Nghi lễ và Sách Phật học · Sách Phật học · Tác giả và toàn tập › Tịnh Không
Thái Thượng Cảm Ứng Thiên Giảng Giải
- Thông tin
- Nguồn: adidaphat.net
Tập 126
Các vị đồng học, xin chào mọi người!
Xin mời mở đoạn thứ 120 của Cảm Ứng Thiên:
“Hựu uổng sát nhân giả, thị dịch đao binh nhi tương sát dã.” (Lại còn những kẻ giết oan người khác, sẽ đổi lại bị giết trong chiến tranh).
Đoạn phía trước đã giảng về việc “cướp ngang tài vật của người khác”. Sự việc này thuộc về trộm cắp, trộm cắp nhất định phải mắc nợ, mắc nợ rồi đương nhiên phải trả nợ. Phật nói rất rõ cho chúng ta, những điều Phật nói đều là sự thật: nhân quả thông ba đời. Vì vậy nợ tiền thì phải trả tiền.
Đoạn này nói về sát sanh, sát sanh là nợ mạng, nợ mạng nhất định thì phải đền mạng. Từ đó có thể biết “giết” và “trộm” đích thực là tự hại chính mình, nhất định không chiếm được chút tiện nghi nào, một chút lợi ích nào ở điều này. Nếu như chúng ta hiểu được đạo lý này, hiểu rõ chân tướng sự thật thì nhất định không làm những việc như vậy. Ngược lại, không trộm cắp thì được đại phú quý, không sát sanh thì được trường thọ. Bạn nghĩ xem phú quý, mạnh khỏe, sống lâu đều là những thứ mà con người mong cầu, vì sao lại tạo những ác nghiệp này làm tổn hại đến tài mệnh của chính mình, điều này ngu si đến cực điểm. Trong chú giải nói rất hay, tuy là nói không nhiều nhưng quả thật có thể nhắc nhở chúng ta phải xem trọng sự thật này.
Chú giải nói “thượng ngôn hoạnh thủ” nghĩa là phần trước nói về chuyện ngang ngược chiếm đoạt tài vật của người khác, “nhi dĩ uổng sát kế ngôn giả” thì kế đó nói về chuyện chết chóc oan uổng. “Chuyện giết chóc oan uổng thường là do khởi nguồn từ yêu mến tài sản, tiếc nuối tài sản mà ra”. Từ xưa đến nay trong và ngoài nước, chúng ta nghe được những sự việc như vậy quá nhiều rồi, nhìn thấy cũng rất nhiều. Đặc biệt là vào thời cận đại này, chúng ta hầu như ngày nào cũng đều nhìn thấy từ thông tin của báo chí, tạp chí.
“So với câu nói của Mạnh Tử: có khác gì so với chính mình ra tay giết đâu, thì ngữ ý giống nhau, đều là lời trực tiếp, thẳng thắn nhất. Nói đại lược về nguyên do của chuyện giết chóc oan uổng thì có bảy điều”. Việc giết người oan uổng có bảy thí dụ. Con người, đây là trong kinh Phật nói, mạng có thân mạng, có huệ mạng. Giết người, thông thường chỉ biết là đoạn thân mạng của người khác, còn có một loại khác là chướng ngại huệ mạng của người khác, đoạn huệ mạng của người khác, tội lỗi đó còn nặng hơn so với tội giết thân người. Đạo lý và sự thật này quả thật nếu không phải đại Thánh đại Hiền thì không thể nói ra. Giết thân mạng người, thông thường theo thế tục thì có cách nói như thế này: sau bốn mươi chín ngày họ lại đi đầu thai. Nếu họ bị người khác giết oan, phước lộc của họ vẫn chưa hết thì họ lại đầu thai vào cõi người, hai mươi năm sau lại là một trang hảo hán. Điều này là nói hiện tượng luân hồi nhân quả tuần hoàn, đây là sự thật, họ sẽ đến báo thù. Bạn xem lão cư sĩ Hoàng Niệm Tổ, hình như ở phía cuối quyển sách nhỏ Cốc Hưởng Tập có ghi một đoạn công án, một câu chuyện: Có một người, con người này cũng có thể nói là tương đối có thiện căn, người này có thể nhớ được sự việc của đời trước. Ông bị Quốc Dân Đảng giết chết nên căm hận Quốc Dân Đảng. Quốc Dân Đảng vì sao lại giết ông? Vì ông làm thổ phỉ, bị họ bắt rồi xử bắn. Sau khi chết, ông lại đầu thai, cũng không đến nỗi tệ, lại đến cõi người, vào Đảng Cộng Sản và đi giết Quốc Dân Đảng, oan oan tương báo, giết đi giết lại không bao giờ ngừng dứt. Bạn giết người khác, người khác lại giết bạn. Đây là số ít những người có thể nhớ được sự việc của đời quá khứ. Hãy đem nghiệp nhân quả báo nói ra, gặp được người hiểu rõ khai thị cho họ, nói rõ cho họ, bản thân họ cũng tự suy nghĩ là sự việc này làm không được như pháp, không được đúng đắn. Thánh Hiền nhân dạy chúng ta hành vi chính đáng chính là “Oan gia nên giải không nên kết”, hà tất phải kết oán với người. Tận lực hóa giải oan kết, mọi người đều chung sống hòa bình, cùng nhau giúp đỡ hợp tác, điều này tốt biết bao. Hà tất phải đòi nợ trả nợ, lại muốn oan oan tương báo hay sao? Ân oán hết đời này đến đời khác chính là nhân tố đầu tiên trong quả báo luân hồi. Nói tóm lại, những điều này đều sanh khởi từ tham sân si mà ra, cho nên Phật gọi “tham sân si” là tam độc phiền não. Ba cái độc này nếu không tiêu trừ thì không những luân hồi vô tận kiếp mà vĩnh viễn không thể rời khỏi ba đường ác. Trong Kinh Địa Tạng Bồ tát Bổn Nguyện nói rất hay, chúng ta thường xuyên đọc tụng, cần phải ghi nhớ. Bồ tát từ bi độ chúng sanh trong đường ác, chỉ cần bạn có một mảy may thiện căn thì Bồ tát đều giúp đỡ bạn siêu sanh, bạn lại được thân người, [nhưng] không bao lâu lại trở về đường ác, bạn không thể từ cõi người siêu sanh lên trên, mà xoay một vòng từ cõi người lại trở về ba đường ác. Hiện tượng và nhân quả này, chúng ta nhìn thấy rất rõ, chỉ cần bạn bình lặng quan sát một chút thì ở ngay xung quanh chúng ta, ở ngay trước mắt chúng ta, chúng ta có thể không cảnh giác sao? Không cảnh giác là ngu si, vẫn tùy thuận theo phiền não, vẫn tùy thuận theo tập khí, điều này trong kinh gọi là “kẻ đáng thương xót”, gọi là “nhất xiển đề”. “Nhất xiển đề”, “kẻ đáng thương xót” không phải nói người khác, trong kinh Phật từng câu từng chữ đều là nói chính chúng ta, chúng ta phải nên cảnh giác, phải nên giác ngộ. Ở chỗ này, trong chú giải lấy bảy thí dụ cho chúng ta.
Một là “xử án”, do pháp quan ăn hối lộ của người khi xử án, khiến cho kẻ khác bị oan khuất, giết oan người khác, đây là loại thứ nhất của việc giết oan người, từ xưa đến nay trong và ngoài nước đều có. Thứ hai là “hành sư”, “hành sư” có ý nghĩa gì vậy? Là hành quân, chữ “sư” ở đây có nghĩa là quân đội, khi hành quân đi chiến đấu đã buông lỏng cho quân lính thuộc hạ đi cướp bóc tài sản của người dân, vô cớ giết hại hòng mạo nhận chiến công. Những sự việc này trong lịch sử có rất nhiều. Cho nên chúng ta quan sát từ trên lịch sử, từ xưa đến nay người làm đại tướng có thể có con trai con gái tốt, có đời sau tốt quả thật là rất hiếm, nguyên nhân gì vậy? Là do lạm sát người vô tội, chỉ có người làm tướng hiểu rõ lý, đọc sách Thánh Hiền, yêu thương và bảo vệ người dân, điều này rất hiếm có thì thế hệ sau sẽ vô cùng tốt. Trong lịch sử Trung Quốc, nổi tiếng nhất chính là Quách Tử Nghi, là một vị tướng có học thức, thế hệ sau của ông rất tốt. Cho nên chúng ta tỉ mỉ quan sát trên lịch sử, phàm là người không yêu quý nhân mạng thì thế hệ sau của những tướng soái này đều vô cùng thê lương, thậm chí cũng không thể bảo toàn tính mạng cho chính mình, những sự việc này nhiều vô cùng. Thứ ba là “dùng thuốc”, điều này nói về thầy thuốc, ngày nay loại thầy thuốc này rất nhiều. Bệnh của bạn vốn rất đơn giản, rất dễ chữa khỏi, nhưng họ mong muốn kiếm được tiền nên cố tình không chữa cho bạn khỏi bệnh. Vì sao vậy? Vì bạn sẽ phải ngày ngày nhờ họ, ngày ngày đến nộp tiền khám bệnh cho họ. Cái tâm này rất xấu, giống như giết người, kéo dài bệnh tình của người, bệnh nhẹ kéo dài thành bệnh nặng, đến cuối cùng thì không thể chữa khỏi. Điều này là có ý giết người, còn nặng hơn so với tội vô ý giết người, mục đích chẳng qua là để có được tiền tài mà thôi. Thứ tư là “phá thai”, ngày nay gọi sự việc này là nạo phá thai. Nạo thai là giết người, tội lỗi cực nặng, người hiện nay không biết đạo lý này. Bạn xem Phật nói: Đứa trẻ này đầu thai vào nhà bạn là có bốn loại nhân duyên với nhà bạn. Có báo ân, nếu đến báo ân, bạn giết chết nó thì ân biến thành oán thù rồi, bạn nói xem có phiền phức hay không? Nếu đến để báo thù báo oán, vậy thì lập tức trở thành oán lại càng thêm oán, càng nặng thêm. Cho nên nhất quyết không được làm sự việc này, là tội nghiệp cực kỳ nặng. Đọc kinh Phật mới hiểu được sự đáng sợ của nghiệp nhân quả báo này. Người thế gian vì sao hiện nay lại làm việc này một cách phổ biến như vậy? Chúng tôi thường xuyên ngồi xe đi ra ngoài nhìn thấy trên thành xe có một dòng quảng cáo là: “Nạo hút thai giá một ngàn hai trăm đồng”, đây là quảng cáo của bác sĩ chuyên môn nạo hút thai cho khách hàng. Những bác sĩ này, nói hơi khó nghe thì chính là “đồ tể”, chuyên môn giết người, họ giết một người được bao nhiều tiền? Chỉ được một ngàn hai trăm đồng mà thôi, tội lỗi này rất kinh khủng, cuộc đời này bạn nợ bao nhiêu mạng người chứ? Lợi ích bạn có được là bao nhiêu mà lại đi làm việc ngu ngốc này! Thế gian có rất nhiều ngành nghề mưu sinh khác thì không làm, lại đi làm cái nghề này. Việc này gọi là giết người. Giết súc sanh thì càng không cần phải nói nữa, còn giết nhiều hơn. Súc sanh cũng là sinh mạng, bạn giết một mạng thì tương lai bạn phải trả nợ một mạng cho nó. Vì sao trên thế gian này lại có chiến tranh? Vì sao lại có máu đổ? Chẳng qua là quả báo của sát nghiệp. Phật nói rất hay: Nếu muốn thế gian vĩnh viễn tránh được kiếp nạn đao binh, kiếp đao binh chính là nạn chiến tranh, muốn vĩnh viễn tránh được nạn chiến tranh thì Phật nói một câu: “Trừ phi chúng sanh không ăn thịt nữa”. Nếu chúng sanh hoàn toàn đoạn tuyệt ăn thịt thì chiến tranh trên thế gian sẽ không còn nữa, sẽ thật sự có thể tránh được. Hay nói cách khác, bạn vẫn còn muốn ăn thịt chúng sanh thì bạn sẽ không thể tránh được tai họa của chiến tranh. Chúng ta học Phật, đặc biệt là niệm Phật, cầu mong ngay trong đời này vĩnh viễn thoát khỏi lục đạo luân hồi, vãnh sanh thế giới Tây Phương Cực Lạc, các bạn nghĩ xem vẫn có thể ăn thịt được nữa không? Tuy là trong kinh Phật không nói điều này nhưng bản thân chúng ta phải nghĩ đến, nếu vẫn còn ăn thịt thì nhất định là không như pháp. Hay nói cách khác, nếu bạn có thể đoạn dứt việc ăn thịt thì việc vãng sanh Tây Phương Cực Lạc sẽ có phần, nếu vẫn chưa thể đoạn dứt, miễn cưỡng mà nói “tôi ăn tam tịnh nhục” thì việc vãng sanh quả thật không chắc chắn, lý và sự đều phải rõ ràng, đều phải hiểu rõ. Thứ năm là “bọn sâu mọt trong nha môn, lường gạt tài sản, hãm hại, giấu diếm cấp trên, hoành hành ngược đãi”. Sự việc này Trung Quốc từ xưa đến nay đều có, trong thời kỳ kháng chiến, tôi đi học ở Quý Châu, người dân tộc thiểu số ở khu vực Tương Tây và Vân Quý nuôi trùng độc, dùng trùng độc hại người đa số là vì mưu tài hại mạng nên đã làm những việc này. Thứ sáu là “Phong thủy, chuyển dời phần mộ hại người, khiến cho người ta lâm vào cảnh tuyệt địa, vướng mắc tai họa”. Bạn xem thầy phong thủy thường là vì ham muốn tiền tài mà phá hoại phong thủy của người khác, dụng ý này bất thiện rồi. Đối với sự việc này, trong Kinh A Nan Vấn Sự Phật Cát Hung, Phật nói rất rõ ràng, nói rất minh bạch, Phật đã nói rõ nguyên cớ đạo lý của việc đó. Phong thủy theo cách nói hiện nay thì chính là hoàn cảnh sinh sống. Con người chúng ta có hoàn cảnh sinh sống, quỷ thần cũng có hoàn cảnh sinh sống, chúng ta phá hoại hoàn cảnh sinh sống của quỷ thần thì cũng tạo ra tai họa. Trong Giới Kinh, Phật nói với chúng ta: Cây cao hơn đầu người thì đều có thần cây. Thần cây là gì? Là do có một số linh quỷ nương dựa vào cái cây đó, nơi mà họ nương dựa vào thì chính là nhà của họ, họ ở tại nơi đó, không phải là cây thành tinh biến thành thần, mà là có quỷ thần cư ngụ tại chỗ đó. Cho nên Phật nói với các Tỳ kheo, trước đây ở trên núi dựng lều tranh thì phải lấy vật liệu tại chỗ mà dựng lều, nên đương nhiên phải chặt cây. Khi chặt cây thì nhất định là trước ba ngày phải tế lễ, tụng kinh, chúc nguyện, mời họ chuyển nhà, thông báo trước với họ, muốn dùng nhà của họ để dựng lều tranh tu hành. Quan hệ giữa người và người phải xử lý cho tốt, quan hệ giữa người và quỷ thần cũng phải xử lý cho thật tốt, mời họ chuyển nhà, không phải là tùy ý có thể chặt phá. Ngày nay thiên tai nhân họa nhiều như vậy, rốt cuộc do đâu mà phát sinh? Không ai hiểu được, người ngày nay chỉ nói đến khoa học, khoa học vẫn chưa đạt đến trình độ này. Điều này cũng thuộc về việc giết người. Thứ bảy là “thầy dốt”, điều này gọi là giết huệ mạng người. Chữ “sư” ở đây có nghĩa là thầy, khiến cho người khác lỡ làng suốt đời, làm hại con em của người ta. Việc giết người này không giống như bình thường, một bên là giết thân mạng, một bên là giết huệ mạng. Tội lỗi như nhau. Kết luận phía sau nói: “Nếu không mắc phải nhân họa, ắt sẽ bị trời trừng phạt. Tuy nói là giết người khác, rốt cuộc sẽ là giết mình!” Đặc biệt là tội giết huệ mạng của người, điều này trong kinh Phật nói: Tội nghiệp này so với tội giết thân mạng không biết là nặng hơn bao nhiêu lần. Sự việc thế này, chúng tôi trước đây đã từng giảng Phát Khởi Bồ tát Thù Thắng Chí Nhạo Kinh, các bạn đọc bộ kinh này rồi sẽ hiểu, liền biết được phá hoại người khác học Phật, chướng ngại người khác học Phật thì tội lỗi này nặng đến mức nào. Kinh vừa mở đầu, Phật lấy một thí dụ: Có hai vị Tỳ kheo giảng kinh thuyết pháp, có một số người vì đố kỵ nên gây chướng ngại, tung tin đồn thất thiệt, khiến cho thính chúng mất đi lòng tin đối với hai vị Pháp sư này, nên đạo tràng giảng kinh này bị phá hoại. Người tạo tác tội nghiệp này, chúng ta thấy trên trong kinh nói là bị đọa địa ngục mười tám triệu năm, đây là thời gian nhân gian của chúng ta. Địa ngục và nhân gian có sự chênh lệch thời gian rất lớn. Cảm thọ trong địa ngục là vô lượng kiếp, cho nên có câu “sống một ngày bằng một năm”, hà tất phải tạo tác tội nghiệp này. Ý niệm vừa chuyển, tùy hỷ công đức, vậy thì phước báo của bạn sẽ là vô lượng vô biên. Tùy hỉ chính là quyết không có đố kỵ, quyết không có phá hoại mà là hoan hỉ tán than. Khuyên bảo người khác chịu khó học tập thì công đức này của bạn sẽ giống như công đức giảng kinh thuyết pháp vậy, quả báo thù thắng chẳng thể nghĩ bàn. Bạn xem có một câu nói rất hay là “họa” và “phước” đều ở tại một niệm, một niệm giác thì đời này chúng ta tu vô lượng vô biên phước báo, một niệm mê thì tạo vô lượng vô biên tội nghiệp. Phật Bồ tát có ân đức như thế nào đối với chúng ta? Ân đức lớn như thế nào thì các bạn có thể thể hội được từ chỗ này. Đây là chư Phật thật sự cứu độ chúng ta, chúng ta cần phải cảm ân, dùng phương pháp gì để cảm ân? Đó chính là y giáo phụng hành, thật sự nghe hiểu rồi, tin tưởng rồi, chăm chỉ nỗ lực thực hiện. Điều này chính là báo ân Phật.
Các vị đồng học, xin mời mở Cảm Ứng Thiên ra đoạn thứ 121:
“Thủ phi nghĩa chi tài giả, thí như lậu bô cứu cơ, chậm tửu chỉ hạt. Phi bất tạm bão, tử diệc cập chi.” (Kẻ chiếm giữ tài sản phi nghĩa, thí như dùng thịt nhiễm độc để cứu đói, dùng rượu ngâm lông chim Trấm để khỏi khát, không những chẳng thể tạm no mà còn phải chết.)
Trong chú giải vừa mở đầu đã nói với chúng ta: “Đoạn này lại nói rõ sự tai hại do tham lợi. Do cái tâm ham lợi của người đời nặng nề, cho nên Thái Thượng Ngài chẳng kiêng nể dùng lời lẽ nặng nề, nhắc đi nhắc lại. Đức Thái Thượng lòng đau đáu, căn dặn nhiều lượt, tấm lòng tha thiết ấy đã đạt tới tột bậc”. Những lời nói này vô cùng khẩn thiết, từng câu chân thật. Giáo huấn của Thánh Hiền nhân, không ngại sự lặp lại. Không giống như văn học của thế gian, văn học xem trọng ở thẩm mỹ, tránh sự nhắc lại. Người Trung Quốc thời xưa yêu cầu đơn giản rõ ràng, thế nhưng Phật Bồ tát là khuyến hóa chúng sanh, tập khí của chúng sanh vô cùng nặng, nhất định không thể dùng mấy câu nói, hay nói mấy lượt là có thể khiến cho họ quay đầu. Cho nên các Ngài tận lực khô hơi rát họng, không ngại nhắc lại căn dặn nhiều lần. Chúng ta nhìn thấy trong rất nhiều kinh Phật, trong một bộ Kinh Đại Bát Nhã mà hai câu “vô sở hữu” và “bất khả đắc” lặp lại mấy ngàn lần, khiến cho người đọc có ấn tượng sâu sắc. Tuy rằng Kinh Kim Cang không dài, chỉ có hơn năm ngàn chữ thế nhưng câu “thọ trì đọc tụng, vì người diễn nói” đã lặp lại mấy mươi lần. Phàm là khai thị quan trọng thì Phật Bồ tát luôn luôn không ngại nhắc đi nhắc lại. Tác phẩm Cảm Ứng Thiên này là do người Trung Quốc viết ra, những chỗ lặp lại không nhiều, không giống như kinh giáo của nhà Phật. Thế nhưng khi nói đến sự quan trọng của nghiệp nhân quả báo của “sát, đạo, dâm, vọng” thì vẫn nhắc lại vài lần. Ý nghĩa này, chúng ta cần phải thể hội một cách sâu sắc. Đặc biệt đối người trong xã hội hiện đại này, họ mê quá lâu rồi, sức mạnh mê hoặc của xã hội quá mạnh, nếu không phải là ngày ngày nhắc đi nhắc lại thì người không bị mê hoặc, không bị đọa lạc trong xã hội này nhất định là người tái lai, nhất định không phải là phàm phu. Phàm phu nhất định không làm được như vậy.
Tôi nghe một số đồng tu nói với tôi, ở Trung Quốc có rất nhiều Pháp sư trẻ tuổi có tài, có chí hướng học tập giảng kinh, phát nguyện hoằng pháp lợi sanh. Họ rất khó khăn mới có cơ hội đến Hồng Kông hay đi ra nước ngoài để học tập, thế nhưng chẳng bao lâu sau, nghe nói họ hoàn tục rồi, họ thối lui đọa lạc rồi. Nguyên nhân do đâu? Là do không kháng cự được sự mê hoặc của danh lợi bên ngoài, không kháng cự được sự mê hoặc của ngũ dục lục trần. Điều này thể hiện đầy đủ điều mà Phật pháp nói: Thời kỳ mạt pháp, pháp nhược ma cường. Thế nào là pháp nhược? Là năng lực học tập, tu dưỡng đối với Phật pháp của chúng ta quá yếu. Thế nào là ma cường? Là sức mạnh mê hoặc bên ngoài quá lớn, đây chính là ma cường. Phát tâm tốt như vậy nhưng không kháng cự được sự dụ hoặc, điều này từ xưa đến nay không có ngoại lệ. Xã hội thời xưa nhân tâm thuần phác, cũng có sức mạnh mê hoặc nhưng không lớn mạnh như hiện nay, người hơi có chút đạo tâm vẫn có thể giữ vững được ở trong hoàn cảnh đó. Bạn xem Tổ Sư Đại Đức xây dựng đạo tràng bồi dưỡng nhân tài vẫn phải đặt trong núi sâu, cắt đứt với thành thị và nông thôn. Chúng ta có thể tưởng tượng được sự khổ tâm của các Ngài. Sống ở trong núi sâu thì phương diện cung ứng vật chất đều không thuận tiện, đều phải cần nhân công vận chuyển. Đây là vì điều gì? Chúng ta hiện tại hiểu ra rồi, là cố gắng hết sức giảm thiểu ngoại duyên cho người sơ học, giảm thiểu sự dụ hoặc ở bên ngoài để khiến cho tâm của họ được định. Đến sau khi thật sự hiểu rõ thông đạt đối với nhân quả, sự lý của vũ trụ nhân sanh, có thể chịu đựng được sự khảo nghiệm, lúc này mới cho họ xuống núi, gánh vác sứ mạng giáo hóa chúng sanh. Nếu không có năng lực này, không có trí huệ này thì nhất định không thể rời khỏi chùa, nhất định không thể xa rời lão sư. Đây là đại ân đại đức của lão sư cùng với các bạn học trong đạo tràng đã cho chúng ta tăng thượng duyên tu học thù thắng nhất. Thời xưa có thể như thế, nhưng hiện nay khó rồi, hiện nay khó ở chỗ nào? Phong khí xã hội thay đổi rồi, trào lưu thay đổi rồi, ngày nay toàn thế giới đều ưa chuộng mở cửa tự do dân chủ. Trong Phật pháp có nói mở cửa tự do dân chủ hay không? Xin nói với các bạn là có nói. Đến khi nào nói mở cửa tự do dân chủ vậy? Là sau khi minh tâm kiến tánh. Cho nên thế giới Hoa Tạng, thế giới Cực Lạc, Nhất Chân pháp giới là mở cửa, là tự do, một mảy may hạn chế cũng không có. Thế nhưng dạy học trong thập pháp giới, trong lục đạo thì không được, vì những chúng sanh này chưa giác ngộ, nên cần phải nghiêm túc quản lí giáo dục, không nghe quản giáo nhất định không thể thành tựu. Đề xướng mở cửa tự do dân chủ, hiện nay là phong khí, nếu chúng ta phản đối thì điều này sẽ không hợp với trào lưu. Trên thực tế, việc phá hoại chánh pháp chính là cái khẩu hiệu này, nó đã phá hoại sự an định của xã hội, phá hoại hòa bình thế giới. Các bạn cần phải hết sức bình tĩnh mà tư duy, quan sát thì bạn mới có thể hiểu được. Con người khi chưa giác ngộ, vẫn là tự tư tự lợi, vẫn là danh văn lợi dưỡng, vẫn là tham sân si mạn. Đại Thánh đại Hiền thế xuất thế gian cho bạn sự tự do có giới hạn, mở cửa tự do dân chủ có giới hạn. Giống như trường học quản lý học sinh, các em học sinh vô tri, nên người quản giáo phải cần rất nghiêm khắc. Hay nói cách khác, mức độ mở cửa tự do dân chủ rất nhỏ. Lên đến trung học, tuổi của các em lớn dần, trí huệ dần dần mở ra thì mở cửa tự do dân chủ lại mở rộng thêm cho các em một chút nữa. Lên đến đại học thì các em có năng lực phân biệt chánh tà, đúng sai thì sự mở rộng này lại lớn hơn một chút nữa. Thánh Hiền nhân giáo hóa chúng sanh cũng là như vậy. Cho nên đến khi hoàn toàn mở cửa thì đó là Pháp Thân đại sĩ, kiến tư phiền não của bạn bị phá rồi, trần sa vô minh cũng đều bị phá rồi, như vậy mới có thể được. Nếu còn ở trong địa vị phàm phu mà mở cửa không hạn chế thì điều này sẽ chướng ngại sự tu học của chúng ta, nhất định sẽ tăng trưởng phiền não, không phải là tăng trưởng trí huệ, khiến cho tâm tự tư tự lợi, tâm tham sân si mạn ngày một tăng trưởng. Điều này là chướng đạo, phàm là chướng đạo thì đều là thủ đoạn mà ma làm hại chúng sanh, không phải là phương pháp mà Phật cứu độ chúng sanh, chúng ta cần thể hội từ chỗ này. Giáo huấn của Thánh Hiền nhân hoàn toàn không tương đồng cùng với văn học của người thế gian. Kinh Phật được phiên dịch ở Trung Quốc ít nhiều đều thuận theo thói quen của người Trung Quốc, đã giảm bớt không ít những chỗ lặp lại, làm đơn giản hóa. Cổ Đại Đức đã nghĩ đến việc này, vẫn giữ lại một phần trùng lặp, đây là những chỗ không thể không bảo tồn. Nếu hoàn toàn căn cứ vào tiêu chuẩn của Trung Quốc thì Phật pháp sẽ không độ được người Trung Quốc. Thế nên cách hành văn của kinh Phật trong lịch sử văn học gọi là “biền thể văn”, không phải là văn pháp chính quy của Trung Quốc mà là thuộc về “biền thể văn”. Thông thường mà nói thì văn Bạch Thoại sẽ dễ hiểu hơn so với cổ văn Trung Quốc. Nói tóm lại, hy vọng người khác vừa xem liền có thể hiểu rõ, đều có thể thọ dụng, điều này là trí huệ, thiện xảo, phương tiện của Pháp sư dịch kinh. Cho nên ở phần cuối của Thái Thượng Cảm Ứng Thiên lại đặc biệt nhắc lại “sát đạo dâm”, đây là lấy thí dụ để nói rõ, tạo tác “sát đạo dâm” có tội nghiệp cực nặng.
Thời xưa “phù” có nghĩa là thịt khô, “lậu” là hư hỏng, thối rữa, người ngày nay nói trong thịt này có vi khuẩn, không thể ăn được. “Trấm tửu”, mọi người đều biết đây là rượu độc. Bạn đói, bạn khát, bạn dùng những thứ này làm thức ăn thức uống thì không những chẳng thể “tạm no, mà còn phải chết”. Trong chú giải nói: “Những tội như dâm, sát, hung ác, phản nghịch v.v. người đời chẳng dễ làm, mà hạng người như vậy cũng chẳng thấy nhiều”. Đó là những điều người thời xưa nói, người ngày nay những chuyện như “dâm, sát, hung ác, phản nghịch”, “phản nghịch” ở đây có nghĩa là làm trái với luân thường. Ngày nay ở thế gian này, chúng ta thường nghe thấy, con cái giết cha mẹ, anh em tàn sát lẫn nhau, bạn bè tàn sát lẫn nhau, những việc như thế rất thường gặp. Trước đây không dễ gì thực hiện, không dễ nhìn thấy, nhưng ngày nay rất dễ nghe thấy, chúng ta thường thấy trên báo chí, bạn nói xem xã hội này có đáng sợ hay không?
“Chỉ riêng phương cách để chiếm đoạt tài sản của người khác là thiên biến vạn hóa, chẳng thể nói trọn hết được”, việc chiếm giữ tài sản phi nghĩa thì thời xưa cũng thường xuyên gặp phải. “Trong thiên hạ, không có ngày nào chẳng dùng đến tiền tài, cho nên trong thiên hạ, chẳng có ai không lấy tiền tài”. “Bất nghĩa” có nghĩa là không nên chiếm giữ, là bạn không xứng đáng có được, mà toàn dùng rất nhiều thủ đoạn không chính đáng để giành lấy, họ không biết được hậu quả tai họa rất lớn, họ không suy nghĩ đến việc này. Trong kinh Phật nói với chúng ta: nhân quả thông ba đời. Nợ mạng nhất định phải trả mạng, nợ tiền nhất định phải trả tiền, không trốn tránh được, hà tất phải gánh cái nợ của kiếp sau, đây là việc làm không có trí huệ nhất, là việc làm ngu xuẩn nhất. Có người nói với tôi: hôm nay trên báo chí nói việc Hàn Quốc giết mấy chục vạn con bò, sát sinh là phải đền mạng. Mấy mươi vạn con bò này chẳng lẽ không có tâm báo thù hay sao? Nếu chúng đến báo thù thì bạn làm sao có thể gánh vác nổi chứ? Trong kinh Phật nói: những kiếp nạn do sát sinh chiêu cảm chính là đao binh kiếp, là chiến tranh. Vì sao mà có chiến tranh? Là do oan oan tương báo. Làm thế nào để hóa giải? Dùng tâm từ bi mà hóa giải. Những con bò này, những gia súc mà bạn nuôi bị bệnh rồi là đều thuộc về nghiệp báo, vì sao chúng lại sanh bệnh? Là do tâm tham của con người khiến cho chúng sanh bệnh. Người Trung Quốc thời xưa nói rất hay: bệnh từ miệng vào. Thức ăn mà các bạn cho gia súc ăn là những gì? Ngày nay là chăn nuôi bằng hóa học nhân tạo, cho nên thức ăn gia súc ăn không hợp vệ sinh, bệnh của chúng là do bạn gây ra, bạn khiến cho chúng sanh bệnh, bạn không chữa trị cho chúng mà ngược lại giết hết chúng, tâm oán hận này của chúng làm sao có thể giải tỏa được đây? Cho nên nghĩ đến những điều này thì biết hậu quả thật đáng sợ, không dám làm những sự việc thế này. Người hơi hiểu lý một chút thì nhất định không dám làm, gặp phải tình hình này, người thông tình đạt lý nhất quyết không dùng thủ đoạn này để xử lý mà nên nghiên cứu cải tiến thức ăn của gia súc. Từ chính phủ cho đến người dân đều cần phải tu tâm từ bi, đây là điều mà trong Phật pháp nói đến. Trong mắt người thế gian hiện nay, Phật pháp là tôn giáo, là mê tín, hoàn toàn không thể chấp nhận, như vậy thì không còn cách nào rồi. Chúng ta cần phải quan sát từ những điều rất nhỏ bé, trong bếp những gia đình thông thường của chúng ta đều có những động vật nhỏ thường xuyên xuất hiện như ruồi nhặng, kiến, gián. Người không hiểu Phật pháp dùng thuốc xịt côn trùng để đối phó với những động vật nhỏ này, giết chết tiêu diệt chúng, thế nhưng vẫn thường có côn trùng. Người học Phật sử dụng phương pháp khác, nhất định là không giết chúng, nhất định dùng tâm từ bi đối đãi với chúng thì ngược lại qua một thời gian tự nhiên không còn côn trùng nữa. Chúng có linh tánh, chúng sẽ bị cảm động, bạn đối xử với chúng tốt, chúng sẽ không đến quấy rối bạn. Bạn đối với chúng không tốt, khinh mạn và giết hại chúng, chúng chưa có năng lực để báo thù nhưng đến lúc có năng lực rồi thì chúng nhất định đến báo thù. Cho nên cần phải nghiêm khắc thọ trì việc không sát sanh.
Không trộm cắp, không tà dâm, không vọng ngữ, đây là bốn trọng giới của nhà Phật, bốn giới này là giới căn bản, nhất định phải thọ trì. Lấy tâm trì giới, lấy ý niệm trì giới để tu thập thiện nghiệp đạo thì thập thiện này mới có thể tu được viên mãn.
Được rồi, hôm nay thời gian đã hết, chúng tôi xin giảng đến đây. A Di Đà Phật!
Tập 127
Các vị đồng học, xin chào mọi người!
Xin mời mở Cảm Ứng Thiên, bắt đầu xem từ đoạn thứ 122, đây là tổng kết của Cảm Ứng Thiên. Trong Khoa Đề là đoạn thứ năm phần “Suy gốc nhớ nguồn”.
“Phù tâm khởi ư thiện, thiện tuy vị vi nhi cát thần dĩ tùy chi. Hoặc
tâm khởi ư ác, ác tuy vị vi nhi hung thần dĩ tùy chi.” (Hễ dấy thiện niệm, tuy chưa làm lành, cát thần đã đi theo. Tâm móng niệm ác, tuy chưa làm ác, hung thần đã theo.)
Hai câu nói này tuyệt đối không phải là lời nói khuyến thiện, nhất định không phải là lời hù dọa người, mà là đạo lý chân thật, là sự thật chân thật, chúng ta nhất định phải hiểu rõ, phải nhớ kỹ. Có câu “Ngẩng đầu ba thước có thần minh”. Chữ “tâm” là chỉ cho ý niệm, ý niệm thiện, tuy là bạn vẫn chưa làm được, bạn có một thiện niệm, thiện hạnh của bạn vẫn chưa thể hiện ra, thế nhưng chư Phật Bồ tát, thiên địa quỷ thần đã nhìn thấy rồi. Đối với một người luyện khí công thông thường mà nói thì họ có thể thấy khí. Ở Trung Quốc có không ít những người có năng lực đặc biệt, họ có thể nhìn thấy hào quang của người khác. Quả thật không chỉ là người mà bất kỳ một vật thể nào cũng đều có khí, đều có hào quang, tâm thiện thì hào quang tốt, hào quang rõ ràng, màu sắc của hào quang đẹp. Trước đây có một số người có khả năng đặc biệt nói với tôi, hào quang của Phật Bồ tát là sắc vàng, hào quang màu vàng, màu trắng đều tốt. Hào quang màu xám, màu đen đều là không tốt, đó là lòng dạ hiểm ác, tà ác. Cho nên thông thường họ đều có thể nhìn thấy, phân biệt người này là người thiện hay là người ác. Những người có khả năng đặc biệt này thông thường có một đặc điểm chung là tâm địa thanh tịnh. Chúng tôi đã từng nói chuyện với họ, hỏi họ là năng lực này của bạn liệu có thể bị mất đi hay không? Họ nói: có thể, tuổi tác càng lớn thì năng lực dần dần sẽ mất đi. Họ nói nếu biết quá nhiều những sự việc trong xã hội, thì tâm địa bị ô nhiễm. Đa số những người có năng lực này đều là người trẻ tuổi, khoảng hai mươi tuổi, trước hai mươi tuổi và sau ba mươi tuổi thì có rất ít. Chỉ cần họ giữ được tâm thanh tịnh thì năng lực này có thể duy trì, một khi bị danh văn lợi dưỡng, ngũ dục lục trần làm ô nhiễm thì năng lực này lập tức bị mất đi. Đạo lý này là chính xác, nó giống với thiền định và tam muội trong nhà Phật chúng ta nói đến. Vì vậy bạn có thể đắc định, bạn có thể đắc tam muội, năng lực này là năng lực vốn có. Hay nói cách khác, hết thảy chúng sanh đều có. Năng lực của chúng ta vì sao mất đi? Là do từ sáng đến tối nghĩ ngợi lung tung, vọng tưởng phân biệt chấp trước làm mất đi bản năng của chúng ta, chúng ta cần phải hiểu được đạo lý này. Ấn Quang Đại sư trong cả cuộc đời Ngài cực lực đề xướng Liễu Phàm Tứ Huấn. Sách Liễu Phàm Tứ Huấn dạy chúng ta nhận thức nhân quả, tin sâu nhân quả, dạy chúng ta đoạn ác tu thiện, tiêu chuẩn của thiện ác. Ngài đề xuất cho chúng ta Cảm Ứng Thiên Vựng Biên, An Sĩ Toàn Thư. Ba bộ sách này xem ra hình như đều không phải là Phật pháp, thật sự mà nói ba bộ sách này có thể cứu được xã hội hiện nay, có thể cứu được tai nạn của chúng sanh, hiệu quả còn nhanh hơn, rõ ràng hơn so với kinh Phật, vì sao vậy? Tiêu chuẩn của thiện ác Phật nói với chúng ta đều phân tán trong rất nhiều kinh luận, bạn cần phải xem rất nhiều kinh luận thì bạn mới hiểu được. Những bộ sách này đã tập trung lại toàn bộ nghiệp nhân quả báo, bạn đọc bộ sách này tương đương với đọc vài trăm bộ sách. Đặc biệt là chú giải của Vựng Biên, toàn bộ tiêu chuẩn của thiện và ác trong tư tưởng “Nho Thích Đạo” ở Trung Quốc đều được tập hợp ở trong bộ sách này. Đây là bộ sách hay, đối với người hiện nay mà nói, chỉ tiếc là văn tự hơi thâm sâu, tuy đã cố gắng đơn giản hóa nó, làm cho dễ hiểu hơn nhưng rốt cuộc vẫn là văn ngôn văn. Cho nên lần này chúng ta có được duyên phần này, mọi người cùng nhau làm một cuộc nghiên cứu thảo luận. Những chú giải được nêu ra trong cuộc thảo luận nghiên cứu này vẫn là con số rất ít, nếu muốn giảng hết những chú giải này vậy thì phải cần thời gian rất dài. Thế nên chú giải rất nhiều nhưng chúng ta thường chỉ lấy một hoặc hai điều, giới thiệu cho mọi người những ý nghĩa trọng điểm nhất.
Khởi tâm động niệm của chúng ta thì chư Phật Bồ tát và thiên địa thần minh đều nhìn thấy rất rõ ràng, rất minh bạch. Người có thể lừa gạt những chúng sanh ngu muội, nhưng không thể lừa được Phật Bồ tát, không thể lừa gạt được thần minh. Nghiệp thiện nghiệp ác mà bạn đã tạo nhất định sẽ có quả báo tương ứng. Chú giải vừa mở đầu là: “Nêu ra chữ Tâm nhằm dạy mọi người mầm mống thiện ác, ngõ hầu mọi người sẽ biết cẩn thận từ chỗ khởi nguồn”. Đây chính là tu hành cần phải bắt đầu từ căn bản, chuyển ác thành thiện cần phải biết chuyển từ nguồn gốc. Căn gốc chính là khởi tâm động niệm, chuyển đổi từ chỗ này thì đây là người thượng thượng thừa. Người thuần thiện, nhất định được chư Phật, long thiên thiện thần bảo hộ. Người học Phật cũng biết phải đoạn ác tu thiện, thế nhưng khi cảnh giới hiện tiền thì không khống chế được, vẫn tạo ác nghiệp. Nguyên nhân này do đâu? Thứ nhất là đọc kinh quá ít, sức mạnh huân tập Phật pháp không kháng cự nổi tập khí phiền não, nhân tố là ở chỗ này. Cho nên giáo học căn bản của Phật là dạy chúng ta đọc tụng Đại Thừa, ngày ngày phải đọc kinh. Đọc kinh là thân cận Phật Bồ tát, nghe giáo huấn của Phật Bồ tát. Chúng ta hàng ngày đọc Cảm Ứng Thiên là thân cận đại Thánh đại Hiền thế xuất thế gian, điều này vượt qua giới hạn của tôn giáo. Chúng ta ngày nay tiếp xúc với chín tôn giáo lớn ở Singapore, chín tôn giáo lớn này đều khuyên người đoạn ác tu thiện. Cho nên chúng ta đọc Cảm Ứng Thiên, tin tưởng Cảm Ứng Thiên, dựa vào Cảm Ứng Thiên để sửa đổi lỗi lầm của chính mình thì có thể được Thần Thánh của chín tôn giáo lớn phù hộ cho bạn. Chúng ta vì sao không thực hiện được vậy? Lỗi lầm đương nhiên là có, vì là phàm phu, ngày ngày cần phải sám hối. Tôi bảo các đồng học, thời khóa buổi sớm đọc kinh nhắc nhở chính mình phải nhớ thật kỹ giáo huấn của Phật Bồ tát, những việc nào nên làm trong ngày hôm nay, những việc nào không nên làm. Những việc nên làm và không nên làm ở tại khởi tâm động niệm, ý niệm nào có thể khởi, ý niệm nào không được khởi, lời nào có thể nói, lời nào không nên nói, những việc nào có thể làm, những việc nào không nên làm, cần phải hạ công phu ở những chỗ này, đó là chân thật tu. Lão cư sĩ Hạ Liên Cư bảo chúng ta phải “thật làm”, nhất định phải nghiêm khắc với chính mình. Thời khóa tối là sám hối, phản tỉnh những khởi tâm động niệm, ngôn ngữ việc làm trong ngày hôm nay của chính mình có trái với lời giáo huấn của Thánh nhân hay không? Lương tâm của chính mình có bị mê mờ hay không? Nếu lừa gạt Phật Bồ tát, lừa gạt chúng Thần, lừa gạt chúng sanh, làm những sự việc như vậy thì quả báo nhất định ở tam đồ, tiền đồ của chính mình thì chính mình biết, không cần phải đi hỏi người khác. Trước đây có người hỏi tôi là “Liệu con có bị đọa địa ngục hay không?”. Tôi nói bạn có đọa địa ngục hay không thì tôi không biết, bạn xem kinh Phật nhiều thì bạn liền biết được. Nếu là tội hủy báng Tam Bảo, phá hòa hợp tăng thì bạn nên đọc Phát Khởi Bồ tát Thù Thắng Chí Nhạo Kinh, bạn liền biết bạn có bị đọa địa ngục hay không? Không cần phải đi hỏi người khác, tự hỏi chính mình thì rõ ràng hơn hết. Trong chú giải trích dẫn Kinh Phật: “Tam giới vô biệt pháp, duy thị nhất tâm tác” (Trong ba cõi không có pháp nào khác, chỉ duy nhất do một tâm tạo thành). Trong Kinh Hoa Nghiêm, trong Kinh Đại Thừa, Phật thường nói: “Thập pháp giới y chánh trang nghiêm, nhất thiết chúng sanh duy tâm sở hiện duy thức sở biến”, là do tự tánh chúng ta lưu lộ ra. Hiểu được đạo lý này thì hết thảy chúng sanh trong tận hư không pháp giới chính là bản thân mình, chúng ta phục vụ hết thảy chúng sanh chính là phục vụ cho chính mình. Nếu chỉ biết tự tư tự lợi mà quên mất chúng sanh thì đó là tự hại chính mình, vì tự tư tự lợi của cá nhân mình thì đây là cái gốc của lục đạo luân hồi. Vốn là không có những thứ này, vì sao lại biến hiện ra lục đạo luân hồi? Lục đạo luân hồi tôi đã nói rất nhiều lần rồi, là từ trong vọng tưởng phân biệt chấp trước mà biến hiện ra. Nếu chúng ta không có chấp trước thì luân hồi không còn nữa, không còn phân biệt thì thập pháp giới cũng không còn, tứ thánh pháp giới cũng không còn. Vọng tưởng không còn nữa thì nhất chân pháp giới, bốn mươi mốt địa vị pháp thân đại sĩ cũng không còn nữa, quả báo là Phật quả viên mãn rốt ráo. Cho nên lục đạo là do vọng tưởng phân biệt chấp trước mà biến hiện ra. Tứ thánh pháp giới bao gồm Thanh Văn, Duyên Giác, Bồ tát, Phật trong thập pháp giới là do vọng tưởng phân biện biến hiện ra, các Ngài không có chấp trước. Bốn mươi mốt địa vị pháp thân đại sĩ trong nhất chân pháp giới là do vọng tưởng biến hiện ra, các Ngài không còn phân biệt không còn chấp trước, điều này Phật trong kinh đã nói cho chúng ta vô cùng rõ ràng, vô cùng minh bạch. Phật dạy mục tiêu cuối cùng cho chúng ta là dạy chúng ta chứng đắc được Phật quả cứu cánh, sự chứng đắc của Phật quả cứu cánh quan trọng nhất là ở chỗ “nhận thức”, chuyển đổi quan niệm trở lại, nhận thức điều gì là chân tướng sự thật. Nhận thức thật sự là hư không pháp giới hết thảy chúng sanh là chính mình. Bạn có nhận thức này thì tâm từ bi của bạn mới chân thật phát khởi, đại từ đại bi tôn trọng vô điều kiện đối với hết thảy chúng sanh, yêu thương bảo vệ vô điều kiện, giúp đỡ vô điều kiện, tự nhiên có thể xả mình vì người. Đại đạo lý nằm ở trong đây, phàm phu thì mê, mê ở chỗ nào vậy? Không hiểu được chân tướng sự thật, chấp trước nặng nề, tự tư tự lợi, điều này là hỏng rồi. Tự tư tự lợi, chấp trước đến mức độ nghiêm trọng thì nhất định là địa ngục, nếu có thể buông xả một chút thì được ra khỏi địa ngục, đi vào đường ngạ quỷ, đường súc sanh, chúng ta nhất định phải hiểu rõ lý và sự. Ở đây trích dẫn rất hay: “Lại nói, tùy theo duyên nhiễm hay tịnh mà tạo thành mười pháp giới”, điều này nói rõ thập pháp giới từ đâu mà có? Thập pháp giới là tùy theo duyên nhiễm hay tịnh mà tạo thành. Trong duyên nhiễm thì nhiễm là chấp trước, là kiến tư phiền não. Điều đầu tiên của kiến tư phiền não là “thân kiến”, chấp trước cái thân này là ta. Chúng ta nhất định phải xả bỏ, không bao giờ làm việc ngu ngốc này nữa.
Qua hai ngày nữa, sẽ có một đoàn từ Thượng Hải đến, chúng tôi hầu như hằng tuần đều có đoàn từ bên ngoài đến, họ gọi điện hỏi tôi, muốn biếu cho tôi một ít quà, tôi nói tôi cái gì cũng không cần. Tôi nói nếu các bạn muốn mang đến, các bạn đồng học ở đây rất nhiều, hãy mang một chút quà đến cúng dường các bạn đồng học, còn tôi thì cái gì cũng không cần. Vạn duyên buông xuống, thân tâm thế giới, thế xuất thế pháp đều buông xuống, chỉ cần còn một thứ không buông xuống thì sẽ phiền phức rồi, bạn vãng sanh không có phần chắc chắn, tất cả đều buông xuống thì mới nắm chắc phần vãng sanh. Bất cứ lúc nào cũng có thể đi, bất cứ ở nơi đâu cũng có thể đi, bạn nói xem tự tại biết bao. Như vậy cuộc đời này của chúng ta mới không uổng phí. Những điều khác đều là giả, quan hệ giữa người với người, giữa người và hết thảy chúng sanh chỉ là một chữ “duyên”. Vì sao không kết thiện duyên với chúng sanh mà lại kết ác duyên với chúng sanh? Cho nên thuận cảnh nghịch cảnh, người thiện người ác đều nhất định không để ở trong tâm, như vậy tâm của bạn liền thanh tịnh. Người thiện thì chúng ta tôn kính và tán thán, người xấu thì chúng ta tôn kính nhưng không tán thán. Điều này Phổ Hiền Bồ tát dạy chúng ta, trong “Lễ kính chư Phật” không phân biệt thiện ác, tất cả đều phải lễ kính, nhất định phải tôn trọng. Thế nhưng tán thán thì “Tán thán Như Lai”. Như Lai là gì? Là thiện, ngôn ngữ hành vi tương ưng với tánh đức thì chúng ta tán thán, không tương ứng với tánh đức thì chúng ta không tán thán, đây là chỗ khác biệt. Cúng dường thì người ác chúng ta cũng phải cúng dường họ, không thể không cúng dường, cúng dường là bình đẳng. Họ có khổ nạn thì chúng ta vẫn là tận tâm tận lực giúp đỡ họ, nhất định không có phân biệt không có chấp trước, một mực bình đẳng đối đãi. Bạn nhất định phải hiểu được đạo lý này. Trong chú giải nói rất hay: tâm này có thể làm Phật, tâm có thể làm chúng sanh, tạo Thiên Đường hay địa ngục chính đều ở tại một niệm này. Một niệm thiện thì người thành Phật, là thiên đường, một niệm ác thì biến thành địa ngục rồi. Cho nên sự thăng trầm của thập pháp giới đều ở tại một niệm này. Trong chú giải có trích dẫn một câu nói của Hám Sơn Đại sư: “Cần phải thấy thấu suốt từ chỗ niệm dấy lên, khi sự chưa xảy đến thì đừng lầm lạc sanh khởi”. Hai câu nói này nói rất hay, thật sự dụng công chính là ở chỗ này. “Khi ác niệm dấy lên, một đao chặt đứt lìa, ắt nghiệp căn lập tức tiêu trừ, vọng niệm có chỗ nào để an trụ chứ? Đầu mối để siêu phàm nhập Thánh hoàn toàn ở chỗ này”. Mấy câu nói này chúng ta cần phải ghi nhớ. Trước mắt chúng ta có một tấm gương người tu hành chân thật, chỉ cần nhãn căn của chúng ta thanh tịnh rồi thì chúng ta liền có thể nhìn thấy. Ở Singapore đại chúng đều biết đến cư sĩ Hứa Triết, băng ghi hình của bà chúng tôi đã làm thành đĩa VCD, các bạn đồng tu mỗi người có thể cầm một đĩa mang về. Tôi đã mời Pháp sư Thường Huệ ở Trường Xuân đến, bà hiện nay đang làm thủ tục, tôi mời bà đến niệm Phật đường bên này làm tấm gương cho mọi người xem. Bà niệm Phật đã hơn bốn trăm ngày mà chưa ngủ, hoàn toàn dựa vào bản hội tập Kinh Vô Lượng Thọ của lão cư sĩ Hạ Liên Cư để tu học. Chúng tôi nhìn sự hành trì của bà thì mức độ thấp nhất là bà đã đắc niệm Phật tam muội. Năm nay bà đã sáu mươi lăm tuổi, bà gọi điện thoại cho tôi, tôi nghe giọng nói của bà giống như người mới ba mươi hoặc bốn mươi tuổi vậy. Đồng tu bên đó nói với tôi là thân thể của bà rất nhẹ nhàng thanh thoát, bà tu học pháp môn niệm Phật chính là pháp môn do Tỳ kheo Cát Tường Vân truyền dạy trong Kinh Hoa Nghiêm. “Phật lập tam muội”, bà là nhiễu Phật kinh hành, không ngồi cũng không nằm, hơn bốn trăm ngày rồi, một ngày ăn một bữa, thân tâm thanh tịnh, một vọng niệm cũng không có. Tôi mời bà đến đây để mọi người tận mắt thấy bằng chứng của việc niệm Phật. Bà có thể làm được thì bất kỳ ai cũng có thể làm được. Nguyên nhân bạn không làm được là gì? Là vọng niệm quá nhiều, vọng niệm khiến cho cơ thể nặng nề, không có vọng niệm thì thân thể nhẹ nhàng, cho nên phải thật làm, không được lừa mình dối người. Điều này là quan trọng nhất.
Các vị đồng học!
Xin mời xem Cảm Ứng Thiên đoạn thứ 123. Nếu đếm ngược thì là đoạn thứ hai của quyển sách này.
“Kỳ hữu tằng hành ác sự, hậu tự cải hối, chư ác mạc tác, chúng thiện phụng hành, cửu cửu tất hoạch cát khánh. Sở vị chuyển hoạ vi phúc dã.” (Nếu kẻ đã từng làm chuyện ác, về sau sửa đổi, hối hận, chẳng làm các điều ác, vâng làm các điều lành, lâu ngày chầy tháng, ắt được cát khánh, đó gọi là chuyển họa thành phước vậy.)
Đoạn văn này tổng kết đoạn nhỏ “suy gốc nhớ nguồn” ở phần trước. “Người ta nào phải Thánh Hiền, ai mà không có lỗi, có lỗi mà biết sửa, thì còn điều thiện nào hơn?”. Có lỗi cũng không nên sợ mà quý ở chỗ có thể sửa đổi. Trong Quán Vô Lượng Thọ Phật Kinh, chúng ta thấy vua A xà thế tạo tác tội ngũ nghịch thập ác, tội nghiệp mà chúng ta tạo ra so với ông thì tội của chúng ta quá nhẹ. Ông tạo tội rất nặng, quả báo của ông là ở địa ngục A tỳ. Thế nhưng con người này trong đời quá khứ thiện căn sâu dầy, khi lâm chung ông hối hận, dùng tâm chân thành mà sám hối, niệm Phật cầu sanh Tịnh Độ, ông được vãng sanh. Thích ca Mâu ni Phật đã nói câu chuyện này cho chúng ta nghe, đây là A Xà Thế Vương Kinh trong Đại Tạng Kinh. Phật nói với chúng ta ông không những được vãng sanh mà phẩm vị là thượng phẩm trung sanh, điều này thật sự nằm ngoài suy đoán của chúng ta, là một tấm gương rất tốt cho chúng ta. Tạo tác tội nghiệp cực nặng vẫn có thể vãng sanh, vấn đề là bạn thật sự phải sửa đổi, sửa đổi lại từ trong nội tâm, biết được chính mình sai rồi, về sau vĩnh viễn không bao giờ tái phạm lỗi lầm này nữa. Hủy báng Tam Bảo, tội lỗi này cũng đều là đọa địa ngục A tỳ. Lịch đại Tổ Sư Đại Đức khi chưa học Phật đều tạo tội nghiệp này, sau khi học Phật rồi thì sám hối. Bồ tát Thiên Thân thời kỳ đầu học Tiểu Thừa thì hủy báng Đại Thừa. Sau đó tiếp nhận sự giáo huấn của anh Ngài, biết được chính mình sai rồi, Ngài thề trước Phật muốn cắt lưỡi mình để sám hối. Anh trai Ngài liền nói với Ngài: “Trước đây em dùng lưỡi mình để hủy báng Đại Thừa thì sao bây giờ em không dùng chính cái lưỡi này để tán thán Đại Thừa, vì sao lại muốn cắt lưỡi của mình đi?”. Lúc này Ngài liền tỉnh ngộ ra, từ đó về sau Ngài tán thán Đại Thừa. Đây là tấm gương tốt của việc sửa ác thành thiện. Giả như chúng ta trước đây đã từng báng Phật, báng Pháp, báng Tăng, tạo tác tội nghiệp này thì ngày nay chúng ta làm ngược lại, tán thán Phật, tán thán Pháp, tán thán Tăng, như vậy thì đúng rồi. Đây là Bồ tát Thiên Thân thị hiện mô phạm làm ra tấm gương cho chúng ta xem. Quay đầu, cần phải dùng hành động để quay đầu, tâm và hạnh đều quay đầu, điều này mới có thể tiêu nghiệp chướng.
Hai câu “Không làm các điều ác, vâng làm các điều lành”, hiện nay đã trở thành khẩu hiệu suông của nhà Phật, ai cũng biết nói. Câu “Giữ tâm ý thanh tịnh, là lời chư Phật dạy”, không những người hiện nay biết nói mà người xưa cũng biết nói. Ngày xưa, vào thời nhà Đường, Bạch Cư Dị gặp Ô Sào Hòa Thượng, vì sao gọi vị Pháp sư này là Ô Sào? Vì ông làm một cái lều sống ở trên cây giống như tổ chim vậy. Bạn hiểu được cuộc sống của ông vô cùng đơn giản, vạn duyên buông xuống, là một người tu hành lâu năm. Bạch Cư Dị gặp Ngài, khi đó Bạch Cư Dị là thái thú Hàng Châu, thái thú giống như chức thị trưởng hiện nay vậy. Ông gặp được hòa thượng Ô Sào liền thỉnh giáo với Ngài: đại ý của Phật giáo là gì? Hòa thượng Ô Sào liền nói bốn câu này: “Không làm các điều ác, vâng làm các điều lành, giữ tâm ý thanh tịnh, là lời chư Phật dạy”. Bạch Cư Dị nghe rồi liền cười nói: “Lời nói này đứa trẻ ba tuổi cũng biết”. Hòa thượng Ô Sào trả lời một câu: “Tuy rằng đứa trẻ ba tuổi có thể nói nhưng ông lão tám mươi vẫn chưa làm được”. Bạch Cư Dị sau khi nghe rồi suy nghĩ thấy rất có đạo lý, chính là cần phải làm được. Làm thế nào mới có thể làm được? Sự việc này vô cùng vô cùng quan trọng, có quan hệ đến tiền đồ của chúng ta, có quan hệ đến đời sau của chúng ta. Đời sau là quả báo, đời này là hoa báo. Nói cách khác, không những quan hệ đến đời sau mà còn quan hệ đến trước mắt của chúng ta, trước mắt có thể tránh hung gặp kiết. Thế Tôn từ bi đến cực điểm, trong Kinh Thập Thiện Nghiệp Đạo có một đoạn khai thị vô cùng quan trọng nhằm vào việc con người chúng ta ngày nay làm thế nào để đoạn ác tu thiện. Phật nói Bồ tát có một phương pháp có thể vĩnh viễn đoạn dứt nỗi khổ của ác đạo, điều này không chỉ là tam ác đạo mà lục đạo đều là khổ. Bồ tát có một phương pháp có thể xa lìa hết thảy nỗi khổ của ác đạo. Đó chính là trong nhãn quang của Phật Bồ tát thì thập pháp giới đều là ác đạo, cho nên ác đạo ở đây không phải là chỉ tam đồ, mà tam thiện đạo, ngay cả Thanh Văn, Duyên Giác, Bồ tát và Phật trong thập pháp giới đều là ác đạo. Vì sao vậy? Vì chưa minh tâm kiến tánh, chưa khế nhập nhất chân pháp giới, chỉ có nhất chân pháp giới mới là chánh đạo, là thiện đạo, thập pháp giới đều là ác đạo. Phật nói Bồ tát có một phương pháp, Bồ tát ở đây là pháp thân đại sĩ, nhất chân pháp giới Bồ tát, phương pháp này là phương pháp gì? Ngài dạy chúng ta “Ngày đêm”, ngày đêm chính là không được gián đoạn, thường niệm, tư duy, quán sát thiện pháp, không được một mảy may có bất thiện xen tạp. Câu nói này quan trọng, chúng ta cả ngày khởi tâm động niệm, ngôn ngữ hành vi cần phải thường xuyên nghĩ đến thiện pháp. Chúng ta trong cuộc sống thường ngày, từ sớm đến tối tiếp xúc với hết thảy người, hết thảy việc, hết thảy vật phải thường xuyên nghĩ đến những điều thiện của họ, không được nghĩ những điều ác của họ. Nếu nghĩ điều ác của họ thì chính là biến điều ác của họ thành điều ác của chính mình, bạn nói xem con người này quá ngu si rồi.
Tâm của mỗi người đều là chí thiện, cùng với Phật không sai khác. Hiện tại chúng ta hiểu được rồi, Phật và pháp thân Bồ tát, trong tâm của các Ngài chứa toàn là thiện pháp, một mảy may ác pháp đều không có. Phàm phu thì sai rồi, sai chỗ nào vậy? Là trong tâm chứa toàn là ác pháp, không chứa thiện pháp, mắt nhìn toàn là nhìn chỗ xấu của người khác, chuyên môn nhớ ác hạnh của người, miệng thì chuyên nói chuyện đúng sai. Hằng ngày của bạn là tâm ác, niệm ác, hạnh ác thì bạn làm sao không đọa đường ác được chứ. Vì sao Bồ tát có thể xa lìa hết thảy nỗi khổ của ác đạo, siêu vượt thập pháp giới? Các Ngài chính là dựa vào trong tâm tuyệt đối không chứa bất kỳ một mảy may ác pháp nào. Phương pháp này rất tốt, bạn có thể làm được điều này thì như Phật đã nói, bạn thường được thân cận chư Phật Như Lai, Bồ tát, Thánh Hiền, bạn làm bạn với các Ngài, gia nhập vào câu lạc bộ của các Ngài. Vì sao chúng ta không chuyển đổi lại ý niệm, việc này đều quan trọng hơn bất cứ thứ gì. Người khác tạo việc ác, đối với chính mình không có can hệ gì, người khác làm việc thiện thì chúng ta ghi nhớ, học tập, làm theo. Người khác có điều ác thì chúng ta nhất quyết không để trong tâm, nhất quyết không nói ra. Đây là tích công lũy đức, cần phải bắt đầu làm từ chỗ này. Người ác cũng có thiện hạnh, chúng ta tán thán điều thiện, nhất định không nói điều ác, chẳng những miệng chẳng nói ra mà trong tâm nhất định cũng không có, có thể làm được hay không? Có người nói rất khó làm được, “sau khi tôi nhìn thấy thì ấn tượng liền rất sâu”, vì sao ấn tượng đó lại sâu? Vì bạn để nó vào trong tâm, cho nên bạn mới có ấn tượng. Nếu bạn không để việc đó trong tâm thì lấy đâu ra ấn tượng? Ở Singapore chúng tôi gặp cư sĩ Hứa Triết, năm nay bà một trăm lẻ một tuổi rồi. Bà là một người thanh niên một trăm lẻ một tuổi, cả đời bà chưa từng sanh bệnh, cả một đời sống rất vui vẻ, mỗi ngày ăn một bữa, một bữa ăn chỉ ăn rau sống, các loại gia vị như dầu muối tương dấm bà đều không dùng, hoàn toàn ăn rau sống, trở về với đại tự nhiên. Chúng tôi có băng ghi hình đã làm thành đĩa VCD, mỗi người đều có thể lấy một đĩa. Các bạn xem bà đã một trăm lẻ một tuổi mà mới chỉ rụng một chiếc răng, thân thể hoàn toàn không bệnh tật gì, tai mắt đều rõ ràng tinh tường, xem báo chí không cần đeo kính, biểu hiện hoàn toàn giống như người thanh niên vậy. Bà tu như thế nào vậy? Những điều Phật nói trong Kinh bà chưa từng đọc qua, bà chưa từng nghe qua thế nhưng bà đã làm được rồi. Điểm mạnh duy nhất của bà chính là chuyên nhớ điểm tốt của người khác, nhất định không nhớ việc xấu của người. Cư sĩ Lý Mộc Nguyên hỏi bà: “Vậy bà nhìn thấy những người ác, việc ác thì cách nhìn của bà như thế nào?”. Bà lấy một thí dụ: “Tôi nhìn thấy người ác, việc ác giống như nhìn thấy những người đang đi lại trên đường vậy”. So sánh này rất hay, các bạn đi ra đường thấy những người đang đi lại trên đường kia, sau khi trở về hỏi bạn có nhớ được những người đó không? Không nhớ được, vì sao vậy? Là vì bạn không để những người đó ở trong tâm. Từ đó có thể thấy, chúng ta có thể không để điều đó ở trong tâm, bạn cứ muốn để nó ở trong tâm, vậy thì còn có cách nào chứ. Chúng ta đi lại trên đường, bạn xem có rất nhiều người đi lại, cũng nghe thấy họ nói chuyện ở đó, nếu hỏi bạn họ đang nói gì? Rõ ràng là nghe thấy thế nhưng bạn không biết. Điều này là gì? Là vì bạn không chú ý, chú ý là gì? Là đem sự việc đó để vào trong tâm của bạn, đặt vào trong tâm, đó gọi là chú ý. Không chú ý nghĩa là gì? Là không đặt vào trong tâm, tuy là nhìn thấy rồi nhưng không biết, nhìn mà không thấy, nghe mà không nghe. Chúng ta hằng ngày đều làm như vậy, nếu có thể duy trì cách làm như vậy đối với hết thảy người, việc, vật thì tâm của bạn sẽ rất thanh tịnh, bạn sẽ rất tự tại, bạn rất vui vẻ. Vì sao lại ghi nhớ lỗi lầm của người khác, vì sao lại ghi nhớ những điều bất thiện chứ? Phương pháp này của Phật Bồ tát quá tốt.
Tiêu chuẩn của thiện và ác là gì? Phật nói đó là “thập thiện nghiệp đạo”. Thân thì có sát đạo dâm, đây là ác hạnh, nhất định không được để ý, nhất định không được để vào trong tâm. Miệng, bạn nghe người khác nói vọng ngữ, ác khẩu, lưỡng thiệt, lưỡng thiệt là bới móc chuyện đúng sai. Ỷ ngữ là lời nói bóng bẩy, đường mật. Ý là tham sân si. Đây là thập ác. Phật nói là tiêu chuẩn này, nhất định không được phép có một mảy may thập ác xen tạp vào trong tâm của bạn, trong tâm hoàn toàn tràn đầy thập thiện. Tu học như vậy thì có thể thành đạo vô thượng, có thể thành Phật. Cho nên chúng ta nhìn thấy có rất nhiều tượng Phật, những bức họa hình Phật, phần đầu tượng Phật vẽ một vòng hào quang, trên đỉnh vòng hào quang có viết ba chữ. Ba chữ này có khi dùng chữ Trung văn để viết, cũng có khi dùng Phạn văn để viết, còn có khi dùng chữ Tây Tạng để viết, là giống như nhau cả, đó là: “OM AH HUM”. Ba chữ này có ý nghĩa gì? Là biểu thị sự viên mãn của thập thiện nghiệp đạo. “OM” là thân nghiệp: không sát sinh, không trộm cắp, không tà dâm. “AH” là khẩu nghiệp: không vọng ngữ, không lưỡng thiệt, không ác khẩu, không ỷ ngữ. “HUM” là ý nghiệp: không tham, không sân, không si. Mười điều này làm được viên mãn rồi thì liền thành Phật. Cho nên Phật nói phương pháp này của pháp thân Bồ tát là chính xác, chúng ta nhìn thấy ba chữ này ở vòng hào quang trên tượng Phật, phương pháp này là căn bản của tu hành, bắt đầu tu hành từ chỗ này và cũng đạt sự viên mãn tại chỗ này. Cho nên “lâu ngày chầy tháng, ắt được cát khánh”, chỉ cần có thể đoạn ác tu thiện, đoạn thập ác tu thập thiện thì bạn nhất định đạt được cát khánh, chư Phật hộ niệm, long thiên thiện thần phù hộ cho bạn, đó gọi là “chuyển họa thành phước”. Hy vọng các đồng học chúng ta cần phải ghi nhớ thật kỹ, chăm chỉ tu học.
Được rồi, hôm này thời gian đã hết, chúng ta học đến đây thôi. A Di Đà Phật!
Nguồn: Sách Phật học — budsas.net (Bình Anson) · tamtangpaliviet.net (Tỳ khưu Indacanda) · chuaduocsu.org (Chùa Dược Sư Lâm Đồng — Hải Triều Âm Toàn Tập) · Toàn tập Tâm Như – Trí Thủ, Ban Sưu tập tu viện Quảng Hương Già Lam (NXB Tổng Hợp TP.HCM 2002; tái bản NXB Phương Đông 2011) · sách phổ biến miễn phí từ kho Kindle và kho ổ ngoài của Không Hoa; ghi công theo tác giả/dịch giả từng cuốn (cột nguồn) · sách Đợt 12 (9/2026) thầy thêm từ thư mục riêng, ghi công theo tác giả/dịch giả từng cuốn · sách Phật học phổ biến miễn phí trên mạng (9/2026), ghi công theo tác giả/dịch giả từng cuốn · thư mục sách Tuệ Sỹ (9/2026) thầy đưa vào, ghi công theo từng cuốn. · sách ebook của Pháp Thí Hội (phapthihoi.org, 10/2026), ghi công theo tác giả/dịch giả từng cuốn.
