Thái Thượng Cảm Ứng Thiên Giảng Giải

Tập 51

Các vị đồng học xin chào mọi người.

Hôm qua, tôi đã giảng đoạn thứ ba mươi chín của Cảm Ứng Thiên: "nhẫn tác tàn hại" (Nhẫn tâm làm chuyện tàn ác, độc hại). Người tạo loại tội nghiệp này luôn bởi vì tập khí ác nhiều đời, bất tri bất giác, tuy có lúc biết đây là việc không nên làm, thế nhưng trên thực tế họ vẫn là đang tạo tác. Từ những chỗ này, chúng ta có thể quán sát tính nghiêm trọng của tập khí ác.

Người thế gian khi có việc vui, thông thường khi làm lễ mừng thọ, và những ngày lễ cần ăn mừng, rất nhiều người lại sát sanh để cúng bái, tạo tác vô lượng vô biên tội nghiệp mà chính mình không thể nào biết được. Những sự việc này chúng ta thấy được quá nhiều. Trong Kinh Phật nói rất tường tận, ngày vui của chính mình phải nên đáp tạ quỷ thần. Việc đáp tạ quỷ thần nhất định không nên sát sanh để cúng bái. Việc sát sanh cúng tế thành thật mà nói, thiện thần thiện quỷ đều xa lánh, không bằng lòng gánh vác tội lỗi này. Bạn là vì họ mà giết thì tội lỗi này họ phải gánh vác. Chỉ có một số ác thần hung sát mới không chút kiêng dè, tiếp nhận cúng dường huyết thực. Người và quỷ thần đều do đây mà đọa lạc. Người tạo tác ác nghiệp thì đời sau đọa địa ngục, quỷ thần tạo tác tội nghiệp thì đời sau cũng đọa địa ngục, luân chuyển ở trong sáu cõi. Cho nên, trong tất cả các ngày vui, nhất định không nên sát sanh. Trong Vựng Biên đều nói đến, trong đó có một đoạn nói rất hay, lời văn không dài, Ngài nói: "Bình đẳng là Phật, chánh trực là thần". Hai câu này nói rất hay. Trong Kinh điển Phật thường nói, Phật là tâm bình đẳng, Bồ tát là tâm lục độ, Duyên Giác là tâm nhân duyên, Thanh Văn là tâm Tứ Đế. Trong tâm thường giữ pháp như vậy thì mới có thể siêu việt sáu cõi luân hồi.

Ngài nói: "Trọn chẳng có chuyện do được hối lộ mà giáng phước". Chúng ta sát sanh cúng bái thần minh, đích thực là có sự việc này. Năm xưa tôi ở Đài Loan, vào lúc đó đã xuất gia rồi, ở Đại Khê có chùa Hương Vân (vào lúc đó chúng tôi ở trong chùa này), mùng một, mười lăm, cư dân ở lân cận đều mang đầu heo, gà, vịt, cá, thịt đến bái Phật, cúng dường Phật. Bạn nói xem, thành ra thứ gì chứ? Xem Phật Bồ tát như là thần linh để đối đãi! Dùng những thứ này để cúng bái quỷ thần, cúng bái Phật Bồ tát, đây là hối lộ. Đối với Phật Bồ tát, đối với quỷ thần làm việc hối lộ, còn hy vọng Phật Bồ tát, quỷ thần sẽ giáng phước cho họ, làm gì có loại đạo lý này? Do đây có thể biết, những người này không biết chút gì đối với Phật pháp, hoàn toàn là mê tín. Đài Loan có tồn tại loại mê tín này. Tôi tin ở trên thế giới, loại mê tín như thế này nhất định không ít. Truy cứu những nhân tố này, đệ tử học Phật chúng ta, đặc biệt là đệ tử xuất gia có trách nhiệm, nhất định không thể nào thoái thác. Chúng ta là người xuất gia không tận hết trách nhiệm giáo hóa chúng sanh, đối với đại chúng xã hội không thể đem Phật pháp giảng rõ ràng, giảng tường tận, còn có những người mê tín, thậm chí chúng ta còn tạo tác tất cả sự dẫn dắt mê lầm cho đại chúng, tội lỗi này vô lượng vô biên. Đây có lẽ chính là câu người xưa đã nói: "Trước cửa địa ngục tăng đạo nhiều". Chúng ta dẫn dắt tất cả chúng sanh đi làm việc mê tín, đây là đặc biệt sai lầm. Thậm chí chúng ta ngày nay nói Phật giáo là tôn giáo thì đã dẫn dắt chúng sanh mê tín.

Chúng ta ngày nay rất rõ ràng, rất tường tận, Phật giáo không phải là tôn giáo, mà Phật giáo là giáo dục trí tuệ của Phật đà, không có liên quan gì với tôn giáo. Ngày nay chúng ta xem Phật giáo là tôn giáo, chính là dẫn dắt đại chúng mê tín, tội lỗi đã là vô lượng vô biên rồi. Cho nên, ngay chỗ này Ngài viết đoạn này rất hay. Xã hội có rất nhiều người ở trước Phật Bồ tát, trước quỷ thần mà hứa nguyện, chính mình có mong cầu rồi hứa nguyện, đến khi hoàn nguyện thì sát sanh để cúng tế. Loại nguyện này là ác nguyện. Ngài nói ở chỗ này rất hay: "Dẫu được thỏa lòng". Bạn có được cái đã nguyện cầu, quả nhiên bạn có được rồi; bạn muốn thăng quan, quả nhiên thăng quan rồi; bạn muốn phát tài, quả nhiên phát tài rồi, nhưng trên thực tế, đây không phải là do bạn hứa nguyện mà được Phật Bồ tát mãn cái nguyện của bạn, quỷ thần mãn cái nguyện của bạn, mà là trong mạng của bạn đã được ấn định, Phật Bồ tát với quỷ thần căn bản không có liên quan gì. Thế nhưng bạn hứa cái ác nguyện, bạn tạo ra ác nghiệp, quả báo nhất định ở phía sau, nếu không ở đời sau, thì ở đời sau nữa. Phía sau là nói cuối đời này của chúng ta, bạn phải gặp ác báo này. Nhân duyên quả báo không hề sót lọt. Trong Cảm Ứng Thiên nói rất rõ ràng, lý tuy là nói không nhiều, chú giải của Vựng Biên bổ sung vào, cho nên nói có lý luận viên mãn, còn về mặt sự thì đã nói rất nhiều, cái sự này chính là chứng cứ chân thật. Loại chứng cứ của trồng nhân thiện được quả thiện, chứng cứ của tạo nhân ác được ác báo thì quá nhiều, quá nhiều. Chúng ta đọc bộ sách này, xem qua nghiệp nhân quả báo ngày trước, sau đó quay đầu lại, tỉ mỉ quán sát xã hội hiện tiền chúng ta, xem tạo tác của người hiện nay, thấy quả báo của người hiện nay so với ghi chép trong sách càng rõ ràng hơn. Chúng ta làm sao có thể không tin, làm sao có thể không nỗ lực mà học tập?

Đồng học chúng ta nêu lên hai vấn đề, cũng là sự việc của xã hội chúng ta hiện nay. Xã hội hiện tại bởi vì nhân khẩu tăng nhiều, cho nên rất nhiều quốc gia khu vực đều đang nghiên cứu kế hoạch hóa gia đình, tiết chế sinh sản. Ở Mỹ cũng vậy, hiện tượng ở nước Mỹ hiện nay là số lượng nhân khẩu người da trắng dừng như đang dừng lại, không có tăng thêm. Số lượng người da màu thì lại tăng rất cao, người da màu không có hạn chế sinh sản, mỗi một gia đình có 4 5 đứa con, 5 6 đứa con là rất bình thường. Cho nên tương lai ở nước họ sẽ toàn là người da màu. Họ là chế độ dân chủ tuyển cử, người da đen nhiều rồi, đương nhiên sẽ bầu cử người da đen lên làm tổng thống, đây là nhân quả báo ứng. Ngày trước, người da màu có nguồn gốc là nô lệ đến từ Châu Phi, tương lai nô lệ lên làm ông chủ, người da trắng là ông chủ thì chuyển xuống làm nô lệ, đây là nghiệp nhân quả báo. Ở Trung Quốc nhân khẩu nhiều, cho nên tiết chế, chỉ cho phép sinh một con. Người Ấn Độ không chú trọng tiết chế, có thể không lâu sau, nhân khẩu của Ấn Độ sẽ vượt qua chúng ta. Dân tộc Trung Quốc từ xưa đến nay trọng nam khinh nữ, trong nhà có một đứa con trai được nuông chiều từ nhỏ. Bạn có biết được là chúng đến để báo ân hay là đến để báo oán, chúng đến để đòi nợ hay là đến để trả nợ không? Cho nên vấn đề xã hội ngày nay, nếu như không thâm hiểu Phật pháp thì không thể giải quyết. Loại quan niệm chỉ dựa vào cách nghĩ, cách nhìn của chính chúng ta, chúng ta chỉ nhìn thấy trước mắt, không nhìn thấy hậu quả. Trước mắt cảm thấy cách làm này cũng không tệ, sau này kết quả thế nào thì không hề biết, có thể dẫn khởi đến hậu hoạn vô cùng. Người thông thường luôn chỉ nghĩ đến trước mắt.

Thời đại này vẫn không thể bằng thời xưa. Vào thời xưa, đặc biệt là những nhân sĩ quản lý quốc gia, quản lý chính phủ, cái mà họ nghĩ đến, cái suy xét đến đều mang tính dài lâu. Đế vương thời xưa suy tính là ngàn năm vạn thế, hy vọng quyền lực của họ có thể vĩnh viễn được củng cố, con cháu nhiều đời tiếp nối không dứt. Làm một tể tướng, chí ít phải ảnh hưởng đến 50 năm, 100 năm sau. Người đi học mà rõ lý, cho dù chưa làm quan, chỉ làm một người dân thường, họ cũng sẽ vì con cháu đời sau của họ mà lo nghĩ, cũng sẽ vì sứ mạng của lịch sử mà lo nghĩ, cho nên nghĩ được rất xa.

Nhà Phật nói về thiện ác rất viên mãn. Hiện tiền là thiện, nhưng đời sau không thiện thì đây không phải là chân thiện. Hiện tiền tuy là không thiện, nhưng đời sau rất thiện, việc này đáng nên làm. Hiện tại rất ít người có được trí tuệ này, cho nên không có năng lực phân biệt thiện ác, rất nhiều sự việc trước mắt dường như đúng mà lại sai, chính mình luôn luôn làm sai, không có trí huệ, không có tầm nhìn. Nguyên nhân này do đâu? Lỗi là do không đọc sách Thánh Hiền (sách Thánh Hiền giúp chúng ta thêm lớn trí huệ), không đọc sách sử, đặc biệt là lịch sử của chúng ta. Sách sử của chúng ta ghi chép là cái gì? Chính là ghi chép thiện ác báo ứng. Một bộ Nhị Thập Ngũ Sử chính là nói nghiệp nhân quả báo, tăng trưởng kiến thức của chúng ta, khiến chúng ta có năng lực phân biệt phải quấy, phân biệt thiện ác, cho nên người xưa đi học thì đây là giáo học trọng điểm. Kinh Học, Sử Học, một cái là trí tuệ học vấn, một cái là kiến thức. Lịch sử là một tấm gương. Đối người, đối việc, đối vật, thường đọc sách Thánh Hiền thì tự nhiên có thể tránh được rất nhiều lỗi lầm. Mỗi một việc lỗi lầm, nếu từ trong nhãn quang của Phật mà nhìn thì là hậu hoạn vô cùng. Đây là việc mà người thế gian không thể lý giải.

Có đồng tu nói với tôi, tự viện am đường của Trung Quốc đại lục, nơi chốn đạo tràng Phật giáo thường hay có người đem bé gái đến bỏ. Nhà Phật lấy từ bi làm gốc, cho nên người ở trong tự miếu nhặt những trẻ nhỏ này. Những trẻ nhỏ này, nghe nói có tự miếu một năm có thể nhặt được mười mấy đến hai mươi đứa. Các vị phải nên biết, hiện tại có, lúc trước cũng có. Vào nửa thế kỷ trước, lúc tôi mười mấy tuổi thường hay xem thấy. Trong thành thì có "Dục Anh Đường" (nơi nuôi trẻ nhỏ). Vì sao gọi là Dục Anh Đường? Đây là nơi người ta nuôi trẻ bị bỏ rơi. Trẻ bị bỏ đi, họ nhặt được thì đem đến đó nuôi dưỡng chúng. Cho nên, ở đạo tràng Phật giáo Trung Quốc phải nên lập Dục Anh Đường. Tôi nói đây là lời thành thật, là việc tốt. Cố gắng dạy tốt những trẻ thơ này, nuôi chúng lớn thành người, cố gắng dạy bảo chúng, từ nhỏ dùng giáo dục của Thánh Hiền để dạy chúng. Những trẻ nhỏ này dễ dạy. Vì sao vậy? Vì không có người can thiệp, trẻ nhỏ thông thường có cha mẹ làm chủ, còn những trẻ nhỏ này chúng ta có thể làm chủ được. Không cần để chúng vào trường học thông thường. Trong Dục Anh Đường của chúng ta có khóa trình của chính mình, có thầy giáo của chính mình, dạy họ luân thường đạo đức, nhân quả báo ứng. Thánh Hiền nhân đã nói đại đạo lý của tâm tánh. Hãy bồi dưỡng những đứa trẻ này, tương lai lớn lên, chúng có hai con đường. Một đường là chúng kết hôn, bởi vì đều là con gái, cho nên sau khi kết hôn chúng sẽ là vợ hiền mẹ tốt, sẽ vì quốc gia bồi dưỡng nhân tài tốt cho thế hệ tiếp theo. Nếu xuất gia, họ là lão sư tốt của xã hội. Cho nên, chúng ta cần phải biết khéo léo mà dẫn dắt. Phải làm tốt sự việc này, sự việc này là vô lượng công đức. Nhà Phật thường giảng: "Cứu một mạng người còn hơn xây bảy tháp phù đồ", huống hồ bạn không chỉ cứu chúng, mà bạn còn nuôi chúng, dạy chúng. Chúng ta làm công tác này chính là vì quốc gia, vì xã hội, vì Phật pháp, vì chúng sanh bồi dưỡng nhân tài. Đây là hành Bồ tát đạo. Cho nên, cả thảy vấn đề xã hội, tổng quy kết chính là vấn đề giáo dục.

Phật giáo là giáo dục xã hội, hơn nữa Phật giáo là giáo dục xã hội đa nguyên văn hóa. Chúng ta hiểu rõ rồi, hiện tại chúng ta cũng chọn lấy nghề nghiệp này thì phải chăm chỉ nỗ lực học cho tốt, làm cho tốt, thì chúng ta mới xứng đáng với Phật Bồ tát, mới xứng đáng với xã hội, chúng ta tiếp nhận sự cúng dường của bốn chúng mới chân thật có thể "trên đền bốn ân nặng, dưới cứu khổ ba đường", tiếp nối sự nghiệp của Phật Bồ tát, hoàn thành sứ mạng Phật Bồ tát giao phó lại cho chúng ta.

Các vị đồng học! Sau khi chúng ta thâm nhập Kinh tạng mới biết được chân tướng của vũ trụ nhân sanh. Chư Phật Bồ tát và tất cả chúng sanh trong hư không pháp giới là một pháp thân thanh tịnh, cho nên lòng yêu thương chân thành lưu lộ ra một cách tự nhiên, bình đẳng quan tâm đối với tất cả chúng sanh trong hư không pháp giới. Bình đẳng yêu thương thì làm sao có thể làm những việc tàn hại chúng sanh? Cho nên ở trong Cảm Ứng Thiên, chúng ta đọc đến đoạn Kinh văn, Vựng Biên đã làm giải thích tương đối tường tận, chúng tôi cũng từng báo cáo qua. Trong đoạn văn tự này nêu ra cho chúng ta mấy thí dụ, nói tất cả chúng sanh "Tham sống, sợ chết, yêu thương người thân, quyến luyến chốn cũ, biết đau đớn, cảm thấy khổ sở". Chỉ cần chúng ta tỉ mỉ quán sát, những hiện tượng này rất rõ ràng bày ra trước mắt chúng ta. Phật dạy người tu hành, tu sửa quan niệm sai lầm, tu sửa hành vi sai lầm, dạy chúng ta mỗi giờ mỗi phút đề khởi công phu quán chiếu. Như thế nào gọi là quán chiếu? Không rơi vào trong tình thức, mà dùng trí huệ chân thật quán sát tất cả sự lý thì gọi là quán chiếu. Người chân thật giác ngộ, họ nói: "Đầu đầu thị đạo, tả hữu phùng nguyên". Lời nói này rất có đạo vị. Những lời nói này người thế gian rất khó thể hội, người sơ học cũng không dễ dàng thể hội. Cái gọi là "đạo" chính là chân tướng của vũ trụ nhân sanh. Cái gọi là "nguyên" chính là sanh khởi của nó. Nhân quả chuyển đổi rõ ràng tường tận, đây là nói căn nguyên. Tả hữu phùng nguyên, căn nguyên tuyệt nhiên không ở nơi xa, mà chính ngay trước mắt. Ngày nay, người thế gian nghiên cứu khởi nguồn của vũ trụ, khởi nguồn của sinh mạng, nằm ngay trước mắt nhưng cần phải là người thấy đạo, người chứng đạo mới có thể hiểu rõ, cho nên nói với chúng ta, nhất định phải giữ tâm nhân từ, chắc chắn không nên làm những việc thương thiên hại lý.

Con người phải biết tự cầu đa phước. Chỗ này nêu ra mấy câu chuyện trong lịch sử. Ngày trước, phần nhiều người đi học đều đã từng đọc Kinh, trong Kinh Phật nói: "Tất cả chúng sanh không ai không yêu tiếc sinh mạng của chính mình". Vương Khắc giết dê đãi khách, dê ở trước mặt người khách quỳ xuống, chảy nước mắt, bạn thử nghĩ xem, chúng biết yêu tiếc sinh mạng. Chúng ta nhìn thấy tình hình này, còn nhẫn tâm mà giết dê để ăn thịt sao? Cho nên, chúng ta tỉ mỉ mà quán sát những động vật này. Cách đây mấy giờ, chúng ta nghe được cư sĩ Tề ở Đông Thiên Mục Sơn nói về việc phóng sanh ba ba, con ba ba này có linh tánh, vừa nghe nói người không giết nó, muốn thả nó thì nó cảm ân, đầu cúi sát đất. Vô số biểu lộ chúng ta có thể thấy được, biết được động vật hoàn toàn không hề khác với con người. Phàm là động vật có sinh mạng, khi chúng bị người bắt, biết được chính mình sắp bị giết hại, sắp bị ăn nuốt, loại thống khổ đó, chúng ta từ nơi biểu lộ của chúng có thể thấy được. Chúng rũ đầu than thở, thầm khóc trong lòng. Loại tình hình đáng thương đó có khác gì với con người đâu? Tất cả chúng sanh chân thật là có mắt mà không hề thấy được, có tai mà không hề nghe được, có tâm mà không hề cảm xúc được, tùy ý sát hại, thỏa mãn thú ăn nuốt của họ, kết oán tạo nghiệp không thể tính kể. Thánh nhân dạy chúng ta: "Đạo trời tuần hoàn", nhân quả báo ứng không hề sót lọt. Cho nên, hộ sanh, phóng sanh, không ăn thịt tất cả chúng sanh, công đức này rất lớn. Chúng ta luôn luôn phải cảnh tỉnh chính mình.

Không chỉ chúng sanh hữu tình có linh tánh, chúng ta phải thương yêu, mà cây cối hoa cỏ cũng có linh tánh. Chúng ta tỉ mỉ mà quán sát, chúng đều có cảm xúc. Chúng ta yêu cây này thì cây này sẽ lớn lên rất tốt, nó có hồi báo, nó cúng dường bạn thưởng thức. Chúng ta yêu hoa thì hoa này nở đặc biệt đẹp, dường như chân thật chúng ta có tình cảm qua lại với nhau. Đây đều là sự thật. Không chỉ hoa cỏ đều có tình cảm, mà ngay đến đá cuội, khoáng vật cũng đều có tình cảm. Kinh Hoa Nghiêm nói với chúng ta: "Tình dữ vô tình đồng viên chủng trí". Chúng ta ở ngay trong cuộc sống thường ngày, bình lặng tỉ mỉ quán sát đều thấy được. Vào thời xưa, "Sanh Công thuyết pháp, đá cũng gật đầu", chúng ta tin sâu không nghi.

Ở trong đoạn văn tự này, Ngài hết lòng hết dạ khuyên bảo chúng ta, ngày sinh nhật không nên sát sanh. Nhân dịp mừng thọ, giết hại chúng sanh để đãi tiệc, chúc mừng sự trường thọ của chính mình mà khiến người ta đoản mạng, làm gì có loại đạo lý này? Tình và lý đều trái ngược. Ngày vui, ngày sinh, sát sinh tạo nghiệp để mừng sinh nhật, các vị thử nghĩ xem, vậy có hợp tình lý hay không? Vốn dĩ thọ mạng của chính mình rất dài, nhưng do mỗi năm cách mừng sinh nhật này đã làm cho thọ mạng của chính mình tổn giảm đi. Không chỉ thọ mạng tổn giảm, mà khổ báo đời sau, cùng kết oán thù với những chúng sanh này, oan oan tương báo không hề ngừng dứt. Người tinh tường thấy được rõ ràng. Ngày vui, ngày mừng thọ không nên sát sanh.

Ở chỗ này, Ngài nêu ra rất nhiều thí dụ để nói về tang sự không thể sát sanh, "Tang ma thì lấy đau buồn làm điều chánh yếu". Làm tiệc mời khách dùng đồ chay là tốt nhất. Cúng tế không được sát sanh, việc này Phật nói ở trong Kinh Địa Tạng rất rõ ràng. Người đọc Kinh Địa Tạng phải ghi nhớ, mỗi năm bạn cúng tế tổ tiên, cúng tế thân bằng quyến thuộc đã qua đời của bạn, người Trung Quốc mỗi năm thanh minh phải cúng tế, trung nguyên cũng cúng tế, đông chí cũng cúng tế, nếu như cúng tế mà sát sanh để cúng dường, Kinh Địa Tạng nói: "Vong nhân không những không thể được phước, mà còn làm nặng thêm tội nghiệp, vì họ mà giết nên tăng thêm khổ báo cho họ". Đây là người còn sống ở đời chúng ta vô tri. Họ đọa vào đường ác, tội nghiệp đã rất nặng rồi, làm sao nhẫn tâm làm cho tội nghiệp của họ càng nặng thêm? Tâm yêu thương của chúng ta do vô tri mà tạo tội nghiệp, tăng thêm khổ nạn cho họ. Thấu hiểu những chân tướng sự lý này, chúng ta chắc chắn sẽ không nhẫn tâm sát sanh cúng tế. Bái Phật hứa nguyện càng không nên sát sanh. Chư Phật Bồ tát đại từ đại bi, cứu khổ cứu nạn đến còn không hết, làm sao có thể giết hại chúng sanh mà cúng tế chư Phật Bồ tát chứ?

Phía sau lại nói với chúng ta, kết hôn, yến tiệc không nên sát sanh, mời khách cũng không nên sát sanh. Lại nói đến nghề nghiệp kiếm sống, chúng ta ở trong xã hội cần phải có nghề nghiệp kiếm sống chính đáng. Phàm hễ những nghề nghiệp giết hại chúng sanh thì không thể phát tài. Bạn có được lợi nhuận, quyết không phải nhờ giết hại chúng sanh mà bạn mới phát tài. Tài vận của bạn là do đời trước bạn tu bố thí mà có được. Phật giảng rất rõ ràng, bạn tu tài bố thí thì được tài phú, bạn tu pháp bố thí thì được thông minh trí huệ, bạn tu vô úy bố thí thì được khỏe mạnh sống lâu. Nếu ở ngay đời này, nghề nghiệp của bạn là việc giết hại chúng sanh, tuy là trước mắt bạn được phú quý, đời sống của bạn rất dư giả, trải qua được rất tốt, thế nhưng bạn phải biết, tài vận này của bạn không phải do sát sanh mà có được, mà do đời trước bạn đã tu tích, bất luận bạn theo đuổi một nghề nghiệp nào, bạn đều sẽ phát tài. Trong mạng không có tài, thí dụ nói bạn mở khách sạn, mở nhà hàng, tại vì sao người khác cũng mở khách sạn, mở nhà hàng nhưng không kiếm được tiền, bạn làm việc này thì kiếm được tiền? Từ ngay chỗ này chúng ta có thể phát hiện, kiếm được tiền là trong mạng đã có, bất luận là từ nơi một nghề nghiệp nào, bạn đều kiếm được tiền. Nếu làm nghề nghiệp giết hại sinh mạng chúng sanh, khi bạn hưởng hết phước đời trước rồi, ác báo liền hiện tiền. Chúng ta thật bình lặng, thật tỉ mỉ mà quán sát liền biết được hiện tượng này. Cho nên, chúng ta hành nghề mua bán thì phải chọn lựa, nhất định không làm những nghề nghiệp giết hại chúng sanh. Loại nghề nghiệp này chắc chắn bất lợi đối với chính mình. Lợi nhuận có được trước mắt nhất định không phải do nghề nghiệp này mà có được. Loại nghề nghiệp này về sau phải nhận lấy quả báo. Chúng ta phải giác ngộ.

Lại nói đến ngay trong cuộc sống thường ngày của chúng ta, phụng dưỡng cha mẹ cũng không nên sát sanh. Trong việc ăn chay, dinh dưỡng bạn hấp thu đã không thể hết rồi, hà tất phải giết hại chúng sanh? Khi tôi còn trẻ, rất may mắn gặp được Phật pháp, đọc được Liễu Phàm Tứ Huấn, đọc được Cảm Ứng Thiên, tôi rất tin tưởng đạo lý này. Cuối năm 26 tuổi, tôi đem những lý luận chân tướng sự thật này làm rõ ràng rồi, tôi liền phát tâm ăn trường chay. Tôi ăn chay đã 50 năm. Hơn nữa, đời sống của tôi rất đơn giản, không chút lãng phí nào. Tình hình sức khỏe của tôi không kém gì so với người khác, tinh thần rất tốt, mỗi ngày giảng Kinh hai giờ đồng hồ, không nghỉ một ngày nào. Đây có thể nói, tôi đã làm một tấm gương cho mọi người. Nếu như bạn nói ăn chay không có dinh dưỡng, ăn chay không khỏe mạnh, bạn tỉ mỉ xem người xuất gia thì có thể thêm lớn tín tâm của bạn, thay đổi quan niệm của bạn.

Phía sau nói dưỡng bệnh không nên sát sanh, càng phải nên yêu thương bảo hộ sinh mạng của tất cả chúng sanh thì chính mình mới có thể được sống lâu. Bố thí vô úy là cái nhân khỏe mạnh sống lâu. Phía sau cũng có một điều nói về Đạo giáo. Đạo giáo làm pháp hội cũng dùng ba sinh vật tế thần. Chúng ta thay thần minh để thử nghĩ, "chánh trực thông minh thì gọi là thần", thần còn tham muốn đồ cúng tế huyết tanh của bạn để phù hộ cho bạn hay sao? Làm gì có loại đạo lý này! Cho nên, pháp hội tế thần không được sát sanh.

Sau cùng là nói thế tục đón năm mới. Đón năm mới nhà nhà đều sát sanh, nhà nhà đều ăn thịt, nhất là sát sanh để cúng tế tổ tiên, thực tế mà nói, cũng là làm nặng thêm tội nghiệp cho tổ tiên, tổ tiên không những không thể được phước, còn do đây mà gặp nạn. Đây là do quan niệm sai lầm của chúng ta tạo thành. Cho nên, mỗi năm khi mừng năm mới, chúng ta phải đặc biệt đề xướng ăn chay để thêm lớn lòng yêu thương chúng sanh. Ngày Tết không được sát sanh, ngày vui không được sát sanh, lễ lộc qua lại, biếu tặng cho quà không được sát sanh, tiễn người không được sát sanh.

Còn có một số người ưa thích nuôi chim, ưa thích nuôi vật cưng, các vị phải nên biết, bạn nuôi vật cưng, vật cưng có cần ăn thịt hay không? Nuôi kim ngư thì phải dùng tép, cá nhỏ để cho nó ăn; nuôi chim cũng phải dùng trùng sâu để nuôi chúng. Bạn phải nên biết, sát hại bao nhiêu động vật nhỏ để thỏa mãn thú cưng của bạn, bạn có biết trong đây có sát nghiệp, có quả báo nghiêm trọng hay không? Cho nên Phật dạy người phải hoàn toàn đoạn dứt sự ưa thích, bạn mới có thể hồi phục được tâm thanh tịnh. Tâm thanh tịnh mới sanh trí huệ. Có trí huệ mới hiểu rõ chân tướng của vũ trụ nhân sanh. Bên trên có nêu ra mấy thí dụ, hy vọng người nghe được có thể từ một suy ra ba, nghe một hiểu mười. Bồi dưỡng tâm đại từ bi, tâm đại trí huệ. Chúng ta mỗi ngày đọc bài hồi hướng: "Trên đền bốn ân nặng, dưới cứu khổ ba đường", chân thật phát tâm báo ân cứu khổ thì phải thực hiện từ ngay những chỗ này. Yêu thương bảo hộ tất cả chúng sanh, quyết không tổn hại tất cả chúng sanh, đây là chân thật báo ân cứu khổ, thực tiễn ngay trong cuộc sống thường ngày của chúng ta. Nghĩa kinh sâu rộng vô hạn, chúng tôi giảng giải đơn giản cho mọi người đến chỗ này.

A Di Đà Phật!

Tập 52

Các vị đồng học xin chào mọi người.

Phần sau cùng của "Vựng Biên" có mấy đoạn giáo huấn của Đại đức xưa rất hay. Hoàng Lỗ Trực có một bài kệ:

" Ta ăn thịt chúng sanh.

Danh khác, Thể chẳng khác!

Vốn cùng một chủng tánh,

Chỉ là khác hình hài.

Khổ não chúng đành chịu,

Ngon béo ta hưởng riêng.

Đừng để Diêm Vương xử,

Hãy tự nghĩ xem sao?".

Người và cầm thú tuy tên gọi không như nhau, nhưng nhục thể linh tánh là như nhau. Linh tánh của động vật, chỉ cần tâm tỉ mỉ một chút thì bạn liền có thể thấy được rất rõ ràng, chúng không khác gì với người, cũng là tham sống sợ chết. Mạnh được yếu thua, đây là hiện tượng của sinh thái. Nếu như chúng ta từ ngay chỗ này mà kiến lập nên quan niệm lý luận thì sai rồi. Con người không bằng cầm thú. Hổ, báo, sư tử sau khi ăn no, những động vật nhỏ vây quanh bên cạnh chúng, chúng không thèm để ý đến, quyết không có ý tổn hại, thế nhưng con người không như vậy, không ăn cũng muốn giết chúng. Con người nếu như không nhận qua giáo dục, không biết được nghĩa lý, người xưa có câu rằng: "Nhân dữ cầm thú cơ hi?", ý nói là “người cùng cầm thú có gì khác biệt đâu?”. Chúng ta phải suy nghĩ nhiều. Chúng ta giết chúng sanh, ăn thịt chúng sanh, tiên sinh Hoàng nói không cần phải đợi Diêm La Vương đến xử án, chính mình nghĩ xem phải nên xử lý thế nào. Lữ Động Tân (thời triều Đường) nói rất hay: “Nếu bạn muốn trường thọ, bạn cần phải phóng sanh. Đây là chân lý của tuần hoàn. Khi chúng chết, bạn đi cứu chúng, đến khi bạn chết thì trời sẽ cứu bạn”. Người thế gian luôn cầu trường thọ, cầu nhiều con cái. Có phương pháp hay không? Có! Giới sát phóng sanh mà thôi. Đây là Lữ Động Tân nói. Những người này đều là người chân thật có trí tuệ, chân thật có đức hạnh, đối với sự lý nhân quả, họ thấy được rõ ràng, thấy được thấu triệt. Chúng ta phải tin sâu không nghi.

Nhà Phật thường nói, làm Phật, làm Bồ tát hay đọa ba đường, biến thành súc sanh thảy đều là ở chính mình, không liên quan gì với người khác. Chúng ta chính mình phải nên sâu sắc phản tỉnh, tự cầu đa phước, không nên tự đâm đầu vào chỗ chết. Kết luận sau cùng của thiên này dẫn dùng thiên văn chương của Kì Khê Độ. Đoạn văn chương này của ông được phân thành mấy đoạn, viết được rất hay. Chúng ta vừa xem thì biết con người này là đệ tử của nhà Phật, vì ông nói ra toàn là giáo huấn của Phật Bồ tát. Mở đầu ông nói: "Mỗi Thể đều là cái Thể vốn trọn đủ các Thể, chúng sanh sanh ngay trong tâm ta". Đây là cảnh giới của Phật và đại Bồ tát, biết được hư không pháp giới là một thể, chúng ta thường nói là cùng đồng một thể sinh mạng, cho nên tất cả chúng sanh là chính mình. Ông nói, việc ăn uống của người thế gian là "bát Trân bày la liệt trước mặt, toàn là kêu gào oán nghiệp". Việc này chúng ta thường hay xem thấy. Khi yến tiệc, trên bàn bày rượu thịt, những gà vịt cá thịt này chân thật là oan nghiệp. Chúng bị giết, không phải chúng cam tâm tình nguyện cúng dường bạn, mà sức mạnh của chúng không thể chống lại bạn. Chúng bị giết rồi, bạn ăn chúng, có thể ngay khi bạn đang ăn, những oan hồn này đều đang bao vây xung quanh bạn, đều đang ở sau lưng bạn. Hiện tại bạn còn đang may mắn, khí vượng của bạn chưa suy nên chúng không dám hại bạn. Khi khí vượng của bạn vừa suy thì những oan gia đối đầu này liền tìm đến.

Ở Đài Loan, trong Phật môn chúng ta có một vị Pháp sư Quảng Hóa (có rất nhiều người biết ông, ông cũng là bạn của tôi), trước khi ông chưa xuất gia, ông là quân nhân, quản quân nhu (quân nhu là quản lý tài vật), cho nên ông dùng tiền rất thuận tiện. Ông nói với tôi, khi ông làm việc ở trong quân đội, mỗi ngày ông ăn một con gà, không biết là đã ăn bao nhiêu con. Sau khi học Phật thì ông xuất gia (ông xuất gia sớm hơn tôi hai năm). Ông là người xuất gia không tệ, trì giới rất nghiêm, là một vị pháp sư tốt, rất khó được. Khi ở Đài Trung, ông dạy tại Phật học viện. Vốn Hán học của ông rất tốt, có thể viết văn chương, có thể làm câu đối. Ông nói, có một hôm khi ông đang tắm, ông thấy trong phòng tắm đầy gà, chúng bay nhảy tứ tung, ông liền né tránh thì bị té ngã, chân bị gãy lìa, cho nên ông bị tàn phế. Về sau ông phải chống gậy, đến sau cùng thì phải dùng xe lăn. Ông nói với tôi, đây là tội nặng báo nhẹ, đây là nhân quả báo ứng do ngày trước ông đã ăn gà quá nhiều. Ông đi đứng rất là khó khăn. Khi bệnh nặng, ông tìm tôi, vì ông muốn đem đạo tràng tặng cho tôi. Tôi đi thăm ông, ông đã không còn cách nào nói chuyện được, ngồi trên xe lăn miệng chảy nước dãi, rất là đáng thương. Tôi và Hàn Quán trưởng cùng đi thăm ông. Xem thấy bên cạnh ông còn có một số đệ tử, cho nên tôi liền cảm tạ ông, nhưng tôi không tiếp nhận.

Chúng ta xem đoạn văn chương này, một chút cũng không giả. Những món ăn này bày lên trên bàn, oan gia du hồn, người sáng mắt vừa nhìn làm sao dám nuốt? Nhà Phật là "đồng thể đại bi", thấy tất cả chúng sanh đều là "cha mẹ quá khứ, chư Phật vị lai", phổ độ, cứu giúp chúng sanh còn không kịp thì làm sao có thể giết hại chúng, làm sao có thể ăn thịt chúng sanh? Chỉ cần chúng ta vừa chuyển đổi ý niệm thì liền giác ngộ rồi, loại tập khí ăn thịt này không khó đoạn trừ, động cơ giết hại chúng sanh cũng có thể đoạn trừ, hồi phục tâm thanh tịnh, tâm bình đẳng, tâm từ bi, đó chính là tự cầu đa phước. Không những không thể giết hại chúng sanh, mà khiến chúng sanh sanh phiền não là chúng ta đã có tội lỗi rồi.

Ngạn ngữ thường nói: "Con người ở đời, việc không vừa ý thường đến tám, chín phần mười". Tại vì sao việc không vừa ý nhiều đến như vậy? Quả báo! Ngày trước ta không đối đãi tốt với người khác, ngày nay gặp phải loại quả báo này. Nếu như chúng ta có thể dùng thiện tâm, thiện ý, thiện hạnh để đối đãi tất cả người việc và vật, thì chúng ta ngay đời này mọi việc liền như ý; mọi lúc, mọi nơi, tự nhiên liền được quý nhân giúp đỡ. Chúng ta chịu giúp đỡ người khác, tự nhiên liền được người khác giúp đỡ. Nghiệp nhân quả báo không hề sai chạy. Chúng ta kính người khác, người khác kính chúng ta. Chúng ta có thể yêu tất cả động vật, thiên địa quỷ thần cũng yêu thương chúng ta. Chúng ta khinh mạn người khác, người khác nhất định khinh mạn chúng ta, đúng như đã nói "tự làm tự chịu", không phải có thiên thần quỷ thần gì đó đến an bài. Tất cả pháp thế xuất thế gian chính là nhân duyên quả báo mà thôi. Phật pháp cũng không ngoại lệ.

Học Phật, mục đích ở đâu? Là phải vì chứng đắc pháp thân thanh tịnh. Nếu bạn muốn chứng được pháp thân thanh tịnh, một chút ô nhiễm cũng đều không thể có, đến lúc nào bạn có thể đem phải quấy nhân ngã, tham sân si mạn, những phiền não tập khí này đoạn trừ hết. Phương pháp lý luận để đoạn trừ thì Thánh Hiền thế xuất thế gian đã nói rất nhiều, chúng ta phải tỉ mỉ mà đọc tụng, phải tỉ mỉ mà nghiên cứu thảo luận, làm cho rõ ràng, làm cho tường tận, y giáo phụng hành, vậy mới được cứu. Nếu như không thể tín thọ phụng hành, không cách nào làm đến tín giải hành chứng, thì luân hồi, khổ báo chắc chắn không cách nào tránh được.

Sanh tử có nghiệp nhân. Chúng ta hiện tiền thân thể khỏe mạnh trường thọ hay là nhiều bệnh, nhiều phiền não, đoản mạng, không có thứ nào không phải là nghiệp báo. Chúng ta phải tin tưởng giáo huấn chân thật của Phật Bồ tát. Trồng nhân thiện chắc chắn được quả thiện. Nhân thiện phải từ nơi tâm địa mà kiến lập. Hạnh thiện, khẩu thiện, ngôn thiện mà tâm không thiện thì không thể chuyển được y báo. Tâm thiện thì không có thứ nào mà không thiện, ngôn ngữ, hành vi có làm ác thì cũng là thiện. Nếu như tâm không thiện, ngôn thiện, thân thiện thì là giả thôi, không phải thật. Họ nói lời hay với bạn, giúp bạn làm việc tốt, họ có mục đích, có ý đồ, đó là bất thiện. Người có tâm thiện, lời nói ra không dễ nghe, làm việc rất khó coi, thế nhưng lại là thiện, quả báo là thiện. Họ là lợi ích chúng sanh, lợi ích cho bạn, họ không hại bạn. Tâm không thiện, ngôn ngữ dễ nghe thì chỉ là thêu dệt.

Thế gian có một số người không có trí tuệ, luôn luôn bị lừa, luôn luôn bị gạt. Bị gạt bị nhiều rồi dần dần sẽ giác ngộ, vậy vẫn xem là không tệ. Có người bị gạt chịu thiệt, cả đời cũng không giác ngộ, đó là ngu muội đến tột đỉnh. Cho nên, học Phật nếu muốn được phước báo, điều thứ nhất chắc chắn không nên kết oán với tất cả chúng sanh, "oan gia nên giải không nên kết". Oan nghiệp luôn phải hóa trừ, nợ mạng thì phải trả mạng, thiếu tiền thì phải trả tiền.

Chúng ta cam tâm tình nguyện, bất luận gặp phải nghiệp duyên gì cũng không oán trời, không trách người. Biết được đó là nghiệp báo của chính mình đã hiện tiền, muốn hóa giải những ác báo này thì từ ngay trong tâm địa phải làm một cuộc chuyển biến, chuyển ác thành thiện, chuyển mê thành ngộ, thì cho dù có định nghiệp, quả báo cũng sẽ giảm nhẹ. Ý niệm của chúng ta chuyển rồi, cho nên nói trọng báo chuyển thành khi báo, báo nhẹ thì đã hóa giải rồi. Sự việc này, quan trọng nhất chính là một niệm tâm chân thành. Tâm chân thành có thể cảm ứng tương thông với Phật Bồ tát, chân thành có thể cảm động thiên địa quỷ thần. Cho nên, chúng ta ngày trước tạo tác tội nghiệp, làm sai sự việc cũng không sợ, sợ là bạn không hồi đầu, sợ là bạn không giác ngộ.

Người xưa nói rất hay: "Con người không phải Thánh Hiền, ai mà không có lỗi?". Ngày trước không đọc sách Thánh Hiền, không hiểu giáo huấn của Thánh Hiền, cha mẹ ở nhà không dạy bảo chúng ta, đi học thầy giáo không dạy bảo chúng ta, chúng ta tạo tác ác nghiệp, vậy thì có thể lượng thứ, trong Kinh Vô Lượng Thọ, Phật nói "không đáng trách vậy". Thế nhưng ngày nay chúng ta đọc được sách Thánh Hiền, nghe được Phật pháp, nhất định phải hối cải, nhất định phải giác ngộ. Nếu như đọc sách Thánh Hiền, nghe Phật Bồ tát giảng Kinh mà vẫn không chịu quay đầu, còn tiếp tục tạo ác nghiệp, vậy thì bạn hết cứu, bạn là tội chồng thêm tội. Nhất là người xuất gia, chúng ta chính mình khoác lên cái hình tướng này, nếu làm được không giống thì tội lỗi càng nặng, ở trong xã hội này so với bất cứ nghề nghiệp nào cũng đều nghiêm trọng hơn, bởi vì sự thành tựu là thù thắng không gì bằng, cho nên đắc tội thì cũng nghiêm trọng không gì bằng. Chúng ta phải hiểu rõ đạo lý này, phải hiểu rõ chân tướng sự thật, cần phải đoạn ác được sạch sẽ, tu thiện, luôn hy vọng thiện tâm này có thể viên mãn, chúng ta mới xứng đáng được với Phật, xứng được với Bồ tát, xứng được với những thiện tri thức truyền pháp nhiều đời. Niệm niệm chúng ta phải giữ tâm báo ân. Làm thế nào để báo ân? "Thọ trì đọc tụng, vì người diễn nói", vậy mới chân thật thực tiễn "trên đền bốn ân nặng, dưới cứu khổ ba đường", chân thật báo ân. Chúng ta học không tốt, làm không giống thì đắc tội. Chính mình luôn phải nên biết, vạn nhất không nên sơ suất, chân thật như câu nói mà thế tục thường nói: "Trước cửa địa ngục tăng đạo nhiều". Nếu như chúng ta là một phần tử ở trong đó thì sai rồi, đặc biệt sai lầm.

"Âm tặc lương thiện, ám vũ quân thân" (Ngầm hại người lương thiện, ngầm khinh vua và cha mẹ)

Đây là đoạn thứ bốn mươi của Cảm Ứng Thiên. Đoạn này chỉ có hai câu: "Âm tặc lương thiện, ám vũ quân thân" (Ngầm hại người lương thiện, ngầm khinh vua và cha mẹ) . Đây đều là nói đại ác nghiêm trọng. "Âm tặc" chính là âm mưu hãm hại. Có câu rằng: "Tên lén bắn người, khó mà phòng tránh". Âm thầm tính toán người khác, tổn hại người khác, người khác vẫn còn không biết bạn tổn hại họ, thì thuộc về cái tội này. Giữ cái tâm này rất là tàn nhẫn, rất là thâm độc. Đối phó với người thông thường đã là tội lỗi nghiêm trọng rồi, nếu như đối với người thiện, tội lỗi đó càng lớn. Trong tội ngũ nghịch, giết cha, giết mẹ là chắc chắn đọa A tỳ Địa Ngục. Cha mẹ có ân dưỡng dục đối với con cái, bạn không thể báo đáp cha mẹ, hiếu dưỡng cha mẹ, bạn còn muốn hãm hại cha mẹ, đây là đại nghịch bất đạo, tội lỗi cực nặng. Phật cũng nói, giết A la hán, làm thân Phật chảy máu, phá hòa hợp tăng, những tội này cũng đều giống như giết cha giết mẹ, thậm chí còn nặng hơn tội giết cha giết mẹ. Đây là đạo lý gì vậy? Chúng ta phải hiểu được, Phật Bồ tát, A la hán, Tăng đoàn là người thiện của thế gian, hành vi tạo tác của họ ở trong xã hội là sự nghiệp từ thiện bậc nhất của thế gian, loại sự nghiệp từ thiện này phải lớn hơn rất nhiều so với cứu tế bần khổ thông thường, thù thắng hơn nhiều. Hành vi tạo tác của họ là giúp đỡ tất cả chúng sanh phá mê khai ngộ, là giáo hóa chúng sanh đoạn ác tu thiện, hơn nữa, làm ra tấm gương tốt nhất cho xã hội. Trong xã hội có loại người này tồn tại là phước báo của tất cả đại chúng, ngưỡng vọng của tất cả đại chúng, chỗ nương tựa của tất cả đại chúng, cho nên nếu như âm mưu hãm hại những người thiện này thì quả báo đều ở A tỳ Địa Ngục, tội còn nặng hơn so với giết cha mẹ, thời gian đọa vào địa ngục phải dài hơn. Chúng ta phải tường tận đạo lý này. Kết tội này không phải kết tội đối với những người thiện đó, mà là kết tội với hết thảy chúng sanh, phải xem mặt ảnh hưởng của người thiện này bao lớn, thời gian ảnh hưởng bao lâu. Nếu như mặt ảnh hưởng của họ càng lớn, thời gian ảnh hưởng càng lâu, bạn âm mưu hãm hại họ thì tội của bạn càng nặng. Tại vì sao có thể khởi lên loại ác niệm tổn hại người thiện này chứ? Chúng ta nghĩ, nhân tố thứ nhất chính là sân hận đố kỵ, tâm lượng rất nhỏ hẹp, không thể dung nạp sở trường của người, không thể dung nạp việc tốt của người, lại không biết quả báo là rất nặng, quá khổ, quá đáng sợ, cho nên mới tạo tác tội nghiệp như vậy. Nếu như ý niệm của bạn có thể chuyển đổi lại, không những không đố kỵ, mà còn hoan hỉ tán thán, toàn tâm toàn lực hiệp trợ họ, “thành nhân chi mỹ” (thành tựu việc tốt cho người), thì công đức phước báo của bạn cũng lớn như người thiện này vậy. Thiện hạnh của họ làm sao thành tựu? Nhất định nhờ vào đại chúng đồng tâm hợp lực mà thành tựu. Huống hồ ở trong Kinh, Phật đã đem những đạo lý căn bản này nói ra cho chúng ta nghe rồi.

Tạo quả báo thiện ác lớn hay nhỏ đều tùy theo tâm niệm. Tâm lượng lớn thì phước liền lớn, tâm lượng nhỏ thì phước nhỏ. Cũng đồng tạo ra một việc thiện, nhưng được phước, quả báo không như nhau. Cho nên, chư Phật Bồ tát dù tạo phước nhỏ nhất, quả báo cũng đều là tận hư không khắp pháp giới. Vì sao vậy? Vì tâm lượng của các Ngài lớn. Người thế gian tạo phước có lớn bao nhiêu đi nữa, thế nhưng quả báo có được lại không lớn, do nguyên nhân gì? Tâm lượng quá nhỏ. Tâm lượng nhỏ hẹp chướng ngại phước báo của bạn, bạn tu phước luôn không thể nào vượt hơn tâm lượng của bạn. Chư Phật Bồ tát "tâm bao thái hư, lượng khắp pháp giới", cho nên các Ngài trồng thiện nhỏ mà được vô lượng phước. Đạo lý này chúng ta phải hiểu. Nếu như đem tâm lượng của chính mình mở rộng ra thì ác niệm sẽ không có. Niệm ác mà còn không sanh thì làm gì có hành vi ác? Đây là điều chúng ta phải hiểu.

Một câu phía sau: "Ám vũ quân thân". Vũ là sỉ nhục, cũng là trong âm thầm, cũng chính là nói người ta không thấy được, không hề nghe được chính mình đang ức hiếp quân thân (quân là tôn trưởng của chúng ta, không nhất định là đế vương). Ở trong xã hội, người hiện tại gọi là người lãnh đạo và người bị lãnh đạo. Chúng ta đứng ở địa vị bị lãnh đạo, người lãnh đạo chính là quân, người thông thường gọi là cấp trên. Bạn làm việc ở trong một công ty xí nghiệp, ông chủ của bạn, giám đốc của bạn, chủ tịch công ty của bạn chính là quân. Người đi học thì rõ lý, biết phải tôn kính thì làm sao có thể sỉ nhục được? Cho dù những cấp trên này làm việc không hợp lý, cách làm không như ý nhưng cũng phải tôn kính. Vì sao vậy? Có nhiều cách làm của họ chúng ta tuyệt nhiên không hiểu rõ, họ suy nghĩ là nhiều mặt, họ quan tâm đến là lợi ích của tất cả, chúng ta là viên chức nhỏ, chúng ta chỉ xem thấy lợi ích cục bộ, không thấy được toàn diện. Lợi ích của cả thảy, có lúc cần phải hy sinh cục bộ để đạt được một sự hoàn chỉnh. Cho nên sự cân nhắc của họ, cách làm của họ, kế hoạch của họ chắc chắn là có đạo lý, chúng ta làm sao có thể bàn luận, làm sao có thể âm thầm lừa dối họ chứ?

Âm thầm sỉ nhục họ, chúng ta đối với cấp trên, đối với lãnh đạo không nên có loại tâm trạng hành vi này. Đối với người thân của chính mình cũng không nên như vậy. Chữ thân ở chỗ này chính là cha mẹ, trưởng bối. Người xưa nói: “Quân thân ân đồng trời đất”. Lời nói này rất có đạo lý. Chúng ta làm việc, chúng ta giữ tâm, không dám để quân thân biết. Đây chính là “ám vũ”, chính là lừa gạt ức hiếp. Chúng ta xem, vào thời xưa, người quân tử đi học, Bồ tát học Phật, tâm địa thản nhiên, không có việc gì mà không dám nói với người. Bạn nói xem, tâm của người này tự tại dường bao, thật quang minh lỗi lạc, làm gì có việc gì không dám nói với người khác chứ? Không thể nói với tôn trưởng của mình, không thể nói với cha mẹ của mình, chính là bạn lừa dối tôn trưởng, lừa dối cha mẹ, bạn chính là đại ác. Ác như vậy mà bạn cũng dám làm, bạn còn có việc xấu nào mà không dám làm? Thái Thượng ở chỗ này nêu ra mấy thí dụ quan trọng nói về tạo đại ác.

Chúng ta cung kính cúng dường đối với cha mẹ. Cha mẹ tuổi già rồi, thể lực yếu, mỗi giờ mỗi phút phải quan tâm chăm sóc. Nếu như chúng ta không kiệt tận lòng chân thành của chúng ta, hoặc là biểu hiện phục tùng mà âm thầm chống trái, đây cũng là ám vũ thân nhân. Những sự việc này của xã hội ngày nay, chúng ta tai nghe mắt thấy quá nhiều, cho nên xã hội không an định, thiên hạ đại loạn, buổi tối không dám ra khỏi cửa. Chúng ta nghĩ xem, vào thời xưa, an ninh trật tự, phong tục thuần hậu, buổi tối không cần đóng cửa, không cần nói ban ngày, buổi tối cửa lớn mở to cũng không có người xấu đến nhiễu loạn, người người đều giữ lễ, người người đều giữ pháp. Họ trải qua là ngày tháng như thế nào, còn chúng ta ngày nay trải qua ngày tháng như thế nào?

Ngày nay chúng ta bất luận là nhà người giàu có hay nhà người nghèo khó, nơi ở đều là đề phòng kẻ gian một cách nghiêm mật, chỉ sợ kẻ trộm thừa cơ mà vào, cửa sổ còn phải thêm khung sắt. Ngày trước khung sắt là dùng để làm nhà tù. Hiện tại chúng ta xem thấy chỗ ở của mỗi nhà giống như nhà tù, mỗi mỗi đều bị giam ở trong lồng sắt, bạn nói xem, có đáng thương không? Đây là văn hóa gì, là văn minh gì? Chúng ta tai nghe mắt thấy, làm sao mà không đau lòng? Truy cứu căn nguyên của nó, vì sao mà tạo thành? Lỗi là do không đọc sách Thánh Hiền, chưa có nhận qua giáo dục luân lý, giáo dục đạo đức, cho nên mới có thể có hiện tượng này. Người giác ngộ, người sáng suốt cũng sinh sống trong xã hội này, có cần phải có sự đề phòng tội phạm này không? Không cần thiết! Có thể có người đến nhiễu loạn, đến làm hại cũng không cần phải đề phòng. Vì sao vậy? Người rõ lý biết "một miếng ăn, một ngụm nước đều là do tiền định". Họ có oán thù với bạn, cho dù bạn đề phòng, họ vẫn là đến xâm phạm, đến báo thù bạn. Bạn không oán không thù với họ, dù không phòng ngừa, cũng không có người đến xâm phạm bạn.

Nhà Phật có một câu chuyện, vào thời Tùy Đường, Hòa Thượng Đỗ Thuận (đây là Tổ sư đầu tiên của Tông Hoa Nghiêm) ở nơi đồng trống che một chòi tranh để tu hành. Khu vực Ngài ở đó có rất nhiều kẻ trộm. Có một tín đồ cúng dường lão Hòa thượng một đôi hài mới. Kẻ trộm xem thấy Lão Hòa thượng đang ngồi ở nơi đó nhập định, cũng không dám làm nhiễu loạn Ngài, bèn đem đôi hài treo ở bên ngoài cửa. Qua một năm, người đó lại có cơ hội đi qua nơi đó, lại đến để bái Lão Hòa thượng, xem thấy đôi hài vẫn treo ở bên ngoài. Người đó bước vào bái Lão Hòa thượng và nói: “Lão hòa thượng! Con cúng dường Ngài một đôi hài treo ở bên ngoài cửa, Ngài có thấy hay không?”.

"Ta thấy rồi".

“Vì sao Ngài vẫn treo ở nơi đó? Ở chỗ này nhiều kẻ trộm đến như vậy, không có người nào lấy sao?”.

Lão Hòa thượng nói: “Ta đời trước không có thiếu nợ họ, đồ của ta để ở ngay trước mặt họ, họ cũng sẽ không động tâm”.

Đời trước thiếu nợ họ, bạn giấu ở chỗ nào cũng sẽ bị người ta tìm được, cũng sẽ bị người ta lấy đi. Đây là nói rõ "miếng ăn, ngụm nước đều do tiền định". Đã là tiền định thì bạn phòng họ làm gì? Họ muốn lấy đi. Tốt rồi, vậy nợ này trả rồi, món nợ này đã trả sạch rồi. Không cần phải đề phòng kẻ gian. Đời trước không có cái nợ này, họ sẽ không khởi tâm động niệm. Thiếu nợ phải trả nợ, thiếu mạng phải trả mạng. Phật nói rất hay, thế pháp sáu cõi luân hồi hình thành như thế nào? Chẳng qua là hoàn trả nghiệp báo mà thôi. Chúng ta đến thế gian này không có việc gì khác, chính là báo ân, báo oán, đòi nợ, trả nợ, chính là do vậy mà đến. Giác ngộ rồi, ân phải báo, nợ phải trả, oán thì xóa vậy. Người khác thiếu ta thì không cần trả. Bạn trả hết, không còn món nợ nào nữa, bạn liền được đại tự tại, đời sau không làm sự việc này nữa. Cho nên, người giác ngộ ở thế gian này chỉ có báo ân, chỉ có trả nợ, là làm hai sự việc này. Người mê hoặc thì làm bốn sự việc, vậy thì vĩnh viễn làm không xong, không hề kết thúc.

Chú giải phía sau có mấy câu nói: "Bất trung bất hiếu, hại giáo phản đạo". Giáo hóa của Thánh Hiền, cổ đức có thí dụ: "Nhân thiên nhãn mục, hắc ám đăng minh" (con mắt của trời người, đèn sáng của bóng đêm). Bạn muốn chướng ngại, tội lỗi này lớn. Bạn hại một người thiện, nhất là hãm hại một người làm công tác giáo dục xã hội, hại người giáo hóa tất cả chúng sanh, tội lỗi không kết ở người bị hại mà kết tội là ở tất cả những chúng sanh sẽ được tiếp nhận giáo dục trong xã hội, vì bạn đã đoạn mất đi pháp thân huệ mạng của tất cả chúng sanh, đoạn mất cơ duyên học Phật của tất cả chúng sanh. Cái tội này nặng hơn so với giết người.

Trong Phát Khởi Bồ tát Thù Thắng Chí Nhạo Kinh, vừa mở đầu, đoạn thứ nhất các vị xem thấy, có hai vị pháp sư giảng Kinh nói pháp, giáo hóa rất nhiều chúng sanh. Một số người xem thấy vị pháp sư này dường như là đạt được danh vọng lợi dưỡng, trong lòng họ khó chịu, đố kỵ, chướng ngại, nghĩ hết cách để phá hoại pháp sư, khiến cho người theo học tập với các Ngài hiểu lầm, mất lòng tin đối với pháp sư, cơ hội tiếp nhận giáo học của Phật pháp hoàn toàn bị mất đi. Phá hoại rồi, tội lỗi đọa A tỳ Địa Ngục. Đọa lạc địa ngục bao nhiêu năm? Một ngàn tám trăm vạn năm. Đây là nói theo thời gian của nhân gian chúng ta. Họ ở trong địa ngục cảm thấy thời gian là vô lượng kiếp. Địa ngục và nhân gian khác biệt, không như nhau. Một tâm niệm ác kết thành sai lầm lớn. Đoạn pháp thân huệ mạng của tất cả chúng sanh, cái ác này còn gì bằng? Hai pháp sư này, thành thật mà nói, với họ không có ảnh hưởng gì lớn, người bị hại là vô lượng chúng sanh; tuy bạn hại hai người, thế nhưng liên lụy vô lượng chúng sanh, bởi vì họ không thể được lợi ích của Phật pháp.

Trong lễ xưa chúng ta đã đọc qua, ta với người này có cái thù giết cha, mối thù không đội trời chung, thế nhưng hiện tại người này đang làm quan, ta có được báo thù hay không? Không thể báo thù! Làm quan là vì nhân dân phục vụ, vì nhân dân tạo phước. Hiện tại họ là vì đại chúng xã hội mà làm việc tốt, ta tuy là có thù, nhưng ta không thể báo. Họ làm việc tốt, không những ta không thể báo thù, mà ta còn phải giúp đỡ họ, thành tựu việc thiện của họ. Đây là người đi học hiểu rõ lý. Đến lúc nào mới báo thù? Đợi họ mãn nhiệm, họ không còn làm công việc này nữa. Họ đang làm công việc lợi ích chúng sanh, ta không những không thể báo thù, mà còn phải giúp đỡ họ làm việc tốt. Người hiểu rõ lý lẽ, ân oán phân minh, rõ ràng tường tận. Hiện tại họ đang làm việc thật vì xã hội, thật vì chúng sanh, vậy chúng ta toàn tâm toàn lực giúp đỡ họ, thành tựu công đức của họ, còn tư thù của cá nhân, đợi họ không còn làm công việc này nữa, ta lại đến báo thù. Bạn giết họ, hại họ lúc này thì được. Cho nên, người không thể không đọc sách, không thể không rõ lý, không nên chướng ngại phước thiện của đại chúng xã hội, không nên phá hoại hạnh phúc và lợi ích của xã hội đại chúng. Ngày nay có mấy người hiểu được đạo lý này? Tại vì sao không hiểu? Lỗi do không đọc sách Thánh Hiền. Tôi nghe nói, quỷ thần của Thiên Mục Sơn đều yêu cầu thời gian nghe Kinh nhiều hơn một chút. Người không bằng quỷ thần. Quỷ thần có cái tâm hiếu học, có nguyện vọng nghe pháp. Việc này đáng để chúng ta suy nghĩ, đáng để chúng ta phản tỉnh.

Được rồi, hôm nay thời gian đã hết, chúng ta chỉ học đến đây thôi.

A Di Đà Phật.

Tập 53

Các vị đồng học xin chào mọi người.

Đây là đoạn thứ bốn mươi mốt. Kinh văn chỉ có hai câu:

“Mạn kỳ tiên sinh, bạn kỳ sở sự”. (Khinh rẻ thầy dạy, phản bội người mình phải phụng sự.)

Đây là một số ví dụ nói về đại ác ở trong ác hạnh mà Thái Thượng nêu ra cho chúng ta.

“Tiên sinh” chính là ngày nay chúng ta gọi là thầy giáo. Ở trong chú giải này đều là dùng lời của cổ nhân nói. “Truyền đạo, truyền nghề và hóa giải những điều còn mê hoặc”. Nhà Phật thường nói, sinh mạng chúng ta có được là từ cha mẹ, huệ mạng của chúng ta có được là từ thầy. Phật Bồ tát là thầy của chúng ta. Sinh mạng đem so sánh với huệ mạng thì huệ mạng phải quan trọng hơn sinh mạng. Nếu như người có huệ mạng thì người này đời đời kiếp kiếp chắc chắn không đọa ba đường ác, không những không đọa ba đường ác, mà nhất định còn có thể vượt thoát luân hồi, vượt khỏi mười pháp giới. Từ đó cho thấy, huệ mạng quan trọng hơn sinh mạng.

Ân đức của Phật Bồ tát cao hơn cha mẹ. Đạo lý này chúng ta nhất định phải biết. Nhưng mà hiện nay ở thế gian này, vị thầy có thể thật sự khiến chúng ta có được huệ mạng thì hầu như không nhìn thấy nữa. Đây cũng là sự thật. Nhà Phật thường nói: “Ở trong cửa Phật không bỏ một ai”, nhưng tại sao chúng ta ngày nay phát tâm cầu pháp thân huệ mạng, Phật Bồ tát không đến giúp chúng ta vậy? Chúng ta học Phật lâu như vậy rồi, đối với Kinh giáo cũng đã đọc qua chút ít, chúng ta có thể khẳng định lời của Phật Bồ tát là lời chân thật, chắc chắn không phải vọng ngữ, hay nói cách khác, chắc chắn các Ngài sẽ không bỏ chúng ta, vấn đề là tâm cầu đạo của chúng ta là thật hay là giả. Nếu như tâm cầu đạo của chúng ta không chân thành tha thiết thì Phật Bồ tát sẽ không đến, vì đến cũng không có ý nghĩa gì. Nếu như chúng ta thật sự khẩn thiết, thật tâm cầu thì chắc chắn có cảm ứng. Từ đó cho thấy, chúng ta cầu pháp tu hành, ở trong đời này có thể thành tựu hay không, thành tựu sớm hay muộn đều chính mình tự quyết định, không phải người khác quyết định cho chúng ta. Bản thân chúng ta có tâm chân thành, có tâm thanh tịnh, cần mẫn y giáo phụng hành thì Phật Bồ tát sẽ đến ngay. Các Ngài có phương tiện thiện xảo bất khả tư nghì đang gia trì chúng ta. Nếu như bạn có một mảy may không thành thật, không thật thà thì chắc chắn không có cảm ứng. Tâm của người ngày nay chiêu cảm đều là yêu ma quỷ quái. Tại sao lại có hiện tượng này vậy? Ở trong tâm có tham sân si mạn, ở trong tâm có tà tư tà kiến. Tà với tà cảm ứng với nhau, chân cảm ứng với chân, đây là đạo lý nhất định.

Hiện nay bản thân chúng ta không biết cách tu học như thế nào. Tâm thành này không phát ra được, cha mẹ cũng không biết, thậm chí là hiện nay thầy cô cũng không biết. Đây là hiện tượng vô cùng đáng buồn. Khi tôi còn nhỏ, có lẽ là lúc bảy tuổi (ấn tượng này tôi nhớ rất rõ ràng), ngày đầu tiên đến trường tư thục (trường tư thục này ở trong một ngôi từ đường). Tôi còn nhớ, phụ thân tôi dắt theo tôi, còn chuẩn bị lễ vật để đến cúng dường thầy. Bước vào từ đường, nhìn thấy thầy, trước tiên dâng lễ vật lên, phụ thân tôi ở phía trước, tôi ở phía sau, bên trong có một cái lễ đường, ngay chính giữa lễ đường có thờ bài vị của Đại Thành Chí Thánh Tiên Sư Khổng Lão Phu Tử. Chúng tôi hướng về bài vị của Khổng Lão Phu Tử hành lễ tam quỳ cửu khấu. Phụ thân tôi ở trước, tôi bái lạy theo phía sau. Sau khi bái lạy xong, mời thầy ngồi ngay chính giữa, phụ thân tôi ở phía trước, tôi ở phía sau, cũng là hành lễ tam quỳ cửu khấu với thầy. Tôi có ấn tượng rất sâu sắc. Phụ huynh đem con em gửi gắm cho thầy, mời thầy quản lý giáo dục nghiêm khắc. Nghi lễ long trọng như vậy, cha mẹ phải lạy thầy, nếu như thầy không quản lý giáo dục học trò nghiêm túc, các bạn thử nghĩ, làm sao xứng đáng với cha mẹ của người ta? Sự tôn trọng như vậy hiện nay không còn nữa, không có người hiểu được rồi.

Năm xưa, lão cư sĩ Lý Bỉnh Nam ở Đài Trung đã lập ra một lớp “Nghiên Cứu Nội Điển”, học trò có tám người, thầy có sáu người, tôi cũng là một trong số đó. Chủ nhiệm của lớp này là lão sư Lý. Ngày khai giảng hôm đó, lão sư Lý mời năm vị thầy chúng tôi ngồi lên (năm người chúng tôi đều là học trò của thầy). Thầy dẫn theo học trò, thầy ở phía trước, tám học trò ở phía sau đảnh lễ ba lạy với chúng tôi. Lão sư Lý nói: “Tôi xin thay mặt cho phụ huynh học sinh”. Có lẽ chúng tôi đời này chỉ có gặp được một lần, không gặp lần thứ hai, không có việc này lần thứ hai nữa. Thầy làm đại biểu cho phụ huynh học sinh, dẫn đầu tám học sinh. Năm người chúng tôi ngồi ở trên, tiếp nhận thầy đảnh lễ ba lạy, nếu chúng tôi không nghiêm túc chỉ dạy những học sinh này, chúng tôi sẽ có lỗi với thầy. Người hiện nay đâu có hiểu đạo lý này! Không những chúng ta không nhìn thấy, ngay cả nghe cũng không nghe thấy. Cho nên vào thời xưa, thầy trò như cha con, thật sự còn thân hơn cha con; con cái của thầy với bản thân chúng tôi giống như anh em vậy, cả đời đều quan tâm lẫn nhau. Người làm thầy tuy rất vất vả, người có học đều rất bần hàn, nhưng mà họ vô cùng an ủi. Học trò được dạy tốt rồi, tương lai học trò có thể hơn người bình thường, đời con đời cháu của họ đều sẽ có người quan tâm, họ không có nỗi lo lắng về sau.

Người thời xưa có đạo nghĩa, hiện nay thì không còn nữa. Hiện nay chúng ta thấy kết cấu xã hội, kết cấu giữa người với người đều là lợi hại. Có lợi là bạn bè, là thân thuộc; khi không có lợi thì chính là oan gia, là đối đầu, bạn nói xem, đây là xã hội gì vậy? Từ những chỗ này chúng ta thật sự thể hội được tầm quan trọng của giáo dục Thánh Hiền. Mất đi giáo dục Thánh Hiền, đó đúng như lời Phu Tử nói, người so với cầm thú có khác gì đâu? Người cũng là động vật, so với động vật bình thường khác biệt ở chỗ nào vậy? Chính là người biết được đạo nghĩa, có thể biết được “đạo đức, nhân, nghĩa, lễ”, còn những động vật khác thì không biết. Người tại sao biết được “đạo đức, nhân, nghĩa, lễ” vậy? Do thầy dạy, cho nên đối với thầy sao có thể khinh mạn được?

“Mạn kỳ tiên sinh”. Nói lời thành thật, thầy đều là người có học, đều là người rõ lý, đối với những danh vọng lợi dưỡng xem rất tầm thường, cũng không mong người cung kính. Sự cung kính của học trò đối với thầy là kính điều gì vậy? Là kính cái học của mình. Đạo lý là ở chỗ này. Thầy dạy học trò, quan tâm đối với học trò thật sự là có khác nhau, đây là nguyên nhân gì vậy? Thầy quan sát học trò, thấy học trò này có một phần cung kính thì dạy một phần, có hai phần cung kính thì dạy hai phần. Nguyên nhân gì vậy? Quyết không phải mức độ cung kính đối với thầy nhiều hay ít, mà thầy quan sát thấy bạn có thể tiếp nhận được bao nhiêu. Ấn Tổ nói ở trong “Văn Sao”: “Một phần thành kính thì được một phần lợi ích”, nếu dạy bạn hai phần, vậy đã dư một phần rồi, là lãng phí rồi. Ví như cái ly chỉ chứa được chừng này, chỉ có lớn cỡ này, đem đổ đầy nước thì chỉ có thể đổ được cỡ này, nhiều hơn nữa là tràn ra ngoài rồi. Bạn có mười phần thành kính thì dung lượng này của bạn lớn rồi, đổ nhiều cho bạn một chút. Một phần thành kính, sức chứa nhỏ, đành phải cho bạn chút xíu thôi. Đạo lý là như vậy. Không phải thầy thích bạn, bạn cung kính thấy, nịnh hót thầy thì thầy sẽ dạy bạn, mà là xem bạn có thể tiếp nhận được bao nhiêu. Bạn có mười phần thành kính, thầy dạy bạn chín phần là có lỗi với bạn. Bạn có một phần thành kính, dạy bạn hai phần là nhiều quá, bạn tiếp nhận không nổi. Đạo lý chính là như vậy. Nếu như thầy vì ham muốn người ta cung kính thầy, vậy thầy là phàm phu, đâu phải là Thánh nhân. Cho nên, sự thành kính thật sự là thể hiện rõ cái tâm ham học, cái tâm ưa thích tiếp nhận, cái tâm y giáo phụng hành của chúng ta. Khi thầy giáo nhìn thấy, họ không thể không dạy bạn.

Trước đây, tôi có ba vị thầy. Vào thời đó, đời sống của tôi vô cùng thanh bần, nói lời thành thật, một xu cúng dường cũng không có. Tôi học với thầy Phương. Thầy Phương đặc biệt trích ra thời gian để dạy tôi, tôi không có đóng một xu học phí nào. Ba năm theo học với Đại Sư Chương Gia, tôi cũng không có một xu cúng dường Đại Sư Chương Gia. Điều này thầy biết, thầy hiểu rõ hoàn cảnh của tôi. Có khi thời gian nói chuyện lâu rồi, qua 12 giờ, thầy còn giữ tôi lại dùng cơm. Mười năm theo học với lão sư Lý, lão sư Lý thường hay cúng dường tôi, quan tâm tôi, tôi chưa hề chăm sóc cho thầy. Học trò của thầy nhiều, thầy nhận cúng dường nhiều. Thầy cho tôi thức ăn và thường hay tặng áo quần cho tôi. Tôi chưa từng đóng một xu học phí nào đối với cả ba vị thầy, nhưng được thầy đặc biệt quan tâm, đó là nguyên nhân gì vậy? Chính là thái độ thành khẩn, thật sự muốn học. Chúng ta phải biết, ba vị thầy này đều là Đại đức rất có danh tiếng, học trò rất nhiều, nhưng không có người nào được trọng đãi giống như tôi. Không phải có người đã dạy tôi, không ai dạy tôi, là từ nhỏ tôi đã chịu khổ nạn quá nhiều, gặp phải kháng chiến, thời gian tám năm sống quá vất vả, hằng ngày phải lánh nạn, bị người Nhật Bản truy đuổi ở phía sau. Suốt tám năm kháng chiến, tôi đã đi bộ qua mười tỉnh ở Giang Nam. Tôi có ấn tượng vô cùng sâu sắc, tôi là người từng trải. Vào thời đó không có phương tiện giao thông, phương tiện giao thông tốt nhất chính là thuyền bè, gặp nơi có sông ngòi mới có thuyền, nơi không có sông ngòi thì đi bộ. Tôi đã chịu khổ nạn quá nhiều, quá nhiều rồi. Tôi không có cơ hội đến trường để học, cho nên tâm cầu học của tôi vô cùng tha thiết, khi gặp được cơ hội này thì nhất định không chịu bỏ qua. Đời sống của người hiện nay giàu có hơn quá nhiều, quá nhiều so với tôi thời đó. Khi cuộc sống dễ dàng thì tâm cầu học sẽ mờ nhạt, học hay không học cũng không hề gì. Cho nên chúng tôi tôn sư trọng đạo, hầu như là phát xuất từ tự nhiên, phát xuất từ thiên tánh.

Trong tiểu chú có mấy câu rất hay. “Cha mẹ sanh ra thân ta, ắt phải nhờ thầy thành tựu học vấn cho ta”. Ý nghĩa hai chữ “ắt phải” này hay, ý nói là nhất định phải có thầy thành tựu pháp thân huệ mạng của ta.

“Vì thế, thầy được tôn trọng giống như vua và cha”. Nhân dân vào thời xưa, không ai mà không tôn trọng đế vương, tôn trọng người lãnh đạo quốc gia. Hiện nay bởi do loại bỏ giáo dục Thánh Hiền, cho nên tâm tôn kính đó đối với người lãnh đạo cũng không còn nữa. Thật đáng tiếc!

“Người hiện thời mời thầy dạy con, phần nhiều thường là biểu hiện lễ tiết theo hình thức”. Quyển sách này được viết vào cuối năm triều Thanh, đã chịu sự ảnh hưởng của văn hóa phương Tây. Nói thực ra, văn hóa phương Tây truyền vào Trung Quốc, đã đem truyền thống cổ xưa của Trung Quốc phá bỏ hết rồi, cho nên dân tộc quốc gia này hơn 100 năm trở lại đây, khoảng gần 200 năm, phải chịu khổ đau mà bất kỳ một dân tộc quốc gia nào trên thế giới cũng không hề có. Chúng ta cũng không thể trách người khác, mà phải trách mình vô tri, trách mình mê tín, mê tín văn minh vật chất phương Tây, đem của báu của mình vứt bỏ mất rồi. Điểm này chúng ta vĩnh viễn không bằng Nhật Bản. Người Nhật Bản thông minh hơn chúng ta, họ biết truyền thống Trung Quốc có giá trị, cho nên họ vĩnh viễn bảo lưu. Khoa học kỹ thuật phương Tây họ cũng cần phải học, họ coi trọng như nhau, cho nên quốc gia nhỏ như vậy mà lại lớn mạnh như thế. Chúng ta hoàn toàn quên mất cái của mình rồi, chỉ nhìn thấy cái của người khác hay. Cho rằng cái của mình quá cũ, quá xưa, không hợp thời đại, muốn vứt bỏ hoàn toàn. Tại sao người Nhật Bản không chịu bỏ? Đây là điều mà chúng ta không bằng Nhật Bản, đây là hiện tượng của cuối triều Thanh.

Mời thầy dạy con em nhưng tâm không đủ chân thành.

“Tiếc tiền, thiếu lễ”, cúng dường đối với thầy vô cùng ít ỏi, lễ nghi không còn chân thành như xưa.

“Thậm chí ăn nói chẳng nhũn nhặn, thiếu hẳn lễ độ theo lẽ thường, ôm lòng coi thường thầy”, xem thường, không coi trọng thầy. Gia cảnh thầy thanh bần, phần lớn đời sống vô cùng thanh bần. Ở đây nói những người này tầm nhìn nông cạn, không có khác gì so với cầm thú. Nhưng mà người làm thầy thì tuyệt đối không thể vì phụ huynh học sinh đối đãi với bạn không có lễ phép, coi khinh bạn thì bạn không chịu dạy nghiêm túc, vậy thì sai rồi, bạn không phải là một người có học. Bạn vẫn phải dạy nghiêm túc, làm tròn trách nhiệm bổn phận của bản thân bạn thì bạn là người có đạo đức, là người thật sự rõ lý. Nếu như ham muốn sự cúng dường của phụ huynh học sinh, cúng dường nhiều thì hết lòng dạy học sinh nhiều, cúng dường ít thì đối với học sinh cũng không thật hết lòng, vậy người thầy này không phải là thầy tốt, vị thầy này tương lai cũng phải gánh trách nhiệm nhân quả. Mỗi người có nhân quả của riêng họ. Vì thế, chúng ta thật sự hiểu được đạo lý nhân quả báo ứng, chỉ cần làm tròn bổn phận của mình, đem bổn phận của mình làm cho tận thiện tận mĩ, toàn tâm toàn lực mà làm, quả báo tốt nhất định ở phía sau. Tích lũy công đức, người đọc sách, dạy học, ở trong việc dạy học mà tích lũy công đức.

Sáng hôm nay, tôi nhận được tin tức, vị Lâm trưởng cũ của chúng ta vãng sanh rồi. Tướng lành vãng sanh tuy tôi chưa nhìn thấy, nhưng tôi nghĩ chắc hẳn là rất tốt. Ông đã biết trước giờ đi từ rất sớm. Con trai ông kể với chúng tôi, lão Lâm trưởng thường hay viết “mùng 7 tháng Tám”, vừa đúng là tối hôm qua đã qua 12 giờ đêm chính là mồng 7 tháng Tám. Đây là thời khắc ra đi, ông đã biết rất lâu rồi. Điều này rất hiếm có. Tôi từ Hồng Kông trở về hôm kia, xuống máy bay đến bệnh viện để thăm ông, thần trí ông rất tỉnh táo, tuy thể lực suy yếu, không thể nói chuyện, nhưng tình cảm biểu hiện ra có thể thấy được. Ông nắm tay tôi rất lâu, vẫn rất còn khí lực, rất hiếm có. Sự cống hiến của cả đời ông đối với Cư Sĩ Lâm, điều này mọi người đều biết. Đặc biệt là sự hộ pháp, hộ trì đối với Cư Sĩ Lâm trong mấy năm nay. Tuy ông đã ra đi, nhưng sức ảnh hưởng vô cùng sâu xa. Những năm gần đây, chúng tôi tuy không thường gặp nhau, cư sĩ Mộc Nguyên kể với tôi, ông đem toàn bộ số băng ghi hình giảng Kinh này của tôi về nhà, ông nằm ở trên giường bệnh, mỗi ngày nghe 8 giờ, đã nghe rất nhiều năm, không hề gián đoạn, cho nên đối với Phật pháp, ông có sự nhận thức rất sâu sắc; đối với việc vãng sanh, ông có tín tâm, ông có nguyện lực. Nếu không nghe Kinh thì ông niệm Phật, thời gian của ông không hề để trống. Trong mấy ngày bệnh nặng, đúng lúc tôi ở Hồng Kông, thời gian tuy không dài, tôi đi khỏi chỉ có năm ngày, các đồng tu gọi điện thoại nói, niệm Phật đường có quỷ thần nhập vào người một đồng học, nói đây là oan gia trái chủ của lão Lâm trưởng. Đây là việc không thể tránh khỏi. Oan gian trái chủ đến niệm Phật đường cầu mọi người siêu độ, không đến bệnh viện để quấy nhiễu ông. Đây chính là chỗ công phu đắc lực của bản thân ông. Nếu như ông không học Phật thì ông ra đi sẽ không được nhẹ nhàng như vậy, sẽ không tự tại như vậy, ông phải chịu rất nhiều đau khổ. Quỷ thần nhập vào thân, các bạn đã quy y cho họ. Họ yêu cầu tụng Kinh Vô Lượng Thọ, tụng Kinh Địa Tạng để siêu độ cho họ. Đây không phải tụng cho lão Lâm trưởng, mà là tụng cho oan gia trái chủ của lão Lâm trưởng, quý vị phải biết điều này. Oan gia trái chủ không nhất định là học Phật, không nhất định là tin sâu đối với Phật pháp, nhưng họ biết là tụng Kinh có thể giúp họ giảm bớt đau khổ. Đây là sự thật, ở trong Kinh Phật nói rất rõ ràng. Cho nên họ ở trong ba đường ác, chúng ta tụng Kinh niệm Phật, niệm danh hiệu Bồ tát hồi hướng cho họ, quả thật là sẽ giảm bớt đau khổ cho họ. Họ đến nơi đây để yêu cầu. Đây là điều mà đồng học chúng ta nhất định không được nghi hoặc.

Oan gia trái chủ không phải kết trong đời này, mà đời đời kiếp kiếp đều có, nhiều vô kể, chỉ là có một số có cơ hội gặp được thì họ bèn đến để báo ân, báo oán, đòi nợ, trả nợ, không gặp được thì đợi đến cơ duyên sau này. Cho nên quá khứ, đời nay đều đã từng kết những ân oán này với chúng sanh. Chúng ta thấy người bệnh lúc lâm chung, họ thường nhìn thấy người này, người kia và nói “họ đang ở đâu đó…”, có sự việc này. Giống nhưng tình hình của lão Lâm trưởng xem như là rất tốt rồi, vô cùng hiếm có rồi. Lúc ông sắp lâm chung vẫn không có những hiện tượng này. Oan gia trái chủ của ông biết ông là lão Lâm trưởng của Cư Sĩ Lâm. Cư Sĩ Lâm hiện nay đạo tràng hưng vượng đến như vậy, cho nên họ đến đạo tràng để yêu cầu quy y, yêu cầu siêu độ. Những linh quỷ này đều rất thông minh. Chúng ta đương nhiên phải giúp đỡ họ. Ông đi rồi, đây là một tổn thất lớn của Cư Sĩ Lâm chúng ta. Cư sĩ Mộc Nguyên muốn làm sự nghiệp hoằng pháp lợi sanh cần một người đến đảm đương, đương nhiên sẽ phải vất vả hơn nhiều so với trước đây. Các đồng học chúng ta phải cần mẫn nỗ lực tu hành, cầu mong Tam Bảo gia trì.

Cầu mong Tam Bảo gia trì, cách duy nhất có hiệu quả chính là chăm chỉ nỗ lực tu trì mới có thể đạt được cảm ứng. Đây là cách tri ân, báo ân của chúng ta. Thế gian vạn pháp đều là vô thường, cho nên nhất định phải nhìn thấu, không nên phân biệt, không nên chấp trước. “Phàm cái gì có tướng thì đều là hư vọng”, “tất cả pháp hữu vi như mộng huyễn bọt bóng”, Phật dạy chúng ta quán như vậy. Chúng ta phải thường xuyên có cách nhìn này, có cách nghĩ này. Từ học tập đến sự chuyển biến hơi miễn cưỡng, dần dần sẽ phát triển thành tự nhiên thôi. Khế nhập vào tự nhiên, công phu liền đắc lực. Đại Sư Thiên Thai gọi là lục tức, quán hạnh, tức là chúng ta đã có thể khế nhập. Khế nhập quán hạnh chính là công phu đắc lực, trong Tông môn gọi là công phu quán chiếu, trong pháp môn niệm Phật gọi là công phu thành khối. Quán hạnh tức là công phu thành khối, cũng chính là không cần phải tác ý, nó rất tự nhiên, là cảnh giới này.

Chúng ta tuy cùng sinh hoạt chung với đại chúng xã hội, nhưng cách nghĩ, cách nhìn thật sự không giống nhau. Thật sự có thể buông xả thế duyên, học giáo, tu hành. Học giáo có thể tăng trưởng trí huệ, tu hành nhất định sẽ phiền não nhẹ, vọng tưởng ít, tâm thanh tịnh, bình đẳng dần dần hiện tiền. Đây là cảnh giới tốt. Tự mình mỗi ngày phải phản tỉnh, hằng ngày kiểm điểm xem phiền não có phải mỗi ngày một ít hơn không. Nếu như thật sự phiền não có thể mỗi ngày một ít hơn thì công phu của bạn thật sự đắc lực rồi, cầu nguyện vãng sanh chắc chắn có phần nắm chắc, không những có phần nắm chắc mà hơn nữa bạn đến đi tự do, sinh tử tự tại. Nếu như chúng ta có thể kiểm điểm thấy được tháng sau có tiến bộ hơn tháng trước, thì chuyện vãng sanh này thật sự là đắc lực, là không có vấn đề rồi. Năm sau có tiến bộ hơn năm trước, có thể vãng sanh hay không vẫn là ẩn số, chưa chắc có phần nắm chắc. Tháng sau có tiến bộ hơn tháng trước là có phần nắm chắc rồi. Nếu như đến mức tuần sau với tuần trước đều khác nhau, đều có tiến triển, phiền não nhẹ, trí huệ tăng, bạn quyết định có phần nắm chắc. Thế gian mọi thứ đều là giả, chỉ có việc này là thật.

Lão Lâm trưởng ở trong xã hội Singapore có địa vị rất cao, ông có của cải, chúng ta đều thấy rất rõ ràng, mọi thứ đều không thể mang đi được, thật sự là “mọi thứ đều để lại, chỉ có nghiệp mang theo”. Cho nên, người thật sự hiểu rõ, người giác ngộ thì ở trong một đời ngắn ngủi này quyết định không tạo ác nghiệp, quyết định không kết oán với tất cả chúng sanh. Điều này là quan trọng hơn hết. Oan gia trái chủ nhất định phải hóa giải. Ta thiếu người thì ta phải hoan hỷ vui vẻ trả sạch sẽ, người khác thiếu ta thì ta không cần nữa, để tránh phiền phức. Ân phải báo, oán phải quên sạch sẽ. Không những chúng ta không sân hận oan gia trái chủ của chúng ta, mà chúng ta còn phải tu học, tụng Kinh niệm Phật để hồi hướng cho họ, nguyện họ cùng thành Phật đạo, hy vọng họ có thể giác ngộ sớm hơn, quay đầu sớm hơn. Biển khổ vô biên, quay đầu là bờ.

Lúc tuổi còn trẻ, do vô tri nên đã tạo rất nhiều ác nghiệp. Tuổi tác dần dần cao rồi, dần dần giác ngộ rồi, chỉ cần quay đầu đều kịp cả. Thế pháp và Phật pháp, bất luận nói từ trên lý hay nói từ trên sự, đều không luận quá khứ, chỉ luận hiện hành. Quá khứ đã làm việc sai trái do không có người chỉ dạy, bản thân chúng ta cũng chưa giác ngộ, cho nên về tình thì có thể tha thứ. Chư Phật Bồ tát, thiên địa quỷ thần cũng sẽ không so đo những chuyện này, chỉ xem hiện tại bạn như thế nào. Hiện tại có thể quay đầu chính là người thiện, hiện tại có thể giác ngộ đều là người tốt. Cho nên, chúng ta phải học Phật. Ở trong mắt của Phật Bồ tát, tất cả chúng sanh đều là Phật vị lai. Trong “Hoa Nghiêm”, “Viên Giác” nói: “Tất cả chúng sanh vốn dĩ thành Phật”, nói càng thỏa đáng hơn so với cái “vị lai Phật” đó, từng câu đều là lời chân thật. Tuy vốn dĩ thành Phật, nhưng mà hiện nay vị Phật này mê hoặc rồi. Tuy mê ngộ không giống nhau, nhưng mà bản tánh là giống nhau, Phật tánh là giống nhau, trí huệ đức năng vốn có trong Phật tánh là giống nhau, nhất định không có khác biệt. Cho nên, chỗ khác biệt đích thực giữa Phật với chúng sanh chính là giác hay mê. Phật là người đã giác ngộ, người giác ngộ viên mãn, người giác ngộ rốt ráo. Phật Bồ tát từ bi, giúp chúng ta giác ngộ. Đây là lời dạy chân thật của Phật đà. Phật giúp đỡ chúng ta giác ngộ, bản thân chúng ta phải chịu giác ngộ thì sự tiến triển đó nhanh. Chúng ta không chịu giác ngộ, vậy là chậm rồi, không phải không có tiến triển, mà tiến triển chậm chạp.

Chúng ta chịu, chịu là gì? Chịu nghe lời, chịu đoạn phiền não, có thể khắc phục tập khí vọng tưởng của mình, có thể điều chỉnh tất cả sai lầm của mình, đây chính là chịu. Người thật sự chịu, ở trong Phật pháp nói đó là người thượng căn lợi trí. Người vẫn cần có người khuyên bảo, vẫn cần có người động viên, đây là người thuộc vào căn tánh bậc trung. Biết rõ mà vẫn phạm, tập khí phiền não sâu nặng, bản thân muốn đoạn cũng đoạn không nổi, không phải không muốn đoạn, mà là không ngăn nổi cám dỗ, đoạn không nổi. Đây là người hạ căn. Căn tánh không phải do trời sinh, không phải vĩnh viễn không thay đổi. Đại sư Thiện Đạo nói hay, tóm lại là do gặp duyên khác nhau. Chúng ta là người căn tánh hạ căn, nếu như gặp được duyên thù thắng, cái duyên này chính là nghe Kinh nghe pháp. Ở trong tất cả Kinh điển mà Thế Tôn đã nói trong 49 năm, lời này đã nói ngàn lần, vạn lần không dứt, nghe Kinh nghe pháp rất có đạo lý. Nếu bạn không nghe Kinh, không nghe pháp, bạn thử xem, bạn huân nhiễm cái gì? Sáu căn tiếp xúc cảnh giới bên ngoài, huân nhiễm ngũ dục lục trần. Nghe Kinh nghe pháp là tiếp nhận sự huân nhiễm của Phật pháp. Phật pháp là sự huân nhiễm giác ngộ, thế pháp là sự huân nhiễm mê hoặc. Là đạo lý như vậy. Cho nên, thời gian nghe Kinh nghe pháp nhất định phải dài.

Phước báo của người hiện nay chúng ta không bằng trước đây. Nguyên nhân đích thực là gì vậy? Người hiện nay thời gian nghe Kinh nghe pháp quá ít. Muốn làm việc tốt, nhưng không biết khởi đầu từ đâu, cũng không biết làm như thế nào. Nếu như thật sự hiểu được, thật sự hiểu rõ rồi, các bạn đồng học ở nơi đây đem sự lý này làm cho rõ ràng, làm cho sáng tỏ, cần nên phát tâm. Nếu như không có cơ hội, không có điều kiện, tự mình phải sáng tạo điều kiện. Sáng tạo điều kiện, nó dù nhỏ thế nào cũng không sao cả. Bạn có đạo tràng nhỏ, có am tranh nhỏ, ba người, năm người, tám người, mười người cùng nhau huân tu, mỗi ngày giảng Kinh tám giờ, mỗi ngày niệm Phật tám giờ, học theo Đại Sư Huệ Viễn, tu thật, làm thật, hoàn toàn xa lìa tất cả thế duyên. Đây là đạo tràng thật, đây là bạn hiểu thật rồi, sáng tỏ thật rồi. Không phải xây đạo tràng lớn, khói hương nghi ngút, pháp hội rất nhiều, tạo nên một hình thức ồn náo thì một chút công dụng cũng không có.

Chúng ta đọc trong sách xưa, Đại Sư Viễn Công ở Lô Sơn xây một ngôi đạo tràng niệm Phật hàng đầu, lấy khe suối làm ranh giới. Bước vào đạo tràng này thì vạn duyên buông xả, chỉ nhất tâm niệm Phật, không ra khỏi giới tuyến này, chân thật tu hành. Chúng ta đem sự việc này thật sự làm rõ ràng, thật sự làm minh bạch rồi thì phải buông xả tất cả. Không phải việc thật sự cần thiết phải biết đến thì tuyệt đối không dò hỏi, không phải nhân vật thật sự cần thiết phải tiếp xúc thì tốt nhất là bớt qua lại, vậy thì tâm của bạn mới thanh tịnh. Chúng ta phải làm việc lớn. Việc gì là việc lớn? Việc lớn là thoát khỏi luân hồi, việc lớn là thoát khỏi mười pháp giới. Bạn biết quá nhiều chuyện, quen biết quá nhiều người, những người này sẽ đem bạn trói buộc rất chặt ở trong luân hồi, bạn không thể ra được. Tự mình nhất định phải biết, cho dù là việc lớn lợi ích chúng sanh, việc lớn hoằng dương Phật pháp, vẫn phải suy nghĩ bản thân có thể làm chủ được hay không. Nếu như bản thân đối với cảnh giới bên ngoài không thể làm chủ, vẫn còn bị cám dỗ, vẫn còn sanh vọng tưởng, phân biệt, chấp trước thì không được làm, hoằng pháp lợi sinh, trụ trì Phật pháp cũng không được làm. Tại sao vậy? Chúng ta đến Thế giới Tây Phương Cực Lạc thành tựu rồi thì hãy quay lại làm. Hiện nay sợ làm những sự việc này tự mình không thể làm chủ, đời này không thể vãng sanh, vậy là sai rồi! Cho nên, bản thân ở trong cảnh giới làm chủ được thì chúng ta mới được làm, bản thân không thể làm chủ thì không được. Đối với danh vọng lợi dưỡng, ngũ dục lục trần ở trước mắt thật sự không động tâm, không khởi ý nghĩ nữa thì được, bạn có thể vì Phật pháp, vì chúng sanh. Vẫn còn khởi tâm động niệm thì không được, điều đó rất nguy hiểm. Cho nên, Phật ở trong Kinh thường nói: “Bản thân chưa độ mà độ người, đó là chuyện không thể!”. Bạn thử nghĩ ý nghĩa câu nói này của Phật. Quyết định bản thân có thể làm được rồi, không bị ngũ dục lục trần cám dỗ, không còn bị nó quấy nhiễu, ở trong cảnh giới thật sự không động tâm, không khởi niệm, không phân biệt, không chấp trước thì mới được. Thật sự thấy rõ toàn là đồ giả, đồ giả thì không bận tâm, nếu bạn có một mảy may cho là thật thì bạn là không được. Đây là điều chúng ta phải luôn nhớ kỹ. Thật là vô lượng kiếp đến nay, khó khăn lắm mới gặp được cơ duyên thù thắng này, không nên để lỡ qua trước mắt. Nếu như để lỡ qua trước mắt, bạn nói xem, đáng tiếc biết bao! Gặp được thì nhất định phải nắm lấy, trong một đời này nhất định phải thành tựu.

Hôm nay Kinh Hoa Nghiêm, chúng ta ngưng giảng một buổi. Chúng ta đi trợ niệm cho lão Lâm trưởng. Chúng ta chờ đợi tin tức báo cho chúng ta. Họ đang liên lạc với gia đình của ông. Duyên tiễn đưa lúc lâm chung, Đài Loan là tương đối thù thắng. Đài Loan hiện tại, bác sĩ, y tá ở bệnh viện thông thường là người học Phật rất nhiều, họ hiểu được đạo lý này, biết cách làm như thế nào, cho nên duyên này rất tốt. Thông thường họ đều biết trợ niệm cho chúng ta từ 8 tiếng đến 12 tiếng đồng hồ. Hàn Quán Trưởng vãng sanh, ở trong bệnh viện chúng tôi trợ niệm cho bà 14 tiếng đồng hồ rồi mới di động, cho nên duyên vô cùng thù thắng. Ở đây duyên tương đối kém hơn một chút, nhưng mà ông thì rất tốt, ông thật sự được vãng sanh, biết trước giờ đi. Chúng ta nghe xong thì rất yên tâm.

Được rồi, hôm nay thời gian đã hết, chúng ta học tập đến đây.

A Di Đà Phật!