Tịnh Độ Đại Kinh Giải Diễn Nghĩa

Tập 423

Chủ giảng: Pháp Sư Tịnh Không

Chuyển ngữ: Nguyên Thanh

Biên tập: Minh Tâm

Giảng ngày: 25.5.2011

Địa Điểm: Phật Đà Giáo Dục Hiệp Hội_Hong Kong

Chư vị pháp sư, chư vị đồng học, mời ngồi xuống. Mời quý vị xem Đại Thừa Vô Lượng Thọ Kinh Giải, trang 532, bắt đầu xem đoạn thứ hai, từ chỗ “trú đại thừa giả”.

Trú đại thừa giả, Pháp Hoa Kinh Thí Dụ Phẩm viết, nhược hữu chúng sanh, tùng Phật Thế Tôn, văn pháp tín thọ, cần tu tinh tấn, cầu nhất thiết trí, Phật trí, tự nhiên trí, vô sư trí, Như Lai tri kiến, lực vô sở úy. Mẫn niệm an lạc vô lượng chúng sanh, lợi ích thiên nhơn, độ thoát nhất thiết, thị danh đại thừa.

Hôm trước chúng ta học đến chỗ này. Đoạn cuối cùng của phẩm này là chú trọng vào câu “trú đại thừa giả”, tức là những người này không phải chỉ chuyên tu pháp môn Tịnh Độ, mà tu học tất cả pháp đại thừa. Đến khi lâm chung, họ hy vọng được vãng sanh Tịnh Độ. Họ có thể đem công đức tu học của họ, hồi hướng thế giới Tây Phương Cực Lạc, như vậy cũng có thể vãng sanh.

Trước hết giải thích đại thừa là gì? Trong kinh Pháp Hoa - phẩm Thí Dụ có một đoạn như thế này: “nhược hữu chúng sanh, tùng Phật Thế Tôn, văn pháp tín thọ”. Phật Thế Tôn là chỉ cho Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật, chúng sanh nghe Phật nói Phật pháp đại thừa, có thể tin tưởng, có thể tiếp nhận. Quý vị xem, họ tin tưởng, tiếp nhận lời Phật dạy lại thực hành được.

“Cần tu tinh tấn” tức là thực hành.

“Cầu nhất thiết trí”, phương hướng và mục tiêu của vị trú đại thừa này vô cùng chính xác. Học Phật không cầu thăng quan phát tài, không cầu phước báo trời người, mà là cầu nhất thiết trí, cầu Phật trí, tự nhiên trí, vô sư trí. Tất cả các trí trên đều là nói về trí huệ.

“Như Lai tri kiến, lực vô sở úy”. Trong kinh Pháp Hoa nói Phật tri Phật kiến. Phật có trí huệ, những gì Ngài biết, những gì Ngài thấy, chắc chắn là chân thật không hư vọng, tức là Ngài thấy được chân tướng của tất cả các pháp. Phật có mười lực, bốn loại vô úy, hai thứ này hợp lại gọi là trí huệ đức tướng của Như Lai, họ cầu là cầu điều này.

“Mẫn niệm an lạc vô lượng chúng sanh”, Như lai thành tựu trí huệ đức tướng, ý niệm khởi tác dụng là muốn hóa độ chúng sanh. Cho nên ở đây nói là “mẫn niệm”, mẫn là lân mẫn. Chúng sanh vốn là Phật, nhưng bổn tánh của họ hiện tại bị mê mờ, nên họ biến thành phàm phu, tuy biến thành phàm phu nhưng Phật tánh đó không mất đi, họ vẫn có Phật tánh, chỉ là họ bị mê mờ không giác ngộ mà thôi. Khi nào họ giác ngộ thì khi đó họ thành Phật. Cho nên Phật dạy “hết thảy chúng sanh vốn là Phật”, hết thảy chúng sanh này là chỉ cho lục đạo chúng sanh, thập pháp giới chúng sanh, những chúng sanh này đều là Phật. Những chúng sanh này với Phật Thích Ca Mâu Ni là một, với Phật A Di Đà không hai. Cho nên mục đích học Phật là để thành Phật, tức là tìm lại trí huệ đức tướng của Như Lai trong ta.

Đức Phật dạy rằng, chúng sanh sở dĩ mê mờ là vì 6 căn đối với cảnh giới 6 trần, khởi tâm động niệm là mê, là phân biệt chấp trước, là tạo nghiệp. Nghiệp có nghiệp thiện nghiệp ác, nghiệp thiện chiêu cảm ba đường lành trong lục đạo. Nghiệp ác nhất định chiêu cảm ba đường ác. Cho nên đời đời kiếp kiếp không thể vượt thoát khổ đau. Đức Phật thấy được hiện trạng của chúng ta hôm nay, Ngài rất thương xót, niệm niệm đều muốn giúp chúng sanh lìa khổ được vui, muốn giúp chúng sanh đoạn phiền não thành Phật đạo, để lợi ích trời người, để độ thoát tất cả chúng sanh. Đây gọi là đại thừa.

Hựu Thập Nhị Môn Luận vân, ma ha diễn giả. Ma ha diễn là tiếng Phạn, chữ hán dịch là đại thừa. Ma ha diễn tức là đại thừa.

Ư nhị thừa vi thượng, cố danh đại thừa. Nhị thừa là Thanh Văn, A La hán, còn Bích Chi Phật thì cao hơn Thanh Văn và A La hán. Hai hạng này gọi là tiểu thừa. Hoặc là Thanh Văn Thừa và Duyên Giác thừa gọi là nhị thừa. Bồ Tát là đại thừa, cao hơn nhị thừa trên. Cho nên nói “ư nhị thừa vi thượng, cố danh đại thừa”.

“Chư Phật tối đại, thị thừa năng chí. Đại thừa có thể đạt được cảnh giới thành Phật, nên gọi là đại thừa.

Chư Phật đại nhân thừa thị thừa. Chữ thừa ở trước là động từ, tức chúng ta ngồi xe. Chữ thừa ở sau là danh từ, là tên của chiếc xe, ý nói là chư Phật đại nhân ngồi trên chiếc xe đại thừa này. Đây là ví dụ.

Cố danh vi đại, ngồi xe đại thừa mới có thể thành Phật đạo. Xe tiểu thừa chỉ đạt đến A La Hán. Ngồi xe trung thừa cũng chỉ đạt đến Bích Chi Phật mà thôi, không thể đạt đến cảnh giới của Phật.

Trong kinh Phật nói tam thừa hoặc nhị thừa, có nghĩa là như vậy. Hựu năng diệt trừ chúng sanh đại khổ. Khổ nạn của chúng sanh là trôi lăn trong lục đạo luân hồi, đặc biệt là địa ngục tam đồ, địa ngục là khổ nhất.

Địa ngục có thật hay không? có thật, không giả chút nào, điều này người tu học đại thừa biết được. Địa ngục thật sự có nhiều như vậy sao? Thật như vậy, vì sao? bởi cứ một niệm ác là hiện ra một địa ngục. Cho nên lục đạo luân hồi, thiên đường hay địa ngục là do tâm con người biến hiện ra. Quý vị không tạo nghiệp địa ngục, thì địa ngục ở ngay trước mắt quý vị cũng không nhìn thấy nó. Vì thế địa ngục không phải do Thượng đế tạo ra, cũng không phải do Diêm La vương tạo ra, không liên can đến bất cứ người nào, mà là do cực trọng tội của bản thân quý vị biến hiện ra. Giống như ban đêm chúng ta nằm mộng, không có người tạo ra giấc mộng đó, từ chỗ này chúng ta có thể lý giải được điều ở trên. Mộng là bản thân của người hiện tại, gọi là ý thức biến hiện ra. Lục đạo luân hồi, tam đồ địa ngục, cũng một đạo lý này. Là hành vi bất thiện của chúng ta biến hiện ra. Tâm là ý niệm, ý niệm bất thiện, hành vi bất thiện tự nhiên biến hiện ra như vậy.

Do đây biết được, thượng thiện là thế giới Cực Lạc. Thượng ác, địa ngục nghiêm trọng nhất là Vô Gián địa ngục, A Tỳ địa ngục. Đây là địa ngục nặng nhất. Tất cả đều là mình làm mình chịu, không liên can với bất cứ người nào. Nếu oán trời trách đất, thì chỉ là tội chồng thêm tội, khổ chồng thêm khổ mà thôi. Chúng ta phải hiểu những đạo lý này.

Trong kinh Phật thường nói: “tất cả pháp từ tâm tưởng sanh”. Ngày nay có những nhà khoa học hiểu được điều này. Họ chứng minh được rất nhiều điều trong kinh Phật nói, họ nói đó là thật không phải giả. Cho nên cái khổ lớn nhất của chúng sanh là luân hồi. Điều gì tạo nên luân hồi? Là do mê hoặc điên đảo, tạo tác nghiệp ác chiêu cảm nên. Phật thấy chúng sanh chịu khổ báo lớn như vậy, nên đến giúp họ diệt trừ đại khổ, tức là giúp chúng sanh thoát ly luân hồi lục đạo. Đây là do Phật thương xót chúng sanh đau khổ, nên muốn giúp chúng sanh thoát khổ được vui.

Dưới đây là dữ đại lợi ích sự. “Dữ” là cho, tức là bố thí. “Đại lợi ích” là gì? đại lợi ích tức là thành Phật. Thành Phật như thế nào? Phật A Di Đà tạo nên thế giới Cực Lạc, đó là đại lợi ích cho hết thảy chúng sanh trong biến pháp giới hư không giới, những chúng sanh bị đọa lạc trong lục đạo luân hồi. Làm thế nào mới hồi đầu được? Làm thế nào mới có thể thoát ly khổ hải? Làm thế nào để trong đời này được trở về với tự tánh, thành tựu Phật quả rốt ráo viên mãn? Thế giới Cực Lạc giúp quý vị giải quyết điều này, nhưng nếu quý vị không cầu sanh thế giới Cực Lạc, thì chắc chắn một đời một kiếp cũng không giải quyết được. Vì sao vậy? bởi phiền não khó đoạn! Trong lục đạo nghiêm trọng nhất là phiền não tình chấp, phiền não này dễ đoạn sao? Nếu không đoạn được, thì đó là cái gốc trong địa ngục. Cái gốc địa ngục của quý vị chưa nhổ được, thì quý vị không thể tránh khỏi khổ báo địa ngục này.

Phân biệt là chánh nhân của pháp giới tứ Thánh. Quý vị có phân biệt, thì quý vị không vượt qua được thập pháp giới. Quý vị có hữu tình chấp, thì quý vị không thoát ly được luân hồi lục đạo. Riêng hai loại này chúng sanh thật sự khó đoạn.

Đức Thế Tôn 49 năm dạy học, thiên ngôn vạn ngữ, chung quy là nói rất rõ ràng, minh bạch về việc này. Người lợi căn nghe, giác ngộ được thì họ có thể hồi đầu. Thượng, trung, hạ căn thì không được. Họ có biết được điều này không? Biết. Tuy họ biết nhưng không thể hồi đầu. Vậy phải làm sao mới hồi đầu được? chư Phật Như Lai chứng Phật quả rốt ráo viên mãn, như vậy là chúng ta hiểu được, những vị này, bao gồm cả pháp thân Bồ Tát, 6 căn của họ đối với cảnh giới 6 trần, chưa bao giờ khởi tâm, chưa bao giờ động niệm. Khởi tâm động niệm còn không có, thì đương nhiên không thể có phân biệt chấp trước rồi. Cho nên chư Phật Như Lai độ chúng sanh, là chúng sanh phải có cảm, Phật mới có ứng. Chúng ta phải biết rằng, không phải Phật không có lòng từ bi nên Ngài không khởi tâm động niệm.

Thật hiếm có, thật hiếm có Phật A Di Đà lúc Ngài xuất gia ở nhân địa. Ngài xuất gia pháp hiệu gọi là tỳ kheo Pháp Tạng, lúc này chưa chứng quả vị, chỉ phát tâm lớn mà thôi. Phát tâm từ bi lớn, chính là 48 nguyện. 48 nguyện là phát ở trong nhân. Nói cách khác, không phải khi minh tâm kiến tánh rồi mới phát tâm này. Khi minh tâm kiến tánh, thì không có phát nguyện, mà là quay về tự tánh. Hiếm có nhất trong lúc này, là mỗi nguyện Ngài đều muốn giúp lục đạo chúng sanh khổ nạn lìa khổ được vui. Sau khi phát nguyện, Ngài tu hành 5 kiếp, trải qua thời gian dài như vậy, mỗi nguyện của Ngài đều được thành tựu viên mãn. Cho nên tự nhiên cảm ứng biến hiện ra thế giới Cực lạc. Thế giới Cực Lạc này là do tỳ kheo Pháp Tạng dùng tánh đức tu thành. Ngài vì ai mà tu như vậy? là vì lục đạo khổ nạn chúng sanh trong biến pháp gới hư không giới mà tu hành thành công. Cho nên thế giới Cực Lạc tuyệt đối không có người thiết kế, không có người chế tạo, không có. Tất cả đều là tự nhiên biến hiện, tự nhiên thành tựu, không thể nghĩ bàn! Đạo lý này không khác với sự tạo nghiệp của chúng sanh mà biến hiện ra địa ngục. Địa ngục là khổ báo. Thế giới Tây phương là lạc báo. Đều là do trong tự tánh diễn biến ra.

Ở trước chúng ta đã học qua 48 nguyện, nếu quả thực Phật A Di Đà không phát những nguyện này, thì chúng ta không nghĩ ra được, làm sao Ngài nghĩ chu đáo như vậy? mặc dù chúng ta có nghĩ ra được, cũng không hoàn toàn, được một mất mười. Vả lại dù có nghĩ ra được mà không thật sự tu hành, thì nguyện này cũng như không, không thể làm tròn được. Tỳ kheo Pháp Tạng đã thực hành, thật sự thực hành! Cho nên mỗi nguyện của Ngài đều tự nhiên hiển hiện. Pháp Tạng có năng lực tạo ra thế giới Cực Lạc. Lục đạo chúng sanh có năng lực tạo ra thiên đường và địa ngục. Chúng ta tưởng tượng lục đạo chúng sanh có thể kiến tạo thiên đường hoặc địa ngục, thì chúng ta cũng có thể tin tưởng Phật A Di Đà kiến tạo thế giới Cực Lạc rồi. Cho nên địa ngục không phải do con người thiết kế, cũng không phải con người chế tạo. Quý vị thấy nó rất giống với thế giới Cực Lạc. Một bên là thuần tịnh thuần thiện, một bên là thuần nhiễm thuần ác- hai cực đoan. Nếu hiểu rõ đạo ý này, thì tín tâm của chúng ta liền sanh khởi, nghi hoặc của chúng ta liền đọan diệt, đoạn nghi sanh tín.

Cuộc đời của chúng ta, may mắn gặp được Phật Thích Ca Mâu Ni. Tuy Phật Thích Ca Mâu Ni không còn tại thế gian, nhưng di giáo của Ngài vẫn còn lưu lại ở thế gian này, chúng ta cũng thấy được. Phật dạy rằng pháp vận của Thế Tôn là 12 ngàn năm. Nhà Phật nói pháp vận, bây giờ người thế gian gọi là ảnh hưởng, tức là Di giáo của Phật Thích Ca Mâu Ni ảnh hưởng ở thế gian này 12 ngàn năm. Phật cách thời đại chúng ta, Phật diệt độ cách chúng ta bây giờ là 3.038 năm, về sau còn 9.000 năm nữa. Trong khoảng thời gian này, chúng sanh có duyên gặp được kinh điển của Phật, tin được, hiểu được, có thể y giáo phụng hành, đều có thể đạt được lợi ích. Đạt được lợi ích gì? là vãng sanh thế giới Cực Lạc, được thân cận Phật A Di Đà. Ở thế giới Cực Lạc thành tựu Phật quả vô thượng, đây là việc lợi ích lớn.

“Cố danh vi đại”. Hựu dĩ thử thừa năng tận nhất thiết chư pháp biên để, cố danh vi đại. “Thử thừa” là đại thừa, đại thừa là một môn học vấn. “Năng tận nhất thiết pháp biên để”, khoa học chúng ta ngày nay, nghiên cứu về vật lý, hướng đến hai cực đoan, một là hồng quan vũ trụ, đó là nói về “biên”, “biên” chính là hồng quan vũ trụ. “Để” là thế giới vi quan- lượng tử lực học. Chúng ta xem câu kinh văn: “đại thừa năng tận nhất thiết chư pháp đích biên duyên, năng tận nhất thiết chư pháp đích vi quan”. “Biên duyên” là lớn vô tận, “vi quan” là nhỏ vô cùng. Người xưa nói là “lớn mà không ra ngoài”, đây là biên của chư pháp. “Nhỏ mà vô tận”, không đáy, nhỏ mà không có đáy. Đây là vi quan vũ trụ, ngày nay gọi là lượng tử lực học. “Đại thừa năng tận”, bây giờ khoa học đã đạt đến “biên để” rồi, nhưng không thể đạt đến tận được. Đã đạt được vật chất nhỏ nhất tức là lượng tử lực- tiểu quang tử, cũng gọi là trung vi tử. Vì sao nói không có tận? Trong kinh Phật nói, vật chất nhỏ như vậy, trong nó có thế giới, có đại thiên thế giới. Đại thiên thế giới không thu nhỏ lại, tiểu lượng tử này không phóng to, trong đó lại có thế giới.

Ở trước chúng ta đã từng học qua đoạn Bồ Tát Phổ Hiền có thể đi vào thế giới vi quan tham vấn, trong thế giới đó có mười phương chư Phật. Bồ Tát vào trong đó cúng Phật nghe pháp, điều này hiện tại khoa học chưa phát hiện ra. Khoa học chỉ phát hiện được những vật chất nhỏ mà thôi, trong vật chất nhỏ còn có rất nhiều thứ họ chưa phát hiện ra. Nghiên cứu về hồng quan vũ trụ, họ thấy được biên giới của tất cả pháp, nhưng không thấy hết được.

Chúng ta thấy báo cáo của giới khoa học nói rằng, họ đã quan sát đến sát biên giới của vũ trụ, nhưng trên thực tế, chỉ có thể thấy được 10% của toàn vũ trụ mà thôi. Chỉ có thế thấy được 10% biên giới của vũ trụ, còn 90% của vũ trụ không thấy. Vậy 90% đó đi đâu? Họ không biết, cho nên họ không thể thấy toàn thể vũ trụ. Nhưng đại thừa thì thấy tất cả, đại thừa biết được 90% còn lại của vũ trụ đi đâu, là quy về tự tánh. Phàm những gì đã quy về tự tánh đều không thể nhìn thấy. Vì sao? Bởi trong tự tánh không có hiện tượng.

Khoa học nghiên cứu bắt buộc phải có hiện tượng, nếu không có hiện tượng thì họ không cách nào nghiên cứu được. Cho nên tự tánh, trong Tịnh Độ gọi là Thường Tịch Quang. Thường Tịch Quang chính là tự tánh. Tự tánh không phải là hiện tượng vất chất, nên nhãn, nhĩ, tỷ, thiệt, thân của chúng ta không tiếp xúc đến được. Tự tánh không phải hiện tượng tâm lý, nên ý thức của chúng ta không duyên đến được. Ý thức cần phải có đối tượng, có hiện tượng tinh thần, ý thức mới có thể duyên đến, nhưng tự tánh không phải là hiện tượng tinh thần. Bởi tự tánh không phải là hiện tượng tinh thần, nên ý thức không duyên đến được. Tự tánh cũng không phải hiện tượng tự nhiên nên ngay cả A lại da cũng không duyên đến được. Nhưng người tu đại thừa, không khởi tâm, không động niệm, không phân biệt, không chấp trước, nên họ duyên đến được tất cả. Cho nên đại thừa có thể thấy hết tất cả vũ trụ. Chữ “hết” này là thật không thể ngờ, là vượt trội khoa học, vượt trội triết học. Nói cách khác, khoa học và triết học ngày nay, không giải quyết được vấn đề này, nhưng dùng đại thừa thì giải quyết được tất cả, biên giới của vũ trụ cũng giải quyết được, “cho nên gọi là đại”. Đây là trong Thập Nhị Môn luận giải thích đơn giản về định nghĩa đại thừa.

Hựu Bảo Tích Kinh Nhị Thập Bát vân, chư Phật Như Lai chánh chân chánh giác. Trên chánh giác còn thêm chánh chân nữa. “Chánh” là không tà, không thiên lệch, không tà vạy. “Chân” là không giả, chắc chắn không phải giả, chắc chắn không phải hư vọng không thật. Đó là chánh chân chánh giác. Do đây biết được, trong kinh Phật nói “Vô Thượng Chánh Đẳng Chánh Giác”, đây là pháp chân chánh, không phải hư vọng, những điều này không phải giả. Ngoài những điều này ra, các thứ khác đều là giả, không có một thứ nào là chân cả. Vì sao vậy? bởi tất cả pháp khác đều có thể thay đổi, có thể biến hóa. Chỉ có Vô Thượng Chánh Đẳng Chánh Giác là vĩnh hằng bất biến, nó là gì? là tự tánh của mỗi chúng sanh. Trong Phật pháp gọi nó là Phật, tự tánh Phật, gọi nó là Phật A Di Đà. Cho nên nói tất cả chúng sanh vốn là Phật, hết thảy chúng sanh vốn là A Di Đà Phật, điều này quý vị cần phải biết.

Chúng ta học Phật, mục đích là muốn được thành Phật. Thành Phật gì? Thành Phật A Di Đà. Cho nên đây là một môn giáo dục, giáo dục rốt ráo viên mãn, dạy chúng ta vĩnh viễn lìa khổ được vui, dạy chúng ta vĩnh viễn phá mê khai ngộ. Ngộ là vốn có trong tự tánh của chúng ta. Trong tự tánh vốn không có mê. Trong luận Khởi Tín nói rất hay: “vốn đã không có thì đương nhiên có thể đoạn được, vốn đã có thì đương nhiên có thể hồi phục”. Quý vị vốn đã có mà! Chỉ cần quý vị buông bỏ chướng ngại đó, thì quý vị đã viên mãn rồi. Lúc nào chúng ta cần buông bỏ? Là ngay bây giờ. Người có thể buông bỏ ngay lúc này, trong Phật pháp gọi là người thượng thượng căn. Ở trong đại thừa, gọi họ là người thượng thượng thừa, nghe xong họ có thể lập tức buông bỏ.

Phật Thích Ca Mâu Ni là người làm gương cho chúng ta. Lúc 30 tuổi, Ngài nhập định ở dưới cội bồ đề, buông bỏ hết khởi tâm động niệm, phân biệt chấp trước, là đã thành Phật. Ở Tung Quốc đời nhà Đường, lục tổ Huệ Năng của thiền tông, vào lúc canh ba ở trong phương trượng của ngũ tổ, ngũ tổ giảng cho Ngài kinh Kim Cang, giảng đến câu “ưng vô sở trụ nhi sanh kỳ tâm”, Ngài liền buông bỏ hết, đại triệt đại ngộ, minh tâm kiến tánh. Y bát của ngũ tổ được truyền cho Ngài, lúc đó lục tổ Huệ Năng 32 tuổi. Hạng người này trong Phật pháp gọi là người thượng thượng căn.

Lục tổ Huệ Năng không biết chữ, trước đó chưa đọc qua một bộ kinh nào, cũng chưa nghe giảng qua một lần nào, ở trong đạo tràng của ngũ tổ Hoàng Mai 8 tháng, cũng chưa lần nào đi vào thiền đường. Nói cách khác, “giải môn” và “hành môn”, Ngài chưa từng thực hành. Nghe ngũ tổ giảng kinh Kim Cang, ngũ tổ chưa giảng hết kinh Kim Cang, giảng khoảng chừng được ¼ bộ kinh, chúng tôi khẳng định Ngũ Tổ chỉ giảng đại ý của kinh, thì Ngài đã hiểu rõ rồi, Ngài đã buông bỏ rồi, buông bỏ tức là đã thành Phật. Sự buông bỏ của đại sư Huệ Năng, cảnh giới đó của Ngài hoàn toàn tương đồng với cảnh giới Phật Thích Ca Mâu Ni ở dưới cội bồ đề. Chúng ta có tin được điều này không? Ngày xưa tôi có hoài nghi, nhưng bây giờ huân tập đại thừa 60 năm, nên không còn hoài nghi nữa. Vì sao vậy? bởi đã hiểu rõ nghĩa lý rồi, tôi cảm thấy đây không phải là một chuyện lạ, tất cả mọi người đều có, chẳng ai không có! Chỉ cần quý vị chịu buông bỏ, thì quý vị chẳng khác gì lục tổ Huệ Năng và Phật Thích Ca Mâu Ni. Vậy tại sao quý vị không buông bỏ?

Buông bỏ được thì chứng đắc viên mãn lớn, buông bỏ thì chứng đắc tự tại lớn, hà tất phải tham luyến? Việc này nói thì dễ mà làm rất khó. Nguyên nhân khó là gì? Nguyên nhân khó, ở trước chúng ta đã học qua, là do ở trong tâm ta có vấn đề, là chúng ta không thể tin tưởng! Nếu quý vị thật sự tin thì quý vị sẽ làm được. Nếu lòng tin của mình không đủ thì phải làm sao? chúng ta nên nghĩ đến vì sao khi xưa Thế Tôn lại thuyết pháp suốt 49 năm. Bởi giảng kinh thuyết pháp là giúp chúng ta phá mê khai ngộ, giúp chúng ta đoạn nghi sanh tín. Tín tâm của chúng ta không đủ, thì chỉ có đọc tụng kinh giáo. Đọc tụng kinh giáo căn tánh của mỗi người không giống nhau. Phương pháp tốt nhất là đừng nghe lung tung, đừng nghe quá nhiều. Vì sao vậy? bởi nó sẽ sanh chướng ngại cho sự đoạn nghi sanh tín của quý vị. Phương pháp tốt nhất là “nhất môn thâm nhập, trường thời huân tu”. Đệ tử của Thế Tôn khi Ngài còn tại thế, đại đa số, có thể nói là 8-9/10 người đều là dùng phương pháp này để chứng quả. Điều này phải dùng tâm thể hội.

Chúng ta nên nghe những gì? là nghe một bộ kinh. Một bộ kinh, khi còn tại thế Phật không phải chỉ giảng một bộ, làm gì có chuyện nghe xong một bộ kinh mà họ thuộc lòng được. Chuyện không thể có! Nhưng chúng ta có thể nghĩ đến, đệ tử của Thế Tôn nghe Ngài thuyết pháp, chắc chắn là giống ba nguyên tắc trong Đại Thừa Khởi Tín luận, đó là: “lìa tường ngôn thuyết, lìa tướng danh tự, lìa tướng tâm duyên”, dùng phương pháp này nghe kinh là đúng rồi. Vì sao vậy? bởi nghe kinh có thể đạt được Tam Muội, có thể đại triệt đại ngộ. Oai thần của Thế Tôn sẽ gia trì quý vị.

Có rất nhiều đệ tử của Thế Tôn là Phật tái lai, là pháp thân đại sĩ tái lai, những vị này sẽ giúp quý vị dễ thành tựu hơn. Sau khi Phật diệt độ, khi không có Phật trên đời, chúng ta phải nhớ kỹ một câu: “nhất môn thâm nhập, trường thời huân tu”, quý vị phải hiểu đạo lý này. Vì sao vậy? bởi cương lĩnh tu học của đại thừa, không ra ngoài giới, định, huệ. Giới là gì? là giữ quy cũ, do giới sanh định, do định phát huệ. Phát huệ tức là đại triệt đại ngộ, minh tâm kiến tánh. Trước hết phải đắc định, quý vị mới có thể khai ngộ được. Trước là phải tu đắc định, định cần phải chuyên nhất. Cho nên pháp môn niệm Phật này. Trong Đại Tập kinh đức Phật dạy rằng “trì danh niệm Phật là vô thượng thâm diệu thiền”, đáng tiếc là không ai hiểu được đạo lý này. Niệm đến nhất tâm bất loạn, trong tâm chỉ có Phật A Di Đà, gọi là bất loạn. Ngoài Phật A Di Đà ra, không có gì cả, như vậy thì quý vị đắc định, định này gọi là niệm Phật Tam Muội. Tịnh Độ tông gọi đó là nhất tâm bất loạn. Quý vị đạt đến nhất tâm bất loạn, tiếp tục nỗ lực, không được một chút buông lơi, như vậy nhanh thì 2 đến 3 năm, chậm thì 5 đến 6 năm là khai ngộ. Sự khai ngộ này gọi là “lý nhất tâm bất loạn”, như trong thiền tông nói là đại triệt đại ngộ, minh tâm kiến tánh là cùng một tầng thứ, cùng một cảnh giới. Chúc mừng quý vị, quý vị đã vãng sanh đế thế giới Tây phương Cực Lạc, sanh vào cõi Thật Báo Trang Nghiêm.

Trong đời này điều mà chúng ta có thể tranh thủ được, quý vị nên nhớ, đó chính là buông bỏ. Cho nên không buông bỏ được là sự chướng ngại lớn nhất của chúng ta. Trong Tu Hoa Nghiêm Áo Chỉ Vọng Tận Hoàn Nguyên Quán, đại sư Hiền Thủ nói về tứ đức, đức thứ nhất là “tùy duyên diệu dụng”, chúng ta chưa học đến kinh này. Đây là đức thứ nhất của Bồ Tát. Bồ Tát sở dĩ được thành Bồ Tát, diệu là diệu ở chỗ này. Tùy duyên là gì? là hằng thuận chúng sanh, mình không có ý kiến gì cả, sao cũng được, rất hoan hỷ, hoan hỷ kết duyên với hết thảy chúng sanh. Hoan hỷ, không khởi tâm, không động niệm, không phân biệt, không chấp trước gọi là “diệu dụng”. Nếu ta có ý kiến của ta, ta có kiến giải của ta là không diệu rồi. Vì sao vậy? bởi quý vị khởi tâm động niệm, khởi tâm động niệm là phàm phu. Có khởi tâm động niệm, phân biệt chấp trước là phàm phu. Nếu khởi tâm động niệm, phân biệt nhưng không chấp trước, thì quý vị thành A La Hán. A La Hán thuộc cảnh giới nào? là vượt thoát lục đạo luân hồi. Từ trong lục đạo luân hồi tĩnh lại, họ không làm những việc của lục đạo luân hồi nữa.

Cho nên Phật dạy chúng ta buông bỏ, nếu không thể hoàn toàn buông bỏ một lúc, không thể lập tức buông bỏ, thì phải biết buông bỏ từ từ. Trước hết buông bỏ chấp trước. Vì sao vậy? Bởi nó rất có lợi cho sự cầu sanh Tịnh Độ của quý vị. Không thể hoàn toàn buông bỏ chấp trước, thì chấp trước cũng nhẹ bớt phần nào, chấp trước cũng mờ nhạt bớt phần nào. Quý vị nắm chắc được vãng sanh cõi Đồng Cư, như vậy là tốt rồi. Đại sư Ngẫu Ích nói rằng Ngài rất bằng lòng, có thế đến thế giới Cực Lạc, đạt được tư cách vãng sanh, quyết định đó không quá đáng. Nhất định không để việc này trong tâm. Người kia tạo nghiệp địa ngục A Tỳ, chúng ta nên khuyên họ, họ tiếp nhận được Phật A Di Đà thì tốt, họ không tiếp nhận cũng tốt. Không tiếp nhận thì họ phải đọa địa ngục, không sai. Nếu họ không đọa địa ngục, họ cũng không quay đầu lại được. Đọa địa ngục là tiêu trừ nghiệp chướng của họ. Khi nghiệp chướng tiêu rồi, thì họ ra khỏi địa ngục, gặp được Phật pháp, hạt giống bồ đề trong A lại da của họ nảy mần, họ phải thông qua cánh cửa địa ngục đó mới có thể ra khỏi được. Cho nên đó là việc tốt.

Chúng ta không được chấp trước, cũng không được luyến tiếc điều gì. Vì sao vậy? bởi quý vị khởi tâm động niệm là không tốt. Không khởi tâm, không động niệm, không phân biệt, không chấp trước là việc tốt. Tập khí phiền não nhẹ là tốt. Tập khí phiền não quá nặng, thì đời này không thể vãng sanh. Vì vậy tu hành nên bắt đầu từ đâu tu? Là tu ở trong cuộc sống hàng ngày của chúng ta, tu trong công việc của chúng ta, tu trong cách đối nhân xử thế. Đó gọi là thật sự tu hành, thật sự thành tựu. Đây là giúp chúng sanh, thoát khỏi biển khổ vô biên, hưởng được niềm vui vô tận. Đó gọi là được sự lợi ích lớn.

Kinh Bảo Tích nói rất hay: “Chư Phật Như Lai chánh chân chánh giác sở hành chi đạo, bỉ thừa danh vi đại thừa”. “Chư Phật Như Lai chánh chân chánh giác sở hành chi đạo” là gì? chính là giới, định, huệ. Ở kinh này nói là “phát bồ đề tâm, nhất hướng chuyên niệm”. Chúng ta gặp chuyện, nếu khởi tâm thì phải làm cách nào? Do đâu mà chúng ta khởi tâm động niệm? là do tập khí! Tự nhiên khởi tâm động niệm vậy. Người xưa nói “không sợ niệm khởi, chỉ sợ giác chậm”. Câu này rất hay. Niệm khởi chính là khởi tâm động niệm, khởi lên ý niệm phân biệt chấp trước. Không sợ niệm khởi. Niệm là tập khí vô thỉ vô minh. Ý niệm này của quý vị không khởi, chẳng phải quý vị đã thành Phật rồi sao? Quý vị không phải là người phàm phu nữa.

Trong lục đạo luân hồi, làm gì có chuyện không khởi tâm động niệm? làm gì có chuyện không phân biệt chấp trước? Cho nên đây là hiện tượng bình thường, quan trọng nhất là giác. Giác là gì? giác là hồi đầu, đã hồi đầu là giác ngộ rồi. Sự hồi đầu của Tịnh Độ tông chính là một câu niệm Phật. Ý niệm vừa khởi lên, là lập tực niệm A Di Đà Phật. Dùng một câu niệm A Di Đà Phật này, là đã hóa giải được ý niệm rồi. Cho nên niệm thứ nhất là vọng niệm, niệm thứ hai là A Di Đà Phật, để cho vọng niệm của quý vị không tương tục, phải để cho chánh niệm của quý vị tương tục bất đoạn. Chánh niệm là niệm Phật. Quý vị nghĩ xem, quý vị niệm những cái khác là quý vị tạo nghiệp luân hồi. Thiện niệm chẳng qua là phước báo trời người mà thôi. Ác niệm là khổ báo trong tam đồ. Quý vị chuyển ý niệm thành Phật A Di Đà, là quý vị không tạo nghiệp luân hồi rồi. Tạo tịnh nghiệp, là quả báo ở thế giới Cực Lạc. Phải luôn luôn nhớ, phải luôn luôn thức tĩnh, thì quý vị đạt được thọ dụng. Câu này quý vị nên biết, nếu không nhớ được, luôn luôn quên, thì vấn đề nghiêm trọng rồi đó. Đó chính là “Chư Phật Như Lai chánh chân chánh giác sở hành chi đạo”, chính là phát bồ đề tâm, nhất hướng chuyên niệm. Phát bồ đề tâm là gì? Tâm cảnh giác tức là bồ đề tâm. Một câu A Di Đà Phật này, một tâm nguyện kia đều cầu sanh Tịnh Độ, thì đó là “chư Phật sở hành chi đạo”.

Trú đại thừa giả, tức thường trú ư như thượng đại thừa pháp trung chi nhân. Trong câu này, quan trọng nhất là chữ “thường”, phải thường trú. Một ngày 24 tiếng đồng hồ, quý vị có bao nhiêu thời gian trú ở trong danh hiệu Phật? có bao nhiêu thời gian trú ở trong tạp niệm, vọng tưởng? Quý vị đối chiếu thử xem, thì quý vị sẽ biết mình như vậy thì có vãng sanh được hay không. Không nên hỏi người khác, người khác nói với quý vị chỉ là lời giả, tự hỏi mình là thật nhất. Nếu chánh niệm của chúng ta vượt trội vọng niệm, là việc tốt, nhưng chưa hẳn được vãng sanh.

Hồi trước, thầy Lý luôn luôn nhắc nhở chúng tôi rằng, một ngày 24 tiếng đồng hồ, mỗi ngày quý vị có thể niệm 10 tiếng đồng hồ là tốt lắm rồi. Còn lại 14 tiếng quý vị trú trong vọng niệm, quý vị có nắm chắc đước vãng sanh không? thật sự là không nắm chắc được. Chỉ có thể nói là quý vị đã kết thiện duyên với pháp môn Tịnh Độ mà thôi. Quý vị chưa hẳn là được vãng sanh. Điều kiện vãng sanh thì bây giờ chúng ta đã hiểu rõ rồi. “Tâm tịnh ắt cõi Phật tịnh”, đây là điều kiện chân chánh. Mỗi ngày quý vị niệm một câu hoặc hai câu cũng không sao, chắc chắn quý vị cũng được vãng sanh. Vì sao vậy? bởi tâm thanh tịnh, trong tâm không có phân biệt, không có chấp trước, quý vị đã dùng chân tâm. Nói cách khác, trong cuộc sống, quý vị dùng Phật tâm, quý vị dùng Phật tâm trong công việc, dùng Phật tâm trong đối nhân xử thế. Tuy không niệm Phật A Di Đà, nhưng tâm của quý vị mỗi phút mỗi giây đều tương ưng với Phật. Tâm của Phật niệm hết thảy chúng sanh khổ nạn, quý vị mỗi ngày cũng niệm hết thảy chúng sanh khổ nạn. Tâm niệm về chúng sanh khổ nạn này, quý vị không ngừng nghĩ. Người như vậy chính là trong kinh thường nói, một niệm hay mười niệm đều có thể vãng sanh. Khi mạng chung một niệm hay mười niệm, thì bình thường cũng niệm như vậy. Niệm niệm tương ưng với Phật, trong tâm họ thật có Phật A Di Đà, ngoài Phật A Di Đà ra xác thực không có những tạp niệm khác. Bốn câu sau đây nói về hạng người như vậy rất hay “Đương tri thị nhân, quyết phi phàm tiểu”, người này chắc chắn không phải là phàm phu, cũng không phải là tiểu thừa. “Tuy thị nhục thân, diệc danh Bồ Tát”. Quý vị thấy hình tướng họ là phàm phu, nhưng thật sự họ là Bồ Tát. Họ khởi tâm động niệm, điều họ nghĩ, điều họ làm đều không khác với Phật Bồ Tát. “Trú đại thừa giả” chúng ta học đến đây.

Đoạn tiếp theo là “Thanh tịnh tâm”. Chúng ta xem đoạn “Thanh tịnh tâm” này.

Thanh tịnh tâm, vô ngại vô cấu, tịnh tín chi tâm dã. Trước hết là không nghi hoặc, thứ đến là không nhiễm ô, đây là “tịnh tín chi tâm”. Không nghi hoặc là trí huệ, không nhiễm ô là phước đức.

Trung A Hàm Kinh Tứ Thập Nhất viết, thanh tịnh tâm, tận thoát dâm nộ si, “thành tựu ư tam minh”. Dâm là tham, nộ là sân, si là ngu si. Bởi vì trong kinh, mỗi câu 5 chữ có trật tự. Trong kinh điển đại thừa Phật thường nói, ở sau tham, sân, si còn có hai chữ mạn và nghi nữa. “Thoát” là thoát ly. “Tận” là hết sạch. Đoạn hết tất cả, nhổ sạch gốc rễ của nó. Tham, sân, si gọi là 3 độc, cộng thêm mạn và nghi nữa là 5 độc. Trong kinh đại thừa thường nói 3 độc, trên thực tế phía sau 3 độc này còn có thêm hai độc nữa. Không cần nói chúng ta cũng biết rằng, nó cũng bao gồm trong đó. 5 loại độc này là 5 cái gốc của địa ngục. Trong kinh Phật nói, tham, sân, si, mạn, nghi là 5 cái gốc của địa ngục. Chỉ cần có một gốc là quý vị đã đọa địa ngục rồi. Nếu tất cả 5 gốc này đều có mặt, thì đó là địa ngục gì? đó gọi là địa ngục Vô Gián, khổ không kể xiết. 5 độc này làm cho chúng ta đời đời kiếp kiếp, vô lượng kiếp chịu khổ chịu nạn, ngu si điên đảo, oan oan tương báo. Nếu quý vị yên lặng quan sát thì thật đáng sợ! Nếu không phải Phật nói rõ ràng, minh bạch cho chúng ta, thì đến lúc nào chúng ta mới giác ngộ được, đến lúc nào mới biết được buông bỏ những thứ này?

Ngày nay thiên tai quá nhiều. Có bạn đồng học xem tin tức trên internet, rồi tập hợp những đề mục này lại, bảo với tôi rằng, tháng ba, tháng tư và tháng năm trong vòng ba tháng này, trên toàn thế giới xảy ra động đất, sóng thần, núi lửa bùng phát, còn có nhân họa, chỉ riêng tiêu đề của tin tức là đã có hơn hai trăm lần rồi. Ba tháng mà hơn hai trăm lần, vì sao nhiều thiên tai như vậy? Nếu quý vị yên lặng quan sát, thì căn nguyên của nó tức là 5 chữ: tham, sân, si, mạn, nghi này. Đức Phật dạy rằng: tham lam chiêu cảm là thủy tai. Nước sông lai láng, nước biển dâng cao, đều do tham lam cảm ra, cảm ứng. Tâm chúng sanh có sở cảm, thì hoàn cảnh có đối ứng, thì sơn hà đại địa có ứng. Sân nhuế chiêu cảm hỏa tai, núi lửa bùng phát, nhiệt độ của trái đất tăng cao. Hạn hán cũng thuộc về hỏa tai, sân nhuế gây nên tai họa. Ngu si chiêu cảm là phong tai. Chúng ta nghe nói ở Mỹ, có mấy trăm lần gió lốc, chưa từng có trong lịch sử, chưa bao giờ nghe qua, tạo thành tai hại rất nghiêm trọng. Bão, gió lốc đều là do ngu si cảm ra. Ngạo mạn, cống cao ngã mạn cảm ra động đất, động đất kèm theo sóng thần. Đáng sợ nhất là động đất dưới đáy biển, sức phá hoại của sóng thần rất lớn, trong vài giây là phá hủy một thôn làng, một thành phố. Hoài nghi càng đáng sợ. Hoài nghi là gì? là mất đi tín tâm.

Xã hội ngày nay có rất nhiều người nói nguy cơ tín tâm. Trong các loại nguy cơ thì nguy cơ tín tâm là nghiêm trọng nhất. Người thời nay rất tội nghiệp, ngay cả bản thân mình cũng không tin. Họ tin ai? không tin cha mẹ, không tin sư trưởng, không tin tổ tông, không tin Thánh Hiền, đương nhiên Phật Bồ Tát thì không cần nói nói rồi. Nói cách khác, họ đã mất hết tất cả tín tâm trong thế gian nay, điều gì cũng nghi ngờ. Hoài nghi chiêu cảm là đại địa nhão ra không kiên cố, núi đổ xuống, đá đổ xuống, núi sẽ bị san bằng, đại địa chìm xuống đáy biển, đều là hoài nghi, phản ứng của hoài nghi. Những thiên tai này là do tham, sân, si, mạn, nghi chiêu cảm ra, không phải thiên tai tự nhiên. Quý vị nhất định phải nhớ, tự nhiên chắc chắn không có thiên tai, tự nhiên là hoàn mỹ viên mãn. Con đường của Thánh Hiền không gì khác chính là tùy thuận tự nhiên, điều đó cảm ra là mưa thuận gió hòa, thiên hạ thái bình, tiêu tai miễn nạn, tùy thuận tự nhiên là như vậy. Phá hoại tự nhiên thì sanh ra phiền toái. Cho nên tất cả thiên tai đều là do tâm hành bất thiện của con người chiêu cảm ra.

Đối với chúng ta mà nói. Năm loại độc này là nguyên nhân mang đến bệnh tật cho chúng ta. Tham, sân, si, mạn, nghi đều là nguyên nhân để chúng ta mắc bệnh, là nhân tố gây bệnh thứ nhất. Bất luận là bệnh gì đều chắc chắn có liên quan đến vấn đề này. Cho nên có thể thoát khỏi 5 độc này, buông bỏ tất cả, thì tâm của quý vị mạnh khỏe, quý vị không bị bệnh khổ. Nơi quý vị sống ít thiên ít tai. Mặc dù có nhưng không nghiêm trọng lắm, không có nhiều tổn thất. Cho nên Phật dạy chúng ta hai câu: “Cần tu giới định huệ. Tức diệt tham sân si”. Hai câu này nếu quý vị thật sự hiểu, thật sự y giáo phụng hành, xác thực có thể tự độ mình và độ người khác. Duy trì được phước đức trí huệ trong đời này của mình, cũng có thể giúp mọi người xung quanh, và phạm vi cư trú của quý vị được tiêu tai miễn nạn. Cho nên chẳng thể không coi trọng nó.

Câu ở dưới là “thành tựu ư tam minh”, tam minh và lục thông có quan hệ liên đới với nhau. Lục thông đạt đến cảnh giới cao nhất gọi là tam minh. Gọi tam minh là từ pháp thân Bồ Tát trở lên. Thứ nhất gọi là thiên nhãn minh. Trong kinh này nói thiên nhãn của thế giới Cực Lạc. Thiên nhãn nhìn xuyên suốt, thiên nhĩ nghe thấu triệt. Nói cách khác, vãng sanh đến thế giới Cực Lạc, thì quý vị không phải là lục thông, mà là tam minh. Có tin được không? tin được. Vì sao vậy? bởi chỉ cần vãng sanh đến thế giới Cực Lạc, nguyện thứ 20 trong 48 nguyện, Phật A Di Đà nói “giai tác a duy việt trí Bồ Tát”, Bồ Tát a duy việt trí có tam minh. Quý vị xem, đến thế giới Cực Lạc thì quý vị đạt được, quý vị đạt được thiên nhãn minh, điều này Bồ Tát bình thường không có. Quý vị có thể nhìn thông suốt biến pháp giới hư không giới. Quý vị có được năng lực đó.

Thứ hai là túc mạng minh. Trong lục thông gọi là túc mạng thông, ở đây thì gọi là túc mạng minh, là quý vị hoàn toàn thấy được từ vô thỉ kiếp đến nay, thấy được kiếp này đến kiếp khác trong vô lượng kiếp, không phải chỉ thấy một kiếp hay hai kiếp trong quá khứ, mà là thấy được 30 kiếp, 50 kiếp. Có thể thấy được rất rõ ràng vô lượng kiếp trong quá khứ.

Thứ ba là lậu tận minh. Trong nhị thừa và Bồ Tát quyền giáo gọi là lậu tận thông, ở đây gọi là lậu tận minh. Lậu là gì? là phiền não. Họ đã đoạn sạch tập khí phiền não, không còn chút phiền não nào nữa. Nói đến ba loại này, chúng ta liên tưởng đến thiên nhãn, thiên nhĩ, tha tâm và thần túc thông, mỗi thông đều viên mãn. Sáu loại thần thông này, trong tự tánh vốn có đủ sáu loại thần thông này, nhưng khi tự tánh của chúng ta mê mất thì nó cũng không còn.

Nếu chúng ta được vãng sanh về thế giới Tây phương Cực Lạc là quá tuyệt rồi. Chúng ta thấy A La hán, Bích Chi Phật, Bồ Tát có 6 thần thông cũng rất ngưỡng mộ, nhưng 6 thần thông của những vị này không viên mãn. Như A la hán, túc mạng thông của A la hán chỉ biết được 500 kiếp, họ biết được 500 kiếp trong quá khứ, trước 500 kiếp thì họ không thể biết. Tam minh thì khác, những người chứng được tam minh thì biết được tất cả vô lượng vô thỉ kiếp trong quá khứ, năng lực này của họ xem như là đức năng. Trí huệ đức năng của họ không khác gì trí huệ đức năng chư Phật Như Lai. Đây là thế giới Cực Lạc không thể nghĩ bàn, trong mười phương thế giới không có, chỉ thế giới Cực Lạc có mà thôi. Phiền não đã đoạn tận rồi, vô thỉ vô minh phiền não đã đoạn tận rồi, là “khế nhập Đại Bát Niết Bàn” như trong giáo lý đại thừa thường nói, cũng như chúng ta nói là đã thành Phật, cảnh giới của những vị này là như vậy.

Có một kiến giải khác về “tam minh”, kiến giải này cũng là trong giáo lý đại thừa nói. Thứ nhất gọi là “Bồ Tát minh”, ý là chỉ cho bát nhã, Bồ Tát minh, Bồ Tát thành tựu trí huệ bát nhã, bát nhã là trong tự tánh vốn có đủ. Phải phá trừ vô minh thì trí huệ bát nhã mới hiện tiền, gọi là đại triệt đại ngộ, minh tâm kiến tánh, bát nhã minh. Bồ Tát thành Phật rồi, sanh về cõi Thật Báo Trang Nghiêm của chư Phật Như Lai.

Loại thứ hai là “chư Phật minh”, chư Phật minh tức là thiên nhãn minh, như thiên nhãn minh trong tam minh ở trước. Những gì họ thấy trong biến pháp giới hư không giới, đều giống như ở ngay trước mắt, không chút chướng ngại. Trong kinh ví dụ rằng, thiên nhãn của Phật nhìn biến pháp giới hư không giới, giống như nhìn quả Am Ma La trong tay vậy, nhìn rất rõ ràng, rất thấu triệt.

Loại thứ ba là “vô minh minh”, ý nghĩa giống như lậu tận minh trong tam minh ở trước. Vô minh minh, nội dung của vô minh minh là biết được biến pháp giới hư không giới, là tất cánh không tịch, nhất vô sở hữu, tất cả các hiện tượng đều là huyễn tướng. Như trong kinh Đại Bát Nhã nói “nhất thiết pháp vô sở hữu, tất cánh không, bất khả đắc”, Phật thấy rõ ràng.

Hai câu này nối lại với nhau, là nói nhân và quả rõ ràng đặt ngay trước mắt của chúng ta. Chúng ta ngày nay vì sao mất đi tam minh lục thông? Bởi quý vị có tham, sân, si, mạn, nghi, nên quý vị bị mất đi năng lực này. Nếu quý vị buông bỏ được tham, sân, si, mạn, nghi thì năng lực này của quý vị sẽ được hồi phục. Cho nên năm độc là chướng ngại, nó làm chướng ngại tam minh lục thông của tự tánh chúng ta, nó làm chướng ngại. Khi không còn chướng ngại thì tam minh lục thông của chúng ta lập tức được hồi phục.

Như thị thanh tịnh tâm, công đức nan tư. “Công” là công dụng, tức là tác dụng của nó. Trong thanh tịnh tâm có vô lượng trí huệ. Trí huệ bát nhã, là vốn có trong tự tánh, không phái có từ bên ngoài. Cho nên ở trước chúng tôi đã giảng qua, nếu thật sự tin tưởng “nhất môn thâm nhập, trường thời huân tu”, quý vị ắt sẽ đắc Tam Muội, quý vị sẽ khai ngộ. Quý vị phải tu tâm, phải có lý giải như vậy. Vì sao người ta có thiện căn, có phước đức? bởi họ tin tưởng, bởi họ không hoài nghi. Mỗi ngày họ chỉ tụng một loại kinh tức là kinh Vô Lượng Thọ mà thôi. Hàng ngày chúng ta tụng kinh này, suốt đời cũng tụng kinh này, tuyệt đối không được đổi bộ kinh khác. Đó là “nhất môn thâm nhập”. Nếu quý vị hạ quyết tâm làm 10 năm như vậy, quý vị sẽ thấy sau 10 năm quý vị là người như thế nào, khi đó quý vị không phải là phàm phu, chắc chắn vượt lên phàm phu. Nhưng nếu quý vị không tin tưởng, quý vị vẫn còn nhiều lòng tham, cái này cũng muốn học, cái kia cũng muốn học, thì quý vị đã tự hủy hoại chính mình, 10 năm của quý vị trôi qua vô ích. 10 năm học được điều gì? chỉ là học một số kiến thức, tri kiến nông cạn mà thôi.

Ngày nay chúng ta gọi là tri thức, không phải trí huệ. Những thứ quý vị học là tri thức. Trong tri thức có tham, sân, si, mạn, nghi, làm chướng ngại trí huệ, chướng ngại phước đức của quý vị. Tướng hảo, phước đức, trí huệ trong tự tánh của quý không thể hiện tiền. Đây chính là trong giáo lý đại thừa Phật thường than thở, đáng thương cho chúng sanh, thật đáng thương, họ đã đi sai đường rồi. Nếu họ thật sự “nhất môn thâm nhập” được, thì 10 năm như vậy họ sẽ thành tựu tuyệt vời rồi. 10 năm có thể chứng quả. Tiểu thừa thì có thể chứng quả Tu đà hoàn. Đại thừa thì có thể chứng Sơ tín, Nhị tín, thậm chí chứng đến Bồ Tát tam tín. Cơ hội ở ngay trước mặt, gọi là để tuột mất nó trong tầm tay.

Lời dạy của Phật, Bồ Tát ai chịu tin, ai chịu nghe. Ở đây đã nói tiêu chuẩn của tâm thanh tịnh, Tận thuyết tham, sân, si, mạn, nghi, chúng ta buông bỏ hết nhiễm ô thì tâm thanh tịnh hiện tiền. Tâm thanh tịnh hiện tiền tức là thành tựu tam minh. Nếu lục thông không hiện tiền, chứng tỏ chúng ta chưa chứng được tâm thanh tịnh, quý vị còn bị nhiễm ô. Tiêu chuẩn là ở đây. Những thứ làm hại con người, làm cho chúng ta đời đời kiếp kiếp sống cuộc sống khổ sở như thế này, là không phải do người khác mà do chính tham sân si của mình tạo ra.

Cố Thập Phương Phật Tán Phẩm viết, nãi chí năng phát nhất niệm tịnh tín tùy thuận giai sanh dã. “Nhất niệm tịnh tín”, được niệm này rất khó. Vì sao vậy? bởi nhất niệm tịnh tín chính là nhất niệm chân tín. Trong cuộc sống hàng ngày chúng ta đều dùng vọng tâm, chưa bao giờ biết chính mình cũng có chân tâm. Quý vị nên nhớ, chân tâm chưa bao giờ bị mất đi, mà là trong chân tâm bị tham, sân, si, mạn, nghi xen tạp. Những thứ này đã phá hoại đức dụng chân tâm của chúng ta. Đào thải đi những thứ xen tạp này, thì đức dụng chân tâm của chúng ta sẽ hiện tiền. Đạo lý này quý vị chẳng thể không biết, cho nên quý vị chẳng thể không buông bỏ nó. Không buông bỏ thì suốt đời này của quý vị không thể vãng sanh, vẫn tiếp tục trôi lăn trong luân hồi sanh tử. Trôi lăn trong luân hồi, nhất định phải nhớ là chắc chắn đọa vào ba đường ác. Vì sao vậy? bởi quý vị tạo nghiệp ba đường ác. Sát sanh, trộm cắp, tà dâm là nghiệp ba đường ác, dù cố tình hay vô ý sát hại chúng sanh. Cho nên nhất niệm thanh tịnh tâm chính là trong nhất niệm không có tham, sân, si, mạn, nghi. Đây gọi là nhất niệm thanh tịnh tâm.

Tùy nguyện giai sanh. Quý vị có nguyện cầu sanh Tịnh Độ, có nguyện thân cận Phật A Di Đà, thì quý vị nhất định được vãng sanh.

Dĩ như thượng chi thanh tịnh tâm, quy hướng vô lượng thọ Phật. Cố vân, dĩ thanh tịnh tâm, hướng vô lượng thọ. Tám chữ “dĩ thanh tịnh tâm, hướng vô lượng thọ” này rất hay, vậy là chúc phúc quý vị, chúc mừng quý vị, công đức của quý vị đã viên mãn rồi đó. Nên nhớ rằng, tâm thanh tịnh tuyệt đối không xen tạp tham, sân, si, mạn, nghi. Đó gọi là thanh tịnh tâm. Nếu có xen tạp tham, sân, si, mạn, nghi thì gọi là ý nhiễm ô. Không gọi nó là tâm, mà gọi là ý nhiễm ô. Bỏ đi ý nhiễm ô tức là thanh tịnh tâm, thanh tịnh và nhiễm ô là một, không phải hai.

Những năm gần đây, tôi thường động viên đồng học rằng, chúng ta thật sự học Phật thì phải buông bỏ 16 chữ. Phải buông bỏ tự tư tự lợi, phải buông bỏ danh văn lợi dưỡng, phải buông bỏ ngũ dục lục trần. Ngũ dục là tài, sắc, danh, thực thùy. Lục trần là sắc, thanh, hương, vị, xúc, pháp. Phải buông bỏ tham, sân si, mạn. Tôi chỉ nói 16 chữ, nếu buông bỏ được 16 chữ này thì tâm thanh tịnh có hiện tiền không? không. Nếu tâm thanh tịnh hiện tiền thì quý vị đã thành tựu rồi. Tôi nói buông bỏ, là không phải buông bỏ triệt để, mà buông bỏ một phần, còn một phần giữ lại đó, nhưng chỉ cần quý vị chịu buông bỏ, thì dần dần cũng tiếp cận được cửa lớn. Phương pháp này của tôi đã dẫn quý vị đến cửa lớn, dẫn đến cửa Phật mà không dẫn vào bên trong được. Sao không dẫn vào bên trong? tôi không dẫn vào được, quý vị phải dựa vào sự nỗ lực của chính mình. Vì sao? Phải dùng tiêu chuẩn của Phật, tiêu chuẩn ở đây là tận thoát dâm nộ si, thành tựu ư tam minh. Vậy là chúc mừng quý vị, không những quý vị vào trong, mà quý vị được từng bước tiến vào.

Vãng sanh về cảnh giới này không phải là cõi Đồng Cư, cũng không phải cõi Phương Tiện mà là cõi Thật Báo Trang Nghiêm. Địa vị này rất cao. Nhưng thế giới Cực Lạc rất đặc thù, rất hy hữu, chúng ta không thể “tận thoát”, chúng ta chỉ có “thoát” nhưng không có “tận”, ý nói là chúng ta hạ nhiệt độ của tham sân si mạn nghi, cố gắng giảm bớt nó, giảm bớt một phần, thì chúng ta đến gần thế giới Cực Lạc một phần, giảm bớt hai phần, thì chúng ta đến gần thế giới Cực Lạc hai phần. Chúng ta dùng phương pháp này, cố gắng giảm bớt nó. Một số người có thể làm được điều này. Cho nên năm loại tập khí phiền não này rất nghiêm trọng. Làm sao để tham, sân, si, mạn, nghi của quý vị năm này nhẹ hơn năm trước. Sau đó làm được tháng này nhẹ hơn tháng trước, thì quý vị nắm chắc cơ hội vãng sanh, thì quý vị sẽ không còn chút hoài nghi nào.

Bất luận lúc nào, quý vị nhất định được vãng sanh thế giới Cực Lạc, quý vị nhất định nhìn thấy Phật A Di Đà đến tiếp dẫn quý vị. Vì sao vậy? bởi quý vị “dĩ thanh tịnh tâm, hướng vô lượng thọ”, hai câu này rất tuyệt vời, chẳng có chuyện không được vãng sanh! trong tâm có vô lượng thọ Phật, chính là Phật A Di Đà, ngoài Phật A Di Đà ra, dần dần ta buông bỏ hết, ta không cần gì cả. Như vậy thì có thể thành tựu, có thể chứng đắc viên mãn. Đây là “tâm tịnh ắt quốc độ Phật tịnh”. Tâm tịnh này là thanh tịnh tâm. Người niệm Phật nên lấy điều này làm mục tiêu thứ nhất để tu hành, không cần thiết niệm Phật nhiều hay ít, mà tâm thanh tịnh có hiện tiền hay không mới là điều quan trọng.

Hết giờ rồi, hôm nay chúng ta học đến đây.

Hết tập 423

Tịnh Độ Đại Kinh Giải Diễn Nghĩa Tập 423 PAGE 2

Tập 424

Chủ giảng: Tịnh Không Pháp Sư

Chuyển ngữ: Trung Tấn

Biên tập: Bình Minh

Thời gian: 26.05.2011

Địa điểm: Phật đà giáo dục hiệp hội_Hongkong

Chư vị pháp sư, chư vị đồng học, mời ngồi xuống. Mời xem Đại Thừa Vô Lượng Thọ Kinh Giải, trang 533 hàng thứ 5, “cho đến mười niệm” bắt đầu xem từ đó.

Cho đến mười niệm, cho đến là nói từ nhiều đến ít, như nói xuống đến, ý nghĩa của cho đến và xuống đến là tương đồng. “Như tín nguyện ở trên, trì danh quy hướng tịnh độ, xuống đến chỉ được mười niệm liên tục cũng được sanh nước đó”. Trong lời kinh mấy câu này vô cùng quan trọng, khiến cho chúng ta đối với niệm Phật cầu sanh tịnh độ, giữ vững được lòng tin của chúng ta, giữ vững được nguyện vọng của chúng ta. Chúng ta trong đời này một lòng cầu sanh tịnh độ, chắc chắn sẽ không thất vọng, đây là đại sự đứng đầu trong đời mình. Tịnh tông cùng với tất cả kinh luận này, suy cho cùng chính là câu này, tín nguyện trì danh quy hướng tịnh độ.

Trì danh, thậm chí là nói đến cho đến chỉ được mười niệm liên tục, cũng được sanh nước đó, ngữ khí này rất chắc chắn, khiến chúng ta một mảy may hoài nghi cũng không có.

Bên dưới vì chúng ta giải thích mười niệm. Mười niệm bao gồm, thứ nhất là “bình thời”, thứ hai là “lâm thời”. Lâm thời là lúc sắp lâm chung, bao gồm hai loại này, đến nỗi bình thời mười niệm cũng có hai loại.

Thứ nhất như trước dẫn Kinh Di Lặc Phát Vấn. Mười niệm của Phật nói không lẫn kiết sử. Kiết là phiền não, sử là kiến tư, cũng chính là nói không trộn lẫn kiến tư phiền não. Kiến hoặc, phía trước chúng ta đã học rất nhiều. Thân kiến, biên kiến, kiến thủ kiến, giới kiến thủ, tà kiến. Năm loại kiến hoặc này, ngoài ra có tham sân si mạn nghi đây là tư hoặc. Năm thứ này khiến chúng ta mất đi tự tánh, chúng ta đối với tất cả vấn đề đều nghĩ sai hết. Phía trước là thấy sai, phía sau là nghĩ sai, tổng cộng mười điều gọi là mười sử, ở đây nói kiết sử. Không lẫn, lúc niệm Phật, trong tâm niệm Phật thanh tịnh không có mười điều này. Không có thân kiến, biên kiến, kiến thủ, giới thủ, tà kiến. Kiến đã thanh tịnh, không lẫn lộn tham sân si mạn nghi, tư tưởng của chúng ta đã thanh tịnh. Kiến giải, tư tưởng đều được chánh, “chính là Bồ Tát niệm”. Vì sao vậy? Kiến tư phiền não, Bồ Tát đã đoạn, phàm phu chưa đoạn. Trong phàm phu còn lẫn lộn những thứ này, đó gọi là “phàm phu niệm”, không phải Bồ Tát niệm. Bồ Tát không lẫn lộn những thứ này. Nơi này đã trình bày rất rõ ràng cho chúng ta, chúng ta là Bồ Tát hay là phàm phu. Dùng tiêu chuẩn này để đo lường thì tự mình biết được, không nên hỏi người khác. Chúng ta niệm Phật trong niệm này không trộn lẫn kiến tư phiền não, kiến tư phiền não ở trong Kinh Hoa Nghiêm gọi là chấp trước. Năm loại kiến hoặc, năm loại tư hoặc vẫn không rời chấp trước, cho nên chúng ta thật sự có thể buông xã được chấp trước, chính là kiến tư phiền não đã buông xả. Quý vị đạt được tâm thanh tịnh, trên đề kinh gọi là “thanh tịnh bình đẳng giác”. Thanh tịnh quý vị đã đạt được, tâm thanh tịnh niệm Phật là Bồ Tát niệm. Kiến tư phiền não chưa đoạn. Nói cách khác quý vị vẫn còn thân kiến, chấp trước thân này là tôi, quý vị còn đối lập với người, quý vị vẫn còn thành kiến, quý vị vẫn còn rất nhiều kiến giải sai lầm. Tham sân si mạn nghi chưa đứt, việc niệm Phật này là phàm phu niệm Phật không phải Bồ Tát niệm Phật. Vậy kinh này nói: “lấy tâm thanh tịnh, hướng vô lượng thọ, cho đến mười niệm”. Câu này nói rất rõ ràng, rất tường tận, niệm Phật phải dùng tâm thanh tịnh, tâm thanh tịnh cho đến mười niệm. Công đức này đều không thể nghĩ bàn, tức là dứt hết ba độc dâm nộ si, thành tựu trí đức của tam minh. Lấy tâm như vậy mà trì danh hiệu Phật. Đây là tâm tiêu chuẩn của người niệm Phật, tâm tiêu chuẩn chính là tâm thanh tịnh.

Cho nên cổ đức tu pháp môn này muôn người tu muôn người đi. Chúng ta ngày nay niệm Phật, một vạn người niệm Phật chỉ vài người thực sự vãng sanh mà thôi. Nguyên nhân là gì? Chúng ta đã dùng sai tâm, chúng ta không phải dùng tâm thanh tịnh, cho nên người niệm Phật được vãng sanh, chính là trong đời quá khứ túc căn sâu dày, nội tình của họ rất sâu, nương việc này vãng sanh. Hiểu được đạo lí này hiểu rõ chân tướng sự thật, trong cuộc sống hằng ngày chúng ta sẽ biết được cái gì quan trọng nhất, tâm thanh tịnh quan trọng nhất. Nên dùng tâm thanh tịnh qua ngày tháng, nên dùng tâm thanh tịnh làm việc, dùng tâm thanh tịnh đối nhân xử thế, dùng tâm thanh tịnh niệm Phật. Trong mọi lúc mọi nơi mọi cảnh duyên, biết dùng tâm thanh tịnh. Chúng ta đời này cầu vãng sanh chắc chắn được vãng sanh. Nếu như không phải tâm thanh tịnh, trong đời quá khứ lại không có thiện căn phước đức sâu dày, nương vào đời này thật không dễ gì thành tựu. Vì vậy đời này niệm Phật điều không phải tâm thanh tịnh, công phu niệm Phật đã bị phá hoại, đã bị kiết sử phiền não phá hoại. Ở đây câu này dứt hết tham sân si mạn nghi. Chúng ta thêm vào hai chữ năm độc, như vậy mới có thể thành tựu tam minh lục thông. Nên dùng tâm như vậy để niệm Phật. “Niệm Phật như vậy, công đức khó nghĩ”. Vì sao vậy? Cảm ứng. Cổ đức bảo với chúng ta một niệm tương ưng một niệm Phật, tâm thanh tịnh niệm Phật thì tương ưng, niệm niệm tương ưng niệm niệm Phật. Lấy đó làm nhân thì lúc lâm chung chánh niệm bày ra chắc được vãng sanh. Nhưng đây là mười niệm của Bồ Tát.

Phật Bồ Tát dạy như vậy, Phật Bồ Tát là học tập thành tựu, chúng ta ngày này tiếp nhận giáo huấn của đại thừa, nhân duyên đầy đủ. Chúng ta có thể nương giáo mà làm, một lòng một dạ để học Bồ Tát đạo. Bồ Tát đạo ở nơi nào? Ở trong cuộc sống thường ngày mang áo ăn cơm, đối nhân xử thế. Thế nào là Bồ Tát đạo? Chỉ cần quý vị có thể học tập tùy duyên bất biến, chính là Bồ Tát đạo. Tùy duyên tùy biến chính là luân hồi đạo, bất biến không tùy duyên là tiểu thừa đạo, chúng ta nên hiểu được, trong tùy duyên học tập bất biến là Bồ Tát. Bất biến tùy duyên đó là Phật, Phật bất biến có thể hằng thuận chúng sanh, tùy hỉ công đức, cho nên đó là Phật. Chúng ta ngày nay ghi nhớ, trong tùy duyên học tập bất biến chính là Bồ Tát.

Ấn Quang đại sư dạy chúng ta một phương pháp, là trong cuộc sống hằng ngày mọi lúc mọi nơi, từng phút từng giây nghĩ đến danh hiệu Di Đà. Niệm ra tiếng cũng được, không ra tiếng cũng được, không ra tiếng cũng có thể niệm được rõ ràng, nghe được rõ ràng, ghi nhớ rõ ràng. Đây chính là học tập, tâm thanh tịnh niệm Phật của Bồ Tát. Trong tâm thanh tịnh nói rất rõ ràng, dứt hết kiến tư phiền não, cũng chính là triệt để buông xả, nghiêm túc buông xả, thật sự buông xả.

Hai là, Từ Vân Sám chủ, có sáng sớm mười niệm pháp, mỗi ngày sáng sớm, súc miệng đốt hương, hướng về tây chắp tay niệm Phật hết mười hơi, trong một hơi hết lòng niệm Phật hiệu, một hơi hết là tính một niệm. Dùng phương pháp này, phương pháp này từ xưa đến nay người dùng rất nhiều, thực sự nhận được hiệu quả. Mật quyết của họ chính là kiên nhẫn mà trì, một lần không quyết, thời khóa này sớm tối mỗi ngày nhất định phải làm. Sáng sớm sau khi dậy, sau khi rửa mặt súc miệng, buổi tối trước lúc đi ngủ cũng sau khi rửa mặt súc miệng. Phương pháp này phía sau nói rất hay, đây vì dẫn dắt người có công việc bận rộn, hoặc biện pháp khuyên tu, hoặc là học thiền, hoặc là học mật, hoặc là học giáo. Họ không có nhiều thời gian để niệm Phật, dùng biện pháp này. Cho dù tu học pháp môn nào, đem công đức tu học hồi hướng tây phương, cầu sanh tịnh độ, sớm muộn chỉ dùng mười niệm thì được rồi. Tu lúc lâm chung được bổn nguyện của Phật gia hộ cũng được vãng sanh, chắc chắn có thể vãng sanh.

Năm 1999 tôi ở Singapore giảng Kinh Vô Lượng Thọ, cũng nói với thính chúng mười niệm pháp, mười niệm pháp của tôi nói so với Từ Vân Sám Chủ còn đơn giản hơn. Ngài là mười hơi, một hơi gọi là một niệm, một hơi bất luận bao nhiêu. A Di Đà Phật, A Di Đà Phật, A Di Đà Phật, hết một hơi gọi là một niệm đây là dùng ở sớm tối. Mười niệm pháp của tôi dạy mọi người chính là mười câu Phật hiệu, nếu giống với phương pháp của Ấn Tổ, mỗi một câu Phật hiệu nên niệm thật rõ ràng, nghe thật rõ ràng, ghi nhớ rõ ràng. Đây là mười câu, mười câu thì được rồi, một ngày niệm chín lần, cái này không thể thiếu sót, tập thành thói quen. Sáng sớm thức dậy một lần, buổi tối trước khi đi ngủ một lần, hai lần này, mỗi ngày trước lúc ăn cơm, trước lúc ăn cơm chắp tay không niệm chú cúng dường, niệm mười câu, đó là ba lần, thế là được năm lần rồi, thêm vào sớm tối thì 5 lần. Quý vị sáng sớm làm việc, đi làm, trước lúc làm việc niệm mười câu Phật hiệu rồi làm việc, công việc làm xong tan ca, công việc xong rồi niệm mười câu Phật hiệu tan ca. Buổi sáng hai lần, buổi chiều hai lần tổng cộng chín lần, đây là niệm niệm không quên Phật A Di Đà, thời gian này rất ngắn, khoảng một hai phút thì đã làm xong. Niệm bốn chữ, niệm sáu chữ đều có thể được, nhưng phải niệm thật rõ ràng, nghe thật rõ ràng, ghi nhớ rõ ràng. Đây cũng là đối với người có công việc bận rộn tập thành thói quen này. Phương pháp này sau khi đề xuất ra, Singapore, Malaysia rất nhiều bạn học đều dựa vào phương pháp này để tu. Viết thư cho tôi, điện thoại báo với tôi rằng rất công hiệu. Đặt biệt đối với bạn tu nước ngoài, công việc ở nước ngoài đều rất bận rộn, dùng phương pháp này thực sự thu được hiệu quả. Cho nên phương pháp này truyền đi rất rộng, tôi thấy được rất nhiều phía sau quyển sách Phật, đều thêm mười niệm pháp này. Cho nên tu lúc lâm chung được bổn nguyện của Phật gia trì cũng được vãng sanh.

Thứ hai “ngay cả mười niệm lúc lâm chung”, chính là lâm thời, mười niệm lúc lâm chung. Như Quán Kinh đã nói: khế nhập lí nhất tâm, nên được vãng sanh. Mười niệm lúc lâm chung nếu tâm niệm Phật thật sự là lí nhất tâm, phẩm vị của họ không phải hạ bối mà là thượng bối vãng sanh. Thượng bối vãng sanh sanh cõi thật báo trang nghiêm, không phải sanh cõi đồng cư, cõi phương tiện. Cõi thật báo, công đức chẳng thể nghĩ bàn.

Phía sau là tổng kết, là tóm tắt. Mười niệm vãng sanh đều trong hoằng thệ của Di Đà, mười niệm tất sanh sở cảm của đại nguyện. Đây muốn nói bất luận mười niệm pháp nào, đều là nguyện thứ 18 trong 48 lời nguyện của Phật A Di Đà. Nguyện thứ 18 chính là lúc lâm chung mười niệm tất được vãng sanh, tương ưng với nguyện lực của Phật, cho nên công đức chẳng thể nghĩ bàn. Một niệm thanh tịnh, phát một niệm tâm, một niệm này với một niệm tịnh tín, đều là nhất tâm vậy. Câu này bạn học tịnh tông, nhất định nên nghiêm túc lĩnh hội, nghiêm túc học tập, không nên xem nhẹ bỏ qua. Vì sao vậy? Bên dưới nói rất rõ, nhất tâm này là bản thể của mười pháp giới, tên khác của chân như thật tướng. Cho nên phía trước Quán kinh đã nói “khế hợp lí nhất tâm”, cũng chính là nói nó với lí nhất tâm tương ưng, nếu như niệm này là tịnh tâm, niệm này là tịnh tín, niệm này chính là nhất tâm bất loạn, cho nên người xưa nói hợp ý đạo diệu, cũng tức Kinh Na Tiên gọi là tối vi đệ nhất. Di Đà Sớ Sao của Liên Trì đại sư gọi là tất cả là Phật. Chúng ta thấy những câu này, phát tâm một niệm, niệm với Phật đó tức được sanh cõi nước đó. Cùng với ý nghĩa một niệm của ông Hạnh Tây Thị người Nhật Bản, chủ trương ý nghĩa một niệm của ông, tín tâm của phàm phu nếu có thể một niệm tương ưng với Phật trí, tức được vãng sanh vậy.

Những lời này rất rõ ràng, cũng vô cùng đơn giản, rõ ràng bảo với chúng ta một niệm, trong một niệm không có tạp niệm. Nhất tâm, trong nhất tâm không có vọng tâm. Cái tâm này chính là chân tâm, tâm này chính là tự tánh, chân tâm vốn dĩ là Phật. Thế Tôn ở trong kinh giáo đại thừa thương hay bảo với chúng ta: “hết thảy chúng sanh vốn dĩ là Phật”, chính là ý nghĩa này. Một tâm một niệm quý vị có không phải không có. Hết thảy vọng tâm vọng niệm, đều là nương vào một tâm một niệm mà khởi lên, cho nên vọng không rời chân, rời chân, thì vọng không tồn tại, vọng là nương vào chân mà khởi lên, chúng ta không thể không biết. Cho nên niệm này chúng ta phải đặt biệt chú ý. Trong cuộc sống hằng ngày niệm này tốt nhất trong tâm thường có, thời gian ngắn không sợ, giống như tia chớp vậy, bầu trời u ám đột nhiên có một tia chớp. Tia chớp thời gian ngắn, nó sáng rồi, sáng tỏ rồi. Cái sáng tỏ này chính là chân tâm, thỉnh thoảng có một lần chân tâm này hiện ra, việc tốt, tuyệt đối là việc tốt. Có tia sáng này thì quý vị đã có lòng tin rồi, hi vọng một niệm thanh tịnh này có thêm vài lần, thương xuyên có. Thời gian càng ngày càng dài, từ từ thì quý vị có thể được nhất tâm bất loạn. Vậy chúng ta biết vọng tâm từ đâu mà có rồi? Trong Kinh Hoa Nghiêm nói rất rõ ràng, cũng không khó hiểu, vọng tâm là cái gì? Chấp trước phân biệt khởi tâm động niệm. Ý nghĩa của khởi tâm động niệm tương đối sâu, nhưng phân biệt chấp trước dễ hiểu. Chúng ta bắt đầu từ trong này, trong cuộc sống hàng ngày buông xả phân biệt chấp trước hết khả năng của mình, hết mình mà buông, ngày ngày học buông xả, từng phút từng giây học buông xả. Phương pháp nào có hiệu quả nhất? Nói cho các vị biết có hiệu quả nhất chính là nhất tâm chấp trì danh hiệu. Vì sao vậy? Chúng ta niệm Phật thì vọng niệm sẽ không xen vào được, trong niệm Phật còn lẫn lộn vọng niệm, cho thấy tập khí vọng niệm rất sâu, sức mạnh của tập khí vọng niệm đó rất lớn, sẽ cho chúng ta tâm cảnh giác cao độ, thì nhất định nên dùng.

Phương pháp của Ấn Quang đại sư dạy cho chúng ta ba cái rõ ràng, Phật hiệu từ trong tâm sanh khởi rõ ràng, trong miệng niệm A Di Đà Phật rõ ràng, lỗ tai nghe được rõ ràng, lại thêm vào nhớ số là tốt nhất. Trong mười câu Phật hiệu đây là câu thứ mấy, niệm đến thuần thục, thuần thục được khoảng ba năm, chúng ta thường nói một ngàn ngày. Công phu ba năm niệm không thể gián đoạn, ba năm tâm thanh tịnh hiện tiền. Lúc này có hiện tượng gì? Không niệm mà niệm, niệm mà không niệm, cảnh giới này rất có thể hiện bày, đây là cảnh giới tốt. Ở trong cảnh giới này dùng tâm bình thường để xem xét, không có vui mừng, cũng không có lo nghĩ. Thật bình thường, công phu cẩn thận giữ gìn không nên gián đoạn. Lại có thêm ba mấy năm cảnh giới không ngừng hướng lên cao hơn. Từ công phu thành phiến nâng lên đến sự nhất tâm bất loạn, sự nhất tâm bất loạn, thì lục thông phục hồi. Vì sao tôi nói như vậy? Nói như vậy cho quý vị tham khảo, tự trong tâm quý vị hiểu rõ công phu của chúng ta đến giai đoạn nào. Thiên nhãn thiên nhĩ thông hiền tiền, thì công phu của quý vị đã đắc lực. Quý vị đến giai đoạn sơ quả, tha tâm, túc mạng thông hiện tiền, quý vị đến giai đoạn nhị quả. Thần túc thông hiện tiền quý vị đến giai đoạn tam quả, kiến tư phiền não thực sự đã dứt, thì quý vị đến giai đoạn A La Hán, vãng sanh đến cõi phương tiện hữu dư của thế giới tây phương. Nếu công phu lại hướng lên thêm một tầng, phá một phẩm vô minh, cũng chính là chúng ta thường nói, lục căn ở trong cảnh giới lục trần không khởi tâm, không động niệm. Lục căn có khởi tác dụng không? Khởi tác dụng gì? Rõ rõ ràng ràng, tường tận vô cùng chính là trí tuệ, tự tánh bát nhã trí tuệ hiện ra. Tuy rõ ràng, thấu rõ trong tâm như như bất động, không có khởi lên một ý nghĩ, đây là thiền định, đây là diệu dụng. Lúc này là định tuệ đều có. Định là không động tâm, tuệ là hết thảy rõ ràng, đây là lí nhất tâm bất loạn. Đến tầng lớp này, vãng sanh thế giới tây phương Cực Lạc sanh về cõi thật báo trang nghiêm. Cho nên một niệm lúc lâm chung tương ưng, chắc chắn phẩm vị vãng sanh của quý vị, thực sự có người không ngờ được. Một niệm này lúc lâm chung hợp ý đạo diệu thượng phẩm vãng sanh. Phía trước cũng đã nói không phải không có nguyên nhân, vẫn là có nguyên nhân, đời trước công phu tu tập sâu dày, lúc lâm chung mới có cảm ứng này. Cho nên cổ đức nói sự việc này trong một vạn người khó được một người, nếu như không phải công phu trước đây thâm sâu, thì lúc lâm chung không thể hiện ra cảm ứng này. Sự thị hiện này vẫn là đang khích lệ chúng ta, nên chú trọng tu hành hằng ngày, thì lúc lâm chung rất có thể có cảnh giới này hiện ra. Nói tóm lại là đều phải nên thường ngày buông xả, thực sự nhận biết “phàm sở hữu tướng giai thị hư vọng”. “Nhất thiết hữu vi pháp, như mộng huyễn bào ảnh”.

Giống như Liên Trì đại sư đã nói: lại niệm này, toàn thể đã là Phật. Câu này rất quan trọng, toàn thể này là niệm của Phật, lấy niệm đó niệm Phật, dùng cái niệm này niệm A Di Đà Phật, nên một niệm tức được tương ưng, nên chắc chắn được sanh về nước đó. Đắc bất thoái chuyển vô thượng bồ đề, cái gọi là viên chứng tam bất thoái, đắc quả vị bất thoái, đắc hành bất thoái, đắc niệm bất thoái. Người này lúc lâm chú như đang trong mộng, vì một niệm vãng sanh, cũng nói đến tam bối, nên phẩm loại rất nhiều. Cảnh tượng lâm chung cũng nên tùy đó mà khác, không giống trước đây đã nói: thượng bối, trung bối, hạ bối. Cảnh tượng lâm chung đó là nhất định, một niệm lâm chung vãng sanh, cảnh tượng của họ không giống nhau.

Bên dưới có giải thích, với hàng thượng bối, “sanh tử tình tận, phàm thánh thể không”, biết được Phật không đến đi, mà thấy Phật đến, hiểu rõ sanh tử vốn không mà hiện vãng sanh, xả đây sanh đó, đều như huyễn mộng, nên nói như mộng vậy. Mộng này của họ không phải nằm mộng, cảnh giới này giống như trong mộng, họ không phải nằm mộng. Hàng thượng bối vãng sanh, đây là nói bất luận tu hành pháp môn nào, cửa sanh tử này đã phá được, thực sự thông hiểu rõ ràng không có sanh tử.

Nhà lượng tử lục học Phổ Lãng Khắc người Đức, suốt đời ông nghiên cứu nguyên tử, kết luận cuối cùng ông nói với mọi người: trên thế giới này cơ bản là không có vật chất. Thân thể của chúng ta là vật chất, vốn dĩ không có. Vật chất là gì? Là ý niệm. Ý niệm vô lượng vô số tập hợp một chỗ, mà sanh ra huyễn tướng, phàm phu gọi nó là vật chất. Chư Phật Bồ Tát gọi nó là cảnh giới tướng của A Lại Da, tướng phần của trong tam tế tướng, tướng phần của trong bốn phần. Ý niệm là kiến phần, cho nên vật chất- tướng phần là do kiến phần biến hiện ra. Kiến phần là giả, tướng phần nào đâu có thật? Cho nên đức Phật dạy “phàm sở hữu tướng giai thị hư vọng”. Tướng phần có sanh diệt hay không? Không có sanh diệt. Vì sao không có sanh diệt? nó vốn dĩ không tồn tại, sanh diệt ở đâu! Phật ở trong kinh bảo với chúng ta, duyên tụ thì nó thành hình, duyên tán thì hình mất đi, không có nữa. Thực sự thấu hiểu được đạo lí này, hiểu rõ chân tướng sự thật này, cách nhìn của quý vị với phàm phu không giống nhau nữa.

“Tức tướng ly tướng, đương thể tức không, liễu bất khả đắc”. Đây gọi là “sanh tử tình tận, phàm thánh thể không”. Hiểu rõ, nhận thức được Phật không có đến đi, không có đến đi, thấy Phật đến rồi. Phật từ mà đâu đến? Phật không có đến đi, Phật cũng chỉ là hiện ra, còn Phật đi rồi? “Tùy xứ diệt tận”, còn Phật đến rồi? “Đương xứ xuất sanh”. Tùy xứ diệt tận, không đến không đi, không có sanh không có diệt, đây là chân tướng sự thật.

Liễu đạt, liễu là hiểu rõ, đạt là thông suốt, sanh tử vốn không, không có sanh tử. Sanh tử là cảm giác sai lầm của chúng sanh trong sáu nẻo, họ không hiểu được chân tướng sự thật, họ thấy sai rồi, cho rằng có sanh có diệt. Phật tùy thuận chúng sanh nói sanh trụ dị diệt, đây tùy thuận chúng sanh mà nói. Nếu như Phật tùy thuận cảnh giới của mình chứng được mà nói, Phật nói không sanh không diệt. Sanh tử vốn không, mà hiện vãng sanh. Thế giới tây phương Cực Lạc hiện ra, bỏ đây sanh đó, đều như huyễn mộng. Đối với bản chất của huyễn mộng này, ngài biết được quá rõ ràng, cho nên thấu hiểu. Thế Tôn bất đắc dĩ dùng như mộng để làm ví dụ.

Với hàng trung bối, thấu hiểu thế gian như mộng huyễn bào ảnh, nên lúc lâm chung không chút lưu luyến, đều xem như trong mộng vậy. Trung bối vãng sanh, họ đối với chân tướng các pháp không rõ ràng như hàng thượng bối, vì sao vậy? Vì hàng thượng bối là thân chứng. Hàng trung bối cũng biết, cũng có thể thấu hiểu thế gian, nhưng họ không phải thân chứng, họ là do nghe giáo nhiều, đọc kinh nhiều, cho nên họ giải ngộ, hàng thượng bối là chứng ngộ. Hàng thượng bối thực sự đi vào cảnh giới, hàng trung bối chưa bước vào cảnh giới, cho nên trung bối vãng sanh là sanh cõi hữu dư, những người nào? A La Hán, Bích Chi Phật, Quyền Giáo Bồ Tát, nghĩa là hàng Bồ tát chưa kiến tánh.

Chúng ta học đại thừa chính là ở giai đoạn này, không thể không nỗ lực. Bây giờ đã hiểu được diệu pháp nỗ lực chính là chấp trì danh hiệu. Chúng ta muốn sanh về thế giới Cực lạc, chúng ta quyết định muốn học tập với A Di Đà Phật. Ý niệm này chính là tâm vô thượng bồ đề, chúng ta có thể đem tất cả duyên của thế gian này, duyên của thế xuất thế gian đều buông xả. Trong tâm chỉ có A Di Đà Phật, ngoài A Di Đà Phật ra cái gì cũng không có. Như vật có thể giúp đỡ chính mình nâng cao. Nâng cao đến cảnh giới nào? Nâng cao đến chứng ngộ, từ giải ngộ nâng cao đến chứng ngộ. Giải ngộ biết được chướng ngại chứng ngộ của chúng ta là gì? Chính là vọng tưởng phân biệt chấp trước, chỉ cần đem thứ này buông xả, chướng ngại không còn, chứng ngộ hiện bày. Từ trung bối nâng lên đến thượng bối, cho nên trung bối họ thực sự có giải ngộ, lúc lâm chung họ không lưu luyến gì. Cảnh giới lúc lâm chung xem như trong mộng, trong tâm họ với cảnh mộng là một không phải hai. Cảnh mộng là cái gì? “Đương thể tức không liễu bất khả đắc”. Cho nên tâm của họ là tâm thanh tịnh không có ô nhiễm, cũng có nghĩa là buông xả hết thảy rồi.

Thậm chí hàng hạ bối, người đó lâm chung phảng phất như mộng, được thấy Phật đó cũng được vãng sanh. Hàng hạ bối là ai? Lục đạo phàm phu, vọng tưởng phân biệt chấp trước đều có, tuy học Phật nghe giáo, nhưng chưa hiểu. Ý nghĩa này là gì? Ngay cả giải ngộ cũng không có, chưa nghe hiểu. Trong cuộc sống hằng ngày đối nhân xử thế tiếp vật, vẫn là phiền não tập khí làm chủ. Họ có thể vãng sanh không? Then chốt ở chỗ họ có thật tin hay không, có thật nguyện hay không, có thật niệm Phật hay không, then chốt là ở đây. Nếu như họ có đủ ba điều kiện này, thì người này lúc lâm chung sẽ phảng phất như mộng, thấy được A Di Đà Phật đến tiếp dẫn sẽ chắc chắn được sanh.

Trong dấu ngoặc này đã nói rất rõ, nhưng hạng hạ bối trong nhất tâm tam bối, không bằng với hạ bối trong tam bối chánh tông. Thượng bối trung bối cũng như vậy. Nó với phẩm này phía trước đã nói, thượng bối, trung bối, hạ bối không giống nhau. “Nhất tâm tam bối, phong cách riêng lạ không như thường lệ”. Mấy câu này vô cùng quan trọng. Họ chắc chắn không như những người chuyên tu tịnh tông, khác với người chuyên tu. Nhưng chúng ta đã rõ ràng, trong A Lại Da Thức của những người này có hạt giống A Di Đà Phật, có cội nguồi của kinh giáo tịnh tông, chắc chắn là có. Nhưng ở trong đời này, họ không gặp được tịnh tông, không gặp được duyên của Di Đà. Họ học pháp môn khác thậm chí là học tôn giáo khác, trong A Lại Da Thức có hạt giống Di Đà, cho nên lúc lâm chung gặp được bạn tốt nhắc nhở. Sự nhắc nhở này lập tức từ hạt giống của A Lại Da khởi lên, thì họ có thể tin, họ có thể phát nguyện, họ thật sự buông bỏ vạn duyên một lòng chuyên niệm, một niệm mười niệm Phật đến tiếp dẫn họ vãng sanh. Vãng sanh đến thế giới Cực Lạc phẩm vị hoàn toàn không giống nhau. Từ thượng thượng phẩm đến hạ hạ phẩm tất cả đều có, họ là phẩm nào khó mà xác định, chỉ có tự họ biết được.

Chúng ta xem đoạn kế tiếp, như trên thấy được, niệm Phật đạt nhất tâm. Đạt là đạt đến, công phu niệm Phật niệm đạt đến nhất tâm bất loạn. Người được vãng sanh, phẩm loại khác nhau, trên tức thánh hiền, dưới đến phàm phu. Phẩm vị này của họ chín phẩm đều có, từ thượng thượng phẩm đến hạ hạ phẩm. Niệm Phật đạt được nhất tâm cho đến có thể phát một niệm tịnh tín, đạt được một niệm tịnh tâm, phát một niệm tâm niệm vị Phật đó đều được vãng sanh.

Hiển bày pháp môn rộng lớn, trong xã hội ngày nay gọi là đa nguyên văn hóa, không cùng quốc tịch, không cùng văn hóa, không cùng tín ngưỡng, không cùng chủng tộc. Nhưng họ cùng một tự tánh, cùng một nguồn cội. Cho nên lúc lâm chung nếu gặp được duyên như vậy, ở trong sát na đó họ thật có thể tin, thật sự muốn vãng sanh, thật niệm một câu A Di Đà Phật, không xen tạp mảy may vọng niệm, đây chính là một niệm tịnh tâm. Một niệm tịnh tâm này niệm A Di Đà Phật đều được vãng sanh. Nhất tâm thật đáng quý!

Hạng người thấp nhất, tức là ngũ nghịch thập ác, lâm chung phát nguyện, chí tâm niệm Phật, mười tiếng liên tục, cho đến chỉ được một tiếng, khi hơi thở cuối cùng, lúc đó một tiếng A Di Đà Phật, được khế lí nhất tâm, cho nên cũng được vãng sanh. Đây nói lên công đức nhất tâm là tối cao nhất. Ở đây nói người thấp nhất đó, là nói đến ai? Trước lúc họ chưa niệm Phật vãng sanh tạo ngũ nghịch thập ác, ở phía trước nói trong tam bối vãng sanh, họ là hạ hạ phẩm. Nhưng loại người này lúc lâm chung gặp được bạn lành, vừa nhắc đền thì lập tức tin tưởng, lập tức phát nguyện vãng sanh tịnh độ. Chí tâm niệm Phật. Hai chữ chí tâm này rất quan trọng, chí tâm là cái gì? Chân tâm. Không hoài nghi, không xen tạp gọi là chí tâm. Mười tiếng liên tục, thậm chí không kịp niệm mười tiếng, chỉ niệm được một tiếng, niệm một câu thì họ vãng sanh. Nhưng một câu này, một câu này lại khế lí nhất tâm, đây là cảnh giới chẳng thể nghĩ bàn- khế lí nhất tâm. Hiển bày công đức nhất tâm là tối cao nhất. Phật lúc đang thuyết pháp đã nói nhiều lần: “chế tâm nhất xứ, vô sự bất biện”. Phía trước chúng ta học qua “chỉ tâm nhất xứ”, chỉ của chỉ quán. Chúng ta đem tâm ngừng ở một nơi, “vô sự bất biện”, người này tuy tạo ngũ nghịch thập ác, lúc lâm chung có thể đem tâm ngừng ở nơi A Di Đà Phật, một niệm sau cùng, một niệm sau cùng không gì khác, hoàn toàn là A Di Đà Phật.

Pháp môn tịnh độ trì danh vi diệu khó nghĩ bàn, ngũ nghịch thập ác lâm chung niệm Phật, ý hợp đạo diệu, khế lí nhất tâm, tức vượt sanh tử, mà lên bất thoái. Sự bất thoái này là tam bất thoái viên mãn. Diệu là diệu ở chỗ nào? “Ý hợp đạo diệu, khế lí nhất tâm”, tám chữ này chẳng thể nghĩ bàn! Khế lí nhất tâm, sanh về thế giới tây phương Cực Lạc là thượng bối vãng sanh. Họ ở thế gian này là gì? Thế gian là ngũ nghịch thập ác, lúc lâm chung vãng sanh lại có thể là thượng bối vãng sanh. Hiện ra pháp môn trì danh, phương tiện rốt ráo, chẳng thể nghĩ bàn, đây là thật không phải giả.

Chúng ta lại xem đoạn sau, Niệm Lão phân tích cho chúng ta, phân tích rất xuất sắc.

Phía trên hai loại vãng sanh. Một là tam bối vãng sanh, đều do phát tâm bồ đề, nhất hướng chuyên niệm, đây là tông chỉ của kinh này vậy. Chính là nguyên tắc chỉ đạo tu hành cao nhất của tịnh độ tông, “đều là do phát tâm bồ đề nhất hướng chuyên niệm”.

Hai là, một niệm tịnh tín, một niệm vãng sanh, đều ở một niệm. Một niệm là thật tướng, là thể của kinh này vậy. Điều thứ hai này thù thắng so với điều thứ nhất. Điều thứ nhất là tông chỉ của kinh này, thứ hai là thể của kinh này. Điều này hay quá! Một niệm này, một niệm là thật tướng. Một niệm này chính là tự tánh của chính mình, một niệm này là bản tánh chân như của chính mình, lí thể chân tâm. Một niệm tịnh tâm là thể của tâm bồ đề, tâm bồ đề viên mãn. “Niệm vị Phật đó, chính là chuyên niệm”, so với phía trước đã nói nhất hướng chuyên niệm còn chuyên hơn.

Nên biết nhất tâm tam bối cũng không nằm ngoài tông chỉ của kinh này vậy, tương ưng với tông chỉ của kinh này, hiển bày ra tông chỉ của kinh này. Nguyên tắc chỉ đạo tu học cao nhất. Nhất tâm tam bối và nguyên tắc chỉ đạo cao nhất này hoàn toàn tương ưng. Pháp môn trì danh của tịnh tông, phương tiện rốt ráo, chẳng thể nghĩ bàn!

Lại Quán Kinh ngũ nghịch thập ác có thể vãng sanh. Phật ở trong Kinh Quán Vô Lượng Thọ Phật đã nói. Nhưng kinh này chỉ trừ ngũ nghịch, phỉ báng chánh pháp là không thể vãng sanh vậy.

Gia Tường ở trong Quán Kinh Nghĩa Sớ chú thích: phẩm thứ ba làm ác có ba người, ba loại người làm ác.

“Thứ nhất nói về người làm mười điều ác”, chính là mặt trái của mười thiện nghiệp đạo. Sát sinh, trộm cắp, tà dâm, vọng ngữ, hai lưỡi, ỷ ngữ, ác khẩu, tham dục, sân nhuế, ngu si đây là mười ác. Ngũ nghịch là giết cha, giết mẹ, giết A La Hán, làm thân Phật chảy máu, phá hòa hợp tăng đây là ngũ nghịch. Trong kinh này chỉ trừ ngũ nghịch, hủy báng chánh pháp, là không thể vãng sanh. Gia Tường đại sư nói loại ác thứ nhất là làm mưới tội ác.

“Thứ hai làm tứ trọng”, tứ trọng là bốn giới trọng của người xuất gia: Sát sanh, trộm cắp, tà đâm, vọng ngữ, đây là bốn giới trọng.

“Thứ ba tạo tội ngũ nghịch”, không biết báng pháp xiển đề, báng pháp gọi là xiển đề. Xiển đề là tiếng Phạn, dịch thành chữ hán là người không có căn lành, người này không có căn lành nên gọi là xiển đề, báng pháp chính là không có căn lành. Không có căn lành chắc chắn không thể vãng sanh. Vì sao vậy? Họ không tin tưởng, cơ bản không tin tưởng tịnh độ, không tin tưởng có Phật A Di Đà, không tin tưởng có thế giới Cực Lạc, họ làm sao có thế phát nguyện vãng sanh? Cho nên đây gọi là nhất xiển đề. Nên biết ác không cùng, mười ác bốn trọng năm nghịch cũng được sanh tây phương. Nếu là báng pháp xiển đề không được vãng sanh vậy. Ngũ nghịch thập ác tứ trọng không báng tịnh tông. Họ có thể tin, họ có thể lí giải, họ có thể phát nguyện, họ cầu sanh tịnh độ, có thể được sanh không? Có thể. Cho nên trong Kinh Vô Lượng Thọ nói “chỉ trừ ngũ nghịch, phỉ báng chánh pháp”, chú trọng ở sau câu này, nếu như nói là phỉ báng chánh pháp chắc chắn không được sanh, vậy ngũ nghịch thập ác lại phỉ báng Phật pháp thì họ không thể sanh, ngũ nghịch thập ác không phỉ báng cháng pháp họ vẫn có thể được sanh. Phía trước đã nói hạ bối vãng sanh là ác phàm phu, thượng bối vãng sanh là đại phàm phu, trung bối vãng sanh là tiểu phàm phu, hạ bối đều là ác phàm phu.

Phía sau nói: nếu là báng pháp xiển đề không được vãng sanh, xiển đề không tin pháp, không tin tưởng Phật pháp. Lâm chung tuy nói có vô lượng Phật lúc đó không tin, họ không muốn tin thì họ làm sao phát nguyện vãng sanh? Cho nên họ “không được vãng sanh”, đạo lí là ở đây.

Lại An Lạc Tập đã nói rõ, đã dẫn lục ở trước, cái đấy không thừa, phía trước chúng ta đọc qua.

Lại “tứ thiếp sớ” có thêm nghĩa khác. Sớ nói, như trong 48 nguyện trừ người báng pháp ngũ nghịch. Như lai sợ chúng sanh tạo hai tội này, nên phương tiện nói không được vãng sanh. Cũng không phải không nhiếp vậy.

Tứ Thiếp Sớ là Thiện Đạo đại sư tạo. Thiện Đạo đại sư là Phật A Di Đà tái lai. Lời này là Phật chính của đức Phật A Di Đà vì chúng ta mà nói. Nguyện thứ hai mươi, có trừ người báng pháp ngũ nghịch, có câu này. Phía dưới giải thích: đây là Phật Thích Ca Mâu Ni sợ chúng ta tạo hai tội lỗi này. Tạo ngũ nghịch không tin Phật pháp, nên phương tiện nói không được vãng sanh. Không phải thật không thể vãng sanh.

“Nếu tạo”, phía sau nói đã từng sám hối. Tạo tội báng pháp, tạo tội ngũ nghịch, có ví dụ chưa? Có. Thiên Thân Bồ Tát lúc trẻ học tiểu thừa, hủy báng đại thừa, sau này đã được anh của ngài dạy dỗ, cuối cùng ngài giác ngộ, đã hiểu rõ. Trước đây ngài soạn 500 luận phê bình đại thừa, tạo nghiệp hủy báng đại thừa, sau khi ngài sám hối, ngài muốn chuộc tội, thật phát tâm ngài muốn cắt đi cái lưỡi của mình, anh của ngài hỏi ngài, vì sao vậy? Ngài nói: trước đây em nói chuyện tạo tác tội nghiệp, bây giờ em phải sám hối. Anh của ngài nói: không cần vậy. Ngươi lại dùng cái lưỡi của ngươi tán thán đại thừa thì không phải tốt sao? Sau này lại soạn 500 luận tán thán đại thừa, ngài vãng sanh tịnh độ. Cho nên là đã từng sám hối, phát nguyện, trì danh hiệu Phật, vẫn được vãng sanh. A Di Đà Phật vẫn tiếp nhận, vẫn đến tiếp dẫn, quý vị vẫn được sanh.

Lời của hai sớ tuy thù thắng, nhưng không tương vi. Gia Tường đại sư gọi đó là báng pháp xiển đề, không thể khởi tín, nên không được sanh. Ý của Thiện Đạo đại sư là tuy là báng pháp ngũ nghịch, nhưng lúc lâm chung nghe pháp có thể tin sám hối thay đổi, chí tâm tín lạc, nguyện sanh nước đó. Ngay cả mười niệm, Phật thùy đại từ, cũng có thể được vãng sanh Cực Lạc. Thiện Đạo đại sư nói, là thật! Xiển đề cũng có thể thành Phật, nên lâm chung nếu sanh chánh tín, tức không phải xiển đề, họ đã thay đổi. Ngạn ngữ có câu: “người biết quay đầu thật đáng quý”, huống hồ Thế Tôn vì chũng ta nói rất nhiều, rất rõ ràng “hết thảy chúng sanh vốn dĩ là Phật”. Người xưa, bậc cổ thánh tiên hiền bảo với chúng ta “nhân tánh vốn thiện”, với ý nghĩa quý vị vốn dĩ là Phật hoàn toàn tương đồng. Quý vị nhất thời mê hoặc, mất đi tự tánh biến thành phàm phu, tạo vô lượng vô biên tội nghiệp, tạo tội nghiệp là vọng tâm khiến quý vị tạo, bây giờ quý vị quay đầu, quý vị đã sám hối, là chân tâm chỉ đạo quý vị. Ngạn ngữ gọi là “tà không thắng chánh”, chân tâm là chánh, vọng tâm là tà. Phát nguyện cầu sanh tịnh độ, chấp trì danh hiệu là chánh, quá khứ tạo tác ngũ nghịch báng pháp đó đều là tà. Tà không thắng chánh, vì sao vậy? Vì tà là giả, chánh là thật, chánh là mãi mãi không đổi, tà là sát na vô thường. Sát na sanh diệt không thể hiểu được, chúng ta hiểu rõ đạo lí này, thì thật sự tin tưởng khẳng định tà không thắng chánh. Một niệm chánh có thể trừ vạn ác, một niệm chánh này chẳng thể nghĩ bàn. Đáng quý của con người chính là họ có thể quay đầu, họ biết sám hối, họ thật sự tin có thế giới tây phương Cực Lạc, thật có A Di Đà Phật, chính mình xác thực đúng vậy, thật đúng là “vốn dĩ là Phật”. Vấn đề này đương nhiên có thể giải quyết. Đây là vấn đề lớn còn có thể giải quyết. Ngày nay trên trái đất những tai nạn này là vấn đề nhỏ, ngũ nghịch, thập ác, báng Phật là nghiệp vô gián địa ngục, đều có thể từ vô gián địa ngục lên đến thế giới tây phương Cực Lạc, thượng thượng phẩm vãng sanh. Thật không thể nghĩ bàn, vô gián địa ngục là tầng dưới cùng. Thế giới tây phương Cực Lạc thượng thượng phẩm vãng sanh là tầng cao nhất. Quý vị thấy lời nguyện oai thần của Phật A Di Đà có thể giúp đỡ quý vị, từ hạ hạ phẩm lên đến thế giới Cực Lạc thượng thượng phẩm. Thượng thượng phẩm là cái gì? Pháp thân Bồ Tát.

Tiếp theo bên dưới câu này nói rất hay, nhưng người xiển đề lâm chung sanh tín, thật là khó trong khó, câu này là thật không phải giả. Có hàng xiển đề lúc lâm chung sanh tín hay không? Có thể có, chúng ta chắc không phủ định. Vì sao có thể có? Phía trước đã nói qua, căn lành ở đời. Nếu họ không có căn lành ở đời trước, thật gọi là khó trong khó, là quá khó. Trong đời quá khứ có căn lành, khó trong khó họ cũng có thể làm được.

Như Quán Kinh nói: người mười niệm lúc lâm chung được vãng sanh, đã là một trong vạn vạn, vạn vạn là một ức, trong một ức người có thể có một. Nếu như Tứ Thiếp Sớ gọi là báng pháp ngũ nghịch, lúc lâm chung có thể chí tâm tín lạc niệm Phật vãng sanh, là một trong ức ức vậy. Lời này của Niệm Lão là khích lệ chúng ta, chúng ta đã đọc được nhưng lời này, đừng bao giờ có thể sinh ra một sai lầm, nghĩa là thế nào? Bây giờ không muốn học, bỏ mặc, lúc lâm chung vẫn còn kịp, bây giờ việc xấu gì cũng đều có thể làm, lâm chung còn có thể vãng sanh. Nếu như tồn tại tâm này thì sai rồi, quá sai, rất sai! Trước tiên nên nghĩ đến, người này lúc lâm chung họ đã chuẩn bị ba điều kiện quan trọng. Ba điều kiện quan trọng này, nghĩ mà xem chúng ta lúc lâm chung có thể gặp được không? Đây là thầy Lý lúc xưa thường nhắc nhở hàng hậu bối chúng tôi.

Thứ nhất lúc lâm chung đầu óc minh mẫn, cơ duyên này lớn hay không? Chúng ta xem qua rất nhiền bà con bạn bè, lâm chung sống ở bệnh viện, lúc đi thăm họ rất nhiều người mất đi tri giác, không nhận ra ai. Bây giờ chúng ta thấy được rất nhiều người già, bị bệnh gì? Bệnh đãng trí. Khi đã mắc bệnh này hi thì hi vọng không còn nữa, thật đáng sợ. Bị bệnh đãng trí thì chắc chắn không thể sanh tịnh độ, đều kiện đầu tiên, khó!

Thứ hai ở trong thời cơ khẩn cấp, gặp được một bạn lành thực sự thông hiểu tịnh độ, quý vị có thể gặp được người này không? Đây cũng rất khó, không dễ gì.

Điều kiện thứ ba là tự quý vị nghe được lời giảng đạo của thiện tri thức, lập tức tin tưởng, lập tức phát nguyện cùng theo niệm Phật. Ba điều kiện đầy đủ, hiện tượng này có thể hiện ra. Ba điều kiện này không đầy đủ thì quý vị không có phần!

Cổ đức chú giải trong Quán Kinh, trong Kinh Vô Lượng Thọ, nói đến vấn đề này. Niệm lão không thể không nhắc đến.

Câu sau cùng này nhắc nhở chúng ta không thể bỏ qua, công phu nhất định nên làm lúc thường ngày, bây giờ nên làm, sự việc này không đợi được, ngày ngày nên làm. Bỏ ác làm lành, cải tà quy chánh, phát tâm bồ đề, nhất hướng chuyên niệm. Đem những công đức chúng ta tu hằng ngày, không cầu danh văn lợi dưỡng của thế gian, hồi hướng thật tế, hồi hướng bồ đề, hồi hướng chúng sanh. Hồi hướng thật tế chính là hồi hướng Phật A Di Đà, hồi hướng bồ đề là hồi hướng thế giới Cực Lạc, hồi hướng chúng sanh là biến pháp giới hư không giới chúng sanh khổ nạn trong lục đạo, có duyên với hết thảy chúng sanh, tương lai chúng ta vãng sanh bất thối thành Phật rồi, với hết thảy chúng sanh có duyên trong biến pháp giới hư không giới, giống như Phật A Di Đà. Phật không độ người không có duyên! Cho nên chúng ta bây giờ nên phát tâm hướng đến Phật A Di Đà học tập, sau khi thành Phật giống như Phật A Di Đà, thế giới Cực Lạc biến pháp giới hư không giới. Nói cách khác ở mọi nơi đều có phân bộ của thế giới Cực Lạc, phân bộ này ai làm nên? Những vị Phật Như Lai này ở tây phương thế giới tu học thành tựu, cảm niệm ân đức của Phật A Di Đà, biết ơn đền ơn. Cho nên thế giới Cực Lạc biến pháp giới hư không giới, phân bộ với bộ gốc là một không phải hai, vi diệu không nên lời! Cho nên chúng ta đọc chú giải này, đem tâm cảm ơn, tâm đền ơn, hồi hướng cho Hoàng Niệm Tổ lão cư sĩ, và Hạ Liên Cư lão cư sĩ. Không có hai người này, chúng ta đối với Kinh Vô Lượng Thọ, sẽ không thể có nhận thức sâu sắc thế này, cũng không thể có niềm vui nhiều như thế. Pháp hỷ sung mãn, thường sanh tâm hoan hỷ, đây là vì sao? Chúng ta đang giải ngộ không phải giác ngộ. Giải ngộ hướng lên cao hơn, làm mạnh thêm tín tâm của chúng ta, khiến chúng ta buông xả tất cả những nghi hoặc đối với thế giới tây phương Cực Lạc. Chúng ta thật phát nguyện, thật cầu sanh, đã buông xả duyên đối với thế giới này, sanh tử đã buông xả, tình chấp đã buông xả. Khiến chúng ta đối với vãng sanh thế giới Cực Lạc, thân cận Phật A Di Đà tràn đầy tín tâm. Ân đức này không thể quên được, biết ơn đền ơn. Phương pháp báo ân chính là nghiêm túc nỗ lực niệm Phật cầu sanh tịnh độ.

Hết giờ rồi, hôm nay chúng ta học đến đây.

Hết tập 424

Tịnh Độ Đại Kinh Giải Diễn Nghĩa Tập 424 PAGE 1