Thái Thượng Cảm Ứng Thiên Giảng Giải

Tập 15

Các vị đồng học, xin chào mọi người!

Về câu “tích đức lũy công”, Vựng Biên đã trích dẫn “Phương pháp tích thiện” mà trong sách Liễu Phàm Tứ Huấn đã nói. Một người tu hành, người tu hành chính là lập chí muốn làm một người tốt, tu sửa lại những hành vi không tốt. Muốn thật sự đạt đến mục tiêu này thì trước tiên phải có năng lực phân biệt rõ ràng thiện ác. Thiện thì có chân có giả, có đoan có khúc, có âm có dương. Tiếp theo dưới đây nói, còn có đúng, có sai, có lệch, ngay, có vơi, đầy. Nếu bạn nhận thức không rõ ràng, thấy ác cho là thiện, thấy thiện cho là ác, sự việc này thường hay xảy ra, rất có thể đã xảy ra ngay trên chính bản thân mình. Cả đời mình thường mong cầu đoạn ác tu thiện, nhưng trên thực tế việc mình làm lại là đoạn thiện tu ác, hoàn toàn trái nghịch.

Chúng ta thường hay thấy Đức Thế Tôn ở trong kinh luận rất cảm khái mà nói là “kẻ đáng thương xót”. Những người này thật là đáng thương, không thể phân biệt rõ ràng đúng sai, thiện ác. Lý lão sư trước đây nói càng khiến người ta tỉnh ngộ. Không những là bạn không phân biệt được tà chánh, thị phi, mà lợi hại bày ra ngay trước mắt bạn cũng không nhận ra được. Cho nên bạn tạo nghiệp, chịu báo ứng rất khổ. Không những Phật pháp nói rất rõ ràng, rất thấu triệt sự việc trong trời đất mà người thiện thế gian, Thánh Hiền của thế gian cũng đã nói không ít. Những lời mà họ nói có phải là lời chân thật không?

Từ xưa đến nay, ở thế gian này, lịch sử của Trung Quốc là tương đối hoàn chỉnh. Từ ba đời Hạ, Thương, Chu cho đến hiện nay đều có ghi chép tỉ mỉ chính xác. Chúng ta gọi nó là tín sự, nghĩa là việc có thể tin cậy được. Đặc biệt là đối với ghi chép về nhân quả báo ứng thì càng tỉ mỉ, chính xác hơn. Từ những sự thật này, chúng ta cũng chứng minh được giáo huấn của Phật Bồ tát, cổ Thánh tiên Hiền là chân thật không hư. Trong việc luận về đúng sai của thiện ác, người xưa có tiêu chuẩn là: “Bất luận hiện hành, nhi luận lưu tế” (không bàn về hiện tại, mà bàn xem việc ấy gây nên hậu quả về sau như thế nào). Cái tầm nhìn này thật là nhìn được sâu, thấy được xa. Rốt cuộc là thiện hay ác, không phải chỉ nhìn ở bên ngoài, không phải chỉ thấy trước mắt. Hậu quả, nếu dùng cách nói hiện nay, là sự ảnh hưởng của họ đối với xã hội, đối với không gian và thời gian, phải từ chỗ này mà quan sát.

Trước mắt là việc thiện, là việc tốt, nhưng sự ảnh hưởng về sau là không tốt. Chúng ta nêu ra một thí dụ, cư sĩ Vương Long Thư hội tập Kinh Vô Lượng Thọ, đó là việc tốt, có biết bao nhiêu người tán thán. Ngụy Mặc Thâm cũng hội tập Kinh Vô Lượng Thọ, bản hội tập của cư sĩ Vương thì được đưa vào Long Tạng (bộ Đại tạng kinh được khắc in vào đời vua Càn Long). Vào thời xưa, viết sách có thể được nhập vào Tạng, đó là bản hoàn thiện được mọi người công nhận. Vì sao Ấn Quang Đại sư lại phê bình nghiêm khắc ông Vương Long Thư? Đại sư nói ông đã sửa đổi chữ ở trong bản dịch gốc. Chữ mà ông đã sửa đổi rất hay, đây là thiện. Thế nhưng Ấn Quang Đại sư nói ông là ác. Ác ở chỗ nào vậy? Ấn Quang Đại sư nhìn ra được cái hại về sau, chính là sự ảnh hưởng của việc này. Vương Long Thư có thể sửa kinh, tôi cũng có thể sửa kinh, bạn cũng có thể sửa kinh. Mỗi người đều sửa một chút chỗ không hợp ý mình trong kinh điển thì kinh này lưu truyền đến đời sau đã thay đổi hoàn toàn rồi!

Sự phản đối của Ấn Quang Đại sư, không phải phản đối ông Vương Long Thư không được hội tập, hội tập hoàn toàn không bị phản đối, mà là không được sửa đổi chữ ở trong kinh. Chữ ở trong kinh tuy không hay nhưng không được sửa. Khi sửa thì sợ sẽ tạo sự ảnh hưởng. Long Thư sửa thì không có vấn đề gì, vì người ta có học vấn, có tu trì, thật sự có thể sửa được tốt. Chúng ta là người đời sau thấy ông sửa được, thế thì tôi cũng sửa được. Tôi đọc thấy câu này đọc không suông, là vì trình độ tôi chưa đủ, liền sửa cái chữ khó này thành chữ khác cho dễ đọc, cứ theo ý mà sửa, thế thì có nguy hiểm hay không? Cho nên không thể tùy tiện theo ý của mình. Tùy tiện theo ý của mình, thì sai rồi. Ngay cả như Long Thư, Ngụy Nguyên (tức Ngụy Mặc Thâm), bậc đại hiền như vậy mà Ấn Quang Đại sư còn quở trách họ, dù cho họ đối với Tịnh Độ tông quả thật là có cống hiến, có công lao.

Chính vì vậy mới có bản hội tập thứ ba của lão cư sĩ Hạ Liên Cư ra đời. Bản hội tập này tránh được lỗi lầm của các bản trước, chỉ có ưu điểm chứ không có khuyết điểm của bản hội tập trước. Cho nên mọi người gọi đó là bản hoàn thiện nhất của Kinh Vô Lượng Thọ. Bản hoàn thiện này có ưu điểm hay không? Ưu điểm rất nhiều. Mười mấy năm gần đây, phong khí niệm Phật của các đồng tu học Phật trên toàn thế giới được khơi dậy. Khơi dậy như thế nào? Do bản hội tập của Hạ lão cư sĩ đã khơi dậy. Rất nhiều người đọc bản hội tập này rồi vãng sanh có tướng lành hiếm có, chúng ta tận mắt nhìn thấy ở Singapore, ở Malaysia, chính tai tôi nghe thấy cũng rất nhiều.

Chúng ta phải từ việc hội tập kinh này mà nhìn thấy đúng sai, đây là nêu ra một sự việc rồi lấy đó mà suy ra. Trong đời sống hằng ngày, nhất định phải quan sát thật kỹ sự ảnh hưởng của những hành vi tạo tác của chúng ta đối với chung quanh, ảnh hưởng đối với xã hội, ảnh hưởng đối với đời sau, nói chung gọi là ảnh hưởng đối với lịch sử, chúng ta phải hiểu rõ những ý nghĩa này.

Nhìn xa thêm một chút, chúng ta thấy vào thời đại của Khổng Lão Phu Tử, có rất nhiều chư hầu cầm quyền trị nước không theo ý nguyện của người dân. Phu Tử chu du các nước, hy vọng có chư hầu nhận biết ngài, trọng dụng ngài, ngài có thể giúp chư hầu trị quốc bình thiên hạ. Ngài có trí huệ, ngài cũng có bản lĩnh này. Thế nhưng các chư hầu tiếp kiến ngài đều tán thán ngài, nhưng không có người nào dùng ngài. Ngài đành phải trở về nhà để dạy học. Chúng ta muốn hỏi vì sao ngài không làm một cuộc cách mạng? Vì sao không lật đổ chính quyền cũ rồi lên thay thế? Phu Tử không làm việc này. Không phải vì ngài không có năng lực, trong số 3. đệ tử của ngài có 72 bậc hiền tài. Chúng ta mở quyển Luận Ngữ ra thử xem, các loại nhân tài đều có. Phu Tử có thể lật đổ chính quyền cũ, hơn nữa còn là một việc tốt. Nhưng ảnh hưởng về sau là không tốt, sẽ tạo nên ảnh hưởng tiêu cực cho lịch sử. Về sau hễ ai không hài lòng đối với chính quyền thì muốn nổi lên lật đổ nó. Bạn phải biết là bao nhiêu tài sản, mạng sống của con người sẽ bị tiêu tan trong ý niệm đó của bạn, tội lỗi này nặng biết bao! Làm thỏa mãn dục vọng của một mình bạn mà để bao nhiêu người phải gặp nạn, việc này không thể làm được.

Họ cầm quyền trị nước tuy không thể hoàn toàn theo ý nguyện của người dân, nhưng vẫn chưa đến nỗi cần phải bị lật đổ. Cách mạng Thang Vũ là bất đắc dĩ, Ân Trụ Vương thật sự là quá đáng, không xem bá tánh là con người nữa, cho nên đây là điều nên làm. Một người cầm quyền chưa đến mức này thì không thể lật đổ họ. Cho nên chư Phật Bồ tát, đại Thánh đại Hiền, đều cầu mong xã hội ổn định, thế giới hòa bình, thể chế không tốt thì cứ từ từ mà sửa đổi, như thế là hiểu được thiện ác, đúng sai. Các Ngài biết nhìn xa, trông rộng, đây là Thánh nhân. Tuy Khổng Tử là người thuộc giới bình dân, thành tựu của Ngài là dạy học, sự ảnh hưởng của Ngài là mãi đến ngày nay, hơn 2.500 năm rồi, hơn nữa còn lan rộng khắp thế giới. Ở trên thế giới ngày nay, bất kỳ một quốc gia khu vực nào, khi nhắc đến Khổng Lão Phu Tử, mọi người đều biết, đều khởi tâm tôn kính. Chúng ta thử nghĩ, Ngài đã nhìn sự việc như thế nào, xử lý sự việc ra sao. Cho nên dường như đúng mà sai, rất khó mà phân biệt, dường như thiện mà ác, cũng có dường như ác mà thiện, vẻ bề ngoài nhìn thấy là bất thiện, mà ảnh hưởng là thiện. Có thể thấy tiêu chuẩn của bậc Thánh Hiền đối với thị phi thiện ác không giống như chúng ta, chúng ta cần nên lưu ý.

Thế nào là “thiên lệch” và “chánh trực”? Trong sách Liễu Phàm Tứ Huấn nêu ra một câu chuyện về Lữ Văn Ý là Tể tướng thời ấy. Khi ông nghỉ hưu trở về nhà, người trong làng đều tôn kính ông. Trong làng có một người thường hay uống rượu, khi uống say rồi thì không có lễ độ, nói năng thô lỗ, sỉ nhục Tể tướng. Tể tướng rất độ lượng, bỏ qua hết, tha thứ cho người này. Một năm sau, nghe nói người này phạm phải tội tử hình, bị giam vào trong ngục, Lữ Công cảm thấy rất áy náy. Ông nghĩ: “Nếu lúc đó người này sỉ nhục ta, ta đem người này đến cửa quan để trị tội thì người này sẽ không đến nỗi gây tội ác lớn như ngày hôm nay. Lúc ấy chỉ là một niệm tâm nhân hậu, tha thứ, bỏ qua cho người này, không biết được là người này về sau lại tạo ra lỗi lầm lớn hơn”.

Giống như trường hợp này, chúng ta trong đời sống hằng ngày cũng thường hay thấy, lỗi lầm nhỏ nếu không trừng trị họ thì dần dần sẽ nuôi thành cái ác lớn. Hơn nữa, sự ảnh hưởng này không tốt, tạo thành tiền lệ, ai cũng dám tạo ác thì xã hội này làm sao có thể an định được chứ? Cho nên Nho, Phật là sư đạo. Ngày nay chúng ta cực lực đề xướng: “Học vi nhân sư, hành vi thế phạm” (học để làm chuẩn mực cho người khác, hành động để nêu gương cho đời). Tám chữ này là do Đại học Sư Phạm Bắc Kinh đề ra, tôi thấy thật là rất hay. Phải đem tám chữ này phổ biến mạnh mẽ, không chỉ giới hạn ở Bắc Kinh, chúng ta phải đem nó lưu hành đến toàn thế giới. Chúng tôi ngày ngày đang giảng, các đồng học mỗi ngày cũng đều đang nghe. Các bạn có cái nguyện vọng này hay không?

Nếu có cái nguyện vọng này là bạn đang tích đức, trong tâm bạn đã có đức hạnh chân thật rồi. Bạn có thể đem ý thức này thực hiện vào trong đời sống hằng ngày là bạn đang tích công. Tích đức lũy công là như vậy mà thành tựu. Chúng ta khởi tâm động niệm, hành vi tạo tác, có thể tạo nên tấm gương tốt cho xã hội hay không? Phải giữ cái tâm này, phải hành sự như vậy mới đúng. Cho nên nhất định phải suy nghĩ, cách làm của ta có ảnh hưởng gì đối với xã hội hay không? Có những ảnh hưởng gì đối với những người học theo ở tương lai? Phải thường xuyên nghĩ đến điểm này, phía sau thiện hạnh luôn là việc ác, không thể không cảnh giác.

Có một số ác hạnh mà hậu quả về sau lại rất tốt, là việc thiện, thế nên gọi là “trong lệch có chánh”. Thiện hạnh mà về sau có ảnh hưởng bất thiện là trong chánh có lệch. Việc làm trước mắt không tốt nhưng ảnh hưởng của nó là tốt, đó chính là trong lệch có chánh. Những sự việc này nếu không có sự tu dưỡng tương đối sâu thì bạn làm sao có thể nhận ra. Hơn nữa, những sự việc này, vừa tiếp xúc là phải biết ngay, không phải sự việc qua rồi sau đó mới nghĩ ra, vậy thì không kịp rồi. Gặp phải chuyện là biết rõ, có thể quyết đoán kịp thời, đây là học vấn, đây là công phu chân thật. Hằng ngày tu tâm dưỡng tánh không đủ sâu dày nên gặp việc vẫn không tránh khỏi có lỗi lầm. Biết bao nhiêu lỗi lầm không có cách gì bù đắp được. Nhất là khi chúng ta sống trong thời đại này, thời đại không có người giảng đạo, cũng không có người giảng lý, là thời loạn thế.

Sống trong thời loạn thế, chúng ta lập chí muốn làm người tốt, làm Thánh Hiền thì thật không dễ dàng. Đây đúng là Phật ở trong kinh thường nói, nếu không có thiện căn, phước đức, nhân duyên sâu dày thì chúng ta không làm được. Mong cầu là một chuyện, còn mãn nguyện hay không lại là một chuyện khác. Thế nhưng người thật sư phát nguyện, bất luận ở trong hoàn cảnh nào cũng đều có thành tựu, chỉ cần không thoái tâm, niệm hiếu thiện hiếu đức không bị thoái chuyển, đây là nhân, duyên là ở hiếu học. Thật sự chịu hiếu học, trong Phật pháp thường nói “trong cửa Phật không bỏ một ai” bạn sẽ được Phật Bồ tát chăm sóc. Bạn có nguyện tốt mà bạn không hiếu học thì sẽ không có thành tựu. Bạn hiếu học mà không có nguyện lớn, cũng không thể thành tựu, hạnh và nguyện hỗ trợ cho nhau, như vậy mới có thể thành tựu. Đạo lý này ở trong kinh Phật nói rất nhiều. Đại Thánh đại Hiền xưa nay, chúng ta nhìn từ bên ngoài, không có vị nào không hiếu học. Chư Phật Bồ tát là tấm gương tốt về người hiếu học, chúng ta cần phải học tập.

Các vị đồng học. Hôm nay chúng ta tiếp tục bàn đến việc mà tiên sinh Liễu Phàm gọi là “thiện có bán mãn”. “Mãn” là tròn đầy. Phàm là không thể tròn đầy, không đạt đến tiêu chuẩn của tròn đầy thì gọi là “bán” (vơi). Ông nêu ra hai câu nói ở trong Kinh Dịch: “Thiện không tích thì không đủ để thành danh, ác không tích thì không đủ để diệt thân”. Hai câu nói này là danh ngôn chí lý. Người tu hành nhất định phải khắc ghi trong lòng. Nói tóm lại, không tích thì không thể đầy, thì không đạt đến viên mãn. Cho nên dạy chúng ta phải “tích lũy công đức”. Người có đức hạnh nhất định mỗi niệm không quên, từng giây từng phút phải giữ cái tâm muốn làm lợi ích cho người, lợi ích cho xã hội, lợi ích cho chúng sanh, nhất định phải xả bỏ tự lợi.

Người thường không phải không biết đạo lý này, không phải là không có đọc sách Thánh Hiền. Rất nhiều người đọc sách Thánh Hiền, nhiều người hiểu rõ đạo lý này nhưng họ không làm được. Vì sao họ không làm được? Họ không thể xả bỏ tư dục. Từ đó cho thấy, tự tư tự lợi, đủ thứ ái dục, không những là chướng ngại lớn cho việc tu hành mà phước báo thế gian cũng bị nó làm chướng ngại. Vì sao chúng sanh bị đọa tam đồ? Chúng ta giải thích nguyên nhân không khó. Kinh Phật nói về tam đồ, địa ngục rất rõ ràng, minh bạch. Chúng ta đọc rồi, nghe rồi, vẫn cứ không thể nâng cao cảnh giác, đây đúng là “cảm giác bị tê liệt rồi”, chỉ chú ý đến cái lợi nhỏ trước mắt, không biết rằng trong tương lai có hại rất lớn.

Cho nên có được mấy người có thể nhận thức được rõ ràng thiện ác lợi hại, chân lý sự thật, mấy người có thể làm được viên mãn? Người hiện nay không làm được. Thật ra cũng không thể trách họ được. Vì sao vậy? Không có người dạy họ. Những đại đạo lý này nhất định phải được bắt đầu dạy từ nhỏ, đó gọi là “thói quen tập thành từ nhỏ thì thành tự nhiên”. Điều này rất có đạo lý, đến trung niên, lão niên, ở trong lò nhuộm xã hội thì đã bị ô nhiễm nghiêm trọng rồi. Tuy nghe đến thì cảm thấy là có lý, cũng biết gật gật đầu, nhưng cảnh duyên hiện tiền thì vẫn cứ mê hoặc điên đảo như cũ, vẫn cứ không buông được. Nguyên nhân là do nhận biết chưa đủ thấu triệt, nên mới có hiện tượng này xảy ra. Từ đó cho thấy, dạy học quan trọng biết bao!

Ở Trung Quốc vào thời xưa, thật sự xem dạy học là việc lớn hàng đầu của đời người, bất luận là gia đình hay quốc gia. Cho nên dân tộc có thể kéo dài đến mấy ngàn năm, đến ngày nay nó vẫn không bị diệt vong. Chúng ta hãy xem những đế quốc mới trỗi dậy trước đây ở phương Tây, thời gian duy trì chưa bao lâu thì đã suy rồi. Chúng ta có quan sát nghiêm túc hay không? Nguyên nhân của hưng suy là gì? Vì sao được hưng vượng. Vì sao lại bị suy thoái? Trung Quốc đã bị suy một lần rồi nhưng tại sao có thể phục hưng trở lại? Nguyên nhân là do gốc của văn hóa rất sâu. Tuy là vào thời cận đại, mọi người đều thấy cái gọi là súng và đại bác của người phương Tây, họ bị vũ lực khuất phục nên đã mất đi lòng tự tin dân tộc.

Thế nhưng ở Trung Quốc vẫn còn còn một số người lớn tuổi trong tâm họ hiểu rõ, giữ vững mạng mạch văn hóa dân tộc, chờ đợi cơ duyên để phát dương quang đại. Điều gì là cơ duyên? Mọi người tỉnh ngộ, có thể tiếp nhận trở lại văn hóa dân tộc, đây chính là cơ duyên chín muồi. Trong môi trường rộng lớn của Trung Quốc, trải qua mấy ngàn năm hun đúc, nói thật ra là rất dễ dàng giác ngộ, dễ thức tỉnh trở lại. Đây là phước báo của tất cả chúng ta. Chúng ta có phước thì người trên thế giới có phước. Lời giáo huấn của cổ Thánh tiên Hiền so với quan niệm của người phương Tây quả thật không giống nhau. Từ xưa đến nay có câu nói “thiên hạ là của chung”, nói “nhân từ với người, yêu thương mọi vật”, “suy mình biết người”, tấm lòng này quảng đại biết bao, thành tựu công đức viên mãn. Cho nên dù cho nhất thời bị mê hoặc, có tai nạn trong thời gian ngắn, rốt cuộc cũng có thể hồi phục.

Nói đến “vơi đầy”, thật sự mà nói đều là do ở giữ tâm. Trong chú giải đã nêu ra một thí dụ, có một tín đồ vào chùa thắp nhang cúng dường hai văn tiền. Nói hai văn thì người hiện nay không hiểu. Thế nào gọi là hai văn? Vào cuối đời nhà Thanh, thì mười văn tiền mới được một xu, mười xu mới được một hào, thì bạn biết hai văn tiền là số tiền rất ít. Đây là một người mà chúng ta có thể biết là gia cảnh vô cùng thanh bần. Thế nhưng tâm bố thí cúng dường của cô chân thành, cho nên đích thân lão Hòa thượng trụ trì chùa đã làm lễ tiêu tai cho cô. Về sau vị nữ thí chủ này phát đạt, trở lại chùa để thắp nhang tạ lễ, lần này cô cúng dường mấy ngàn lượng vàng. Lão Hòa thượng chỉ phái một người xuất gia đến làm lễ tiêu tai cho cô. Sau khi xong Phật sự, cô liền đi hỏi lão Hòa thượng: “Con trước đây bố thí hai văn tiền thì đích thân Ngài làm lễ tiêu tai cho con. Bây giờ con cúng dường nhiều như vậy, vì sao Ngài lại tùy tiện phái một người xuất gia giống như là làm lấy lệ cho con vậy?” Lão Hòa thượng liền nói: “Trước đây con bố thí tuy ít, mà tâm của con chân thành. Ta không đích thân làm lễ tiêu tai cho con là có lỗi với con. Ngày nay con bố thí cúng dường tuy nhiều, nhưng sự thành kính trong tâm của con không bằng năm xưa, cho nên bảo một người xuất gia làm lễ tiêu tai cho con là được rồi”.

Sự “vơi đầy”, chúng ta nhìn thấy ở đây, không nằm ở cúng dường tiền nhiều hay ít, mà là ở tâm địa chân thành. Thí dụ này hay. Không phải là có tiền bạc là có thể tu được đại công đức, có thể tu được công đức viên mãn. Nếu vậy thì người bần cùng không có cơ hội tu. Hiểu rõ đạo lý này thì dù là người bần cùng vẫn có thể tu được công đức viên mãn, còn người phú quý tu tích thì vẫn thường chỉ được một phần công đức. Chúng ta hiểu rõ cái đạo lý này thì thấu hiểu chân tướng sự thật. Người phú quý không phải đời đời kiếp kiếp đều phú quý. Người bần tiện cũng không phải đời đời kiếp kiếp đều bần tiện. Người bần tiện đời sau được phú quý, người phú quý đời sau chuyển thành bần tiện. Bạn sẽ hỏi đây là đạo lý gì? Đúng là điều mà đoạn này đã nói. Trong điều kiện bình thường, người phú quý thì kiêu mạn nhiều, người bần tiện phần lớn là khiêm tốn cung kính. Đâu biết là khiêm kính là đức, kiêu mạn thì đã tổn phước rồi. Cho nên tu như thế nào thì cũng chỉ được một phần, không đạt được viên mãn.

Tiên sinh Liễu Phàm còn nêu ra một câu chuyện về Lữ Động Tân, cũng đáng để chúng ta phản tỉnh sâu sắc. Lữ Động Tân là một trong Bát tiên của Đạo giáo. Lữ Động Tân năm xưa gặp được Chung Ly, cũng là một trong Bát tiên. Chung Ly dạy Lữ Động Tân pháp thuật “biến sắt thành vàng”. Muốn bố thí cứu giúp những người nghèo khổ, bạn có cái năng lực này thì tiện lợi rồi. Lữ Động Tân hỏi Chung Ly: “Tôi điểm sắt thành vàng, vàng này có bị biến thành sắt trở lại hay không?” Chung Ly nói: “Sau năm trăm năm nó mới biến lại thành sắt”. Lữ Động Tân liền nghĩ, ta làm như vậy há chẳng phải đã hại những người năm trăm năm sau đó hay sao? Ta không cần học pháp thuật này nữa. Chung Ly tán thán ông: “Muốn tu tiên phải tích đủ ba ngàn công đức, một tâm niệm tốt này của ông thì đã viên mãn ba ngàn công đức rồi”. Tôi nghĩ người hiện nay không có cái tâm này. Đừng nói họ không chịu trách nhiệm việc hại người của năm trăm năm sau, mà ngay người hiện tại họ cũng sẽ hại. Từ trong câu chuyện này, chúng ta lĩnh hội được một điều, chư Phật Bồ tát, thần tiên đều là dùng tâm yêu thương để đối xử với người, ngay cả chúng sanh của trăm ngàn năm về sau cũng nhất định không có một ý niệm muốn làm tổn hại. Huống hồ là hiện tại chứ? Đây là điều chúng ta cần phải học tập.

Sau cùng, tiên sinh Liễu Phàm rút ra một kết luận rất hay, điều quan trọng nhất là tâm chân thành, tâm thanh tịnh, tâm từ bi. Bố thí một chút tiền cũng có thể tiêu trừ tội lỗi ngàn kiếp. Từ đó cho thấy, không do thí xả nhiều hay ít, mà do tâm niệm chân thành. Nếu như tâm địa không chân thành, tuy có vàng bạc trăm vạn lượng, chúng ta ngày nay nói là đem của cải hàng tỉ tỉ đi bố thí cúng dường, phước cũng chỉ được một phần, không được viên mãn. Đạo lý này trong Phật pháp đã nói rất rõ ràng. Chân thành, thanh tịnh, từ bi không chấp tướng, đúng như trong Phật pháp gọi là “cảnh chuyển theo tâm”. Người như vậy tâm lượng rất lớn, trong tâm của họ không có chướng ngại, không có phân biệt, không có chấp trước, mỗi niệm đều tương ưng với hư không pháp giới. Công đức này thì viên mãn rồi.

Nếu trong tâm không xả bỏ vọng tưởng, phân biệt, chấp trước, tâm lượng nhỏ hẹp thì dù bố thí ức vạn vàng bạc châu báu cũng không có cách gì đột phá tâm lượng ấy. Cho nên phước báo của họ không viên mãn, đạo lý là ở chỗ này. Chúng ta phải suy nghĩ thật kỹ, quan sát thật tỉ mỉ. Chư Phật Bồ tát giáo hóa chúng sanh, bất luận là thí tài, thí pháp, hết thảy việc thí xả đều tùy thuận tâm lượng mà trùm khắp pháp giới mười phương. Thành tựu của các Ngài là đại viên mãn, niệm niệm là đại viên mãn, sự sự là đại viên mãn. Nếu chúng ta ngay cả đạo lý này cũng không biết thì làm sao mà tu được? Cho nên học Phật không thể không rõ lý. Tu phước cũng không thể không rõ lý.

Sau đây nói “thiện có lớn nhỏ”, đều ở trong một niệm chí thành mà phân biệt. Một niệm vì lợi ích cho xã hội, lợi ích cho chúng sanh, cái hạnh này là lớn. Một niệm vì tự tư tự lợi, làm việc tốt có nhiều đi nữa thì cái phước thiện này cũng là nhỏ. Trong Vựng Biên đã trích dẫn một câu chuyện về Vệ Trọng Đạt triều Tống. Chúng ta có thể xem thấy câu chuyện này ở trong rất nhiều điển tích bút ký của người xưa, có thể thấy câu chuyện về Vệ Trọng Đạt được rất nhiều người biết đến. Vệ Trọng Đạt cũng làm quan rất lớn, gặp phải nhân duyên bị quỷ sứ bắt đi gặp Diêm Vương. Diêm Vương sai Phán quan đem hồ sơ của ông ra, hồ sơ phân thành hai phần, một phần là ác, một phần là thiện. Số lượng phần ác đó rất nhiều. Việc thiện thì chỉ có một quyển nhỏ. Diêm Vương thấy như vậy thì rất không vui, ra lệnh cho Phán quan đem cân ra cân thử. Kết quả, hồ sơ ghi việc ác của ông tuy là nhiều, còn hồ sơ ghi việc thiện chỉ có một trang giấy, một trang giấy đó lại nặng hơn đống hồ sơ ghi việc ác kia. Diêm Vương nhìn thấy lập tức vẻ mặt vui hẳn lên. Diêm Vương nói: “Anh khá lắm”. Ông bèn hỏi Phán quan: “Tôi hiện nay vẫn chưa được 40 tuổi, làm sao tôi tạo ác nhiều đến như vậy?” Phán quan nói cho ông biết, ác không nhất định là tạo việc, mà động một niệm ác thì ở âm tào địa phủ đã ghi chép rồi. Ông hỏi: “Vậy cái thiện đó của tôi là việc gì?” Phán quan nói: “Việc thiện đó là khi triều đình muốn xây một công trình, công trình này hao người tốn của, anh đã viết một bức tấu chương khuyên hoàng đế không nên làm công trình này”. Ông ta nói: “Nhưng hoàng đế không nghe”. Phán quan nói: “Tuy là không nghe theo nhưng tâm niệm này của anh là vì quần chúng mà lo nghĩ, không phải vì lợi ích cá nhân, là vì lê dân trăm họ mà lo nghĩ, anh dùng tâm chân thành để lo lắng cho họ. Công đức của một niệm này đã vượt hơn vô lượng vô biên tội nghiệp của anh. Cho nên một niệm thiện đó rất lớn, những niệm ác đó dù nhiều đi nữa vẫn là nhỏ”.

Nếu chúng ta hiểu rõ đạo lý này thì sẽ có tín tâm đối với việc sửa lỗi hướng thiện, tích lũy công đức, biết mình cần phải làm như thế nào, biết rằng việc sám hối không khó. Vệ Trọng Đạt chẳng qua là tích lũy ác nghiệp trong 40 năm. Chúng ta ngày nay phải nói là đã tích tập những ác nghiệp trong vô lượng kiếp, nhưng trong một niệm cũng có thể hối cải. Câu chuyện này đã đem lại lòng tin rất lớn đối với việc chúng ta sửa chữa lỗi lầm, sám hối tội lỗi cầu phước. Chỗ thấy biết của chư Phật Bồ tát, thiên địa thần linh khác với phàm phu chúng ta. Hy vọng chúng ta phải cố gắng học tập.

Được rồi, hôm nay thời gian đã hết, chúng ta chỉ học đến đây thôi.

A Di Đà Phật!

Tập 16

Các vị đồng học, xin chào mọi người!

Vừa rồi chúng ta nhìn thấy ở trên hình ảnh, thầy Ngộ Vĩnh đã đến Dallas rồi. Hy vọng mỗi địa phương đều thật cố gắng nỗ lực niệm Phật, đây là việc quan trọng hơn hết. Hôm qua chúng tôi đã giảng đến sự nhận biết đối với thiện ác, họa phước, lợi hại, điều này đã nói mấy lần rồi. Thực ra vấn đề này là vấn đề lớn, quyết không phải dùng mấy câu là có thể giảng được rõ ràng. Đặc biệt là đối với những chúng sanh thời nay. Nếu nói không rõ ràng, không thấu triệt thì thật không dễ dàng hiểu được. Vào thời xưa, Phật Bồ tát, cổ Thánh tiên Hiền giảng kinh thuyết pháp dễ dàng, ngôn ngữ cũng hàm súc, điểm đến là xong, người nghe liền bỗng nhiên đại ngộ. Chúng sanh thời hiện nay thông minh dường như là hơn hẳn người xưa, nhưng trí huệ thì thua xa. Đạo lý ở trong đó chúng ta cũng nên hiểu rõ.

Dưới đây nói “hành thiện, tích đức có khó có dễ”, trong sách nêu ra thí dụ, đây là những lời ở trong sách Liễu Phàm Tứ Huấn. Thế nào gọi là khó dễ? Bậc tiên Nho nói là: “Khắc chế những điều sai trái của chính mình, phải thực hiện từ chỗ khó khắc chế”. Đây là giáo dục của nhà Nho. Công phu mà nhà Nho nói cùng với tu hành mà nhà Phật nói là cùng một ý nghĩa. Tu hành, hành là hành vi, hành vi sai lầm, cách nhìn sai lầm đối với vũ trụ nhân sanh, cách nghĩ sai lầm, cách nói, cách làm sai lầm, đem tất cả sửa đổi lại thì gọi là tu hành. Thế nào gọi là sai lầm? Cái gì gọi là chính đáng? Chính đáng là thiện, sai lầm là ác, đoạn ác tu thiện phải hạ công phu từ chỗ này. Tập khí ác, thói xấu ác của chúng ta quá nhiều, sửa đổi như thế nào? Cổ Thánh tiên Hiền dạy phải bắt tay từ chỗ khó khắc phục nhất. Chỗ khó khắc phục nhất mà bạn có thể khắc phục được thì những cái khác sẽ dễ dàng. Nhà Nho, nhà Phật đều nắm vững nguyên tắc này.

Tập khí, phiền não của mỗi người không giống nhau, tự mình phải biết, tự mình phải thường xuyên kiểm điểm, phải thường xuyên phản tỉnh. Cái nào là tật xấu nghiêm trọng nhất, ta phải bắt tay làm trước từ chỗ này. Tật xấu là tham tài thì ta trước tiên bắt tay từ bố thí tài. Tật xấu là tham sắc, ta từ lìa xa sắc mà bắt đầu. Tóm lại phải biết tật xấu của mình ở chỗ nào. Biết được tật xấu của mình thì người này đã giác ngộ rồi. Đem tật xấu sửa đổi lại, đó là công phu chân thật, công phu thực tiễn, đây là chân tu.

Việc tu hành, các vị nhất thiết không được hiểu sai, mỗi ngày đọc mấy quyển kinh, niệm mấy câu Phật hiệu, đó gọi là tu hành sao? Đó chỉ là hình thức, không phải thực chất, phải nên ở trên thực chất mà hạ công phu. Hình thức là làm cho người chưa học Phật, người chưa biết tu hành, làm hình mẫu cho họ xem, là thuộc về độ tha. Công phu thực chất mới là tự lợi chân thật. Không có tự lợi thực chất mà bạn đi làm hình mẫu cho người ta xem, người ta vừa nhìn thì đã nhìn thấu; thấy rõ là giả, không phải thật, không đáng một xu. Cái giả dạng này chỉ có thể lừa kẻ ngốc của thế gian. Thế gian này, người thật sự có hiểu biết, có nhãn quan, có đức hạnh bạn làm sao có thể lừa được họ? Người ta thấy được rất rõ ràng, rất minh bạch, chỉ là không nói bạn mà thôi. Vì sao không nói bạn? Có nói cũng vô dụng, nói chỉ tạo khẩu nghiệp, nói bạn thì bạn cũng không chịu nghe, bạn cũng không chịu sửa, vậy nói bạn để làm gì? Bạn thật sự có thể tiếp nhận, có thể hối cải, thì những người này sẽ giúp đỡ bạn, sẽ nói cho bạn biết.

Không biết hối cải thì Phật Bồ tát nhìn thấy bạn cũng không nói một câu nào, không muốn kết oán thù với bạn. Ở đây cũng nêu ra một số câu chuyện rất đáng để chúng ta phản tỉnh. Có thể sửa đổi là bước công phu đầu tiên của đoạn ác tu thiện, tiến thêm một bước nữa là phải có thể nhẫn thì công phu của bạn mới có thể gìn giữ không bị mất đi. Cho nên trong Lục Độ của Bồ tát, Bố Thí có thể tu phước, Nhẫn Nhục có thể tích đức. Tu phước mà không thể nhẫn được thì tuy có phước đức mà không có công đức.

Mọi người chúng ta đều biết phước đức không thể giải quyết vấn đề. Sanh tử là việc lớn, đường luân hồi hiểm trở. Bạn không có công đức chân thật thì biết làm thế nào đây? Nhất là đời sống hiện nay rất loạn. Ở mọi lúc, mọi nơi, không biết là vào lúc nào sẽ gặp phải tai họa khiến chúng ta có thể mất đi mạng sống. Sau khi mất mạng rồi thì sẽ đi về đâu? Đây là vấn đề lớn. Con người có sanh nhất định sẽ có tử, chúng ta không nên kiêng kỵ, không nên sợ cái chết, phải dùng trí huệ cao độ đối diện với hiện thực, tự cầu đa phước. Người chân thật thấu hiểu Phật pháp, trong Phật pháp không có sanh tử, trong Phật pháp gọi là chuyển biến, đây mới là chân tướng sự thật.

Sanh tử là một sự chuyển biến, dùng cách nói của nhà khoa học hiện nay để nói, đó là sự chuyển biến của không gian và thời gian khác nhau. Từ cõi người chuyển đến cõi trời, thời gian không gian khác nhau. Chúng ta sống ở không gian ba chiều, thiên nhân cõi trời sống ở không gian bốn chiều, không gian năm chiều, tầng không gian càng cao thì càng thay đổi. Không gian của ba đường ác thì càng khổ hơn so với nhân gian chúng ta. Nhà Phật không chỉ nói lục đạo, mà còn nói mười pháp giới. Được thân người, được nghe Phật pháp, cái duyên này không dễ gì gặp được, phải biết quý trọng cái duyên này.

Cố gắng sức làm một cuộc chuyển biến tốt. Sự chuyển biến thù thắng nhất, Phật ở trong kinh luận đã nói với chúng ta rất tường tận, đệ nhất thù thắng không gì bằng niệm Phật, là niệm Phật vãng sanh bất thoái làm Phật. Đây là sự chuyển biến thù thắng không gì sánh được, chúng ta phải hiểu rõ. Không những là buông xả triệt để thế duyên mà Phật pháp cũng phải buông xả. Tám vạn bốn ngàn pháp môn, vô lượng pháp môn thảy đều buông xả, dùng tâm chân thành thanh tịnh không gì sánh bằng, tín nguyện niệm Phật, thì chúng ta đời này mới chắc chắn thành tựu.

Niệm Phật không thể vãng sanh, nguyên nhân do đâu? Nguyên nhân do bạn không buông xả. Ở trong tâm vẫn còn những việc lo lắng buồn rầu, ngoại duyên vẫn bị đủ thứ cám dỗ. Trong ngoài đều không thanh tịnh, niệm Phật như vậy không thể vãng sanh. Cho nên người tu đạo sống càng đơn giản càng tốt. Hôm kia cư sĩ Lý nói với tôi, chúng ta thuê được tầng hai của từ đường họ Đỗ ở đối diện rồi, chuẩn bị tổ chức lớp bồi dưỡng khóa thứ năm. Hội trường ở đây thì quá nhỏ, đã thuê một chỗ khác, chúng ta cần phải bố trí lại một chút. Chuẩn bị đồ đạc, hội trưởng Lý dặn dò lại, tất cả phải đơn giản, tủ quần áo, giá sách của mỗi đồng tu càng đơn giản càng tốt, đồ đạc càng ít càng tốt, vậy thì đúng. Vào thời xưa, người tu hành tuy chưa thể làm được ba y một bát, nhưng cũng không đến nỗi quá nhiều. Tôi lúc còn trẻ đã phải đi xa, rời khỏi nhà. Vào thời đó đến trường đi học, ở lại trong trường, vỏn vẹn chỉ một cái chăn, một tay nải, ở trong tay nải là mấy bộ quần áo để thay đổi, mấy quyển sách để học. Cái chăn của tôi, tôi còn nhớ rất rõ ràng, nặng 1, 5 kg. Mẹ tôi chuẩn bị cho tôi một cái chăn, cái chăn đó nặng khoảng 1, 5 kg, dùng tấm thảm màu xám, tấm thảm thì lót ở phía dưới. Lúc đó tự mình còn mang theo một cái mùng, vô cùng đơn giản, đâu có phiền phức như hiện nay. Chúng tôi sống chung với nhau, mọi nhu cầu về tư liệu tham khảo đã có phòng thư viện rồi. Ở trong thư viện, tất cả tư liệu cung cấp cho mọi người sử dụng, không cần phải tự trang bị. Đồ đạc mà mỗi thứ đều tự trang bị, bạn nói xem việc này có mệt người hay không? Tăng thêm gánh nặng cho thân tâm, làm trở ngại sự thanh tịnh bình đẳng giác của tâm địa.

Cái mà chúng ta mong cầu là thanh tịnh, bình đẳng, giác. Nhưng trong đời sống thực tế, chúng ta đã tạo ra biết bao nhiêu là chướng ngại, vậy thì sai rồi. Sáng sớm hôm nay tôi còn dặn Pháp sư Ngộ Nhẫn, tôi ở lầu năm, có không ít cư sĩ cúng dường thức ăn cho tôi. Một tủ lạnh chứa không hết đồ cúng dường, phải chứa đầy hai tủ lạnh. Tôi nói với thầy đây là tội lỗi, chúng ta không ăn hết thì hãy nhanh chóng đem xuống lầu ba để cúng dường mọi người, không nên để trong tủ lạnh. Chính mình không ăn được, mọi người cũng không ăn được, để trong tủ lạnh sẽ bị hư thối hết. Đó không phải là tạo nghiệp sao? Chúng tôi chỉ có ba người ở trên lầu năm, dùng hai cái tủ lạnh là quá đáng. Hơn nữa, chất đầy đồ ăn trong tủ lạnh. Người ta đến sẽ thấy đây không phải người tu hành rồi! Đây là đang tạo tội nghiệp, quả báo đều ở địa ngục. Cúng dường mọi người là phước báo. Chúng ta cần thức ăn thì đến lầu ba mà lấy, họ cũng được thoải mái, cũng được tự tại.

Đại đức xưa dạy chúng ta, nhiều việc không bằng ít việc, ít việc không bằng không có việc gì, điều quan trọng nhất là thân tâm thanh tịnh, tâm tịnh thì Phật độ tịnh. Vãng sanh thế giới Cực Lạc thì đây là điều kiện quan trọng. Mục đích của tín nguyện hạnh là cầu nhất tâm bất loạn, cầu tâm địa thanh tịnh. Tín nguyện hạnh mà không đạt được tâm địa thanh tịnh, không đạt đến nhất tâm bất loạn thì tín nguyện hạnh cũng như không. Chúng ta phải biết, phải hiểu rõ đạo lý này. Chân thật học Phật, thật sự muốn vãng sanh thì phải buông bỏ triệt để, tuyệt đối không lưu luyến. Mỗi niệm nghĩ cho người khác, mỗi niệm nghĩ cho chúng sanh thì mới tương ưng với tâm nguyện của Phật Bồ tát. Mỗi niệm nghĩ vì chính mình thì sai rồi! Người tại gia thì nghĩ về gia đình, người xuất gia nghĩ đến cái đạo tràng của mình, đoàn thể của mình cũng là sai rồi.

Cho nên tu đạo mà không thể thành tựu, không biết nguyên nhân nằm ở chỗ nào. Tôi thường nói, ái dục, thị dục. Thị là ham thích; ham thích dục vọng, tham ái dục vọng, đây là căn bản phiền não. Các thứ này mà không đoạn thì bạn còn có gì để thành tựu chứ? Phải nhổ sạch tận rễ. Rễ là gì? Là ý niệm. Trong đời sống hằng ngày, cái ý niệm này không còn sanh khởi nữa thì cái rễ này đã được nhổ sạch rồi. Đây là một cửa ải rất khó khắc phục. Chúng ta từ chỗ khó khắc phục mà khắc phục được, đủ thứ tham ái, đủ thứ ham thích đều xả bỏ cho thật sạch sẽ, chúng ta mới có thể được tâm thanh tịnh. Chúng ta phải tùy thuận theo giáo huấn chân thật của Phật Bồ tát, không nên tùy thuận theo dục tình thế gian. Tùy thuận theo thế gian thì vĩnh viễn không thể thoát khỏi luân hồi. Tùy thuận giáo huấn Thánh Hiền thì chắc chắn được sanh Tịnh Độ. Nếu bạn nhận thức không rõ ràng, không minh bạch thì bạn sẽ không biết lấy bỏ như thế nào.

Chúng ta xem hiện nay ở thế gian này, đạo tràng nhiều, người tu hành bất luận tại gia hay xuất gia đều nhiều. Mặc dù truyền thông phát triển, khoa học kỹ thuật tiện lợi, nhưng tu hành vì sao không thể thành tựu vậy? Các vị thử nghĩ xem, vẫn chính là buông không được hai loại tật xấu này, hai thứ này là gốc bệnh. Vô lượng vô biên những triệu chứng đều là từ gốc bệnh này sanh ra. Chúng ta có thể nhổ bỏ gốc bệnh thì sẽ được tự tại. Đây là nói đến khắc phục tập khí, tật xấu của mình, phải bắt tay làm từ chỗ khó nhất. Khó mà làm được thì mới đáng quý. Chỗ dễ dàng thì dễ làm rồi.

Các vị đồng học, trong sách Liễu Phàm Tứ Huấn ở đoạn “tích đức lũy công” sau cùng đã nói đến “tùy duyên tế chúng” (tùy duyên giúp người). Câu nói này nếu dùng lời hiện đại mà nói thì chính là phục vụ chúng sanh. Những việc phục vụ chúng sanh thì rất nhiều, cho nên tiên sinh Liễu Phàm nói là: “Loại ấy rất nhiều”. Nếu không xa lìa “ngã, nhân, chúng sanh, thọ giả”, trong Kinh Kim Cang gọi là bốn tướng: tướng ngã, tướng nhân, tướng chúng sanh, tướng thọ giả, mà nhiệt thành phục vụ chúng sanh thì đây là Thánh nhân của thế gian. Nếu đoạn bốn tướng này rồi, thật sự làm được vô ngã tướng, vô nhân tướng, vô chúng sanh tướng, vô thọ giả tướng, phục vụ tất cả chúng sanh trong pháp giới thì đây chính là Phật Bồ tát, là đại Thánh của xuất thế gian, đây là điều chúng ta cần phải hiểu rõ. Thánh nhân thế xuất thế gian, khác biệt là ở chỗ này.

Tiên sinh Liễu Phàm đã đưa ra mười hạng mục, cũng chính là mười cương lĩnh phục vụ chúng sanh, đã khái quát tất cả những công việc cần phục vụ. Mục thứ nhất là “làm thiện với người khác”. Khởi tâm động niệm, biết lấy thiện tâm đối xử với người, dùng thiện tâm để xử thế. Thánh nhân thế xuất thế gian đều giữ vững nguyên tắc này. Cho dù đối xử với người ác cũng dùng thiện tâm, thiện ngôn, thiện hạnh, đối xử với thù địch vẫn là thiện tâm, thiện ngôn, thiện hạnh. Vậy mới có thể xưng là Thánh. Vì sao vậy? Vì tánh người vốn là thiện. Dạy học cho trẻ thơ vào thời xưa thì đọc Tam Tự Kinh, câu đầu tiên nói “nhân chi sơ, tánh bổn thiện” (con người khi mới sanh ra vốn tánh thiện). Vì sao họ làm ác? Vì sao lại làm oan gia với chúng ta? Đây là do mê hoặc, do hiểu lầm, do bất giác mà tự chính họ không biết, còn chúng ta thì hiểu rõ. Họ dùng tâm ác, hạnh ác đối xử với ta, ta không được phép dùng tâm ác, hạnh ác đối xử lại với họ. Họ không hiểu biết đạo lý, còn chúng ta thì hiểu rõ. Nếu thường giữ thiện tâm như vậy thì hết thảy chúng sanh trong hư không khắp pháp giới không có chuyện không thể sống chung.

Người ta không thể chung sống với ta, không nên trách họ, mà phải quay trở lại phản tỉnh chính mình. Nếu bản thân không có lỗi lầm thì sao lại không thể chung sống với người khác được chứ? Có một số người không rõ tột được lý, cứ luôn đùn đẩy lỗi lầm cho người khác. Cho nên bản thân họ dù chăm chỉ tu học, tinh tấn không biếng nhác, nhưng cũng không thể chứng quả. Thậm chí là cũng không thể khai ngộ. Nguyên nhân là không thể tiêu trừ nghiệp chướng của chính mình, không biết lỗi lầm của chính mình ở chỗ nào. Phần trước đã nói qua, nếu muốn “tích đức lũy công”, thì cần phải bắt tay làm từ chỗ khó khắc phục nhất. Dùng thiện tâm thiện hạnh mà đối xử với người ác, đối xử với oan gia, đây là việc rất khó làm, phải bắt tay làm từ chỗ này, phải bắt đầu làm từ chỗ này, chúng ta mới thật sự là quay đầu, chân thật giác ngộ.

Mục thứ hai là: “giữ lòng kính yêu”, đặc biệt là giữa các chủng tộc khác nhau, tôn giáo khác nhau, thường xuyên xảy ra hiểu lầm gây chia rẽ, tạo thành biết bao nhiêu chuyện không như ý. Nguyên nhân là do đối đãi với các tôn giáo, các chủng tộc không đồng đều như nhau, không có tâm yêu kính. Họ không biết tất cả chúng sanh trong hư không pháp giới là một thể, là chính mình. Không kính yêu người khác chính là không kính yêu chính mình. Nhà Phật gọi là pháp thân, pháp thân chính là tất cả chúng sanh trong hư không pháp giới. Bạn học Phật, bạn phát nguyện muốn thành Phật, thành Phật nhất định phải chứng được pháp thân thanh tịnh. Bạn đối với chủng tộc khác nhau, tôn giáo khác nhau, nếu có phân biệt, nếu có chấp trước thì bạn vĩnh viễn không thể chứng được pháp thân. Hay nói cách khác, bạn vĩnh viễn không thể viên thành Phật đạo. Thế chẳng phải đã hại chính mình rồi sao?

Tu hành, trước tiên phải giác ngộ. Cổ đức dạy chúng ta “tín giải hành chứng” (tin, hiểu, thực hành, chứng ngộ) bạn không có tín giải thì sự hành trì của bạn là tu mù luyện đui. Chính mình tu mù luyện đui, tự mình có biết hay không? Không biết. Tự mình cho rằng tu hành rất giỏi, còn muốn dạy người khác. Cho nên Phật ở trong kinh dạy chúng ta không nên tin vào ý của chính mình. Cũng chính là nói không nên tin vào kiến giải của chính mình, không nên tin vào tư tưởng của chính mình. Lời Phật nói là lời chân thật. Đến khi nào bạn mới có thể tin vào tư tưởng, kiến giải của chính mình? Sau khi chứng được A la hán thì có thể tin vào cách nghĩ, cách nhìn của mình là không sai. A la hán là cảnh giới gì? Đoạn kiến tư phiền não rồi. Chúng ta xem thấy ở trong Kinh Kim Cang, ngã tướng, nhân tướng, chúng sanh tướng, thọ giả tướng đều không còn nữa. Không những Tứ Quả La hán không còn bốn tướng, trong Kinh Kim Cang nói rõ ràng với chúng ta là Sơ Quả Tu đà hoàn đã không còn bốn tướng. Hay nói cách khác, bạn vẫn còn bốn tướng này thì cũng không chứng được Tu đà hoàn. Cách nghĩ, cách nhìn của bạn không phải là chính xác, là sai lầm. Đem sai lầm cho là chính xác thì chính xác vĩnh viễn lìa xa bạn rồi, vĩnh viễn không thể chứng được.

Cho nên người sơ học Phật pháp, sơ học chính là nói trước khi chứng được quả A la hán thì không được xa rời Phật Bồ tát. Phật Bồ tát giống như bảo mẫu vậy, xa rời họ thì sẽ xảy ra vấn đề, sẽ xảy ra nguy hiểm. Thậm chí là mất cả sinh mạng, ở trong Phật pháp gọi là mất đi huệ mạng. Cho nên người tu hành thời xưa, chúng ta xem thấy ở trong Cao Tăng Truyện, Thiện Nữ Nhân Truyện, Cư Sĩ Truyện, người tu hành tại gia, xuất gia không rời khỏi thiện tri thức. Có người cả đời thân cận thiện tri thức, đến khi thiện tri thức vãng sanh rồi thì mới rời khỏi, mới đi giáo hóa một phương, ý nghĩa này rất sâu rất rộng, chúng ta cần lĩnh hội thật kỹ.

Mục thứ ba là “giúp cho người khác thành tựu”, cần phải biết ta và người không hai, chúng sanh có tâm phân biệt, có tâm chấp trước, Phật Bồ tát không có, người giác ngộ không có. Chúng ta ở Singapore giao thiệp với các tôn giáo khác, chúng ta giúp đỡ họ một cách nhiệt thành. Họ làm việc tốt, chúng ta giúp họ thành tựu. Có rất nhiều người hỏi tôi, những số tiền quyên góp cúng dường này của Phật tử chúng ta là để làm việc cho Phật giáo, vì sao Pháp sư lại đem đi giúp đỡ tôn giáo khác vậy? Tôi nói, tôi không hề giúp đỡ tôn giáo khác. Họ nói, Thầy giúp đỡ nào là Hồi Giáo, Ấn Độ Giáo, Cơ Đốc Giáo. Tôi bảo, đó đều là Phật giáo. Bạn có nghe nói ở trong pháp Đại Thừa có một câu nói là: “có pháp nào không phải là Phật pháp” hay không? Họ gật đầu, có nghe nói. Những gì Cơ Đốc giáo nói cũng là Phật pháp, Thiên Chúa giáo cũng là Phật pháp, Hồi giáo cũng là Phật pháp, không có pháp nào không phải Phật pháp, tôi không hề giúp ngoại đạo làm việc, tôi giúp Phật giáo làm việc. Bạn có loại cách nghĩ sai lầm, cách nhìn sai lầm này thì là bạn không hiểu về kinh Đại Thừa rồi. Phật dạy chúng ta phải xả bỏ vọng tưởng, phân biệt, chấp trước, còn bạn thì vẫn đang giữ kiên cố vọng tưởng, phân biệt, chấp trước, vậy thì bạn đến ngày nào mới trở thành đệ tử Phật đây?

Tâm lượng của Phật là “tâm bao thái hư, lượng châu sa giới” (trùm khắp hư không, bao quát pháp giới), các bạn đều biết, thường xuyên đọc niệm, thường đọc trên miệng nhưng tâm lượng của mình thì vẫn là rất nhỏ bé, vẫn là không thể bao dung người. Chúng ta đã không tuân thủ lời giáo huấn của Phật đà. Các bạn biết yêu thương động vật, yêu thương súc sanh, lẽ nào bạn đối lập với chủng tộc khác, tôn giáo khác? Chúng sanh động vật cũng là chủng tộc khác, vì sao đối với chúng thì yêu thương, còn đối với người thì không yêu thương? Việc học Phật đã đi về đâu rồi? Tụng niệm kinh đã đi về đâu rồi? Là hồ đồ đến mức độ như vậy. Phải nên giác ngộ. Mở quyển kinh ra, từng câu từng chữ suy nghĩ thật nhiều, nghĩ cho rõ ràng, nghĩ cho sáng tỏ. “Thành nhân chi mỹ” (thành tựu điều tốt đẹp cho người khác), “nhân” ở chỗ này là nghĩa rộng, bao gồm tất cả chúng sanh mười pháp giới. Hễ người ta làm việc tốt, chúng ta thấy được, nghe được thì nhất định không đố kị, nhất định không được làm tổn hại, nên phát tâm tùy hỷ công đức, tận tâm tận lực giúp đỡ họ, thành toàn cho họ chính là thành toàn cho chính mình, thành toàn cho đức hạnh của mình, thành toàn cho tánh đức của mình.

Mục thứ tư là “khuyên người khác làm lành”. Không những khuyên bằng miệng mà còn phải khuyên bằng thân. Khuyên bằng miệng là lời nói, viết thành sách, làm thành văn, cũng được xem là khuyên bằng miệng. Chính mình phải nỗ lực, làm nên tấm gương tốt là khuyên bằng thân. Phật ở trong kinh điển thường dạy chúng ta: “Thọ trì đọc tụng, vì người diễn nói”. “Diễn” là biểu diễn, biểu diễn là khuyên bằng thân, phải nên làm tấm gương tốt cho người ta xem, làm mẫu mực cho người, gợi cho người ý nguyện học tập.

Mục thứ năm là “cứu người trong cơn nguy cấp”. Ý nghĩa mỗi điều ở trong đây nói đều sâu rộng vô tận, khi tai nạn hiện tiền rồi thì việc cứu giúp đã không còn kịp nữa. Cho nên cứu người nguy cấp là phải biết phòng ngừa khi chưa xảy ra. Nguy cấp sanh ra từ chỗ nào vậy? Đều là từ tạo ác nghiệp mà sanh ra. Cứu người trong cơn nguy cấp thật sự là việc quan trọng. Tức là phải dạy họ đoạn ác tu thiện, chuyển mê thành ngộ thì nguy cấp mới được thật sự tiêu trừ. Nhưng bạn thử nghĩ xem, dạy người đoạn ác tu thiện mà chính mình không thể đoạn ác tu thiện thì làm sao người ta tin được chứ? Khuyên người khác chuyển mê thành ngộ mà chính mình vẫn mê hoặc điên đảo thì người ta làm sao giác ngộ được chứ?

Cho nên chư Phật Bồ tát tất cả đều bắt đầu làm từ chính mình. Các Ngài dạy chúng ta buông xả danh văn lợi dưỡng, bản thân các Ngài thật sự làm được rồi; ba y một bát, du hóa nhân gian, chân thật làm được sáu căn thanh tịnh, một trần không nhiễm. Chúng ta nhìn thấy hình ảnh này thì có cảm tưởng như thế nào? Có giác ngộ ra từ những tấm gương, hình tượng này hay không? Thật sự giác ngộ ra được thì nhất định sẽ rất hoan hỷ mà noi theo, học tập theo. Vậy là đã giác ngộ rồi. Nếu vẫn không làm được thì chưa giác ngộ. Không những không làm được mà ý niệm cũng vẫn chưa chuyển được. Việc đầu tiên là chuyển đổi ý niệm, sau đó ở trên sự tướng sẽ làm rất dễ dàng. Có một số đồng tu rất muốn học hạnh Bồ tát, rất muốn tu Bồ tát đạo, nhưng học thế nào cũng không giống. Nguyên nhân do đâu? Ý niệm chưa chuyển được, vẫn là một cái tâm phàm, vẫn là một cái tâm mê, vẫn sống trong tình chấp như cũ, vẫn chưa giác ngộ. Cho nên việc học theo vô cùng vất vả, vô cùng khó khăn, dễ dàng thoái chuyển, đạo lý là ở chỗ này, cũng chính vì cái nguyên nhân này.

Cho nên chư Phật Bồ tát thị hiện, luôn lấy giảng kinh thuyết pháp làm hình tượng hàng đầu. Mục đích của giảng kinh thuyết pháp chính là giúp chúng ta phá mê khai ngộ, sau khi ngộ rồi thì việc gì cũng dễ làm. Chưa ngộ thì khó, rất khó! Cho nên Phật pháp, không những là Thiền tông, mà Giáo hạ cũng là như vậy, sau khi ngộ mới khởi tu. Chưa ngộ thì tu cái gì? Chỉ riêng Tịnh Tông là đặc biệt, Tịnh Tông là giải hành đồng thời cùng tiến. Ở trong những pháp môn khác đều là sau khi ngộ rồi mới khởi tu, không ngộ thì không có chỗ để hạ thủ. Sự thù thắng của Tịnh Tông chính là dù không ngộ cũng có thể lão thật mà niệm một câu A Di Đà Phật. Một mặt niệm Phật, một mặt cầu giác ngộ, tiến hành song song, trong vô lượng pháp môn chỉ có pháp môn này là như vậy. Cho nên gọi là “Giáo ngoại biệt truyền”. Không phải nói là người niệm Phật thì không cần cầu giác ngộ, đặc biệt là người phát tâm hoằng pháp. Không giác ngộ thì lấy gì để hoằng pháp? Lấy gì để dạy người? Cho nên giác ngộ là vô cùng quan trọng. Chân thật giác ngộ thì bạn mới có thể xa lìa sự nguy cấp và mới có khả năng cứu người gặp nguy cấp.

Mười câu này chúng tôi đã giảng được một nửa, thời gian đã hết rồi. Hôm nay chỉ giảng đến đây thôi.

A Di Đà Phật!

Tập 17

Các vị đồng học, xin chào mọi người!

Hôm qua đã nói đến “tích đức lũy công”, trong phần trích dẫn sách Liễu Phàm Tứ Huấn, chúng ta nói đến mục “cứu người trong cơn nguy cấp” của việc “tùy duyên giúp người”. Hôm nay giảng đến mục tiếp theo là “hưng kiến đại lợi” (khởi xướng, xây dựng những việc lợi ích lớn). Phàm là có ích cho xã hội, có lợi ích cho chúng sanh, đây đều là lợi ích chân thật. Nhưng thế nào gọi là đại lợi? Điều này có quan hệ mật thiết với mục “cứu người trong cơn nguy cấp” đã nói ở phía trước. Hay nói cách khác, có thể cứu giúp chúng sanh nguy cấp là đại lợi, có thể phòng ngừa đủ thứ tai họa, đó là đại lợi. Giúp đỡ chúng sanh, nhất định phải biết phòng ngừa khi họa chưa xảy ra. Làm thế nào mới thật sự biết phòng họa? Cần phải có trí tuệ, cần có sự hiểu biết phong phú. Thế là chúng ta liền nghĩ đến giáo dục mới là lợi ích lớn nhất.

Hãy nhìn từ thành quả của nó, ở Trung Quốc vào thời xưa, Khổng Lão Phu Tử dùng thân phận bình dân để làm giáo dục. Tuy là đời sống vật chất của cả đời Ngài tương đối thanh bần, nhưng việc Ngài làm thì chân thật là việc tốt, không những ảnh hưởng đến thời đại đó, ảnh hưởng đến lịch sử, mãi cho đến ngày nay sức ảnh hưởng của nó vẫn còn tồn tại. Không những ảnh hưởng không bị mất đi, mà có vẻ như dần dần mở rộng. Các vị thử nghĩ, lợi ích như thế nào mà có thể ảnh hưởng đến muôn đời như vậy? Cũng không thấy cách thức nào khác, chỉ có giáo dục mới tạo ra sự ảnh hưởng sâu xa như vậy.

Ở Ấn Độ xưa, Thích ca Mâu ni Phật là một tấm gương tốt, cũng dấn thân vào công tác giáo dục xã hội. Việc mà Khổng Tử và Phật đà làm là sự việc giống nhau, sức ảnh hưởng không thể nghĩ bàn như nhau. Sự việc này thật sự có thể giúp người đoạn ác tu thiện, phá mê khai ngộ, có thể tránh được hết thảy tai nạn cho chúng sanh, có thể ngăn ngừa thiên tai nhân họa. Có thể phòng ngừa tai nạn do con người tạo ra, mọi người đều đồng ý, đều tin, nhưng tai họa tự nhiên, chúng ta thường gọi là thiên tai cũng có thể phòng ngừa được sao? Nhà Phật nói là có thể. Vì sao vậy? “Y báo chuyển theo chánh báo”. Tâm người đoan chánh, hành vi đoan chánh thì hoàn cảnh sống của chúng ta cũng theo đó mà đoan chánh, đây chính là nói rõ, thiên tai sẽ tùy theo tâm người mà sanh ra biến đổi. Chúng sanh không hiểu rõ đạo lý này, trong tâm suy nghĩ là niệm ác, việc làm là hạnh ác thì sẽ chiêu cảm đến biết bao thiên tai nhân họa. Cho nên muốn khiến tất cả chúng sanh lìa khổ được vui thì biện pháp duy nhất chính là giúp chúng sanh phá mê khai ngộ.

Vậy là chúng ta biết được, việc “hưng kiến đại lợi”, điều quan trọng nhất là giáo dục. Nền giáo dục này, chúng ta dùng cách nói của người nước ngoài để nói, vì người Trung Quốc thường hay mê tín là “mặt trăng ở nước ngoài thì sáng hơn”. Vào thập niên 70, Tiến sĩ Arnold J. Toynbee nước Anh đã nói: “Có thể giải quyết vấn đề của thế kỷ 21, chỉ có Phật pháp Đại Thừa và học thuyết Khổng Mạnh mà thôi”, đây là người nước ngoài nói. Chúng ta từ đây lĩnh hội được chỉ có nền giáo dục của Phật đà và nền giáo dục của nhà Nho mới có thể tạo nên lợi ích lớn nhất trong việc giúp đỡ tất cả những chúng sanh khổ nạn.

Ai đi làm vậy? Người giác ngộ phải đi làm. Không có năng lực để làm, nếu có mấy người chí đồng đạo hợp muốn học thì dạy ba người, dạy năm người, dạy tám người, mười người đều được. Chỉ cần bản thân thật sự hiểu rõ rồi, toàn tâm toàn lực mà làm, quyết không cầu danh vọng lợi dưỡng, nhất định không cầu tự tư tự lợi. Chúng ta nên biết, Thích Ca Mâu Ni Phật năm xưa tại vườn Lộc Uyển, cũng chỉ dạy có năm người, khởi nghiệp từ năm Tỳ kheo. Thật sự vì người khác mà làm thiện, thật sự thành tựu việc tốt của người thì tự nhiên có những người chí đồng đạo hợp đến cùng nhau học tập. Thế Tôn năm xưa giáo hóa, số người càng ngày càng nhiều. Chúng ta đọc thấy ở trong kinh điển, 1.255 người, đây là lúc Thế Tôn dạy học, lúc học trò đông nhất là có nhiều đến như vậy. Chúng ta thử xem ở Trung Quốc, nhiều đời Tổ sư dạy học, đều là tấm gương tốt nhất cho chúng ta. Địa điểm dạy học không nhất định là phải xây một cái đạo tràng, xây một ngôi trường học rồi mới có thể dạy học, vậy thì quá chậm rồi, sẽ không kịp rồi. Tùy lúc tùy nơi nhiệt tâm chỉ dạy, còn xây đạo tràng, xây trường học thì tùy duyên. Người thật sự hiểu biết, người thật sự giác ngộ thì không ai mà không cả đời tùy duyên qua ngày. Cho nên tâm trạng của họ thanh tịnh tự tại, điểm này rất quan trọng, hơi có một chút xíu tâm phan duyên, có một mảy may tâm tự tư tự lợi thì bạn liền có lo nghĩ ngay.

Các vị phải biết, lo nghĩ là tạo nghiệp, ý niệm cực kỳ vi tế cũng là tạo nghiệp chứ không chỉ là ở hành vi. Chúng ta ở phần trước đã học qua câu chuyện Vệ Trọng Đạt, ý niệm cực kỳ vi tế thì đã tạo nghiệp rồi. Nhất định trừ bỏ ý niệm tự tư tự lợi tận gốc, thuần túy chỉ có một ý niệm làm lợi ích cho chúng sanh, lợi ích cho xã hội, như vậy mới tốt. Sự tu học của chúng ta trong đời này mới có thành tựu. Tương lai khi ra đi, khi vãng sanh mới tự tại, mới thanh thản, bản thân mới thật sự là làm chủ được. Chúng ta phải hiểu cái đạo lý này, đây mới là đại lợi ích, phải hiểu rõ.

Mục thứ bảy là “xả tài làm phước”. Người thế gian không ai mà không ưa thích giàu có, đối với sự giàu có này, luôn luôn cảm thấy càng nhiều càng tốt, chưa có lúc nào biết chán. Tiền của tích chứa ở đó, nếu không biết dùng nó, đó là tạo nghiệp, chính là tội lỗi. Ngày nay ở thế gian này còn có biết bao nhiêu nơi, có những người dân vùng biên giới xa xôi vẫn đang đói khát, không có quần áo và thức ăn. Chúng ta ở nơi đây thì cứ tích chứa, người khác thì đang chịu đói. Bạn nói thử xem bạn đang tu đó là phước hay là đang tạo ác? Tài vật, cổ Thánh tiên Hiền dạy chúng ta là phải lưu thông thì mới có thể làm lợi ích cho tất cả chúng sanh. Cho nên tuyệt đối không nên tích chứa tiền của, dùng hết rồi thì tốt, dùng hết rồi, không còn nữa là tốt nhất. Không có thì sao? Thanh tịnh rồi, hết việc rồi. Bạn nói thử điều đó tự tại biết bao! Dùng tiền của là nhân quả, càng xả thì càng được nhiều, càng được nhiều thì càng phải xả.

“Xả và được”, ý nghĩa của hai chữ này, chúng ta nhất định phải hiểu cho rõ, hai chữ này có hai tầng ý nghĩa ở trong đó. Ý nghĩa thứ nhất là nói nhân quả, xả tiền của là nhân, được tiền của là quả báo. Thế nhưng sau khi được tiền của rồi vẫn phải xả, phải đem cái mà bạn có được xả sạch, trí huệ của bạn liền khai mở. Cho nên xả pháp thì được thông minh trí huệ, xả cái gì sẽ được cái đó, nhân quả báo ứng không mảy may sai chạy. Cho nên chư Phật Bồ tát vì chúng ta mà làm đủ dạng thị hiện. Việc thị hiện nhiều nhất, rõ ràng nhất chính là bố thí, chính là xả. Trong chương thứ sáu của Kinh Hoa Nghiêm, Phẩm Thập Hồi Hướng, chúng ta thử xem không có cái gì mà không xả, mọi thứ đều có thể thí xả, xả thật sạch sẽ, đó gọi là Phật, đó gọi là Bồ tát, đó gọi là người chân thật giác ngộ triệt để.

Người mê thì lo được lo mất, sống rất đáng thương, cả đời cứ sống trong cái vòng lẩn quẩn của được và mất, bạn nói đáng thương biết bao! Phật Bồ tát thì không còn ý niệm được mất nữa, mỗi niệm chỉ vì tất cả chúng sanh. Tôi thường nói, giúp đỡ tất cả chúng sanh, phục vụ tất cả chúng sanh. Nhưng bạn vẫn chưa buông xả tướng ngã, tướng nhân, tướng chúng sanh, tướng thọ giả, bạn vẫn chưa từ bỏ thì cái bạn tu được là phước báo thế gian, không ra khỏi lục đạo luân hồi. Nếu bạn xả hết bốn tướng rồi, như trong Kinh Kim Cang nói, không ngã tướng, không nhân tướng, không chúng sanh tướng, không thọ giả tướng, phát tâm phục vụ tất cả chúng sanh, giúp đỡ tất cả chúng sanh khổ nạn một cách vô điều kiện, đây là đại Thánh xuất thế gian, người này chính là Phật Bồ tát. Bất luận thân phận mà họ thị hiện là nam nữ già trẻ, là thuộc loại ngành nghề nào, đều là hóa thân của Bồ tát. Phải biết xả tiền của để làm phước, tiền của không nên tích chứa, không nên sợ. Tiền của của tôi xả hết rồi, ngày mai tôi sống như thế nào đây? Đời sống ngày mai nhất định tốt hơn hôm nay. Bạn không tin thì biết làm sao bây giờ? Bạn phải biết đạo lý này, phải biết cách làm như thế nào.

Điều thứ 8 là “hộ trì chánh pháp”. Chánh với tà là đối lập nhau. Tiêu chuẩn trong Phật pháp, nếu tương ưng với chân tướng vũ trụ nhân sanh thì gọi là chánh pháp, trái ngược lại với chân tướng sự thật thì là tà pháp. Nhưng chân tướng sự thật này không dễ hiểu. Điều mà ở trong tất cả kinh luận Đại Thừa nói đều là chân tướng sự thật của vũ trụ nhân sanh, phải thường xuyên đọc tụng. Sự tuy là phức tạp nhưng cũng có cương lĩnh, cũng có thể tìm ra đầu mối. Kinh Kim Cang là bộ kinh điển mà người Trung Quốc yêu thích nhất, lời tuy ít mà ý nhiều, tiện cho việc thọ trì đọc tụng, mọi người ưa thích, nhà nhà đều hiểu. Trong Kinh Kim Cang nói với chúng ta, chân tướng sự thật là gì? Chân tướng là không có bốn tướng; không ngã tướng, không nhân tướng, không chúng sanh tướng, không thọ giả tướng. Nếu bạn chấp trước “nhân, ngã, chúng sanh, thọ giả”, vậy thì sai rồi! Tư tưởng sai lầm, kiến giải sai lầm chính là nguồn gốc của tất cả tà vạy. Phật nói với chúng ta chân tướng sự thật là “mộng huyễn bào ảnh”, sự tồn tại của hiện tượng “như sương, như điện chớp”, bạn phải hiểu một cách thấu triệt. Bạn thật sự hiểu rõ ràng, hiểu sáng tỏ rồi thì liền được đại tự tại. Vì sao vậy? Hiểu rõ lý rồi thì tâm liền an ngay. Chúng ta thường nói “tâm an lý đắc”. Tâm tại vì sao an vậy? Đạo lý đã hiểu rõ ràng minh bạch rồi. Trong Tâm Kinh, vừa mở đầu: “Quán Tự Tại Bồ tát hành thâm Bát nhã Ba la mật đa thời”. Chữ “hành” đó là gì? Hành là hành vi đời sống, hành vi đời sống ở trong trí huệ thậm sâu. Chúng ta nói cách khác, đời sống mà Bồ tát trải qua là đời sống trí huệ cao độ, chính là ý nghĩa câu thứ nhất trong Tâm Kinh. Cho nên “chiếu kiến ngũ uẩn giai không”, đây là hiểu thấu đáo chân tướng của vũ trụ nhân sanh. Tiếp theo là “độ nhất thiết khổ ách”. Đời sống của người thế gian có khổ, có tai, có nạn. Phật Bồ tát không có khổ, không có tai, không có nạn. Từ đó cho thấy, đau khổ, tai nạn là từ trong mê hoặc mà sanh ra. Tự tại chân lạc là có được từ trong giác ngộ. Từ chỗ này chúng ta liền lĩnh hội được ý nghĩa của việc hộ trì chánh pháp rất sâu. Chúng tôi cần phải dùng nhiều thời gian một chút để nói rõ. Việc này quan hệ rất lớn đối với việc đối nhân xử thế tiếp vật trong đời sống và sự tu hành chứng quả của chúng ta.

Các vị đồng học, hôm qua giảng đến “hộ trì chánh pháp”, ý nghĩa câu này nói mãi không hết. Sự chỉ dạy của Thế Tôn trong 49 năm cũng là một câu này. Rốt cuộc cái gì là chánh pháp? Hộ trì như thế nào? Phần trước đã từng báo cáo qua với các vị rồi, thuần là một cái tâm thiện, thuần là một cái tâm thương yêu, thuần là một cái tâm làm lợi ích cho chúng sanh, đây chính là chánh pháp. Có thể thực hành cái tâm này chính là công đức. Nếu ở trong đây có một mảy may ý niệm tự tư tự lợi thì đã phá hoại chánh pháp rồi, cũng là hủy diệt công đức rồi, đây là điểm chúng ta không thể không nhận thức, không thể không hiểu rõ. Ở trong kinh, Phật thường nói, tương ưng với nhất niệm là chánh pháp. Nhất niệm chính là tự tánh, nhất niệm là chân tâm. Chân tâm là thuần thiện, là thuần yêu thương, là thuần làm lợi ích cho tất cả chúng sanh, tuyệt đối không có giả dối, cũng tuyệt đối không có tạo tác.

Trong giáo học của nhà Phật, vừa bước vào điện Thiên Vương, Tứ Thiên Vương chính là biểu pháp, dạy chúng ta hộ trì chánh pháp. Đông Phương Trì Quốc Thiên Vương, phương Đông là nơi bắt đầu, nơi mặt trời bắt đầu mọc, cũng chính là nói hộ trì chánh pháp bắt đầu từ đâu? Bắt đầu làm từ chỗ này, gọi là Hộ Quốc Thiên Vương. Chúng ta thử suy nghĩ cái hàm nghĩa trong tên gọi của ngài. Muốn bảo vệ nước nhất định trước tiên phải bảo vệ nhà. Không có nhà thì làm gì có nước? Muốn bảo vệ nhà thì nhất định phải bảo vệ thân, không có thân thì không có nhà. Cho nên nhà Nho dạy người: thành ý, chánh tâm, tu thân, tề gia, trị quốc, nó có trình tự nhất định. Ý nghĩa biểu pháp của Trì Quốc Thiên Vương là tận hết chức trách.

Một người sinh đến thế gian này đều có chức trách của người đó. Trong giáo dục của Trung Quốc nói ngũ luân, thập nghĩa. Ngũ luân là nói thân phận, địa vị của chúng ta. Bạn ở trong xã hội này, bạn là thân phận gì, địa vị gì? Đây gọi là luân. Nghĩa tức là nghĩa vụ, là việc bạn cần phải làm. Thí dụ bạn ở gia đình, thân phận của bạn là cha, nghĩa vụ của bạn chính là từ ái, bạn phải yêu thương con cái của mình, bạn phải yêu thương gia đình mình, đây là chức trách của bạn. Nếu thân phận của bạn là con cái thì nghĩa vụ của con cái là phải tận hiếu. Phụ từ tử hiếu, anh nhường em kính. Thân phận là anh, phải hữu hảo thương yêu các em. Thân phận là em, phải tôn kính các anh chị.

Vào thời xưa, những giáo dục này được vô cùng xem trọng, đây là căn bản của làm người. Nhưng trong giáo dục hiện đại thì không còn nữa. Ở trong nhà thì cha mẹ, người lớn không dạy, trường học cũng không nói đến, xã hội cũng không bàn tới, thế là thiên hạ đại loạn. Loạn như thế nào? Luân thường loạn mất rồi. Người sống ở thế gian này chỉ ham muốn hưởng thụ về vật chất, thế thì có khác gì cầm thú chứ? Con người khác với cầm thú chính là được tiếp nhận sự giáo dục của Thánh Hiền. Giữa người và người với nhau có thể tương thân tương ái, chung sống hòa mục, đây là thành quả của giáo dục, hiện nay không có người dạy. Ở trong Phật pháp còn có một ít. Nói thật ra, hiện nay trong cửa Phật, lời giáo huấn của Phật Bồ tát, lời giáo huấn của Tổ Sư Đại Đức cũng đã dần dần bị quên lãng rồi. Tuy hình tượng còn đó mà ý nghĩa không có người biết.

Cho nên hộ trì chánh pháp, trước tiên phải hộ trì chính bản thân chúng ta, tâm chân thành, tâm thanh tịnh, tâm bình đẳng, tâm giác ngộ, tâm từ bi. Nhà Phật nói: “Từ bi làm gốc, phương tiện làm cửa”, phải bắt tay từ chỗ này. Tâm của chúng ta không chân, không thành, lừa gạt dối trá, đây là tạo vô lượng vô biên tội nghiệp. Tuy trước mắt có thể được một chút lợi nhỏ nhưng quả báo là ở địa ngục, thật không đáng.

Hôm qua, ở Bắc Kinh có người điện thoại cho tôi, nói ở vùng Đông Bắc có một số người xuất gia mượn danh nghĩa của tôi để quyên góp ở bên đó, đã quyên được không ít tiền, nghe nói khoảng vài ba triệu. Nói là tôi muốn đến bên đó xây đạo tràng, muốn về bên đó để truyền giới. Vị Pháp sư này tôi không biết, ông ấy có thần thông sao? Có thần thông thì cũng làm sai rồi. Tôi không hề có ý niệm này. Tôi cả đời không có đạo tràng của riêng mình, cả đời đều là ở đạo tràng của người khác. Năm nay 73 tuổi rồi, tôi còn muốn xây đạo tràng sao? Đâu có cái chuyện ngốc này chứ! Tôi cả đời không làm trụ trì, không truyền giới, học theo Ấn Quang Pháp sư, không đi quyên tiền của người, không đi hóa duyên với người, mấy mươi năm như một ngày. Đâu có chuyện đến tuổi về chiều rồi mà còn làm cái việc hồ đồ này chứ? Cho nên hy vọng đồng tu các nơi phải hiểu rõ, không nên để bị người ta lừa gạt. Phàm là người đặt điều sinh sự, các bạn đem tiền đi cúng dường họ là cúng dường cho họ chứ không liên quan gì đến tôi. Tôi ở nơi này, đồng tu các nơi từ hải ngoại đến hầu như ngày nào cũng có. Tiền họ cúng dường cho tôi, ngay cả phong bì tôi còn không nhìn đến, hết thảy đều chuyển giao cho thôn Di Đà, tôi không biết trong những phong bì đó có bao nhiêu tiền, do người khác mở phong bì ra, họ xử lý hết. Cho nên hy vọng các vị đồng tu hiểu rõ, không nên bị người khác lừa gạt. Tôi không có chỗ để dùng tiền, tôi cần tiền để làm gì chứ? Cái gì cũng không cần. Hy vọng mọi người giữ tâm tốt, làm việc tốt là tốt rồi.

Cho nên người học đạo, đặc biệt là người học Phật, học Phật là học giác ngộ, học chân thành, học thanh tịnh, học bình đẳng giác, học từ bi. Từ bi, việc đầu tiên bạn phải yêu quý chính mình, phải gìn giữ thiện tâm của mình, gìn giữ thiện hạnh của mình, vậy mới gọi là hộ trì chánh pháp. Bảo vệ như thế nào? Bắt tay từ đâu vậy? Tôi thường nói, nhất định phải buông bỏ ý niệm tự tư tự lợi, buông bỏ ý niệm khống chế, chiếm hữu đối với tất cả người, tất cả việc, tất cả vật, thì tâm của bạn liền thanh tịnh, tâm chân thành của bạn, chân tâm liền hiển lộ ra. Nếu còn có một mảy may những ý niệm này thì bạn đã sai rồi. Cái tâm mà bạn dùng là vọng tâm, là giả dối, không phải chân thật. Phật Bồ tát dùng tâm thuần chân để đối đãi với tất cả người, tất cả việc, tất cả vật. Cái tâm thuần chân, tình thương yêu thuần chân, làm lợi ích cho đại chúng thuần chân. Vì sao họ làm như vậy? Họ giác ngộ rồi, họ hiểu rõ rồi, tất cả chúng sanh là chính mình.

Có một số người tìm tôi xin viết chữ cho họ, tôi cũng thường hay viết một câu: “Tất cả chúng sanh tận hư không khắp pháp giới quả thật là chính mình”. Người hiểu được như vậy chính là Phật Bồ tát. Phàm phu không biết chân tướng sự thật này nên phân ra ta người, làm những việc tổn người lợi mình, việc hồ đồ. Tâm mê hoặc thì làm việc hồ đồ, đây gọi là phàm phu, không biết chân tướng sự thật, Phật ở trong kinh điển thường hay cảm thán là “kẻ đáng thương xót”. Loại người nào đáng thương? Là loại người không biết chân tướng sự thật. Cho nên hộ trì chánh pháp, việc đầu tiên là phải biết chân tướng sự thật, phải hộ trì tánh đức của mình. Trong đời sống hằng ngày, đối nhân xử thế tiếp vật, phải thật sự làm được hết chức trách. Chư Phật Bồ tát đã làm mẫu mực tốt nhất, mô phạm tốt nhất cho chúng ta.

Thứ hai là Nam Phương Tăng Trưởng Thiên Vương. Phương Nam là tượng trưng cho trí huệ quang minh. Trong Thiện Tài Đồng Tử 53 tham, phương hướng đều là phương Nam, phương Nam này không phải là phương hướng Đông Tây Nam Bắc thật sự, mà nó là phương hướng của trí huệ. Ở Trung Quốc nói ngũ hành, phương Nam là hỏa, hỏa tượng trưng cho ánh sáng. Thiện tri thức sống ở đâu? Sống ở phía quang minh tươi sáng đó, cho nên mỗi vị thiện tri thức đều ở phương Nam. Chúng ta phải hiểu rõ đó không phải là phương Nam thật sự. Nơi mà một người có trí huệ cư trú thì nơi đó gọi là phương Nam, nó là ý nghĩa này. Tăng Trưởng Thiên Vương, bạn thử nghĩ tên của ngài, hy vọng trí tuệ chúng ta mỗi ngày tăng trưởng, là ý nghĩa này, đây là hộ trì chánh pháp.

Đông Phương Thiên Vương trên tay cầm cây đàn Tỳ Bà, là biểu pháp, hoàn toàn không phải ngài ưa thích ca hát, không nên hiểu sai. Đại biểu cho ý gì vậy? Đại biểu cho ý nghĩa trung đạo. Nho gia Trung Quốc gọi là trung dung, nhà Phật gọi là trung đạo. Tỳ Bà là nhạc cụ dùng dây, chúng ta biết dây chùng thì đàn không ra tiếng, nếu căng thì nó sẽ bị đứt, phải chỉnh đến vừa đủ thì âm sắc sẽ rất hay. Chính là nói với chúng ta, đối nhân xử thế tiếp vật, phải làm đến vừa đủ tốt, không nên quá mức, cũng không nên chưa đủ, hiểu được trung đạo, dùng trung. Trung thì mới hòa, không trung liền bất hòa. Hòa mới có thể hợp tác, hòa hợp mà! Bất hòa thì làm sao có thể hợp tác được? Cho nên nó biểu thị cái ý này.

Nam Phương Thiên Vương cầm trên tay cây kiếm. Kiếm biểu thị cho trí huệ, gươm trí huệ, để đoạn phiền não, là lấy cái ý nghĩa này. Thiên Vương phương Tây, phương Bắc giảng ra là phương pháp, cách thức. Làm thế nào để hộ pháp, làm tốt công việc hộ pháp, làm thế nào khiến cho trí huệ của mình tăng trưởng. Tiếp theo dạy chúng ta phương pháp cụ thể. Thiên Vương phương Tây gọi là Quảng Mục. Bạn thử suy nghĩ cái ý nghĩa này. Quảng Mục là dạy chúng ta xem nhiều, người hiện nay gọi là tham quan, xem nhiều. Thiên Vương phương Bắc là Đa Văn. Hai vị Thiên Vương này là dạy chúng ta phải xem nhiều, nghe nhiều, phải hiểu biết rộng.

Mấy hôm nay ban trị sự tôn giáo Singapore đã tổ chức triển lãm liên hiệp chín tôn giáo. Đây có lẽ là lần đầu tiên ở trên toàn thế giới, trước đây chưa từng thấy, cũng chưa nghe thấy bao giờ, để cho chúng ta có cơ hội được tiếp xúc một cách thuận lợi với mỗi tôn giáo. Chúng ta xem nhiều, nghe nhiều, nhận thức nhiều, hiểu nhiều về họ thì mới có thể hợp tác hòa mục, xã hội mới thuận hòa tốt lành. Tôn giáo khác nhau, chủng tộc khác nhau, chúng ta làm sao thật sự thực hiện được sự tôn trọng lẫn nhau, kính yêu lẫn nhau, hỗ trợ hợp tác, cùng tồn tại phát triển. Singapore thực hành theo đường lối này rồi. Mấy hôm nay, các đồng tu giảng kinh, tôi không đi nghe được, do tôi phải đi thăm hỏi tất cả các tôn giáo, hiểu nhiều về họ, nhận thức nhiều về họ, đây là giáo dục tôn giáo. Đồng thời chúng ta cũng giới thiệu Phật giáo cho họ. Xã hội là đa nguyên, biến hóa khôn lường.

Quảng Mục Thiên vương cầm trên tay là rồng, hoặc là rắn, rồng rắn đều giống nhau. Rồng rắn biểu thị cái gì? Biểu thị sự biến hóa, thiên biến vạn hóa, đây là nói rõ xã hội thiên biến vạn hóa, bạn phải thấy biết rõ ràng. Ở trong biến hóa còn có nguyên lý nguyên tắc bất biến. Trên tay của ông cầm rồng, tay kia thì cầm viên ngọc. Viên ngọc đó chính là nguyên tắc bất biến, phải nắm cho vững vàng, bạn mới có thể ứng phó với xã hội có nhiều biến đổi, nó là cái ý nghĩa này, bạn nói xem hay biết bao!

Thiên Vương phương Bắc cầm trên tay cái lọng. Lọng là đại biểu cho cái gì? Phòng ngừa ô nhiễm. Bạn tiếp xúc xã hội đa nguyên biến hóa, dứt khoát không thể bị ô nhiễm, bị ô nhiễm là sai rồi. Ở trong xã hội phức tạp mà giữ được thanh tịnh bình đẳng giác, lọng là ý nghĩa này, đây gọi là hộ pháp. Không phải bảo chúng ta không tiếp xúc. Sáu căn tiếp xúc với cảnh giới sáu trần bên ngoài, thế nhưng giữ vững sự thanh tịnh, bình đẳng, chánh giác, từ bi của chính mình. Đó là thật sự là biết hộ pháp, nhất định không bị ô nhiễm. Sao gọi là ô nhiễm? Tự tư tự lợi, tổn người lợi mình, tham sân si mạn, những ý niệm này là ô nhiễm. Chúng ta ở trong tất cả hoàn cảnh nhân sự, tất cả hoàn cảnh vật chất, vĩnh viễn xa lìa những thứ ô nhiễm này thì tâm mới thanh tịnh. Tâm thanh tịnh sanh trí huệ, như vậy mới có thể thật sự hộ trì chánh pháp.

Chánh pháp, các vị nhất định phải biết, Phật pháp là chánh pháp. Ngoài Phật pháp ra có phải là chánh pháp không? Trong Kinh Hoa Nghiêm nói: “Viên nhân thuyết pháp, vô pháp bất viên” (người viên mãn thuyết pháp, không pháp nào chẳng viên mãn). Trong kinh Đại Thừa cũng thường nói “có pháp nào không phải là Phật pháp”. Giác ngộ rồi thì mọi pháp đều là Phật pháp. Cho nên nói Phật pháp rộng lớn vô biên, thường nói là “Phật pháp vô biên”. Nếu bạn nói rằng Cơ Đốc giáo không phải là Phật pháp, vậy Cơ Đốc giáo chính là ranh giới của Phật pháp, nó có ranh giới rồi, vậy sao có thể nói là vô biên được chứ? Đối với Thiên Chúa Giáo, Do Thái Giáo cũng vậy.

Tối hôm qua chúng ta đến xem chỗ triễn lãm của Do Thái Giáo, hôm nay là Bái Hỏa Giáo. Nếu nói hai tôn giáo đó không phải là Phật pháp, vậy Phật pháp có giới hạn rồi. Vậy thì làm sao có thể nói Phật pháp là vô biên được chứ? Phật pháp vô biên, sau đó chúng ta mới biết tất cả mọi tôn giáo, tất cả mọi chủng tộc đều là Phật pháp. Ý nghĩa của Phật là giác ngộ, bạn hiểu minh bạch, hiểu rõ ràng rồi thì gọi là Phật pháp. Bạn chưa hiểu rõ ràng, đó gọi là pháp thế gian. Phật pháp rõ ràng, minh bạch, vậy mới gọi là Phật pháp. Kinh điển Phật giáo bày ngay trước mắt chúng ta, bạn không hiểu rõ, không sáng tỏ về nó thì đây cũng không phải là Phật pháp.

Cho nên đối với người mê hoặc, không hiểu biết. Hỏi họ một câu, pháp nào là Phật pháp? Không có pháp nào là Phật pháp. Giác ngộ rồi thì mọi pháp đều là Phật pháp. Người giác ngộ rồi, không có phân biệt, không có chấp trước, không có vọng tưởng. Có vọng tưởng, phân biệt, chấp trước thì cái gì cũng không phải là Phật pháp, không có cái gì là Phật pháp cả. Xa lìa vọng tưởng, phân biệt, chấp trước thì mọi pháp đều là Phật pháp. Đây là điều Phật thường nói trong kinh Đại Thừa, chúng ta phải biết.

Chúng ta ngày nay bố thí cúng dường các tôn giáo khác, có rất nhiều người lấy làm lạ. Vì sao họ lấy làm lạ vậy? Họ là phàm phu, họ không có Phật pháp, họ không hiểu Phật pháp. Có rất nhiều người hỏi tôi: “Pháp sư vì sao lại đem số tiền này cúng dường những tôn giáo khác vậy?” Tôi bảo: “Tôi không có cúng dường tôn giáo khác”. “Vì sao thầy không cúng dường Phật giáo?” Tôi nói: “Tôi cúng dường Phật giáo đó chứ!”. Họ nói: “Rõ ràng nó là Hồi Giáo, Ấn Độ Giáo mà”. “Đó đều là Phật giáo, là bản thân bạn chưa thấy rõ ràng, hết thảy đều là Phật giáo cả. Ở trong Phật giáo có tông có phái, bạn có biết hay không?” “Biết”. “Phật giáo có mười tông phái. Đó đều là tông phái của Phật giáo mà. Thần mà họ tôn thờ, Thượng Đế mà họ tôn thờ đều là hóa thân của chư Phật Như Lai”. Nhà Phật chẳng phải thường nói ba mươi hai ứng thân của Quan Thế Âm trong Phẩm Phổ Môn, cần dùng thân gì để độ thì liền dùng thân đó. Cần dùng Cơ Đốc giáo để độ, Ngài liền hiện thân Cơ Đốc giáo, cần dùng thân Thượng Đế để độ thì Ngài liền hiện thân Thượng Đế, đều là chư Phật Như Lai.

Trong Kinh Vô Lượng Thọ có một câu: “Nhất thiết giai thành Phật” (tất cả đều thành Phật). Chữ “nhất thiết” này có bao gồm các tôn giáo ở trong đó không? Đã bao gồm hết thảy rồi. Tất cả đều thành Phật. Bạn xem cái ý nghĩa này sâu rộng biết bao, viên mãn biết bao! Tâm lượng nhỏ thì chia ra ta người, bạn vĩnh viễn không thể thành tựu. Không những bạn không có phần chứng quả, mà khai ngộ cũng không có. Tự mình đã làm chướng ngại cho chính mình rồi, chúng ta cần phải giác ngộ, cần phải hiểu rõ.

Được rồi, hôm nay thời gian đã hết, chúng ta chỉ học đến đây thôi.

A Di Đà Phật!