải nhẫn nại.
Hiệu trưởng Chu đã thể hiện điều này cho chúng ta thấy. Ông đảm nhiệm chức vụ này, thứ trưởng chính vụ nghĩa là đệ nhất phó bộ trưởng. Quốc gia cho ông đãi ngộ, là những gì ông cần hưởng thụ, nhưng ông phân rất rõ ràng chuyện công chuyện tư. Việc công mới dùng của quốc gia, không phải việc công thì dùng của mình. Đây chính là nhẫn, nhẫn nhục, bản thân nhẫn, người trong gia đình đều phải nhẫn. Khi con cái có việc đi đâu đều ngồi xe buýt, muốn liên lạc với bạn bè đều ra điện thoại công cộng gọi điện. Đây đều là nhẫn nhục, nhẫn chính là tu thiện, tiết kiệm cho quốc gia một ít dầu, tiết kiệm cho quốc gia một ít tiền điện, gọi điện thoại phải trả tiền phí. Vấn đề nhỏ như vậy ông đều nghĩ đến, chúng ta sẽ biết phước báo đời sau của ông lớn chừng nào, tích lũy phước báo cho đời sau. Nhưng ông không cần phước báo đời sau, ông muốn đến thế giới Cực Lạc. Nếu ông không học Phật, nhất định được sinh lên cõi trời, thông thường chúng ta nói là Trời đao lợi, nhất định như thế.
“Oai thế bất thường, tùy thời tiêu diệt”, kiểu hưởng thụ này quý vị tích được lợi ích, có thể hưởng thụ bao lâu? Điều này người có trí tuệ sẽ nghĩ thông suốt. Thật sự nghĩ đến, họ sẽ như thế nào? Cách làm chắc chắn sẽ tương đồng với hiệu trưởng Chu. Thời gian không nhiều, mấy năm này ta tu phước, tu đại phước đức, đời đời kiếp kiếp hưởng thụ không hết, công đức này rất lớn.
Các vị đồng học của chúng ta không ít, không cần nói nhiều, có mười mấy hai mươi người, chịu ảnh hưởng của thầy, suốt đời học theo thầy. Đối với cuộc sống của mình rất khắc khổ, tu công đức cho đời sau, công đức thể hiện này của họ lớn biết bao! Ông có ảnh hưởng sẽ có người đem tinh thần của ông truyền đến đời sau. Nếu ông gặp được Phật pháp, ông đến thế giới Cực Lạc lại càng thù thắng. Thầy thương yêu bản thân, thương yêu gia đình, thương yêu tông tộc của mình. Thu nhập cuộc sống không nhiều, vô cùng ít ỏi, tiết kiệm ăn mặc, tiết kiệm một ít tiền để gởi về quê nhà. Những ông bà cụ ở quê nhà rất cực khổ, ít nhiều cũng giúp thêm họ một ít, bao nhiêu năm đều giống nhau, không hề quên những phụ lão ở quê, đều làm tấm gương tốt nhất cho chúng ta.
Yêu bản thân, yêu người thân, yêu những người trong làng xóm. Nếu chúng ta không có, khi nhìn thấy như vậy, ấn tượng của chúng ta khi đọc kinh này sẽ mơ hồ. Bản thân chúng ta trong đời này tự thân chứng kiến, nên học đến đoạn kinh văn này vô cùng sâu sắc. Thầy làm gương cho chúng ta, chúng ta phải phát triển rộng rãi tinh thần này từ trên thân chúng ta, đây là báo ân của thầy, thầy không uổng công khi dạy chúng tôi. Chăm sóc những học sinh chúng tôi, ông đạt được quả báo.
Hết giờ rồi, hôm nay chúng ta học đến đây.
Hết tập 535
Tịnh Độ Đại Kinh Giải Diễn Nghĩa Tập 535 PAGE 1
Nguồn: Sách Phật học — budsas.net (Bình Anson) · tamtangpaliviet.net (Tỳ khưu Indacanda) · chuaduocsu.org (Chùa Dược Sư Lâm Đồng — Hải Triều Âm Toàn Tập) · Toàn tập Tâm Như – Trí Thủ, Ban Sưu tập tu viện Quảng Hương Già Lam (NXB Tổng Hợp TP.HCM 2002; tái bản NXB Phương Đông 2011) · sách phổ biến miễn phí từ kho Kindle và kho ổ ngoài của Không Hoa; ghi công theo tác giả/dịch giả từng cuốn (cột nguồn) · sách Đợt 12 (9/2026) thầy thêm từ thư mục riêng, ghi công theo tác giả/dịch giả từng cuốn · sách Phật học phổ biến miễn phí trên mạng (9/2026), ghi công theo tác giả/dịch giả từng cuốn · thư mục sách Tuệ Sỹ (9/2026) thầy đưa vào, ghi công theo từng cuốn. · sách ebook của Pháp Thí Hội (phapthihoi.org, 10/2026), ghi công theo tác giả/dịch giả từng cuốn.
