Thái Thượng Cảm Ứng Thiên Giảng Giải

Tập 69

Kính chào chư vị đồng học, lần trước tôi giảng đến câu:

“Tri quá bất cải. Tri thiện bất vi” (Biết lỗi mà không sửa; Biết điều thiện mà không làm)

Hai câu này thực sự là mấu chốt quan trọng của tu hành thế gian và xuất thế gian. Vấn đề chính là “tri”, “tri” trong Phật pháp chính là giác ngộ, trong Phật pháp gọi là khai ngộ, giác ngộ. Thế nào là khai ngộ? Thế nào là giác ngộ? “Tri quá, tri thiện” (biết điều lỗi, biết điều thiện) đều là giác ngộ. Sửa đổi lỗi lầm, hành thiện là tu hành, nếu như không giác ngộ thì tu hành sẽ khó khăn, không biết bắt đầu học từ đâu, cho nên “tri” (đạt đến chỗ biết) không hề dễ dàng.

Thế Tôn thuyết pháp cho chúng ta 49 năm, mục đích cũng chính là dạy “tri” này cho chúng ta, để cho chúng ta có thể biết được hết thảy pháp chân vọng, tà chánh, đúng sai, thiện ác, lợi hại của thế gian và xuất thế gian, không gì khác hơn là giúp chúng ta kiến tánh. Kiến tánh là biết hết thảy, là không cần phải có người dạy. Phàm phu thì chưa kiến tánh. Các vị xem trong kinh điển, phàm phu có nội phàm, có ngoại phàm, đều gọi là phàm phu. Phàm phu trong lục đạo gọi là nội phàm, ngoại phàm là tứ Thánh pháp giới. Nói cách khác, các vị không siêu vượt ra khỏi thập pháp giới thì đều là phàm phu. Trong Nhất Chân pháp giới thì mới được gọi là Thánh nhân, đã kiến tánh rồi. Chưa minh tâm kiến tánh thì đều là phàm phu, nhận thức của phàm phu đối với chân tướng sự thật không rõ ràng, cho nên Phật Bồ tát từ bi dạy bảo, giúp đỡ chúng ta nhận thức.

Thực tại mà nói, về cấp độ giảng những câu này có sâu cạn không như nhau. Sâu xa nhất đó là phân biệt chân vọng, hạ xuống một cấp nữa đó là tà chánh, thị phi, thiện ác. Cạn cợt nhất là nói về lợi hại, đây là mức độ cạn nhất. Cái gì có lợi đối với chúng ta, cái gì có hại đối với chúng ta, người có thể phân biệt được điều này không nhiều. Do đó trong cuộc sống hằng ngày của chúng ta, đối với người, đối với vật, đối với việc, cử chỉ lời nói hành vi, phạm phải những lỗi lầm này thì đều có hại cho chính mình.

Cử chỉ lời nói hành vi nào có lợi, có hại đối với chúng ta, người biết được điều này không nhiều. Lợi là cái gì? Lợi chính là người khác hoan hỷ tán thán, dùng lời hiện nay mà nói chính là có ấn tượng tốt đối với chúng ta. Người khác có ấn tượng tốt đối với chúng ta, chúng ta làm việc sẽ thuận tiện hơn, sẽ được nhiều người giúp đỡ hơn. Hại là gì? Người khác có ấn tượng xấu đối với chúng ta, khiến cho người khác có ấn tượng xấu, tương lai chúng ta làm chuyện tốt cũng không được người khác giúp đỡ, sẽ gặp rất nhiều chướng ngại, phải hiểu đạo lý này.

Đạo lý này ở nơi nào dạy vậy? Các vị tỉ mỉ mà xem, hiện tại ở Canh Tâm Viên dạy Đệ Tử Quy. Gần đây Canh Tâm Viên muốn may quần áo cho các em nhỏ, muốn mời tôi viết cho họ vài chữ, họ cầm Đệ Tử Quy tới, tôi xem một lượt từ đầu đến cuối. Chúng ta ngay đến thường thức này cũng không có, là dạy điều gì? Là dạy lợi hại, dạy các vị hiểu được cái gì là thiện, cái gì là ác, cái gì là lợi, cái gì là hại.

Trong Đệ Tử Quy chỉ dạy bốn chữ, “thiện ác lợi hại”, chúng ta chân thật phải học lại từ đầu. Tôi bảo thầy Nhẫn lấy thêm nhiều quyển Đệ Tử Quy một chút, hãy đem phát cho mỗi người chúng ta một quyển, mỗi ngày đều đọc tụng. Các em nhỏ đã học rồi, học xong thì phải dạy chúng, chúng biết đọc, chúng thuộc lòng, chúng biết hát nhưng ý nghĩa là gì chúng không hiểu, việc này không được, phải dạy chúng. Dùng ngôn từ đơn giản nhất để các em nhỏ có thể nghe hiểu được, sau khi học xong chúng có thể làm được, giáo dục như vậy mới xem là thành công. Chỉ dạy các em nhỏ biết đọc, biết thuộc lòng nhưng làm không được, giáo dục như vậy là thất bại rồi, cũng như là không dạy.

Cho nên chúng ta không thể xem thường việc biết lỗi, biết thiện này, đây là chuyện lớn. Đẳng Giác Bồ tát vẫn còn lỗi lầm, vẫn phải biết lỗi, vẫn phải biết thiện. Các Ngài có lỗi lầm gì? Chúng ta đọc trong kinh điển xem thấy, các Ngài vẫn còn một phẩm sanh tướng vô minh chưa phá, các Ngài vẫn có lỗi lầm, vẫn phải cầu học cầu biết. Làm thế nào loại bỏ một phẩm sanh tướng vô minh sau cùng đó? Đến quả vị Như Lai mới không còn lỗi lầm nữa, lỗi lầm không còn, thiện mới viên mãn. Cho nên thiện của Đẳng Giác Bồ tát vẫn chưa viên mãn, vẫn còn lỗi lầm chưa được loại bỏ. Chúng ta phải hiểu được đạo lý này, hiểu được chân tướng sự thật này, khiêm tốn cầu học. Trong Kinh Hoa Nghiêm các vị nhìn thấy đức Văn Thù, đức Phổ Hiền vẫn khiêm tốn ở đó cầu học, chúng ta làm sao có thể tự cho là ta học cũng không tệ, tự cho là mình đã thành tựu rồi. Thể hiện ở thái độ bên ngoài, cống cao ngã mạn, vậy thì sai rồi.

Cho nên các vị Thánh Hiền Nho Thích Đạo ngày xưa dạy các em nhỏ, đầu tiên là dạy khiêm tốn nhường nhịn. Trong Tam Tự Kinh có nói “Khổng Dung 4 tuổi đã biết nhường lê”, đó là giáo dục. Em nhỏ bốn tuổi đã biết khiêm tốn nhường nhịn, anh trai lớn hơn ăn trái lê lớn; em trai nhỏ ăn trái lê nhỏ. Giáo dục hiện nay không hiểu được.

Chúng tôi ở nước Mỹ nhìn thấy con trai tranh xem ti vi với cha, cả hai đều muốn xem ti vi, con trai muốn xem ti vi lớn, cha hỏi nó: “Ti vi nhỏ ở đó, sao con không xem?”. “Con muốn xem ti vi lớn, người lớn xem ti vi nhỏ”, các vị xem thành ra cái gì đây? Không có giáo dưỡng, không hiểu được đạo lý. Nếu xã hội cạnh tranh, vừa cạnh tranh thì liền sụp đổ, xã hội vĩnh viễn loạn lạc không yên. Mọi người tranh giành lẫn nhau, không chịu nhường nhịn lẫn nhau, một chút tâm khiêm tốn cũng không có, tự cho mình là đúng, người khác đều không bằng mình. Chúng ta ngày nay đang làm cái gì? Chúng ta học Phật, học Phật là vì điều gì? Vì cứu khổ cứu nạn. Khổ nạn từ đâu mà có? Khổ nạn từ tư tưởng mà ra, từ kiến giải mà ra, ngày nay cách nghĩ cách nhìn đều sai rồi, chúng ta phải giúp đỡ các em nhỏ, chính mình phải làm tấm gương.

Thích ca Mâu ni Phật muốn giúp đỡ chúng sanh khổ nạn trong thế giới Ta bà này, không thể không thị hiện khổ hạnh. Học Phật nhất định phải trải qua những ngày tháng vất vả như vậy hay sao? Không cần thiết. Trong Kinh Hoa Nghiêm có nói “lý sự vô ngại, sự sự vô ngại”, làm gì nói nhất định phải trải qua những ngày tháng vất vả chứ? Vì sao Phật nhất định phải trải qua những ngày tháng vất vả đó? Ngài đem đời sống vật chất của mình hạ xuống mức thấp nhất để cho người khác xem, đem đời sống tinh thần nâng tới tiêu chuẩn cao nhất, khắp nơi đều khiêm tốn nhường nhịn, hết thảy chuyện tốt đều nhường cho người khác trước, chính mình thì ở vị trí sau cùng.

Theo cách nói của người thế gian thì đức Phật không hề nhận được báo đáp sao? Sự báo đáp này mọi người chúng ta đều nhìn thấy, mấy ngàn năm sau, nhắc tới Thích ca Mâu ni Phật, ai mà không tôn kính chứ? Lời dạy bảo của Thích ca Mâu ni Phật, có vị thiện tri thức nào mà không chịu y giáo phụng hành! Đây đều là sự báo đáp có được từ khổ hạnh của Thích ca Mâu ni Phật, ân trạch của Ngài vĩnh viễn lưu lại thế gian. Ngài là tấm gương của trời người, lão sư giáo hóa của trời người, Ngài làm là để cho chúng ta xem. Quan trọng nhất là để cho học trò xem, những người làm học trò như chúng ta, đều có thể lấy Ngài làm tấm gương, đều có thể nghiêm túc học theo Ngài, chúng ta lại làm cho đại chúng trong xã hội xem.

Phải chân thật có cái tâm chịu cải đổi lỗi lầm, chân thật có tâm chịu tu thiện thì người này chính là thiện nam tử, thiện nữ nhân mà trong kinh Phật thường nói đến. Thiện nam tử, thiện nữ nhân chân thật có tâm sửa lỗi tu thiện. Nếu muốn sửa lỗi tu thiện thì phải cầu học. Phải nên nhớ, không chứng đắc Phật quả cứu cánh viên mãn thì đều có lỗi lầm, đều nhất định phải tu thiện.

Chúng ta từ trong kinh điển xem được, cho dù là chứng đắc Phật quả viên mãn thì vẫn phải tiếp tục đoạn ác tu thiện, không được dừng lại. Là vì điều gì? Là vì giáo hóa chúng sanh. Phật đã đoạn tất cả ác rồi, thiện đã viên mãn rồi, tại sao vẫn phải thị hiện đoạn ác tu thiện như vậy? Đó là vì giáo dục. Đích thực là chính mình không còn ác nữa, thị hiện đoạn ác; thiện viên mãn rồi, thị hiện tu thiện, Ngài từ bi đến cùng cực. Từ chỗ này chúng ta thể hội được ân đức của Phật vượt hơn cả cha mẹ, không có gì có thể sánh bằng. Ân đức lớn lao của Phật chúng ta làm sao có thể báo đáp đây? Dùng phương pháp gì để báo ân Phật?

Để báo ân thì các vị phải tri ân; không tri ân thì không thể nói tới báo ân. Đầu tiên các vị phải biết tri ân. Không có người dạy bảo thì chúng ta làm sao biết được ân đức của Phật? Phật có ân gì đối với chúng ta? Báo đáp ân Phật, chỉ có một phương pháp là y giáo phụng hành, đây mới thực sự là báo đáp ân đức của Phật. Hai câu tám chữ này [“Tri quá năng cải, tri thiện năng vi” (Biết lỗi có thể sửa, biết thiện có thể làm)] là tổng cương lĩnh, trong Phật pháp nói là pháp môn Đại tổng trì.

Trong Phật pháp nói: nhìn thấu, buông xuống. Nhìn thấu chính là “tri” (biết), biết lỗi biết thiện là nhìn thấu; buông xuống là sửa lỗi tu thiện, là công phu. Cho nên hai câu nói này chúng ta phải ghi nhớ thật kỹ trong tâm. “Tri quá năng cải, tri thiện năng vi” (biết lỗi có thể sửa, biết thiện có thể làm), vậy thì người này chính là Thánh Hiền.

Phải hạ công phu từ đâu? Phật dạy chúng ta bắt tay từ Thập Thiện Nghiệp đạo, đây là dạy người thông thường, giáo hóa hết thảy chúng sanh. Biết lỗi, cái gì là lỗi? Thập ác là lỗi. Cái gì là thiện? Thập thiện là thiện. Quy y cửa Phật, phát tâm làm đệ tử của Phật, Phật dạy chúng ta tam quy, ngũ giới, đó là căn bản. Tam quy là dạy chúng ta quay đầu, trong đây cũng có điều lỗi, cũng có điều thiện. Cái gì là lỗi lầm? Mê tà nhiễm là lỗi lầm. Cái gì là thiện? Giác chánh tịnh là thiện, ý này rất thâm sâu!

Tập khí mê tà nhiễm đã hình thành từ vô lượng kiếp, đời này có thể nói là từ lúc cha mẹ sanh ra cho đến hiện nay, chúng ta đều sống tùy thuận theo mê tà nhiễm, thật sai lầm. Phải biết thuận theo giác chánh tịnh. Cái gì là giác chánh tịnh? Hết thảy giáo hóa của Phật trong kinh điển là giác chánh tịnh. Cho nên tôi thường xuyên khích lệ các bạn đồng học, kinh điển là sự hiển lộ tánh đức của chúng ta, chúng ta nhất định không được xem Thích ca Mâu ni Phật là người thông thường, vậy thì các vị hoàn toàn sai rồi. Thích ca Mâu ni Phật là sự hiển lộ của tánh đức viên mãn, tánh đức của ai? Tánh đức của chính mình.

Chúng ta nhìn thấy vô số chúng sanh tạo nghiệp, vô số chúng sanh này cũng là hiển lộ từ tự tánh của chúng ta, là hiển lộ tự tánh mê tà nhiễm, mê tà nhiễm biến thành lục đạo, giác chánh tịnh biến thành Nhất Chân pháp giới, biến thành Tứ Thánh pháp giới. Cho nên tận hư không khắp pháp giới là một tự tánh, đạo lý này rất sâu, người hiểu được không nhiều.

Thế nhưng tu học Đại Thừa, nhất định phải xây dựng trên nền tảng lý niệm này thì việc tu học Đại Thừa mới không bị chướng ngại, mới dễ dàng nâng cao. Tận hư không khắp pháp giới là một tự tánh. Duy Thức học nói tận hư không khắp pháp giới là duy thức. Thức là gì? Thức là năng biến (chủ thể biến đổi), cảnh giới là sở biến (đối tượng biến hiện ra). Tánh tông nói càng cứu cánh hơn, viên mãn hơn so với Tướng tông, tận hư không khắp pháp giới là một tự tánh. Chư Phật, pháp thân Đại sĩ là hiển lộ tánh đức viên mãn. Thập pháp giới, lục đạo là hiển lộ của mê tà nhiễm trong tánh đức. Chúng ta làm thế nào để sửa đổi mê tà nhiễm? Quy y giác chánh tịnh, đây mới là chân thật quy y, quy y Tam bảo tự tánh, chúng ta mới có thể chân thật được độ, rốt ráo được độ. Cho nên “Biết sai mà sửa thì không việc gì thiện bằng”.

Các vị đồng học, xin chào mọi người. Đoạn thứ 57 trong Cảm Ứng Thiên:

“Tri quá bất cải. Tri thiện bất vi” (Biết lỗi mà không sửa; Biết điều thiện mà không làm)

Tám chữ này có thể nói là tổng cương lĩnh, tổng nguyên tắc của hết thảy [sự giáo hóa] thế gian, xuất thế gian của Thánh Hiền, tôn giáo, chư Phật Bồ tát. Xuất phát từ điểm chung này thì có thể dung hợp các dân tộc, văn hóa, tôn giáo tín ngưỡng khác nhau của thế gian và xuất thế gian thành một thể. Tiêu chuẩn của thiện ác rất nhiều, đó là bởi vì được xây dựng trên sự không giống nhau về văn hóa, nhưng nói tới chỗ tinh diệu nhất thì nhất định là tương đồng.

Hai câu nói trên chúng ta đã thảo luận qua mấy lần rồi, nhưng mấy lần thật sự cũng giảng không đủ. Chúng ta suy ngẫm tỉ mỉ mà xem, Thích ca Mâu ni Phật giảng kinh thuyết pháp 49 năm, ngày ngày đều nói hai câu này, thiên kinh vạn luận cũng không rời xa nguyên tắc này. Lỗi lầm vô lượng vô biên, thiện hạnh cũng vô lượng vô biên. Người thế gian ngu muội nhận thức không rõ ràng, đem đúng sai, tà chánh, thiện ác điên đảo hết rồi, đây là sai lầm lớn, là lỗi lầm lớn.

Chư Phật Bồ tát, đại Thánh đại Hiền đối với người đời đích thực là không hề có chút tâm trách cứ nào, điều này không giống với người thông thường chúng ta. Các Ngài được xưng là đại Thánh Hiền cũng vì điểm này. Các Ngài chỉ có tâm chân thành từ bi, chỉ có tâm yêu thương mà thôi. Nhìn thấy người thế gian cho dù tạo tội ngũ nghịch thập ác, chư Phật Bồ tát vẫn là tấm lòng từ bi, vẫn là một tấm lòng chân thành. Như trong Kinh Vô Lượng Thọ có nói: “Người trước bất thiện, không có người dạy bảo, không nên trách họ”, chúng ta cũng phải học theo “không trách họ”. Người thế gian ai ai cũng là người tốt, ai ai cũng là thiện nhân, Phật trong Kinh Vô Lượng Thọ nói rất rõ ràng: “Nhất thiết giai thành Phật” (tất cả đều thành Phật). Kinh Hoa Nghiêm, Viên Giác nói càng thấu triệt hơn, “nhất thiết chúng sanh bổn lai thành Phật” (tất cả chúng sanh xưa nay vốn thành Phật), chúng ta phải ghi nhớ lời dạy bảo chân thật của Thế Tôn.

Điều sau cùng của Tịnh nghiệp tam phước dạy bảo chúng ta “Phát Bồ đề tâm, tin sâu nhân quả”. Phát Bồ đề tâm là phát tâm giác ngộ triệt để, phải giác ngộ triệt để! Tin sâu nhân quả, nhân quả gì? “Niệm Phật là nhân, thành Phật là quả”. Muốn thành Phật thì phương pháp niệm như thế nào? Mấy ngày trước có vị đồng tu tới hỏi tôi, tôi cũng nói qua mấy lần rồi, nói thêm vài lần nữa để tăng thêm ấn tượng cho các đồng tu. Tôi niệm Phật, tôi nhìn thấy tất cả người, tất cả việc, tất cả vật trong tận hư không khắp pháp giới đều là A Di Đà Phật, người người đều là A Di Đà Phật, việc việc đều là A Di Đà Phật, vật vật đều là A Di Đà Phật, phương pháp niệm của tôi là như vậy. Tôi học được từ đâu vậy? Học được từ Kinh Vô Lượng Thọ, từ Kinh A Di Đà.

Thế giới Tây Phương Cực Lạc y chánh trang nghiêm, toàn là A Di Đà Phật biến hóa mà ra. A Di Đà Phật là ai? Là tự tánh của mỗi người. Tôi hiểu được đạo lý này, hiểu được chân tướng sự thật này, vậy nên mới hốt nhiên đại ngộ. Kinh Hoa Nghiêm nói tận hư không khắp pháp giới là “Duy tâm sở hiện, duy thức sở biến” (do tâm hiển hiện, do thức biến hóa). Tâm là trí huệ vô lượng vô biên, đức tướng vô lượng vô biên, danh hiệu của Ngài gọi là A Di Đà Phật. Cho nên tôi hiện tại niệm Phật khác với trước đây, cách niệm không giống nhau, niệm niệm đều là thân tâm tự tại, pháp hỷ sung mãn.

Tổ sư Đại đức dạy chúng ta, tu hành phải bắt đầu từ căn bản, sửa đổi lỗi lầm phải bắt đầu sửa từ căn bản, hành thiện phải bắt đầu hành từ căn bản thì thành tựu của các vị sẽ rất nhanh, làm gì cần đến ba đại A tăng kỳ kiếp chứ! Chúng sanh thành Phật chỉ trong một niệm, chính là xem các vị có thể xoay chuyển được ý niệm hay không.

Văn Thù Bồ tát thỉnh giáo Thế Tôn, một người tuổi trẻ tạo nghiệp, đến khi về già tu hành, vẫn có thể thành Phật không? Thế Tôn trả lời rất hay, “biển khổ vô biên, quay đầu là bờ”. Chúng ta phải dùng tâm Phật, tâm Phật chính là chân tâm, dùng tâm giác ngộ viên mãn mà nhìn người nhìn việc. Phật có cách nhìn như thế nào? Chỉ nói tới hiện tiền, không nói tới quá khứ. Hiện tiền là hiện tại, quá khứ không truy cứu nữa, quá khứ không nghĩ đến nữa, nghĩ quá khứ, nghĩ tương lại đều là vọng tưởng.

Con người nếu cứ sống trong khái niệm về quá khứ, tương lai thì không thoát khỏi được luân hồi, không thoát ra khỏi thập pháp giới được. Vì sao vậy? Lục đạo luân hồi và thập pháp giới là huyễn tướng do vọng tưởng, phân biệt, chấp trước của chúng sanh biến hiện ra, không phải là thật. Kinh Kim Cang nói với chúng ta, thập pháp giới y chánh trang nghiêm là “mộng huyễn bào ảnh”, lời Phật nói là chân thật. Mộng huyễn bào ảnh mà các vị còn muốn nghĩ tới nó, các vị còn phân biệt chấp trước nó, vậy thì không phải đã sai lại càng sai sao? Các vị đang tăng cường tam đồ lục đạo, làm sao có thể ra khỏi tam đồ lục đạo được?

Cho nên Phật dạy chúng ta phải hạ thủ từ căn bản, lìa khỏi hết thảy vọng tưởng, phân biệt, chấp trước thì không những lục đạo không còn, mà thập pháp giới cũng không còn, cảnh giới hiện tiền chính là cảnh giới của Chư Phật Như Lai. Chúng ta phải biết được đạo lý này, phải làm một cuộc chuyển đổi lớn, chuyển tâm phàm thành tâm Phật, chuyển cảnh phàm thành cảnh giới Phật. Kinh Hoa Nghiêm nói đến cảnh giới của Phật Hoa Nghiêm, sự chuyển biến này chỉ cách nhau giữa mê và ngộ, mê thì tất cả đều là mê, ngộ thì tất cả đều là ngộ.

Phật Bồ tát trong kinh điển đều nói, nói thì nghe dễ dàng, chúng ta nghe dường như hiểu rồi, nhưng thực ra không thật hiểu. Vì sao vậy? Nếu thật sự hiểu thì các vị nhất định đã chuyển trở lại rồi. Chúng ta tu học không thể không để ý đến điểm này. Cảnh giới của chúng ta vẫn chưa xoay chuyển thì là chúng ta không hiểu, lời dạy của Phật chúng ta thể hội không thấu triệt, không thâm nhập. Nếu như chân thật minh bạch, thật sự hiểu rồi thì chỉ trong sát na liền xoay chuyển, thật sự là không tốn chút công sức nào.

Không xoay chuyển được thì phải làm sao? Phải học, phương pháp duy nhất là hiếu học, nghiêm túc nỗ lực cầu học. Phương pháp học như thế nào? Tổ sư Đại đức dạy chúng ta “một môn thâm nhập, trường kỳ huân tu”. “Một môn thâm nhập, trường kỳ huân tu” là công phu giới định huệ. Giới chính là giữ quy tắc, dạy các vị một môn, đó là quy tắc, bảo các vị học một môn trong thời gian dài, đó cũng là quy tắc. Tại sao bảo các vị học một một, không bảo các vị học nhiều môn? Một môn thì dễ dàng chuyên tâm, dễ dàng đắc định. Nói cách khác, dễ dàng đoạn trừ phiền não, đoạn trừ vọng tưởng, phân biệt, chấp trước của các vị, ý nghĩa là ở chỗ này.

Khi vọng tưởng, phân biệt, chấp trước của các vị thật sự đoạn trừ rồi, không còn sanh khởi nữa thì gọi là đắc định. Trong định không có phân biệt, không có chấp trước, phàm có phân biệt, có chấp trước thì chưa đắc định. Định là tâm bình đẳng, định là tâm thanh tịnh, có chấp trước thì các vị không thanh tịnh rồi, có phân biệt thì không bình đẳng rồi. Cho nên đây là phương pháp tu định, định đến một mức độ nhất định thì trí huệ liền khai. Kinh Lăng Nghiêm nói rất hay, “Tịnh cực quang thông đạt” (thanh tịnh hết mức thì sáng suốt thông đạt), tâm địa thanh tịnh đến cùng cực.

Cùng cực cũng có khác biệt sâu cạn không đồng, chúng ta thấy trong Kinh Hoa Nghiêm, Viên Giáo Sơ Trụ Bồ tát, định của Ngài đã đến cùng cực rồi, quang thông đạt rồi, quang thông đạt là kiến tánh, quang minh đó đã phá vô minh, thấy được tự tánh. Nhưng công phu đó vẫn còn cạn cợt, chỉ mới phá được một phẩm vô minh, thấy một phần chân tánh, sau đó phá hết 41 phẩm vô minh, đây là quả vị Như Lai rốt ráo. Cho nên “tịnh cực” này có 41 cấp bậc gọi là “cực”, thanh tịnh hết mức thì sáng suốt thông đạt.

Lúc này vô lượng vô biên pháp môn đều thông đạt rồi, có phải học nữa không? Không cần nữa. Vì sao không cần học nữa? Một tức tất cả, tất cả tức một, cho nên một pháp thông rồi thì pháp pháp đều thông, khế nhập một môn thì môn nào cũng đều đạt được. Đạo lý này hôm nay chúng ta đã hiểu, làm sao để thực hành? Phải xem công phu thực hành của các vị. Công phu thực hành nói thực ra chính là đem những gì các vị hiểu, các vị tin thực hành vào trong cuộc sống, đó là hành. Tín giải hành dung hợp thành một thể, đó gọi là chứng, chứng chính là khế nhập. Phẩm cuối cùng “Nhập Pháp Giới” của Kinh Hoa Nghiêm, làm sao để nhập? Tín giải hành dung hợp thành một là nhập, là chứng nhập. Chúng ta ngày nay khó ở chỗ nào? Tín giải hành chia làm ba, không phải là một, cho nên vĩnh viễn không thể khế nhập, vĩnh viễn không thể có được thọ dụng chân thật. Thọ dụng chân thật chính là tự tại vô ngại, pháp hỷ sung mãn.

Chúng ta đem một đời giáo dục của Thế Tôn, những gì Ngài đã nói trong 49 năm quy nạp lại thành mười điều: Chân thành, thanh tịnh, bình đẳng, chánh giác, từ bi. Nhìn thấu, buông xuống, tự tại, tùy duyên, niệm Phật.

Chân thành tràn đầy khắp hư không khắp pháp giới, tâm chân thành, tâm thanh tịnh cũng là viên mãn hư không châu biến pháp giới. Tâm bình đẳng, tâm chánh giác, tâm từ bi, không gì là không bao trùm tận hư không khắp pháp giới. Thực hành vào trong cảnh giới cuộc sống của chúng ta, nhìn thấu cũng chính là trọn hư không khắp pháp giới. Buông xuống, tự tại, tùy duyên đều tràn đầy tận hư không khắp pháp giới, đó gọi là niệm Phật, niệm Phật như vậy thì thành Phật rồi.

Tôi cũng đem một chút tâm đắc mà chính mình tu học để chia sẻ với các vị đồng tu, để mọi người tham khảo, cũng là chứng minh cho mọi người câu “tin sâu nhân quả, niệm Phật thành Phật” là sự thật vô cùng chính xác. Chỗ hạ thủ công phu là “tri quá năng cải, tri thiện khẳng hành” (biết lỗi có thể sửa, biết thiện chịu làm). Thế Tôn dạy người tiêu chuẩn thấp nhất [để phân biệt] thiện ác chính là điều thứ nhất của Tịnh nghiệp tam phước: “hiếu dưỡng phụ mẫu, phụng sự sư trưởng, từ tâm bất sát, tu thập thiện nghiệp”. Nhất định phải thực hành mười sáu chữ này. Nếu như không thể thực hành mười sáu chữ này, cho dù là tu học pháp môn nào cũng không có được lợi ích, đều không thể thành tựu. Thượng thượng pháp không thể rời hạ hạ pháp, thượng thượng pháp và hạ hạ pháp là một không phải hai, hi vọng các vị đồng tu suy ngẫm sâu xa về cái ý này, nghiêm túc nỗ lực học tập.

Tốt rồi, hôm nay giảng đến chỗ này. A Di Đà Phật!

Tập 70

Các vị đồng tu, xin chào mọi người.

Câu “Tri quá bất cải. Tri thiện bất vi” (biết lỗi mà không sửa, biết điều thiện mà không làm) trong sách Vựng Biên trích một đoạn khai thị của thiền sư Thiên Như thời nhà Nguyên làm thí dụ. Đoạn khai thị này rất dài, ý chính là nói về một bài kệ của người xưa: “Tôi thấy người khác chết, lòng tôi nóng như lửa, chẳng phải xót kẻ chết, mà sẽ đến phiên tôi”.

Bài kệ này cảnh giác cao độ người tu hành, những lời này cũng là lời mà người già thường hay nói: “Có ai mà không biết chứ? Có ai mà không biết nói?” Nhưng Thiền sư nói rất hay: “Chư Đại đức hiện tiền đa phần là do hạ công phu mà được”.

Tào Hàn thời nhà Tống, đời trước thời nhà Đường ông từng nghe Pháp sư giảng kinh một lần. Nhà Phật nói “nhất tọa” tức là một lần, sau khi nghe xong ông vô cùng hoan hỷ, thiết trai cúng dường đại chúng. Nhờ chút việc thiện đó đã khiến ông trải qua mấy đời không mất thân người, đều có được cuộc sống rất tốt. Đến thời nhà Tống thì ông làm tướng quân.

Từ đó cho thấy, người phú quý trên thế gian hiện nay nhất định là đời trước đã từng tu phước báo chân thật. Cơ duyên tu phước báo chân thật thì khó gặp. Có khi gặp được cơ duyên nhưng lại không biết tu phước, thật là đáng tiếc. Phật trong kinh có nói với chúng ta, chúng ta tin tưởng lời của Phật là chân thật. Những người tu hành đều là người đời đời tu hành nghe pháp, bố thí cúng dường từ vô lượng kiếp tới nay. Nếu không có thiện căn phước đức nhân duyên như vậy thì trong cõi ngũ trược ác thế này, các vị làm sao có được thân người nghe được chánh pháp chứ? Duyên phận này thật hiếm có. Các vị đại đức xưa tán thán rằng: “Vô lượng kiếp đến này, thật hiếm có khó gặp”, lời này không hề nói quá mà vô cùng chân thật. Thế nhưng chúng ta lại không để ý đến.

Tại sao công phu tu hành của chúng ta vẫn mãi không tiến triển vậy? Nguyên nhân là do không triệt để buông xuống. Mặc dù ngày ngày công phu, ngày ngày tu tập, sai ở chỗ nào? Sai ở chỗ không tinh tấn, không dũng mãnh, không kiên định, không trường kỳ, không có tâm trường kỳ. Không thể nói các vị không phát tâm, nhưng sau khi phát tâm thì rất dễ thoái chuyển, thói xấu của chúng ta là ở chỗ này. Sai ở chỗ nào có biết không? Biết. Biết nhưng không thể sửa. Thiện có biết hay không? Biết. Biết nhưng không chịu làm.

Vì sao biết mà các vị không chịu làm? Điều này chúng tôi cũng thường kể, khi tôi mới học Phật, khoảng hai mươi mấy tuổi đã từng thỉnh giáo với Chương Gia Đại sư việc này. Chương Gia đại sư nói với tôi rằng: “Là do biết không triệt để”. Tôi ngẫm thấy rất đúng, Ngài nói với tôi, giáo học của nhà Phật “biết khó hành dễ”. Tôi có ấn tượng vô cùng sâu sắc về lời nói này.

“Biết”, thật sự là quá khó. Thế Tôn thuyết pháp 49 năm, chính là mong muốn mọi người biết được chân tướng sự thật này, hiểu rõ đạo lý này. “Hành” thực ra chỉ cách nhau một niệm, ý niệm vừa xoay chuyển thì ngay lập tức thành Phật. Thế Tôn đã làm tấm gương cho chúng ta, chúng ta nhìn thấy Thiện Tài Đồng Tử một đời thành tựu. Trong Kinh Pháp Hoa, Long nữ tám tuổi thành Phật, điều này cho thấy hành không khó. Vì sao các vị lại không chịu thực hành? Là do biết không thấu triệt, chỉ nửa hiểu nửa không. Nếu như hiểu thấu triệt, sáng tỏ rồi thì làm gì có đạo lý không buông xả được? Người thực sự thông suốt thì triệt để buông xuống, vĩnh viễn không thay đổi. Trong kinh điển Phật tán thán người như vậy thật sự là bậc trượng phu, đại trượng phu! Chân thật là anh hùng hào kiệt.

Thế nhưng chúng ta tỉ mỉ quan sát người tu hành trên thế gian này, có mấy người có thể duy trì không thay đổi? Thiền sư Thiên Như nói rất hay: “Trong mười người thì có chục người đều thối thất đạo tâm.” Ngài nói thối thất đạo tâm là nguyên nhân gì? Có nhân duyên của thối thất.

“Nhân” chính là điều khi nãy nói, họ đối với đạo lý của vũ trụ nhân sanh, chân tướng sự thật không thực sự hiểu thấu, đó là nhân. “Duyên” là bên trong có phiền não tham sân si, tự tư tự lợi; bên ngoài thì có sự mê hoặc của ngũ dục lục trần, đây đều là duyên. Nội duyên ngoại duyên đều bất thiện thì họ làm sao có thể không thối chuyển?

Thiền sư ở nơi này giảng cho chúng ta ba loại duyên, thảy đều là sự tướng chân thật. Ngài nói thứ nhất là “Vi thân khẩu sở lụy” (trói buộc vì thân, miệng), vì để ăn ngon hơn một chút, trải qua tháng ngày thoải mái. Chúng ta ngày nay nói là hưởng thụ vật chất, truy cầu danh văn lợi dưỡng, ngũ dục lục trần, bị những thứ này liên lụy. Tại gia hay xuất gia cũng đều có ở trong đó.

Thứ hai là nói người tại gia, họ có người thân họ hàng, “vi quyến thuộc sở lụy” (trói buộc bởi quyến thuộc), họ phải nuôi sống gia đình. “Vi gia kế sở lụy” (trói buộc vì sinh kế gia đình). Sau khi xuất gia đáng lẽ họ phải từ bỏ hết thảy, đáng tiếc là thân xuất gia mà tâm vẫn chưa xuất gia, vẫn không buông xuống được danh văn lợi dưỡng, cả ngày đều tính toán danh văn lợi dưỡng, thế là đánh mất đạo tâm.

Những phiền não tập khí này “trói buộc, giết chết người trong thiên hạ”, khiến cho họ “bận rộn một đời, náo loạn một đời, khổ đau một đời”, đáng tiếc sau cùng lại “uổng qua một đời”. Hơn nữa trong một đời này, “khởi vô lượng tham sân si, tạo vô lượng ác nghiệp lớn nhỏ”. Ác nghiệp đều có quả báo, quả báo trong tam đồ. Tam đồ bát nạn khổ hải, sanh tử luân hồi, chịu vô lượng vô biên khổ não, không được giải thoát.

Phật vì chúng ta giảng kinh thuyết pháp, Tổ sư Đại đức khổ tâm khuyên bảo, chỉ do chúng ta vẫn chưa từng thức tỉnh. Đây là vì nguyên nhân gì? Chúng tôi đã từng suy ngẫm tỉ mỉ, nguyên nhân chính là vì chúng ta không thực hành những gì đã học được. Nếu như có một phần thực hành thì sẽ có một phần thọ dụng; thực hành hai phần thì có hai phần thọ dụng. Cho nên Thế Tôn ở trong kinh luận đã nhiều lần nhắc nhở chúng ta, “thọ trì đọc tụng, vì người diễn nói”, câu nói này chính là thực hành. Các vị nghe rồi, nghe hiểu rõ chưa? Chưa hoàn toàn nghe hiểu rõ, hiểu rõ một hai câu cũng được. Các vị thực hành một hai câu mà các vị hiểu rõ thì sẽ được thọ dụng. Thế nên không nhất thiết phải hoàn toàn hiểu, hoàn toàn hiểu là không thể nào. Hiểu được một hai câu, người người đều có thể làm được.

Nói cách khác, làm được những gì các vị đã hiểu, đó mới là chân thật học, đó chính là công phu, đó chính là chân thật thọ dụng. Thường xuyên nghe kinh, mỗi ngày có thể hiểu một hai câu, cứ tích lũy ba đến năm năm như vậy thì người này sẽ khai ngộ. Chúng ta cũng thường nghe kinh, không chỉ nghe ba đến năm năm, chúng ta cũng hiểu tương đối, vì sao không khai ngộ? Cửa khai ngộ bị phiền não chắn mất rồi, cửa khai ngộ bị tự tư tự lợi che lấp mất rồi, vẫn là do chưa thực hành. Tôi mỗi ngày nghe hiểu một câu, tôi làm được một câu này, ngày mai lại hiểu được một câu, tôi lại làm được câu đó, người như vậy mới khai ngộ.

Nghe hiểu rồi nhưng không thể thực hành, làm không được, vậy thì chẳng khác gì nghe không hiểu, cũng không khác gì không tin Phật. Cho dù các vị biết giảng, biết giảng thì có tác dụng gì? Chỉ là thuộc lòng, nghe người khác giảng, học thuộc lòng mà không thể thực hành, có thể thực hành thì ghi nhớ này sẽ biến thành thực học, đó là sự khác biệt, chúng ta nhất định phải phân biệt rõ ràng.

Phật nói trong kinh rất hay, nhưng lời này không dễ hiểu. Phật nói thân thể, quyến thuộc, gia đình của chúng ta, mở rộng cho đến thế giới đều không phải chính mình. Cho nên Phật dạy chúng ta thân tâm thế giới hết thảy đều buông xuống. Vì sao vậy? Bởi vì nó là hư vọng, thân tâm thế giới là hư vọng, đạo lý này quá sâu. Phật muốn nói rõ ràng, nói minh bạch chuyện này, Ngài dùng thời gian hai mươi hai năm để giảng Bát Nhã. Tổng cương lĩnh của hai mươi hai năm giảng Bát Nhã là gì? Chính là câu nói trong Kinh Kim Cang: “Phàm sở hữu tướng, giai thị hư vọng” (hết thảy những gì có hình tướng đều là hư vọng), và “nhất thiết hữu vi pháp, như mộng huyễn bào ảnh, như lộ diệc như điện, ưng tác như thị quán” (Hết thảy pháp hữu vi, như mộng huyễn, bọt nước, như sương sa, điện chớp, nên quán chiếu như vậy). Các vị nếu chân thật hiểu được, chân thật thấu suốt thì tự nhiên buông xuống được, buông xuống một cách triệt để, buông xuống một cách rốt ráo, đã tìm thấy được chính mình rồi.

Chính mình là gì? Chân như tự tánh. Trong Thiền tông gọi là “minh tâm kiến tánh, kiến tánh thành Phật”. Các vị nếu như không thể buông xuống thân tâm thế giới thì vĩnh viễn không nhìn thấy được tự tánh, tự tánh đã bị những thứ này chướng ngại, che lấp rồi. Kinh Kim Cang nói “nhất thiết hữu vi pháp”, hữu vi pháp trong đó bao gồm bốn pháp đầu tiên [là tâm pháp, tâm sở pháp, sắc pháp và tâm bất tương ưng hành pháp] trong trăm pháp.

Thứ nhất là tâm pháp, cho nên tâm phải buông xả. Tâm là gì? Vọng tưởng phân biệt chấp trước. Vọng tưởng là A lại da thức, phân biệt là ý thức thứ sáu, chấp trước là Mạt na. Cho nên vọng tưởng, phân biệt, chấp trước chính là A lại da Thức, Mạt na Thức, ý thức thứ sáu, đây là tâm pháp. Thân và thế giới là sắc pháp, trong đó còn có tâm sở pháp, tâm bất tương ưng hành pháp, bốn loại này đều gọi là hữu vi pháp, toàn là giả không phải là thật. Chúng sanh lục đạo đều mê lạc trong đó, đem giả cho là thật, hoàn toàn không nhận thức được.

Phật Bồ tát giảng giải cho chúng ta, chúng ta nghe rồi không thể tin tưởng hoàn toàn, không biết làm theo lời dạy bảo của Phật Bồ tát. Cho nên, cái thật thì vĩnh viễn không thể hiện tiền, cái giả vĩnh viễn không thể lìa khỏi. Tu hành như vậy giống như làm cho qua quýt, vô lượng kiếp đời đời không thể chứng quả, không thể có được thọ dụng chân thật của Phật quả. Các vị nói xem đáng tiếc biết bao, oan uổng biết bao.

Lúc nào chúng ta mới có thể tỉnh ngộ? Chỉ có một phương pháp: phải thực hành những gì các vị biết thì mới có thể tỉnh ngộ được. Các vị thực hành một phần thì các vị sẽ giác ngộ một phần; thực hành hai phần thì giác ngộ hai phần. Thật sự giác ngộ rồi thì tuyệt đối không mê luyến thân tâm thế giới. Nói cách khác, phân biệt chấp trước dần dần sẽ tan nhạt, trí tuệ dần dần tăng trường, trí tuệ khai mở rồi. Khi phân biệt, chấp trước hoàn toàn không còn nữa thì chúc mừng các vị, các vị kiến tánh rồi, minh tâm kiến tánh, các vị chứng đắc đối với chân tướng vũ trụ nhân sanh rồi.

Chân thật hiểu rõ ràng thì gọi là “kiến tánh thành Phật”, thành tựu trí huệ viên mãn chân thật, thành tựu đức hạnh viên mãn chân thật, người như thế là tự độ độ người, người này được gọi là Phật, gọi là Bồ tát. Cho nên phải quay về nguồn gốc, “biết lỗi phải sửa, biết thiện phải làm”.

Các vị đồng tu, xin chào mọi người. Cảm Ứng Thiên chúng ta đã nói tới câu thứ 57.

“Biết lỗi mà không sửa, biết điều thiện mà không làm”

Hai câu này ý nghĩa vô cùng sâu sắc. Trong Vựng Biên chú giải vô cùng hay, đặc biệt là đoạn khai thị của hòa thượng Thiên Như rất đáng để chúng ta cảnh giác.

Quy kết lại đại ý của đoạn khai thị này, Phổ Hiền Bồ tát dạy chúng ta: “Hằng thuận chúng sanh, tùy hỉ công đức”. Đời người trên thế gian, sanh mạng vô cùng ngắn ngủi nhưng cơ hội này vô cùng quý báu. Thời gian tuy ngắn ngủi như vậy nhưng tu thiện được phước báo vô cùng; nếu tạo ác thì cũng gặp họa hại vô biên. Thế nên chúng ta phải trân quý thời gian ngắn ngủi này. Đây là mấu chốt của việc kiết hung họa phước đời sau, có quan hệ chân thật vô cùng lớn.

Chư Phật Bồ tát không vị nào không ứng hóa đến thế gian này giúp đỡ chúng sanh đoạn ác tu thiện, giúp chúng sanh phá mê khai ngộ. Chúng sanh có thể vĩnh viễn thoát khỏi nỗi khổ luân hồi, thành Phật thành Thánh, đây cũng là một cơ duyên tốt. Nếu hiểu được đại nghĩa mà Phật nói, một niệm quay đầu thì nhanh chóng siêu vượt thập pháp giới, vì vậy cơ duyên này thật đáng quý.

Đoạn chú giải gần cuối có lấy một câu chuyện làm thí dụ. Triều nhà Chu, Tề Hoàn Công đi qua phế tích của nước Quách, ông ấy rất cảm thán, hỏi một lão nhân: “Vì sao nước Quách lại bị diệt vong?”. Ông lão đó nói với ông rằng: “Thiện thiện nhi ố ác” (“[Vì vua nước Quách] ưa điều thiện mà ghét điều ác.) Hoàn Công nói: “Ưa điều thiện ghét điều ác thì vì sao suy bại tới mức độ này?”. Lão nhân nói: “Thích thiện nhưng không thể làm, ghét ác nhưng không thể bỏ”, hai câu này chúng ta phải ghi nhớ.

Hai chữ “thiện”, chữ “thiện” đầu tiên là biết thiện, chữ thứ hai là phải hành thiện. Biết thiện thì phải hành thiện nhưng họ không chịu làm vậy thì sai rồi. Biết ác thì phải sửa ác, không chịu sửa nên nhà tan cửa nát. Đây không phải là chuyện gì lớn lao, chỉ một đời mà thôi. Nếu như có trí huệ của Phật, có tầm nhìn của Phật để xem xét sự việc này thì vấn đề nghiêm trọng rồi. Cơ duyên tốt như vậy mà đánh mất, trong một đời này tạo vô lượng vô biên tội nghiệp lớn nhỏ, họa hoạn vô cùng, sẽ chiêu cảm sự bất như ý trong nhiều đời về sau.

Con người vì sao lại không thể nhẫn nhịn một lúc. Một đời này cũng chính là một lúc, thời gian mấy mươi năm trong sát na đã trôi qua rồi. Tôi là bạn học cùng lớp với hiệu trưởng của trường cấp ba Đệ Nhất ở Nam Kinh, hơn nữa chúng tôi còn ngồi chung một bàn, ngồi chung ghế băng dài, khi đó còn chưa tới 20 tuổi. Hôm nay chúng tôi gặp nhau ngồi chung một chỗ, đã hơn 50 năm rồi, nghĩ lại chuyện trước đây cứ ngỡ như ngày hôm qua. Các vị nói xem sanh mạng ngắn ngủi biết bao. Phật nói: “Thế gian vô thường, quốc độ mong manh”, vị lão nhân này nói “thiện thiện nhi ố ác” (thích điều thiện mà ghét điều ác), đây đều là danh ngôn chí lý, chúng ta phải ghi nhớ trong lòng.

Phật Bồ tát khác với phàm phu ở chỗ nào vậy? Phàm phu khởi tâm động niệm đều vì chính mình, trong tâm chứa đầy tham sân si mạn. Khởi tâm động niệm vì hết thảy chúng sanh, trong tâm đều là chân thành, thanh tịnh, bình đẳng, từ bi, tận hư không khắp pháp giới, người này chính là Phật, người này chính là Bồ tát. Giữa phàm phu và Phật chỉ cách nhau một niệm, ý niệm xoay chuyển thì hành vi cũng xoay chuyển.

Chúng tôi thường nói trong các buổi tọa đàm, nhắc nhở các vị đồng tu rằng, hành vi, khởi tâm động niệm, ngôn ngữ tạo tác của Phật Bồ tát thời thời khắc khắc đều làm tấm gương cho người đời. Những gì mà chúng ta thể hiện ra, có thiện có ác, mọi người đều nhìn thấy rõ ràng. Điều mọi người cho là thiện thì chúng ta phải duy trì, không nên đánh mất thiện hạnh. Cái mọi người cho là ác, chúng ta phải phản tỉnh lại xem, có phải thực sự là ác không? Nếu thực sự là ác thì phải sửa đổi ngay lập tức. Nếu không thực sự là ác thì họ còn có dụng ý khác. Dụng ý này trước mắt mọi người cảm thấy dường như là bất thiện, qua vài năm các vị sẽ hiểu, vốn cũng là thiện.

Khởi tâm động niệm, hành vi ngôn ngữ của chúng ta phải dựa vào trí huệ, không được dựa vào tình thức. Chúng ta giúp đỡ hết thảy chúng sanh đoạn nghi sanh tín, giúp đỡ hết thảy chúng sanh phá mê khai ngộ, nhất định không nhiễm danh văn lợi dưỡng, không nhiễm ngũ dục lục trần. Phải đem lời dạy của Phật đà, của Thánh Hiền thật thà làm ra cho mọi người trong xã hội nhìn thấy.

Lời chúng ta nói họ không dễ nghe lọt tai thì chúng ta làm cho họ xem. Người thế gian tham lam danh lợi, tham lam tài phú, chúng ta làm cho họ xem. Tài phú từ đâu mà có? Từ bố thí mà có, càng bố thí càng nhiều. Thông minh trí huệ từ đâu mà có? Từ bố thí pháp, chịu giúp người khác, chịu giáo hóa người khác thì trí huệ sẽ tăng trưởng. Khỏe mạnh trường thọ từ đâu mà có? Bố thí vô úy, yêu thương bảo hộ hết thảy chúng sanh, không những không sát hại chúng sanh, cho đến việc làm khổ não chúng sanh chúng ta cũng không làm. Tài phú, thông minh trí huệ, khỏe mạnh trường thọ mà người thế gian truy cầu, chúng ta làm ra cho họ xem.

Phật giáo hóa chúng sanh là dùng phương pháp này. Đầu tiên là nói cho các vị phải làm như thế nào? Tiếp đến là khuyên bảo các vị, khuyên bảo khích lệ các vị nên làm, cuối cùng tự mình làm ra chứng minh. Các vị xem tôi làm như vậy đó, tôi đã đạt được rồi. Cuộc sống vật chất vô cùng đơn giản, mỗi ngày ăn ba bữa, quần áo mặc đủ ấm, nơi ở mặc dù không lớn nhưng chỉnh tề sạch sẽ, không có chút bụi bặm nào, thoải mái! Đây là phước báo. Tài phú chỉ cần đủ dùng là được rồi, không cần phải tích lũy, phải biết bố thí, đem tài phú tích lũy vào phước báo của hết thảy chúng sanh thì vĩnh viễn không biến mất. Để trong ngân hàng, để ở nơi nào cũng không an toàn, một trận tai nạn thì không còn nữa. Phật trong kinh có nói: “Tiền tài là năm nhà cùng hưởng”, dạy chúng ta giác ngộ tiền tài không phải là của chính mình. Năm nhà này, thứ nhất là nước, lũ lụt tới sẽ nhấn chìm hết, cuốn trôi đi hết; thứ hai là lửa, nạn lửa sẽ đốt cháy hết; thứ ba là quan phủ, các vị phạm pháp, phạm tội, vào thời xưa gia tài sẽ bị sung công, tịch thu hết; thứ tư là trộm cướp, họ đến trộm của bạn, cướp của bạn; thứ năm là gặp con phá của. Có cái gì là của chính mình chứ? Phải học chư Phật Bồ tát, tiền tài của chính mình nên để ở nơi nào? Để ở phước báo của hết thảy chúng sanh, nên Phật dạy chúng ta bố thí cúng dường, phải tu phước.

Phước điền có ba loại, ba loại này đều sanh phước, sanh vô lượng vô biên phước báo. Thứ nhất là cúng dường cha mẹ, đó là ân điền, cha mẹ có ân đối với chúng ta, phải biết hiếu dưỡng. Thứ hai là lão sư, Tam bảo là lão sư, phải cung kính đối với lão sư, gọi là kính điền. Thứ ba là hết thảy khổ nạn chúng sanh, gọi là bi điền. Mang tất cả tài phú bố thí cúng dường ba loại này thì phước báo của các vị đời đời kiếp kiếp vĩnh viễn hưởng không hết. Đây là chỗ thù thắng nhất để cất giữ tài phú, không thể nào bị mất đi, cho dù thế giới này hủy diệt rồi, phước báo của các vị cũng không bị hủy diệt mất.

Nếu các vị không tích lũy tiền tài vào ba nơi này, thế giới này hủy diệt rồi, tài phú của các vị cũng theo đó mà bị hủy diệt, không còn do các vị sở hữu nữa. Cho nên trí huệ phước báo của chư Phật Bồ tát siêu việt người thường, không chỉ là nhân gian hay cõi trời, phước báo của Đại Phạm Thiên Vương, Ma hê thủ la Thiên Vương cũng không thể so sánh với chư Phật Bồ tát. Đạo lý này Phật thường nói trong kinh, chúng ta phải tin tưởng, chúng ta phải thật làm.

Đoạn này chúng tôi giới thiệu tới đây, đoạn tiếp theo là đoạn thứ 58.

“Tự tội dẫn tha. Ủng tắc phương thuật” (Tự mình phạm tội làm liên lụy người khác. Cản trở tài năng người khác.)

Đây cũng là lỗi lầm rất lớn. “Tự tội” là tự mình phạm tội còn muốn liên lụy người khác, gọi là kéo người xuống nước, tội này vô cùng nặng. Trong chú giải có nói: “Tội của mình không được che giấu, không được vu oan người khác”, tội vu oan giá họa người khác vô cùng nặng. Chính mình có lỗi lầm, cho dù có che giấu được chế tài pháp luật thế gian, cũng không che giấu được nhân quả, không che giấu được quỷ thần. Báo ứng của quỷ thần thực sự có! Trong xã hội hiện tại thực sự là rất nhiều.

Cho nên giáo dục Thánh Hiền, đặc biệt là giáo dục của chư Phật Bồ tát, dạy chúng ta làm thế nào mới có được phước báo chân thật, cuộc sống hạnh phúc mỹ mãn vui vẻ? Thứ nhất là phải chung sống tốt với môi trường, con người, sự việc. Chư Phật Bồ tát, Nho gia, Đạo gia dạy người, đầu tiên là luân lý đạo đức, người sống chung với người phải hòa hợp. Thứ hai là làm thế nào có mối quan hệ tốt với hoàn cảnh tự nhiên, đây là hoàn cảnh vật chất, người hiểu được điều này không nhiều. Hoàn cảnh nhỏ là căn phòng này của chúng ta, trong đó có rất nhiều đồ gia dụng, phải bài trí, sắp xếp ngay ngắn gọn gàng. Chúng ta sống ở nơi này, mắt thấy tai nghe, tiếp xúc cảm giác rất thoải mái, người hiện tại hiểu được điều này. Môi trường lớn thì chúng ta không chú ý đến, nên người hiện nay nói địa cầu sanh bệnh rồi, hoàn cảnh sinh thái của địa cầu bị phá hoại. Người Phương Đông chúng ta gọi là phong thủy bị phá hoại rồi.

Trận động đất lớn của Đài Loan lần này, trung tâm động đất ở trung bộ, ở Phố Lý. Năm mươi năm trước tôi từng sống ở Phố Lý, nơi này vô cùng tốt, là một nơi có phong thủy tốt nhất Đài Loan. Bởi vì tốt nhất nên mọi người đều chen chúc tới đây, đua nhau xây đạo tràng, hết sức lộn xộn. Tôi đến đây nhìn thấy rất là đau lòng, cảnh quan tự nhiên hoàn toàn bị phá hoại. Mỗi một người đều tự tư tự lợi, đều không chịu nhường nhịn lẫn nhau, chỉ biết lo cho chính mình nên mới gặp nạn! Tôi nghĩ đạo tràng ở đó cũng bị hủy hoại tương đối rồi. Trong Kinh Địa Tạng có nói đến Địa Thần, các vị đắc tội với Địa Thần, Địa Thần trừng phạt các vị, thật sự là có, đây không phải là mê tín.

Cho nên chúng ta phải chung sống tốt với hoàn cảnh tự nhiên, chúng ta yêu thương bảo vệ môi trường tự nhiên. Nếu nơi đó có một cái cây, nếu không phải là bất đắc dĩ thì không được chặt nó đi, chúng ta có thể đi vòng qua. Tôi có một đạo tràng nhỏ ở Úc, nơi đó tôi muốn thông một con đường nhỏ, họ nói với tôi thông đường thì phải chặt cây, tôi nói vậy không được, không được chặt cây, tôi không làm nữa. Quý vị phải tôn trọng môi trường tự nhiên, một cái cây một ngọn cỏ, một viên gạch một viên đá, chúng ta đều phải yêu thương chúng, ta yêu thương chúng thì chúng yêu thương ta.

Thứ ba là quan hệ tốt với thiên địa quỷ thần, điều này vô cùng quan trọng. Ba mối quan hệ này đều tốt rồi thì các vị nhất định hạnh phúc mỹ mãn vui vẻ. Giáo dục của Thánh Hiền xưa chính là dạy điều này, giáo dục của chư Phật Bồ tát cũng là dạy cái này, các vị có thể nói giáo dục này không đúng sao? Giáo dục này có gì sai không? Người hiện tại đều cho rằng đó là mê tín, đây là vô cùng bất hạnh, ngu si đến cùng cực. Nền giáo dục chí thiện mỹ mãn mà chúng ta từ bỏ mất thì con người làm sao mà không tạo tội, làm sao mà không gặp kiếp nạn?

Ngày nay người mê hoặc nhiều, người giác ngộ ít. Trong số những người giác ngộ, đa phần là tùy thuận tập khí phiền não, chân thật chịu quay đầu đã ít lại càng ít. Chúng ta dùng lời của tôn giáo khác để nói tức là: một người quay đầu thì một người được cứu; hai người quay đầu thì hai người được cứu. Chỉ cần chính chúng ta hiểu được, chịu quay đầu, không còn vì bản thân mà thực sự vì bản thân, lợi ích chúng sanh là thật sự lợi ích chính mình, phải giác ngộ, phải quay đầu.

Việc chính mình làm thì nhất định mình phải chịu trách nhiệm, tuyệt đối không liên lụy người khác. Có phước báo thì chia sẻ với đại chúng; có tội lỗi thì nhất định phải phát tâm tự mình gánh chịu, đây là tinh thần của Bồ tát. Tuyệt đối không được vu oan người khác, nhất định không được tin lời đồn vô căn cứ. Những câu trong phần chú giải Cảm Ứng Thiên: “Cho dù thoát được pháp luật cũng không tránh được bị trời trừng phạt”, câu nói này lặp đi lặp lại rất nhiều lần trong Vựng Biên. Trời phạt chính là sự trừng phạt của thiên địa quỷ thần, các vị chạy không thoát đâu.

Được rồi, hôm nay chúng tôi chỉ giảng đến đây. A Di Đà Phật!

Tập 71

Các vị đồng tu, xin chào mọi người.

Lần trước giảng Cảm Ứng Thiên đến câu: “Tự tội dẫn tha. Ủng tắc phương thuật.” (Tự mình phạm tội làm liên lụy người khác. Cản trở tài năng người khác)

Mỗi câu mỗi từ đều hàm ý vô cùng sâu rộng. Phần chú giải trong Vựng Biên có rất nhiều thí dụ về câu nói trong kinh điển và những lời dạy bảo của Thánh Hiền xưa, nội dung vô cùng phong phú. Bởi vì thời gian có hạn, không thể nào giới thiệu hết với mọi người được. Đây là bộ sách hay, được Ấn Quang Đại Sư giám định, chúng ta nên thường đọc tụng.

Học Phật trước tiên phải học làm người. Làm người phải học làm người tốt trước. Nếu như người còn làm không tốt thì Phật pháp chắc chắn chỉ là hữu danh vô thực. Đại sư Thiên Thai từng nói: “Danh tự vị”, ý nghĩa của nó chính là hữu danh vô thực, không được lợi ích chân thật của Phật Pháp, thế nên nhất định phải làm người tốt trước.

Ấn Quang Đại sư không những là Tổ sư Đại đức một đời. Truyền thuyết nói Ngài còn là Đại Thế Chí Bồ tát của thế giới Tây Phương Cực Lạc tái lai, chuyện này có thể tin. Vì sao Ngài lại dùng Cảm Ứng Thiên, Liễu Phàm Tứ Huấn, An Sĩ Toàn Thư để giáo hóa hết thảy đại chúng, mà không dùng kinh điển Phật Pháp? Chuyện này chúng ta phải suy ngẫm nhiều một chút, dụng ý của Đại sư là ở đâu?

Hơn hai mươi năm trước, năm 1977 tôi giảng kinh ở Hồng Kông, thư viện Phật Giáo Trung Hoa thu thập không ít sách mà Hoằng Hóa Xã của Ấn Quang Đại sư in. Sách do Ngài in đều rất đẹp, hiệu đính tương đối nghiêm túc, ít chữ sai, có thể nói là bản tốt nhất thời cận đại. Từ trong đó tôi phát hiện, Ngài in ba loại sách này số lượng nhiều nhất, tôi tính đại khái một chút là hơn ba triệu bản. Kinh điển Phật giáo khác được in rất ít, so với ba loại sách này thì chiếm không tới một phần mười. Thế là tôi liền nghĩ vì sao Ngài lại làm như vậy? Hiện tại thực tế đã chứng minh rồi, thế gian có kiếp nạn rất lớn.

Kiếp nạn được tạo thành như thế nào? Kinh Phật đã nói vô cùng rõ ràng, vô cùng minh bạch. Kinh Hoa Nghiêm nói “duy tâm sở hiện, duy thức sở biến” (chỉ do tâm hiển hiện, chỉ do thức biến hóa). Hai câu này của Phật đã nói ra cho chúng ta nguồn gốc của hết thảy chúng sanh trong tận hư không khắp pháp giới, là do “tâm hiện thức biến”.

Tâm của ai? Là tâm của chính chúng ta. Tâm là nói chân tâm, thức là nói vọng tâm. Chân tâm của chúng ta hiển hiện, vọng tâm biến hóa mà ra. Một câu này đã nói tường tận nguồn gốc của vụ trụ nhân sanh cho chúng ta. Trong kinh điển Đại thừa Phật nói: “Tất cả các pháp từ tâm tưởng sanh”. Câu nói này hoàn toàn giống với hai câu trong Kinh Hoa Nghiêm. “Tất cả pháp từ tâm tưởng sanh”, tâm là duy tâm sở hiện (do tâm hiển hiện), tưởng là duy thức sở biến (do thức biến hóa). Nói cách khác, chúng ta và chúng sanh trên thế gian này tưởng cái gì? Hoàn cảnh sống của chúng ta biến hóa dựa theo tư tưởng của chúng ta.

Người hiện nay trên thế gian không còn tiếp nhận giáo dục Thánh Hiền nữa. Nghiêm túc mà nói, Trung Quốc từ thời Hán Vũ Đế cho đến những năm cuối triều Thanh, mặc dù trong hơn 2000 năm có sự thay đổi triều đại, nhưng chính sách giáo dục của quốc gia không hề thay đổi, cho dù là triều đại nào. Thời nhà Nguyên người Mông Cổ vào Trung Quốc, thời nhà Thanh người Mãn Châu vào Trung Quốc, chính sách giáo dục không hề thay đổi, một mạch tương truyền.

Giáo dục chính quy của quốc gia đều tuân theo Khổng Tử, Mạnh Tử. Đây là từ thời Hán Vũ Đế đã định ra, 2000 năm nay đều tuân theo. Giáo dục xã hội áp dụng theo Phật gia, Đạo gia, cho nên Nho Thích Đạo ở Trung Quốc được gọi là Tam giáo, đây là giáo dục Thánh Hiền. Thế nên, 2000 năm qua đất nước ổn định và hòa bình lâu dài là có đạo lý của nó. Từ sau khi Dân Quốc thành lập thì bắt đầu đánh đổ Nho giáo. Đều xem Phật giáo, Đạo giáo thành mê tín, thế là chính sách giáo dục truyền thống bị phế bỏ, mê tín văn minh vật chất của phương Tây, mê tín chủ nghĩa công danh lợi lộc của phương Tây. Đạo đức nhân nghĩa mà chúng ta nói từ xưa đến nay đều không cần nữa, vì vậy đã tạo nên hoàn cảnh khó khăn của đất nước ngày nay, xã hội loạn lạc bất an. Ấn Tổ đối với việc này rất rõ ràng, minh bạch. Nếu dùng phương pháp của nhà Nho để dạy học thì chính sách hiện nay không cho phép. Giáo dục của nhà Phật, Đạo gia mặc dù tốt nhưng mọi người trong xã hội hiện nay khó mà tiếp nhận, thế nên trước hết phải dạy các vị làm người, làm người tốt.

Tông chỉ chủ yếu của Liễu Phàm Tứ Huấn là dạy chúng ta tin nhân quả, thiện có thiện báo, ác có ác báo, trồng thiện nhân ắt có thiện quả. Thế nhưng cái gì là thiện? Cái gì là ác? Đại sư Ngài đã nhắc tới Cảm Ứng Thiên. Cảm Ứng Thiên không phải từ nước ngoài truyền vào, Cảm Ứng Thiên là do người Trung Quốc tự mình viết ra, văn tự không nhiều, chỉ có hơn 1.300 chữ, trong đó đều là tiêu chuẩn của thiện ác.

Nếu như đọc tụng một cách nghiêm túc, mỗi ngày đều theo những giáo huấn này mà tu sửa hành vi sai lầm của chính mình, đoạn ác tu thiện, làm người tốt trước. Làm người tốt rồi sau đó mới có thể học Phật, Phật là người tốt mà ra. Người ác sau khi hiểu được có thể quay đầu, quay đầu là bờ, vừa quay đầu thì thành người tốt.

Chư Phật Bồ tát đều lấy điều này làm căn bản, vậy nên chúng ta nhất định phải hiểu được. Cảm Ứng Thiên, Liễu Phàm Tứ Huấn đích thực có thể cứu vãn kiếp nạn hiện tiền. Kinh Lăng Nghiêm nói rất nhiều về lũ lụt, thủy tai. Thủy tai từ đâu mà có? Do lòng tham chiêu cảm mà ra. Con người trên thế giới ngày nay, hầu như mỗi một quốc gia, mỗi một khu vực, có ai mà không tham chứ? Chuyện này rất phiền phức. Hiện tại mực nước biển ngày càng dâng cao. Các nhà khoa học dự đoán, sau 50 năm nữa, những tảng băng ở Nam Cực và Bắc Cực sẽ hoàn toàn tan chảy, mực nước biển sẽ dâng cao ít nhất là 50 mét. Nói cách khác, các thành phố ven biển trên toàn thế giới đều bị nhấn chìm. Nếu căn cứ vào lời tiên tri của người nước ngoài thì không lâu như thế. Các nhà khoa học cho là khoảng 50 năm, còn lời tiên tri cho rằng chỉ 10 năm, 10 năm sau mực nước biển sẽ dâng cao 50 mét. Nói cách khác, những nơi thấp hơn mực nước biển dâng cao từ 50 mét trở xuống đều bị nhấn chìm. Là do lòng tham!

Con người nếu có thể buông bỏ tự tư tự lợi, buông bỏ lòng tham thì tai nạn này có thể xoay chuyển, băng ở Bắc Cực và Nam Cực sẽ không tan chảy. Chúng ta ngày nay nói như vậy, mọi người sẽ nói đầu óc chúng ta có vấn đề, chúng ta là mê tín. Họ nhất định không thừa nhận tai họa tự nhiên có liên quan đến tư tưởng của con người, họ không thừa nhận điều này. Người hiểu sâu Phật pháp sẽ không hoài nghi, sẽ tin tưởng. Một người tin tưởng thì người này được cứu; người không tin tưởng thì gặp nạn.

Hỏa tai là do tâm sân hận chiêu cảm mà đến. Người trên thế gian này đều có tâm sân hận, hơn nữa tâm sân hận rất nặng, cho nên chúng ta sống trên quả địa cầu này, lõi địa cầu là ngọn lửa nóng nhất. Chúng ta từ trong kinh điển biết được thế giới Tây Phương Cực Lạc, thế giới đó có lõi làm bằng lưu ly, rất là mát mẻ.

Vì sao lõi của địa cầu này là quả cầu lửa còn lõi của thế giới Tây Phương Cực Lạc lại mát mẻ như vậy? Bởi vì tâm địa của người cõi ấy đều là thanh tịnh, không có tham sân si, nên hoàn cảnh sống không như nhau. Chúng sanh trên thế gian này của chúng ta đều đầy rẫy tham sân si. Ngu si chiêu cảm nạn gió. Cho nên tham sân si chiêu cảm tới ba nạn nước, lửa, gió. Cống cao ngã mạn, tâm địa bất bình chiêu cảm tới động đất; tâm bình khí hòa thì không có động đất. Chỉ có duy nhất trong Phật pháp của chúng ta mới nói rõ ràng, minh bạch như vậy.

Cho nên Phật nói cảnh tùy tâm chuyển, tướng tùy tâm chuyển, thể chất tùy tâm chuyển, hoàn cảnh sống cũng tùy tâm chuyển. Chư Phật Bồ tát sống ở thế giới Cực Lạc, thế giới Hoa Tạng là do tâm tốt! Vậy nên hoàn cảnh các Ngài sống cũng biến thành thế giới Cực Lạc, cũng biến thành thế giới Hoa Tạng. Nếu như chúng ta thay đổi tâm địa thì sắc thân tướng hảo, hoàn cảnh cư trú cũng đều thay đổi.

Sự thù thắng của Phật pháp không phải là Phật chỉ nói như vậy là xong, Phật nói chúng ta phải đi chứng minh, các vị chứng minh rồi mới hiểu được đây là chân tướng sự thật. Cho nên Phật không miễn cưỡng, không phải nói “Điều ta nói chính là thật, điều các ông nói là giả”. Phật không nói như vậy, mà Phật nói rằng “Ta nói điều này, các ông có thể chứng nghiệm để biết”. Tâm các vị nghĩ ác, nói lời ác, làm việc ác, các vị chiêu cảm quả báo là tam đồ địa ngục. Phật bảo các vị phải đi nghiệm chứng. Các vị tạo thập ác nghiệp, các vị sẽ thấy cảnh giới địa ngục hiện tiền. Cho nên câu nào Phật dạy chúng ta cũng là lời thật.

Lời dạy bảo của Đức Phật, thực sự mà nói đều là nói ba việc, việc lớn thứ nhất là dạy chúng ta về chân tướng của vụ trụ nhân sanh, đó là đại căn bản của giáo dục Phật pháp. Vũ trụ từ đâu mà có? Hư không từ đâu mà có? Sanh mạng từ đâu mà có? Các vị hiểu rõ chân tướng rồi, minh bạch rồi, đó gọi là đại triệt đại ngộ, đó gọi là làm Phật, làm Bồ tát. Làm thế nào để hiểu được sự thực chân tướng? Từ trong thiền định mà cầu. Trên Kinh Lăng Nghiêm có nói “tịnh cực quang thông đạt”. Tâm các vị thanh tịnh đến cùng cực thì trí tuệ liền hiện tiền. Hết thảy pháp thế gian xuất thế gian các vị đều có thể thông đạt. Hiện nay các nhà khoa học nói với chúng ta không gian có rất nhiều chiều, không gian 3 chiều, không gian 4 chiều, không gian 5 chiều. Các nhà khoa học chứng minh rằng đích thực có sự tồn tại của không gian 11 chiều, nhưng mà không có phương pháp đột phá. Từ lý luận mà nói, không gian đa chiều là vô hạn độ. Trên kinh Phật không nói không gian đa chiều, trong kinh điển nói pháp giới, pháp giới chính là không gian đa chiều mà hiện nay các nhà khoa học nói tới. Pháp giới vô lượng vô biên. Phật thuyết pháp vì để phương tiện khởi kiến, mới đem chúng quy nạp thành mười loại lớn, cho nên mới gọi là thập pháp giới. Thập là đại biểu vô tận. Pháp giới hình thành như thế nào vậy? Phật nói với chúng ta, là do hết thảy vọng tưởng phân biệt chấp trước của chúng sanh biến hiện mà ra. Các nhà khoa học biết được có những thứ này tồn tại, nhưng không biết hình thành ra làm sao, cho nên họ không có cách nào đột phá. Phật nói với chúng ta là do vọng tưởng phân biệt chấp trước tạo thành. Các vị hiểu được sự hình thành của nó thì các vị sẽ có cách đột phá. Dùng phương pháp gì đột phá vậy? Buông bỏ hết thảy vọng tưởng phân biệt chấp trước thì không phải phá rồi sao? Buông xả vọng tưởng phân biệt, trong nhà Phật gọi đó là công phu thiền định. Cho nên công phu thiền định càng sâu, tầng lớp đột phá càng rộng, hư không pháp giới hết thảy chân tướng các vị đều hiểu được. Phật nói chúng ta tự mình chứng đắc như vậy, cái này không gạt các vị, các vị tự mình chứng minh.

Con người nhất định phải duy trì tâm thanh tịnh, phải tu tâm thanh tịnh, tâm thanh tịnh có thể sanh trí huệ, đó là giáo dục căn bản của Phật pháp. Phật pháp trên thế gian dạy chúng ta làm sao sống qua ngày, làm sao trải qua cuộc sống, khiến chúng ta một đời này, không chỉ một đời này, đời sau, đời sau nữa, đời đời kiếp kiếp, cuộc sống của các vị chân thật được hạnh phúc mỹ mãn, tự tại vui vẻ. Giáo dục của Phật, trước tiên các vị phải hiểu mối quan hệ giữa người với người. Con người trên thế gian này của chúng ta, có rất nhiều chủng tộc khác nhau, mỗi một chủng tộc lại có rất nhiều dân tộc, chúng ta ngày nay nói các quốc gia khác nhau, các chủng tộc khác nhau, dân tộc khác nhau. Chúng ta làm sao để có thể chung sống hòa bình? Các vị nếu chung sống không tốt sẽ sanh ra xung đột, sẽ có chiến tranh, sẽ có đổ máu.

Thứ hai là dạy chúng ta làm sao chung sống với hoàn cảnh tự nhiên. Hoàn cảnh tự nhiên trong đó có động vật, thực vật, khoáng vật, các vị nếu như không hiểu những đạo lý này, tự làm theo ý của mình, phá hoại đại tự nhiên, tàn phá đại tự nhiên thì liền có tai họa tự nhiên xảy ra. Người hiện tại không hiểu đạo lý này, hoàn cảnh tự nhiên bị phá hoại, địa cầu sanh bệnh rồi, hoàn cảnh chúng ta sinh sống không tốt. Người xưa gọi là phong thủy bị phá hoại rồi. Ngày nay phong thủy của cả quả địa cầu này bị phá hoại rồi, còn có ngày tháng tốt đẹp mà sống hay sao? Lần này động đất lớn xảy ra ở Phủ Lý (Đài Loan), 40 năm trước tôi từng sống ở Phủ Lý, tôi, pháp sư Sám Vân và pháp sư Phổ Diệu cùng ở nhà lá tại Phủ Lý, non xanh nước biếc, là nơi đất phước. Các bạn biết đó là nơi đất phước của Đài Loan, thật sự là mưa thuận gió hòa. Tôi rời khỏi nơi đó nhiều năm rồi, mười năm rồi, đại khái khoảng 10 năm. 10 năm trước có đồng tu tìm tôi tới Phố Lý giảng kinh, đi giảng mấy ngày. Tôi tới Phố Lý vừa nhìn thì rất đau lòng. Phong thủy ở Phố Lý đã hoàn toàn bị phá hoại rồi. Chỗ núi Quan Âm xây rất nhiều miếu nhỏ, tôi từ xa đã nhìn thấy là hiện tượng như thế nào vậy? Giống như đám mộ lộn xộn vậy, vì sao nơi đó lại gặp nạn? Mỗi một đạo tràng tự tư tự lợi, không thể nào hợp tác để quy hoạch tổng thể. Xây thì có thể xây nhưng phải xây cho ngay ngắn chỉnh tề, vậy thì rất tráng lệ. Mỗi một người đều không ai chịu nhường ai, xây dựng vô cùng lộn xộn, nơi đó liền gặp nạn. Phong thủy tốt như vậy cũng bị phá hoại. Con người không hiểu được chung sống với đại tự nhiên, cái này là Phật dạy chúng ta.

Thứ ba là dạy chúng ta làm sao chung sống với Thiên địa quỷ thần. Thiên địa quỷ thần, gần thì nói chính là các tôn giáo khác nhau. Các thần minh mà họ thờ phụng không như nhau, chúng ta làm sao mà chung sống với thần minh trong tôn giáo của họ, chung sống với tín đồ tôn giáo của họ. Ba mối quan hệ này làm tốt rồi, xã hội liền an định, thế giới hài hòa. Ba mối quan hệ này làm không tốt, xã hội động loạn, thế giới vĩnh viễn sẽ bất an. Lời dạy bảo của chư Phật Bồ tát, Thánh Hiền, chúng ta phải hiểu, phải biết, phải học tập, phải thực hành.

Tôi ở Singapore, ở Úc, Malaysia, tôi tiếp xúc các dân tộc khác nhau, tiếp xúc với các tôn giáo khác nhau, chung sống với họ rất hòa bình. Có người hỏi tôi: “pháp sư, tại sao ngài có suy nghĩ này? Tại sao Ngài làm như vậy?”. Tôi học Phật, đây là thực hành Phật pháp, Phật dạy tôi làm như vậy, tôi liền làm như vậy. Tâm lượng phải lớn, phải mở rộng tâm lượng, quyết định không thể tự tư tự lợi. Đồng bào Đài Loan, tôi ở Đài Loan sống 50 năm, làm sao có thể không quan tâm? Tâm lượng nhỏ sẽ mang tới rất nhiều tai nạn, tâm lượng phải mở rộng. Tôi tốt, người khác cũng tốt giống tôi, vậy thì thái bình rồi. Tôi tốt, người khác không tốt thì có người ăn trộm của các vị, có người cướp của các vị. Người xưa có một câu ngạn ngữ là: “một nhà ấm no ngàn nhà oán hận”. Lãnh đạo chính phủ của Singapore hiểu được, Singapore tốt, vậy thì Malaysia, Indonesia đều phải tốt. Như vậy Singapore mới có những ngày tháng tốt đẹp. Hoàn cảnh xung quanh không tốt, mỗi người đều nhìn chằm chằm các vị, muốn nuốt sống các vị, vậy thì sẽ có ngày tháng tốt đẹp trôi qua hay không? Mọi người đều tốt mới được. Mỗi một quốc gia, mỗi một khu vực, mỗi một dân tộc, tất cả đều tốt, vậy mới được, phải có tâm lượng như vậy.

Chúng ta thường nói, chúng ta yêu trái đất này, thế giới một nhà, cả thế giới đều tốt, hành tinh khác không tốt thì vẫn còn phiền phức, vẫn còn chiến tranh giữa các hành tinh. Yêu hành tinh của chúng ta, phải yêu cả những hành tinh khác, tận hư không biến pháp giới là một tình yêu thương to lớn chân thành, mới có thể giải quyết được vấn đề. Cho nên các vị xem trong kinh điển Đại thừa thường nói: “tâm bao thái hư, lượng chu sa giới” (tâm trọn khắp hư không, lượng trùm khắp pháp giới). Đó mới là phương pháp giải quyết căn bản vấn đề. Nếu như không có tâm lượng như vậy, các vị muốn thoát ly lục đạo luân hồi thì rất khó. Ấn Tổ nói chúng ta đọc “Cảm Ứng Thiên”, học tập theo “Cảm Ứng Thiên”, đó mới là trí huệ chân thật, là nói với chúng sanh hiện tiền tạo vô lượng vô biên tội nghiệp như chúng ta, cho nên phải nghĩ nhiều một chút, phải nghiêm túc nỗ lực học tập.

Các vị đồng tu, xin chào mọi người. Cảm Ứng Thiên đoạn 58:

“Tự tội dẫn tha, ung tắc phương thuật” (Mình có tội, làm liên lụy kẻ khác; Cản trở tài năng người khác)

Câu phía sau có phạm vi bao gồm rất rộng, ý nghĩa mở rộng càng nhiều. Trong ghi chú là đơn giản lấy vài thí dụ “Phương thuật, như bốc quẻ xem tướng, hay tài năng nghệ thuật, người bình thường dựa vào đó mưu sinh, người cao minh dựa vào đó độ thế, nếu như cản trở khiến cho không được, cũng là khiến con đường của chúng ta không rộng mở, mà bốn phương đa phần là người cơ hàn thất nghiệp vậy.” Mấy câu nói này chúng ta có thể tỉ mỉ suy nghĩ. Hay nói cách khác, phàm là có thể lợi ích xã hội, tạo phước chúng sanh, hết thảy lí luận và phương pháp đều nên được lưu thông không được cản trở. Cho nên Phật trong kinh điển, phần cuối của mỗi một bộ kinh đều có phần lưu thông. Các vị hãy suy nghĩ cái ý này, hi vọng những đạo lý, phương pháp này có thể lưu thông khắp mười phương, thông đạt tam thế, như vậy mới có thể khiến hết thảy chúng sanh đều có được lợi ích. Nếu như chướng ngại lưu thông, tội này nặng rồi. Người thế gian hiện tại, cho dù là trong hay ngoài nước, có một quan niệm sai lầm nghiêm trọng, đó là bảo hộ quyền lợi của chính mình. Quan niệm này là sai lầm. Bảo hộ quyền lợi của chính mình, liền chướng ngại lưu thông. Lợi ích mà chính mình có được, có thể nói là vô cùng có hạn, mà tội nghiệp tạo ra vô lượng vô biên, cái này thì họ không nghĩ tới.

Ở trên kinh điển Phật nói với chúng ta, tài phú là quả báo. Tài bố thí là nhân, bố thí càng nhiều thì quả báo càng sâu dày. Người không chịu bố thí thì có quả báo bần cùng. Người không chịu bố thí pháp thì được quả báo ngu si. Người không chịu bố thí vô uý thì quả báo bị nhiều bệnh đoản mạng. Lời nói này là thật không phải là giả, cho nên ưa thích bố thí tiền tài thì giàu có, ưa thích bố thí pháp thì thông minh trí huệ, ưa thích tu bố thí vô úy thì khỏe mạnh sống lâu. Phú quý, trí huệ, khỏe mạnh sống lâu mà người thế gian truy cầu, nhưng mà những gì làm ra lại hoàn toàn ngược lại. Mặc dù ngược lại, trên thực tế chúng ta nhìn thấy hình như họ cũng đạt được, vậy đây là đạo lý gì? Phật có nói với chúng ta, những gì họ có được đời này là do đời trước tu tích lũy mà có, nhân quả thông qua ba đời. Hiểu được đạo lý này rồi, chư Phật – Bồ tát, đại Thánh Hiền thế gian xuất thế gian, khởi tâm động niệm đều là lợi ích cho xã hội, lợi ích cho chúng sanh, đều hi vọng hết thảy chúng sanh có được phú quý, trí huệ, khỏe mạnh trường thọ. Cho nên từng chút những phương pháp kỹ xảo đó đều chỉ muốn nhanh chóng truyền thụ cho người khác, hi vọng hết thảy chúng sanh ai ai cũng hiểu được, cũng thông đạt, cũng có được, đó là tâm của Thánh Hiền, là tâm của chư Phật – Bồ tát. Làm gì mà có hành vi chướng ngại người khác chứ? Đến suy nghĩ cũng không có.

Trong cửa Phật, thời xưa đích thực là không có. Chúng ta xem phía sau mấy quyển sách xưa. Thời xưa làm gì có bản quyền, nhưng mà trang cuối cùng thường in mấy chữ lớn là “hoan nghênh lưu thông, công đức vô lượng”, hoặc là “hoan nghênh in ấn”, thường là in mấy chữ này. Hiện tại những quyển sách này không như vậy rồi, ngay cả những bản Đại Tạng Kinh thương mại xuất bản, phía sau cũng ghi “sách có bản quyền, không được sao chép”. Trước mắt có thể đạt được chút lợi ích nhỏ, [nhưng] quả báo sẽ là A Tỳ địa ngục, vĩnh viễn không thoát được thân. Nguyên nhân là gì? Họ ăn cắp bản quyền của Phật tổ. Thích Ca Mâu Ni Phật không ủy quyền cho họ, Tổ sư đại đức không ủy quyền cho họ, như vậy gọi là ăn cắp. Những di sản mà Thánh Hiền xưa, chư Phật – Bồ tát lưu lại, là hết thảy chúng sanh trên thế gian ai ai cũng có phần, các vị làm sao có thể độc chiếm chứ? Các vị nghĩ xem tội này nặng biết bao. Chuyện này bị rất nhiều người hiện nay bỏ qua, thậm chí là pháp sư xuất gia cũng bỏ qua điểm này.

Trước đây Pháp sư Diễn Bồi tới Đài Loan, ông ấy rất thích ở chỗ quỹ từ thiện của tôi, tôi tiếp đãi ông rất chu đáo. Ông thấy kinh sách, sách khuyến thiện chỗ chúng tôi in lưu thông trên toàn thế giới, xem một hồi không có sách của ông. Ông tới hỏi tôi, ông ấy nói “pháp sư Tịnh Không, tại sao sách ông lưu thông không có một quyển nào của tôi vậy?”. Tôi nói “pháp sư, sách của ông in có câu sách có bản quyền, không được sao chép, vậy thì ai dám động chứ?”, lúc đó ông ấy mới lắc đầu hối hận. Người học Phật chúng ta, quyết định không được làm chuyện phạm pháp. Các vị nói có bản quyền, vậy tôi sẽ không in của các vị. Các vị có nhân quả của các vị, tôi có nhân quả của tôi, tôi tìm những quyển sách không có bản quyền để in lại. Hiện tại chúng tôi cũng có chút năng lực, chúng tôi có thể tự biên soạn lại để lưu thông. Pháp sư Diễn Bồi nói với tôi, bản quyền của ông bị người ta mua luôn rồi. Lúc đó tôi nói với ông, lúc ông bán bản quyền, sao không đến tìm tôi? Quỹ từ thiện của tôi có thể mua bản quyền của ông, lưu thông trên toàn thế giới. Ông đem bán cho doanh nghiệp, người ta có thể in được bao nhiêu bộ chứ? Có thể bán được bao nhiêu? Giáo hóa của ông không thể phổ biến đến hết thảy chúng sanh. Một đời tâm huyết của ông lại dùng sai chỗ rồi, là dùng sai chỗ rồi. Đây là một thí dụ rất hay. Pháp sư Diễn Bồi là bạn tốt của tôi, chúng tôi ở cùng nhau nên không có gì là không nói được. Cho nên sau đó ông vẫn còn vài quyển sách, vẫn còn chưa bán ra liền giao cho quỹ từ thiện của chúng tôi, đại khái là có hai ba loại, chúng tôi đem in ấn và lưu truyền rộng rãi.

Người hiện tại nhấn mạnh “quyền sở hữu trí tuệ”, chúng ta những người đọc kinh Phật hiểu rõ, quả báo của quyền sở hữu trí tuệ là gì? Là đời đời ngu si. Cạnh tranh ở trong kinh doanh, bảo vệ lợi ích của chính mình, sản phẩm nhất định không để cho người khác sao chép, đều là vì tự tư tự lợi, không phải vì xã hội, không phải vì chúng sanh. Vì xã hội, vì chúng sanh thì phước báo vô lượng vô biên.

Dùng hết tâm cơ, có thể đạt được phước báo không? Hình như không đạt được. Những gì đời này có được là do đời trước tu hành, đời sau thì đáng thương rồi, phước báo tích lũy những đời trước đều bị dùng hết rồi. Đời này không tu phước mà toàn tạo tội nghiệp, cho dù là phát tài, cũng làm chút việc từ thiện nho nhỏ, trả lại cho xã hội, đó chỉ là việc thiện nhỏ, “ung tắc phương thuật”, đại ác! Việc thiện nhỏ không bù nổi việc đại ác. Chúng ta phải hiểu được đạo lý này, phải hiểu được chân tướng sự thật này, khởi tâm động niệm, hành vi tạo tác phải nghĩ tới lợi ích của toàn xã hội, hạnh phúc của hết thảy chúng sanh. Cho nên thư viện, quỹ từ thiện trước đây của chúng tôi, Cư sĩ Lâm hiện nay và Tịnh tông học hội nơi này, hết thảy thư tịch, băng đĩa, CD, VCD xuất bản đều không có bản quyền. Không những không có bản quyền, hơn nữa cũng không có loại nào bán ra ngoài, toàn bộ đều là tặng miễn phí, cúng dường miễn phí, là miễn phí cúng dường. Đây là rất nhiều đồng tu đến Singapore tham quan cúng dường, đến cộng tu, nhìn thấy đạo tràng ngày một hưng thịnh hơn, nguyên nhân gì tạo nên hiện tượng này? Chúng tôi chăm chỉ tu ba loại bố thí, bố thí tài, ẩm thực, quần áo, thuốc men, cái nào chúng tôi cũng chăm sóc rất chu đáo. Cư sĩ Lâm mỗi ngày người tới ăn cơm hơn cả ngàn người, cuối tuần hay ngày lễ thì tới ba bốn ngàn người. Ở nơi đây mỗi ngày cúng dường ba bữa, còn có hai món tráng miệng, hai mươi bốn tiếng cung cấp không gián đoạn, một đồng tiền cũng không thu, hoan nghênh các vị tới ăn. Bất luận là các vị học Phật hay không, các vị hủy báng Phật, nhục mạ Phật, các vị đến ăn cơm, chúng tôi đều rất hoan nghênh.

Bố thí pháp còn làm nhiều hơn. Bố thí tài, chúng tôi còn cúng dường cho các tôn giáo khác, dân tộc khác, đối tượng bố thí của chúng tôi là toàn thế giới. Có không ít người nhìn thấy, hỏi cư sĩ Lý Mộc Nguyên, Lý Mộc Nguyên cư sĩ hiện tại là viện trưởng của Cư sĩ Lâm, hỏi là “tiền của các vị từ đâu mà có, sao lại nhiều như vậy”. Lý cư sĩ trả lời rất hóm hỉnh, “Chúng tôi có ông chủ hỗ trợ phía sau, là ông chủ đại phú quý, đại trí huệ”, “vậy ông chủ đó là ai?”, là “A Di Đà Phật”. Chúng ta chỉ cần nghiêm túc nỗ lực mà làm, chứng thực được đạo lý mà Phật nói trên kinh điển và chân tướng sự thật, chính là càng thí càng nhiều. Cho nên các vị không cần sợ hãi, tâm lượng của các vị phải mở rộng, phục vụ cho xã hội đại chúng, phục vụ cho hết thảy chúng sanh, không phân biệt chủng tộc, không phân biệt quốc gia, không phân biệt tôn giáo tín ngưỡng, hết thảy đều phục vụ bình đẳng, tâm yêu thương chân thành không có chút đố kị nào. Trước đây mọi người trong kinh điển thấy Phật nói như vậy, không nhìn thấy được chân tướng sự thật, hiện tại chúng tôi ở đây làm rồi, các vị nhìn thấy rồi. Nơi này tu đại bố thí, cho nên tiền tài nườm nượp kéo đến. Các vị hỏi tôi từ đâu mà có? Tôi cũng không biết, Lý cư sĩ cũng không biết. Tóm lại sự thật nói với chúng ta, sự bố thí ở Cư sĩ Lâm, không hề lấy một đồng nào của mọi người, cũng chưa từng đi hóa duyên, không có quyên góp, đó là sự thật. Một năm 365 ngày, ngày ngày đều cung cấp đồ ăn thức uống, chưa từng mua gạo, chưa từng mua rau, chưa từng mua dầu muối, đều do các nơi tự động mang đến tặng. Biết được nơi này là đạo tràng bố thí rộng rãi, cho nên rất nhiều đồng tu vui vẻ tự mình tới tặng.

Lần trước chúng tôi tới thăm đạo Cơ Đốc, các bạn bè bên đạo Cơ Đốc hỏi chúng tôi, nói “Phật giáo các vị hình như rất ít làm các hoạt động từ thiện cho người lớn tuổi”. Lý Mộc Nguyên cư sĩ trả lời là chúng tôi làm không ít, còn làm nhiều hơn các vị, nhưng mà chúng tôi không có viện dưỡng lão. Người lớn tuổi chỗ chúng tôi có những hoạt động từ thiện gì? Các vị đến nhà bếp ở lầu dưới của Cư sĩ Lâm mà xem, mỗi ngày đều có mấy trăm người lớn tuổi, ở đó vui vẻ nói cười, ở đó làm nghĩa công, ở đó nhặt rau, rửa rau, giúp đỡ trong nhà bếp. Cho nên chúng tôi đối với việc chăm sóc người lớn tuổi, để cho người lớn tuổi ở đó tu phước tu huệ. Cho nên mỗi một ngôi chùa đều là một viện dưỡng lão. Viện dưỡng lão này mở cửa tự do, cũng có người sống ở đó, cũng có người sáng đến chiều về, để họ làm những công việc mà chính họ hoan hỷ. Họ ở đó lao động, thân tâm khỏe mạnh, một mặt lao động, một mặt nghe kinh, một mặt niệm Phật. Cuộc sống như vậy sung túc biết bao, các tôn giáo khác chưa làm được như vậy. Chúng tôi cố gắng tu bố thí pháp, nhìn mọi người trên dưới Cư sĩ Lâm, thật sự trí huệ tăng trưởng, pháp hỉ sung mãn. Các vị xem có gặp người nào mà nét mặt không tươi cười, không thân thiết chào hỏi chứ? Đó là một đại gia đình vô cùng ấm áp, mỗi một người thân thể đều thực sự khỏe mạnh sống lâu.

Chúng tôi gần đây có mở một phòng mạch Đông y, phục vụ cho đại chúng xã hội, người trong Cư sĩ Lâm đi tới phòng mạch khám tôi vẫn chưa thấy qua. Cho nên đạo tràng này tu học như lý như pháp, khởi tâm động niệm, ngôn ngữ tạo tác của mỗi người không đâu là không lưu thông đại pháp, không đâu là không niệm niệm nghĩ tới cống hiến một phần tâm lực của chính mình, vì xã hội tạo phước, vì hết thảy chúng sanh tạo phước. Cho nên Phật pháp chính là thực hành ở chỗ này, chứ không phải là ngày ngày nói ở giảng đường rồi thôi, hoàn toàn thực hành, hoàn toàn thể hiện ra.

Mỗi một câu một chữ dạy bảo của Phật Đà trong kinh điển đã biến thành hành vi trong cuộc sống thực tế của chúng ta, biến thành tư tưởng, ý nguyện của chúng ta, đó chính là học Phật. Đương nhiên lỗi lầm của chúng ta vẫn còn rất nhiều, con người không phải Thánh Hiền, làm sao mà không có lỗi lầm chứ? Mỗi ngày đọc kinh, nghiên cứu kinh luận, sửa đổi tự làm mới mình, đem cảnh giới của chính mình không ngừng nâng cao lên, đem sự nghiệp lợi ích của chúng sanh ngày ngày mở rộng, phát triển thêm. Những bạn đồng tu chí đồng đạo hợp của chúng ta ngày nay, bao gồm các bạn đồng tu trên toàn thế giới, chúng ta nên hiểu được, cùng nhau nỗ lực, tinh tấn không lười biếng mới chân thật độ mình độ người. Hàm ý trong hai câu này vô cùng sâu rộng, nói cũng không hết, chúng ta tỉ mỉ tìm cầu ở trong cuộc sống hàng ngày.

Được rồi, thời gian hôm nay đã hết, chúng ta chỉ học đến chỗ này. A Di Đà Phật!