Nghi lễ và Sách Phật học · Sách Phật học · Tịnh độ
Tịnh Độ Đại Kinh Giải Diễn Nghĩa
- Dịch giả
- Thích Tịnh Không giảng · nhiều người dịch (17 vị)
- Thông tin
- Nguồn: Tủ sách Không Hoa
Tập 245
Chủ giảng: Tịnh Không Pháp Sư
Chuyển ngữ: Hạnh Chơn
Biên tập: Minh Tâm
Thời gian: 21.01.2011
Địa điểm: Tịnh Tông Học Viện_Úc Châu
Chư vị pháp sư, chư vị đồng học, mời ngồi xuống. Mời quý vị xem Đại Thừa Vô Lượng Thọ Kinh Giải, trang 296, chúng ta bắt đầu xem từ hàng thứ ba, câu thứ hai, đây là một đoạn ngắn.
“Ý là, điểm vi tế của tất cả sự tướng, như một sợi lông một hạt bụi ở thế giới Cực Lạc, đều từ thực tế lý thể hiện ra, và diệu lý tương tức không hai, cho nên gọi là cùng vi”. Đoạn này khiến chúng ta nhớ đến một câu nói của nhà lượng tử khoa học, nhà vật lý học lượng tử người Đức là tiến sĩ Max Planck. Ông là thầy của Einstein, danh sư xuất cao đồ, có một học trò giỏi như thế. Ông nói, ông đối với kết luận sau cùng của việc nghiên cứu nguyên tử, thì trên thế gian này không có cái gọi là vật chất tồn tại. Đây là thầy của Einstein nói, không có vật chất. Tất cả vật chất đều đến từ một sức mạnh nhất thể, khiến nguyên tử vận động và duy trì cẩn mật. Chúng ta cần phải nhận định đằng sau sức mạnh này là ý thức và tâm trí, tâm thức là nền tảng của tất cả vật chất. Câu nói này của nhà khoa học rất gần với ý nghĩa của đoạn văn này, hầu như 3000 năm trước Đức Phật nói, cùng một vấn đề với những gì nhà khoa học lượng tử hiện đại này nói. Chính là ở đây nói về điểm vi tế của một sợi lông mảy trần. Một sợi lông một mảy trần rất nhỏ, nó từ đâu đến? Một sợi lông, lông trên thân chúng ta, một sợi lông, một điểm vi tế chính là vi trần, nó từ đâu đến? Nó là huyễn tướng do tâm thức tích lũy mà sanh ra, đây chính là điểm vi tế của một sợi lông một hạt bụi. Điểm vi tế tức là lượng tử mà ngày nay các nhà lượng tử học thường nói đến, vi điểm này là lượng tử, cũng gọi là tiểu quang tử. Tiểu quang tử từ đâu mà có? Giới khoa học nói với chúng ta rằng, nó từ không sinh ra có. Đức Phật nói cho chúng ta biết, nó từ thực tế lý thể hiện ra. Thực tế lý thể là tự tánh, là thể tánh, là từ trong thể tánh biến hiện ra. Huyễn tướng này và lý thể tương tức không hai, câu này không dễ hiểu. Ở trước thêm chữ “diệu”, nghĩa là nói diệu lý, diệu tướng. Lý diệu, tướng cũng diệu. Chữ diệu này có nghĩa là gì? Nó tượng trưng cho vật phi hữu phi vô, không thể nói nó có, cũng không thể nói nó không có. Nếu nói không có, nó giống như ánh chớp vậy, nó lóe lên một cái. Còn như nói là có, nó lập tức biến mất, không còn thấy nữa, đây gọi là diệu. Lý diệu, sự cũng diệu. Thể diệu, tướng cũng diệu. Đây gọi là diệu lý tương tức không hai, đây mới là cùng vi, là hai chữ này. Cùng nghĩa là truy tận nguồn cội, hiểu nó một cách triệt để. Vi là chỉ sự lý, sự lý này quá tinh vi.
Bên dưới là dùng giáo lý đại thừa giải thích cho chúng ta. “Mà tất cả hình tướng này”, tất cả hình tướng là nói muôn sự muôn pháp, tất cả hiện tượng khắp biến pháp giới hư không giới. Tất cả hiện tượng có thể chia thành ba loại lớn, hiện tượng tự nhiên, hiện tượng tinh thần và hiện tượng vật chất, bao hàm hết tất cả. Ở đây chỉ dùng “tất cả hình tướng”, câu này bao hàm hết thảy. Nó từ đâu mà có? Là tâm thanh tịnh hiện ra. Chúng ta có thể gọi là hiện tượng tự nhiên của tâm thanh tịnh để giải thích nó.
“Công đức vô lậu của Di Đà hiện ra”. Di Đà ở đây là chỉ người, Phật A Di Đà ở thế giới tây phương Cực Lạc, là công đức vô lậu của Phật A Di Đà. Công đức vô lậu, chúng ta bất đắc dĩ cũng có thể nói nó là hiện tượng tự nhiên, nó không phải hiện tượng tinh thần, không phải hiện tượng vật chất. Có thể nói hiện tượng vật chất và hiện tượng tinh thần là hữu lậu, nó không phải vô lậu. Tâm hiện là hiện tượng tự nhiên, thức biến là hiện tượng tinh thần và hiện tượng vật chất, nó thuộc về hữu lậu.
“Cho nên gọi là tướng vô lậu”, tướng vô lậu này là chuyên nói đến vi điểm của một sợi lông, một mảy bụi, cũng chính là lượng tử mà ngày nay các nhà khoa học nói đến, là tướng vô lậu. Vì trong này không có vọng tưởng, không có phân biệt, không có chấp trước. “Nhất nhất đều là viên minh cụ đức”. Viên là viên mãn, minh là quang minh, đầy đủ vạn đức vạn năng. Như trong Kinh Hoa Nghiêm Đức Phật nói, tất cả chúng sanh đều có trí tuệ đức tướng của Như Lai. Minh tượng trưng cho trí tuệ, viên tượng trưng đức tướng, đức tướng viên mãn. Đây là tự tánh vốn đầy đủ, mà còn không sanh không diệt, vốn tự thanh tịnh, vốn không dao động, năng sanh vạn pháp. Ở đây cần chú ý điều gì? Chú ý hai chữ “nhất nhất”, vi diệu là ở chỗ này. Nhất nhất nghĩa là sao? Trong một sợi lông có vô số vi điểm, trong một hạt bụi có vô số vi điểm, chúng ta cần phải hiểu ý này. Thật ra vi điểm này như Bồ Tát Di Lặc nói: “một khảy móng tay có 32 ức 100 ngàn niệm”, một niệm trong này chính là một vi điểm, vô số vi điểm. Một khảy móng tay của chúng ta có 32 ức 100 ngàn vi điểm, giới khoa học gọi là tiểu quang tử. Hiện nay khoa học dùng giây làm đơn vị, thời gian của giây dài, dài hơn khảy móng tay. Nếu một giây chúng ta khảy năm lần, một giây khảy năm lần vậy một giây có bao nhiêu vi điểm? Có 1600 triệu, một giây có 1600 triệu vi điểm. Hai chữ nhất nhất chính là nói đến vấn đề này, trong một giây có 1600 triệu vi điểm, mỗi vi điểm đều viên minh cụ đức. Hay nói cách khác, trong mỗi vi điểm, chúng ta dùng khoa học hiện nay để nói thì năng lượng, tin tức, vật chất đều viên mãn. Viên mãn đến mức độ nào? Không có gì khác với biến pháp giới hư không giới, trong mỗi một vi điểm đều có thế giới. Ở trước chúng ta đã học, Bồ Tát Phổ Hiền có thể đi vào thế giới này, có thể vào trong thế giới của vi điểm để tham học. Thế giới này của chúng ta không thu nhỏ, thế giới trong vi điểm cũng không phóng to, lớn nhỏ không hai, cảm quan đi vào đó hoàn toàn giống như hiện nay. Vậy chúng ta muốn hỏi, vũ trụ hiện nay của chúng ta là vũ trụ trong vi điểm, hay là vũ trụ lớn bên ngoài vi điểm? Nói cho chư vị biết, nói thật là không một cũng không hai.
Trong kinh nói rất hay, tương tức tương nhập. Chúng ta cần phải buông bỏ vọng niệm về phân biệt chấp trước, mới có thể thấy được. Vì sao vậy? Vì có phân biệt, có chấp trước là có vọng tưởng nghiêm trọng. Vọng tưởng chướng ngại ta kiến tánh, đây là tánh đức, cảnh giới minh tâm tiến tánh. Không những là viên minh cụ đức, mà “nhất nhất đều viên viên quả hải”, ý nghĩa viên viên quả hải này chúng ta rất ít gặp. Trong Hiển Mật Viên Thông nói: “Chỉ đức như biển của quả vị thánh giác viên mãn vô thượng”. Trong Kinh Hoa Nghiêm là Diệu giác Phật quả chứng được, nói cách khác Đẳng giác Bồ Tát vẫn không thấy được, Diệu giác mới thấy được.
“Đương thể tức là thật tướng”, thật tướng chính là tự tánh, nghĩa là đã kiến tánh, thấy được chân tướng của vũ trụ vạn hữu. Thật tướng là tướng chân thật, không phải vọng tướng. Chư vị phải biết rằng, những gì hiện nay chúng ta thấy toàn là vọng tướng. Chúng ta nhìn thấy lục đạo là vọng tướng, thập pháp giới là vọng tướng, pháp giới hư không giới là vọng tướng. Thậm chí nhìn thấy thế giới Cực Lạc cũng là vọng tướng, vì sao vậy? Vì một vọng thì tất cả đều vọng, chúng ta chưa buông bỏ cái vọng. Vọng tưởng là vọng, phân biệt là vọng, chấp trước là vọng, toàn là hư vọng. Khi nào chúng ta có thể đem những hư vọng này, buông bỏ hết vọng tưởng phân biệt chấp trước, chân lập tức hiện tiền. Những gì ta thấy được hoàn toàn tương đồng với trong kinh điển đại thừa nói, kinh điển đại thừa có thể chứng minh, chúng ta có thấy sai không, đối chiếu với kinh điển sẽ biết.
Thật tướng là gì? “Tướng mà vô tướng, vô tướng mà tướng, cho nên gọi là cực diệu”. Tất cả mọi hiện tượng không thể nói nó có, cũng không thể nói nó không, thực tế thì tướng này ngay trước mắt chúng ta. Đặc biệt rõ ràng là ta cảm nhận được, như mỗi ngày ta xem ti vi, mỗi ngày dùng vi tính để tiếp thu tin tức qua mạng. Công việc này người thời đại chúng ta hầu như mỗi ngày không thể tách rời, nó cùng một đạo lý với trong kinh nói. Màn hình chính là vi điểm, tất cả hiện tượng trong màn hình cũng là vi điểm. Trong vi điểm có màn hình viên mãn, trên màn hình có vi điểm viên mãn. Tướng tức vô tướng, ta có thể nhìn thấy nó chăng? Vô tướng mà tướng, hai câu này chẳng phải ngay trước mắt chúng ta sao? Nếu ta có thể nhận ra điều này là đã ngộ nhập cảnh giới Hoa Nghiêm. Kinh Hoa Nghiêm là gì? Trong màn hình này hiện tướng, chính là Đại Phương Quảng Phật Hoa Nghiêm. Trên màn hình vi tính hiển thị ra cũng là Đại Phương Quảng Phật Hoa Nghiêm, không một cũng không hai, đây gọi là cực diệu. Thật sự có thể thấu suốt thật tướng, xin chúc mừng, tâm thanh tịnh của quý vị đã hiện tiền. Hay nói cách khác, tâm thanh tịnh của quý vị soi chiếu vạn vật, không nhiễm chút bụi trần. Vì sao vậy? Vì vạn vật không tự tánh, vạn vật không có nhiễm tịnh, vạn vật không có sanh diệt, vạn vật không có thiện ác, vậy nhiễm ô đâu ra! Như lục tổ Huệ Năng nói: “Xưa nay không một vật, nơi nào dính bụi trần”. Chúng ta khởi tâm động niệm cho rằng nó đã ô nhiễm, đó là giả không phải thật. Ta cho rằng nhiễm tức là nhiễm, còn cho rằng tịnh tức là tịnh sao? Không có. Bất luận trên màn hình hiện ra hình ảnh gì, thị phi, nhiễm tịnh, thiện ác đều không tồn tại! Những thị phi, nhiễm tịnh, thiện ác này là sao, rốt cuộc là sao? Một câu trong kinh điển đại thừa đã giải đáp cho chúng ta: “Phàm sở hữu tướng, giai thị hư vọng”. Bài kệ trong Kinh Kim Cang nói rất hay: “Tất cả pháp hữu vi, như mộng huyễn bào ảnh”. Lúc này chúng ta có thể lãnh hội được những gì các bậc cổ đức xưa nay nói, tìm chân vọng liễu bất khả đắc, tìm tà chánh liễu bất khả đắc, tìm nhiễm tịnh bất khả đắc, tìm thiện ác cũng bất khả đắc. Xin chúc mừng, quý vị đạt được thanh tịnh bình đẳng giác, đạt được thanh tịnh bình đẳng giác tức là thành Phật. Thành Phật mới là cùng vi cực diệu, đây là cảnh giới của Như Lai quả địa.
Bên dưới, “kế viết”, tiếp tục nói. “Quảng lược tương nhập, không thể nghĩ bàn, cho nên gọi là vô năng xưng lượng”. Quảng là rộng lớn, lược là thu nhỏ. Quảng lược tương nhập là rộng ở trong hẹp, hẹp ở trong rộng. Chúng ta thay đổi hai chữ mọi người càng dễ hiểu hơn, đó là lớn nhỏ. Lớn là gì? Lớn là vũ trụ, pháp giới lớn, hư không pháp giới lớn. Nhỏ là gì? Nhỏ là vi điểm, đây là thuật ngữ trong kinh Phật. Vi điểm cũng là vi của cực vi, vật nhỏ nhất trong hiện tượng vật chất, không thể phân tách, tiếp tục phân tách tức không còn, gọi là vi của cực vi. Có thể cái hiện nay được gọi là lượng tử. Toàn thể vũ trụ chứa đựng trong lượng tử, lượng tử này cũng ở trong vũ trụ. Vũ trụ nhập vào lượng tử, vũ trụ không thu nhỏ, lượng tử không phóng to, làm sao có thể dung nạp? Chúng ta không sao lý giải được. Vũ trụ xưng tánh, lượng tử cũng xưng tánh, tánh không có lớn nhỏ, cho nên nó tương tức tương nhập. Tánh không phải bất kỳ hiện tượng nào, nó không phải hiện tượng tự nhiên, không phải hiện tượng vật chất, cũng không phải hiện tượng tinh thần, nó có thể sanh ra mọi hiện tượng, năng và sở không hai! Năng bao hàm sở, bao hàm tất cả sở sanh, điều này chúng ta dễ hiểu. Nhưng bất kỳ một vi điểm nào trong sở sanh, nó cũng bao hàm tự tánh viên mãn, điều này chúng ta không hiểu, không thể lý giải được. Trong kinh nói: “không thể nghĩ bàn”, thực tế câu này rất tuyệt diệu. Chỉ cần ta không tư không nghị là thấy được, là minh bạch. Tư là ta suy nghĩ, càng nghĩ càng sai. Nghị là thảo luận về nó, nghị luận nó, như vậy cũng sai, vì sao vậy? Vì cảnh giới này không phải lời lẽ có thể nói được. Nghị là tiền ngũ thức, tư là thức thứ sáu, thứ bảy, thứ tám. Dùng tám thức chính là vọng tâm, không thấy được chân tướng, không thấy được thật tướng.
Thật tướng là gì? Tướng mà vô tướng, vô tướng mà tướng, ta không thấy được. Buông bỏ tâm ý thức mới có thể thấy, nó có thể tương tức tương nhập. Hai câu ở đây giải thích rõ ràng, vì sao có thể tương tức tương nhập? Tướng tức vô tướng, vô tướng tức tướng, cho nên nó có thể tương tức tương nhập. Nhờ vậy chúng ta mới nhận biết rõ ràng hai câu này, khen ngợi nó là cực diệu, cho nên vô năng xưng lượng. Nó có lượng chăng? Không có lượng!
Hoàng Niệm Lão lại đem tổng kết ý nghĩa đoạn này nói với chúng ta. “Ý là thế giới Cực Lạc toàn hiển lộ pháp giới sự sự vô ngại”. Quý vị xem “một và nhiều tương tức, lớn và nhỏ tương dung, rộng hẹp tương nhập, trùng trùng vô tận, vượt ngoài tình kiến, ngôn ngữ đạo đoạn, cho nên không thể bàn, tâm tư lộ tuyệt, nên không tư duy. Ngôn ngữ tư duy không thể sánh được làm sao có thể xưng lượng? Cho nên gọi là vô năng xưng lượng”, giải thích quá tuyệt diệu!
Chúng ta thử nghĩ xem, cảnh giới trước mắt mình so với thế giới Cực Lạc là giống nhau hay khác nhau? Nếu là giống, vậy thế giới Ta bà này chẳng phải là thế giới Cực Lạc sao? Có giống chăng? Nói cho chư vị biết, giống thật không phải giả, sự giống lý cũng giống. Vậy khác ở đâu? Khác ở chỗ người ở thế giới tây phương Cực Lạc giác ngộ, chúng ta không giác ngộ. Họ buông bỏ, chúng ta chưa buông bỏ. Họ buông bỏ tâm ý thức, chúng ta vẫn chấp chặt tâm ý thức, khác nhau ở điểm này. Thế giới tây phương Cực Lạc, vi điểm của một sợi lông mảy bụi đều cùng vi cực diệu. Thế giới Ta bà này, vi điểm của một sợi lông một hạt bụi, cũng cực diệu tinh vi như thế giới Cực Lạc, không có gì khác. Chỉ là họ thấy được, còn chúng ta thì không. Không thấy được, nhưng nó có, ngay trước mắt. Giới khoa học đã chứng minh cho chúng ta, có thể nói họ đã nhìn thấy dấu tích của nó, nhìn thấy vấn đề này. Biết sự hiển nhiên của nó, nhưng không biết nguyên nhân của nó. Vì sao nó như vậy, giới khoa học không nói, nhưng Phật đã nói ra.
Mấy câu ở đây nói: “Sự sự vô ngại, một và nhiều tương tức, lớn nhỏ tương dung, rộng hẹp tương nhập, trùng trùng vô tận, vượt ngoài tình kiến”, nghĩa là họ đã nhìn thấy, đây là nói về điều gì? Chính là nói vi điểm của một sợi lông mảy trần, giới khoa học phát hiện vi điểm, nhưng không nói ra được. Bồ Tát Hoa Nghiêm nhìn thấy, thì ra trên thế gian lý vô ngại, sự vô ngại, lý sự vô ngại, sự sự vô ngại, sao họ có thể không được đại tự tại!
Xuất sanh vô tận là hiện tượng tự nhiên, tức ngay tại đây, xưa nay chưa từng để Bồ Tát khởi tâm động niệm, chiêu này rất tuyệt. Phàm phu chúng ta nhìn thấy cảnh giới bên ngoài liền khởi tâm động niệm, vị cảnh giới xoay chuyển. Đây gọi là định công của Bồ Tát, tự tánh bổn định. Đại sư Huệ Năng nói: “đâu ngờ tự tánh vốn không dao động”, nghĩa là tự tánh chúng ta vốn định.
Bị cảnh giới bên ngoài dao động là sao? Là vọng tâm, là tâm trạng, nó dễ bị cảnh giới bên ngoài nhiễu loạn. Tự tánh thanh tịnh tâm không bị cảnh giới bên ngoài mê hoặc, vì sao vậy? Vì cảnh giới là tướng mà vô tướng, vô tướng mà tướng, như vậy sao bị quấy nhiễu được! Giống như hình ảnh trên màn hình ti vi vậy, đem hai câu này ra đối chiếu, quán chiếu. Khi xem ti vi, tập trung tinh thần ý chí, ta thấy gì? Thấy tướng mà vô tướng, vô tướng mà tướng. Không hề ảnh hưởng bởi những hình ảnh trên ti vi, chỉ chuyên chú vào tướng mà vô tướng, vô tướng mà tướng, ta thấy điều này. Xem lâu ngày sẽ được tam muội, khi được tam muội liền đại triệt đại ngộ.
Trong giáo lý đại thừa nói: “các pháp bình đẳng, không có cao thấp”. Kinh Hoa Nghiêm có thể giúp ta khai ngộ, màn hình ti vi cũng có thể giúp ta khai ngộ. Thử hỏi màn hình ti vi và Đại Phương Quảng Phật Hoa Nghiêm có bình đẳng chăng? Bình đẳng. Then chốt ở đâu? Then chốt ở chỗ ta có biết chăng, nếu biết sẽ khai ngộ, không biết thì không khai ngộ. Không biết dù ngày ngày đọc Kinh Hoa Nghiêm cũng không khai ngộ, người biết thì xem ti vi cũng khai ngộ, xem ti vi thành Bồ Tát, thành Phật. Tuyệt diệu! Cho nên trong kinh gọi là cực diệu.
Chúng ta lại hỏi thêm câu nữa, Bồ Tát Long Thọ ở Long cung, trong Long cung của Đại Long Bồ Tát, thấy Kinh Đại Phương Quảng Phật Hoa Nghiêm, tam thiên đại thiên thế giới vi trần kệ, nhất tứ thiên hạ vi trần phẩm, đó là gì? Nói thật với quý vị, đó chính là chúng ta từ sáng sớm thức dậy cho đến tối đi ngủ, suốt ngày này sáu căn tiếp xúc với cảnh giới sáu trần, những gì mắt thấy, tai nghe, mũi ngửi, lưỡi nếm, thân thể tiếp xúc, sự tưởng tượng, chính là Kinh Đại Phương Quảng Phật Hoa Nghiêm, tức ngay tại đây! Vì sao vậy? Vì tướng mà vô tướng, vô tướng mà tướng.
Ta cũng có thể nhập vào cảnh giới của quốc sư Hiền Thủ. Cảnh giới của ngài là gì? Ngài quy nạp Kinh Hoa Nghiêm thành ba loại chu biến. Ý niệm vừa khởi_Ý niệm này chính là vi điểm của một sợi lông một hạt bụi, ý niệm này vừa khởi lập tức chu biến pháp giới, ý niệm vừa khởi liền xuất sanh vô tận, ý niệm này vừa khởi liền hàm dung không hữu. Phải chăng đây là cùng vi? Phải chăng đây là cực diệu? Không có một pháp nào không ngay tại đây, chính là ngay tại đây!
Nghe dạy không chấp tướng ngôn ngữ, không chấp trước tướng danh tự, không chấp trước tướng tâm duyên, như vậy là đã khế nhập. Thông thường chúng ta nghe kinh nghe pháp, vì sao không thể khế nhập? Vì chấp tướng, không biết tướng mà vô tướng, vô tướng mà tướng, đó gọi là thật tướng, là chân tướng. Chúng ta đều là vọng tâm, rơi vào trong cảnh giới tướng hư vọng, vì thế vĩnh viễn không thể khai ngộ, vĩnh viễn không thể trở về thanh tịnh bình đẳng, đạo lý là như vậy.
Mấy đoạn văn này văn tự không dài, nghĩa lý sâu rộng vô tận. Câu quan trọng nhất là “siêu tình ly kiến”. Ngày nay chúng ta không thể siêu tình, cũng không thể ly kiến, cho nên đọc những điều này không hiểu. Chữ đọc không sai, ý nghĩa hình như hiểu, lại hình như không hiểu, vì thế không được lợi ích. Phải học như thế nào? Bốn câu dưới nói với chúng ta: “Ngôn ngữ đạo đoạn, cố bất khả nghị”. Nghị là gì? Là nghiên cứu thảo luận, không được, chỉ có thể nghe. Vì sao không được nghị luận? Vì nghị luận chưa siêu tình ly kiến, nghị luận là tình kiến. Tình kiến không thể kiến tánh, bởi thế không cho phép ta nghị luận.
Quý vị xem Thiền tông, xem Ngũ Đăng Hội Nguyên, xem Truyền Đăng Lục, trong này rất nhiều điển tích. Hòa thượng trắc nghiệm người học trò, hỏi người này: “Đạo nhất cú lai”, nghĩa là ông nói một câu tôi nghe xem. Người học trò này bắt đầu mở miệng nói, lập tức đánh một quyền vào miệng không cho nói. “Đạo nhất cú lai”, học trò nghĩ ra rồi vì sao không cho nói? Ngôn ngữ đạo đoạn, quý vị đạo gì chứ? Động tác che miệng học trò lại, người này liền khai ngộ, thủ pháp này rất cao minh. Hay nói cách khác, hòa thượng có thần thông, có trí tuệ, nhìn thấy học trò này, khi nào? Khi sắp ngộ mà chưa ngộ, ngay thời điểm then chốt đó, chỉ thiếu một chút đó mà họ không thể khai ngộ. Chiêu này vừa biểu diễn ra, họ hoát nhiên đại ngộ. Nếu chưa đến mức độ nhân duyên này, dù cho bịt miệng đến ngộp thở vẫn không khai ngộ, hà tất như thế! Phương pháp này không phải có thể ứng phó với bất cứ người nào, chỉ đối với người họ có nhân duyên đặc thù, phải người như thế. Muốn một người khai ngộ, phương pháp đó quả thật là thiên biến vạn hóa, không có phương pháp nhất định. Người khai ngộ họ biết, khai ngộ tức là thành Phật, minh tâm kiến tánh, kiến tánh thành Phật. Họ biết, người chưa khai ngộ không biết. Ta chưa khai ngộ, học theo những phương pháp đó của họ, sai lầm, điều này không học được.
“Tâm tư lộ tuyệt, cố bất khả tư”. Suy nghĩ được chăng? Không được suy nghĩ, suy nghĩ là ý thức khởi tác dụng, A lại da khởi tác dụng, Mạt na khởi tác dụng, Ý thức khởi tác dụng. Đây là ba tâm, ba tâm hai ý. Vọng tâm, vọng tâm vĩnh viễn không duyên được chân tâm, buông bỏ vọng tâm, chân tâm liền hiện tiền, vấn đề là như vậy.
Phải triệt để buông bỏ, đến thân đều không chấp trước. Lục đạo chúng sanh, chúng sanh nào không chấp trước thân này là ta, là chính mình? Người giác ngộ không chấp trước, biết thân này không phải là ta, cái gì là ta? Biến pháp giới hư không giới là chính ta. Hoàn toàn khẳng định không chút hoài nghi. Trong kinh điển gọi người này là gì? Là pháp thân Bồ Tát. Họ không phải lấy thân này làm thân, họ lấy tất cả pháp làm thân, có đạo lý chăng? Có đạo lý. Đạo lý gì? Chính là những gì ba đoạn trước trong Hoàn Nguyên Quán nói, từ nhất thể khởi nhị dụng. Nhất thể, tự tánh thanh tịnh viên minh thể. Khởi nhị dụng, thứ nhất là chánh báo, thứ hai là y báo. Chánh báo là chính mình, y báo là môi trường sống, bao gồm hư không pháp giới. Ba loại chu biến, chu biến pháp giới, xuất sanh vô tận, hàm dung không hữu, đây là pháp thân Phật. Kinh Hoa Nghiêm gọi là pháp thân đại sĩ, pháp thân Bồ Tát, họ trú trong cõi thật báo trang nghiêm. Họ chứng được thân kim cang bất hoại, là thân pháp tánh. Môi trường cư trú là cõi pháp tánh, pháp tánh bất sanh bất diệt.
Đoạn bên dưới nói: “Cho thấy Cực Lạc Tịnh độ, chỉ có Phật với Phật mới có thể thấu tột, ngoài Phật ra tất cả chúng sanh trên đến Đẳng giác, ở giữa đến tất cả chúng sanh lớn nhỏ phàm thánh đầy đủ thiên nhãn, đều không thể nói hết hình sắc, quang tướng, danh số của nó, càng làm sao có thể tuyên thuyết chung tất cả?” Đây là giới thiệu thế giới Cực Lạc cho chúng ta. Sự tốt đẹp của thế giới Cực Lạc, sự thù thắng của thế giới Cực Lạc. Đến thế giới Cực Lạc thân cận Phật A Di Đà để học tập những gì? Những gì trong đoạn này nói, cũng chính là những gì thầy Phương Đông Mỹ nói, là triết học đỉnh cao nhất, và khoa học đỉnh cao nhất, nói rõ ràng minh bạch về nguồn gốc của vũ trụ vạn pháp. Tánh tướng, sự lý, nhân quả của tất cả pháp đều nói rõ hết. Ngày nay chúng ta gọi là học thuật, tất cả mọi học thuật đến đây gọi là đại viên mãn, nói đến tận cùng. Người hiếu học, đến tha phương thế giới cầu học, học vấn không có cảnh dừng. Đến thế giới Cực Lạc cầu học, mới đạt được đại viên mãn. Hơn nữa ngay trong đời này còn chứng được cứu cánh viên mãn, thành tựu vô thượng bồ đề, không thể không biết điều này. Cho nên “thế giới tây phương Cực Lạc chỉ có Phật với Phật mới có thể cứu cánh”, Phật ở đây là Diệu giác quả Phật.
Bên dưới nói càng rõ hơn: “Ngoài Phật ra”, chính là quả vị này, “còn tất cả chúng sanh, trên đến Đẳng giác, giữa có người đầy đủ thiên nhãn”, tức có ngũ thông hoặc lục thông. Những hàng đại thánh, tiểu thánh, phàm phu_phàm phu là chúng sanh, thánh là thánh nhân. “Đều không thể phân biệt hết hình sắc”, có thể phân biện nhưng không thể phân biện hết. Chỉ có thể phân biệt, nhận thức giới hạn, nhưng không thể nhận thức viên mãn, không thể.
Hình sắc ở thế giới Cực Lạc, hình là hình trạng, sắc là màu sắc. Quang tướng, quang là quang minh, tướng là tướng hảo. Danh số, vật này gọi là gì, số lượng bao nhiêu, ta đều không thể phân biệt được. Không thể phân biệt rõ hết, đương nhiên làm sao có thể tuyên thuyết tất cả được? Vì vậy giới thiệu thế giới Cực Lạc cho chúng ta, chỉ có Phật mới làm được. 48 nguyện là Phật A Di Đà tự nói, Kinh Vô Lượng Thọ cũng được tuyên thuyết từ kim khẩu Đức Phật Thích Ca Mâu Ni, Đẳng giác Bồ Tát đều không nói được. “Cho nên nói”, đoạn này là tổng kết trong nguyện văn. “Có người có thể phân biệt hình sắc, quang tướng, danh số và tuyên thuyết tất cả, không thành chánh giác”. Nghĩa là mười phương thế giới muốn đến thế giới Cực Lạc xem, không thể nói rõ ràng mọi thứ ở thế giới Cực Lạc, họ không có năng lực này, không có trí tuệ này.
Chương này chúng ta học đến đây, bây giờ xem tiếp chương sau:
“Ngã tác Phật thời, quốc trung vô lượng sắc thọ, cao hoặc bách thiên do tuần, đạo tràng thọ cao, tứ bách vạn lý, chư Bồ Tát trung, tuy hữu thiện căn liệt giả, diệc năng liễu tri”. Đoạn này là nguyện thứ 40, “nguyện vô lượng sắc thọ”. Tất cả chúng sanh đều yêu thích cây cỏ hoa lá, thế giới tây phương Cực Lạc cũng không ngoại lệ, cây cỏ hoa lá rất nhiều.
Chúng ta xem tiếp nguyện 41: “Dục kiến Chư Phật, tịnh quốc trang nghiêm, tất ư bảo thọ gian kiến. Do như minh kính, đổ kỳ diện tượng, nhược bất nhĩ giả, bất thủ chánh giác”. Nguyện sau cùng này rất thù thắng: “Nguyện thọ hiện Phật sát”. Mười phương cõi nước Chư Phật, quý vị muốn xem, tất cả đều hiện ra từ trên thân cây. Gốc cây đó giống như ti vi, như máy chiếu hiện nay vậy, ta muốn xem gì thì kênh đó liền hiện ra, cõi nước Chư Phật. Muốn xem chúng ta từ thế giới Ta Bà, đến thế giới Cực Lạc, muốn xem tình trạng ở thế giới Ta Bà. Giữa cây báu ta nhìn thấy thế giới ta bà, thấy địa cầu này, thấy hệ mặt trời, nhìn thấy rất õ ràng, cây hiện cõi Phật.
Chúng ta xem chú giải của Hoàng Niệm Lão: “Hữu chương”, chương bên phải, “đủ hai nguyện”, đầy đủ hai nguyện. “Từ câu cũng có thể hiểu trở lên”, chúng ta vừa đọc xong, “nói rõ nguyện vô lượng sắc thọ thứ 40”. “Muốn thấy cõi nước trang nghiêm thanh tịnh của Chư Phật trở xuống, là nguyện thọ hiện Phật sát thứ 41”. “Trong nước cây có vô lượng màu sắc, cao đến trăm ngàn do tuần. Cây vô lượng màu sắc là chỉ tất cả cây báu trong nước, do bảy báu hóa thành, màu sắc quang diệu, ngay hàng thẳng lối, rễ mọc theo lớp, là các cây báu biến khắp nước này”. Người thế gian, có thể nói là không phân biệt quốc gia, không phân chủng tộc, không phân tín ngưỡng, không ai không thích châu báu. Cho thấy châu báu là vật mà tất cả chúng sanh yêu thích.
Trong kinh Đức Phật thường dạy rằng: “Tất cả pháp từ tâm tưởng sanh”, trong tâm thích những thứ này, nó liền hiện ra. Những hiện tượng vật chất này từ đâu mà có? Trong kinh Đức Phật dạy là do tâm hiện thức biến. Tâm hiện là bình đẳng, thức biến thì không giống nhau, đúng là tùy chúng sanh tâm ứng sở tri lượng. Tâm chúng sanh thích gì nó hiện ra thứ đó.
Chúng ta xem chúng sanh hiện nay, tâm chúng sanh trên địa cầu này, họ thích điều gì? Họ thích tài sắc danh thực thùy, ngũ dục lục trần, họ thích những thứ này. Cổ nhân cũng yêu thích, cổ nhân thích của cải, thích châu báu. Bây giờ thích của cải, thích ngân phiếu, một tờ giấy mỏng, họ thích điều này, cho nên nó bay khắp bầu trời. Người ngày xưa thích kim ngân châu báu, quả thật thứ châu báu của cổ nhân hình như nhiều hơn chúng ta hiện nay. Chúng ta thấy trong sách cổ, đế vương thưởng cho đại thần, một lần ban tặng là ngàn lượng hoàng kim. Có thể thấy thời đó nhiều vàng, nhiều kim ngân, hiện nay hình như không có, đã thất tán, nghĩa là sao? Là chúng sanh không có phước báo, chỉ dùng tiền để thay thế, cho nên dùng tiền giấy. Ngày xưa dùng tiền vàng, tiền bạc, dùng vàng bạc. Bây giờ dùng tiền giấy, ngày xưa tiền giấy là ma quỷ dùng, quý vị nghĩ xem xã hội hiện nay thành ra như thế nào? Dùng tiền giấy, người và quỷ cùng chung sống.
Thích cây cỏ hoa lá là bản tánh tự nhiên, cây cỏ hoa lá ở thế giới Cực Lạc vô cùng tươi tốt, mà tất cả đều do trân bảo tạo thành. Bên dưới nói: “bảy báu hóa thành”, bảy không phải con số, nó là biểu pháp, biểu trưng sự viên mãn, nghĩa là ta thích châu báu gì liền hiện loại đó. Báu là vô lượng vô biên, cũng không có số lượng. Nếu có thể nói rõ tên và số lượng trân bảo ở thế giới Cực Lạc, điều này không thể, chỉ Phật và Chư Phật mới có thể nói rõ được, mới có thể nói được, Đẳng giác trở xuống đều không thể nói được.
Bảy tượng trưng sự viên mãn, là bốn phương, trên dưới tức là sáu, thêm ở giữa nữa là viên mãn, bảy tượng trưng ý này. Bốn phương, trên dưới, ở giữa tượng trưng sự viên mãn.
“Tất cả châu báu, biến hóa thành tựu”. Vinh là tốt tươi, cây cao lớn, cành lá hoa quả rất sum suê. Sắc là màu sắc, quang tức quang minh_Màu sắc tươi tốt sáng chói, diệu là khen ngợi. “Hàng hàng lớp lớp, rễ mọc thành hàng”. Cây này là trưởng thành, không phải do nhân công trồng trọt chăm sóc, tự nhiên, thẳng hàng thẳng lối, còn hoàn mỹ hơn cả thiết kế, thiết kế cũng không được đồ án đẹp như vậy. “Các cây báu biến khắp cõi nước này”, cõi nước thế giới Cực Lạc, đại đạo tràng của Phật A Di Đà. Học trò tứ độ tam bối cửu phẩm, đây là nói về học trò. Những cây báu này biến khắp cõi nước, cây cao 100 do tuần cho đến 1000 do tuần, cây cối ở đây quá cao lớn. Do tuần là đơn vị đo lường, đơn vị đo khoảng cách.
Bên dưới nói: “Ở đây 40 dặm đến 60 dặm, xem kỹ chú giải ở trước”, ở trước có chú giải. Vào thời Ấn độ cổ, một do tuần dài bao nhiêu? Dùng Trung quốc để so sánh, do tuần của Trung quốc có đại do tuần, trung do tuần, tiểu do tuần, chia thành ba bậc. Đại do tuần là 80 dặm của Trung quốc, trung do tuần là 60 dặm, tiểu do tuần 40 dặm.
Lúc Đức Thế Tôn ra đời là vào thời nhà Chu Trung quốc, trong sử Phật giáo ghi chép rất rõ ràng. Năm Đức Phật Thích Ca Mâu Ni ra đời, là năm giáp dần thứ 24 của Chu Chiêu Vương. Khi Phật diệt độ là năm thứ 53 của Chu Mục Vương, Phật trú thế 80 năm. Người xưa tính tuổi mụ, 80 tuổi, người nước ngoài nói 79 tuổi.
Thước đo thời nhà Chu, thước đo nhà Chu dài bao nhiêu? Đầu năm dân quốc, đại sư Hoằng Nhất từng làm một cuộc khảo cứu, ngài có viết một bài văn có tên là Chu Xích Khảo. Nói cho chúng ta biết, một mét thời nhà Chu tương đương với sáu tấc hiện nay, thước của nhà Chu không lớn. Hay nói cách khác, đại do tuần 80 dặm cũng chỉ bằng 40 dặm hiện nay, tiểu do tuần là 20 dặm, trung do tuần là 30 dặm hiện nay. Là dặm của Trung quốc, không phải cây số, cây số lại phải giảm đi một nửa. Cũng khá cao, nếu cây số giảm mất một nửa, một đại do tuần 40 dặm Hoa tức là 20 cây số, tiểu do tuần mười cây số. Mười cây số, bây giờ chúng ta đi máy bay, thường bay ở độ cao khoảng 10 cây số, mười ngàn mét. Cây cao đến mức độ đó, máy bay mới bay lên đến đọt cây, thế giới Cực Lạc quả là không thể nghĩ bàn! Cây cao chúng ta cũng liên tưởng đến người cao lớn, nếu như người nhỏ mà cây cao như thế, như vậy không tỷ lệ thuận. Do đây có thể biết, độ cao của người ở thế giới Cực Lạc.
Hiện nay chúng ta sống, môi trường sống ở Úc châu, cây cũng rất cao lớn, cao khoảng bằng mười mấy người. Người đứng dưới gốc cây cảm thấy rất nhỏ bé, khi so với độ cao của cây thấy mình nhỏ bé vô cùng. Thấy hiện tượng này, nghĩa là người thế giới tây phương Cực Lạc có phước báo lớn. Ở trước chúng ta đã học, vãng sanh đến thế giới tây phương Cực Lạc, ở đó là hóa sanh, không có thai sanh. Thai sanh, noãn sanh, thấp sanh đều không có, chỉ có hóa sanh. Vãng sanh đến thế giới Cực Lạc, Phật A Di Đà đến tiếp dẫn. Đến thế giới Cực Lạc, thời gian rất nhanh chóng, trong sát na đã đến được đó. Đến đó thân tướng hoàn toàn giống với Phật A Di Đà, thân có vô lượng tướng, tướng có vô lượng vẻ đẹp. Thế Tôn vô lượng thọ, vô lượng quang, ta giống như Thế Tôn, cũng là vô lượng thọ, vô lượng quang. Cõi phàm thánh đồng cư hạ hạ phẩm vãng sanh, cũng được oai thần 48 nguyện của Phật A Di Đà gia trì, một đời chứng được quả vị Diệu giác viên mãn. Chư vị phải cố gắng tư duy xem, có nên đến đây chăng? Rất muốn đến đó, không có ai không muốn. Nhưng đi bằng cách nào? Phải buông bỏ tất cả những gì thuộc thế gian này, điều này rất khó, lại không muốn buông bỏ. Có thể mang tất cả những gì thuộc thế gian này theo chăng? Không thể mang theo, đến thân thể này cũng không mang theo được, vì sao vậy? Vì thân thể này không tương xứng với thân thể ở thế giới Cực Lạc. Nếu thân thể hiện tại của chúng ta cũng là thân kim cang bất hoại, cũng là thân có vô lượng tướng, tướng có vô lượng vẻ đẹp, như vậy có thể đi, tương đồng với bên đó. Đáng tiếc thân chúng ta không giống họ, thân này quá tệ, không cần nó nữa. Chư vị nên biết rằng, thân còn không cần, huống gì vật ngoài thân! Chỉ cần buông bỏ được, không có ai không vãng sanh. Khi lâm mạng chung Phật A Di Đà không đến tiếp dẫn cũng không được trách ngài, ngài biết, ngài biết điều gì? Ngài biết ta chưa buông bỏ, cho nên không đến tiếp dẫn. Nếu buông bỏ hoàn toàn, nhất định ngài đến tiếp dẫn. Chỉ cần còn một chút vướng mắc, Phật sẽ không đến, nhất định phải hiểu rõ ràng minh bạch điều này.
Trên thế gian này, dù làm bao nhiêu việc tốt, tích lũy công đức, nhất định phải tam luân thể không. Nếu còn nghĩ rằng tôi đã làm không biết bao nhiêu công đức, như vậy không thể vãng sanh, đang tự chướng ngại mình, vì sao vậy? Vì tích lũy công đức là việc đáng phải làm, không có gì đáng vinh dự, là bổn phận của mình. Phải tẩy trừ sạch sẽ những tạp niệm này, tâm thanh tịnh và cõi thanh tịnh tương ưng. Trong kinh điển thường nói: “Tâm tịnh tức cõi Phật tịnh”, thế giới Cực Lạc là Tịnh độ.
Xem tiếp: “Trong đạo tràng còn có thọ vương, gọi là đạo tràng thọ, tức bồ đề thọ”, bây giờ chúng ta gọi là bồ đề thọ. Đạo tràng thọ nghĩa là sao? Là nơi Phật A Di Đà giảng kinh thuyết pháp, cây bên ngoài giảng đường gọi là đạo tràng thọ. “Đi về phương tây nam trước núi Chánh Giác của Tây Vực khoảng 14, 15 dặm, có cây Tất bát la, Đức Phật ngồi dưới cội cây này thành chánh giác, cho nên gọi là bồ đề thọ”. Duy Ma Kinh Bồ Tát Hạnh Phẩm Triệu Chú_Đây là chú giải của đại sư Tăng Triệu, có một đoạn nói rằng: “Đức Phật thành đạo dưới cội cây, cây gọi là bồ đề. Cây này ánh sáng chói lòa, hương thơm bát ngát, hình sắc vi diệu, tùy theo sở thích mà thấy”. Ở đây nói đến Tây Vực, là chỉ cho hướng tây nam của Trung quốc. Đức Phật ra đời tại nước Ca Tỳ La Vệ, tức là Nepal hiện nay, phía nam rạng Himalayas, phía bắc là Tây Tạng. Quê hương của Phật ở phương nam rạng Himalayas, ngày xưa thường gọi là Tây Vực. “Đi về 14, 15 dặm phía tây nam núi Chánh Giác”. Tây Vực Ký của đại sư Huyền Trang thời Đại Đường, nghĩa là ngài đến Ấn Độ du học 17 năm, những nơi ngài trải qua đều có ghi chép. Ngài viết thành một cuốn sách, có thể gọi là du ký. Bộ sách này rất có giá trị, trong này có ghi chép, phải tìm Đại Đường Tây Vực Ký xem, ở đây hiện nay là địa phương nào. Đi về 14,15 dặm ở hướng tây nam núi Chánh Giác, có cây tất bát la. Đương thời Đức Thế Tôn thành chánh giác giới cội cây này, ngồi thiền nhập định dưới cây này. Khi xuất định, buổi tối nhìn thấy sao trên trời, ngài đại triệt đại ngộ, minh tâm kiến tánh, kiến tánh thành Phật, về sau cây này được gọi là cây bồ đề.
Trong chú giải Kinh Duy Ma của đại sư Tăng Triệu nói: “Đức Phật thành đạo dưới cội cây, cây gọi là bồ đề. Cây này ánh sáng chiếu diệu”. Cây này phóng ánh sáng, còn tỏa hương thơm. “Hương thơm bát ngát, hình sắc vi diệu, tùy theo sở thích mà được thấy”, câu này rất quan trọng.
Hiện nay giao thông phương tiện, rất nhiều người đến Ấn độ chiêm bái thánh tích. Hình như có hai ba lần có người mời tôi đi, tôi chưa đi, chưa từng đến Ấn độ. Suốt đời tôi là giảng kinh, cũng đi qua rất nhiều quốc gia trên thế giới, đều là mời tôi đến giảng kinh, xưa nay không hề đi du lịch. Trong lúc giảng kinh có thời gian rảnh thì đi loanh quanh một chút, xem phong cảnh các nơi. Đây là tranh thủ thôi, mục đích không phải là đi du lịch. Những năm lại đây cũng có khi xuất ngoại, đa phần đều là tham gia hội nghị hòa bình quốc tế, hội nghị Tôn giáo, cũng không phải đi du lịch. Tôi tin rằng rất nhiều đồng tu, đều đã đi chiêm bái những thánh tích đương thời của Thế Tôn, bồ đề thọ vẫn còn. Những địa điểm ngày xưa ngài giảng kinh thuyết pháp như núi Linh Thứu, vườn Kỳ Thọ Cấp Cô Độc, những di tích này vẫn tồn tại.
Bây giờ chúng ta thấy những cây này, cây có phóng ánh sáng chăng? Có nghe hương thơm chăng? Phải chăng nó có hình sắc vi diệu như trong kinh nói? Hình như đều không có, chắc là thời gian quá lâu, Đức Phật Thích Ca Mâu Ni cách chúng ta 3000 năm, có thể ngày xưa có ánh sáng, có hương thơm, bây giờ không còn, thời gian quá lâu, đây là một cách giải thích. Thật ra câu giải thích thật sự là ở câu sau cùng: “Tùy theo sở thích mà thấy được”, vẫn là câu “tất cả pháp từ tâm tưởng sanh”. Nếu có tâm chân thành cung kính khi đi chiêm bái thánh tích của Đức Phật Thích Ca Mâu Ni, có thể nhìn thấy ánh sáng, có thể ngửi thấy hương thơm. Nếu dùng tâm nông nổi, tâm không thanh tịnh để đi chiêm bái, thì chẳng cảm nhận được điều gì cả, chỉ thấy một cây bồ đề bình thường. Không nhìn thấy ánh sáng của nó, không ngửi được hương báu của nó.
Bên dưới vẫn còn mấy câu: “Cây phát ra pháp âm, tùy sở thích mỗi người mà nghe, đây là Như Lai báo ứng thọ”. Càng vi diệu! Cây biết nói pháp. Đây là quả báo của Như Lai, ứng hóa của Như Lai. “Chúng sanh gặp được tự nhiên ngộ đạo”, đây là thế giới Cực Lạc, đây không phải là cây nơi Đức Phật Thích Ca Mâu Ni thành đạo, là đạo tràng thọ ở thế giới tây phương Cực Lạc, là nơi Phật A Di Đà giảng kinh thuyết pháp. Ta không nghe Phật thuyết pháp, ngồi dưới gốc cây bên ngoài, không vào giảng đường, ngồi dưới gốc cây, cây thuyết pháp cho ta nghe, ta cũng có thể ngộ đạo.
“Thành tựu trong kinh văn của kinh này, lại nói: Lại do nhìn thấy cây này, cho nên đạt được ba loại nhẫn. Thứ nhất là âm hưởng nhẫn, hai là nhu thuận nhẫn, ba là vô sanh pháp nhẫn”. Ba loại nhẫn này tức là ba loại định, phía sau kinh này có giải thích tường tận. Đây thật sự như những gì trong kinh giáo nói, đây là quả báo của Phật A Di Đà, do ứng hóa hiện ra. Đức Thế Tôn thường dạy rằng, thế giới Cực Lạc là do vô lượng công đức của Phật A Di Đà thành tựu nên.
Từ những cây báu và công đức vô tận của thế giới Cực Lạc, chúng ta tin chắc vào câu nói của Phật, ngài nói không sai. Điều này cũng nói rõ vì sao tu hành ở thế giới Cực Lạc dễ thành tựu, vì sao tu hành ở thế gian chúng ta gian nan đến thế? Đây là do môi trường khác nhau. Tu hành ở thế gian chúng ta, môi trường toàn là ô nhiễm, toàn là tiêu cực, trái với tánh đức. Sát đạo dâm vọng, lưỡng thiệt, ỷ ngữ, ác khẩu, tham sân si mạn, chúng ta sống trong môi trường này. Bây giờ quan sát tường tận, cây cỏ hoa lá ở thế gian này, những loại động thực vật với những gì trong sách cổ ghi chép, phát sanh biến hóa lớn lao. Nếu lưu ý từ điểm này, chúng ta sẽ đề cao tâm cảnh giác. Các loại cây trái, nó kết trái mỗi năm, khi ăn mùi vị không giống nhau, trái cây không thơm ngon như trước, không có mùi vị đó. Hiện nay rau xanh, rau xanh cũng không tươi ngon như trước, đã thay đổi. Vì sao có sự thay đổi này? Vì tâm người thay đổi. Con người ngày xưa tâm địa trung hậu thành kính, cổ nhân không những thành kính đối với người, mà đối với cây cỏ hoa lá, đối với núi sông đại địa đều rất kung kính. Phật pháp cũng không ngoại lệ, chúng ta thấy trong Kinh Hoa Nghiêm kể ra hơn 40 loại thần linh. Có thần núi, thần cây, thần hoa, thần cây cỏ, có thần biển, thần sông, thần suối, thần rạch_Thần rạch cũng có long vương, như giếng nước, giếng nước cũng có long vương. Sống trong ngôi nhà này có thần thủ hộ, có thần cửa, có ông táo. Từ những điển tích này, chúng ta có thể nghĩ đến, cổ nhân quả thật là “vô bất kính”, không có gì họ không cung kính. Chúng ta cung kính nó, nó cũng tôn trọng chúng ta. Ta ở trên mảnh đất này là có nhân duyên, ngay đời này chúng ta gặp được, có thể tương thân tương ái, quan tâm lẫn nhau, săn sóc lẫn nhau, hỗ trợ lẫn nhau, cùng nhau tu hành, như vậy hoàn cảnh sẽ không giống nhau.
Vườn rau chúng tôi có trồng mướp, đây là sư Ngộ Khiêm nói với tôi. Mấy năm trước có trái mướp báo mộng cho cô, yêu cầu đến hái vì nó đã quá già, mọi người không đến hái, cho nên đến báo mộng. Ngày hôm sau cô ra xem, quả nhiên tìm thấy, tìm thấy gì? Đúng là mướp quá già, không ăn được, phải giữ lại làm giống. Quý vị xem, mướp trong vườn cũng biết báo mộng, có thể nói nó không có linh tánh chăng? Vườn rau chúng tôi không dùng phân bón, không dùng thuốc sâu. Chúng tôi chia một mảnh nhỏ trong vườn, chuyên cung cấp cho sâu bọ. Trong vườn trồng rất nhiều cây trái, cũng chỉ định mấy cây cho chim chóc. Đều rất giữ chữ tín, chúng tôi chung sống rất hòa thuận, hai bên quan tâm lẫn nhau, đúng là hai bên hợp tác rất tốt đẹp, tuyệt đối không tổn thương đến bất kỳ chúng sanh nào, cần phải hiểu đạo lý này.
Người thời nay không có lòng yêu thương, đến bản thân mình họ còn không biết thương yêu thì làm sao yêu thương người khác? Vì thế họ không biết yêu thương cha mẹ, không biết yêu thương anh em, không biết có tôn trưởng. Cho nên hiện nay núi sông, cây cỏ hoa lá, linh khí đó không còn nữa. Linh khí không còn, quý vị thử quan sát tường tận xem, nó có gì? Nó có tà khí, không bình thường lắm.
Gần đây tôi nghe nói rất nhiều nơi có từng đàn chim chết, từ trên không trung rơi xuống mà chết, nguyên nhân gì vậy? Giới khoa học hiện nay chưa tìm ra nguyên nhân. Trong Phật pháp nói, do lòng người chúng ta bất thiện, oán khí này gây ô nhiễm sơn hà đại địa, khí phát ra từ cây cỏ hoa lá, cũng là những chất bất thiện này. Cơ thể những loài chim này quá nhỏ, sức đề kháng yếu, chúng hít không khí này dẫn đến tử vong, chúng bị trúng độc. Tham sân si mạn nghi gọi là ngũ độc, oán hận não nộ phiền đều là độc, khí chất đạo đức nhân lễ nghĩa ngày xưa không còn, hiện nay biến thành như thế. Quan sát tường tận không khó phát hiện.
Hiểu rõ môi trường xung quanh, chúng ta không còn lưu luyến môi trường này nữa, phải tận tâm tận lực giúp cải thiện hoàn cảnh, đó chính là giúp cải thiện nhân tâm. Đến ông Baladen người Mỹ cũng nói đến phương pháp để chúng ta ứng phó dự ngôn thảm họa năm 2012, phải dùng biện pháp bỏ ác dương thiện, cải tà quy chánh, đoan chánh tâm niệm mới ứng phó được vấn đề nan giải giải, mới có thể hóa giải thảm họa này. Không những hóa giải, còn có thể đưa địa cầu đến một tương lai tươi sáng đẹp đẽ hơn.
Như trong kinh nói: “Tất cả pháp từ tâm tưởng sanh”, Đức Phật nói: “Tướng do tâm sanh, cảnh tùy tâm chuyển”, chúng ta mới hiểu rằng hai thế giới không giống nhau. Thế giới tây phương Cực Lạc người người đều tu thượng thiện, như trong Kinh Di Đà Đức Phật nói, thế giới đó là nơi hàng thượng thiện nhơn câu hội. Vậy xã hội hiện nay của chúng ta thì sao? Cũng là thượng, nhưng chữ ở dưới đã thay đổi, là thượng ác, người nào không tạo mười ác nghiệp? Sát đạo dâm, thân hành sát đạo dâm. Khẩu vọng ngữ, lưỡng thiệt, ỷ ngữ, nói lời ngon ngọt để lừa bịp chúng sanh, ác khẩu. Còn ý thì tham sân si, gây ra mười ác nghiệp nặng nề, vì thế cảnh giới bên ngoài thay đổi. Đối với bản thân mà nói, tai họa của bản thân là tật bệnh, phiền não, âu lo. Thiên tai bên ngoài là xã hội động loạn, địa cầu thiên tai dồn dập, như lũ lụt, gió bão, núi lửa phun trào, động đất, động vật không ngừng bị diệt chủng. Vấn đề này đối với nhân loại đang sinh tồn trên địa cầu, tạo nên sự uy hiếp nghiêm trọng. Khởi nhân đều là do ý niệm bất thiện, hành vi bất thiện tạo thành. Có thể cứu vãn chăng? Có thể, chỉ cần biết quay đầu hướng thiện, quay đầu là bờ, từ bỏ mười điều ác, nỗ lực tu mười điều thiện.
Những năm lại đây, chúng tôi đề xướng cùng nhau học tập Đệ Tử Quy, học Cảm Ứng Thiên, học Thập Thiện Nghiệp Đạo. Học giáo huấn có liên quan đến luân lý, giáo huấn đạo đức, giáo huấn nhân quả trong kinh điển Tôn giáo, thế giới này sẽ được cứu. Thiên tai có thể hóa giải, thân thẻ chúng ta có rất nhiều độc bệnh cũng đều khôi phục bình thường. Khiến sơn hà đại địa, cây cỏ hoa lá, ngũ cốc lương thực, có thể sanh trưởng lại như xưa. Nhân dân tôn trọng nhau, thương yêu nhau, quan tâm nhau, và hợp tác lẫn nhau.
Thế giới Cực Lạc là thế giới đại đồng, chúng ta không sánh bằng, nhưng cũng có thể đạt đến bậc trung, thế giới bậc trung cũng có thể khiến cho cuộc sống hạnh phúc mỹ mãn. Chư Phật Bồ Tát, chư vị thánh hiền đều luôn khuyến khích chúng ta. Chúng ta đọc đến những đoạn kinh văn này, nhất định phải nghĩ đến xã hội ngày nay, chúng ta phải thực hành như thế nào? Chúng ta phải thay đổi tâm thái, dùng tâm thiện, dùng ý tốt để xử sự đối nhân tiếp vật, bản thân chịu thiệt thòi. Cổ nhân dạy rằng, thua thiệt là phước, chiếm lợi ích không phải phước báo, chiếm lợi ích là họa, là tai họa. Nếu thông đạt thấu triệt nhân quả báo ứng, tuyệt đối ta không khởi tâm động niệm muốn chiếm lợi ích của người. Đứng giữa lợi và hại, ta nên gáng vác thiệt hại, lợi để nhường người khác. Việc tốt dành cho người, việc xấu mình lãnh chịu, đây mới thật sự là tích lũy công đức. Chư vị thánh hiền dạy chúng ta làm như thế, Chư Phật Bồ Tát cũng dạy chúng ta như thế. Phải chăng làm như vậy là rất thua thiệt? Tuyệt đối không thua thiệt, phước báo ở đằng sau. Nếu tinh tấn dõng mãnh tích cực tu tập, không cần đợi đến đời sau, lúc lớn tuổi là nhận được hiệu quả. Suốt đời nhẫn nhường, suốt đời đi sau, nhìn vẻ bên ngoài hình như rất khổ rất đáng thương. Suốt đời sống rất cần khổ, nhưng sao? Nhưng phiền não nhẹ, trí tuệ tăng trưởng, thân thể mạnh khỏe sống lâu. Rất khổ, không có ai chăm sóc, nhưng bản thân mạnh khỏe sống lâu, quý vị dám nói đây không phải phước báo ư? Con người nhất định phải nhiều người hầu hạ ư? Tự chăm sóc mình không phải càng tốt sao?
Đức Phật Thích Ca Mâu Ni thị hiện cho chúng ta thấy, suốt đời ngày ăn một bữa, đêm ngủ dưới gốc cây, ba y một bát. Quý vị dám nói ngài không có phước báo chăng? Sau khi chết cho đến nay, quý vị thấy mỗi ngày có biết bao nhiêu người đảnh lễ, bao nhiêu người tán thán, bao nhiêu người học tập theo di huấn của ngài, bao nhiêu người nhận lợi ích của ngài. Đây chính là phước báo của ngài, chúng ta cần phải nhận thức rõ ràng. Không phải ở đây ăn ngon, mặc đẹp, ở nhà lớn, không phải những thứ đó, không liên quan đến những vấn đề này.
Chúng ta phải hưởng thụ phước báo chân thật, những điều hư giả này xin nhường cho người khác không biết tu. Không khởi xung đột với người, họ cần ta không cần, thứ ta cần họ không cần, làm sao có xung đột được? Nếu họ cần ta cũng cần sẽ khởi xung đột ngay.
Ví dụ nói ta muốn ăn chay, ta muốn ngày ăn một bữa, họ không muốn_về phương diện ẩm thực tuyệt đối không khởi xung đột. Họ muốn ở nhà cao cửa rộng, tôi thích ở nhà tranh, ở ngôi nhà tranh nhỏ bé, họ không muốn_về môi trường sống chúng tôi không khởi xung đột. Quý vị muốn công danh phú quý, tôi không cần những thứ đó, tôi cần đọc sách thánh hiền. Ngày ngày đọc sách, vui hơn bất kề điều gì, như vậy sẽ không khởi xung đột! Không tranh giành với người, không mong cầu gì thuộc thế gian. Không khởi xung đột với người, cũng không xung đột với thế gian, được vậy thì tự tại biết bao, an vui biết bao!
Hết giờ rồi, hôm nay chúng ta học đến đây.
Hết tập 245
Tịnh Độ Đại Kinh Giải Diễn Nghĩa Tập 245 PAGE 1
Tập 246
Chủ giảng: Tịnh Không Pháp Sư
Chuyển ngữ: Hạnh Chơn
Biên tập: Bình Minh
Thời gian: 21.01.2011
Địa điểm: Tịnh Tông Học Viện_Úc Châu
Chư vị pháp sư, chư vị đồng học, mời ngồi xuống. Mời quý vị xem Đại Thừa Vô Lượng Thọ Kinh Giải, trang 297, hàng cuối cùng, bắt đầu từ câu cuối cùng.
“Bồ đề bảo thọ của cõi nước này, có thể khiến người thấy tự nhiên ngộ đạo, chứng nhập vô sanh pháp nhẫn. Công đức cây này thật là vô thượng hy hữu, vi diệu khó nghĩ. Cho nên biết cây báu này là nguyện vương bí mật trang nghiêm tâm của Phật A Di Đà hiển lộ ra”. Chúng ta xem đến đây, đoạn này vẫn là nói rõ về nguyện vô lượng sắc thọ.
Trong kinh Đức Phật dạy rằng, thấy cây là có thể được ba loại nhẫn, âm hưởng nhẫn, nhu thuận nhẫn, vô sanh pháp nhẫn. Vì loại sau cùng là vô sanh pháp nhẫn, cho nên chư vị tổ đức đều cho rằng đây là cảnh giới của Bồ Tát địa.
Hôm nay chúng ta đọc tiếp kinh văn của Đại Kinh Giải, Hoàng Niệm Lão nói, bồ đề bảo thọ của cõi nước này, có thể khiến người thấy tự nhiên ngộ đạo, mà còn có thể chứng nhập vô sanh pháp nhẫn. Hay nói cách khác là minh tâm kiến tánh, kiến tánh thành Phật.
Ở thế giới Cực Lạc nghe kinh nghe pháp sẽ khai ngộ, nhân duyên khai ngộ mỗi người đều khác nhau. Đích thực có người ở trong hội của Thế Tôn nghe pháp khai ngộ, thế giới Cực Lạc cũng có, khi cúng dường mười phương Chư Phật Như Lai, nghe kinh nghe pháp khai ngộ. Nhân duyên khai ngộ quá thù thắng, vì sao chúng ta phải coi trọng nhân duyên này như vậy? Vì nhân duyên này có liên quan mật thiết với thiện căn tu học trong nhiều đời kiếp quá khứ. Trong quá khứ, nhiều đời kiếp tu học pháp môn này, đời này chưa gặp được, gặp pháp môn không giống với pháp môn tu học trong quá khứ, như vậy thì rất khó. Nếu như gặp được pháp môn tương đồng với trong nhiều đời kiếp quá khứ đã học, bây giờ rất thuần thục. Người xưa gọi là quen tay hay việc, sẽ rất dễ khai ngộ, đạo lý là như vậy.
Nhân duyên khai ngộ của thế giới Cực Lạc quá rộng quá sâu, những hiện tượng sáu căn tiếp xúc, đều có thể giúp ta khai ngộ. Mắt nhìn thấy cây, ngửi được hương thơm của cây, đây đều là duyên. Không nhất định duyên gì giúp ta khai ngộ, giúp ta chứng được vô sanh pháp nhẫn. Công đức của cây này, quả thật là vô thượng hy hữu, vi diệu khó nghĩ, không thể tưởng tượng. “Cho nên biết cây này quả thật là tâm bí mật trang nghiêm của A Di Đà nguyện vương hiển lộ ra”. Câu này nghĩa là oai thần bổn nguyện của Phật A Di Đà gia trì. Từ lý mà nói, tất cả chúng sanh khắp mười phương thế giới, luôn luôn được Phật A Di Đà gia trì. Hôm nay chúng ta cũng được bổn nguyện của Phật Di Đà gia trì, mới có thể xem hiểu những kinh văn này, mới nhận ra trong kinh văn này có rất nhiều ý nghĩa, nhưng vẫn không sánh bằng thế giới Cực Lạc. Vì sao vậy? Rất rõ ràng, ở thế giới Cực Lạc tâm luôn thanh tịnh bình đẳng. Ở thế gian này của chúng ta, dù công phu tốt đến đâu, đều không tránh khỏi sự ô nhiễm của hoàn cảnh. Ô nhiễm của hoàn cảnh vật chất, ô nhiễm của hoàn cảnh tinh thần, còn ô nhiễm của hoàn cảnh tự nhiên, chúng ta đều phải lãnh chịu, không thể không biết điều này. Thế giới Cực Lạc thuần tịnh thuần thiện, sáu căn tiếp xúc đều là vô thượng diệu pháp, đều là nguyện vương bí mật trang nghiêm của Phật Di Đà hiển lộ.
Bên dưới Hoàng Niệm Lão nói: “Tâm này Mật giáo phân là đệ thập trụ tâm”. Phật giáo tại Trung quốc, từ xưa đến này có mười tông phái, Mật tông là một trong mười tông phái đó, phân giáo của mỗi tông phái không giống nhau. Đây là đưa ra Mật tông phân đệ thập trụ. “Đệ thập trụ tâm là cứu cánh quả Phật, đệ thập nhất địa là quả vị Như Lai chứng được, cho nên có thể ban cho chúng sanh lợi ích rốt ráo chân thật”. Nếu Phật không chứng được, không thể giúp đỡ tất cả chúng sanh. Phật chứng được cứu cánh viên mãn, nghĩa là chỉ cần người học Phật, bất luận là căn cơ sâu hay cạn, sức mạnh của Phật đều có thể dùng được. Lợi ích này vô cùng thù thắng, có thể giúp chúng sanh vãng sanh Tịnh độ ngay trong đời này, cũng chính là vãng sanh thế giới Cực Lạc.
Y chánh trang nghiêm trong bốn cõi ở thế giới Cực Lạc, tuy chúng ta chưa học hết kinh này, chưa đến một nửa, những đại khái cũng đã hiểu rõ tình tiết. Không những hiểu mà còn thâm tín không nghi, đặc biệt là 48 nguyện trong phẩm thứ sáu. Chúng ta đã học 40 nguyện, ở sau còn tám nguyện là hoàn thành phẩm này. Phẩm kinh này là chính Phật A Di Đà tuyên thuyết, Phật Thích Ca Mâu Ni thuật lại cho chúng ta, đúng y như lời Phật A Di Đà, không sửa dù một chữ, thuật lại cho chúng ta. Khiến chúng ta dần dần nhận thức rõ về thế giới Cực Lạc, tín tâm mới kiên định, mới thật sự buông bỏ.
Đặc biệt là hiện nay, thời gian này thiên tai thảm họa xảy ra khắp nơi, dù học gì cũng không kịp. Gặp được Phật pháp, trong Phật pháp tinh hoa nhất, quan trọng nhất, khế cơ nhất, đơn giản nhất, tiết kiệm thời gian nhất, nhanh chóng nhất, mà thành tựu cao không gì bằng pháp môn này. Người thiện căn sâu dày, hàng lợi căn, tôi tin rằng họ tiếp xúc là có thể khế nhập. Phật A Di Đà đem đến cho chúng ta lợi ích chân thật, “huệ” nghĩa là ban cho, chúng ta có thể lập tức đạt được.
Bên dưới nói: “Công đức của cây cao xa, Bồ Tát trong cõi nước này, thiện căn thấp kém, vốn khó thấy biết”. Đây là thật, Bồ Tát trong thế giới Cực Lạc, thiện căn thấp kém là ở đâu? Là cõi phàm thánh đồng cư, đây là thiện căn thấp kém. Thiện căn thù thắng là cõi phương tiện hữu dư. Thiện căn viên mãn họ đã đến cõi thật báo trang nghiêm.
Ngày nay chúng ta đáng chú ý nhất đó chính là thiện căn thấp kém, vì sao vậy? Vì thiện căn chúng ta thấp kém. Câu này là đối với chúng ta, chúng ta vãng sanh đến thế giới Cực Lạc là cõi phàm thánh đồng cư. Bồ Tát trong cõi đồng cư, từ hạ phẩm hạ sanh đến thượng phẩm thượng sanh, chín phẩm này đều được oai thần bổn nguyện của Phật A Di Đà gia trì. Được Phật gia trì, hình tượng biểu hiện ra không có gì khác với A Duy Việt Trí Bồ Tát, A Duy Việt Trí là cõi thật báo trang nghiêm. Hay nói cách khác, cõi phàm thánh đồng cư hạ hạ phẩm vãng sanh, đến thế giới Cực Lạc cũng có thể đạt được đãi ngộ bình đẳng với pháp thân đại sĩ. Quả là khó được, khiến người ta không thể tưởng tượng được. Không được Phật gia trì, tuyệt đối không thấu triệt được công đức của cây này. Bây giờ vì ta được Phật Di Đà thùy từ, “đại nguyện gia trì, khiến tất cả đều liễu tri”. Đối với công đức và lợi ích của cây này, ta hoàn toàn có thể thông đạt thấu triệt.
Chúng ta xem tiếp đoạn dưới, nguyện thọ hiện Phật sát thứ 41: “Nguyện văn trong kinh này là thọ hiện Phật sát, giống với bảo thọ quán thứ tư trong Quán Kinh”. Quán Kinh nói về 16 phép quán, chính là 16 phương pháp tu hành, pháp cuối cùng của 16 pháp này là trì danh niệm Phật. Trì danh niệm Phật này trong thập lục quán là phần quan trọng nhất, một quán sau cùng, sau cùng cũng là quan trọng nhất. Phổ độ. Đệ tứ quán trong Quán Kinh là bảo thọ quán. “Kinh văn trích dẫn đơn giản như sau”. Kinh văn rất dài, Hoàng Niệm Lão rất khéo léo, ông trích dẫn ra những câu quan trọng nhất. “Các cây báu này, sanh ra các loài hoa vi diệu, lại kết nhiều trái. Có ánh sáng lớn, hóa thành tràng phan vô lượng bảo cái. Trong bảo cái, hiện ra tất cả Phật sự trong ba ngàn đại thiên thế giới, mười phương cõi Phật cũng hiện trong đó”, vi diệu không sao nói hết. Nguyện này chúng ta có thể lý giải, cũng có thể lãnh hội, Di Đà Như Lai vì ai mà phát nguyện này? Tất nhiên là vì Bồ Tát cõi đồng cư. Vì sao vậy? Vì Bồ Tát cõi đồng cư chưa đoạn tận nhất phẩm phiền não. Đúng là đới nghiệp vãng sanh, mà còn đới nghiệp cực kỳ nặng, cho nên tập khí phiền não cũng rất nặng. Tập khí phiền não gì? Nhớ nhà! Đến thế giới Cực Lạc lưu học, có khi rất nhớ quê hương. Chúng ta đến từ thế giới Ta Bà, nên nhớ thế giới Ta bà, nghĩ đến địa cầu này, trước đây từng ở đó. Chắc chắn không chỉ một đời, mà từng ở địa cầu này rất nhiều đời, đời này qua đời khác kết duyên với rất nhiều chúng sanh, có thiện duyên, có ác duyên, hiện nay thế giới này như thế nào? Tình hình cuộc sống của những người có duyên trước đây ra sao? Chắc chắn nhớ đến họ, muốn trở về thăm, có thể thấy được chăng? Được, trong cây báu có thể thấy được. Như hiện nay chúng ta mở ti vi, mở đúng kênh là thấy được. Cây báu này, nó khai hoa, cũng kết trái. Hoa quả đều có ánh sáng, mà còn có thể biến hóa thành tràng phan bảo cái. Trong tràng phan bảo cái có thể thấy tất cả Phật sụ của tam thiên đại thiên thế giới, giống như hiện nay chúng ta xem ti vi vậy. Mười phương cõi nước cũng hiện trong đó_ở trước nói hiện ra tất cả Phật sự trong tam thiên đại thiên thế giới, là nói thế giới Ta bà này, nói nhằm vào chúng sanh vãng sanh trên địa cầu này mà nói.
Quý vị xem khu vực giáo hóa của Đức Phật Thích Ca Mâu Ni, khu vực giáo hóa này rộng lớn chừng nào? Bằng ba ngàn đại thiên thế giới. Một đơn vị thế giới, Hoàng Niệm Lão nói với tôi, không phải là một hệ thái dương. Trước đây chúng ta cho rằng đơn vị thế giới là hệ thái dương, khi nói trong lòng cũng không chắc lắm, vì sao vậy? Vì không giống với trong kinh Phật nói. Trong kinh Phật nói, trung tâm của đơn vị thế giới là núi tu di, nhật nguyện xoay quanh núi tu di. Nhật nguyện tức là nói hệ thái dương của chúng ta, hệ thái dương chạy quanh núi tu di, quanh eo núi tu di. Chúng ta nói hệ thái dương là không chắc chắn, nhưng trước đây có rất nhiều người đều cho là hệ thái dương, chúng tôi cũng không nghiên cứu điều này. Hoàng Niệm Lão học khoa học, ông nghiên cứu tường tận hơn chúng tôi. Ông nói rằng, một đơn vị thế giới thực tế chính là hiện nay các nhà thiên văn học gọi là hệ ngân hà, nói rất có đạo lý. Quả thật các nhà thiên văn học nói rằng, thái dương chạy quanh hệ ngân hà, trung tâm hệ ngân hà chính là núi tu di, trong Phật pháp gọi là núi tu di. Hiện nay danh từ trong thiên văn học gọi là hắc động, một hắc động có sức hút rất lớn mạnh, đến ánh sáng, sóng điện từ đều bị nó hút vào, đều bị nó thu vào, sức hút của nó mạnh đến như thế.
Sang năm, năm 2012 đúng lúc đến chu kỳ ngân hà đối tề. Nghĩa là trung tâm của ngân hà, thái dương, địa cầu sắp thành một đường thẳng, gọi là ngân hà đối tề. Theo dự ngôn thời cổ đại, cho rằng ngày đó có thể phát sinh thảm họa. Thảm họa này có thể phát sanh chăng? Hắc động của trung tâm ngân hà gây ảnh hưởng đến hệ mặt trời, tạo thành bão mặt trời, cổ nhân gọi là thái dương hắc tử, cho nên gọi là bão mặt trời. Sức hút của nó mở rộng diện tích bão mặt trời, kéo nó ra, bão mặt trời đó đặc biệt rộng lớn. Trận bão lớn như thế có thể ảnh hưởng đến địa cầu, vì nó sắp thành một đường thẳng với địa cầu, sức hút này rất lớn. Giới khoa học rất lo sợ, là thái dương hắc tử khiến địa cầu xảy ra động đất, sóng thần và núi lửa phun trào, điều này rất có thể xảy ra. Nếu cả ba thứ này cùng đến, gây ra cho địa cầu thảm họa vô cùng khủng khiếp.
Dự ngôn của Maya châu Trung Mỹ là nói đến điều này. Thời cổ đại dân tộc này vào thời đó rất có nghiên cứu về thiên văn, lúc đó không có máy móc khoa học, họ hiểu rõ tình trạng vận hành của hệ thái dương trong hư không. Họ đều có thể hiểu, mà tính toán còn rất tinh vi. Theo dự đoán của họ thì đến tháng 12 sang năm là kết thúc, về sau không còn nữa, phải chăng đây là ám chỉ ngày tận thế? Không ai có thể nói rõ được.
Người Mỹ quay một bộ film 2012, năm trước phát sóng trên toàn cầu, phát cùng một lúc, gây được tiếng vang rất lớn. Không lâu sau giới khoa học bắt đầu thảo luận về vấn đề này, thảo luận về vấn đề này có ghi lại bốn VCD, tôi đều đã xem qua. Những điều thảo luận trong VCD này có giá trị hơn trong film, có không ít nhà khoa học cho rằng điều này rất có thể, cũng có một số cho rằng chưa chắc. Có thật chăng? Theo Phật pháp nói: “Tất cả pháp từ tâm tưởng sanh”, “duy tâm sở hiện, duy thức sở biến”, “tướng do tâm sanh, cảnh tùy tâm chuyển”. Then chốt vẫn là ý niệm của chúng ta. Nếu người sống trên địa cầu này tâm niệm đoan chánh, không có tà tư, không có tà hạnh. Ý niệm của chúng ta giúp ta thấy được sự vận hạnh của tinh cầu trong thái không, giúp nó ổn định, không xảy ra vấn đề. Quý vị xem ý niệm có sức mạnh lớn đến như vậy, có thể kháng cự sức hút của ngân hà, có thể khiến thái dương hắc tử không đến nỗi quá đáng, ý niệm có sức mạnh lớn như vậy.
Đức Phật nói về sức mạnh này, hiện nay được giới khoa học khẳng định. Các nhà lượng tử lực học nói rất rõ ràng, đây là thật không phải giả. Chúng ta hy vọng thế giới này, tất cả những người có tín ngưỡng Tôn giáo, mọi người đều cầu nguyện cho vấn đề này. Sức mạnh tập thể ý thức đích thực có thể hóa giải thiên tai, mặc mù không hóa giải hoàn toàn, nhưng cũng giảm nhẹ rất nhiều, không đến nỗi dẫn đến tận thế, điều này rất có thể.
Khiến chúng ta nghĩ đến tiến sĩ Giang Bổn Thắng người Nhật, làm thí nghiệm bên hồ Tỳ bà. Thí nghiệm này chứng minh cho chúng ta thấy, ý niệm tập thể có sức mạnh rất lớn. Hồ Tỳ bà có một khúc eo, khúc eo này nước bị đọng, không lưu thông. Hơn 20 năm nay nước dơ bẩn, đục ngàu, vô cùng hôi hám. Ông phát động tìm hơn 350 người, mời thêm một vị pháp sư hơn 90 tuổi, dẫn đầu đại chúng cầu nguyện bên hồ nước này, chỉ dùng thời gian một tiếng. Trong một tiếng này, người tham gia cầu nguyện phải buông bỏ mọi ý niệm, không nghĩ đến bất kỳ điều gì, chỉ nghĩ đến một điều, nước hồ rất sạch sẽ, chỉ nghĩ đến vấn đề này, miệng đọc câu này. Nước hồ rất sạch sẽ, nước hồ rất sạch sẽ, niệm một tiếng như thế. Ba ngày sau hồ nước này quả nhiên trong sạch, mùi hôi hám không còn, truyền thông Nhật bản đều đưa tin. Duy trì được nửa năm, nửa năm sau lại hôi hám trở lại như trước đây.
Tiến sĩ Giang Bổn kể cho tôi nghe chuyện này, tôi liền nói với ông ta rằng, tốt nhất là hai tháng ông tổ chức một lần, như vậy mới duy trì được lâu dài. Cầu nguyện này là tập trung ý thức tập thể, năng lượng rất lớn, nhưng đây là trị ngọn không phải trị gốc. Vì sao vậy? Vì sau khi cầu nguyện xong, ý niệm mỗi người lại loạn, lại tạp. Chứng minh rằng, việc cầu nguyện trong Tôn giáo quả thật có hiệu quả, nhưng nhất định phải biết rằng nó không trị tận gốc, chỉ trị ngọn. Làm sao mới trị gốc? Đoan chánh tâm niệm là trị gốc. Giáo dục Tôn giáo trị gốc, cả gốc lẫn ngọn đều trị được, chỉ cầu nguyện không thôi là trị ngọn không trị gốc. Đạo lý này chúng ta phải hiểu, mới sanh khởi tín tâm đối với Tôn giáo. Giáo dục Tôn giáo, đó mới thật là vạn năng, là giáo dục chủ yếu, dạy học quan trọng của tất cả chúng sanh khắp biến pháp giới hư không giới. Vì thế giáo dục Tôn giáo có tầm ảnh hưởng rất lớn! Đáng để chúng ta coi trọng, đáng siêng năng học tập, giúp thế gian này hóa giải thiên tai.
Bất luận chúng ta nỗ lực đến đâu, toàn tâm toàn lực làm, làm thành công, phải giữ tâm thanh tịnh của mình, không khởi vọng niệm, như vậy là đúng. Nếu ta nghĩ rằng mình làm được việc tốt này, không biết cứu được bao nhiêu người. Chỉ cần sanh khởi ý niệm này, bao nhiêu công đức đều tiêu tán hết, phải biết điều này. Vì sao công đức không còn? Vì công đức có thể sanh tâm thanh tịnh, công đức có thể khai trí tuệ. Nếu ta có ý kể công, còn cái tôi làm việc tốt, đây là vọng niệm, là vọng tâm, không phải chân tâm.
Một tiếng đồng hồ cầu nguyện này, buông bỏ tất cả mọi vọng niệm, là dùng chân tâm cầu nguyện. Nhưng một tiếng đồng hồ sau, cầu nguyện xong, vọng niệm lại khởi lên, không giữ được. Trong Phật pháp gọi đây là tu phước, tu phước không liên quan đến công đức, công đức và phước đức khác biệt ở chỗ này. Công đức là dù làm bao nhiêu việc tốt cũng đều là tam luân thể không, nghĩa là dù làm bao nhiêu việc tốt cũng như không có gì. Còn phước đức thì sao? Phước đức là ta sẽ có những ý niệm này, có vấn đề này, đó là phước đức. Phước đức dễ tu, công đức khó! Công đức phải không chấp tướng mới được, mới là công đức. Chấp tướng chính là phước đức. Đây là cách giải thích đơn giản nhất, mọi người dễ lý giải. Chấp tướng là tu phước, lìa tướng là tu công đức.
Ta có thể thấy khu vực giáo hóa của Đức Phật Thích Ca Mâu Ni,“tất cả Phật sự trong tam thiên đại thiên thế giới”, tất cả các Phật sự tức là mọi tình hình. Phật ở đây là giác ngộ thấu triệt, tất cả sự tướng trong tam thiên đại thiên thế giới đều thấu triệt hết, minh bạch tất cả, đây gọi là Phật sự.
Bên dưới nói: “Mười phương cõi Phật cũng hiện trong đó”. Không chỉ cõi nước của Phật Thích Ca Mâu Ni hiện ra trong cây báu, hoặc là thấy trong hoa báu, hoặc thấy trong quả báu, hoặc do hoa qua biến hóa ra tràng phan bảo cái mà thấy được trong đó. Xem tiếp: “Quán này trong Quán Kinh”, chính là quán bảo thọ thứ tư. “Chính là thành tựu của nguyện này”, tức là thành tựu của nguyện này. “Trong cõi nước Cực Lạc, cây báu vô lượng, ánh sáng trong mỗi một cây hóa hiện vô lượng bảo cái. Mỗi một bảo cái, trong đó hiện ra mười phương cõi Phật, thanh tịnh sáng suốt, giống như gương sáng. Thấy cõi Phật tha phương, rõ ràng thấu triệt, như đối trước tấm gương, tự soi mặt mình”.
Câu này nói rất rõ ràng, cây cỏ hoa lá ở thế giới Cực Lạc, đều là các loài báu thành tựu, ta liền nghĩ đến phước báo của họ lớn biết bao. Nếu con người có thể buông bỏ vọng tâm vọng niệm, chính là cõi thật báo trang nghiêm của thế giới Cực Lạc. Có tâm phân biệt là cõi phương tiện, có chấp trước là cõi phàm thánh đồng cư. Vọng tưởng phân biệt chấp trước đều là giả, trong tự tánh vốn không hề có. Tự tánh thanh tịnh tâm chỉ có thường tịch quang, tâm hiện là cõi thật báo, thức biến là cõi phương tiện và cõi đồng cư, là thức biến. Thế giới này vô lượng cây báu, cây này thiên biến vạn hóa, trong Hoàn Nguyên Quán gọi là xuất sanh vô tận. Nó có ánh sáng, trong ánh sáng đó biến hóa đa đoan, hóa hiện vô lượng bảo cái, trong bảo cái lại hiện ra mười phương cõi Phật, thanh tịnh sáng suốt. Nghĩa là nói, cõi nước Phật hiện ra rất rõ ràng, không có chút mê hồ nào, thấy một cách thấu triệt. Đối với những hiện tượng này, lý sự, nhân quả không có gì không hiểu.
Bên dưới đưa ra ví dụ: “Giống như tấm gương sáng”, chúng ta lấy chiếc gương, “thấy tha phương cõi Phật, rõ ràng thấu triệt, như đứng trước chiếc gương trong suốt”. Như chúng ta đứng soi mặt mình trong gương vậy, trong ánh sáng cây báu sinh ra vô lượng vô biên cảnh giới. Trong cảnh giới nhìn thấy mười phương cõi nước Chư Phật, quá khứ, hiện tại, vị lai. Vì trong cảnh giới này không có thời gian và không gian, tầng thời gian và không gian đều đã đột phá. Ta có thể nhìn thấy quá khứ, có thể thấy được vị lai. “Có thể thấy cõi nước Cực Lạc hàm nhiếp tất cả cõi Phật, tương nhập tương tức, không thể nghĩ bàn”. Một cây báu trong cõi nước Cực Lạc đã hàm nhiếp tất cả cõi Phật. Như cây báu này ở thế giới Cực Lạc nhiều vô lượng vô biên, vô lượng vô biên cây báu, mỗi cây báu đều như vậy, cảnh giới này là thật. Chúng ta có thể nói cây báu đó là biến pháp giới hư không giới, là từ trong cây này triển hiện ra, điều này chúng ta cảm thấy không thể nghĩ bàn. Trên thực tế những đạo lý này, trong kinh điển đại thừa Đức Phật thường nói với chúng ta. Quý vị xem, giới tử nạp tu di, tu di nạp giới tử, phải chăng đây là tương nhập tương tức? Đúng vậy. Ở trước chúng ta vừa học xong, vi điểm trong một sợi lông một hạt bụi, vi điểm trong hạt bụi, vi điểm trên đầu sợi lông, trong đó có hàm nhiếp tất cả cõi Phật chăng? Có. Vi điểm trong một hạt bụi có hàm nhiếp tất cả cõi Phật chăng? Có. Tất cả đều là tương nhập tương tức, không thể nghĩ bàn. Hàm nhiếp trong cây báu đó có vấn đề chăng? Đây là gì? Đây là tánh đức viên mãn hiển lộ, nó vốn là như vậy, không có ai tạo ra. Nhà Phật dùng một câu là “pháp nhĩ như thị”. Pháp nghĩa là tất cả pháp. Nhĩ là sao? Vốn là như vậy. Tánh tướng nhất như, tánh tướng không hai. Lý sự nhất như, nhân quả không hai, cảnh giới không thể nghĩ bàn.
Chúng ta hiểu được một điểm, thì trong tất cả pháp hoàn toàn hiểu rõ. Vì thế tất cả pháp, không có một pháp nào không phải cơ duyên khai ngộ của chúng sanh. Không nhất định trong một nhân duyên nào được triệt ngộ, minh bạch. Như vậy mới có thể buông bỏ tuyệt đối, mới thật sự tự độ, biết phải giúp người khác như thế nào. Người khác có độ được chăng? Còn phải xem nghiệp chướng của họ, nghiệp chướng mỏng rất dễ khai ngộ, nghiệp chướng sâu nặng khó khai ngộ. Khó cũng không sao, thời gian rất dài, đời đời kiếp kiếp về sau chắc chắn được Chư Phật Như Lai quan tâm. “Đệ tử Phật môn, không bỏ một ai”, đây là thật không phải giả.
Ta phê bình Chư Phật Như Lai, cự tuyệt Chư Phật Như Lai, thậm chí là hủy diệt Chư Phật Như Lai. Thật ra có hủy diệt được chăng? Không thể, tất cả pháp bất sanh bất diệt, sao ta hủy diệt được? Như Chư Phật Như Lai vĩnh viễn dùng thiện ý đối với ta, dùng lòng yêu thương đối với ta, rất tuyệt vời. Lòng thương biến pháp giới, thiện ý khắp Ta bà. Vì thế Phật mới thật sự là pháp hỷ sung mãn, thường sanh tâm hoan hỷ. Bất luận ta dùng thái độ gì đối với ngài, tôn kính thì ngài hoan hỷ, sỉ nhục ngài cũng hoan hỷ, quả là không thể nghĩ bàn. Đây là gì? Là thấu rõ tận cùng chân tướng các pháp, cảnh giới này tự nhiên hiện tiền, cũng là pháp nhĩ như thị. Chúng ta cần phải hiểu, cần phải học. Học tập, phương pháp vi diệu nhất là chấp trì danh hiệu, công đức danh hiệu không thể nghĩ bàn.
Chúng ta xem tiếp chương sau: “Ngã tác Phật thời, sở cư Phật sát, quảng bác nghiêm tịnh, quang oánh như kính, triệt chiếu thập phương, vô lượng vô số, bất khả tư nghị, chư Phật thế giới, chúng sanh đổ giả, sanh hy hữu tâm, nhược bất nhĩ giả, bất thủ chánh giác”. Đoạn bên dưới là hương quang phổ nhiếp. “Phổ nhiếp vô lượng vô số thế giới Chư Phật không thể nghĩ bàn”, đây là nguyện triệt chiếu thập phương thứ 42.
Chúng ta xem chú giải của Hoàng Niệm Lão: “Nguyện triệt chiếu thập phương thứ 42 bên phải. Quảng bác tức rộng lớn vô biên, nghiêm tịnh là trang nghiêm thanh tịnh, quang oánh là quanh minh trong suốt, triệt chiếu tức là không có điểm vi tế nào không hiển lộ, không có điểm xa nào không thấy”. Chúng ta nói mấy câu này trước, đây là nói rõ về thế giới Cực Lạc.
“Khi ta làm Phật”. Ta là Phật A Di Đà tự xưng. Khi Phật A Di Đà tu hành thành Phật viên mãn, cõi nước ngài cư trú, thông thường cũng dịch nó thành cõi nước Phật, chúng tôi phương tiện giảng giải để mọi người dễ hiểu, cho nên tôi thường gọi là đạo tràng, đạo tràng ngài cư trú. Đạo tràng này rất lớn, đạo tràng này chính là thế giới Cực Lạc, mấy câu này đều là hình dung.
“Quảng bác” là rộng lớn không có biên giới. Địa cầu chúng ta có biên tế chăng? Có. Hệ thái dương có biên tế chăng? Cũng có. Hệ ngân hà có biên tế chăng? Vẫn là có. Thế giới Cực Lạc không có biên tế, như vậy nghĩa là sao? Trong Kinh Di Đà nói rất rõ ràng, thế giới Cực Lạc ở phương tây của thế giới Ta Bà, cách đây mười vạn ức cõi nước Phật. Người có nghiên cứu kinh điển đều biết, Phật thuyết pháp không có nói pháp nào nhất định. Nguyên tắc Phật giảng kinh thuyết pháp là nương vào nhị đế, nhị đế là chân đế và tục đế. Tục đế là nói theo tri kiến của chúng sanh, dễ hiểu, là thường thức của chúng ta, rất dễ hiểu. Nếu theo chân đế thì rất khó hiểu, chân đế là gì? Là những gì ngài chứng được. Chúng ta không hiểu. Ví dụ nói hiện tượng tinh thần, hiện tượng vật chất, chúng ta dễ hiểu. Nhưng nói tướng tức vô tướng, vô tướng tức tướng, điều này rất khó hiểu. Ngài nói ngoài vạn ức cõi nước Phật, có một thế giới tên là Cực Lạc chúng ta dễ hiểu. Ngày nay nói về thế giới Cực Lạc rộng lớn vô biên chúng ta không hiểu. Bởi thế nói từ chân đế, là trong cảnh giới Như Lai tự chứng mà nói, tức như trong kinh có câu “chỉ có chứng mới biết”. Ta tự chứng được mới thấu tột chân tướng của nó, nếu chưa chứng không thể hiểu được.
Thế giới Cực Lạc ở đâu? Quả thật không có biên tế. Chỗ chúng ta đây phải chăng là thế giới Cực Lạc? Nói thật, không thể nói không phải, cũng không thể nói phải. Từ trên chân đế mà nói là thế giới Cực Lạc. Từ tục đế mà nói thì không phải. Nếu dùng khoa học hiện đại để giải thích, giống như một màn hình nhưng kênh khác nhau. Quý vị xem tiết mục này, không muốn xem nữa, đổi kênh khác. Đóng kênh này thì không thấy nữa, mở kênh khác hình ảnh lại xuất hiện. Đều ở trong một màn hình, không có hai màn hình, quý vị có lãnh hội được ý này chăng?
Trong kinh điển đại thừa nói: “Tâm tịnh tức cõi Phật tịnh”. Nếu chúng ta được tâm thanh tịnh, niệm Phật được Phật lực gia trì. Chúng ta ở đây nhìn thấy thế giới Cực Lạc. Thế giới Cực Lạc ở đâu? Trong Vãng Sanh Truyện có, khi lâm mạng chung Phật đến tiếp dẫn, ta thấy được thế giới Cực Lạc. Thế giới Cực Lạc ở đâu? Thế giới Cực Lạc ở bên cạnh, thế giới Cực Lạc ngay trong phòng, không rời xa chỗ chúng ta, lập tức đến thế giới Cực Lạc.
Đoạn khai thị trong Tam Thời Hệ Niệm, thiền sư Trung Phong nói: tâm ta tức là Phật A Di Đà, Phật A Di Đà tức là tâm ta. Ở đây tức là Tịnh độ, Tịnh độ tức là ở đây. Hai câu này hiển thị cho chúng ta thấy, thế giới Cực Lạc không có biên tế, thế giới Cực Lạc vô biên vô tận. Thế giới Ta Bà có biên tế chăng? Cũng không có biên tế, một có tất cả đều có, một không tất cả đều không, đúng vậy. Quý vị nói ở chỗ tôi có, chỗ anh ta không có, không thể như thế được.
Bởi vậy trong này, trong kinh luận và chân tướng sự thật đều là diệu ý vô cùng, chúng ta mới dần dần hiểu rõ chân tướng sự thật. Chân tướng đúng là như ở trước nói “cùng vi cực vi”, đây là họ đã chứng được. Nói như các nhà khoa học hiện nay là triết học cứu cánh viên mãn, khoa học cứu cánh viên mãn. Khi chưa đạt đến cùng vi cực diệu, nghĩa là chưa đạt đến viên mãn. Thật sự đạt đến viên mãn, kinh điển đại thừa dùng bốn chữ này để hình dung.
Nghiêm tịnh, nghiêm là trang nghiêm, tịnh là thanh tịnh. Trang nghiêm, nói như cách nói hiện nay là tốt đẹp, vô cùng tốt đẹp, không hề có chút khiếm khuyết nào. Quý vị xem, trong sự tốt đẹp có thanh tịnh, hay nói cách khác là không hề có chút ô nhiễm nào. Vì sao vậy? Vì trong tự tánh thanh tịnh tâm, chẳng những không có ô nhiễm của vật chất, ô nhiễm của tinh thần, mà ô nhiễm của hiện tượng tự nhiên cũng không có, vĩnh viễn thanh tịnh, cho nên nó phóng ánh sáng. Ba loại hiện tượng đều có quang minh, hiện tượng tự nhiên có ánh sáng, hiện tượng tinh thần có ánh sáng, hiện tượng vật chất có ánh sáng. Trên thực tế, bất kỳ một loại vật chất nào, như ở trước nói vi điểm của một sợi lông hạt bụi, trong vi điểm này đầy đủ ba loại hiện tượng. Các nhà khoa học gọi đây là lượng tử, tiểu quang tử. Trong một điểm nhỏ đầy đủ cả ba loại hiện tượng, hiện tượng tự nhiên, hiện tượng tinh thần và hiện tượng vật chất. Mắt thịt chúng ta không nhìn thấy. Các nhà khoa học dùng máy móc tinh vi, kính hiển vi cao độ đã nhìn thấy được. Máy móc tinh vi mới có thể tính được tần suất dao động của nó, đây là tính toán ra tần suất của nó. Điều này hoàn toàn tương đồng với trong kinh luận đại thừa nói, khoa học đã chứng minh cho Phật pháp.
“Quang oánh như kính”, ánh sáng trong suốt. “Triệt chiếu, không có điểm nhỏ nào không hiện ra, không có nơi xa nào không thấy”. Hai câu này cũng đã nói một cách rốt ráo, xem từ khoảng cách xa không có chỗ xa nào mà không nhìn thấy, ngày nay gọi là vũ trụ vĩ quan. Không có điểm nhỏ nào không hiển lộ, tức hiện nay gọi là lượng tử lực học. Ngày nay khoa học đang phát triển về hai hướng cực đoan này, vật lý thái không thì không có chỗ xa nào không thấy, rất đáng nể!
Theo báo cáo kết luận của các nhà khoa học, thông qua kính viễn vọng họ nhìn thấy biên duyên của vũ trụ, nhìn thấy hiện tượng này. Những ánh sao trong hư không, đều đi xa chúng ta với tốc độ nhanh nhất. Từ hiện tượng này họ suy đoán, nguồn gốc vũ trụ là sự bùng nổ lớn, khi bùng nổ là vật chất văng ra bên ngoài, thấy tinh cầu đều bay ra bên ngoài thật xa. Khoảng cách càng xa tốc độ càng lớn. Thật sự có thể nhìn thấy vũ trụ, chỉ có 10%, còn 90% không thấy. Chúng ta đọc báo cáo kết luận của họ, nghe được một tin tức như thế, đem so sánh với kinh luận đại thừa chúng ta càng rõ ràng hơn. Tư tưởng của họ rất chính xác, không sai. Vũ trụ không phải hình thành bởi sự bùng nổ, vì sao tình trạng của tinh cầu giống như bành trướng, mà bành trướng ngày càng nghiêm trọng hơn? Trong kinh nói rất hay: “Phàm sở hữu tướng giai thị hư vọng”. Hiện tượng vũ trụ không phải thật. Vì nó là hiện tượng, bất luận là hiện tượng tự nhiên, hiện tượng vật chất hay hiện tượng tinh thần, hãy nhớ rằng, nó là hư vọng, không phải chân thật. Vì sao nó có hiện tượng bành trướng? Khiến chúng ta nghĩ đến điều gì? Tất cả pháp từ tâm tưởng sanh. Bây giờ nhân tâm bành trướng, bành trướng điều gì? Bành trướng tham sân si. Nếu câu này trong kinh nói là thật -“cảnh tùy tâm chuyển” Chúng ta ngày nay, tham sân si không có giới hạn, ảnh hưởng đến sự bành trướng của hiện tượng vũ trụ. Nếu chúng ta đoạn tận tham sân si, không còn chấp trước, không còn phân biệt, khởi tâm động niệm cũng không còn, vũ trụ này còn bành trướng chăng? Không còn bành trướng, đã định hình. Khi nào ta có thể nhìn thấy? Đến thế giới Cực Lạc là thấy. Ở thế giới Cực Lạc quan sát vũ trụ, vũ trụ đứng yên bất động, lặng yên. Nó có hoạt động, nhưng mọi hoạt động ta đều hiểu rõ.
Ở trong lục đạo, lục đạo là một giấc mộng, “giác hậu không không vô đại thiên”. Hiện tại chúng ta đang ở trong lục đạo quan sát, trong mộng, đang nằm mộng, giống như quan sát cảnh giới trong mộng vậy. Tỉnh giấc hoàn toàn không có gì, trống không. Tỉnh giấc mộng trong lục đạo là tứ thánh pháp giới xuất hiện. Ra khỏi giấc mộng của tứ thánh pháp giới là nhất chân pháp giới. Trong mười pháp giới đều là động, vì sao vậy? Vì dùng vọng tâm, vọng tâm là động. Nhất chân pháp giới là chân tâm, chân tâm bất động, hiện tượng không giống nhau. Điều này trong kinh luận đại thừa cũng thường nói: “chỉ có chứng mới biết được”. Chứng như thế nào? Không có gì khác ngoài nhìn thấu và buông bỏ, buông bỏ nhìn thấu. Nhìn thấu giúp ta buông bỏ, buông bỏ lại giúp ta nhìn thấu. Từ sơ phát tâm đến Như Lai địa, là hai điều này hỗ tương cho nhau.
Năm 26 tuổi, khi tôi mới học Phật, đại sư Chương Gia dạy tôi như thế. Tôi đến thỉnh giáo đại sư bí quyết khế nhập cảnh giới của Như Lai. Ngài nói với tôi là nhìn thấu, buông bỏ. Nhìn thấu là gì? Là hiểu rõ. Buông bỏ là gì? Buông bỏ là làm được. Ta hiểu được một chút thì làm được một chút, làm được một chút lại hiểu thêm một chút, hiểu thêm một chút lại làm thêm một chút. Từ sơ phát tâm đến Như Lai địa không có gì khác ngoài nhìn thấu và buông bỏ. Tôi cảm ân thầy, ngày đầu tiên đã nói cho tôi biết bí quyết này. Trải qua 60 năm tu học cảm thấy không hề sai, đúng là như vậy.
Cho nên chúng ta hiểu. Quý vị xem 51 cấp bậc trong Kinh Hoa Nghiêm, kể cả cấp bậc sau cùng là 52. Trước tiên ta phải buông bỏ tầng thứ nhất mới có thể lên đến tầng thứ hai, đến tầng thứ hai mới biết là còn tầng thứ ba, ta buông bỏ tiếp tầng thứ hai là lên đến tầng thứ ba, lên tầng ba phát hiện rằng vẫn còn tầng trên, ta tiếp tục buông bỏ để lên tầng trên nữa. Vừa buông bỏ vừa nhìn thấu, đạt đến đỉnh cao nhất, ở trên không còn, đó là Diệu giác vị, Diệu giác vị là cao nhất. Nếu ta không chịu buông bỏ, thì khó mà tiến lên được, không thể nâng cao lên được dù chỉ một tấc. Nếu muốn nâng cao cảnh giới, vậy thì phải buông bỏ, không buông bỏ mãi mãi đứng yên một chỗ. Dù học nhiều kinh giáo, học tốt đến đâu, cổ nhân nói, dù nói như hoa trời rơi rụng, trước tác rất nhiều, cũng không thoát ly được luân hồi lục đạo, vì sao vậy? Vì chưa buông bỏ. Buông bỏ lục đạo mới đến được tứ thánh pháp giới, đến Thanh văn, buông bỏ Thanh văn mới chứng được Duyên giác. Buông bỏ Duyên giác mới chứng được Bồ Tát, buông bỏ Bồ Tát liền chứng được quả Phật. Buông bỏ quả Phật lập tức vượt thoát mười pháp giới, chứng được pháp thân. Cho đến đoạn tận tập khí vô thỉ vô minh, cõi thật báo cũng không còn, thường tịch quang hiện tiền. Các nhà khoa học không biết 90% vũ trụ đi về đâu? Nó trở về thường tịch quang. Họ không biết, nhưng trong kinh luận có nói đến, đã trở về thường tịch quang. Do đây có thể biết, tất cả pháp đều từ thường tịch quang hiển lộ ra, sau cùng lại trở về thường tịch quang, đây là một sự tuần hoàn lớn. Tuần hoàn có tính chu kỳ, đây là vòng tuần hoàn lớn nhất. Chúng ta muốn hỏi, sau khi trở về thường tịch quang có còn mê chăng? Có trở thành chúng sanh chăng? Nói như vậy không những chúng ta có nghi hoặc, ngay trong hội Lăng Nghiêm tôn giả Phú Lâu Na cũng đưa ra vấn đề này, nghi hoặc như chúng ta. Đức Phật nói với chúng ta là không, ngài đưa ra một ví dụ. Chẳng hạn như vàng được luyện ra từ mỏ vàng, luyện thành vàng ròng, vàng ròng này có biến thành quặng sắt chăng? Không bao giờ. Đức Phật đưa ra ví dụ này là để nói với chúng ra rằng, tinh chế ví như việc tu hành, quặng sắt ví như hàng phàm phu. Từ quặng sắt tinh chế qua từng giai đoạn, đến lúc thành vàng ròng, đào thải hết tất cả những cặn bã, chỉ còn lại vàng ròng. Tu hành chứng quả giống như vàng ròng được tinh chế ra từ quặng sắt vậy, nó không bao giờ biến thành quặng sắt. 90% của vũ trụ, nó đã biến thành vàng ròng, không phải là quặng sắt, nên không tìm thấy nó trong quặng sắt, nó đã biến mất.
Trong thế giới vi quan nói đến vi của cực vi, ở trước chúng ta đã học. “Vi điểm của một sợi lông một hạt bụi”, vi điểm này tức là vi của cực vi. Các nhà lượng tử lực học, họ nghiên cứu thế giới vi quan, phát hiện bản chất của vật chất và tinh thần là gì, điều này quả là khó được, các nhà khoa học cận đại đã phát hiện.
Chúng ta dùng tư tưởng trong báo cáo của giới khoa học, để ứng đối với câu trong kinh văn nói: “vô vi bất hiển, vô viễn bất kiến”, rất dễ hiểu. Chúng ta có thể tin, có thể tiếp thu, không hề hoài nghi.
“Hy hữu, trong Kinh Niết Bàn nói, ví như hoa sen mọc ra trong nước không có gì hy hữu, sanh ra trong lửa mới là hy hữu”. Đây là đưa ra ví dụ, hy hữu nghĩa là sao? Là không thường thấy. Hoa sen trong ao chúng ta thường thấy, không có gì lạ, nếu trong lửa có hoa sen, đây mới là thật hy hữu.
“Cõi nước Cực Lạc, trang nghiêm thanh tịnh, ánh sáng trong suốt như gương, chiếu soi mười phương. Như trong Quán Kinh nói, thiên quan của Bồ Tát Đại Thế Chí có 500 hoa báu, mỗi một hoa báu có 500 đài báu, trong mỗi một đài tướng rộng dài của cõi nước Tịnh diệu mười phương Chư Phật đều hiện trong đó”. Đây là nói sự thanh tịnh trang nghiêm của thế giới Cực Lạc, ánh sáng trong suốt như gương, chiếu soi mười phương. Ở đây đưa ra một ví dụ, như trong Quán Kinh nói đến chiếc mũ Bồ Tát Đại Thế Chí đội. Thực tế mà nói, y phục của chư Phật Bồ Tát, chúng ta không thể tưởng tượng được, dù tạc tượng cũng không tạc được, họa tượng cũng không họa được. Chỉ đơn thuần nói chiếc mũ Bồ Tái Đại Thế Chí đội, trong này có 500 hoa báu, trong mỗi hóa báu có 500 đài báu, giống như hoa sen có đài sen vậy. Chúng ta biết hoa sen, đài sen giống như đài báu, trong đó có rất nhiều hạt. Trong mỗi một đài, tướng dài rộng cõi nước Tịnh diệu mười phương Chư Phật_Đây chính là cõi nước của mười phương Chư Phật, đều hiện rõ trong đó. “Cho nên biết cõi nước này”, cõi nước này là thế giới Cực Lạc, từ đây ta có hiểu hiểu về thế giới Cực Lạc. “Thế giới Cực Lạc lớn nhỏ tương dung, rộng hẹp vô ngại, một sợi lông một hạt bụi đều chiếu soi mười phương”. Đây là cảnh giới không thể nghĩ bàn, nhỏ có thể dung nạp lớn, lớn dung nạp nhỏ không có gì hy hữu, nhỏ dung nạp lớn quả là hy hữu. Như ví dụ ở trước nói, hoa sen trong nước không có gì hy hữu, hoa sen trong lửa mới thật hy hữu. Nhỏ đến mức độ nào? Nhỏ bằng một sợi lông một mảy bụi, một sợi lông này là chỉ đầu sợi lông của chúng ta, đầu sợi lông trên thân thể chúng ta. Một hạt bụi là một hạt vi trần, mắt thịt chúng ta không thấy được. Trong kinh đức Phật dùng ví dụ để nói rõ nghĩa này, hiện tượng vật chất nhỏ nhất, phàm là hiện tượng vật chất nó có bốn đặc tính. Chỉ cần là hiện tượng vật chất, nhất định có bốn hiện tượng này, bốn đặc tính này gọi là tứ đại, Đức Phật dùng địa- thủy- hỏa- phong làm ví dụ.
Địa là một loại vật chất, dù nhỏ nó vẫn là vật chất, đó gọi là địa đại, nó có thật. Thủy đại là gì? Thủy đại nó có độ ẩm, chúng ta gọi là độ ẩm. Hỏa đại là độ nóng, nó có độ ẩm có độ nóng. Nói như các nhà khoa học hiện nay, thủy đại là điện âm, hỏa đại là điện dương. Nghĩa là nó có thể điện, bản thân có điện, có điện âm, có điện dương. Phong đại nghĩa là gì? Nó là động, không phải tịnh. Cần phải biết điều này, tự tánh bất động, hiện tượng là động. Hiện tượng vật chất là động, nên nó có tính chất của phong đại. Hiện tượng tinh thần cũng là động, hiện tượng tự nhiên vẫn là động. Phàm những gì động đều không phải thật, đều thuộc về sát na sanh diệt, tốc độ sanh diệt chúng ta không thể cảm nhận được. Như Bồ Tát Di Lặc nói, một giây có 1600 triệu sanh diệt, như vậy làm sao ta biết được? Đức Phật nói phàm như gì có tướng đều hư vọng, bao gồm cõi thật báo trang nghiêm của Chư Phật, chỉ có thường tịch quang là vĩnh hằng, bất sanh bất diệt. Trong kinh điển nói rất nhiều về điều này, Đức Phật từ bi khiến chúng ta có cơ hội học nhiều lần. Lặp đi lặp lại nhiều lần nên ấn tượng rất sâu sắc, mới có thể khởi lòng tin, sanh khởi lòng tin đối với nó. Khi ấn tượng không sâu sắc, rất nhạt, cảnh giới hiện tiền là mê ngay, không hiệu quả. Lập tức bị cảnh giới ảnh hưởng, không thể giống Bồ Tát. Ở đây chúng ta nói là pháp thân Bồ Tát, họ ở trong cảnh giới như như bất động. Bất động là chân tâm, chân tâm sanh trí tuệ. Trí tuệ thông đạt thấu triệt, chiếu soi mười phương. Vọng tâm, ngu si, hôn ám không thấy được gì cả.
Từ trong đoạn kinh văn này chúng ta biết, thế giới Cực Lạc lớn nhỏ tương dung, rộng hẹp vô ngại, hẹp dung nạp lớn, một sợi lông một hạt bụi đều chiếu soi mười phương. Bây giờ chúng ta không còn hoài nghi điều này, vi điểm trong một sợi lông hạt bụi, ngày nay chúng ta gọi là lượng tử. Nhỏ đến mức không thể nhỏ hơn, tốc độ nhanh chóng chúng ta không thể tưởng tượng được, nhưng nó đều có thể chiếu soi mười phương. Cõi nước của tất cả Chư Phật mười phương đều hiện rõ trong đó. Trong phần kinh văn trước chúng ta đã học, trong Kinh Hoa Nghiêm nói, ai có năng lực đi vào thế giới vi điểm của một sợi lông hạt bụi? Là Bồ Tát Phổ Hiền. Chúng ta biết, tất cả Bồ Tát ở thế giới Cực Lạc, đều tu đức của Phổ Hiền đại sĩ. Hay nói cách khác, Bồ Tát ở thế giới Cực Lạc là Bồ Tát gì? Toàn là Bồ Tát Phổ Hiền, mỗi người đều là Bồ Tát Phổ Hiền. Phổ Tát Phổ Hiền trong cõi đồng cư, Bồ Tát Phổ Hiện trong cõi phương tiện, Bồ Tát Phổ Hiền trong cõi thật báo, tất cả đều là Bồ Tát Phổ Hiền. Tuy quả vị không giống nhau, nhưng đều được oai thần bổn nguyện của Phật A Di Đà gia trì, đều làm A Duy Việt Trí Bồ Tát, quý vị xem có vi diệu không?
Những chân tướng sự thật này, nếu chúng ta hoàn toàn thông suốt, có thể không động tâm sao? Có thể không muốn đến thế giới Cực Lạc sao? Còn lưu luyến cõi nước của mười phương Chư Phật sao? Không những không lưu luyến thế gian này, đến mười phương cõi nước Chư Phật cũng không lưu luyến. Khẳng định vào một mục tiêu, một phương hướng, dõng mãnh tinh tấn, vãng sanh Tịnh độ!
Bộ Đại Kinh Giải này giới thiệu rất tường tận cho chúng ta về thế giới tây phương Cực Lạc, chúng tôi nghĩ rằng trong sách này giới thiệu hơn hẳn cổ đức. Chúng ta xem chú giải của cổ đức, không nói tường tận như vậy. Thực tế mà nói, Phật pháp là bất nhị pháp môn, chúng ta hiểu những gì trong Đại Kinh Giải nói, khi xem lại chú giải của cổ nhân sẽ rất khác, có thể nhận ra mật ý trong từng câu từng chữ. Thêm vào công phu tu hành của mình, công phu là gì? Là buông bỏ, chỉ cần buông bỏ, cảnh giới liền nâng cao.
“Vãng Sanh Luận nói, các cung điện lầu gác, thấy mười phương vô ngại”. Đây là một câu trong Vãng Sanh Luận. “Đại sư Đàm Loan nói, thanh tịnh sáng suốt như gương. Các tướng tịnh uế, nghiệp duyên thiện ác trong mười phương quốc độ đều hiện ra hết”. Điều này thấy ở đâu? Ở trước là thấy nơi cây báu, còn đây là thấy trong cung diện lầu gác ở thế giới tây phương Cực Lạc, không có nơi nào không nhìn thấy. Nói đến điểm rốt ráo chính là một sợi lông một hạt bụi đều chiếu soi khắp mười phương. Khắp mọi nơi trong thế giới Cực Lạc, có thể nói là mọi lúc mọi nơi, đều có thể thấy được cõi nước của Chư Phật khắp mười phương. Thế giới này của chúng ta không khác gì với Cực Lạc, nhưng chúng ta không được, nghiệp chướng quá nặng nề nên không nhìn thấy. Đến thế giới Cực Lạc là ngày ngày tiêu nghiệp chướng, Phật quang chiếu đến là tiêu nghiệp chướng, ánh sáng cây báu chiếu soi là tiêu nghiệp chướng, ánh sáng lầu gác chiếu đến cũng tiêu nghiệp chướng, mười phương Như Lai phóng quang giúp chúng ta tiêu nghiệp chướng. Cho nên ở đó chỉ trong một đời là thành Phật, thành tựu rất nhanh.
Thế gian này, chúng ta muốn tiêu nghiệp cũng không tiêu được. Chẳng những không tiêu được, mà nghiệp chướng ngày càng tăng trưởng, ngày càng gia tăng, quý vị xem phiền phức biết bao.
Tịnh độ là chỉ cõi phương tiện tứ thánh pháp giới, chúng ta gọi là cõi phương tiện của Đức Phật Thích Ca Mâu Ni. Uế độ là luân hồi lục đạo, hợp lại là mười pháp giới. Chư tướng, câu này là nói đến bốn chữ các tướng tịnh uế, nghĩa là thập pháp giới y chánh trang nghiêm, đã nói đến tất cả.
“Nghiệp duyên thiện ác”, bốn chữ này là nói về nhân duyên quả báo, mười pháp giới không tách rời nhân quả. Nhân quả có từ khi nào? Thập pháp giới có từ khi nào thì nhân quả có từ đó, nhân quả và thập pháp giới đồng thời đến, quý vị có tin chăng? Nếu tin, nó có thể giúp ta giải quyết vấn đề. Còn như không tin, mọi vấn đề đều không thể giải quyết. “Tất cả đều hiện”, ta thấy được tất cả, thấy toàn bộ, tướng hiện ra từ trong cung điện lầu gác.
Những gì chúng tôi vừa nói đều rất quan trọng, chúng ta thường nhắc đến giáo huấn của thiền sư Trung Phong, Cực Lạc tức ở đây, ở đây tức Cực Lạc. Cây và hoa quả ở cõi Cực Lạc, trong ánh sáng có thể hiện ra mười phương cõi Phật. Cây và hoa quả ở thế gian chúng ta, cây có ánh sáng chăng? Có ánh sáng, chúng ta không nhìn thấy. Vì sao vậy? Vì nó cũng bị ô nhiễm nghiêm trọng, chứ chẳng phải không có ánh sáng. Người có khí công nhìn thấy, người bây giờ gọi là người có công năng đặc dị, họ nhìn thấy cây cỏ hoa lá đều có ánh sáng. Ánh sáng lớn hay nhỏ, màu sắc của ánh sáng, có thể nhận ra tình trạng sức khỏe của cây này. Nếu nó bị ô nhiễm nghiêm trọng_quý vị xem hiện nay dùng thuốc sâu, phân bón, đất đai ô nhiễm, đương nhiên thực vật cũng bị ô nhiễm, cho nên ánh sáng của nó nhất định là màu tối, không sáng suốt. Nếu nó sinh trưởng nơi thanh tịnh, đất đai, nguồn nước thanh tịnh, ánh sáng của nó giống như huỳnh quang vậy, màu vàng xanh.
Con người chúng ta có ánh sáng chăng? Có phóng quang, cũng có ánh sáng. Người luyện khí công giỏi, từ trong ánh sáng của mỗi người, họ có nhận ra tình trạng sức khỏe của người đó. Khi ở Mỹ tôi từng gặp, có một vài người có công năng đặc dị, đều còn trẻ tuổi, tôi đến Mỹ phỏng vấn thì gặp, liền trắc nghiệm thử coi là thật hay giả. Có một cô Phật tử để anh ta xem, sau khi xem xong nói với cô ta, cô từng bị bệnh phổi. Nhưng không sao, bây giờ đã vôi hóa rồi, vẫn còn sẹo và chỉ ra vị trí đó. Cô Phật tử này giật mình, không ngờ anh ta có tài này. Chỉ mình cô ta biết, tuy kết hôn đã lâu nhưng đến chồng cô cũng không biết, xưa nay chưa nói với ai, vậy mà người có công năng đặc dị này lại chỉ ra. Cô ta mặc y phục, cũng không dùng máy móc, sao anh ta có thể biết? Anh ta nói với chúng tôi, trên thân mỗi người đều có ánh sáng. Ánh sáng lớn nhỏ không giống nhau, màu sắc cũng không giống nhau, từ màu sắc có thể biết được tình trạng sức khỏe. Khi con người mạnh khỏe, đại khái là ánh sáng có màu vàng, ánh sáng màu trắng. Thân thể có bệnh tật, biến thành ánh sáng có màu lam, màu khói, nghiêm trọng thì có màu đen. Ánh sáng lớn nhỏ nói lên tình trạng sức khỏe của họ, ánh sáng dài thọ mạng càng dài, ánh sáng lớn thì tinh thần sung mãn, ánh sáng nhỏ thì hơi suy nhược. Đều có thể nhận ra, không phải không có. Người bình thường chúng ta không có năng lực này, nguyên nhân là gì? Vì bị nhiễm ô nghiêm trọng. Tôi hỏi người có công năng đặc dị đó, năng lực của anh từ đâu mà có? Anh ta không luyện công, có từ nhỏ. Tôi hỏi có thể duy trì chăng? Không được, họ mới hai mươi mấy tuổi, còn được, khoảng ba bốn mươi tuổi là không còn. Vì sao vậy? Vì vọng niệm nhiều. Có đạo lý. Tôi thấy anh ta nói rất có lý, vọng niệm nhiều thì công năng biến mất, duy trì tâm thanh tịnh là có. Vậy năng lực này của chúng ta có thể duy trì chăng? Có thể, chỉ cần ta giữ tâm thanh tịnh, buông bỏ tất cả, bài trừ hết những điều tạp nham, những thứ vọng niệm, không tiếp xúc với nó, năng lực này dần dần hiện ra. Tâm thanh tịnh hiện tiền là khôi phục được năng lực này.
Quả thật thế giới Ta Bà và thế giới Cực Lạc không khác nhau, nhưng cõi Ta bà không thể sánh với cõi Cực lạc, nguyên nhân do đâu? Vì nhân tâm không giống nhau. Người ta thuần tịnh thuần thiện, còn chúng ta khởi tâm động niệm, ngôn ngữ tạo tác, đều trái với tánh đức, trái với thập thiện, trái với luân lý, trái với đạo đức. Đạo lý là như vậy. Thế giới Cực Lạc là tự tánh biến hiện, chúng ta ở đây cũng tự tánh biến, tất cả pháp không lìa tự tánh, vì sao chúng ta không như người ta?
Người trên địa cầu, nếu tu học theo bộ kinh này, biến đạo lý trong kinh này thành tư tưởng của mình, biến giáo huấn trong kinh này thành hành vi cuộc sống của mình, như vậy địa cầu này sẽ biến thành thế giới Cực Lạc. Vì sao vậy? Vì cảnh tùy tâm chuyển. Không thể không hiểu đạo lý này. Hiểu được đạo lý này, bất luận thế gian này phát sanh thiên tai thảm họa ra sao, chúng ta đều biết do nguyên nhân gì tạo thành, chỉ cần hóa giải nguyên nhân thiên tai sẽ không còn nữa.
Học Phật rất có lợi ích, đối với bản thân thì thân thể mạnh khỏe, tinh thần sung mãn, hạnh phúc an vui là thật không phải giả. Hạnh phúc an vui này không liên quan đến danh văn lợi dưỡng, cũng không liên quan đến địa vị cao thấp hay của cải nhiều ít. Trong này có niềm vui chân thật, có giá trị quan thật sự của nhân sinh. Con người ở đời may mắn nhất, may mắn nhất là tìm được cái thật, vật thật. Ta thành tựu chân thật, như trong kinh Đức Phật nói, chư Phật Bồ Tát đem đến cho chúng ta trí tuệ chân thật, lợi ích chân thật. Trong kinh nói về ba loại chân thật, rốt ráo chân thật là lý, trí tuệ chân thật, lợi ích chân thật, đó là chúng ta đạt được hiệu quả, đạt được lợi ích.
Hết giờ rồi, hôm nay chúng ta học đến đây.
Hết tập 246
Tịnh Độ Đại Kinh Giải Diễn Nghĩa Tập 246 PAGE 1
Nguồn: Sách Phật học — budsas.net (Bình Anson) · tamtangpaliviet.net (Tỳ khưu Indacanda) · chuaduocsu.org (Chùa Dược Sư Lâm Đồng — Hải Triều Âm Toàn Tập) · Toàn tập Tâm Như – Trí Thủ, Ban Sưu tập tu viện Quảng Hương Già Lam (NXB Tổng Hợp TP.HCM 2002; tái bản NXB Phương Đông 2011) · sách phổ biến miễn phí từ kho Kindle và kho ổ ngoài của Không Hoa; ghi công theo tác giả/dịch giả từng cuốn (cột nguồn) · sách Đợt 12 (9/2026) thầy thêm từ thư mục riêng, ghi công theo tác giả/dịch giả từng cuốn · sách Phật học phổ biến miễn phí trên mạng (9/2026), ghi công theo tác giả/dịch giả từng cuốn · thư mục sách Tuệ Sỹ (9/2026) thầy đưa vào, ghi công theo từng cuốn. · sách ebook của Pháp Thí Hội (phapthihoi.org, 10/2026), ghi công theo tác giả/dịch giả từng cuốn.
