Tổ đình Ba La Mật366 Nguyễn Sinh Cung, TP. Huế
← Sách Phật họcTrang 44/59

Nghi lễ và Sách Phật học · Sách Phật học · Tác giả và toàn tập › Tịnh Không

Thái Thượng Cảm Ứng Thiên Giảng Giải

Thông tin
Nguồn: adidaphat.net

Tập 98

Chư vị đồng học, xin chào mọi người.

Xin mời xem Cảm Ứng Thiên đoạn thứ 85:

“Khuể nộ sư phó. Để xúc phụ huynh.” (Oán giận thầy dạy của mình. Xung đột với cha anh).

Trong chú giải đã nói rất rõ ràng về hai câu này. Điều này so với lỗi ‘mạn kỳ tiên sinh’ (khinh thường thầy dạy) có khác biệt. “Mạn” là khinh mạn, thông thường chúng ta nói là không xem sư phụ ra gì, “mạn” là vô cớ mà ngạo mạn. Câu “oán giận thầy dạy của mình”, đó là “[do thầy] dạy dỗ quở trách mà nổi giận”. Thầy dạy dỗ học trò, học trò không phục, trong tâm phẫn nộ, trong tâm căm hận. “Nộ” là biểu hiện ở bên ngoài. “Cổ nhân sự sư chi đạo, vô phạm vô ẩn” (Đạo thờ thầy của người xưa là không xúc phạm, không che giấu). Đây là thái độ mà người đi học đối đãi với thầy của mình vào thời xưa, “phàm là người dạy ta thì đều phải dùng tâm khiêm tốn và hòa khí để tiếp nhận, lẽ nào lại có thể sân nộ, người sân nộ thì nhất định phước phần của mình sẽ bị mỏng đi hoặc vô phước mà thôi”. Đoạn này chúng ta phải nên ghi nhớ.

Hiện tại nếp sống xã hội mỗi ngày mỗi khác, sư đạo đã không còn tồn tại nữa, không những sư đạo không còn, thực tại mà nói thì hiếu đạo cũng không còn. Xã hội ngày nay chúng ta có thể nhìn thấy, hoặc nghe thấy tình trạng phổ biến là con cái bất hiếu với cha mẹ, học trò bất kính với thầy, việc này đã trở thành nếp sống rồi. Chúng ta sống trong xã hội này phải làm thế nào? Vậy phải hỏi chính mình trước, phải chăng muốn thành tựu đạo nghiệp? Nếu muốn thành tựu đạo nghiệp thì vẫn phải tuân thủ giáo huấn của cổ Đức. Nếu không muốn thành tựu đạo nghiệp thì có thể tùy thuận theo nếp sống, thế nên chính mình phải có điểm dừng. Bản thân chúng ta phải chọn đi theo con đường nào? Những lời giáo huấn của Thầy, nếu chúng ta cảm thấy Thầy đã sai, người xưa rất có tu dưỡng, họ không dám mạo phạm, sự tu dưỡng của chúng ta chưa đủ, có thể thỉnh giáo với Thầy về sự quở trách của Thầy, xem mình đã phạm những sai lầm gì? Bản thân con cảm thấy mình không phạm sai lầm, Thầy cho rằng con đã phạm sai lầm, vậy con phạm sai ở chỗ nào? Có thể thưa hỏi để Thầy nói cho rõ ràng, minh bạch. Tuổi tác của Thầy nhất định lớn hơn chúng ta, kinh nghiệm và học thức phong phú hơn chúng ta, nhìn nhận vấn đề cũng sâu sắc hơn chúng ta, nhìn xa rộng hơn chúng ta, đây là thực tế. Có những lúc chúng ta tự cho mình là đúng, chỉ nhìn vào việc trước mắt, nếu nhìn một cách xa rộng thì mới thấy có lỗi lầm, đây là việc mà chúng ta luôn luôn không thể lý giải. Hơn nữa lại còn oán hận Thầy, các vị phải biết, nếu các vị oán hận Thầy của mình thì Thầy có dạy cho mình nữa không? Nhất định là không? Thầy sẽ rất khách sáo với bạn, sẽ không dám dạy bảo bạn thêm nữa. Vì sao vậy? Bởi vì đức độ của bạn quá nhỏ bé, bạn không thể nào dung nạp được, thế là Thầy sẽ không dạy bạn nữa.

Khi tôi còn trẻ thân cận với lão cư sĩ Lý Bỉnh Nam, học trò tùy tùng đi theo Thầy rất nhiều, Thầy giáo huấn học trò có sự khác biệt. Người nào có thể tiếp nhận sự trách mắng, thật sự là họ không dám mạo phạm thì Thầy trách mắng giáo huấn người đó đặc biệt nhiều. Dường như thường xuyên gặp mặt thì cũng thường xuyên nghe Thầy răn dạy trách mắng. Nếu một đến hai lần biểu hiện ra dáng vẻ không sẵn lòng tiếp nhận, Thầy nhìn ra được từ đó về sau Thầy sẽ không nói người đó nữa, dù có lỗi cũng không nói nữa. Vì sao vậy? Vì không muốn kết oán với học trò. Bạn thường hay nói mà họ lại không thể tiếp nhận, hơn nữa lại còn oán hận, vậy đây không phải là kết oán thù rồi sao? Cho nên vị lão sư thông minh thì sẽ không kết oán thù với người. Bạn có thể tiếp nhận thì tôi sẽ dạy bạn. Việc này Đại sư Ấn Quang có nói, bạn có một phần thành kính thì dạy bạn một phần, có hai phần thành kính thì dạy bạn hai phần, bạn không có tâm thành kính thì không dạy bạn nữa, lên lớp dạy học, bạn ngồi bên cạnh nghe là được rồi. Tuyệt đối sẽ không xem bạn là đối tượng để dạy bảo. Từ đây có thể thấy, tổn thất là ai vậy? Tổn thất là chính mình.

Câu kế tiếp: “xung đột với cha anh”. Trong nhà Phật có nói tám chữ, là căn bản của Phật pháp, việc dạy học của Phật pháp là từ hiếu kính mà bắt đầu. Các vị cũng biết câu đầu tiên của Tịnh Nghiệp Tam Phước là “Hiếu dưỡng phụ mẫu, phụng sự sư trưởng”. Phật Pháp là từ đâu mà bắt đầu? Là từ đây mà bắt đầu. Phật pháp cũng từ chỗ này mà viên mãn, thành Phật. Thành Phật nghĩa là gì? Nghĩa là hiếu thân tôn sư đạt đến cứu cánh viên mãn, đây gọi là thành Phật. Cho nên Phật Pháp là từ đây mà bắt đầu, mà cũng kết thúc ở tại chỗ này.

Người ta hỏi Phật giáo là gì? Chỉ là hiếu kính mà thôi. Đây là việc mà người học Phật nhất định phải biết. Học Phật là học điều gì? Chính là học hiếu học kính. Bất hiếu bất kính thì bất luận người đó tu học pháp môn gì đều không thể thành tựu, đây là việc mà chúng ta nhất định phải biết. Nhất định không nên cho rằng bốn câu trong điều đầu tiên của Tịnh Nghiệp Tam Phước rất nông cạn, bé nhỏ không đáng kể thì bạn sai rồi. Hết thảy chư Phật Như Lai chứng được quả vị cứu cánh viên mãn, vẫn là do bốn câu này, “Hiếu dưỡng phụ mẫu, phụng sự sư trưởng, từ tâm bất sát, tu thập thiện nghiệp”.

Mọi người thường thấy hình ảnh Phật, ở trên đầu có vòng hào quang, trên hào quang thường viết ba chữ. Ba chữ này có khi là dùng Phạn văn để viết, cũng có lúc dùng Tạng văn để viết, cũng có khi dùng Trung văn để viết. Ba chữ này là “Án, A, Hồng”, biểu thị sự viên mãn, viên mãn điều gì? “Án” nghĩa là thân nghiệp viên mãn, không sát sanh, không trộm cắp, không dâm dục viên mãn rồi. “A” là khẩu nghiệp viên mãn, không vọng ngữ, không lưỡng thiệt, không ác khẩu, không ỷ ngữ, “Hồng” là ý nghiệp viên mãn, không tham, không sân, không si. Chư vị phải hiểu, ba chữ này chính là thập thiện viên mãn. Thập thiện viên mãn thì người này được gọi là Phật, chúng ta làm sao có thể xem nhẹ việc này chứ? Thậm chí hầu hết mọi người xem đây là một giới điều rất nhỏ, một giới nhỏ không đáng gì, không biết được từ giới điều nhỏ mà viên mãn thành Phật, đây là cái gốc.

Ngày nay hiếu đạo, sư đạo đã suy vi rồi. Chúng ta nếu chân thật phát Bồ đề tâm, chân thật muốn tự lợi lợi tha thì bắt đầu làm từ đâu? Bắt đầu làm từ hiếu kính, làm một tấm gương tốt cho đại chúng xã hội xem thì bạn chính là Bồ tát, bạn chính là đang hoằng pháp lợi sanh.

Chúng tôi phỏng vấn bà Hứa Triết, đây là người thanh niên 101 tuổi. Chúng tôi có đi xem nhà cửa nơi bà ấy ở, nhà của bà rất ngay ngắn và sạch sẽ, không có trang trí hay bày biện gì. Tôi chỉ thấy trên bàn của bà có một tấm hình, trên đầu giường cũng có một tấm hình, là hình của mẹ bà. Chúng tôi liền hiểu được rằng bà là một người con có hiếu, bản thân đã 101 tuổi rồi, vậy mà trên bàn làm việc và đầu giường cũng không rời xa được hình ảnh của mẹ mình. Hiếu thân thì nhất định có thể tôn sư, mà hiếu thân tôn sư thì nhất định có thể hữu ái được hết thảy chúng sanh, đây là Bồ tát, là Bồ tát thật chứ không phải là giả. Cho nên tôi nói [về mặt] Tịnh Nghiệp Tam Phước, Tam quy, Ngũ giới, Thập thiện, nếu hiện tại có ai đó đến để cho điểm bà thì bà sẽ được tròn điểm, bà sẽ được 10 điểm. Bà chưa thọ tam quy, cũng chưa thọ ngũ giới nhưng bà đều làm được rồi, thế nên chư Phật Bồ tát, chúng thần đều sẽ bảo hộ bà, đây là sự thật.

Chúng tôi ngày nay trong hết thảy những việc hoằng pháp lợi sanh nơi căn phòng giảng nhỏ bé này, vì sao lại đem hình của các lão sư treo ở trên tường vậy? Hàn Quán Trưởng, hình của bà cũng được treo ở đây, là tri ân báo ân, niệm niệm không quên. Chúng tôi có thể nhận thức được Phật pháp, có thể lý giải được Phật pháp, có thể tu học Phật pháp, là từ đâu mà có vậy? Là từ các lão sư đã chỉ dạy. Chúng tôi ngày nay có thể có được một chút thành tựu là nhờ có Hàn Quán Trưởng 30 năm tạo cho chúng tôi hoàn cảnh tu học. Lão sư giống như cha mẹ sanh tôi, còn người hộ pháp thì giống như cha mẹ nuôi tôi lớn lên. Có thể gọi lão sư là người sanh thành, nhưng nếu không có người hộ trì, không có hoàn cảnh tu tập thì vẫn là việc luống uổng, vẫn chẳng thể làm được gì.

Xã hội ngày nay mọi người nhìn thấy đều là vong ơn phụ nghĩa, . Chúng ta nếu muốn cứu vãn xã hội này thì nhất định phải xem bệnh mà cho thuốc. Họ vong ơn bội nghĩa thì chúng ta đề xướng tri ân báo ân, họ khinh mạn, oán hận sư trưởng thì chúng ta đặc biệt cung kính đối với sư trưởng, họ bất hiếu với cha mẹ, chống đối, mạo phạm cha mẹ thì chúng ta đặc biệt làm ra tấm gương hiếu thuận cho người thế gian xem. Đây chính là việc mà ở trong các kinh điển Thế Tôn thường hay dặn dò chúng ta, “thọ trì đọc tụng vì người diễn thuyết”. “Diễn” là biểu diễn, “thuyết” là giải thích. Chúng ta phải hiểu rõ đạo lý này. Phải xem người xưa đã tu học thành tựu như thế nào, họ chính là tấm gương cho chúng ta, là điển hình cho chúng ta. Trong quá trình Thế Tôn dạy học, Ngài đã làm ra minh chứng cho chúng ta xem, để chúng ta có thể nghe được, nhìn thấy được, liền có thể đoạn nghi sanh tín, có thể tinh tấn không giải đãi, học nghiệp, đạo nghiệp tự nhiên có thành tựu.

Người xưa đã nói: “Phụ huynh ngũ luân chi thủ, hiếu đễ nhân đạo chi tiên” (Cha anh đứng đầu ngũ luân, hiếu đễ là điều đầu tiên của đạo làm người). Dù cho cha mẹ và sư trưởng không công bằng, có lòng thiên vị, thương người này nhiều, người kia ít nhưng chúng ta nhất định phải hòa nhã vui vẻ, phục tùng thọ giáo, việc này chính mình được lợi ích. Đúng như Ấn Quang Đại sư đã từng nói “Một phần thành kính được một phần lợi ích”. Cho nên bất luận là thế xuất thế pháp, bạn cầu học có thể được bao nhiêu lợi ích, hoàn toàn là ở việc bạn tôn kính đối với lão sư, nhất định là tỉ lệ thuận, nhất định không thể có người bất hiếu với cha mẹ, bất kính sư trưởng mà có thể thành tựu. Các vị hãy mở lịch sử ra mà xem, không thể tìm được một người nào, lúc này chúng ta cần phải sâu sắc mà phản tỉnh.

Trong chú giải cũng có không ít những câu chuyện nhỏ, những câu chuyện này cũng có thể làm cảm động lòng người, bạn không nên xem nó như là những câu chuyện thần thoại, vậy thì bạn đã sai rồi. Câu chuyện đầu tiên là nói đến ông Uông Hội Đạo triều nhà Minh. Chúng ta đọc qua đoạn văn này một lần, “Uông Hội Đạo, tánh dĩnh ngộ”, nghĩa là ông rất thông minh, “thư quá mục triếp thành tụng”, ông đọc sách qua một lần là có thể thuộc lòng”, có thiên bẩm tốt. “ Bát tuế năng văn”, “năng văn” nghĩa là có thể viết văn chương, tám tuổi thì ông có thể viết văn chương. “Nhiên sự sư phó, tắc ngạo mạn dị thường, sảo phất ý, tắc bội sư nộ lị” (Nhưng đối với thầy dạy cực kỳ ngạo mạn, chỉ hơi trái ý liền giận dữ mắng chửi sau lưng thầy). “Lị” có nghĩa là mắng, mắng lão sư ở sau lưng. “Nhất nhật độc tọa thư trai, hốt ha khiếm”, nghĩa là một ngày nọ lúc đọc sách ông ngáp một cái. “Khẩu trung dược xuất nhất quỷ”, khi ông ngáp một cái thì trong miệng liền nhảy ra một con quỷ, con quỷ này chỉ vào ông và nói: “Nhữ bổn đại khôi thiên hạ”. “Đại khôi thiên hạ” ngày xưa gọi là thi đỗ trạng nguyên, đáng lẽ ông đỗ trạng nguyên. “Nhân nhữ huệ nộ sư phó, Thượng Đế tước khứ lộc tịch, ngô diệc tùng thử khứ hĩ”, bởi vì phẫn nộ với thầy dạy mà Thượng Đế đã gạch tên của ông rồi. Sau khi quỷ ra đi thì “tầm phiên cố thiên, mang nhiên bất thức nhất tự”, nghĩa là sau này khi ông đọc sách không những là không nhớ được mà ngay cả chữ cũng không thể nhận ra. Mọi người đọc đến đoạn này, bạn có thể đem nó xem thành chuyện thần thoại cũng được, chúng ta từ chỗ này sâu sắc mà phản tỉnh. Đây là câu chuyện về gương xấu, phía sau vẫn còn mấy câu chuyện về tấm gương tốt. Cho dù lão sư nhiều lần giáo huấn trách mắng nhưng họ vẫn ôn hòa phụng sự, những người này sau cùng nhất định sẽ có thành tựu.

Phật Pháp là sư đạo, mà sư đạo thì được xây dựng trên nền tảng hiếu đạo, cho nên người không thể hiếu thuận cha mẹ thì tuyệt đối không thể nào tôn kính sư trưởng, trên đạo nghiệp và học nghiệp đương nhiên sẽ rất khó thành tựu. Xưa nay trong và ngoài nước, trước mắt các vị chỉ cần tỉ mỉ mà quan sát thì có thể hiểu rõ. Sau đó mới biết giáo huấn của Thánh nhân là chân thật bất hư, chúng ta phải khiêm tốn mà học tập.

Chư vị đồng học, tuần trước tôi đi đến California nước Mỹ để thăm viếng, do đó khoá trình này của chúng ta đã ngừng hết một tuần lễ. Hôm nay chúng ta lại tiếp tục quay trở lại. Lần này đi đến California có nhân duyên xem được tờ báo “Mộ Tây” kỳ 41 có số liệu thống kê về tỉ lệ phạm tội của thanh thiếu niên nước Mỹ. Lần này chúng tôi cũng đến San Francisco và Los Angeles để quan sát thực địa, số liệu này vẫn đang không ngừng tăng lên. Đây là một tin tức vô cùng đáng lo ngại. Nếu không thể cải thiện thì tai nạn của thế gian này, cái mà rất nhiều người gọi là ngày tận thế rất có thể trở thành sự thật. Hơn nữa ngày nay việc cải thiện đó thực tại mà nói không phải là chuyện dễ dàng, cả thế giới mỗi một quốc gia khu vực, từ giai đoạn cuối thế kỷ 20 trở về sau có tình trạng phổ biến là đã lơ là giáo dục nhân văn, lơ là luân lý đạo đức, quá chú trọng vào việc phát triển công thương nghiệp, khoa học kỹ thuật, kinh tế. Thế là con người trên thế giới này trong hình thái ý thức không một người nào mà không tràn đầy sự cạnh tranh.

Các vị nên đọc sách của nhà Nho, Mạnh Tử đã nói rất hay “Trên dưới đều tranh lợi thì quốc gia sẽ nguy nan”. Ngày nay không phải là một nước nào mà mỗi một quốc gia trên toàn thế giới từ trên xuống dưới có người nào mà không đang tranh lợi chứ? Họ không từ bỏ một thủ đoạn nào để cạnh tranh, đây không phải là sự nguy nan của đất nước hay sao? Đây còn là sự nguy nan của cả thế giới. Muốn cứu vãn kiếp vận của thế gian này, vẫn phải dựa vào giáo huấn của cổ Thánh tiên Hiền. Nhưng hiện nay một số người chân thật lại cảm thấy trí huệ, kinh nghiệm, phương thức của Thánh hiền mấy ngàn năm trước đối với xã hội hiện tại có thể khởi tác dụng được hay không, còn giá trị hay không? Những người hoài nghi như vậy rất nhiều, cho nên mặc dù có một số ít người giác ngộ nhưng cũng không dám làm, bản thân họ cũng rất rõ ràng, dù chăm chỉ nỗ lực cố gắng đi làm nhưng cũng chưa chắc có thể sinh ra được hiệu quả.

Trước khi lão cư sĩ Lý Bỉnh Nam vãng sanh một ngày, Thầy đã thể hiện ra một thái độ vô cùng bi quan, nói với học trò là thế giới này loạn rồi. Thầy nói là dù cho chư Phật Bồ tát, thần tiên có hạ phàm cũng không thể cứu, chỉ có duy nhất một con đường sống là lão thật niệm Phật cầu sanh Tịnh Độ. Đây là di ngôn sau cùng của lão sư Lý, chúng tôi nghe xong vô cùng đau xót, lời của Ngài nói là lời thật. Vì vậy chúng ta hiện nay ở thế gian này nhìn thấy chúng sanh gặp nhiều đại kiếp nạn như vậy thì nhất định không thể không quan tâm để ý, như vậy thì không thể nào chấp nhận được. Chúng ta phải tận tâm tận lực mà làm, cứ tận hết sức mình còn lại thì phải xem mệnh trời. Cách làm như thế nào vậy? Ấn Quang Đại sư đã chỉ bảo chúng ta, ngoài việc tuyên dương giáo dục Thánh Hiền ra, đặc biệt tăng cường thêm giáo dục luân lý nhân quả và chân tướng sự thật. Cho nên chúng ta nhìn thấy Ấn Tổ một đời cực lực đề xướng Liễu Phàm Tứ Huấn, Cảm Ứng Thiên, An Sĩ Toàn Thư, như vậy biết được dụng ý của Ấn Tổ. Ba quyển sách này đích thực có thể cứu vãn kiếp vận. Cư sĩ Tam Trọng Liễu ở Đài Bắc cực lực đề xướng pháp môn sám hối sửa lỗi. Ông đã viết một quyển gọi là “Bách Quá Cách”, đáng mừng là nó tương ưng với quy tắc của Tịnh Tông Học Hội của đồng học chúng ta, đang được lưu thông với số lượng lớn, xin khuyên mọi người cùng nhau phổ biến học tập.

Các đồng học ở Đài Loan nếu có thể chăm chỉ học tập thì nhất định là phước chứ không phải họa, có thể chuyển họa thành phước. Họa phước là quả báo, mà thiện ác là nghiệp nhân, muốn chuyển biến thì nhất định phải từ trên nhân mà chuyển, chân thật nếu có thể chuyển ác thành thiện, chuyển mê thành ngộ thì mới có thể chuyển họa thành phước. Phương pháp này cần phải được thúc đẩy ra toàn thế giới, công cụ có hiệu quả nhất chính là truyền bá thông qua đài truyền hình vệ tinh. Tôi lần này đến Bắc Mỹ có cơ hội được gặp mặt Chủ tịch Tiêu và Tổng giám đốc của công ty truyền thông đài truyền hình vệ tinh Bắc Mỹ, họ cũng có sự quan tâm rất lớn đối với kiếp nạn của thế gian này. Tôi cũng đã khuyên họ, hơn 30 năm trước có người hỏi tiên sinh Phương Đông Mỹ, nước Mỹ hiện tại là cường quốc số một thế giới, nhưng nếu quan sát kỹ trong lịch sử cho dù đất nước mạnh như thế nào cũng sẽ có một ngày diệt vong, cho nên người này đã đến thỉnh giáo với Phương tiên sinh, hỏi rằng nước Mỹ tương lai diệt vong thì nguyên nhân số một là gì? Phương tiên sinh không chút do dự, lập tức trả lời đó là “truyền hình”. Bạn hãy xem những nội dung trên truyền hình, đây là giáo dục của xã hội, nó đã dạy dỗ xã hội này, ngày nay có thể nói là từ trẻ sơ sinh thì nó đã bắt đầu dạy rồi. Trẻ sơ sinh vừa mới mở mắt ra là nhìn thấy truyền hình, những nội dung trong đây đều là dạy “sát, đạo, dâm, vọng”, cho nên tỉ lệ phạm tội của thanh thiếu niên cao như vậy là có quan hệ mật thiết với việc này. Cho nên tôi đã nhắc nhở những người phụ trách dạy học trên những kênh truyền hình vệ tinh này, truyền hình có thể hủy diệt xã hội này, có thể hủy diệt thế giới này, hiện tại còn có mạng Internet nữa. Tuy nhiên ngược lại, nó cũng là một công cụ, lợi dụng công cụ này để tuyên dương chánh pháp, khuyên người hướng thiện thì truyền hình lại có thể cứu vãn xã hội, có thể cứu vãn thế giới này. Đều ở tại một niệm của người làm chủ trì, một niệm thay đổi trở lại, thuần thiện không ác, không vì mục đích kinh doanh mà vì mục đích cứu thế giới thì đài truyền hình này chính là đạo tràng, là đạo tràng lớn của chư Phật Bồ tát, là đạo tràng lớn của các vị Thần, Thánh, Thượng Đế của hết thảy tôn giáo. Những nhân viên làm việc trong các đài truyền hình này, từ lãnh đạo cho đến tất cả các nhân viên đều là Bồ tát, đều là sứ giả của các vị Thần. Họ đến là để cứu độ chúng sanh khổ nạn ở thế gian này, công đức không thể nào tính đếm được. Cũng như trong kinh Phật đã nói chư Phật ba đời có đến đây để nói cũng nói không hết.

Chủ tịch Tiêu và Tổng giám đốc đã nói chuyện với tôi, họ cũng vô cùng tán thành, cũng chân thật có lòng muốn làm. Họ cũng có lòng dành cho chúng ta một ít thời gian, chúng ta phải tận tâm tận lực mà cống hiến những dữ liệu này, đó là những băng hình giảng kinh của chúng ta, trước mắt những thiết bị máy móc của chúng ta chưa đủ lý tưởng, nghĩa là vẫn chưa đạt đến được mức độ yêu cầu của đài truyền hình. Về mặt này thì chúng ta cần phải nỗ lực cải tiến, chúng ta tăng cường thêm các thiết bị, hi vọng mọi người chúng ta có thể nỗ lực cố gắng làm tròn trách nhiệm bổn phận này.

Có rất nhiều đồng tham đạo hữu ở các nơi khi gặp chúng tôi, họ cũng rất đồng cảm với chúng tôi, họ cũng thương xót chúng tôi, mãi cho đến ngày nay tôi vẫn là một người cô độc lẻ loi, có rất nhiều Pháp sư cũng lo lắng nói rằng: “Thưa Pháp sư, Ngài không có người giúp đỡ, Ngài không có nhân tài tiếp nối Ngài à?” Đương nhiên hiện tại chúng tôi cũng đang làm công tác bồi huấn ở nơi này, hiệu quả của công tác chưa được tuyên dương ra ngoài. Từ xưa đến nay số lượng người truyền thừa trong Phật Pháp đều rất hạn chế. Trong lịch sử ở Trung Quốc, người truyền pháp nhiều nhất không ai qua được Lục Tổ Huệ Năng, Đại sư của Thiền Tông. Ngài có đến 43 người. Còn truyền thừa được cho một hoặc hai người thì tình trạng này vô cùng nhiều. Tìm người truyền thừa rất khó, người xưa đã nói “chỉ có thể gặp chứ không thể cầu”, nhưng có hay không vậy? Tôi khẳng định là có, vì sao có thể khẳng định? Nhất định là có Phật Bồ tát tái lai, đó không phải là người thông thường, người thông thường thì không thể tránh khỏi tự tư tự lợi, không buông xả được danh văn lợi dưỡng, cho nên không thể nào khế nhập được cảnh giới Phật, nguyên nhân là ở chỗ này.

Thế nào là phàm phu, thế nào là Phật Bồ tát tái lai? Từ những chỗ này chúng ta có thể quan sát được. Người thừa nguyện tái lai thì nhất định có thể buông bỏ tự tư tự lợi, buông bỏ danh văn lợi dưỡng, buông bỏ được sự hưởng thụ ngũ dục lục trần. Các vị ở nơi đây cũng đã nhìn thấy một vị tu nữ 101 tuổi, bà Hứa Triết, các vị hãy xem bà, bà chính là Phật Bồ tát tái lai. Phàm và Thánh đều ở trong một niệm, chân thật là người tái lai, trong nhà Phật thường nói do “cái mê của cách ấm” nên cũng bị mê hoặc điên đảo một khoảng thời gian, thế nhưng những người này một khi tiếp xúc với chánh pháp thì họ liền giác ngộ, họ liền quay đầu.

Chúng ta đã nhìn thấy trong lịch sử, Bồ tát Thiên Thân cũng là như vậy. Trong lúc còn đang mê thì Ngài cũng hủy báng Đại Thừa, sau khi đã giác ngộ rồi thì lại tán thán Đại Thừa, hồi đầu trở lại. Ở Trung Quốc thì có các Đại đức trong Tịnh Tông, trong truyện ký chúng ta nhìn thấy có Ngẫu Ích Đại sư, Ngài là một người rất giỏi, khi chưa quay đầu thì tán thán Nho Đạo, hủy báng Phật pháp. Ngay cả người thị hiện gần đây nhất cho chúng ta xem là Ấn Quang Đại sư, Ngài cũng không ngoại lệ, trước khi học Phật và sau khi học là hai con người hoàn toàn khác nhau. Có người thì quay đầu rất sớm, có người thì quay đầu trễ, do thiện căn phước đức nhân duyên trong đời quá khứ không như nhau, nhưng sớm muộn gì họ cũng quay đầu, những người này chính là người tái lai, vừa quay đầu thì chính là thừa nguyện tái lai. Những ý này trong lúc chúng tôi giảng giải đều đã nói qua rất nhiều lần, lúc còn chưa quay đầu thì họ là phàm phu nghiệp chướng, quay đầu lại rồi thì họ là Phật Bồ tát tái lai, hình tượng của họ sẽ có sự chuyển biến 180 độ, xả mình vì người.

Chúng ta ngày nay ở Cư sĩ Lâm, các vị nhìn thấy cư sĩ Lý Mộc Nguyên, con người này là người đã quay đầu, khi còn trẻ tuổi ông cũng giống như những người thông thường khác, nghiệp chướng tập khí rất nặng, Ông nói với tôi là ông rất thích ăn thịt, một bữa mà không có thịt thì không thể ăn cơm được, ăn đến mức độ mà cái bụng nhìn giống như Phật Di lặc vậy. Nếu các vị xem những bức hình năm xưa của ông thì thấy hoàn toàn không giống như hiện nay, ông ăn uống đến mức cả thân đầy bệnh. Thật vậy, quay đầu là bờ. Ông hiện nay có thể vô tư, vô điều kiện vì Phật Pháp mà phục vụ, vì hết thảy chúng sanh khổ nạn mà phục vụ, làm ra sự nghiệp mà người khác không làm được, là đoàn kết các tôn giáo, hòa mục các tộc quần, tiêu trừ kiếp nạn của thế gian, toàn tâm toàn lực vì sự an định của xã hội, thế giới hòa bình nhân dân hạnh phúc, ông đã dốc toàn sức để cống hiến, không tự tư tự lợi, không vì danh văn lợi dưỡng. Đây là một vị Đại đức hộ pháp ở ngay trước mắt chúng ta, ông không những là hộ pháp cho Phật giáo mà còn hộ pháp cho tất cả tôn giáo. Chúng ta đã nhìn thấy rồi thì phải chăm chỉ mà học tập theo, tự mình ngày ngày phản tỉnh sửa lỗi đổi mới thì tiền đồ tự nhiên sẽ là một mảng tươi sáng.

Được rồi hôm nay thời gian đã hết, chúng tôi xin giảng đến đây thôi. A Di Đà Phật.

Tập 99

Các vị đồng học, xin chào mọi người.

Xin mời xem Cảm Ứng Thiên đoạn thứ 86, trong chú giải cũng chỉ có hai câu:

“Cưỡng thủ cưỡng cầu. Háo xâm háo đoạt.” (Đoạt ngang, cướp cạn, thích xâm lấn, chiếm đoạt).

Hai đoạn đầu của chú giải rất quan trọng, cũng rất có ý nghĩa. Thế nào gọi là “cưỡng thủ cưỡng cầu”? Đó là “Phận mình không đáng có nhưng lại quyết lòng muốn có, đó gọi là cưỡng ép”. “Phận” là bổn phận, bổn phận của bạn là không đáng có được. Chỗ này phạm vi vô cùng rộng, danh văn lợi dưỡng ngũ dục lục trần đều bao gồm ở trong đó. Tài phú mà bạn không đáng có, bạn lại nhất định muốn có, địa vị mà bạn không đáng có được, bạn cũng nhất định muốn tranh đoạt lấy, đây gọi là “cưỡng”. Phàm là thuộc về những loại này, kỳ thực việc này có phù hợp với đạo lý nhân quả hay không? Nhất định là không phù hợp, nếu sự việc này là thật, trong mạng của bạn không có mà bạn lại nhất định muốn có, nếu bạn có được thì định luật nhân quả đã bị đánh đổ rồi.

Không những Phật pháp đã nói với chúng ta, mà Thánh Hiền thế xuất thế gian, các vị Thần thánh trong hết thảy các tôn giáo, không một ai mà không xiển dương chân lý nhân quả này. Nói cách khác, bổn phận của bạn không có, hiện nay bạn miễn cưỡng nhất định muốn có, bạn quả nhiên có được rồi, đó vẫn là trong mạng của bạn có. Nói khác đi, “phận mình không đáng được có”, nhưng hiện tại lại có. Nói cách khác, thí dụ về tài phú, trong mạng của bạn có tài phú chứ không phải hiện tại bạn có được tài phú, cũng chính là nói thời tiết nhân duyên chưa chín muồi, lúc này bạn cứ cố tranh đoạt lấy, dù bạn đoạt được thì những tài phú mà bạn lẽ ra có được trong 10 năm, 20 năm, 30 năm nữa hiện tại chẳng qua là lấy sớm mà thôi, vẫn là trong mạng của bạn có sẵn. Cho nên ngạn ngữ cũng nói rằng: “Trong mạng có thì sẽ có, trong mạng không có thì đừng nên cưỡng cầu”, bạn cưỡng cầu cũng cưỡng cầu không được. Thế gian từ xưa đến nay, trong ngoài nước, người thích việc cưỡng cầu quá nhiều. Nếu 100 người cưỡng cầu, mà 100 người đều có được thì dường như có đạo lý. Thế nhưng trong 100 người cưỡng cầu, chân thật có thể có được thì chỉ một hai người mà thôi, có thể thấy đây không phải là thật. Chúng ta từ chỗ này, bình lặng mà quan sát. Trong Liễu Phàm Tứ Huấn đã nói với chúng ta rất rõ ràng, nói rất thấu triệt đạo lý nhân quả, chân tướng sự thật, nhân quả báo ứng, đã lấy ra rất nhiều thí dụ. Chúng ta phải nên thấu triệt, sau đó thì ý niệm mong cầu sẽ tự nhiên mất đi, sẽ không còn nữa, đây là ý nghĩa của từ “cưỡng”, là miễn cưỡng.

Phía sau lại nói, lấy những thứ của người khác để cung cấp cho chính mình thì gọi là “thủ”. Vì chính mình mà nhờ cậy người khác thì gọi là “cầu”, người khác cúng dường ta thì đây là “thủ”. Ta xin xỏ sự giúp đỡ của người khác thì đây là “cầu”, đều không thể miễn cưỡng. Phật pháp dạy chúng ta tùy duyên tùy phận, đây là người chân thật rõ lý. Dùng quỷ kế để ngấm ngầm chiếm lấy thì gọi là “xâm”, cậy thế chiếm lấy công khai thì gọi là “ đoạt”, đạt được như thế sẽ khó mà tiêu thụ, ngay cả những gì vốn có cũng bị mất luôn. Những lời này là chân thật bất hư, nếu dùng âm mưu quỷ kế lừa gạt đạt được, đây là “xâm”, xâm lược người khác, dùng thế lực của bạn, quyền lực của bạn, địa vị của bạn, ngang ngược trắng trợn mà đoạt lấy, những việc này xưa nay trong và ngoài nước, đặc biệt là trong xã hội hiện tại dường như đã trở thành phong khí phổ biến. Người có thể cưỡng thủ cưỡng cầu, có thể xâm phạm người khác, đoạt lấy của người khác thì xã hội lại tôn xưng là anh hùng hảo hán, mọi người đều bội phục người đó rất giỏi, người đó có phương pháp. Họ không nghĩ đến việc bạn tranh đoạt được là nhất thời, bạn có thể hưởng thụ được mấy ngày chứ? Đâu biết họa hoạn đang ở phía sau, nếu chúng ta nhìn thấy họa hoạn phía sau đó là bạn phạm tội, bạn sẽ bị phán xử kết án, trong Phật pháp gọi đây là hiện báo, sau khi hiện báo kết thúc, vẫn còn có hậu báo. Trong Phật pháp có một thí dụ gọi là “hoa báo”, giống như việc hoa nở vậy, sau khi hoa nở thì kết thành quả, gọi là quả báo. Trong giai đoạn hoa báo chúng ta nhìn thấy những người này đều rất không tốt, nhưng người đời không biết cảnh giác, quả báo đều là ở ba đường ác: địa ngục, ngạ quỷ, súc sanh. Con người thực tế mà nói đều là đang mê hoặc điên đảo, không biết được sự đáng sợ của nhân quả.

Tiếp theo đưa ra cho chúng ta rất nhiều công án, thông thường chúng ta gọi là câu chuyện. Việc thứ nhất là: “Trịnh Tuyên nói, tôi thấy tiền bạc là món vật mà mọi người đều yêu mến, ắt sẽ tranh giành.” Họa hoạn vô cùng! Việc này không cần thiết phải có học vấn thật cao thâm, cũng không cần phải có kiến thức rất sâu rộng, chỉ cần chúng ta bình tâm mà quan sát, đều ở ngay trước mắt chúng ta.

Người Trung Quốc xưa tạo chữ, trong những văn tự mà người xưa tạo ra hàm chứa trí huệ cao độ. Bạn hãy xem chữ “tiền”, chữ “tiền” là một chữ hội ý, trong “lục thư” thì nó thuộc về chữ hội ý. Bạn hãy xem xét một cách tỉ mỉ ý nghĩa của nó là gì? Bộ chữ bên phải là chữ “kim”, kim tiền, bên trái là chữ “qua”, “qua” là vũ khí. Không phải chỉ có một cây giáo, cây mác, mà là đến hai cây giáo đang đấu tranh với nhau, đây gọi là “tiền”. Nói cách khác, tiền chính là vì tài phú mà tranh đấu với nhau, bạn nói xem thứ này đáng sợ biết bao, người xưa tạo ra chữ này để khi nhìn thấy chữ này thì bạn liền hiểu được phải nhanh chóng tránh xa, vì đây là họa hại, nó không phải là một thứ tốt đẹp.

Trong số những đồng tu nhà Phật chúng ta, có một số người tuy là học Phật, nhưng vẫn chưa buông xuống danh lợi, anh chị em ruột thịt vẫn vì tài sản hoặc là di sản thừa kế mà kiện nhau ra tòa, lục thân không còn nhìn nhận nhau nữa, chỉ nhìn nhận tiền mà thôi. Trên thực tế thì họ cũng chưa nhận thức về tiền một cách chân thật, khi họ thực sự đã nhận thức được thì họ sẽ không còn tranh nữa, họ cũng sẽ buông xuống. Cho nên suy đi nghĩ lại thì tiền thật là đáng sợ, lão tổ tông của chúng ta từ xưa có trí tuệ, chân thật là có học vấn, để lại cho con cháu đời sau tài sản chân thật chính là trí tuệ, là kinh nghiệm, là giáo huấn, được biểu hiện trong các phù hiệu văn tự, để khi bạn nhìn thấy thì bạn giác ngộ, bạn liền thể hội được, bạn sẽ biết được phải sống như thế nào, phải xử sự đối người tiếp vật ra sao mới có thể đạt được hạnh phúc chân thật.

Ấn Tổ là Đại sư Ấn Quang đã quan sát thấy được thế gian hiện tại con người đã thiếu đi trí tuệ, những phù hiệu mang tính trí tuệ này bày ra trước mắt chúng ta, nhưng chúng ta nhìn không ra được ý nghĩa của nó, cho nên vẫn cứ mê hoặc điên đảo như cũ. Đã suy nghĩ sai, đã làm sai rồi, kết quả là bất thiện, kết quả là đau thương. Thế nên Ngài đã cực lực đề xướng giáo dục nhân quả, Ngài dùng Liễu Phàm Tứ Huấn, Cảm Ứng Thiên, An Sĩ Toàn Thư, dùng ba loại sách này để làm giáo trình, dạy bảo người sơ học.

Liễu Phàm Tứ Huấn dạy chúng ta nhận biết được chân tướng sự thật và đạo lý của nhân quả. Cảm Ứng Thiên giúp chúng ta phân biệt được đúng sai tà chánh, cho chúng ta một tiêu chuẩn để đoạn ác tu thiện. Trước tiên là dạy chúng ta đứng vững trong cõi trời người, không đến nỗi bị đọa vào ba đường ác, đây chân thật là giáo huấn từ bi của chư Phật Bồ tát đối với hết thảy chúng sanh, sau đó tiến thêm một bước nữa là giúp đỡ chúng ta phá mê khai ngộ. Đối với An Sĩ Toàn Thư, do người thế gian mê đắm vào việc sát sanh để được ăn ngon, không thể khắc chế được dục vọng ăn uống, tham muốn ăn thịt của hết thảy chúng sanh nên chiêu cảm kiếp nạn đao binh đến thế gian này. Ngày nay chúng ta gọi đó là chiến tranh, là tai họa của loài người. Chiến tranh từ đâu mà có? Là từ sát sanh ăn thịt mà ra, cho nên Phật khuyên mọi người không nên ăn thịt chúng sanh.

Nếu bạn nói không ăn thịt sẽ không đủ dinh dưỡng cho thân thể chúng ta thì ngày hôm qua các vị cũng nhìn thấy rồi. Cư sĩ Hứa Triết ngày hôm qua đã quy y, bà 101 tuổi, cả một đời ăn chay. Bà là người ăn chay từ khi trong thai, khi mới sinh ra ngửi thấy đồ ăn mặn thì liền nôn ói, có một sự phản ứng rất mãnh liệt, cho nên cả đời bà ăn chay. Từ tuổi trung niên trở về sau cuộc sống của bà càng ngày càng đơn giản. Ngày hôm qua các vị cũng đã nghe bà tự mình nói ra, bà mỗi ngày ăn một bữa, ăn rau xanh. Rau xanh đem đi luộc hoặc xào qua không được sao? Như vậy quá phiền phức, lãng phí quá nhiều thời gian, cuộc sống càng đơn giản càng tốt.

Ngày trước tôi theo lão cư sĩ Lý Bỉnh Nam, Lý lão sư hơn 30 tuổi mới bắt đầu học Phật, Ngài học Phật chưa bao lâu thì bắt đầu ăn chay, hơn nữa còn là một ngày ăn một bữa. Ngài không giống với cư sĩ Hứa Triết, Ngài không ăn rau còn xanh, mà là rau đã nấu chín, cuộc sống vô cùng đơn giản. Ngài có một cái nồi nhỏ, loại nồi nhỏ có quai cầm, nồi và chén đều là một cái, vì sao vậy? Để cho đỡ phiền phức, nếu muốn rửa thì rửa một cái là xong, chén và nồi đều sạch cả. Ngài là người Sơn Đông, rất thích ăn mì, nên ăn rau xanh với mì, một bữa ăn chỉ cần 10 phút là xong, không lãng phí thời gian. Khi tôi ở Đài Trung nhìn thấy phương thức đời sống đó của Ngài, tôi liền học theo. Tôi sống ở Đài Trung 10 năm, trong đó khoảng 5 năm là tôi học tập phương thức đời sống của Lý lão sư, mỗi ngày chỉ ăn một bữa. Tôi cũng đi mua một cái nồi nhỏ có quai cầm, khi tôi nấu một bữa ăn cần bao nhiêu thời gian vậy? Chỉ 5 phút thôi, chỉ 5 phút là nước đã sôi rồi, mì thì chúng tôi rất thích ăn loại mì mà người Trung Quốc gọi là mì dẹp, người Đài Loan gọi là mì sợi, sợi rất nhỏ, loại này có nhiều dinh dưỡng, bỏ vào trong nồi nước vừa sôi lên liền tắt lửa. Rau cũng không cần phải xắt thái, chỉ cần dùng tay ngắt ra rồi bỏ vào trong nồi, đậy nắp lại, 5 phút sau thì chín rồi. Thế nên dùng các loại nhiên liệu cũng rất tiết kiệm, một bữa ăn chỉ cần 10 phút là đã giải quyết xong.

Chúng ta nhìn thấy cư sĩ Hứa Triết, bà ăn còn đơn giản hơn chúng tôi ngày xưa nhiều, bà hoàn toàn là ăn sống. Chúng tôi đã quan sát tỉ mỉ xem nhà của bà có phòng bếp hay không? Có, nhưng nhà bếp rất ngay ngắn sạch sẽ, không một chút bụi thì biết được nhà bếp của bà chỉ để đun nước mà thôi, vậy mà bà đã sống đến 101 tuổi rồi. Ngày hôm qua các vị đã nhìn thấy tình trạng thân thể của bà giống như người thanh niên vậy, cho nên bà hay tự giới thiệu với mọi người bà là người thanh niên 101 tuổi. Hôm qua cũng mời bà biểu diễn tư thế ngồi thiền, bà xếp chân thành tư thế kiết già rất nhanh, tư thế ngồi rất chuẩn, do trong giảng đường không được thuận tiện nên chưa mời bà thực hiện tư thế trồng cây chuối cho mọi người xem. Bạn xem tai mắt của bà đều nhanh nhạy, lúc xem báo chí, các loại báo chữ viết đều rất nhỏ nhưng đều không cần đeo kính, bà rất thích đọc sách, thường đọc sách đến hai ba giờ sáng, quên cả thời gian đi ngủ. Bà ngủ rất ít, lượng công việc mà bà làm không hề thua kém bất kỳ một người thanh niên nào hiện nay, mỗi ngày bà đều bôn ba khắp nơi chăm sóc những người bệnh, những người nghèo khổ, đi giúp đỡ họ. Hầu hết mọi người muốn đi thăm bà đều phải hẹn trước thời gian, nếu không hẹn trước thì không biết bà đã đi làm việc ở chỗ nào rồi. Từ đó mà thấy những loại vitamin cho sức khỏe mà thường ngày chúng ta hay nói, đối với bà đều là giả, bà không có cái khái niệm này. Bà mỗi bữa đều ăn rau xanh, dầu, đường, muối, dấm hết thảy đều không dùng, đường bà cũng không dùng, mấy mươi năm như một ngày. Thân thể của chúng ta nếu thiếu chất này, thiếu chất kia thì bắt đầu bị bệnh, còn bà thì đều không cần, mà thân thể vẫn khỏe mạnh như vậy. Chúng ta nếu không ăn muối, không ăn dầu thì lập tức có vấn đề, bà thì không cần đến nữa, đây là đạo lý gì vậy? Trong nhà Phật có một câu “Tất cả các pháp từ tâm tưởng sanh”, trong tâm bạn cứ nghĩ nếu thiếu muối thì e rằng thân thể sẽ yếu đi và thân thể liền yếu thật, không còn khỏe nữa, từ tâm tưởng sanh ra mà. Tâm địa bà thanh tịnh, việc gì cũng không nghĩ đến, cho nên thân thể của bà đã hoàn toàn quay về với tự nhiên. Chúng ta nếu không ăn dầu, không ăn muối, không ăn đường thì thân thể liền thiếu rất nhiều dinh dưỡng, liền có bệnh, thân thể liền không khỏe ngay. Bạn hãy tỉ mỉ mà xem con bò con dê, chúng ngày ngày đều ăn cỏ xanh, có ăn dầu muối gì đâu, chúng không ăn đường, chúng cũng không ăn muối, thế nhưng chúng rất khỏe mạnh. Từ chỗ này chứng minh lời Phật đã nói “Tất cả pháp từ tâm tưởng sanh” nhất định là chính xác. Chúng ta một ngày từ sáng đến tối nghĩ tưởng lung tung nên đã làm ảnh hưởng đến sức khỏe, thời gian để suy nghĩ quá lâu, đã tập thành thói quen, biến thành tập khí rồi, chỉ cần hơi thiếu một cái gì đó một chút, đi kiểm tra thì bắt đầu có bệnh. Nếu có thể quay đầu trở lại, chỉ cần bạn có quyết tâm, dần dần thay đổi thói quen sống của mình, thay đổi những nhận thức sai lầm của chúng ta, hồi phục về với tự nhiên thì thân thể tự nhiên sẽ khỏe mạnh sống lâu. Cho nên tôi nhìn thấy bà thì hai chữ “phú quý” trong nhà Phật nói tôi càng hiểu sâu hơn, hiểu thấu triệt hơn.

Rất nhiều người nhận thức về hai chữ “phú quý” này không rõ ràng, đã giải thích sai ý nghĩa của nó. Nói đến phú quý trong nhà Phật thì mọi người đều lắc đầu, nhưng hiện tại nói phú quý trong nhà Phật thì mọi người đã tương đối tin hơn. Vì sao vậy? Người xuất gia đều rất giàu có, nhà cửa giống như là cung điện vậy, tốt hơn so với hầu hết mọi người. Nhưng trong thời đại của Thích ca Mâu ni Phật ngày xưa thì phú quý phải bắt đầu nói từ đâu? Ba y một bát, ngày ăn một bữa, đêm ngủ dưới gốc cây. Ngày ngày đều đi ra ngoài khất thực thì phú quý chúng ta phải nói như thế nào? Nhìn thấy cư sĩ Hứa Triết thì chúng ta liền hiểu rõ, “phú” là vật chất trong đời sống của bạn không bị thiếu, mỗi ngày ăn một bữa là đủ rồi, không thiếu thì chính là “phú”, “phú” là biết đủ. Còn “quý” là nhận được sự tôn kính của đại chúng trong xã hội, không nhất định là có địa vị, không nhất định là phải có quyền thế, mọi người đều tôn trọng bạn, đây gọi là “quý”. Không những được đại chúng tôn kính mà ngàn vạn năm sau chỉ cần nhắc đến tên bạn thì người người đều tôn kính, đây mới chân thật là phú quý. Bậc Đế vương còn không thể bì, không cách nào sánh với bạn được. Đây là đại đạo lý của vũ trụ nhân sanh, chúng ta phải tham cứu cho tỉ mỉ, hiểu rõ được rồi thì phải chăm chỉ nỗ lực học tập, đem ý niệm cạnh tranh hóa giải hết, dục vọng không những phải giảm xuống mà còn khiến nó tiêu tan không còn gì nữa. Hôm qua các vị xem cư sĩ Hứa Triết không hề có dục vọng gì cả. Ngày hôm qua chúng tôi giảng 48 nguyện, đã giảng đến “nguyện không đắm trước thân thể”, rất tương ưng [với điều này]. Nếu buông bỏ ngã chấp, buông được cái “ta” thì mức thấp nhất là chứng được quả Tu Đà Hoàn. Tu Đà Hoàn là quả vị bất thoái, nhất định sẽ không thoái chuyển xuống địa vị phàm phu nữa, trong tam bất thoái thì người đó được địa vị bất thoái. Cho nên bà Hứa Triết tin là ông trời sẽ bảo hộ cho bà, bà có lòng tin này, chúng ta cũng phải có lòng tin Phật Bồ tát sẽ bảo hộ chúng ta. Nếu bạn không chịu buông xả cái “ta” thì cho dù Phật Bồ tát muốn bảo hộ bạn cũng không tài nào làm được. Vì sao vậy? Vì không tương ưng, phải phá ngã chấp thì mới có thể tạo ra được một kết nối tương thông với Phật Bồ Tát, mới có thể được cảm ứng, phải biết đạo lý này.

Vậy cái thân này là gì? Hôm qua tôi đã nói rất rõ, thân là “công cụ”, nó không phải là “ta”, là một công cụ giúp ta phục vụ chúng sanh, xem nó như là một công cụ, không nên xem nó là ta. Vậy “ta” là gì? Hư không pháp giới là “ta”, hết thảy chúng sanh là ta. Ta dùng cái công cụ này để thành tựu cho “ta”, để phục vụ cho “ta” thì đúng rồi.

Các vị đồng học, ngày hôm qua tôi đã giảng đến đoạn thứ 86 trong Cảm Ứng Thiên.

“Cưỡng thủ cưỡng cầu. Háo xâm háo đoạt.” (Đoạt ngang, cướp cạn, thích xâm lấn, chiếm đoạt). Những loại ác hạnh ác nghiệp này đều sản sinh từ trên quan niệm sai lầm, quan niệm sai lầm này chính là “ngã chấp” mà trong kinh Phật đã nói.

Trong kinh Phật thường nói nếu không thể trừ bỏ chấp trước thì vĩnh viễn không thể thoát ly lục đạo luân hồi, bất luận là dụng công như thế nào, tu học pháp môn gì đi nữa, vẫn cứ trầm luân trong lục đạo, không ngày ra khỏi. Ranh giới giữa phàm và Thánh là ở chỗ này, phá được ngã chấp thì chính là Thánh nhân, chưa phá được ngã chấp thì là phàm phu. Vì sao “ngã chấp” lại khó phá như vậy? Là do quan niệm sai lầm thâm căn cố đế tạo thành. Phàm phu lục đạo khởi tâm động niệm đều chấp trước cái thân này là ta, đây là kiến giải sai lầm. “Kiến hoặc” chính là kiến giải sai lầm, bạn đã nhìn sai rồi, thân thể không phải là ta? Vậy ta ở đâu? Ta là gì? Thực tại mà nói chân lý chính là ở ngay trước mắt chúng ta, đáng tiếc là chúng ta không giác ngộ. Chúng ta đưa bàn tay ra, tay của ta, chân của ta, mắt của ta, lỗ tai của ta, còn thân thể này thì là thân của ta. Mở rộng ra bên ngoài thì gia đình của ta, cha mẹ của ta, anh em của ta, bạn bè của ta, thành phố của ta, đất nước của ta, thế giới này của ta, lại mở rộng thêm là hư không của ta. Vậy ta ở đâu? Tôi nói nhiều như vậy, chư Phật Bồ tát cũng là cách nói như vậy, chúng ta có hiểu hay không? Chỉ cần đem chữ “của” trong “của ta” trừ bỏ đi thì “ta” liền hiện tiền. Bạn chân thật tìm ra được cái “ta” thì bạn chính là thành Phật làm Tổ. Phàm phu chính là mê mất trong cái “của ta” này, chỉ khi giác ngộ rồi thì mới biết được tận hư không khắp pháp giới hết thảy chúng sanh chính là ta, trong nhà Phật nói “tam đức mật tạng”, trong “tam đức mật tạng” có “thường lạc ngã tịnh”, chân thật có ta, không phải là không có ta.

“Ta” có nghĩa là gì? Ở trong kinh Phật giải thích rất nhiều, thông thường có 8 loại ý nghĩa, trong 8 loại ý nghĩa này quan trọng nhất có hai loại: chủ tể và tự tại. Chủ tể chính là Đấng sáng tạo mà trong các tôn giáo nói đến, còn tự tại là Kinh Hoa Nghiêm đã nói “lý sự vô ngại, sự sự vô ngại”, đó chính là ý nghĩa của từ “ta”. Chư Phật Bồ tát có, người giác ngộ có, chúng sanh mê hoặc điên đảo như chúng ta có hay không? Có, nó không hề mất đi, chỉ là bị mê mờ mà thôi. Tuy là có, nhưng không giác ngộ được. Phật nói “Tam đức”: Pháp thân là thể của ta, Bát nhã là tướng của ta, Giải thoát là dụng của ta. Phật lại nói “Tam thân”: Pháp thân là thể của ta, Báo thân là tướng của ta, Ứng hóa thân là dụng của ta. Chúng ta cũng có thể nói giống như vậy. Đây là ba pháp. Nói theo Đại sư Huệ Năng thì nhị pháp thì không phải là Phật pháp, Phật pháp là pháp bất nhị. Thế nào gọi là Phật pháp? Phật pháp là pháp giác ngộ, nếu bạn kẹt vào trong “pháp thân, báo thân, ứng hóa thân” ba cái thân này, bạn phân biệt có ba cái thân, bạn chấp trước có ba cái thân thì bạn là mê mờ bất giác. Người giác ngộ thì hiểu được ba thân là một thân, một mà ba, ba mà một. Tuy nói có ba nhưng sự thật là một. Cái “một” đó là gì? Một đó là ta. Ba là gì? Ba là cái của ta, của ta thì có tới ba nhưng ta thì chỉ có một. Cửa ải nút thắt này cần phải đột phá, sau khi đột phá rồi thì mới thật sự như trong Kinh Kim Cang đã nói: “Vô ngã tướng, vô nhân tướng, vô chúng sanh tướng, vô thọ giả tướng”.

Chúng ta sẽ hỏi bốn tướng này rốt cuộc là có hay không? Có. “Ngã tướng”, là ý Phật chỉ những chúng sanh ngộ nhận thân này là ta. Còn “nhân tướng” là chỉ hết thảy những chúng sanh hữu tình khác với ta. “Chúng sanh tướng”, bao gồm thập pháp giới y chánh trang nghiêm. Hết thảy chư pháp đều là duyên sanh, pháp duyên sanh thì gọi là chúng sanh, làm sao lại không có tướng? “Thọ giả tướng” là ba đời quá khứ, hiện tại, vị lai. Cho nên bốn tướng đã bao gồm hết thảy pháp thế xuất thế gian trong đó, không thiếu một cái nào, hết thảy pháp tướng này đều là nhân duyên sanh. Pháp là “duy tâm sở hiện, duy thức sở biến” (do tâm hiện, do thức biến), có chướng ngại hay không vậy? Không chướng ngại gì, không những lý vô ngại, sự vô ngại, mà trên thực tế là lý sự vô ngại, sự sự vô ngại. Tất cả những chướng ngại này là từ đâu mà đến vậy? Chướng ngại là từ chấp trước mà đến, bốn tướng rõ ràng bày ra ở trước mắt chúng ta, chúng ta cùng với bốn tướng là một thể, là một không phải hai. Nếu bạn chấp trước cái tướng này, bạn khởi vọng tưởng, phân biệt, chấp trước ở trên pháp tướng, pháp tánh thì đây gọi là trước tướng, trước tướng một cách nghiêm trọng. Nếu có thể lìa xa được sự trước tướng, buông bỏ sự chấp tướng này, vẫn còn có phân biệt thì đây cũng là chấp tướng, mức độ của chấp tướng tương đối nhẹ một chút. Phân biệt không còn nữa nhưng vẫn còn vọng tưởng. Vọng tưởng và phân biệt là có sự sai khác, phân biệt là có ý thức, vọng tưởng là vô ý thức, vẫn còn một chút chấp trước rất nhẹ, một sự chấp trước cực kỳ nhỏ, đều gọi là mê. Ở trong kinh Phật nói: “Vô ngã tướng, vô chúng sanh tướng, vô thọ giả tướng”. Chữ “vô” đó là không có vọng tưởng, không có vọng tưởng của bốn tướng, không có phân biệt của bốn tướng, không có chấp trước của bốn tướng thì bạn chứng được Tam đức là: “Pháp thân, Bát nhã, Giải thoát”. Pháp thân có “thường lạc ngã tịnh”, Bát nhã có “thường lạc ngã tịnh”, trong Giải thoát cũng có “thường lạc ngã tịnh”. Bạn có biết không? Biết rồi thì phá mê khai ngộ, chuyển phàm thành Thánh.

Chúng ta học Phật, không những học Phật pháp, trong quá khứ nhà Nho dạy học cũng đều nói cầu có “chỗ ngộ”. Chúng ta thường nghe người già nói “ngộ tánh”, sáu căn chúng ta tiếp xúc với cảnh giới sáu trần bên ngoài, có chỗ ngộ hay không? Bạn có thể ngộ được bao sâu? Bạn có thể ngộ được rộng bao nhiêu? Chúng ta ngày nay vì sao không ngộ được? Chính là không có công phu. Thế nào là công phu? Buông bỏ phân biệt, chấp trước là công phu, đọc kinh nhiều cũng không tác dụng gì, niệm Phật nhiều vẫn không có tác dụng, niệm chú nhiều vẫn không tác dụng gì. Vậy cái gì mới có tác dụng? Nhìn thấu, buông xuống mới có tác dụng, nhìn thấu là chân học vấn, chân trí huệ. Buông xuống là chân công phu, điều đầu tiên là buông xuống chấp trước cái “ta” này. Nhìn thấu là chân thực nhận biết cái thân thể này là gì? Là công cụ của ta, là công cụ gì vậy? Là công cụ phục vụ cho ta, những lời này của tôi nói mọi người nghe không dễ hiểu, tôi lại thêm một chữ vào, các vị nghe sẽ dễ hiểu hơn, là công cụ phục vụ cho cái “của ta”, như vậy thì dễ hiểu hơn một chút phải không? Vì gia đình của ta, vì đất nước của ta, vì thế giới này của ta, vì hết thảy chúng sanh của ta, vì họ mà phục vụ, đây là công cụ. Nói “của ta” thì trong đây có năng có sở (đối tượng phục vụ và đối tượng được phục vụ), đây là nghĩa thứ hai, không phải là nghĩa thứ nhất. Bỏ chữ “của” trong “của ta” đi thì nó sẽ trở thành nghĩa thứ nhất. Nói cách khác cái công cụ này là vì hết thảy chúng sanh hư không pháp giới mà phục vụ. Hư không pháp giới hết thảy chúng sanh chính là ta. Ai hiểu được chứ? Chư Phật Như Lai hiểu được, Chư Phật Như Lai chứng đắc. Phật dạy chúng ta không gì khác là muốn dạy chúng ta chứng đắc. Làm thế nào để chứng đắc? Buông bỏ thì liền chứng đắc. Cho nên các vị phải hiểu: “Pháp Thân, Bát nhã, Giải Thoát”, “Pháp thân, Báo thân, Ứng hóa thân” là đức năng vốn có trong tự tánh. Trong phẩm “Xuất hiện” của Kinh Hoa Nghiêm nói rất hay: “Hết thảy chúng sanh đều có trí huệ đức tướng của Như Lai”. Như Lai là Pháp thân, trí huệ là Bát nhã, đức tướng là Giải thoát. Nếu dùng Tam thân để nói thì Như Lai là Pháp Thân, Bát nhã là Báo thân, Giải thoát là Ứng hóa thân. Hết thảy chúng sanh đều có, nhưng vì vọng tưởng, chấp trước mà không thể chứng đắc. Tuy là không thể chứng đắc nhưng bạn không thể nói họ không phải Như Lai, bạn không thể nói họ không có Tam đức mật tạng, họ không có Tam thân, không thể nói như vậy. Họ hết thảy đều có đủ, chỉ là hiện tại bị mê mà không giác thôi, một khi đã giác ngộ rồi thì họ cùng với chư Phật Như Lai là một không phải hai, nhất định không có sai biệt. Đây chính là chân tướng của vũ trụ nhân sanh, nhìn thấu rồi thì bạn phá mê khai ngộ, chuyển phàm thành Thánh.

Trong kinh Phật nói “Phiền não tức Bồ đề”, “Sanh tử tức Niết bàn”. Bạn nghe xong rồi hiểu ra ý nghĩa mà cười to, chúng ta ngày nay không cách gì để đột phá ở chỗ này. Nhưng các vị cũng nên biết cửa ải này không thể đột phá thì không những không thể tự độ mà cũng không cách nào độ người khác. Nếu muốn tự độ độ người, tự độ là tự mình giác ngộ, còn độ người là giúp người khác giác ngộ, bạn phải nắm lấy cái điểm này. Vô lượng trí huệ, vô lượng đức năng là tùy niệm mà sanh, bạn được đại tự tại thì hiện tại chúng ta muốn hỏi, “Tôi cũng rất muốn ngộ nhập cảnh giới của Như Lai, cảnh giới này là cảnh giới của chư Phật, là cảnh giới trên quả địa Như Lai, từ đâu mà bắt đầu vậy?”. Là từ buông bỏ tự tư tự lợi, buông bỏ danh văn lợi dưỡng, buông bỏ tham sân si mạn, một lòng một dạ vì hết thảy chúng sanh mà phục vụ, chỉ cần nhìn thấy chúng sanh có nhu cầu thì tận tâm tận lực giúp đỡ. Dùng thái độ gì để giúp đỡ vậy? Chúng sanh là chủ nhân, còn chúng ta là người hầu hạ. Phải dùng thái độ này mà làm, phải dùng tâm hiếu thuận, tâm cung kính vì xã hội mà phục vụ, vì nhân dân mà phục vụ, vì hết thảy chúng sanh mà phục vụ thì người này chính là Phật Bồ tát tái lai.

Hôm nay thời gian đã hết rồi, tôi giảng về đoạn này là vô cùng, vô cùng quan trọng. Đoạn này các Đại đức xưa đều không chịu giảng, không phải vì họ không biết giảng. Vì sao họ không giảng vậy? Vì Đại từ đại bi, sau khi giảng xong rồi thì đã bịt kín cửa ngộ của bạn, cho nên các Ngài không giảng. Các Ngài dùng đủ các loại phương pháp ám thị để khiến cho bạn hoát nhiên đại ngộ, còn tôi ngày nay là bị ép nên đành bất đắc dĩ, không cách nào để không giảng. Vì sao vậy? Vì nhìn thấy bạn không ngộ nổi, không cách nào ngộ nhập. Chúng tôi có quay phim lại, hy vọng những lời này mọi người hãy xem nhiều một chút, nghe nhiều một chút, suy nghĩ nhiều một chút. Mấu chốt là ở buông xuống, buông xuống thì liền đột phá được. Sau khi buông xuống rồi thì phải dùng chân thành, từ bi. Chúng tôi thường nói là dùng 100% sự nhiệt thành vì xã hội đại chúng mà phục vụ. Buông xuống quyết không phải là tiêu cực, sau khi buông được rồi thì tích cực hơn bất cứ thứ gì, đó là chân thật buông xuống. Nếu buông xuống mà tiêu cực thì đó là giả, người đó chưa hiểu được ý nghĩa chân thật ở đây. Nhất định là không “ngộ nhập”, đây là “ngộ nhận” chứ không phải “ngộ nhập”. Người “ngộ nhập” nhất định là tích cực, người “ngộ nhận” thì tiêu cực.

Được rồi, hôm nay chỉ giảng đến chỗ này. A Di Đà Phật.

Nguồn: Sách Phật học — budsas.net (Bình Anson) · tamtangpaliviet.net (Tỳ khưu Indacanda) · chuaduocsu.org (Chùa Dược Sư Lâm Đồng — Hải Triều Âm Toàn Tập) · Toàn tập Tâm Như – Trí Thủ, Ban Sưu tập tu viện Quảng Hương Già Lam (NXB Tổng Hợp TP.HCM 2002; tái bản NXB Phương Đông 2011) · sách phổ biến miễn phí từ kho Kindle và kho ổ ngoài của Không Hoa; ghi công theo tác giả/dịch giả từng cuốn (cột nguồn) · sách Đợt 12 (9/2026) thầy thêm từ thư mục riêng, ghi công theo tác giả/dịch giả từng cuốn · sách Phật học phổ biến miễn phí trên mạng (9/2026), ghi công theo tác giả/dịch giả từng cuốn · thư mục sách Tuệ Sỹ (9/2026) thầy đưa vào, ghi công theo từng cuốn. · sách ebook của Pháp Thí Hội (phapthihoi.org, 10/2026), ghi công theo tác giả/dịch giả từng cuốn.