Tịnh Độ Đại Kinh Giải Diễn Nghĩa

Tập 361

Chủ giảng: Tịnh Không Pháp Sư

Chuyển ngữ: Hạnh Chơn

Biên tập: Bình Minh

Thời gian: 05.04.2011

Địa điểm: Tịnh Tông Học Viện _Úc Châu

Chư vị pháp sư, chư vị đồng học, mời ngồi xuống. Mời quý vị xem Đại Thừa Vô Lượng Thọ Kinh Giải, trang 426, bắt đầu xem từ hàng thứ năm, đếm từ dưới lên.

“Hạ vân kiến thọ thành nhẫn, tiền biến cử lục căn. Thử độc vân kiến giả, cái tiêu nhãn căn dĩ liệt dư căn dã”.

Về sự tuy nói lục căn nhưng trên thực tế là vận dụng qua lại, nên chỉ đưa ra một căn còn năm căn khác tự nhiên bao hàm trong đó. Ở đây lục căn chỉ nói đến kiến là nhãn căn. “Kiến thọ thành nhẫn”, thành tựu nhẫn nhục ba la mật và viên mãn nhẫn nhục ba la mật_vô sanh pháp nhẫn. Thật như nguyện thứ 41 trong 48 nguyện của Phật A Di Đà. “Tứ thập nhất thọ kiến Phật sát nguyện”. Ở trong bồ đề thọ có thể nhìn thấy quốc độ của mười phương chư Phật, đương nhiên bao gồm cả địa cầu chúng ta vào trong đó và cũng thấy rất rõ ràng, rất tường tận.

“Dữ đệ tứ thập thất nguyện, tứ thập thất văn danh đắc nhẫn nguyện”. Nhẫn này là vô sanh pháp nhẫn. Nên đoạn kinh văn này giới thiệu thành tựu của nguyện thứ 41 và nguyện thứ 47. Từ đó cho thấy, thế giới Cực Lạc đích thực là do công đức viên mãn của 48 nguyện hiện ra. “Hội Sớ thích vân” đây là chú giải của các bậc cổ đức người Nhật Bản. “Ngưỡng duy đạo tràng thọ giả chánh thị chánh giác quả mãn chi mãn xí dã”. Giống như dựng lên một ngọn cờ, ngọn cờ này đại tượng trưng cho điều gì? Tượng trưng Phật A Di Đà nhân viên quả mãn, cứu cánh thành Phật. “Danh hiệu giả, tức thị bổn nguyện thành tựu chi thật thể. Cố nguyện dĩ văn danh vi đắc nhẫn nhân. Thành tựu dĩ kiến thọ minh kỳ tướng”. Bên dưới là chú giải nhỏ. “Vi Di Đà đại nguyện ký dĩ thành tựu. Tắc dĩ kiến thọ chứng minh đắc nhẫn chi sự tướng”. Thành tựu đại nguyện của Phật A Di Đà. Bồ đề thọ giống như viện triển lãm vậy. Ở cây này hoàn toàn nhìn thấy nên cây này thật không thể nghĩ bàn.

“Bỉ danh văn, tức đạo tràng thọ chi diệu thanh. Như Tiểu Bổn viết, văn thị âm giả, tự nhiên giai sanh niệm Phật niệm pháp niệm tăng chi tâm”. Nhìn thấy Bồ đề thọ, nghe đến sáu chữ hồng danh tự nhiên đều sanh. Không phải mấy người, không phải số ít người. Phàm là người vãng sanh đến thế giới tây phương Cực Lạc đều là như vậy. Thấy cây nghe tên đều có thể sanh khởi tâm nghĩ nhớ tam bảo. Phật là giác, giác trên đề kinh. Pháp là bình đẳng, tăng là thanh tịnh. Cũng chính là nói, tự nhiên sanh tâm thanh tịnh bình đẳng giác. Đây là công đức chân thật. Thanh tịnh bình đẳng giác chính là bổn thể của Tam bảo, là tam học là tam tuệ. Tất cả pháp đều không rời thanh tịnh bình đẳng giác. Tám vạn bốn ngàn pháp pháp môn, vô lượng pháp môn đều hàm nhiếp trong đó.

Ở thế giới Cực Lạc, chúng ta đã thấy cây, cũng đã nghe danh hiệu. Hay nói cách khác, những thứ lục căn tiếp xúc được không có gì là không thanh tịnh bình đẳng giác. Đây là công đức thông suốt cứu cánh viên mãn của tự tánh. Nếu nói lớn thì biến pháp giới hư không giới, nói đến nhỏ thì vi tế của thứ cực kỳ vi tế. Điều không thể nghĩ bàn là lớn nhỏ không hai. Trong nhỏ thấy được lớn, lớn thì không có thu nhỏ, nhỏ cũng không có phóng to, trùng trùng vô tận.

Bên dưới nói: “Thử kiến thọ tức A Di Đà chi quả đức dã. Dĩ thử huống bỉ danh văn đắc nhẫn ích di trước minh dã”. Mấy câu này nói ra tổng kết ở bên dưới. Đại ý nói rằng thấy cây chính là thấy quả đức của Phật A Di Đà. Tu nhân chứng quả, hiển hiện sự viên mãn ở nơi cây đại thọ này. Đại thọ này được ví như phòng triển lãm. Đức Di Đà từ sơ phát tâm, phát nguyện như thế nào, tu hành ra sao và thành tựu như thế nào, ở trong phòng triển lãm này không thiếu thứ gì, đều nhìn thấy hết. “Ích di trước minh” là cực kỳ rõ ràng, vô cùng rõ rệt. Thấy rõ ràng, nghe rõ ràng. Trong tâm minh bạch cũng chính là đã giác ngộ.

Tóm lại “danh hiệu dữ thọ giai thị quả địa đại giác diệu đức chi sở hiện. Giai thị viên viên quả hải viên dung cụ đức”. Không những là cây, cây là đưa ra một ví dụ. Một cọng cây ngọn cỏ, một sợi lông hạt bụi. Trong kinh nói một sợi lông là vật nhỏ nhất trong chánh báo. Sợi lông trên thân chúng ta là vật nhỏ nhất của chánh báo. Một hạt bụi là vật nhỏ nhất trong y báo, vật nhỏ nhất trong hoàn cảnh vật chất đều là diệu đức của Phật A Di Đà hiện ra. Đều là quả hải viên dung cụ đức của Phật A Di Đà. Hoàng Niệm Tổ tiếp tục nói với chúng ta:“giai thị thanh tịnh cú”. “Thanh tịnh cú” chính là “Chân thật trí tuệ vô vi pháp thân”. Đây là nói tự tánh, nói về thường tịch quang. Tánh đức dùng trí huệ để tượng trưng. Nghĩa là tất cả chúng sanh vốn tự đầy đủ trí huệ đức tướng của Như Lai, câu này bao gồm hết tất cả.

Vô vi pháp thân chính là bản thể của vạn hữu mà hiện nay trong triết học nói. Đều là chân thật rốt ráo. Rốt ráo chân thật chính là tự tánh, chỉ có nó là chân thật. Vì sao vậy? Vì nó vĩnh hằng bất biến, không sanh không diệt, không đến không đi, không cấu không tịnh và không phải một cũng không phải khác. Đây là chân thật rốt ráo. “Diệc tức thị đương nhân tự tánh”. Câu này vô cùng quan trọng. Nói nhiều như vậy nhưng có liên quan gì đến chúng ta chăng? Câu này đã nói minh bạch, đương nhân tức là chính mình, không phải người khác. Chính là tự tánh của chính mình.

Từ đó cho thấy, thế giới Cực Lạc có sự liên quan mật thiết với chúng ta biết bao, tất cả đều do tự tánh biến hiện ra. Phật A Di Đà từ đâu mà có? Phật A Di Đà cũng là trong tự tánh mình biến hiện ra. Rời tự tánh thì không có pháp nào được thành lập, đến hư không cũng không có. Vì sao vậy? Vì hư không cũng là tự tánh biến hiện ra. Đây là chân tướng sự thật. Chúng ta với Chư Phật Bồ Tát có quan hệ gì? Chúng ta với vũ trụ này là quan hệ gì? Chúng ta với tất cả chúng sanh có quan hệ ra sao? Đây là luân lý của Phật pháp đại thừa. Luân lý là nói đến mối quan hệ, mối quan hệ này nói cho rốt ráo đó là nhất thể, không thể phân khai.

Đại vũ trụ giống như thân thể này của chúng ta. Thân thể hiện nay của chúng ta là một tế bào trong thân thể. Nói tế bào là nói rất lớn, nó là một phần tử, một tiểu thể, một hạt nguyên tử. Hiện nay các nhà lượng tử học nói là một tiểu quang tử. Đại khái Đức Phật thường dùng câu nói là “cực vi chi vi”. Nếu không có thứ cực vi chi vi này thì thân thể này không thể tồn tại, nó sẽ không có thân thể này. Nếu hiện tượng vật chất không tồn tại, thì giữa vũ trụ này không có vật gì gọi là thật thể cả, phàm phu gọi là thật thể. Phật pháp đại thừa vô cùng thù thắng chính là thuật rõ chân tướng.

Suốt cuộc đời tôi luôn giữ tấm lòng biết ơn. Không gặp được chân thiện tri thức, tôi làm sao biết được những điều này. Ba người thầy của tôi, thiếu một người cũng không được, tôi không thể thành tựu. Thầy Phương Đông Mỹ giúp tôi nhận thức Phật giáo, nhận thức đại thừa. Chương Gia đại sư giúp tôi đặt nền tảng để tu học đại thừa. Cư sĩ Lý Bính Nam suốt mười năm dẫn dắt tôi nhập môn. Nếu nhập môn mà không có thành tựu thì đó chỉ là nhập môn, hoảng cách đạt đến tiêu chuẩn còn rất xa. Bước vào cửa lớn là vườn, chưa đi vào được trong nhà. Điều này cần phải cảm ân 30 năm hộ trì của bà Phật tử họ Hàn, khiến tôi đối với Phật pháp kiên nhẫn không từ nan. Biết được sự tuyệt vời của cung điện, biết được nơi ra vào. Còn phải cảm ơn chư Phật Bồ Tát và ơn trên kéo dài thọ mạng, nếu thọ mạng không dài thì nhận thức không đủ thấu triệt.

Chúng ta không phải hàng thượng thượng căn. Hàng thượng căn cũng không sao, vừa nghe đã ngộ. Hàng trung và hạ căn phải cần thời gian dài huân tu nên thọ mạng là mấu chốt, thọ mạng ngắn sẽ không kịp. Nghĩa là bài tập chúng ta chưa học xong thì thọ mạng đã đến. Đây là gặp nạn. Bài tập học xong thì được. Sáng học đạo tối chết cũng vui. Vì sao vậy? Vì đã được nâng cao, đã thăng cấp. Chưa nghe đạo, nghe tức là khai ngộ. Ngày ngày nghe nhưng không khai ngộ thì thôi. Nghe mà khai ngộ mới giọ là đã giác ngộ. Cũng chính là đã đạt được thanh tịnh bình đẳng giác, như vậy mới được. Còn chưa đạt được thì không thể tính. Đó chỉ là trồng chủng tử trong A lại da để làm nhân duyên tao ngộ trong kiếp sau. Gặp được duyên chúng ta lại tiếp tục tu hành chứ không thể thành tựu ngay trong đời này. Quý vị nghĩ xem sự liên quan này to lớn biết bao.

Quần Thư Trị Yếu đã in ra. Truyền thống văn hoá, Phật pháp đại thừa có thể hưng thịnh trở lại chăng? Khó, rất khó. Khó không phải chúng ta không có tư liệu để học tập, có tư liệu học tập. Những thứ tìm không có giờ cũng đã tìm được, nhưng ai có thể đọc? Ai có thể lý giải? Ai có thể đạt được lợi ích? Đây là việc đại khó! Nếu chúng ta không thể đọc. Đọc rồi không thể lý giải, lý giải rồi không thể dùng, không cách nào thực hành trong cuộc sống thực tế. Nó không khởi tác dụng trong công việc hay đối nhân tiếp vật. Khó ở chỗ này.

Làm sao để đột phá cửa ải khó khăn này? Căn bản của nó là ở chỗ hiếu kính. Hai chữ này có thể đột phá. Hiếu kính từ đâu mà có? Có được từ nơi cha mẹ sư trưởng. Thầy dạy chúng ta hiếu thảo cha mẹ, cha mẹ dạy chúng ta tôn sư trọng đạo. Cha mẹ ngại nói với con cái, ta là cha mẹ của các con, ta nuôi các con rất cực khổ nên con phải hiếu thảo ta. Không thể nói ra điều này. Như vậy phải làm thế nào? Phải cần thầy dạy, như vậy học trò mới sáng tỏ vấn đề. Thầy cũng không thể nói tôi là thầy của các trò nên các trò phải tôn trọng tôi, cần phải tôn sư trọng đạo mới có thể học được. Điều này thầy giáo cũng không tiện nói. Ai nói điều này? Cha mẹ nói. Nên cha mẹ dạy con cái tôn sư trong đạo, còn thầy dạy học trò hiếu thảo cha mẹ. Như vậy mới có thể dạy được người này.

Chúng ta xem xã hội ngày nay, có người nào dạy chăng? Không có người dạy. Người Trung quốc nói một giáp trước, nghĩa là sáu mươi năm về trước, năm đó tôi bắt đầu học Phật. Xã hội Đài Loan lúc đó cha mẹ còn dạy. Dạy con cái nên nghe lời thầy giáo, phải tôn kính sư trưởng. Thầy cũng dạy học trò nên nghe lời cha mẹ, nên hiếu thảo cha mẹ. 60 năm trước còn có người nói như vậy. 10 năm sau hình như không nghe những lời này, đều học người phương tây. Người phương tây không có ngũ luân, chỉ có một luân là bằng hữu. Cha mẹ cũng là bạn bè, thầy giáo cũng là bạn bè. Thật sự có thể làm bằng hữu cũng là khá lắm rồi.

Người ngoại quốc chỉ có một luân, Trung quốc có ngũ luân. Điều này khiến chúng ta nghĩ đến, vì sao Trung quốc chính là học thuật đông phương vượt qua học thuật phương tây nhiều như vậy. Vì người Trung quốc học ngũ luân, nguyên nhân là ở đây. Nói tóm lại các pháp của thế xuất thế gian đều là vấn đề của giáo dục.

Bản tánh con người vốn là thiện, con người là có lương tâm, chỉ xem quý vị dạy như thế nào. Người hiện này đều bị dạy hư hỏng, quan niệm hoàn toàn sai lầm. Chỉ là tự tư tự lợi, chỉ biết mình là hơn hết.

Phật pháp đại thừa sở dĩ nó thù thắng, thù thắng ở đâu? Thù thắng ở chỗ vô ngã. Quý vị xem trong kinh Kim Cang nói: “vô ngã tướng, vô nhân tướng, vô chúng sanh tướng, vô thọ giả tướng”. Nó thù thắng là như vậy. Vô ngã là không có tranh giành, không có xung đột. Có ngã đương nhiên có xung đột. Phật pháp hay ở chỗ trực tiếp thông đến chỗ chân thật rốt ráo, chính là tự tánh, thông trực tiếp, trong đó không có chướng ngại. Minh tâm kiến tánh, kiến tánh thành Phật, nên ở đây nói “tức thị đương nhân tự tánh”. Câu này nói quá hay.

Mục tiêu dạy học của Phật pháp đại thừa là giúp chúng ta nhận biết tự tánh, giúp chúng ta trở về với tự tánh, ngoài ra không có gì khác. Tự tánh là đại viên mãn, vô lượng trí huệ, vô lượng công đức, vô lượng tướng hảo. Tất cả đều đầy đủ, không có khiếm khuyết điều gì. Thế giới Cực Lạc là tự tánh biến hiện ra, thế giới Hoa Tạng cũng là tự tánh biến hiện ra, là tánh đức viên mãn. Ở đây nói “viên dung cụ đức, viên viên quả hải”. Hải là ví cho tự tánh rộng lớn, tự tánh ôm trọn và bao dung tất cả, dùng ví dụ này, thật sự là chính mình.

Trong nhà Phật thường nói không bỏ pháp nào. Đây là nói đến sự bao dung của nó. Tâm lượng ôm trọn cả hư không pháp giới, lại nói không lập một pháp nào. Bất lập ở đây là gì? Trong tất cả pháp không thể chấp trước, không thể phân biệt. Nói đến chỗ cứu cánh thì không thể khởi tâm, không thể động niệm. Thể tánh không chướng ngại hiện tượng, hiện tượng không làm chướng ngại thể tánh. Nó là viên dung. Tánh ở đâu? Tánh ở trong tướng. Tướng ở đâu? Tướng ở trong tánh. Tánh tướng là một, vĩnh viễn không bao giờ tách rời. Tánh đức đại từ bi tự nhiên hiển lộ ra. Đối với tất cả chúng sanh hữu tình hay vô tình, cây cỏ hoa lá, sơn hà đại địa đều là tâm từ bi, là từ bi bình đẳng. Chúc mừng, quý vị đã thành Phật. Cảnh giới này gọi là viên mãn thành Phật. Phật A Di Đà đã đạt được cảnh giới này.

Mỗi người niệm Phật phát nguyện vãng sanh thế giới Cực Lạc. Đến đó sẽ không còn thoái chuyển, đến đó sẽ không còn mê hoặc. Tu học ở đó thành tựu rốt ráo như Phật A Di Đà vậy, đã thành Phật. Thành Phật như vậy là sao? Phật A Di Đà chính là như vậy. Đây thật là không thể nghĩ bàn.

“Cố năng hữu như thị bất khả tư nghì chân thật chi lợi dã”. Đến thế giới Cực Lạc sẽ đạt được lợi ích chân thật rốt ráo. Lợi ích như thế nào? Lục căn lợi ích. Ở đó có lục căn, lục trần nhưng không có lục thức. Vì sao vậy? Vì đã chuyển thức thành trí. Ở thế giới Cực Lạc không có lục thức mà có lục trí. Cái thấy của mắt không phải là nhãn thức thấy, hiện tại chúng ta là nhãn thức. Thức là gì? Là phân biệt chấp trước. Pháp thân Bồ Tát không dùng thức, thức không có. Dùng cái gì để thấy? Dùng tánh thấy để thấy. Tánh thấy thấy được sắc tánh, tánh nghe nghe được âm thanh của tánh. Tướng có kiến văn giác tri, tánh chỉ có một. Lục căn hoàn toàn đã kiến tánh. Đây gọi là đại triệt đại ngộ, minh tâm kiến tánh, kiến tánh thành Phật.

Trí Giả đại sư của Tông Thiên Thai nói, quả vị này gọi là phần chứng tức Phật. Họ là Phật thật chứ không phải Phật giả. Gọi là chứng phần chính là vì họ chưa viên mãn. Vì sao chưa viên mãn? Họ chưa đoạn tận tập khí vô thỉ vô minh. Nếu đoạn tận tập khí vô minh, đó gọi là diệu giác chứ không gọi là Bồ Tát. Thật là Phật là quả Phật cứu cánh viên mãn. Kinh Hoa Nghiêm gọi là diệu giác vị. Đẳng giác vẫn là chứng phần.

Diệu giác đã viên mãn. Diệu giác không ở cõi thật báo. Họ đã thăng cấp lên trú ở cõi trường tịch quang. Cõi thường tịch quang đều là diệu giác còn cõi thật báo là từ viên giáo sơ trú đến đẳng giác, tất cả là 41 địa vị này, họ đều ở trong cõi thật báo. Cõi thật báo thuần là pháp thân Bồ Tát. Nếu chúng ta đã hiểu rõ ràng minh bạch sự thật này thì nên siêng năng nỗ lực tranh thủ. Tranh thủ điều gì? Tranh thủ để vãng sanh vào cõi thật báo trang nghiêm. Đây chính là hàng thượng thượng căn. Có thể tranh thủ và đạt được chăng? Cũng như Thiện Đạo đại sư nói, vạn người tu thì vạn người đi. Chỉ cần bằng lòng tranh thủ thì nhất định có thể đạt được.

Nên tranh thủ như thế nào? Không có gì ngoài buông bỏ. Buông bỏ chấp trước. Không còn chấp trước đối với tất cả pháp trong thế xuất thế gian. Như vậy là tranh thủ đến A la hán, vãng sanh thế giới Cực lạc là sanh vào cõi phương tiện hữu dư, không phải cõi đồng cư. Thật sự không còn chấp trước. Lên cao hơn nữa thì không những không chấp trước, mà đến tâm phân biệt cũng đều không khởi. Tâm phân biệt không còn, vãng sanh thế giới tây phương Cực Lạc là thượng bối vãng sanh trong cõi phương tiện. Thượng thượng phẩm, thượng trung phẩm, thượng hạ phẩm. Là thượng phẩm vãng sanh.

Lên cao thêm nữa thì không những không phân biệt, đến khởi tâm động niệm cũng không còn. Chúc mừng quý vị vãng sanh thế giới tây phương Cực Lạc được sanh vào cõi thật báo trang nghiêm. Không cần bổn nguyện oai thần của Phật A Di Đà gia trì, quý vị cũng là A Duy Việt Trí Bồ Tát, là chính quý vị tự chứng được. Nếu không có năng lực chứng được cảnh giới này thì chúng ta cũng chế phục, khống chế được phiền não, không cho nó khởi tác dụng. Như vậy là sanh vào cõi phàm thánh đồng cư. Người này được oai thần bổn nguyện của Phật A Di Đà gia trì cũng là A Duy Việt Trí Bồ Tát. Nếu nhìn bên ngoài thì trí huệ, thần thông, đạo lực của họ không khác với pháp thân Bồ Tát. Đây là nguyên nhân gì? Là được Phật A Di Đà gia trì, không gia trì thì chúng ta không có.

Nếu tự mình có năng lực sanh vào cõi thật báo như vậy Đức Phật không gia trì chúng ta cũng có, Đức Phật gia trì lại càng thù thắng hơn. Nếu quý vị muốn hỏi, Phật pháp có nhiều pháp môn như vậy, tại sao lại tu pháp môn Tịnh độ? Pháp môn Tịnh độ vô cùng thù thắng lợi ích chính là ở chỗ được oai thần của Phật A Di Đà gia trì. Điều này các pháp môn khác không có. Vấn đề này không thể không biết. Ngày nay chúng ta gặp được nhân duyên này là quá thù thắng, nhất định không thể để nói qua đi vô ích, chúng ta phải nắm bắt từng phút từng giây để học tập. Phải nắm chắc không thể để nó qua đi vô ích. Nắm bắt từng phút từng giây như thế nào? Niệm câu Phật hiệu này liên tục không gián đoạn chính là đã nắm bắt. Gián đoạn tức là ngày hôm qua giảng về thất niệm trong phiền não thì giờ đây chúng ta đã làm mất chánh niệm. Chánh niệm chính là A Di Đà Phật. Niệm niệm là A Di Đà Phật, niệm niệm là chánh niệm.

Chỉ cần mất đi chánh niệm thì tà niệm liền xuất hiện. Còn không có tà niệm thì sao? Không có tà niệm thì vô minh xuất hiện, không khai trí huệ. Nên khi không niệm Phật, không phải vô minh khởi lên thì vọng niệm khởi dậy, đây là điều tất nhiên không có ngoại lệ. Như vậy không niệm được sao? Không niệm Phật toàn là vọng niệm, tất cả đều là vô minh. Vọng niệm là tạo nghiệp! Tạo nghiệp luân hồi. Vô minh là hồ đồ! Không khai ngộ, chướng ngại chúng ta niệm Phật. Đây là việc lớn nhất trong đời người chúng ta. Người khác làm như thế nào chúng ta không biết. Còn chúng ta tự mình y theo đạo lý, phương pháp, và cảnh giới trong kinh điển nói để siêng năng học tập là đúng. Kinh điển là Đức Phật nói, được tương truyền từ đời này sang đời khác. Truyền đến Trung quốc cũng đã 2000 năm. Điều này không phải giả.

Bên dưới nói “Đản danh hiệu tắc thanh văn thập phương phổ bị tam căn”. Đây là nói về nghe danh, công đức nghe danh. Vì sao danh hiệu Phật A Di Đà khắp mười phương đều nghe được, mười phương thế giới đều biết? Là tất cả chư Phật Như Lai đều đang tuyên dương. Tất cả Chư Phật Như Lai trong biến pháp giới hư không giới đều đang giảng kinh thuyết pháp, không có ai không giảng Tịnh Độ Tam Kinh. Đây chính là thay Phật A Di Đà tuyên truyền, quảng cáo, thay Phật A Di Đà chiêu sinh. Có thể tin, có thể lý giải, có thể phát nguyện cầu sanh Tịnh độ, đó là người có nhân duyên với Phật A Di Đà. Không tin, không lý giải, không nghĩ đến thế giới Cực Lạc là người không có duyên với Phật A Di Đà. Nhưng chúng ta biết những người vô duyên đó bất luận sanh đến quốc độ của vị Phật nào, chắc chắn đến cuối cùng thì Văn Thù và Phổ Hiền cũng dẫn họ trở về Cực lạc. Chỉ là đi một đường vòng lớn, cuối cùng vẫn phải trở về Tịnh độ. Thật không thể nghĩ bàn!

Mấy câu bên dưới nói rất hay. “Hiến thọ tắc duy hữu thần du Tịnh độ, mục thiêm bảo thọ, phương năng hoạch ích. Lưỡng giả tương tỷ, tắc văn danh đắc nhẫn chi ích cánh vi hiển trước”. Lợi ích nghe danh còn thù thắng hơn lợi ích nhìn thấy cây báu. Nhìn thấy cây báu cũng giống như ngày nay triển lãm khoa học kỹ thuật cao. Thế giới Cực Lạc không cần viện triển lãm, chỉ dùng cây báu, tức là ở trên bảo thọ triển lãm xuất hiện y chánh trang nghiêm của quốc độ mười phương Chư Phật, chúng ta đều thấy rõ ràng. Nhưng nghe danh thì sao? Nghe danh có thể được vô sanh pháp nhẫn. Ở đây không nói thấy cây báu được vô sanh pháp nhẫn mà nghe danh được vô sanh pháp nhẫn. Nên nghe danh thù thắng hơn thấy cây báu.

“Cố Hội Sớ viết, dĩ thử huống bỉ, văn danh đắc nhẫn ích di trước minh dã”. Di là hiện rõ một cách khác thường, rất rõ ràng. “Thử” là thấy cây báu, “bỉ” là nghe danh. Danh văn thật sự giúp chúng ta nâng cao cảnh giới nhanh. Đây là đại sự nhân duyên mà người tu hành chân chánh muốn cầu cũng không được, nâng cao cảnh giới. Nên người tu hành không coi trọng pháp thế xuất thế gian, họ coi trọng chính là điều giúp họ nâng cao cảnh giới, được lợi ích chân thật.

“ Đắc nhẫn” ở đoạn dưới này. “Tín nan tín chi lý nhi bất hoặc”. “Bất hoặc” nghĩa là không mê hoặc. “Vi nhẫn”, nhẫn có nghĩa là như vậy là đạo lý khó tin. Vì sao khó? Vì nó quá thâm áo, nó quá thần bí. Hàng sơ học còn nông cạn không dễ sanh khởi tín tâm. Có thể tin nghĩa là có thể nhẫn. Nhẫn ở đây chính là chấp thuận, đồng ý và nhận biết, bao hàm những ý nghĩa này trong đó. Không hiểu lý nhưng họ thật sự đã tin. Hiểu không thấu triệt, họ không cần lý giải. Họ chỉ phát nguyện cầu vãng sanh và thật đã vãng sanh. Như vậy là thế nào? Đây là được lợi ích của nhẫn. Họ có lòng tin chắc chắn rằng, nhất định Phật Bồ tát không gạt họ, tuy tôi không hiểu nhưng Phật Bồ Tát dạy tôi nhất định là tốt. Có lòng tin này, họ liền có thể vãng sanh, sanh vào cõi phàm thánh đồng cư.

Nếu họ rõ ràng minh bạch những đạo lý này. Như cảnh giới hiện nay của chúng ta. Cảnh giới này là gì? Là giải ngộ. Không uổng 60 năm học tập, tôi đã hiểu đã thấu triệt. Chưa buông bỏ phiền não tập khí, chúng ta vãng sanh về đâu? Về cõi phương tiện hữu dư. Vì sao vậy? Vì hiểu được đạo lý. Điều này đã nâng cao chúng ta. Nếu thật sự có thể làm được, thật sự có thể buông bỏ khởi tâm động niệm thì có thể trực tiếp sanh vào cõi thật báo.

Không hiểu, không biết nhưng tôi thực hành, tôi tin tưởng Phật A Di Đà. Tin Phật A Di Đà không gạt người. Tin từng câu từng chữ của Phật A Di Đà đều là chân thật nên toàn tâm toàn ý phụng hành. Khi đến thế giới Cực Lạc, rất nhanh sẽ đến cõi thật báo. Vì sao vậy? Vì không có chút chướng ngại nào. Ở cõi phàm thánh đồng cư nghe Phật A Di Đà giảng kinh thuyết pháp. Nghe khoảng năm ngày, ba ngày, bảy ngày liền được đến cõi thật báo. Vì sao vậy? Chúng ta được mười phần thành kính nên được mười phần lợi ích. Ngày nay có được mấy người có tâm thành kính đối với Phật A Di Đà, chí thành cung kính? Thực tế mà nói thì không có. Thân tâm mang vô lượng vô biên tập khí phiền não nên không có năng lực đột phá, dù ngày ngày nghe nhưng vẫn không hiểu. Người xưa dùng một phương pháp là huân tu lâu dài. Nhân duyên này hy hữu khó gặp.

Quý vị đi đến đạo tràng có thể ngày ngày được nghe giảng kinh pháp? Thời xưa có. Ở Trung quốc khi Phật giáo mới truyền vào. Đạo tràng ngày ngày giảng kinh, ngày ngày dạy học giống như nhà trường vậy. Đến thời nhà Đường, nhà Tống vẫn duy trì như thế. Đến Nguyên Minh từ từ suy yếu. Vì sao suy yếu? Bởi con người căn tánh phiền não nhiều. Phiền não nhiều thì chánh niệm ít. Phóng dật nhiều thì cung kính giảm ít. Bên ngoài khi gặp mặt rất khách khí, khiêm hoà lễ độ nhưng không có tâm chân thành cung kính. Bây giờ đến một chút khách sáo bề ngoài đều không có. Đây là điểm khó khăn khi muốn hưng khởi Phật pháp và truyền thống văn hoá.

Ai có thể phục hưng? Chỉ có dựa vào người tái sanh. Chúng sanh còn có một chút phúc khí, muốn học, muốn cầu điều tốt nhưng không có người dạy. Có ý niệm này là tốt, đây chính là cảm, Chư Phật Bồ Tát sẽ có ứng. Chư Phật Bồ Tát đến nhân gian dạy chúng ta. Nếu chúng ta không có ý niệm này, không có mong cầu này chính là không có cảm, như vậy thì Phật Bồ Tát không có ứng. Đạo lý cảm ứng là thật, việc cảm ứng không phải là hư vọng. Chúng sanh có cảm, chư Phật Bồ Tát lập tức có ứng.

Chúng ta sanh trong thời đại này, có lời dự báo là thế giới thiên tai. Tuy thiên tai chưa giáng xuống nhưng khi thiên tai giáng xuống sẽ không kịp. Lúc đó lúng túng như vậy thì chỉ có đi vào trong tam đồ. Đúng là thật đáng thương. Nếu chúng ta chuẩn bị đầy đủ để đối phó thiên tai này, khi thiên tai đến chúng ta không kinh không sợ, chúng ta có thể ổn định. Lúc này cần nhất là tâm an lý đắc, hiểu được thiên tai. Nhân ra sao, quả báo như thế nào đều rõ ràng. Chính mình có trí huệ để đối phó. Khi thiên tai đến không những không bị hại còn có thể được lợi ích chân thật. Như vậy tu hành thật có công đức.

Hiện nay chúng ta ở nhân đạo, sau khi thiên tai đến, chúng ta về thế giới Cực Lạc. Đó là con đường nào? Đó là Phật đạo! Thiên tai nhất định đưa chúng ta thành Phật. Thiên tai giúp chúng ta thành Phật. Đây không phải lợi ích chân thật sao? Người không có chuẩn bị, người lơ là, khi thiên tai đến, tâm hoảng ý loạn như vậy là hỏng hết. Họ đi về đâu? Họ đi vào trong ba đường ác. Cùng là thiên tai nhưng nơi đến không giống nhau. Đối với người tu hành mà nói thì thuận cảnh hay nghịch cảnh, thuận duyên hay ác duyên tất cả đều là tăng thượng duyên. Người tu hành chân chánh, đệ tử Phật chân chánh thì đều là chân thật công đức, chân thật thiện duyên. Thuận nghịch cảnh không có gì là không tốt. Thành tựu chính minh là một tấm lòng biết ơn, khơi dậy lòng báo ân của chính mình, tri ân báo ân.

Vì sao họ không báo ân? Vì họ không biết ơn thì làm sao họ có ý niệm báo ân? Tri ân này là gì? Cha mẹ dạy họ điều hay, thầy tổ cho họ lẽ phải, xã hội cho họ đều tốt, quốc gia cho họ lợi ích, chúng sanh cho họ điều lành nhưng họ đều không biết. Trên đền bốn ơn nặng nhưng họ không hề biết gì đến bốn ơn nặng này mà chỉ là nói cho có lệ thôi. Không biết ân của họ đối với mình là gì? Không biết. Trong tam độc phiền não này đã bị ngu si che đậy. Tuy họ không tham không sân nhưng họ si! Khởi tâm động niệm, ngôn ngữ tạo tác đều trái với tự tánh. Chính minh đã sai lầm, còn dẫn đến xã hội ngộ nhận về Phật pháp, ngộ nhận đối với truyền thống văn hoá. Cũng chính là ngộ nhận đối với thánh hiền, ngộ nhận đối với tổ tông. Tội nghiệt này quá nặng nề. Đọc giới kinh tỷ mỷ chúng ta sẽ hiểu.

Trong Giới Luật Toàn Thư, Hoằng Tán đại sư chú giải giới kinh. Giới sa di, giới tỳ kheo, giới Bồ Tát. Ngài chú giải rất tường tận. Quý vị xem kỹ sẽ hiểu. Bây giờ chỉ sợ là thời gian quá bức bách, học tập chỉ có nắm bắt cương lãnh. Tôi nghĩ nghiên cứu tường tận thời gian không đủ, không kịp. Nếu thật như lời dự đoán tháng 12 năm 2012 thiên tai bộc phát, chúng ta còn đâu thời gian để học tập? Có một phương pháp duy nhất là thật thà niệm Phật, buông bỏ vạn duyên, cầu sanh Tịnh độ và học tập chân thành, cung kính học tập. Như vậy mới được cứu. Học khiêm tốn, chúng ta đề xướng bốn chữ “cung kính khiêm hoà”. Có thể thực hành được bốn chữ này, niệm Phật được vãng sanh thế giới Cực Lạc. Chân thành, cung kính, khiêm tốn sống hoà đồng với tất cả chúng sanh. Chỉ nói bốn chữ, nói nhiều làm không được.

Như thế nào gọi là chân thành? Điều này rất quan trọng. Trong đọc sách và ghi chép của Tăng Quốc Phiên đã định nghĩ chữ “thành”. Như thế nào gọi là thành? Ông cũng là đệ tử Phật. Ông nói “nhất niệm bất sanh thị vị thành”. Thành là gì? Một niệm không sanh là thành. Nhất niệm không sanh là gì? Tâm thanh tịnh. Tâm thanh tịnh là thành tâm là chân thành. Từ trong tâm thanh tịnh sanh khởi từ bi, sanh khởi ý thành kính. Dùng chân thành cung kính này để học pháp thế xuất thế gian thì đều có thành tựu lớn. Chân thành đến tột cùng, đó là lời trong kinh Phật. Thành tựu không thể nghĩ bàn. Lời này đều là thật.

Từ xưa đến nay thế hay xuất thế gian, khi thầy dạy học trò. Lòng yêu thương của thầy đối với học trò là bình đẳng nhưng thầy dạy học đối với học sinh thì không bình đẳng. Yêu thương bình đẳng, vì sao dạy học không bình đẳng? Căn tánh của học sinh không đồng. Căn tánh sâu dày thì năng lực tiếp thu mạnh nên dạy họ nhiều. Căn tánh hạ liệt, năng lực tiếp thu kém nên dạy họ ít lại, dạy nhiều họ tiếp thu không kịp. Thầy dạy học trò không giống nhau nguyên nhân là như vậy. Thầy không có tâm phân biệt, không có thương học sinh nào hơn, không có, hoàn toàn bình đẳng. Trong các học sinh, người nào có thành tựu, người nào không thể thành tựu, trong lòng thầy đều biết hết. Tâm bình đẳng là gì? “Phàm thị nhân, giai tu ái”. Lòng yêu thương không thể có sai biệt.

Ngày nay không những giáo lý Phật pháp thâm áo, mà pháp thế gian cũng không dễ hiểu. Đạo lý của pháp thế gian cũng rất thâm sâu. Trung quốc 2000 năm nay, từ thời nhà Hán đến nay ai cũng tôn kính Khổng Mạnh, gọi Khổng Mạnh là thánh nhân. Khổng tử là đại thánh, Mạnh Tử là á thánh. Ví như Khổng Tử là quán quân, Mạnh tử là á quân. Đây là đứng thứ nhất và đứng thứ nhì. Trong xã hội này, nam nữ già trẻ, các ngành các nghề không có ai không tôn trọng, không ai không học tập theo.

Xã hội Trung quốc 2000 năm nay trị an được lâu dài đều nhờ điều này. Ngày nay không học nữa, không học nên xã hội động loạn. Có phương pháp nào tốt hơn cách trị lý ngày xưa? Có phương pháp nào tốt hơn Khổng Mạnh? Không tìm thấy. Động loạn này không sao bình được, không an định được không phải là xong chuyện. Không an định được xã hội thì kế đến là đại thiên tai. Đây là Phật pháp nói, Phật pháp nói cảnh tuỳ tâm chuyển, nhân tâm hư hỏng, làm trái với luân lý 180 độ, trái với đạo đức, trái với nhân quả. Cảnh giới này là bị tâm chuyển. Tâm hư hỏng, xã hội xấu xa, địa cầu tồi tệ.

Tâm là năng chuyển, cảnh là sở chuyển. Cách nói này trong xã hội không ai tin. Vì sao vậy? Vì không phù hợp khoa học, đây là mê tín. Một câu nói đã phủ định tất cả. Như vậy phải làm sao? Chỉ có cách là tuỳ họ. Người tin có phước, lời của Tôn giáo này, quý vị tin thì có phước. Lúc nãy nói khi đại thiên tai đến, mỗi người đi đến nơi không giống nhau. Người có phước thì đi đến chỗ có phước, người không có phước thì đi đến chỗ không có phước. Điều này chúng ta không thể không biết.

Xem tiếp bên dưới. “Tịnh ảnh vân, huệ tâm an pháp, danh chi vi nhẫn”. Huệ tâm không phải là tâm phiền não. Tâm có trí huệ an trú ở trong pháp. Pháp là gì? Là nguyên tắc đại tự nhiên, trật tự đại tự nhiên. Phật giáo và Nho giáo gọi nó là tánh đức, người hiện nay gọi là trật tự của đại tự nhiên, nguyên tắc của đại tự nhiên. Thực tế mà nói nhân tâm loạn thì trật tự đại tự nhiên cũng loạn. Quý vị xem bốn mùa xuân hạ thu đông không bình thường, điều này chứng minh trật tự của đại tự nhiên đã loạn.

Mấy ngàn năm trước chư vị cổ đức nói với chúng ta về phép tắc của đại tự nhiên. Họ nói về luân lý đạo đức, tứ duy bát đức từ đâu mà? Ngộ ra từ trong trật tự đại tự nhiên. Họ có thể lãnh hội được vì tâm họ thanh tịnh, trong tâm không có tạp niệm, không có vọng niệm, không có oán hận. Trong tâm vĩnh viễn là ôn hoà nên họ có thể cảm nhận được phép tắc của tự nhiên. Tâm có thể chuyển cảnh giới là người giác ngộ là người thấu suốt. Tâm bị cảnh giới bên ngoài chuyển là phàm phu là người mê hoặc. Nhưng thực tế hai phương diện này là hỗ tương qua lại. Hai bên đều có cảm ứng nhưng mấu chốt là ở chỗ trí huệ.

Nên Ngài Huệ Viễn nói huệ tâm an pháp. Pháp này là phép tắc đại tự nhiên. Nghĩa hẹp là Phật pháp đại thừa, nếu thu nhỏ lại nữa là kinh Đại Thừa Vô Lượng Thọ. Tâm trí huệ chúng ta an trú trong bộ kinh này. Kinh điển dạy chúng ta như thế nào đều nên y giáo phụng hành. Kinh điển dạy chúng ta không được làm thì nhất định phải tuân thủ. Đây chính là huệ tâm an pháp, cũng gọi là nhẫn. Nhẫn chính là định, tôi định tâm ở bộ kinh này, suốt đời này khởi tâm động niệm, hành vi sinh hoạt của tôi đều lấy bộ kinh này làm tiêu chuẩn. Tiêu chuẩn này là tiêu chuẩn của Phật A Di Đà, tiêu chuẩn của vô thượng đại pháp.

“Hội Sớ viết, trí hành tăng tiến danh pháp nhẫn”. Hành vi của trí huệ ngày ngày tăng trưởng, mỗi ngày đều có tiến bộ, đây gọi là pháp nhẫn. “Hoạch tam chủng nhẫn giả”. Đây là trong kinh nói. “Tịnh Ảnh Sớ viết, tầm thanh ngộ giải, tri thanh như hưởng, danh âm hưởng nhẫn, tam địa dĩ hoàn”. Đây là một trong ba loại nhẫn do Tịnh Ảnh đại sư nói_Tuỳ Đường Huệ Viễn đại sư. “Tầm thanh” nghĩa là nghe âm thanh mà khai ngộ. Khai ngộ ra sao? Nhân duyên mỗi người không giống nhau. Có người thấy sắc khai ngộ_nhìn thấy sắc tướng. Có người nghe âm thanh, nghe dạy, nghe pháp, nghe giáo hoá mà khai ngộ. Có người đích thực nghe tiếng gió thổi cây lá và tiếng mưa rơi bên ngoài, họ đã khai ngộ từ những âm hưởng này. Đây là hạng người nào? Đa phần là người tham thiền. Tâm địa tịch tịnh. Khi nào? Khi sắp ngộ mà chưa ngộ được. Gặp được nhân duyên nghe âm thanh này, vừa xúc chạm âm thanh liền hoát nhiên đại ngộ, chính là như vậy.

Họ đã khai ngộ “tri thanh tri hưởng”. Hưởng là âm thanh phản hồi. Chúng ta ở trên vách núi kêu tiếng thật dài sẽ nghe được âm thanh phản hồi. Điều này chứng minh rằng nó không phải thật. Giống như hình bóng hiện ra dưới ánh mặt trời. Hình thì hiện ảnh, âm thanh thì hiện ra âm thanh phản hồi. Đều không phải thật, không phải thật thì không nên chấp trước không nên phân biệt. Đã hiểu rõ một pháp thì tất cả pháp, pháp nào không như vậy? Đối với tất cả pháp trong thế xuất thế gian không còn chấp trước, không còn phân biệt. Đây gọi là âm hưởng nhẫn.

“Tam địa dĩ hoàn”, người nào chứng được? Ở đây nói đa phần là biệt giáo. Biệt giáo sơ địa, nhị địa, tam địa. Ba địa vị này chứng được âm hưởng nhẫn.

Thứ hai “Xả toàn thú thật, danh nhu thuận nhẫn, tứ ngũ lục địa”. “Toàn” ở đây là công cụ. Thật là lý thể thực tế nghĩa là chân thật rốt ráo. Đó là gì? Đó là tự tánh. Khi tu học bất luận tu theo pháp môn nào thì pháp môn chính là “toàn”. Nếu không xả bỏ pháp môn này thì không cách nào đạt được chân thật. Nên Phật pháp đại thừa là toàn. Có cần học chăng? Cần học. Khi qua sông cần nó nhưng khi đến bờ nên vứt nó đi. Kinh Kim Cang nói, ví như chiếc thuyền, nương chiếc thuyền để qua sông, khi đến bờ phải vứt bỏ thuyền đi thì mới có thể lên bờ. Nếu không chịu rời thuyền thì vĩnh viễn không đến được bỉ ngạn. Nên Đức Phật dạy, “pháp còn phải xả huống là phi pháp”. Phật pháp là giả không phải thật, nó do nhân duyên mà sanh ra.

Trong Trung Quán Luận nói rất hay: “Nhân duyên sinh ra các pháp, tôi nói tức là không”. Đây gọi là nhu thuận nhẫn. Hay hơn ở trước. Họ chứng được tứ địa, ngũ địa, lục địa Bồ Tát, họ là nhu thuận nhẫn. Nên biết thế xuất thế gian pháp đều là giả nhưng có thể học tập, có thể hưởng lợi ích, chỉ là không thể chấp trước, không thể phân biệt, không thể khởi tâm động niệm. Khi học tập không chấp trước vào lời nói, trong kinh thì không chấp trước văn tự, không chấp trước danh tự, danh từ thuật ngữ trong danh tự. Không chấp trước tướng tâm duyên. Nhất định không nên khởi tâm động niệm để nghĩ đến nó. Đây là ý gì? Đoạn này nói về điều gì? Đức Phật điều gì cũng có thể nói nhưng không có ý gì cả. Những gì ta nghĩ là ý của ta, không phải là ý của Phật. Nếu ta không nghĩ điều gì, nhìn thấy kinh văn này, mỗi chữ mỗi câu đều vô lượng nghĩa. Đó chính là chân thật nghĩa của Như Lai, là nghĩa chân thật trong tự tánh. Chúng ta dùng thức thứ sáu để tư duy về nó, để quán tưởng nó, như vậy là trở thành ý của chính mình.

Nhu hoà, tuỳ thuận giáo huấn của Chư Phật Bồ Tát. Thật sự thực hành, đây gọi là nhu thuận nhẫn.

“Chứng thực ly tướng, danh vô sanh nhẫn, thất địa dĩ thượng”. Thất địa, bát địa, cửu địa, thập địa. Vô sanh nhẫn chính là vô sanh pháp nhẫn. Họ đã minh tâm kiến tánh. Chứng thực nghĩa là minh tâm kiến tánh là ly tướng đối với tất cả hiện tượng. Chúng ta bình thường nói ba loại là hiện tượng vật chất, hiện tượng tinh thần và hiện tượng tự nhiên, đều không chấp trước, đều buông bỏ, cũng không phân biệt. Trong tất cả hiện tượng không khởi tâm, không động niệm là đã thật chứng.

Thật chứng là gì? Tất cả pháp không sanh không diệt. Tức ba loại hiện tượng này. Điều này thực sự rất sâu sắc, rất khó lý giải. Chúng ta cũng là mấy năm gần đây, khoảng trên dưới mười năm. Trước đây giảng kinh chia sẻ chưa nói đến. Trước đây đa phần dựa theo Nhân Vương Kinh. Những năn gần đây chúng ta thấy Pháp Uyển Châu Lâm. Tôi từ Pháp Uyển Châu Lâm và Bồ Tát Xứ Thai Kinh nhìn thấy đối thoại của Thế Tôn và Di Lặc Bồ Tát, mà biết được vô sanh pháp nhẫn rốt cuộc là thế nào. Phật hỏi Bồ Tát Di Lặc, tâm có sở niệm. Phàm phu chúng ta động một ý niệm, trong ý niệm này có mấy niệm? Có bao nhiêu ý niệm vi tế? Có mấy tướng? Tướng chính là hiện tượng. Có mấy thức? Tướng chính là hiện tượng vật chất. Thức chính là hiện tượng tinh thần. Chúng ta mới biết được, phàm phu khởi một niệm, thì niệm vi tế đó thật không thể nghĩ bàn. Bồ Tát nói ra rất cụ thể một khảy móng tay, khoảng một ý niệm của chúng ta. Một sanh diệt, cũng chính là một khảy móng tay. Chúng ta có thể cảm nhận được nhưng không ngờ trong một niệm có 32 ức một trăm ngàn niệm. Đơn vị là trăm ngàn. 32 ức nhân trăm ngàn. Người Trung quốc nói là 320 triệu. Một khảy móng tay có 320 triệu ý niệm chính là sanh diệt. Hiện tượng sanh diệt. Hiện tượng tinh thần, hiện tượng vật chất sinh diệt. Như vậy một dây thì sao? Hiện nay đều dùng giây làm đơn vị thời gian, một giây ít nhất có thể khảy bốn lần đến năm lần. Tôi khảy bốn lần, tôi tin rằng có người khảy còn nhanh hơn tôi. Người trẻ thể lực tốt. Như vậy nếu một phút khảy năm lần tức 1600 triệu. Quý vị thử nghĩ xem, một giây 1600 triệu. Trong một giây có 1600 triệu lần sanh diệt chính là ý niệm sanh diệt vi tế. Chúng ta mới biết rằng trong kinh Phật nói không sanh không diệt. Cách nói này được các nhà lượng tử lực học hiện đại chứng minh. 3000 năm trước Đức Phật đã nói hiện tượng rốt cuộc là gì. Ngài giảng rất rõ ràng, minh bạch. Hiện tượng là giả. Phật đối với hiện tượng này đã dùng năm chữ để đại diện nó là sắc thọ tưởng hành thức. Năm chữ này gọi là ngũ uẩn.

Ngũ uẩn là chỉ điều gì? Là một niệm vi tế nhất. Trong một niệm chính là ngũ uẩn. Trong niệm này có hiện tượng vật chất là sắc. Có thọ tưởng hành thức là hiện tượng tinh thần. Hay nói cách khác, trong tất cả hiện tượng vật chất đều có hiện tượng tinh thần. Vật chất và tinh thần vĩnh viễn không phân khai mà vật chất là tinh thần biến hiện ra. Bản chất của vật chất là tinh thần chính là ý niệm, tâm niệm. Nên Đức Phật nói tất cả pháp từ tâm tưởng sanh. Lời này rất nhiều người đều nói, nhưng không biết ý nghĩa chân thật của nó.

Như thế nào gọi là tâm tưởng? Không phải chúng ta lơ là mà chúng ta không cách nào tưởng tượng được. Một giây có 1600 triệu. Một khảy móng tay có 360 triệu. Một giây là 1600 triệu lần sanh diệt, chúng ta không có cách nào cảm nhận được. Làm sao Đức Phật biết được? Đức Phật từ trong thiền định mà biết được. Không phải một mình ngài biết. Phật nói định công của Bồ Tát trên bát địa sẽ nhìn thấy. Như vậy chúng ta sẽ hiểu bát địa, cửu địa, thập địa, đẳng giác, diệu giác, năm địa vị này họ đều nhìn thấy. Là thật không phải giả. Thật chứng ly tướng, tướng căn bản không có. Ba loại hiện tượng này hình như là có nhưng trên thực tế thì không có. Chính là tướng có tánh không, sự có lý không. Không thể nói nó có cũng không thể nói nó không có. Sau khi hiểu rõ chân tướng thì phải triệt để buông bỏ.

Nên dùng thái độ gì để đối với nó? Không khởi tâm, không động niệm. Vọng không chướng ngại chân, chân cũng không chướng ngại vọng, có thể đồng thời tồn tại. Tồn tại này thật ra chính là không tồn tại. Nên tồn tại và không tồn tại, đều không chấp trước cả hai điều này đây gọi là trung đạo.

Bên dưới chúng ta xem chú giải của Hoàng Niệm Tổ “kỳ ý vị”. Đây là trong Tịnh Ảnh Sớ. Ý nghĩa của đoạn này là văn pháp ngộ đạo. “Tri nhất thiết pháp, như thanh chi hồi hưởng, hồi âm. Như mộng huyễn bào ảnh, danh âm hưởng nhẫn”. Ví dụ như âm hưởng nhẫn. “Thị biệt giáo” điều này đã nói rõ. Biệt giáo Bồ Tát dưới tam địa đạt được. Đây không phải là viên giáo. Biệt giáo sơ địa ngang bằng với viên giáo sơ trú. Nên ở nơi viên giáo mà nói thì là sơ trú, nhị trú, tam trú họ đều đạt được âm hưởng nhẫn. Thật sự hiểu được tất cả pháp trong vũ trụ không phải thật. Trong kinh Kim Cang nói: “như mộng huyễn bào ảnh, như lộ diệc như điện, ưng tác như thị quán”. Đừng cho là thật, cho là thật là sai. Tất cả đều là giả, không có thứ nào là thật.

“Xã ly ngôn toàn, thú nhập thật tướng, danh nhu thuận nhẫn”. Là Bồ Tát tứ địa, ngũ địa, lục địa đạt được. “Nhược chứng nhập thật tướng, ly nhất thiết tướng”. Điều này trong kinh Hoa Nghiêm nói, “ly tất cả tướng, tức tất cả pháp”, nên gọi là đắc vô sanh pháp nhẫn. Lúc này thật sự đã hiểu, đã thừa nhận, khẳng định, không còn nghi hoặc. Tất cả pháp không sanh không diệt, tìm sanh diệt liễu bất khả đắc. Bồ Tát trên thất địa là thất địa, bát địa, cửu địa, đẳng giác, họ chứng được.

“Hựu Di Đà Sớ Sao viết, vô sanh nhẫn, lược hữu nhị chủng”. Một loại là “ước pháp”, một loại là “ước hành”. “Ước pháp, tắc chư vô khởi tác chi lý, giai viết vô sanh, huệ tâm an thử, cố danh vi nhẫn”, tâm đã định. “Chư” nghĩa là tất cả, tất cả pháp không khởi tác chi lý. Câu này nói như thế nào? Đứng về lý mà nói thì tất cả pháp không khởi tác dụng. “Khởi” là hưng khởi, “tác’ là tác dụng. Ý này bây giờ chúng ta mới hiểu. Quý vị thử nghĩ xem trong kinh Đức Phật nói nhất niệm chúng ta đối với nhất niệm này trước sau đều không hiểu. Giải thích một cách đơn sơ, nhất niệm này chính là nhất niệm mà Bồ Tát Di Lặc nói, một phút có một phần trên 1600 triệu, trong một phút có 1600 triệu lần sanh diệt.

Tôi nói nó khởi thì nó đã diệt từ lâu. Mỗi ý niệm đều là độc lập không có tương đồng. Nên hiện tượng hiện tiền này rốt cuộc là như thế nào? Nghĩa là vọng niệm này là tướng liên tục, nó không phải tương tục. Khi tương tục thì mỗi niệm đều tương đồng, nhưng ở đây mỗi niệm đều không tương đồng. Nên chúng ta nhìn thấy cảnh giới này, đích thực như trong Hoàn Nguyên Quán nói là “xuất sanh vô tận” chính là hiện tượng này, biến hoá vô cùng. Quý vị tìm không thấy một tướng, nó tồn tại nhưng ở đó không tìm thấy. Nên nói “giai viết vô sanh”_đều gọi là vô sanh. Không sanh không diệt, không có sanh làm gì có diệt? Nếu thật sự không có sanh diệt, nói nó không sanh không diệt, thì lời này không phải là nói suông sao? Nói một cách không có ý nghĩa nào, nó có sanh diệt. Có sanh diệt và vô sanh diệt đồng nghĩa với không sanh diệt. Quý vị không cách nào nhìn thấy nó sanh diệt.

Bát địa Bồ Tát tuy nhìn thấy nhưng cũng không nắm chắc được. Nhìn thấy hiện tượng này nhưng không cách nào khống chế nó được. Biết được đây là một hiện tượng, hiện tượng này là hiện tượng tự nhiên. Trong tâm thanh tịnh của tự tánh không có hiện tượng này. Nên nhớ không có hiện tượng vật chất, không có hiện tượng tinh thần cũng không có hiện tượng tự nhiên. Đây là nghiệp tướng của A lại da. Hiện nay các nhà khoa học gọi là năng lượng là chỉ cho những điều này.

Khoa học thời cận đại giúp rất lớn cho Phật học đại thừa. Những thứ thâm sâu không thể lý giải được nhưng hiện nay dần dần đã hiểu được nó. Giúp rất lớn đối với chúng ta.

Chúng ta biết cần phải buông bỏ, không buông bỏ là sai lầm. Nên sau khi nhìn thấu suốt mới có thể buông bỏ. Điều này trước đây Chương Gia đại sư đã dạy cho tôi. Chưa buông bỏ thì cần phải học, khi hiểu được chân tướng sự thật thì tự nhiên buông bỏ. Nên chúng ta sống trên thế gian này tất cả đều tuỳ duyên. Mọi thứ đều tốt không nên tính toán so đo. So đo tính toán chính là tâm luân hồi, là tạo nghiệp luân hồi. Như vậy chúng ta không thể thoát khỏi luân hồi lục đạo. Tất cả tuỳ duyên, mọi thứ đều không lo lắng, tất cả đều không quan tâm. Tuyệt đối không nên chấp trước không nên phân biệt. Khởi tâm động niệm chúng ta không làm được rất khó lý giải, nhưng không phân biệt, không chấp trước là tuyệt đối chính xác. Có thể làm được không phân biệt, không chấp trước. Vãng sanh thế giới tây phương Cực Lạc là cõi phương tiện hữu dư. Trên phẩm vị thì được nâng cao rất nhiều.

Hết giờ rồi, hôm nay chúng ta học đến đây.

Hết tập 361

Tịnh Độ Đại Kinh Giải Diễn Nghĩa Tập 361 PAGE 1

Tập 362

Chủ giảng: Tịnh Không Pháp Sư

Chuyển ngữ: Hạnh Chơn

Biên tập: Bình Minh

Thời gian: 05.04.2011

Địa điểm: Tịnh Tông Học Viện _Úc Châu

Chư vị pháp sư, chư vị đồng học, mời ngồi xuống. Mời quý vị xem Đại Thừa Vô Lượng Thọ Kinh Giải, trang 427 hàng thứ hai từ dưới đếm lên.

Từ câu “hựu Di Đà Sớ Sao”. Bắt đầu xem từ đây. “Di Đà Sớ Sao viết, vô sanh nhẫn lược hữu nhị chủng. Nhất ước pháp, nhị ước hành. Ước pháp tắc chư vô khởi tác chi lý, giai viết vô sanh, huệ tâm an thử, cố danh vi nhẫn”.

Ở đây “chư” nghĩa là tất cả, tất cả các pháp của thế xuất thế gian. Dùng chân đế để nói thì đích thực không có sanh diệt. Điều này ở trước kinh Hoa Nghiêm chúng ta đều đã học qua rồi. Tất cả pháp ngay tại đây ở trong một niệm, một niệm này không sanh không diệt. Ý này rất khó hiểu. Nó vốn không sanh làm gì có diệt! Đây là thật tướng các pháp. Những thứ phàm phu chúng ta thấy là hiện tượng tướng tương tự liên tục, không có thật. Vì mỗi niệm đều không giống nhau.

Tiến sĩ Giang Bổn Thắng người Nhật làm thí nghiệm nước. Chúng tôi đến tham quan phòng thực nghiệm của ông hình như hai ba lần. Ông ta nói_Lần đầu tôi đến xem hình như là năm 2004, đến Đông Kinh để phỏng vấn. Ông ta đã làm bảy năm, đã làm thí nghiệm mười mấy vạn lần, nhưng ông nói với tôi nó không có mô hình tương đồng. Tôi nói: lời ông nói giống như trong kinh đức Phật nói. Ông ta rất kinh ngạc, ông chưa từng tiếp xúc với Phật giáo, cũng rất sợ tiếp xúc tôn giáo, sợ người ta nói ông mê tín. Vì sao không thể có hai cái tương đồng? Vì mỗi ý niệm đều độc lập riêng biệt. Như chúng ta dùng máy chụp ảnh_máy chụp ảnh chụp bằng phim cũ, giống như quay phim vậy, chiếu cuốn băng mà chúng ta chụp ra, nhất định không có hai tấm giống nhau, có thể nói là giống nhiều hơn, tuyệt đối tìm không ra hai tấm như nhau.

Chúng ta khởi ý niệm giống nhau nhưng niệm trước không như niệm sau. Lấy thí nghiệm nước mà nói, nếu dùng lòng yêu thương đối với ly nước này, nhưng lòng yêu thương của niệm trước và niệm sau không tương đồng nên kết tinh thứ nhất và kết tinh lần thứ hai không giống nhau. Đây chính là “xuất sanh vô tận” trong Hoàn Nguyên Quán Hiền Thủ đại sư đã nói, chính là ý này. Trong Lục Tổ Đàn Kinh ngài Huệ Năng nói: “năng sanh vạn pháp”. Pháp không có định pháp, nó tuỳ theo ý niệm mà biến hoá. Ý niệm này chính là A lại da. Chỉ đến khi đã chuyển thức thành trí thì ý niệm đó giống nhau. Niệm trước và niệm sau giống nhau. Vì sao vậy? Vì nó là vô niệm. Vô niệm thì giống nhau, có niệm thì không giống. Chỉ có cõi thật báo trang nghiêm, có thể nói là tướng tương tục, không phải tướng tương tợ tương tục. Mọi hiện tượng trong mười pháp giới, lục đạo đều là tướng tương tợ tương tục, tuyệt đối không có tương đồng. Đây chính là “vô khởi tác chi lý”. Đây gọi là vô sanh, vô khởi tác. Có khởi tác hay không? Có tướng khởi tác, không có lý khởi tác, tức là tướng có lý không.

Về mặt lý mà nói là vô sanh, tất cả pháp không sanh, tất cả pháp là giả. Mọi người thường đọc kinh Bát Nhã, kinh Kim Cang. Người không học Phật cũng đọc kinh Kim Cang. Thời xưa người đọc sách nhất định đọc bộ kinh này. Trong kinh nói” phàm sở hữu tướng giai thị hư vọng”. Đã là hư vọng thì không nên ở tướng hư vọng này khởi phân biệt chấp trước, khởi tâm động niệm muốn khống chế nó, muốn chiếm hữu nó. Như vậy là hoàn toàn sai lầm. Thể của nó đều là không, đều bất khả đắc. Từ trong đối thoại của đức Thế Tôn và Bồ Tát Di Lặc, chúng ta sẽ hiểu được chân tướng sự thật. Nên Chư Phật Bồ Tát ứng hoá ở thế gian, thái độ của các ngài là chính xác. Thái độ gì? Du hý nhân gian. Giống như chúng ta đi tham quan du lịch, được. Dùng thái độ này để đến thế giới tham quan du lịch, nhất định không có khống chế, không có chiếm hữu. Tôi đến thế giới này chơi mấy ngày rồi đi. Ở nhà nghỉ, nhà nghỉ không phải là của tôi, nhưng tôi ở mấy ngày, tôi có quyền sử dụng nhưng không có quyền sở hữu.

Vũ trụ này, chúng ta ở đây tất cả đều phải nên quán như vậy. Chúng ta có quyền sử dụng, nhất định không có quyền sở hữu. Quý vị cho rằng là sở hữu của mình là sai, đó là vọng tưởng. Nên Đức Phật dạy chúng ta tuỳ duyên nhưng không phan duyên, như vậy là đúng. Hiểu rõ chân tướng sự thật rồi thì tất cả đều tuỳ duyên. Tứ đức trong Hoàn Nguyên Quán, đức thứ nhất “tuỳ duyên diệu dụng”. Diệu dụng chính là đối với nó không khởi tâm, không động niệm, không phân biệt, không chấp trước. Tuyệt diệu! Trong tuỳ duyên không mất tâm thanh tịnh.

Trong kinh Vô Lượng Thọ nói “thanh tịnh bình đẳng giác”. Tuỳ duyên không trở ngại thanh tịnh bình đẳng giác, không mất đi thanh tịnh bình đẳng giác. Đây là chư Phật Bồ Tát ứng hoá ở thế gian. Thanh tịnh là không có chút nhiễm trước nào, bình đẳng là không có cao thấp, giác là không có mê hoặc gọi là diệu. Diệu dụng là chỉ điều này. Đây là “huệ tâm an thử” an trong cảnh giới này. Cảnh giới này chúng ta gọi nó là tự nhiên, hiện tượng tự nhiên. Hiện tượng tự nhiên nó có thể sinh ra hiện tượng tinh thần. Hiện tượng tinh thần liền có chấp trước. Khởi tâm động niệm có phân biệt, có chấp trước. Tuy rất vi tế nhưng nó đã biến chất, biến chất thì cảnh giới bên ngoài cũng thay đổi.

Nhất chân pháp giới là cõi thật báo, nó biến thành mười pháp giới. Nếu phân biệt chấp trước nặng nề hơn thì biến thành lục đạo, cực kỳ nghiêm trọng thì trở thành tam đồ, tất cả đều không có thật. Tự mình thay đổi tự mình chịu nên gọi là tự làm tự chịu. Chư Phật Bồ Tát đem chân tướng sự thật này nói với chúng ta, để chúng ta từ đây mà giác ngộ. Sau khi giác ngộ nhất định phải buông bỏ, không buông bỏ lại bị mê muội. Nên khi nhìn thấu suốt lập tức buông bỏ. Buông bỏ giúp chúng ta tiến thêm một bước nhìn thấu triệt hơn. Như vậy cảnh giới chúng ta không ngừng nâng cao. Nâng cao đến cứu cánh viên mãn đó là quả vị diệu giác. Trở về tự tánh, trở về thường tịch quang. Nên ở đây là “huệ tâm an thử”, trong cảnh giới này tuyệt đối không phải là phiền não, tâm, tâm sở trong tám thức đều không thể. Đây là đại định, vô sanh pháp nhẫn là đại định, đây gọi là nhẫn. Đây là đứng về pháp mà nói.

Thứ hai là trên hành mà nói. “Hành” là tu hành. Đứng về mặt công phu tu hành của chúng ta để nói. “Tắc báo hành thuần thục”. “Báo” là cõi báo, báo thân của Như Lai. Như Lai có ba thân là pháp thân, báo thân, ứng hoá thân. Ở đây nói về báo thân. Cõi báo là cõi thật báo trang nghiêm. Công phu tu hành chúng ta đã thuần thục. Lúc này là cảnh giới gì? Bên dưới nói “tri minh ư lý”. Năng chứng là trí, sở chứng là lý. Lý là tự tánh. Trong tự tánh vốn đầy đủ trí huệ đức tướng. Khi ngài Huệ Năng khai ngộ nói: “đâu ngờ tự tánh vốn tự đầy đủ”. Đầy đủ điều gì? Trong Kinh Hoa Nghiêm Đức Phật nói rất hay, tất cả chúng sanh đều có trí huệ đức tướng của Như Lai. Mỗi chúng sanh đều có. Nên trong kinh điển đại thừa thường nói, tất cả chúng sanh vốn là Phật. Đây là thật, vốn đều là Phật. Hiện nay vì sao lại như vậy? Một câu nói của Thế Tôn đã vạch trần tất cả: “vì vọng tưởng chấp trước mà không thể chứng được”. Chính là nguyên nhân này đã làm cho chúng ta trở nên như vậy.

Chúng ta có vọng tưởng, có phân biệt, có chấp trước. Trong vọng tưởng chấp trước, có phân biệt nhưng đã lược bỏ. Chúng ta lãnh hội, chúng ta học tập nhất định phải thêm vào, vọng tưởng phân biệt chấp trước nên đã trở nên như vậy, đã biến chất. Đây chính là “xuất sanh vô tận”, “năng sanh vạn pháp” chính là ý này. Bây giờ chúng ta hiểu chỉ cần buông bỏ vọng tưởng, phân biệt, chấp trước thì thành Phật, trở về với tự tánh, chứng đắc cứu cánh viên mãn. Trong kinh Hoa Nghiêm gọi là diệu giác vị, ở trên đẳng giác. Vậy ở đây “báo hành thuần thục”. Chỉ cần hàng sơ trú Bồ Tát của viên giáo là chứng được. Tuy chứng được nhưng tập khí vô thỉ vô minh họ chưa đoạn được. Nên chúng ta biết, 41 vị Bồ Tát trong cõi thật báo. 41 vị Bồ Tát này ở trong cõi báo, chúng ta gọi họ là Ma Ha Tát, đại Bồ Tát, pháp thân đại sĩ. 41 vị pháp thân đại sĩ, trong kinh thường dùng cách xưng hô này chính là chỉ quả vị này. Họ báo hành thuần thục. Bên dưới hoàn toàn hình dung cảnh giới của họ.

Thứ nhất là lý trí nhất như. Năng chứng là trí huệ, tự tánh vốn đầy đủ trí huệ bát nhã. Sở chứng là tự tánh. Trong kinh này nói chân thật rốt ráo trong ba loại chân thật. Chân thật rốt ráo chính là lý. “Vô tướng vô công” không còn chấp trước tướng. Chẳng nhưng không chấp trước mà không phân biệt, cũng không khởi tâm động niệm. Công là công dụng lúc này vô công dụng đạo. Trong cảnh giới này họ còn tập khí vô minh chưa đoạn. Có biện pháp nào đoạn nó chăng? Không có. Vì không thể khởi tâm động niệm. Khởi tâm động niệm là có công dụng nghĩa là có tướng có công. Nên cổ nhân nói: “thử xứ dụng bất đắc lực”, nghĩa là vô tướng vô công. Dùng không đắc lực phải làm sao? Tập khí vô thỉ vô minh này nên đoạn như thế nào? Nó tự nhiên không còn, thời gian lâu sẽ không còn.

Người xưa dùng một ví dụ để chúng ta lãnh hội được điều này, rất khó nói, không nói ra được. Người xưa dùng một bình rượu, dùng bình rượu đầy để làm ví dụ. Rượu trong bình đã đổ sạch, thực sự không còn, đã lau chùi sạch sẽ nhưng ngửi vẫn có mùi, đó gọi là tập khí. Tập khí này có thể đoạn trừ chăng? Không đoạn tận được, không cách nào đoạn trừ. Phương pháp duy nhất là mở nắp bình và để vậy. Để như vậy một hai năm, sau đó ngửi lại sẽ không còn nghe mùi nữa. Nên 41 vị pháp thân đại sĩ, tập khí của họ nhiều hay ít không giống nhau. Người mới đi, thập trú Bồ Tát rất nhiều. Thập tín vị Bồ Tát thì ít hơn một chút. Thập hồi hướng càng ít hơn. Đến thập địa thì còn rất mỏng manh. Đến đẳng giác còn có nhất phẩm. Trên đẳng giác thì không còn nữa_Diệu giác vị không còn nữa. Không còn thì họ không ở trong cõi thật báo. Cõi thật báo có tướng nên không ở trong đó. Họ đi về đâu? Đến thường tịch quang. Do đó chúng ta biết rằng cõi thật báo trang nghiêm từ đâu mà có? Từ tập khí vô thỉ vô minh mà có. Có tập khí thì có cõi thật báo trang nghiêm, không có tập khí thì cõi thật báo cũng không còn. Thường tịch quang mới là thật. Vì sao vậy? Vì là vĩnh hằng bất biến. Nó không có tướng, ba loại hiện tượng đều không có. Chẳng những không có hiện tượng vật chất, không có hiện tượng tinh thần, đến hiện tượng tự nhiên cũng không có. Hiện tượng tự nhiên này chính là Bồ Tát Di Lặc nói. Chúng ta đổi thành khoa học ngày nay nói, tần suất một phút có 1600 triệu lần chấn động. Hiện tượng tự nhiên cũng không còn, đây là vô tướng vô công.

“Khoáng nhược hư không”. Khoáng là không khoáng_không tịch, giống như hư không vậy. Đây là nói chân tâm, nói tự tánh. “Trạm nhược đình hải”. Trạm là trạm nhiên nói thanh tịnh của nó giống như đại hải vậy, đại hải này rất yên tĩnh, không có sống gió, không có ô nhiễm. Đây là đình hải. “Tâm thức vọng hoặc”. Tâm thức chính là bát thức, vọng hoặc là vô minh_vô thỉ vô minh. “Tịch nhiên bất khởi”. Tám thức không khởi, đương nhiên tâm sở đi theo bát thức cũng không khởi, nghĩa là bát thức không còn, chuyển bát thức thành tứ trí, họ không còn mê hoặc. A lại da chuyển thành đại viên cảnh trí, Mạt na chuyển thành bình đẳng tánh trí, đệ lục ý thức chuyển thành diệu quan sát trí, tiền ngũ thức chuyển thành thành sở tác trí. Hoàn toàn là trí huệ, không còn khởi phân biệt chấp trước, tịch nhiên bất động. Đây gọi là vô sanh. Ai chứng được? Trong hội Hoa Nghiêm thì trên sơ trú Bồ Tát. Phật giáo Trung quốc, Thiền tông gọi là đã chứng được đại triệt đại ngộ minh tâm kiến tánh. Hạng người này vãng sanh thế giới tây phương Cực Lạc là ở cõi thật báo trang nghiêm. Trong giáo môn gọi là đại khai viên giải. Trong Tịnh độ gọi là lý nhất tâm bất loạn. Danh xưng không giống nhau nhưng tất cả đều là cảnh giới này. Thật sự họ đã chứng được vô sanh pháp nhẫn. Đây gọi là vô sanh.

“Tiền thuyết” những gì ở trước nói. “Do thông chư địa” không phải từ sơ địa bắt đầu nói sao? “Hậu thuyết”, hậu thuyết chính là ở đây nói. Trên ước hành mà nói ước pháp. Cũng chính là trong Di Đà Kinh Sớ Sao Liên Trì đại sự nói: “duy bát địa sở chuyển” trên bát địa mới chứng được_Bát địa. “Cố Tri Tịnh Ảnh Sớ trung chi vô sanh pháp nhẫn”. Nói về vô sanh pháp nhẫn. “Tức Di Đà Sớ Sao trung, Liên Trì đại sư ước hành chi vô sanh pháp nhẫn”. Tịnh Ảnh đại sư nói trên thất địa, Liên Trì sư nói là bát địa. Trên thất địa không phải chính là bát địa! Nên hai thuyết không trái nhau.

Trong Nhân Vương Kinh cũng nói vô sanh pháp nhẫn là thất địa, bát địa, cửu địa, vô sanh pháp nhẫn. Vì Kinh Nhân Vương nói ngũ nhẫn, vô sanh pháp nhẫn này là thứ tư, cao nhất gọi là tịch diệt nhẫn đây là pháp thân Bồ Tát chứng được. Ở thất địa, bát địa, cửu địa, phân ra ba phẩm. Thất địa Bồ Tát chứng là hạ phẩm vô sanh pháp nhẫn. Bát địa là trung phẩm, cửu địa là thượng phẩm. Thập địa chứng được không gọi là vô sanh mà gọi là tịch diệt. Thập địa Bồ Tát là hạ phẩm tịch diệt pháp. Đẳng giác Bồ Tát là trung phẩm tịch diệt pháp. Diệu giác quả vị là thượng phẩm tịch diệt pháp. Đây là trong Kinh Nhân Vương nói, chúng ta đều có thể tham khảo.“Chí ư dư sư dị thuyết”, còn có rất nhiều cách nói không giống nhau nhưng không ghi vào đây.

Cư sĩ Hoàng Niệm Tổ khẳng định tư tưởng của Liên Trì đại sư. Tư tưởng trong Tịnh Ảnh Sớ của tiểu Huệ Viễn tương đồng với ý của Liên Trì đại sư. Đoạn cuối cùng là: “bổn kinh tam nhẫn”, đây là ba loại nhẫn. “Dĩ âm hưởng nhẫn vi thủ, nhu thuận nhẫn thứ chi. Dị ư Hiền Kiếp Kinh nhi đồng ư Hoa Nghiêm Thập Nhẫn Phẩm, cập Như Lai Hưng Hiển Kinh, Cựu Hoa Nghiêm Kinh thập nhẫn”. Cựu Hoa Nghiêm phiên dịch thời Đông Tấn chúng ta gọi là Tấn Kinh. Có 60 quyển gọi là Lục Thập Hoa Nghiêm. Kinh Hoa Nghiêm ở Trung quốc phiên dịch ba lần. Lần thứ hai là thời nhà Đường khi Võ Tắc Thiên chấp chánh. Võ Tắc Thiên làm hoàng đế đã đổi quốc hiệu không gọi là Đường mà gọi là Chu. Kinh Hoa Nghiêm phiên dịch hoàn thành vào thời của Võ Tắc Thiên nên Kinh Hoa Nghiêm cũng gọi là Đại Chu Kinh. Khai kinh kệ là Võ Tắc Thiên viết. “Vô thượng thậm thâm vi diệu pháp, bách thiên vạn kiếp nan tao ngộ, ngã kim kiến văn đắc thọ trì, nguyện giải Như Lai chân thật nghĩa”. Viết quá hay. Về sau đời này qua đời khác chư vị tổ sư muốn viết thêm một bài kệ khai kinh khác, nhưng viết không hay bằng, cho nên đến nay vẫn dùng bài của Võ Tắc Thiên. Sau khi bà chết cũng bị người lật đổ, khôi phục nhà Đường. Con trai là Trung Tông hoàng đế nối ngôi là cháu của Đường Thái Tông.

Thập nhẫn của Lục Thập Hoa Nghiêm, thứ nhất là âm thanh nhẫn, thứ hai là thuận nhẫn, thứ ba là vô sanh pháp nhẫn, thứ tự tương đồng với ở đây, thứ tư là như huyễn nhẫn. Ở sau nó có một giải thích đơn giản. Tất cả những điều này đều dạy chúng ta, đối với các pháp thế xuất thế gian nên có cái nhìn chính xác. Thật như thường nói tướng có tánh không, tánh là thể. Huyễn tướng giống như chúng ta hiện nay xem trên màn hình ti vi. Tướng có hay không? Có. Không thể nói nó không có. Nó có thật chăng? Không có thật. Nó không có thể, thể là không tịch. Trong kinh Kim Cang ví như mộng huyễn bào ảnh. Đức Phật nói cần phải quán như vậy. Đây là chánh tri chánh kiến. Nên chúng tôi nói quý vị có thể thưởng thức nhưng không thể khống chế vì sẽ không đạt được. Người thế gian coi nó là thật, không biết nó là giả, nên muốn khống chế, muốn chấp trước, ở đây tranh giành, tạo vô lượng vô biên tội nghiệp.

Thực tế mà nói thì tạo nghiệp cũng không có thật, cũng là giả nhưng tạo những nghiệp này nó có quả báo. Quả báo của luân hồi lục đạo, quả báo của địa ngục, súc sanh, ngạ quỷ. Quả báo cũng không có thật. Quý vị không biết nó là giả nên mới chịu khổ thật. Giống như nằm mộng vậy, khi nằm mộng không biết mộng là giả. Một con hổ muốn ăn chúng ta, sợ đến nỗi toát mồ hôi lạnh cả người, từ trong mộng tỉnh lại thì ra chỉ là một giấc mộng. Nếu biết đây là mộng thì như các vị Bồ Tát vậy xả thân cho hổ ăn, không phải đã tu đại công đức rồi sao? Đích thực là như vậy. Đây mới là chân tướng sự thật. Nên dạy chúng ta phải thấy tất cả pháp như huyễn, Phật pháp cũng như huyễn, đừng coi Phật pháp là thật. Vì sao vậy? Phật pháp và thế gian pháp là pháp đối lập.

Thế gian pháp được ví như bị bệnh, Phật pháp là thuốc. Nếu bệnh không có thì thuốc cũng không có. Thuốc là vị bệnh mới có. Phật pháp là vì thế gian pháp mà có, làm gì có Phật pháp? Trong tự tánh thanh tịnh không lập một pháp nào cũng không xả pháp nào. Đây mới là viên dung. Ba loại hiện tượng vật chất, hiện tượng tinh thần và hiện tượng tự nhiên, nó khởi lên cứ để nó khởi, diệt thì tuỳ nó diệt. Chỉ cần ta đối với nó không khởi tâm, không động niệm thì tất cả đều bình thường. Đối với nó khởi tâm động niệm là sai, vì nó là giả không có thật. Khởi tâm động niệm là mê, phân biệt thì càng mê hơn, nếu chấp trước nữa thì quá thâm sâu, như vậy là sai.

Khi khởi tâm động niệm thì cõi thật báo xuất hiện. Cõi thật báo của Chư Phật Như Lai hiện ra, đó gọi là nhất chân pháp giới. Nếu khởi phân biệt thì xuất hiện tứ thánh pháp giới, tứ thánh pháp giới trong mười pháp giới, lại khởi chấp trước thì lục đạo xuất hiện. Điều này chúng ta phải lý giải, chúng ta đoạn tận chấp trước thì lục đạo không còn. Từ trong lục đạo tỉnh lại, giấc mộng này đã tỉnh. Nếu đối với tất cả pháp không phân biệt là tỉnh dậy từ mười pháp giới, đây là thế gian pháp. Mười pháp giới và lục đạo đều gọi là pháp thế gian. Xuất thế gian pháp đó là cõi thật báo, cõi thật báo là tập khí vô thỉ vô minh, chính là khởi tâm động niệm. Khởi tâm động niệm và tập khí của khởi tâm động niệm đều đoạn tận. Phật pháp cũng là giả, cũng không phải thật. Sau cùng như như bất động, bất sanh bất diệt là cõi thường tịch quang. Ở thường tịch quang cái gì cũng không có. Nó chẳng có gì nhưng không thể nói là không, vì sao vậy? Vì nó có thể hiện tướng nên gọi là chân như tự tánh. Tự tánh là tự thể của tất cả pháp. Chư vị nên biết, tất cả pháp vô lượng vô biên nhưng tự thể chỉ có một. Tự thể chính là chân tâm mà chân tâm chỉ có một cũng gọi là bản tánh. Phật giáo cũng gọi là pháp tánh_chỉ có một. Cần phải thật chứng và thật minh bạch thì sẽ biết biến pháp giới hư không giới với mình có sự liên quan như thế nào? Một cái là tự tánh, một cái là pháp tánh. Không phải một nhà nhưng là một thể. Người trong một nhà còn có thể phân còn có anh có tôi. Pháp tánh không có, nó là chính mình, tất cả vạn pháp là chính mình. Nên lúc này tánh đức hiện tiền là từ bi. Từ bi chính là tình thương vô điều kiện. Gọi là đồng thể đại bi.

Vì sao có tâm từ bi này? Vì đồng thể. Vô duyên đại bi. Duyên là điều kiện, không có điều kiện. Đem đến an vui cho chúng sanh vô điều kiện. Giúp chúng sanh xa rời đau khổ cũng không có điều kiện vì là đồng thể. Giúp người khác chính là giúp mình, hại người khác cũng là hại mình. Vì sao hại người khác lại là hại chính mình? Vì mình và người là một không phải hai. Chúng ta hại họ, nếu họ cũng như mình chưa giác ngộ, thì sẽ như thế nào? Sẽ đời đời kiếp kiếp oan oan tương báo không bao giờ dứt. Mình và người vĩnh viễn mê hoặc, mình và người vĩnh viễn tạo nghiệp, mình và người vĩnh viễn chịu khổ, hai bên đều chịu khổ. Mà còn như thế nào? Mà có khi còn liên luỵ đến người khác, như vậy nghiệp ta tạo còn nặng nề hơn. Điều này trong lịch sử ghi chép rất nhiều.

Chư vị nên xem An Sĩ Toàn Thư, Văn Xướng Đế Quân Âm Chất Văn. Quý vị xem đằng trước họ nói họ 117 đời làm sĩ đại phu_phần tử tri thức có địa vị. Quý vị xem nghiệp mà họ tạo, quả báo của 117 đời. Sau đó gặp được Phật pháp mới giác ngộ mới hiểu. Hồi đầu thì oán hận mới hoá giải hết. Không học Phật pháp vĩnh viễn không biết, học Phật pháp mới thật sự có thể hoá giải. Nên nhất định phải biết, tất cả pháp như huyễn như diệm. Diệm là ngọn lửa. Chúng ta đốt một cây sáp, thấy ngọn lửa của cây sáp_như diệm. Đều là ví dụ, hoả diệm là vô thường. Nó không phải thật, nó là một loại tương tợ tướng tương tục.

Chúng ta dùng máy chụp ảnh. Máy chụp ảnh của ti vi, quý vị đi chụp sẽ phát hiện, “Như mộng”. Chữ mộng này trong kinh Đức Phật dùng nhiều nhất. Mỗi người đều có kinh nghiệm nằm mộng. Chư Phật Như Lai xuất hiện ở thế gian, đức Thế Tôn ứng hoá ở Ấn Độ, ngài trụ thế 80 năm. Ngày ngày giảng kinh giáo hoá gọi là “đại tác mộng trung Phật sự”, Ngài không coi thế giới này là thật nên tất cả cảnh giới trong mắt ngài, bất luận là thuận cảnh hay nghịch cảnh ngài đều trải qua, thiện duyên hay ác duyên đều đã gặp nhưng vẫn như như bất động. Ngài biết cảnh giới như mộng huyễn bào ảnh, ngài làm tấm gương cho chúng ta noi theo.

“Như hưởng, hưởng là âm thanh phản hồi ở trước đã nói qua. Chúng ta ở bên vách núi hét to một tiếng, lập tức nghe được âm thanh phản hồi. “Như ảnh” chúng ta đứng dưới ánh sáng, trên thân có hình bóng. Bóng là giả không phải thật. “Như hoá” hoá là huyễn hoá. Thứ mười là “như không” đích thực trong kinh Đức Phật nói, tất cả pháp “đương thể tức không, liễu bất khả đắc”.

600 quyển Kinh Đại Bát Nhã sau khi tôi xem qua một lần đã đề ra 12 chữ là tâm đắc của tôi:“nhất thiết pháp, tất cánh không, bất khả đắc”. Bộ kinh này Đức Thế Tôn giảng suốt 22 năm. Bây giờ chúng ta nghĩ lại vì sao bộ kinh này phải giảng đến 22 năm? Quý vị nghe một hai lần không hiểu, nghe một trăm lần, hai trăm lần vẫn không nhập vào được cảnh giới, vẫn là chưa thể nào không được. Phải như cổ nhân thường nói là huân tu lâu ngày, “thâm nhập một môn, huân tu lâu ngày”.

Đức Phật giảng 22 năm, lặp lại vô số lần. Giúp thượng trung hạ căn ngộ nhập cảnh giới. Đây là thật tướng. Kinh Bát Nhã nói thật, không nói giả. Quý vị xem, trước khi học đại thừa học Bát nhã, nền tảng trước là 12 năm A hàm, 8 năm Phương Đẳng. Có nền tảng 12 năm rồi mới nói thật, nói vạn pháp đều là không, khiến chúng ta triệt để buông bỏ vọng tưởng phân biệt chấp trước, ngộ nhập cảnh giới đại thừa. Chính là minh tâm kiến tánh, kiến tánh thành Phật. Cuối cùng Pháp Hoa, Pháp Hoa là thành Phật. Pháp Hoa là nhất thừa pháp. Kinh Pháp Hoa đến cuối cùng tổng kết rằng: “Chư Phật Như Lai xuất hiện ở thế gian chỉ nói nhất thừa pháp, không hai cũng không ba, trừ Phật phương tiện nói.” Nói cho chúng ta pháp đại thừa, tiểu thừa, nói cho chúng ta tam thừa Thanh văn, Duyên giác, Bồ Tát là đức Phật phương tiện nói, không phải thật sự nói. Chân thật chỉ có Hoa Nghiêm, Pháp Hoa, Vô Lượng Thọ. Ở đây nói với chúng ta là chân thật, và Vô Lượng Thọ là chân thật trong các chân thật. Kinh này còn thâm sâu hơn Bát Nhã và còn thâm sâu hơn cả Pháp Hoa, Hoa Nghiêm. Nên kinh này là pháp khó tin, thật không giả chút nào.

Chúng ta có nền tảng của Kinh Pháp Hoa, Hoa Nghiêm nên nhập vào cảnh giới Vô Lượng Thọ rất dễ. Vì sao vậy? Vì nó là tổng kết của Kinh Hoa Nghiêm cũng là nơi trở về của kinh Pháp Hoa. Chư vị cổ đức thời Tuỳ Đường nói rất hay: Hoa Nghiêm, Pháp Hoa đều là dẫn đường của Vô Lượng Thọ. Dẫn chúng ta đi vào kinh Vô Lượng Thọ, cách nói này rất hay.

Khi tôi mới học Phật là đi vào từ con đường học triết học. Nên hoài nghi đối với pháp môn niệm Phật của Tịnh độ, cho rằng đây là pháp phương tiện của Phật, độ những người già không có tri thức. Dùng con mắt này để xem nó, coi thường nó, không muốn học. Theo thầy Lý mười năm, thầy hết lòng khuyên tôi, tôi đều không tiếp thu. Thầy bảo tôi xem Ấn Quang Đại Sư Văn Sao. Xem rất hay, tôi rất tán than, tôi không còn coi nhẹ Tịnh độ, những vẫn không chịu học. Thật tâm quyết định học Tịnh độ, là khi tôi giảng một nửa Kinh Pháp Hoa, là giảng Hoa Nghiêm, Pháp Hoa, Lăng Nghiêm. Hoa Nghiêm giảng mới một nửa, đột nhiên trong lòng khởi lên một ý niệm, nhớ đến không biết Văn Thù, Phổ Hiền tu pháp môn nào? Thiện Tài Đồng Tử học pháp môn gì? Đoạn sau của kinh chưa nói đến, lật phía sau mới thoát nhiên đại ngộ. Văn Thù, Phổ Hiền đều phát nguyện cầu sanh Tịnh độ. Còn dẫn 41 vị pháp thân đại sĩ trong hội Hoa Tạng, đến thế giới Cực Lạc học với Phật A Di Đà. Từ đó tâm cung kính đối với Tịnh độ mới sanh khởi, mới lãnh ngộ được pháp môn này thật không thể nghĩ bàn. Hèn gì Chư Phật Bồ Tát đều nói là pháp khó tin, thật khó tin! Khó tin nhưng quý vị có thể tin. Chỉ có một câu có thể giải thích, trong quá khứ chúng ta từng tu pháp môn này, nên đối với Tịnh độ có thiện căn sâu dày. Chỉ có thể nói như vậy, tuyệt đối không phải ngẫu nhiên. Nếu trong quá khứ chưa từng học, ngày nay vừa tiếp cận đã tin tưởng, làm gì có đạo lý này?

Vô lượng kiếp trong quá khứ có thể chúng ta đã học kinh này rất nhiều lần, nhưng tự bản thân hiện tại không biết. Trong A lại da thức, trong kho tư liệu của A lại da thức có tài liệu, lần này đụng đến tài liệu cũ lại lật ra và nó lại kết nối. Đây gọi là thiện căn. Nếu không có thiện căn thì tuyệt đối không thể. Nên chúng ta đối với người sơ học không được coi thường, biết đâu trong quá khứ người ta tu còn tinh tấn hơn mình, thiện căn sâu dày hơn mình. Chúng ta tu một đời chưa chắc có thể vãng sanh, họ tu mấy năm thật sự được vãng sanh. Thiện căn phước đức sâu dày gặp duyên tự nhiên thuần thục. Chúng ta đời này cũng được coi là rất may mắn. Nếu không có sự giúp đỡ của kinh luận, chúng ta rất khó chấp nhận nhưng tiếp thu rồi phải thâm sâu hơn người khác một chút. Lý chúng ta đã rõ nên tiếp xúc rồi không có chút hoài nghi. Phương pháp tu hành chúng ta đã thấu hiểu, rõ ràng phương pháp. Thấu triệt y cứ lý luận của phương pháp này, lãnh hội một cách sâu sắc. Pháp môn này đặc biệt là công đức của danh hiệu không thể nghĩ bàn, vượt qua tất cả kinh mà chư Phật Như Lai nói. Công đức tất cả kinh tích luỹ lại đều không bằng danh hiệu Phật.

Đại thiên tai ngày nay có thể giải quyết chăng? Một câu Nam Mô A Di Đà Phật có thể giải quyết nhưng người ta không tin, thật sự không tin vì đạo lý quá thâm sâu. Nếu nói rõ ràng minh bạch đạo lý này thật không dễ. Chúng tôi cũng là vì thiên tai này, thời gian quá cấp bách nên dừng lại không giảng kinh Hoa Nghiêm, khai giảng bộ kinh này. Hôm nay vừa đúng một năm. Tết thanh minh năm ngoái bắt đầu giảng, hôm nay vừa tròn một năm. Đã giảng được một nửa, hơn 700 tiếng đồng hồ. Còn một nửa sau thì sao? Tôi xem ít nhất bộ kinh này phải 1200 tiếng. Có thể đến 1400 hoặc 1500 tiếng. Lần này giảng rất rõ ràng, rất minh bạch. Thường xuyên nghe, tôi tin rằng ít nhất cũng làm tăng trưởng lòng tin, người không tin, nghe rồi sẽ tin, đã tin rồi thì niềm tin đó càng vững chắc hơn, không còn bị dao động.

“Hựu Thập Nhẫn Phẩm viết”. Đây là trong Lục Thập Hoa Nghiêm. “Nhược văn chân thật pháp”. Kinh Vô Lượng Thọ niệm Phật A Di Đà là chân thật trong các chân thật. “Bất kinh bất bố bất uý, tín giải thọ trì. Ái dược thuận nhập, tu tập an trú. Thị vi đệ nhất tuỳ thuận âm thanh nhẫn”. Tôi không làm được. Tôi theo thầy Lý mười năm, thầy không lúc nào không khuyên tôi, dùng nhiều loại phương tiện thiện xảo khuyên tôi. Thầy biết rõ tôi thích Hoa Nghiêm, thích đại kinh luận, không thích niệm Phật. Thật không dễ chút nào! Có rất nhiều người vừa nghe thầy nói liền tin, tôi rất khâm phục. Đúng là đại thiện căn, đại phước đức. Vừa nghe liền tin, thâm nhập một pháp môn, mười năm không thay đổi nên đã thành công, đã thành tựu. Một bộ kinh Vô Lượng Thọ, một câu A Di Đà Phật, cư sĩ Hoàng Trung Xướng bế quan ở Thâm Quyến hai năm mười tháng thì vãng sanh. Còn thiếu hai tháng là đủ ba năm. Đây thật sự là thiện căn sâu dày. Ông ta đã làm thí nghiệm. Nghe tôi giảng kinh nói rất nhiều người đều là ba năm thành tựu. Ông ta làm thí nghiệm xem ba năm có thể thành tựu chăng? Quả nhiên thành tựu. Như vậy có thể người ta nói sau khi thành tựu hoằng pháp lợi sanh tốt biết bao? Là tốt. Nhưng hoằng pháp lợi sanh cần phải có pháp duyên, họ thành tựu thì họ biết, ngày nay độ người khó, rất khó! Ngày nay độ quỷ dễ, quỷ dễ độ hơn người, họ nghe lời, họ biết khổ. Chúng ta nói độ khác loài chúng sanh dễ, độ súc sanh dễ, độ cây cỏ hoa lá, những sinh linh này dễ. Thần cây, thần núi, thần đất đều dễ độ. Độ người vô cùng khó khăn. Những sự thật này chúng ta đều biết.

Trong hoàn cảnh này, đến thế giới Cực Lạc để thành Phật trước là tuyệt đối chính xác. Sau khi thành Phật người thế gian này thật sự hồi đầu muốn tu hành, muốn hồi đầu. Họ có thể ở thế giới Cực Lạc và trở lại, lên thuyền từ trở lại độ chúng sanh. Họ ở thế gian này đã đến thế giới Cực Lạc, và có duyên với thế gian này_Phật không độ người vô duyên_nên nhất định trở lại đây là thành tựu. Thật sự thành tựu nhất định tuỳ duyên. Có duyên ở thêm vài ngày là chuyện tốt, không có duyên thì về thế giới Cực Lạc thân cận Phật A Di Đà là việc tốt rất tốt.

Bên dưới lại nói: “Thử Bồ Tát tuỳ thuận tịch tịnh, quán nhất thiết pháp bình đẳng chánh niệm. Bất vi chư pháp, tuỳ thuận thâm nhập, nhất thiết chư pháp thâm nhập. Trực tâm phân biệt chư pháp, tu bình đẳng quán. Thâm nhập cụ túc, thị vi đệ nhị thuận nhẫn”.

Thuận nhẫn chính là nhu thuận nhẫn mà chúng ta đã nói trong đoạn kinh trước. Bồ Tát này tuỳ thuận tịch tịnh, tâm thường an trú trong tịch tịnh. Nói cạn một chút thì nhất định không có trôi nổi, tâm của họ là định. Trong thuận cảnh không sanh tham luyến, trong nghịch cảnh không sanh sân nhuế. Họ có thể duy trì thanh tịnh bình đẳng, không bị cảnh giới bên ngoài xoay chuyển. Ngoại cảnh không thể làm ảnh hưởng đến họ.

Đây là công phu, nhẫn là công phu thiền định, tương đương với công phu thiền định. Vì sao họ có định công như vậy? Ở dưới đã nói ra: “quán nhất thiết pháp bình đẳng chánh niệm”. “Quán” là nhìn thấu suốt. Họ đối với tất cả pháp đều nhìn thấu suốt. Tất cả pháp là pháp bình đẳng. Tất cả pháp không sanh là pháp bình đẳng, không sanh thanh tịnh nhiễm ô, không sanh thiện ác, không sanh chánh tà. Quý vị từ nhất niệm để xem thì tất cả pháp không sanh, nghĩa là ngay tại đây, không có quá khứ vị lai, không có tha phương hay thử giới. Dùng cách nói hiện nay thì không có thời gian và không gian. Thời gian và không gian là giả, không phải thật.

Thời gian và không gian từ đâu mà có? Từ phân biệt mà có. Rời phân biệt thì thời gian và không gian sẽ không còn, các nhà khoa học nói là không gian duy thứ. Không gian duy thứ từ đâu mà có? Vì sao trong thiền định có thể đột phá không gian duy thứ, không còn nữa? Từ đó chúng ta sẽ biết rằng, không gian duy thứ là từ phân biệt chấp trước sanh ra, buông bỏ phân biệt chấp trước thì không gian duy thứ cũng không còn. Các nhà khoa học đã chứng minh không gian duy thứ là tồn tại và rất phức tạp. Số lượng không có biên giới.

Ngày nay con người chúng ta sống trong không gian duy tâm. Không gian duy thứ càng cao, năng lượng càng lớn hơn chúng ta. Như loại kiến và những loại côn trùng bò bay cựa động, những loại côn trùng cựa động này chung sống là không gian duy nhị. Nó chỉ có dài rộng mà không có cảm xúc độ cao. Đều là từ phân biệt chấp trước mà sanh khởi. Đức Phật có thể biết rất nhiều việc. Ngài học từ đâu? Trong kinh nói, ngài đích thực có 12 năm tham học. 19 tuổi xuất gia, rời xa cuộc sống vinh hoa phú quý để ra đi tham học. Sống cuộc đời khổ hạnh tăng 12 năm. Thời Ấn Độ cổ, nghĩa là Ấn Độ đương thời tôn giáo vô cùng phát triển. Triết học Ấn Độ đứng đầu thế giới, ngài sanh ra trong hoàn cảnh này. Những bậc cao nhân này đều tu thiền định. Tứ thiền bát định, không phải phương pháp tu học Đức Thế Tôn sáng tạo mà là Bà la môn thời xưa truyền lại. Cổ Bà la môn so với Đức Thế Tôn sớm hơn ít nhất một vạn năm. Nên tôn giáo Ấn Độ đều tu tứ thiền bát định, các học phái của Ấn Độ cũng tu tứ thiền bát định. Những người này đối với tình hình trong lục đạo họ rất rõ ràng. Trên từ cõi trời phi tưởng phi phi tưởng xứ, dưới đến địa ngục A tỳ không có gì họ không biết. Nên họ biết là cảnh giới hiện lượng, chứ không phải đứng về lý mà suy đoán, không phải. Là tận mắt nhìn thấy là tự mình tiếp xúc được, như vậy có thể giả được chăng?

Không phải chỉ một người có bản lĩnh này, mà người có bản lĩnh này rất nhiều. Tuy như vậy nhưng vấn đề không thể giải quyết. Lục đạo đã rõ, đã nhìn thấy, nhưng lục đạo từ đâu mà có? Vì sao có lục đạo? Ngoài lục đạo còn có thế giới chăng? Không ai có thể trả lời. Nên Đức Thế Tôn đem sở học 12 năm buông bỏ hết, nhập định dưới cây Tất Bát La, nhập sâu vào thiền định. A la hán định thứ chín, định thứ mười, mười một và cứ như vậy đi lên, chúng ta nghĩ đến cuối cùng là tự tánh bổn định. Diệu giác quả vị chứng được tự tánh bổn định, đại triệt đại ngộ, kiến tánh thành Phật. Tất cả pháp hoàn toàn thông suốt. Sau khi xuất định, vì Đức Phật thành đạo dưới cây Tất Bát La nên về sau cây này gọi là cây Bồ đề, để tưởng nhớ đến ngài, hiện nay cây bồ đề này vẫn còn.

Ngài biểu diễn cho chúng ta thấy buông bỏ 12 năm học chính là buông bỏ sở tri chướng. Đức Phật nói chướng ngại có hai loại lớn, một là phiền não chướng, hai là sở tri chướng. 19 tuổi xuất gia, ngài thị hiện là vứt bỏ phiền não chướng_đã buông bỏ. Buông bỏ sở học 12 năm, sở tri chướng xã bỏ tức là hai chướng đều đã buông. Minh tâm kiến tánh, chướng ngại không còn. Học quá nhiều cũng không tốt, học nhiều thì sở tri chướng càng sâu dày, nó chướng ngại sự khai ngộ, chướng ngại ta chứng quả. Vì thế chư vị cổ đức truyền lại là “thâm nhập một môn, huân tu lâu dài”. Trong này có đạo lý rất to lớn!

Học tập là việc tốt nhưng đừng rơi vào sở tri chướng. Học là gì? Là tri thức, nó làm chướng ngại trí huệ, chướng ngại kiến tánh. Tri thức không thể giải quyết vấn đề, trí huệ mới có thể giải quyết vấn đề. Trí huệ từ đâu mà có? Từ giới định huệ. Chúng ta học một bộ kinh chính là trì giới, không học bộ thứ hai, đây gọi là trì giới. Một bộ kinh học ba đến năm năm sẽ được định, tâm không tán loạn. Khi đã ngộ thì những điều chưa học cũng thông suốt. Một kinh thông thì tất cả các kinh đều thông. Một pháp môn thông thì tất cả pháp môn đều thông, bình đẳng chánh niệm. Phương pháp này trong nhà Phật đã dùng 3000 năm, hiện nay con người không dùng nữa, không dùng nên rất loạn. Học phương pháp của khoa học phương tây. Phương pháp khoa học là tri thức không phải trí huệ. Phương pháp khoa học như các nhà lượng tử lực học hiện nay không tệ, hiếm có, họ cũng một lòng nghiên cứu mới có thành tựu như thế.

Ngày nay giới khoa học đều hướng đến hai cực đoan để phát triển, một là hồng quan vũ trụ, hai là lượng tử lực học, phát triển hai cực đoan này. Hồng quan vũ trụ là quan sát thái không. Các nhà vật lý học, báo cáo của họ về hư không viết rất hay, họ nói rằng hiện nay máy móc khoa học thiên văn có thể quan sát được vũ trụ_là đại vũ trụ. Trên thực tế chỉ là một phần mười của vũ trụ, còn lại chín phần không thấy. Quan sát vũ trụ không ngừng mở rộng, mở rộng đến biên giới nhưng không thấy, không nhìn thấy nữa. Họ nói là 90 phần trăm, có thể quan sát được mười phần trăm, còn 90 phần đó không thấy. Họ không biết nhưng chúng ta biết. Đây chính là Phật pháp cao hơn họ. 90 phần đó đi về đâu? Trở về với tự tánh. Trở về tự tánh thì tất cả hiện tượng đều không còn. Quý vị quan sát nhất định phải có hiện tượng, nhưng nó không có hiện tượng, nó không phải hiện tượng vật chất, không phải hiện tượng tinh thần, cũng không phải hiện tượng tự nhiên, như vậy quý vị quan sát điều gì? Nên chúng ta biết, các nhà lượng tử lực học quan sát được là nguồn gốc của hiện tượng vật chất, là ý niệm biến hiện ra, ý niệm là hiện tượng tinh thần. Nguồn gốc của hiện tượng tinh thần nên giải thích như thế nào? Là bịa đặt. Cũng rất khó được, thật không dễ.

Phật pháp nói hiện tượng tinh thần này từ đâu mà có? Từ tự tánh thanh tịnh viên minh thể. Nhưng tự tánh thanh tịnh viên minh thể chính là thường tịch quang nên nó không duyên đến được. Khi nào mới biết được nó? Buông bỏ vọng tưởng phân biệt chấp trước thì sẽ thấy được. Chưa buông bỏ nó chướng ngại khiến chúng ta không nhìn thấy. Buông bỏ là nhìn thấy, các nhà khoa học chưa buông bỏ chỉ là dùng toán học và lý luận để phát hiện. Sau đó lại dùng máy móc tinh vi quan sát và chứng thực. Trong kinh Đức Phật nói rất hay, dùng phương pháp này để nghiên cứu vũ trụ. Lớn có thể quan sát đến biên tế của vũ trụ, nhỏ có thể thấy được A lại da nhưng A lại da từ đâu mà có họ lại không biết. Đây chính là dùng tâm ý thức. Tức là thức thứ sáu, cảnh giới nó duyên tới rất giới hạn, không duyên được tự tánh. Minh tâm kiến tánh nhất định không thể dùng ý thức.

“Quán nhất thiết pháp bình đẳng chánh niệm”, đây chính là chánh tri chánh kiến mà trong kinh Hoa Nghiêm nói. “Bất vi chư pháp”. Vì sao vậy? Vì tất cả pháp ở trước đã nói nó thể của nó, tức là không. Tướng có tánh vô, sự có lý vô. Nó không chướng ngại sự. Chỉ cần không phân biệt, không chấp trước thì không có chút chướng ngại nào nên có thể tuỳ thuận. Trong hoàn Nguyên Quán nói tuỳ duyên. Tuỳ thuận chính là tuỳ duyên, tuỳ duyên thâm nhập. Có thể thấy được tất cả pháp nhưng vẫn thanh tịnh. Làm sao thấy được? Vì tâm thanh tịnh. Cảnh tuỳ tâm chuyển, tâm thanh tịnh thấy tất cả pháp đều thanh tịnh, tâm bình đẳng thấy mọi pháp đều bình đẳng, cảnh tuỳ tâm chuyển. Vì cảnh giới này đích thực là tâm sở hiện, tất cả pháp đều do tâm hiện. Tâm là năng hiện, tất cả pháp là sở hiện. Nên tất cả pháp đang chuyển theo tâm. Nếu tâm chúng ta thiện thì cảnh giới thiện, nếu tâm ác thì cảnh giới ác.

Ngày nay địa cầu phát sinh vấn đề, khắp nơi đều là thiên tai. Đây là do nguyên nhân gì? Do tâm bất thiện. Có thể cứu địa cầu chăng? Có thể. Tiến sĩ Bố Lai Đăng người Mỹ cũng nói là được. Cứu bằng cách nào? Ông ta đưa ra ba câu nói thật sự có thể cứu địa cầu. Thứ nhất là con người trên toàn thế giới bỏ ác làm thiện, chính là Phật pháp nói đoạn ác tu thiện. Câu thứ hai là cải tà quy chánh. Thứ ba là đoan chánh tâm niệm. Ba câu 12 chữ này làm được thì xã hội được an định, thiên tai trên địa cầu không còn. Con người trên địa cầu này đông, nhưng tài nguyên lương thực không đủ dùng. Chúng ta biến chuyển tâm niệm, mong sao tài nguyên trên địa cầu không ngừng phong phú lên_cảnh tuỳ tâm chuyển. Tất cả pháp từ tâm tưởng sanh. Đây là nguyên tắc nguyên lý chỉ đạo cao nhất mà Đức Phật dạy. Nếu chúng ta có thể hiểu được, thật có thể ngộ nhập, có thể y giáo phụng hành thì làm gì có chuyện không hạnh phúc! Làm gì có chuyện không viên mãn! Thật có thể giải quyết vấn đề.

Tất cả chúng sanh trên thế giới đều giống như anh em chị em một nhà vậy. Sống hoà đồng, tương thân tương ái, hai bên cùng hợp tác. Như vậy thì thế giới Cực Lạc liền hiện tiền. Thế giới Cực Lạc thành tựu ra sao? Ở trước chúng ta đã học rất nhiều, là nơi các vị thượng thiện nhơn câu hội, nó là thượng thiện thành tựu. Như vậy thế giới hiện tại của chúng ta có thể nói là cực ác tạo thành là phản diện của thập thiện. Sát sanh, trộm cắp, tà dâm, vọng ngữ, hai lưỡi, ác khẩu, tham sân si tạo quá nhiều. Nên thế giới này mới biến thành như vậy. Nếu chúng ta hồi đầu, thật sự thực hành không sát sanh, không trộm cắp, không tà dâm, không vọng ngữ, không lưỡng thiệt, không ác khẩu, không ỷ ngữ, không tham sân si thì thế giới này lập tức được thay đổi_cảnh tuỳ tâm chuyển.

Phật pháp có thể cứu thế giới. Cứu thế giới thì trước phải cứu được nhân tâm. Không bắt đầu cứu từ nhân tâm thì không còn cách nào khác, vì cảnh tuỳ tâm chuyển. Cảnh là tâm biến hiện. Tâm chúng ta hiện tại là bất thiện nên biến hiện ra cũng bất thiện. Tâm thiện thì lập tức biến hiện ra điều là thiện. Thân thể nhiều bệnh là tâm bất thiện, nên tế bào biến thành độc bệnh. Nếu đã sửa đổi thành tâm thiện, những tế bào mang độc bệnh lập tức khôi phục bình thường, phục hồi bình thường tức là mạnh khoẻ. Chưa từng nghe nói có vị Phật Bồ Tát nào bị bệnh. Vì sao vậy? Vì các ngài tâm niệm đoan chánh, không có tà niệm, không có ác niệm nên không bị bệnh.

Tham sân si, Đức Phật gọi nó là tam độc. Độc gì? Độc bệnh. Tất cả căn nguyên của độc bệnh là tham sân si. Thay đổi được những điều này, không tham, không sân, không si, như vậy là đã nhổ sạch tận gốc của mầm bệnh. Bệnh tật hay bệnh truyền nhiễm như thế nào cũng không thể nhiễm đến được. Vì sao vậy? Vì thân thể chúng ta không mang độc bệnh. Nếu mang độc bệnh sẽ dễ nhiễm, người không mang độc bệnh không nhiễm được. Hiện nay nói là miễn dịch, là miễn dịch viên mãn. Đây chính là đối với thân thể mình, thân thể cũng là cảnh giới, cảnh tuỳ tâm chuyển. Hoàn cảnh cư trú của địa cầu vẫn là cảnh tuỳ tâm chuyển, cho đến thái không, hệ tinh tú, hệ thái dương, hệ ngân hà đều đang tuỳ tâm chúng ta mà chuyển, đều tuỳ ý niệm chúng ta mà chuyển. Ý niệm thanh tịnh, ý niệm thiện thì tất cả đều chuyển thành tốt đẹp. Tâm hành bất thiện ta liền thấy thiên tai. Đây là thật không phải giả.

Đức Phật thường nói, chúng ta cũng đọc rất nhiều là “trú tâm nhất xứ vô sự bất biện”. Chúng ta đem tâm để một chỗ Phật A Di Đà. Thân thể tôi không tốt, tinh thần không tốt, niệm Phật A Di Đà sẽ tốt hơn.

Hoàn cảnh cư trú của chúng ta ngày nay quá nhiều thiên tai, chúng ta chế tâm vào nơi Phật A Di Đà, nhất tâm niệm Phật A Di Đà thì nơi này không gặp thiên tai. Nên không tin là loại thứ nhất trong đại tuỳ phiền não. Không tin thì không còn cách nào khác. Thật tin, thật y giáo phụng hành thì nó thật khởi tác dụng, thật sự giúp ta giải quyết vấn đề.

“Trực tâm phân biệt chư pháp”. Phân biệt tức là không phân biệt. Phân biệt là gì? Mọi thứ đều rõ ràng, đây gọi là phân biệt. Như thế nào gọi là không phân biệt? Không có tâm phân biệt, đối diện các pháp nhưng không có tâm phân biệt, mọi thứ đều rất minh bạch, không có tâm phân biệt, không có chấp trước, không có chiếm hữu, không có khống chế. “Tu bình đẳng quán”. Tu bình đẳng quán nếu không có cảnh giới thì bình đẳng này nên tu từ đâu? Trước nên tu bình đẳng quán trên người và việc, sau đó tu bình đẳng quán trên tất cả vạn pháp. Chính là thanh tịnh bình đẳng giác của đề kinh. Thanh tịnh là cảnh giới của A la hán. Bình đẳng là cảnh giới của Bồ Tát. Giác là cảnh giới của Đức Phật. Thanh tịnh bình đẳng giác là chân tâm của chúng ta, chính là Phật A Di Đà. Để Phật A Di Đà trong tâm. Về sự mà nói là Nam Mô A Di Đà Phật, về lý mà nói chính là thanh tịnh bình đẳng giác. Lý sự là một không phải hai. Thanh tịnh bình đẳng giác nghĩa là có thể chuyển cảnh giới. Thanh tịnh bình đẳng giác có thể giúp xã hội và thật sự có thể giải quyết vấn đề.

Hôm trước tôi thấy một bạn đồng học tải một đoạn tin trên mạng. Chủ tịch Hồ Cẩm Đào tiếp kiến tổng thống nước Pháp tại Trung quốc. Hồ Cẩm Đào nói với ông ta: “chiến tranh không thể giải quyết vấn đề.” Đây là thật không phải giả. Lịch sử có thể làm chứng. Giải quyết vấn đề là gì? Thanh tịnh bình đẳng giác có thể giải quyết vấn đề, không có di chứng về sau.

Chúng ta cần phải tiếp thu, cần nên tin tưởng. Giáo dục văn hoá có thể giải quyết vấn đề. Trung quốc mấy ngàn năm đều dùng phương pháp này. Người ngoại quốc học lịch sử Trung quốc không có ai không khâm phục. Đất nước lớn như vậy, nhiều dân tộc như vậy, nhân khẩu đông như vậy mà mấy ngàn năm nay nền trị an rất lâu dài. Dựa vào điều gì? Dựa vào dạy học. Vì thế dạy học có thể giải quyết vấn đề.

Một đất nước, thật sự muốn trị vì quốc gia tốt, giải quyết vấn đề xã hội, giải quyết vấn đề thiên tai nên thực hành phương pháp giáo dục. Có thể bồi dưỡng năm sáu mươi vị thầy giáo giỏi, chuyên môn dạy truyền thống văn hoá. Quốc gia bồi dưỡng năm sáu chục vị nhân tài không khó. Dùng một kênh truyền hình để dạy học cho toàn quốc. Suốt ngày 24 tiếng không gián đoạn. Thầy giáo thay phiên dạy bất cứ lúc nào mở kênh này đều có thể học được giáo dục. Tôi tin rằng một năm là xã hội an định. Khi xã hội an định thì nơi này thiên tai sẽ giảm ít, nhất định mưa thuận gió hoà, ngũ cốc phong phú, quốc thái dân an. Thật có thể làm được!

Ba năm 2006, 2007, 2008. Chúng tôi làm thí nghiệm ở thị trấn Thang Trì Lô Giang An Huy. Ở đó trong vòng ba năm không có thiên tai, trong khi các vùng lân cận có thiên tai nhưng chỗ này không có. Thị trấn này có bốn vạn tám ngàn người, nhân tâm thật thà lương thiện, hiểu được hiếu thân tôn sư. Mọi người đều học Đệ Tử Quy, nam nữ già trẻ các ngành các nghề cùng nhau học. Thầy giáo dùng thân giáo dẫn đầu làm gương cho chúng ta thấy, đã dạy thành công. Không làm thí nghiệm mọi người không tin. Chúng tôi tham gia hội nghị hoà bình của Liên Hiệp Quốc đã viết nhiều bản báo cáo, báo cáo nhiều lần, mọi người nghe rất hoan hỷ nhưng không có lòng tin. Sau đó chúng tôi cùng ăn cơm nói chuyện, trong đó có vài người hỏi tôi, Pháp sư nói rất hay nhưng đây là lý tưởng không làm được. Như vậy là sao? Là bất tín trong đại tuỳ phiền não, như vậy thì không còn cách nào khác. Ép chúng tôi như thế nào? Không thể không làm thí nghiệm, tìm một nơi làm thí nghiệm làm ra mọi người mới tin được. Chúng ta có thể nói đây là đức của tổ tông.

Người Trung quốc dạy truyền thống văn hoá tuy đã lãng quên hơn 100 năm. Nhưng nền tảng sâu dày, vượt ra ngoài dự định của chúng tôi. Chúng tôi vốn nghĩ ở đây dạy học làm thí nghiệm cũng chưa nắm chắc. Các thầy giáo cùng nhau nghiên cứu, chắc cũng mất từ hai đến ba năm, khoảng thời gian đó mới có thể thấy chút hiệu quả. Không ngờ ba tháng hiệu quả vượt trội, chẳng ai không kinh ngạc. Sao lại như vậy! Các thầy giáo trình bày tình hình với tôi, tôi cũng giật mình. Con người sao lại dễ dạy như thế! Đáng tiếc chính là không ai dạy. Chứng minh lời các bậc cổ đức nói là tánh con người vô thiện. Câu đầu tiên trong Tam Tự Kinh là “nhân chi sơ tánh bổn thiện”, đã chứng minh được điều này.

Bản tánh của người ác là thiện, không phải ác. Ác chỉ là mê hoặc nhất thời nên khi dạy họ lập tức hồi đầu, lương tâm đã thức dậy. Nên giáo dục rất hữu ích, có thể trị quốc bình thiên hạ. Vì thế người xưa thường nói thành ý, chánh tâm, tu thân, tề gia, trị quốc, bình thiên hạ. Ở trước nó còn có hai nền tảng. Thứ nhất là cách vật_chấn chỉnh, dùng cách nói như hiện nay là buông bỏ dục vọng thì tâm mới được thanh tịnh. Cách là cách đấu_vật lộn. Đấu với ai? Đấu với dục vọng của chúng ta. Lương tâm và dục vọng đấu với nhau. Chiến thắng dục vọng, tôn sùng đạo đức. Mục đích trước sau là cầu học. Không có chân thực học vấn thì không làm được gì cả.

Người có dục vọng nhiều thì rất khó thành tựu đức hạnh và học vấn đó là chướng ngại, nên việc đầu tiên là buông bỏ dục vọng, tiết dục tâm thanh tịnh, như vậy thì học nghiệp và đạo nghiệp rất dễ thành tựu. Vì thế dạy học không khó. Chúng tôi tìm không ra chỗ thí nghiệm. Tôi rất muốn tìm một quốc gia để làm thí nghiệm. Người lãnh đạo quốc gia cần phải đồng ý tư tưởng này của chúng tôi, mời năm sáu mươi vị giáo sư chuyên môn học tập truyền thống văn hoá. Học tập luân lý, đạo đức, nhân quả, tôn giáo. Dùng cách dạy từ xa, mỗi ngày dùng ti vi, dùng mạng internet để phát chương trình. Là bài học giáo dục của Thánh hiền. Trên kênh truyền hình có thể dùng tựa đề là_bài học giáo dục của thánh hiền.

Trước đó, khi tôi phỏng vấn ở Trung quốc. Ông Trần Đại Hội tìm tôi đến phỏng vấn, làm một bài phỏng vấn, đề mục là “Đồng lòng cứu vãn nguy cơ”. Sau đó ở HongKong cũng làm một lần_tập hai. Năm ngoái, hình như ở Malaysia chúng tôi cũng làm một lần tại Kiết Long Ba. Đại khái là ghi âm được bảy tiếng. Đặt đề mục cho nó là “Đồng lòng cứu vãn nguy cơ tập ba”. Việc này Mã Cáp Địch biết, ông là cựu thủ tướng trước đây. Ông giúp chúng tôi đổi tên thành “Giáo dục cứu vãn nguy cơ”. Đổi rất hay “Giáo dục cứu vãn nguy cơ” lại càng rõ ràng hơn. Tôi hợp tác với ông ta. Tôi nói giáo dục hiện nay giáo dục nhà trường quá nhiều. Giáo dục gì? Ở trước cần phải thêm hai chữ Thánh hiền giáo dục, “giáo dục Thánh hiền cứu vãn nguy cơ”. Lúc đó ông ta mới đi phỏng vấn nước ngoài về nên hơi mệt nếu không thì ông ta đã tham gia. Tôi nói lần sau, lần sau có cơ hội chúng ta cùng nhau bàn luận về vấn đề này.

Đích thực nếu chúng ta quay lại giáo dục thánh hiền thì xã hội được cứu, thế giới được cứu. Người phương tây nghĩ phương pháp này là lợi dụng chiến tranh, vũ lực, không giải quyết được vấn đề. Tư duy đó là sai lầm. Tiến sĩ Thang Ân Tỷ nói học thuyết Khổng Mạnh, không có ai phản đối. Các dân tộc khác, tôn giáo khác nhau tôi đều tiếp xúc và đưa ra vấn đề này không ai phản đối. Học thuyết Khổng Mạnh là gì? Tôi đưa ra bốn chữ “nhân nghĩa trung thứ”. “Nhân” là thương người. Tôi thương mình cũng thương người khác, suy bụng ta ra bụng người nên không ai phản đối. “Nghĩa’ là gì? Nghĩa là hợp lý, tư tưởng, hành vi hợp tình, hợp lý, hợp pháp thì mọi người đều tán thán. “Trung” là gì? Trung là ở giữa, không thiên lệch, không tà nguỵ gọi là trung. Chúng ta dùng tâm không thiên lệch không tà nguỵ để xử sự đối nhân tiếp vật. “Thứ” là gì? Hiện nay con người lãng quên giáo dục truyền thống và giáo dục thánh hiền hơn 100 năm nay. Tâm không có nơi trở về, không nơi nương tựa nên làm rất nhiều điều sai trái. Đối với những người tạo những tội nghiệt này ta nên dùng tâm như thế nào? Tha thứ cho họ. Như Phu Tử nói “thành sự bất thuyết”. Họ đã làm rồi không nên nhắc lại. “Toại sự bất gián”, không phải việc tốt, họ nhất định sẽ làm thành công, không nên khuyên họ. “Ký vãng bất cứu”, việc đã qua thì nên bỏ qua. Như vậy tâm mọi người đều an định lại. Vì sao vậy? Chưa tiếp thu giáo dục luân lý đạo đức nên họ không biết, không hiểu. Bây giờ chúng ta bắt đầu cùng nhau học tập, dù có làm việc sai lầm đến đâu cũng nên bỏ qua hết, không nên truy cứu. Đây là đạo thứ tha, như vậy tốt chăng? Nhiều người nghe đều khen là tốt, phương pháp này rất tốt. Trong an định khôi phục sự êm ấm, hồi phục luân lý. Khôi phục giáo dục đạo đức phải từ trong sự an ổn. Nếu nói truy cứu thì dùng trừng phạt, như vậy xã hội sẽ loạn. Không phải là phương pháp tốt, nhất định phải dùng tha thứ.

Chúng ta làm sai, hy vọng người khác tha thứ. Thì chúng ta cũng nên nghĩ rằng người khác làm sai, chúng ta cũng nên tha thứ cho họ. “Chân thành từ bi” của đại thừa Phật pháp với “nhân nghĩa trung thứ” ý nghĩa giống nhau. Tiến sĩ Thang Ân Tỷ đã nói, giải quyết vấn đề xã hội hiện tại, ông ta đề xuất học thuyết Khổng Mạnh và Phật pháp đại thừa. Trong học thuyết Khổng Mạnh và Phật pháp đại thừa chúng ta tìm ra bốn chữ. Tám chữ là có thể giải quyết vấn đề, bất luận là vấn đề cá nhân, vấn đề gia đình, vấn đề công ty hay vấn đề của toàn xã hội. Tám chữ này có thể giải quyết tất cả.

Không thể dùng trừng phạt, không thể dùng luật pháp, không thể dùng quân đội. Những thứ đó càng làm càng tồi tệ. Nó như bác sĩ trị bệnh. Cần phải biết nguyên nhân của bệnh. Biết được nguồn gốc của bệnh thì tuỳ bệnh mà cho thuốc.

“Nhân nghĩa trung thứ, chân thành từ bi”, liều thuốc này rất có hiệu quả. Tinh tấn tu tập, vấn đề mới thật sự được giải quyết. Chúng tôi cũng muốn ở đây tìm một mảnh đất để xây dựng một thôn nhỏ, thị trấn nhỏ, chúng ta đến làm thí nghiệm, nghĩa là dùng tám chữ này. Trong thị trấn nhỏ này mọi người cùng nhau sinh hoạt, mỗi người đều thực hiện tám chữ này. Siêng năng hành trì Đệ Tử Quy, Cảm Ứng Thiên, Thập Thiện Nghiệp, nghĩa là dùng ba loại này để thể hiện “nhân nghĩa trung thứ”, thể hiện “chân thành từ bi”. Làm tấm gương tốt cho thế nhân noi theo. Điều này không khó.

Đầu tiên chúng ta cần phải mời chư vị đồng học của Tịnh độ. Mọi người cùng nhau học Phật, nghe kinh, niệm Phật cũng mấy năm nay, khi tuổi lớn về hưu, mọi người sống cùng nhau. Trước là thành lập một thôn nhỏ, về sau người nhiều từ từ trở thành một thị trấn nhỏ, người nhiều hơn nữa thì trở thành thành thị, người sống trong này sẽ thực hành tám chữ này.

“Tu bình đẳng quán, thâm nhập cụ túc, thị vi đệ nhị thuận nhẫn. Thử tức nhu thuận nhẫn dã”. Trong kinh này nói là “nhu thuận nhẫn”. Bên dưới là nói vô sanh pháp nhẫn.

Hết giờ rồi, đoạn này chúng ta để lại ngày mai tiếp tục học. Hôm nay chúng ta chỉ học đến đây.

Hết tập 362

Tịnh Độ Đại Kinh Giải Diễn Nghĩa Tập 362 PAGE 1