Sa Di Luật Giải Trọn Bộ 2 Quyển

THẬP VIẾT : BẤT TRÓC TRÌ SANH TUỢNG,

KIM NGÂN BỬU VẬT.

"Thân" ly lợi dục, cố viết :"Bất tróc sanh tượng"ắ Giả viết : "Sanh", tức kim dã. "Tượng", tợ dã.

"Tợ" kim giả, ngân dã, vị kim sắc sanh bổn tự huỳnh, ngân khả nhiễm huỳnh, tợ kim dã.

Thử "Ho", "Hớn" song cử dã. "Hớn" ngôn : "Kim ngân". "HTô" ngôn : 'Sanh tượng ”.

ĐAI LUÂT vân : "Sanh sắc", "tợ sắc" thị dã, "Sanh tắc" giả, vi kim sanh bổn tư huỳnh sắc, bất khả biến cải dã. "Tợ sắc" giả, vị ngân khả nhiễm biến vi huỳnh sắc; như dĩ "Thạch Huỳnh" chứ ngân, linh tợ kim dã. Hồ ngôn dã, lương do dịch nhơn, tùng "Thiên Trước" lai, lộ kinh "Ifô" Địa, truỳên bỉ VIỆT DỊCH THIÊN SA DI YẾU LUỤC 153 là người phạm tội ăn trộm, là người bệnh lát, vì hư quả lành, chẳng phải đệ tử ta. Trộm pháp ta mà cầu lợi, trộm danh, trộm dồ ăn, một vốc, một nắm, chút, muối, chút giấm, chết đọa "Địa Ngục Tiêu Trường", nuốt hoàn sắt nóng, từ trong "Địa Ngục" ra, sanh trong loài heo chó, ăn nhứng đồ bất tịnh, kịp sanh làm chim ác, tiếng kêu ai cũng ghét, sau sanh trong loài "Ngạ Quỉ", lết về trong chùa ở trong nhà xí, ăn uô' g đồ nhơ nhđp cả trăm nghìn muôn năm; lại sanh trong loài người bần cùng hạ tiện, người hay chán ghét, dẫu nói lời chi không ai tín dụng. Chẳng bằng trộm vật của một người, tội còn nhẹ hơn. Vì sao ? Bởi phá giơi ăn "phi thời" cướp giựt của nhiều người, ruộng phước tốt đẹp, đoạn mất đạo "xuất thế" vậy. Ây là thằng giặc rất to. Ấy là chú "Ngạ Quỉ" bự, là nhà chứa tội. Còn người ăn "phải thời" như thế nào ? Kẻ ăn "phải thời", tức là ruộng phưđc, tức là người xuất gia, tức là bạn lành cõi "Nhơn" cõi "Thiên", tức là vị Đạo sư cõi Nhơn Thiên. Như Phật ngài nói khiến người dựng lông dửng óc, đứt thần kinh. Vì sao trong một bữa ăn mang hại đến đỗi, nhứng người có trí, há chẳng răn dè lắm ư !!!?

ĐIỀU THỨ MUỪI : "KHÔNG DUỢC CẦM GIỮ Dồ

SANH TUỢNG, VÀNG BẠC VẬT BÁU".

"Thân" không dục lợi, cho nên nói : "Không cầm nắm sanh tượng".

Giải rằng : Chữ "Sanh" là (vàng thật ). Chứ Tượng" là (vàng giả). Vàng giả là (bọc) vậy. Vì bạc nhuộm vàng, cho nên giống vàng chớ không phải bản chất nó sẵn màu vàng vậy.

"Vàng" đây, nói theo tiếng nước "Ifô" và nước "han"

(Tàu) có hai tôn : 1,- Tiếng nước Hán nói : "Kim ngân".

2,- Tiếng nước Hồ nói :"Sanh tượng". Trong ĐẠI LUẬT nói cổ hai nghĩa :Một, "Sanh sắc". Hai, "Tợ sắc". "Sanh sắc" là gì ? "Chất vàng thật ", nghĩa là :Chất vàng sẩn có sắc vàng, không bao giờ biến đổi vậy. "Tợ sắc" là gì ? "Chất vàng giả".

(Nghĩa là ; lấy bọc nhuộm màu vàng, trở thành sắc vàng).

Như lấy vị "Thạch Huỳnh" nấu chung với bạc làm cho bạc 154 SA DI LUẬT GIẢI HÁN DỊCH

"HỒ" ngữ, dịch vi "Hoa" ngôn; nhược chuẫn "Thiên Trưđc Phạm Âm", hô kim, vi "Tô Phạt La", hô ngân, vi "A Lộ Ba", tuy dắc tư danh, nhièn diệc vị tường kỳ nghĩa, hoặc hữu danh vô nghĩa, ngũ bất phiên trung chỉ nhứt; như thử phương kim, ngân, dỉệc hữu danh vô nghĩa, cứ thượng thế, vị "ngân" vi "càn hống", vị "thủy ngân", vi "dược ngân", chi thiểu biệt nhĩ.

"Bửu" giả, (thâ't bửu chi ỉoại dã).

Nhất "Kim". Nhị "ngân". Tam "Tì Lưu Ly". Tứ "Pha lê", tức (thủy ngân). Ngũ "Xa cừ". Lục "Mã Não" Thất "Xích trân châu", kỳ dư : "san hô" "hổ phách", "nhật châu", "nguyệt châu", "ma ni châu" dẳng, giai bửu chi ỉoạỉ dã.

Kinh vân : "Nái chí bất dắc tập ỉộng binh trượng".

Giai trưởng tham tâm, phòng phê' đạo nghiệp; cố”"Phật" tại thế thời, tăng giai khất thực; bâ' lập yên thoán, y phục phòng thất, tất nhậm ngoại duyên, trí kim ngân ư vô dụng chi địa, tróc trì thượng cấm, thanh khả tri hỉ.

Kim, ngân, thất bửu giai tăng trưởng nhơn tham ổi chi tâm, cố phòng phế tu hành đạo nghiệp, "tham" vi "quỉ súc" chi căn, "ái" vi sanh tử chi bổn.

"Như Lai" xuất thế, nguyên vị đoạn tuyệt chúng sanh, sanh tử căn bổn, cố linh viễn ly thế lợi; y thực phòng xá ký nhậm tha thí, cố trí kim ngân ư vô dung chi địa. Hậu nhơn bênh "Tỳ kheo", nái thính VIỆT DỊCH THIÊN SA DI YẾU LUƠC 155 giống vàng vậy. Tại sao có t iếng nưđc "Hồ" ? Vì bởi người dịch Kinh, từ nước "Thiên Trúc" vê "Trung Hoa", con đường đi ngang qua địa giới nước "Hồ", nên đem tiếng nước "Hồ" địch làm tiếng nói "Trung Hoa". Còn nưđc "Thiên Trúc” kêu vàng bạc là gì ? Theo tiếng Phạm, âm của nưđc "Thiên Trúc" kêu vàng là "Tô Phạt La", kêu bạc là "A Lộ Ba". Tên như vậy, nghĩa là sao ? Tuy được tên như vậy nhưng cũng chưa rõ nghĩa của nó. Vì có tên mà không nghĩa, như thứ vàng bạc ở phương đây, có tên mà không nghĩa. Cứ theo đời trước, kêu bạc có ba tên. Một, "Càn Hống", Hai "Thủy ngân", Ba "Dược ngân". Chất tuy đồng nhưng tên có hơi khác. (Nay nói vàng bạc là một tên trong năm tên không dịch nghía).

"Vât báu" (là : bảy thứ báu vậy).

Bảy thứ báu là gì ? 1,- "Vàng". 2.- "Bạc". 3.- "Ngọc Tỳ Lưu Ly". 4.- "Ngọc Pha Lê" tức (là : ngọc Thủy Tinh).

5,- Ngọc "Xa-Cừ". 6,- Ngọc "Mã Não". 7,- Ngọc "Xích trân châu". Còn bao nhiêu ngọc báu như là : "San IỈÔ", "Hổ Phách", "Nhật Chãu", "Nguyệt Châu", "Ma ni châu" v.v...

đều là các thứ ngọc báu vậy.

Kinh THẠP GIƠI nói : "Nhẫn đến không đặng tập dượt đồ binh trượng".

Đều thêm lớn lòng tham, hư hại đạo nghiệpễ Cho nên đức "Phật" khi còn tại thế, ông Thầy đều đi khất thực không sắm lò bếp ;áo cơm phòng nhà đều nhờ thí chủ duyên ngoài ủng hộ ; đá nhờ duyên ngoài ủng hộ, dù có cầm nắm vàng bạc, cũng thành chỗ vô dụng, ơâm nắm còn cấm, khá biết chỗ thanh nhã thế nào.

Vàng, bạc, bảy báu, đêu thêm lớn tâm tham ái của người,cho nên hư hại đạo nghiệp tu hành ; "Tham" là căn Ngạ Quỉ". "Ai là gốc "Sanh tử". Đức "Như Lai" ra dời, vổn vì đoạn tuyệt nguồn gốc sanh tử ciìa chúng sanh, nên dạy xa lìa lợi dời, áo, cơm, phòng, nhà, đả nhờ người thí chủ, cho nên chứa để vàng bạc cũng thành chỗ vô dụng. Sau nhơn ông "Tỳ kheo" có bệnh, "Phật" mđi cho sắm lò, bếp 156 SA DI LUẬT GIẢI HÁN DỊCH lập yênthoánphòng thất.Kim thời phòng xá tất bị, thực dung thường tru du híêm bất xứng kỷ hoài, bất trị thị hà tâm tai !

"Phật" ký bất thính tróc trì tắc kỳ bất tham thiểu duc chi thanh tiết, khả tư tri hĩ. Dư Luât, • ' • hoặc ngôn, bất thọ súc, hoặc ngôn .Bất tróc trì, dĩ tróc trì, thị xúc chi tiệm nhơn, diệc nhiễm ô tịnh đức, cố "Phật" chế đoạnể Sừ kim bất cô', thế nho thượng nhiên, "Thích Tử" xưng bân, súc tài hê dụng ?

Bỉ ký bất cố, ngã hà xưng bần. Y thực tất nhậm ngoại duyên, cố viết súc tài h' dụng. Thế nho giả.

Han' Bắc Hải "Quản Ninh" dã, "Ninh" thiểu thời, dữ "Hoa Hâm" vi hữu, đồng tịch dộc thơ, tằng dữ "Hãm"

cọng sừ thể, kiến địa hữu kim, huy sừ bất cố, dữ ngỗa thạch vô dị "Hâm" tróc nhi trịch chi. Thời nhơn dĩ thị, tri kỳ ưu liệt hỉ. "Ninh" hậu thích "Liêu Đông" tam thập thất niên "Ngụy" chủ 'Phi'' trưng chi, nải phù hải "Tây" qui dĩ vi "Thái-trung Đại Phu"

bất thọ, kỳ danh hạnh cao khiết nhược thử ; hựu năng nhơn sự, đạo nhơn ư thiện, nhơn giai phục kỳ hóa, niên bát thập hựu tứ tốt.

"Hâm" vi "Thượng Thơ Lịnh", hành nghịch bất đắc kỳ chung ; tiên "Tào Tháo" dục thí "Hiến Đế"

hậu, "Phục Thị" cập nhị "Hoàng Tử", sử "Khích Lự"

trì tiết sách, thâu Hậu tỉ thu. Hâm tức hoại hộ pháp bích ; tựu khiên. Hậu xuất, phi phát đồ tiển khấp hành. Đế kiến bất năng cứu, toại tươngẻIlậu hạ bạo thất u tử, nhị "Hoàng Tử" giai đam sát chi. Sở vị tri kỳ ưu liệt giả, thử dãề Kim nhơn bất năng cu hành khât thực, hoặc nhập tòng lâm, hoặc trụ am viện, hoặc xuất viễn phương, diệc vị miễn hửu kim ngân t ' VIỆT DỊCH THIÊN SA DI YẾU LUỤC 157 phòng, nhà. Thê' mà đời nay phòng, nhà, đều đủ, ăn dùng của thường trụ còn chê không vừa ý mình, chẳng biết cái tâm gì vậy ?

"Phật" đã không cho cầm nắm, thời sự thanh tiết không tham ít ham muốn kia khá tự biết. Nhiều bộ Luật, có bộ nói :không chứa để, có bộ nói :không cầm nắm. Nhưng cầm nắm là cái nhơn đi lần tới sự chứa để, cũng cổ thể làm nhiễm nhơ cái đức trong sạch, nên "Phật" cấm tuyệt.

Cuốc đất đặng vàng chẳng đoái, kẻ thế nho còn vậy, huống "Thích Tử" xưng nghèo chứa của làm chi ?

Kiạ đá chẳng đoái, ta sao xứng nghèo. Áo cơm, đều nhờ duyên ngoài, cho nên chứa của để làm chi. Kẻ thế Nho là ai ? Tức ngươi "Quảng Ninh", ở quận "Bắc Hải" đời nhà "Hán" vậy. "Ninh" hồi còn nhỏ làm bạn với "Hoa Hâm" đi học một trường, có một bữa "Ninh" cùng "Hâm" cuốc đất trồng rau, thấy đất có vàng, "Ninh" vay cuô' không đoái củi như sành sỏi. "Hâm" cầm coi rồi quăng, thế mà người đời lấy đó biết chỗ hơn thua vậy. "Ninh" sau qua đat "Liêu Đông", 37 năm ;chúa nước "Ngụy" là " Tào Phi" phong cho "Ninh" làm chức "Thái trung Đại Phu". "Ninh" không chịu bèn qua biển về nước "Tây Thục". Ôi !Nào danh nào hạnh cao khiết dường ấy !!! "Ninh" lại nhơn nơi sự, mà dạy người làm lành, ai cũng phục tùng lời nói, tám mươi bốn tuổi qua đời.

"Hâm" làm chức "Thượng Thơ Lịnh", làm nghịch không đặng trọn trung. Nhắc lại, ngày trước ngươi "Tào Tháo"

muốn giết Hoàng Hậu là bà "Phục Thị" của vua "Hiến Đế" với hai ông "Hoàng Tử", "Tháo" sai ngươi "Khích Lự" cầm cái lịnh bài, thâu ngọc ấn Hoàng Hậu. "Hâm" liền phá cửa dở vách, vô kéo Hậu ra, xả tóc đi chân không, vừa đi, vừa khóc. Vua thấy không cứu đặng,"Hâm" bèn đem Hậu bỏ trong khám tối nhốt chết, hai ông "Hoàng Tử" cũng thuốc chết luôn. Chỗ gọi rằng :"Người đời biết chỗ hơn thua" là đây vậy.

Người đời nay, chẳng hay cfêu di khất thực. Hoặc vào chốn "Tòng lâm" hoặc ở líơi "Am viện", hoặc ra phương xa, cũng chưa khỏi có hao phí việc tiên bạc 158 SA DI LUẬT GIẢI HÁN DỊCH chỉ phí ; tất dá, tri vi "Phật" chế, sanh đại tàm quý, niệm tha bần phạp, thường hành bô' thí. Bất dinh câu bất súc tích, bất phản mại, bất dĩ thất bửu, trang sức y khí đẳng vật, thứ cơ khả nhĩ. Thử nhị "Đại Sư" quỳên khai, phi "Phật bổn ý". Cố viết : "tất dã, tri vi Phật chế ; dĩ tri vi chế, cố sanh dại tàm quý, niệm tha bần phạp, cố thường hành Bố thí. Bất dinh cầu giả, vị bất chủng chủng kỉnh dinh cầu sách giả. Bất súc tích giả, vị hữu đàn việt bố thí, tức tương dĩ cúng Tam Bửu, tự hoạch thiện quả, phục linh thí phước chuyển tăng, bất khả súc chỉ sương nang, tích chỉ cao các.

Cố Kỉnh ván : "Vô đắc tàng tích uế bửu, nhơn dứ bất thọ, thọ tắc bất lưu chuyển tế cùng phạp, thường vị nhơn, thuyết bất tham chi dức, thị dã.

Bất phản mại giả vị bất tiện mải, quý mại, khuy tổn tịnh hạnh, trúng dắc tài lợi cúng tăng. "Phật" bất hứa thọ, hôi tố "Phât" tương, bất thính lễ bái.

Nghiệp-SỚ vân : Đãn dĩ tà tâm, hữu thiệp tham nhiễm vị lơi mại "Pháp", lễ "Phât" dục "Kinh"

đoạn thực, dẳng sở hoạch tang hối, giai viết : "tà mạng vật". Bất dĩ thất bửu, trang sức y khí đẳng vật giả, vi phi "Thích Tử" sở nghi, cặp tăng trưởng ái căn, thành hữu lậu nghiệp, cố dã.

"Như hoặc bất nhiên, đắc tội di trọng".

"Vị nhược bất sanh đại tàm quý đẳng, cố vi Phật chế, đắc tội phi tiểu dã".

"Y khả bất giới dư ?".

Tích "Mục Liên Tôn Giả", cọng sa di "Chuyên đầu" phi dáo "Tuyết Sơn", "A nậu dại trì" thượng tọa VIỆT DỊCH THIỀN SA DI YẾU LUỌC 159

CỐ nhiên như vậy, nhưng phải biết trái lời "Phật" dạy, sanh tâm rất hổ thẹn, thương người nghèo ngặt, thường làm Bố thí. Không lo tìm, không chứa để, không buôn bán và không dùng bảy báu, trang nghiêm y phục, khí cụ các vật v.v... họa may còn được được.

Đây là Ngài "Vân Thê Đại Sư" quyền cho chđ không phải bổn ý của đức "Phật". Cho nên nói "cố nhiên như vậy", nhưng phải biết trái lời "Phật" dạy ;vì biết trái lời "Phật" dạy, nên sanh tâm rất hổ thẹn. Vì thương người nghèo ngặt, nên thường làm việc Bô' thí. Không lo tìm là gì ? Không lập mưu này, kế nọ, toan lo tìm kiếm các món như vậy. Tại sao không chứa để ? Có người đàn việt cúng thí, thời ta dem dưng cho ngôi Tam Bảo, mình đã đặng quả lành, lại khiến người cúng kia được thêm phươc. Chđ nên chứa để trong rương, trong túi, hay là để trên gác cao.

Kinh THẬP GIỚI nổi : "Chớ nên cất chứa báu nhơ, người cho không thọ, thọ thời đừng để, đem giúp người nghèo ngặt, và thường vì người nói đức "Bất tham". Thế nào không buôn bán ?

Không mua rẻ bán mắc, kém hư hạnh tốt, dù đặng lời lãi, đem cúng dường chúng Tăng. "Phật" chẳng cho thọ và lên cô' tượng "Phật" cũng chẳng cho lạy.

Bộ NGHIỆP SỚ nói :Nếu đem tâm tà và tham nhiễm ham lợi bán "Pháp", lễ "Phật", tụng "Kinh”, nhịn ăn các việc chỗ đặng của cải đều là "của bất chính" để nuôi mạng sống. Tại sao chẳng dùng bảy báu, trang sức y phục đồ đạc các vật ư ? Chẳng phải trang Thích Tử nên làm và thêm lớn gốc tham thành cái nghiệp luân hồi, cớ vậy.

"Như hoặc chẳng đặng vậy, mắc tội rất nặng".

"Bằng chẳng sanh tâm rất hố thẹn đó, cho nên trái lời Phật dạy, mắc tội chẳng phải nhỏ vậy".

"Than ôi !Khá chẳng răn chừa ư ?".

Xưa Ngài "Mục Liên Tôn Giả", cùng ông Sa di tên "Chuyên Đầu" bay đến non "Tuyết Sơn" trên mé ao "A Nậu 160 SA DI UUẬT GIÀI HÁN DỊCH thiền : Thời Sa di kiến trì bièn kim sa, tiện tác thị niệm ngã đương thanh thử sa, trước Phật tháo quán ha. "Mục Liên" tùng thiên định khởi, thừa không nhi huờn. Thời Sa di vi "Phi nhơn" sở trì, bất năng phi hành, "Mục Liên" cố thị, linh xả kim sa, tức thừa không nhi khứ. Hưu nhất Tỳ kheo, tương nhất Sa di, qui khán thân lý, đồ trung hữu phi nhơn, hóa tác long lai, hữu nhiễu sa di, dĩ hoa tán thượng, tổn ngôn : "Thiện tai, đại đắc thiện lợi". Bỉ đáo thân lý gia dĩ, dục huờn, thân lý tức di tiền dữ Sa di vi iộ lương, sa di trì chí trung đồ, "phi nhơn" phục hóa tác long lai, tả nhiễu Sa di, dĩ thổ bụn thượng, thuyết ngôn : "Nhữ thất thiện lợi, xuất gia tu đạo, nhi tróc tiên hành". Sa di tiện đ' Tỳ kheo hồi thị, tri kỳ trì tiên, tiện linh xả khí, "phi nhơn" phục như tiên cúng dường. Do thị quan chi, vi hai phi tiểu, cố "Phật" dụ chi, vi "đại dộc xà", táng thân bại đức, vô bất do chi, khả bất giói dư !!!

KẾT LUẬN : Như thượng thập giới, tiên tứ, thị "Tánh Tội", vị kỳ tánh bổn tự thị tội, bất do Phật chế, cố hứu, vô luân tại gia xuất gia tác chi, tức đọa tam đồ cố danh "Tánh Tội", diệc danh "căn bổn giới".

Dĩ phạm chi, như thọ đoạn căn, bất phục huờn cánh sanh trưởng .Hậu lục thị giá tội, do Phật giá cấm, bất thính hủy phạm, cố danh giá tội. Thiết hữu vi phạm, bất đắc phú tàng, tức tu tham sanh tàm quý, hướng sư phát lồ. Hối quá đoạn hậu tác tâm, huờn đắc thanh tịnh.

Cố LUẬN vân :thị trung, tứ thị thiệt ác, tửu thị chúng ác môn, dư giả, thị bất phóng dật dao nhưn duyên, dĩ năng thành tựu phạm hạnh, xuất thế đạo cốẳ VIỆT DỊCH THIÊN SA DI YẾU LUỌC 161

Đại Trì" ngồi "Thiền Định". Bấy giở ông Sa di thấy bên ao cát vàng lại nghĩ như vậy : "Ta nên túm cát này, về rải chỗ Phật tắm rửa". "Mục Liên" từ trong Thiền Định ra, cđi hư không bay về. Khi đổ Sa di bị thần "Phi Nhơn ngăn cản, bay đi không được, "Mục Liên" ngoái ngổ thấy, bảo bỏ cát vàng, liền cỡi hư không mà đi. Lại có một Thầy "Tỳ kheo" đem một Sa di về viếng bà con, nửa đường có thần "Phi Nhơn" hóa làm rồng đến, đi nhiễu bên hứu Sa di, dùng các thứ hoa thơm rải lên cúng dường, và khen rằng : "Hay thay ! Rất được lợi lành". Thầy trò đến nhà bà con xong, lúc sắp về, bà con lại lấy tiền cho Sa di làm lương đi đường. Sa di cầm tiền, đến nửa đường "Phi Nhơn" lại hóa làm Rồng đi nhiễu bên tả Sa di và lấy đất bụi tung lên mặt, nói rằng : "Ngươi mất lợi lành, người xuất gia tu hành, mà sao lại cầm tiền đi đường". Sa di bèn khóc rống. Tỳ kheo ngoái thấy, biết kia cầm tiền, liền bảo bỏ đi, "Phi Nhơn" lại cúng dường như trước. Do đây xem đó, mắc hại chẳng phải nhỏ. Cho nên đức "Phật" dụ vàng bạc là con "Đại Độc Xà" hại thân, hư đức cũng tại nó ma ra. Chẳng khá răn ư !

KET LUẠN : Mười giới như trên. Bô'n giđi trước thuộc về "Tánh Tội"ểSao kêu là "Tánh Tội" ? Trong bản tánh sẵn có tội, không đợi Phật cấm mới có, không luận kẻ tại gia, người xuất gia, gây ra thời đọa ba đường cho nên gọi là "Tánh Tội", cũng kêu là "Giới Căn Bổn". Vì phạm giới này, như cây kia đứt rễ, không còn sống lại nứa. Sáu giới sau "Ngăn tội". Vì sao gọi là "Ngăn tọi" ?

Bởi dố đức Phật ngăn cấm, không cho hủy phạm, cho nên kêu là "Ngăn tội". Dầu có trái phạm chớ nên che giấu liền phải rất sanh tâm tàm quý, tới trưđc ba Thầy tỏ bày xưng tội quyết lòng không dám làm nứa, lại đặng thanh tịnh.

Cho nên trong "LUẬN" nói : "Trong mười giđi đây :

Bốn giới trưđc, là "Thật ác". Giới "Rượu" cái cửa các việc ác. Năm giđi sau, là nhơn duyên kềm chê không buông ■ung,vì hay thành tựu hạnh tốt của đạo ra khỏi đời vậy.

162 SA DI LUẬT GIẢI HÁN DỊCH

CỐ Kinh vân : "Thị giới năng vi "Tỳ kheo" giới, "Bồ tát" giới, nãi chí "Vô thượng Bồ đ' ” nhi tác căn bổn".

Phật cáo : Chư Tỳ kheo, ngã nhược bất trì giới, đương đọa tam ác dạo trung, thượng bất đắc vi hạ tiện nhơn thân. Huống năng thành thục chúng sanh, tịnh Phật quốc độ, cụ nhất thiết chưởng trí. Cố tri ninh xả thân mạng, toái như vi trân, bất khả hủy phạm cấm giới, trụy đọa tam đồ, vĩnh thất Bô cfê chủng tử dã.

SA DI LUẬT NGHI, YẾU LƯỢC, TĂNG CHÚ

QUYỂN THUỢNG CHUNG

VIỆT DỊCH THIÊN SA DI YẾU LUỌC 163

Cho nên trong Kinh THẬP GIỚI nói : "Mười giới đây có thể làm thềm thang đi lần lên giới "Tỳ kheo", và giới "Bồ tát" nhẫn đến đạo quả "Vô thượng Bồ Đề". Cội gốc cũng từ đây".

Phật bảo : "Này các "Tỳ kheo", nếu ta không giữ giới, sẽ đọa trong ba đường ác, còn chẳng đặng làm thân người hạ tiện. Huống chi giáo hóa thành thực chúng sinh, và gây nên cõi nưđc Thanh Tịnh của Phật, đủ tất cả các Trí". Cho nên biết :Thà bỏ cái thân mạng, nát như mảy trần, chớ nên hủy phạm giđi cấm mà sa đọa trong ba đường, hằng mất hột giống "Bồ (fê" của đức Phật vậy.

BỘ SA DI LUẬT NGHI

YẾU LƯỢC, TĂNG CHÚ HẾT QUYỂN THƯỢNG

CHÚ THÍCH

QUYỂN THƯỢNG

166 SA DI LUẬT GIẢI HÁN DỊCH VIỆT DỊCH CHÚ THÍCH QUYỂN THUỌNG 167 168 SA DI LUẬT GIẢI HÁN DỊCH

(25) Tam Minh : 1) Túc mạng minh. 2) Thiên nhãn minh. 3) Vô lậu minh.

(26) Sáu ỹhép Thần thông : 1) Thiên nhãn thông. 2) Thiên nhĩ thông. 3) Tha tâm thông. 4) Túc mệnh thông. 5) Thần túc thông. 6) Lậu tận thông.

(27) Bốn chúng đệ tử của Phật. 1) Tỳ kheo. 2) Tỳ kheo Ni. 3) ưu bà tắc. 4) ưu bà di.

(28) Tam bảo : Là Phật, Pháp, Tăng vậy.

(29) Tứ quả : (4 quả) 1) Quả Tu Dà Hoàn. 2) Quả Tư Đà Hàm. 3) Quả A Na Hàm. 4) Quả A La Hán (vô sanh).

(30) Lục hiệp :(sáu phía) Dông, Tây, Nam, Bắc và Thuợng, Hạ. (31) Thập phutrng : (10 hướng) Dông, Tây, Nam, Bắc, Thuạng, Hạ và bốn hiệp huớng (dông nam, vân vân).

(32) Ba đời : Tức đòi quá khứ, đời hiện tại và đời vị lai.

(33) Cửu giới : (chỉn cỗi) 1) Cỗi Địa ngục, 2) Cõi Ngạ quỉ, 3) Cõi Súc sanh, 4) Cõi A Tu La, 5) Cõi Nguòi, 6) Cõi Trời, 7) Cõi Thanh văn, 8) Cõi Duyên giác, 9) Cõi Bồ tát.

(34) Nhị trí : 1) Căn bổn trí. 2) Hậu đắc trí.

(35) Tứ cơ : (4 ca) 1) Cơ Nhơn thiên, 2) Cơ Nhị thừa, 3) Cơ Bồ tát, 4) Cơ Phật.

(36) Nhị Sư : (2 thầy) 1) Thầy Hòa Thuợng, 2) Thầy A Xà Lê.

(37) Lục căn : 1) Nhãn căn, 2) Nhĩ căn, 3) Tỷ căn, 4) Thật căn,

5) Thân căn, 6) Ý căn.

(38) Lục thức : 1) Nhãn thức, 2) Nhĩ thức, 3) Tỳ thức, 4) Thiệt thức, 5) Thân thức, 6) Ý thức.

(39) Phấn trâu tha đàn : Con trâu trắng ăn cỏ thơm nơi non Tuyết sơn, phẩn nó rất thơm, trong khi lập đàn cúng kiến lấỵ phẩn ấy tô thoa. Ví dụ như bây giờ lấy dầu thơm ruới vậy.

(40) Năm tôi nghịch : 1) Giết cha, 2) Giết mẹ, 3) Giết vị A La

Hán, 4) Phá hòa hợp Tăng, 5) Làm thân Phật ra máu.

(41) Tứ trọng : (4 tội nặng) 1) Tội sát sanh, 2) Tội ăn trộm, 3) Tội dâm dục, 4) Tội vọng ngữ. VIỆT DỊCH CHÚ THÍCH QUYỂN THUỢNG 169

(42) Gái dâm cỡi cổ : Dời Tây Quốc có vị Tiên nhơn tu trong núi, chứng đặng 5 phép Thần thông, ông dùng chú thật ếm trời không mua tới 12 năm, nhơn dân đồ thán. Vị Quốc Vuơng trong nuớc biết mới lập kế truyền rao, ai làm vị Tiên nhơn mất thần thông đuọc thuởng 1.000 luợng vàng. Khi ấy có nàng dâm nử phụng mạng nhà Vua, vào núi lân la làm cho Tiên nhơn xiêu lòng mất thần thông. Bầy giờ trời mua tràn ngập, Dâm nữ cỡi cổ Tiên nhơn về đền ra mắt Quốc Vuơng và lãnh của thuởng.

(43) Đốt mình Thiên miếu : Công chúa nuớc Tề với anh Trần Tử, hồi nhỏ chơi chung với nhau một chiếc vòng bằng ngọc, lúc lớn khôn, nhà Vua không cho anh vào trong cung nửa.

Nhung tánh quen thuòng nhớ Công chúa, nói vói bà mẹ anh nói giùm, Công chúa biết Trần Tử này nhớ lắm. Công chúa trả lời ngày đó, tháng đó bảo Trần Tử đến nơi Thiên miếu thì sẽ có Công chúa đến. Nhung khi Trần Tử đến truớc nằm ngủ quên, đến lúc Công chúa đến cổi chiếc vòng để trên ngực anh rồi đi mất. Bấy giờ anh thức dậy lửa dâm dục lùng lẫy bỗng đốt cháy thân anh và cháy luôn miễu ông Thần, vo can mà bị thiệt hại (hay là lửa nghiệp tự đốt thân tại miếu

Thần).

(44) Ngũ thể : (năm vóc) tức là hai tay, hai Chơn và một cái đâu.

(45) Thất Thánh tài : (bảy của Thánh) 1) Của Chánh Tín, 2) Của Tinh Tấn, 3) Của Giử Giới, 4) Biết Tàm quý, 5) ưa nghe Phật Pháp và dứt bỏ phiền não, 6) Của Thiền Dịnh, 7) Của Trí

Huệ.

(46) Muời món y : (10 thứ áo) 1) Áo Câu xá, 2) Áo Kiếp bối, 3) Áo

Khâm bạc la, 4) Áo Sô ma, 5) Ao Xoa ma, 6) Áo Xá nâu, 7) Áo Ma y, 8) Áo Sí y, 9) Áo La y, 10) Áo Thân la Bát Ni.

(47) Cháu Huyền tôn : Tức là cháu năm đòi.

(48) Hổ khẩu : "miệng cọp" tức là chỗ chết (dường sanh tử).

(49) Muời hiệu : 1) Hiệu Như Lai, 2) Hiệu ứng cúng, 3) Chánh biến tri, 4) Minh hạnh túc, 5) Thiện thệ thế gian giải, 6) Vô th'jạng sĩ, 7) Diều ngựtruợng phu, 8) Thiên nhơn sư, 9) Hiệu Phật, 10) Thế tôn. 170 SA DI LUẬT GIẢI HÁN DỊCH

(50) Dầu đà : (dịch) phủi cạo. Tức là cạo phủi trần lao phiền não. Tu Dầu đà có 12 hạnh : i) ở chỗ vắng vẻ, 2) Thuòng đi khất thực. 3) Khất thực bình đẳng, không lựa giàu nghèo, 4) Lấy cơm ăn rồi thuyết pháp thí chủ nghe, 5) Ăn có độ luọng, 6) Truớc, sau giờ ngọ không ăn, 7) Mặc y Phấn tảo, 8) Mặc ba y, 9) Ở trong gò mã, 10) ỏ dưới gốc cây, 11) Ngồi chỗ trống, 12) Không nằm.

(51) Tứ Thánh chủng : (4 món Thánh) 1) Ẩm thực, 2) Y phục, 3) Ngọa cụ, 4) Y duực (nhờ đó đuọc tu thành Thánh).

(52) Năm Thứ Đá Trị Bệnh : 1) Đá Bạch anh, 2) Đá Tử anh, 3) Dá Thạch cao, 4) Dá Chung nhu, 5) Dá Thạch Chỉ.

(53) Năm Thứ Trái : 1) Trái Ha tử, 2) Trái Bệ ích (gióng trái Dào)

(phưong này không có), 3) Trái Dư cam, 4) Trái Tất bát.

5) Trái HỒ tiêu.

(54) Tám Thứ Nước : 1) Nuớc trái Lê, 2) Nuớc trái Diêm Phù, 3) Nước trái Thanh-Táo, 4) Nước cây mía, 5) Nuớc trái Sanh, 6) Nuớc ngó sen, 7) Nuóc trái Bà Lẳu Sư (phưong nầy không có) 8) Nuóc trái Nho. Tám thứ nuớc ép lấy nuớc lọc luục lóng trong mà uống.

(55) Thừa Giới Điều Gấp : Thùa là Tạng Kinh, Giới là Tạng Luật, nghĩa là Kinh, Luật đều cần. Kinh là tâm Phật, Luật là hạnh Phật, tâm hạnh liên quan cũng như Thân và Tâm không ròi.

CÔNG ĐỨC QUÍ VỊ BIÊN TẬP 1ẵ- Tịnh Ý 2.- Tịnh Tâm 3.- Tịnh Ngữ 4.- Tịnh Chánh 5.- Tịnh Hạnh

SA Dì LUẬT GiÁỈ

QUYỂN IIẠ

(THIÊN OAI NGHI TĂNG CHÚ)

SA DI LUẬT NGHI

YẾU LƯỢC, TĂNG CHÚ

QUYỂN HẠ

B'ô Tát Giới, đệ tử, Vân Thê tự. Sa mồn : Châu Hoàng tập, Bổ đề tăm, Tỳ kheo Đảnh Hô sơn, Sa môn : Hoàng

Tán Chú.

Hạ Thiên Oai Nghi môn Oai nghỉ giả, vị hữu oai khả'úy, hữu nghỉ khả kính :

Do trì tịnh giới nhi phạm hạnh Cụ túc, đường đường tăng tướng, chúng đức oai nghiêm, cố linh nhơn khả úy.

Động tịnh hiệp tắc, ngung ngung khả quan, nghi đoan biểu chánh, cố linh nhơn khả kính, tư thành xuất gia chi đạo phẩm, nhơn thiên chi sư phạmẽ

Sở vị :

Tinh hạnh thành ư đạo nghi.

Thanh bạch viên ư giới phẩm.

Khí cao Tinh Hớn, oai túc phong vân, nội hoài sư tử chi đức, ngoại hiện tượng vương chi oai. Nhơn thiên tán thừa, Long thân khâm phục.

Cố HOA NGHIÊM kinh vân : "Cụ túc thọ trì, oai nghi giáo pháp, năng linh Tam bửu bất đoan thị dã”.

BỌ SA DI LUẠT NGHI

YẾU LƯỢC, TĂNG CHÚ

QUYỂN HẠ

Đệ tử Thọ giới Bo Tát, chùa Vân Thê bực Sa Môn tên Châu Hoàng biên chánh văn. Tỳ kheo phát tâm Bồ đề, non Đảnh Hô, bực Sa Môn tên Hoàng

Tán chú giải Thiên sau nói về cửa Oai nghi.

Oai nghi là gì ? - Có oai khá sợ, có nghi khá kính. Thế nào có oai khá sợ ?

- Bởi g’ứ tịnh giới, hạnh tô't đầy đủ, rỡ rỡ tăng tướng các đức oai nghiêm, nên khiến người khá sợ. Thế nào có nghi khá kính ?

- Đi đứng nhằm phép, vòi vọi dễ xem, hình ngay bóng thẳng, nên khiến người khá kính, như thế mới thật là đạo phẩm kẻ xuất gia, vị sư phạm cõi trời, cõi người vậy.

Nên có câu :

"Tịnh hạnh thành, nhờ đạo nghi.

Trong sạch tròn, nhờ giới phẩm".

Khí thanh cao như sao sáng trời, oai nghiêm tịnh dường gió tan mây, trong tâm chứa đức sư tử, ngoài thân hiện oai tượng vương. Vị nhơn thiên khen ngợi, chúng

Quỷ Thần kính vâng.

Cho nên trong Kinh HOA NGHIÊM nói : "Giữ gìn trọn đủ, phép dạy oai nghi, hay khiến ngôi Tam Bảo chẳng đoạn, phải vậy". 174 SA DI LUẬT GIẢI HÁN DỊCH

Kim thử hạ thiên, cọng hứu nhị thập tứ chương đồng xuất oai nghi nhât môn, thi Sa di chi xa triệt, xuất thế chi do hộ dã.

Phật chế Sa di, niên mãn nhị thập, dục thọ Cụ túc giới thời, nhược vấn bất năng cụ đôi Sa di, sự giả, bất ưng dữ "Cụ túc" giới. Đương vân : "Khanh tác Sa di, nãi bất tri Sa di sỏ' thi hành, Sa môn sự đại nan tác, khanh thã khứ thục học, đương tất văn tri, nãi ưng thọ cụ túc giới". Kim thọ khanh Cụ túc giới, nhơn vị Phật pháp dị hành Sa môn dị tác, cô đương tiên vấnẵ Sa di dục thọ cụ giới, sư vấn thập giới, chư oai nghi sự, bất năng cụ dối đáp giả, bất ưng dữ thọ cụ giới dã. "Khanh" thị quới xưng, du quân hô thần dã.

Bất tri Sa di sở thi hành giả ? VỊ bất am Sa di luật nghi, sở ưng thi vi hành sự dã.

Sa môn sự đại nan tác giả ? Vị Tỳ kheo nhị bá ngũ thập giới, thậm nan hành trì dã. Thục học giả, vị đương tinh tập thập giới, tinh chư oai nghi dã.

"Đương tất văn tri" giả. Văn vị bác vấn tiên tri ;

Tri, vị tự gia liễu đạt.

Nhơn vị Phật Pháp dị hành, Sa môn dị tác giả, do bất tri Phật đạo chí diệu, cố ngôn dị hành, bất thức tôi phước vân hành, pháp luât giao hỗ, cô ngôn dị tác ;phàm vị sư giả, cố đương dĩ thử tiên vấn.

Dĩ hạ điều tắc, ư Sa di oai nghi, chư kinh, cập Cổ THANH QUI, kim Sa di thành, phạm trung, tiết xuất. Hựu "Tuyên Luật sư". "Hành Hộ VIỆT DỊCH THIÊN OAI NGHI TĂNG CHÚ 175

Nay Thiên sau, cộng có 24 bài, đồng ra một cửa oai nghi. Đây là dấu xe của Thầy Sa di, ngõ noi trang xuất thế vậy. Phật dạy thầy Sa di, tuổi đủ 20, khi muốn thọ giới Cụ túc, nếu ba Thầy. 1,- Hòa Thượng. 2.- Yết Ma. 3,- Giáo Thọ hỏi phận sự Sa di, không thể trả lời cho đủ thời không cho thọ giới "Cụ túc". Phải dạy rằng : Người làm Sa di, song những việc ra làm của Sa di, chính ngươi không biết, huống bưc Sa môn, là việc lớn khó làm. Ngươi phải trở vê học cho thuộc, thảy đều nghe biết mới được thọ giới "Cụ túc" (của Tỳ kheoỷ. Hang ĩìĩịỵ ba Thây trao cho ngươi giới Cụ túc ;

té ra người nói Pĩtật Pháp dễ làm, bực Sa môn chẳng khó, vì thế nên ta pliải hỏi ngươi trước.

Sa di khi muốn thọ giới Cụ túc, ba Thầy hỏi 10 giới luật, và 24 oai nghi, đối đáp không thế đủ, thời không truyền cho giới Cụ túc. Thật vậy : "Khanh nên trở về, học cho thuộc". Tiếng kêu "Khanh" là tiếng kêu quí trọng như nhà vua kêu các bậc trung thần là "khanh" vậy.

- Vì sao Sa di không biết chỗ ra làĩrr ? - Làm Sa di mà không thuộc Luật nghi cùa Sa di, chỗ ra làm các việc bổn phận vậy.

- Vì sao Sa môn là việc lớn khó làm ? - 250 Đại giới của Tỳ kheo thật là khó giứ và khó làm. Phải trở về học cho thuộc, là học nhứng gì ? - Phổi ròng chuyên học tập 10 giới luật và 24 oai nghi vây.

Câu nói : Thảy đêu nghe biết, thế nào là nghe biết ?

- Nghe : mình rộng hỏi bực Tiên tri. Biết : Tâm mình tỏ biết.

Thế nào người nói Phật pháp dễ làm, Sa môn chẳng khó ? Bởi không biết cái chỗ nhiệm mầu của đạo Phật, cho nên nói dễ làm. Không biết tội phước xoay vần, Pháp luật đổi đời, cho nên nối chẳng khó.

Ai là kẻ làm Thầy, nên phải do đây mà hỏi trước.

Những phép tắc sau đây, đều ở trong bộ Sa di Oai Nghi, cùng các kinh và bộ cổ THANH QUI. Nay 176 SA DI UUẬT GIẢI HÁN DỊCH

Luật Nghi" tuy giới tân học Tỳ kheo hữu khả thông dụng giả, diệc tiết xuất Lương dĩ mạt pháp nhơn tình, đa chư giải dái, văn phiền tắc yểm do thị san phiền thủ yếu, nhưng phân loại, dĩ tiện độc, họe, gian hữu vị bị, tùng nghĩa bổ nhập nhứt nhị.

Dĩ hạ điều tắc giả vi ha, nhị thập tứ oai nghỉ pháp tắc dã. Sa di oai nghi chư kỉnh giả, thị Sa di oai nghi, tinh "thập giới pháp", "sự sư pháp". "Nghi Tắc kinh" đẳng."Cổ Thanh Qui" giả, vị "Bá Trượng Thanh Qui", cập "Cổ đức" sở soạn "Châm Qui" đẳng.

Sa di thành phạm, thị “Tiếu Nham Nguyệt Tâm”

thiền sư, ư Thập giới pháp đẳng, soạn xuất.

“Hành Hộ Luật Nghi”, vị Đường Đạo Tuyên Luật sư sở soạn. Nhiên diệc vị tường kỳ đích hà dã ? Kỳ trung hữu nhất nhị, bất hiệp luật văn, cố dã.

Tiết xuất giả, vị ư thượng "Kinh Luật", "Thanh Qui" trung, tiết lược xuất kỳ yếu nghĩa, cố thử tiết chi nhâttự, chánh yếu lược chi tông trí dã.

San phiền thủ yếu giả ;phiền, đa dã, vị do thời đương mạt pháp, cố tình đa giải dãi, nhơn tình giải đãi cố văn phiên tắc yểm tâm sanh, do thị, san khử phiên văn, nhi thủ yếu cú, phục phân vi nhị thập tứ loại nghi pháp, dĩ tiện sơ tấn tập học.

"Bổ nhập" giả, xuất Đại sư thủ bút, vị ư oai nghi hành sự trung, hứu vị bị giả, tức tùy kỳ nghĩa loại, nhi bổ túc chi. VIỆT DỊCH THIÊN OAI NGHI TĂNG CHÚ 177 bộ Sa di yếu lược đây rút trong Bộ "Sa di Thành phạm" lại bộ "Hành hộ Luật Nghi" của Ngài Tuyên Luật sư soạn. Tuy để dạy các hàng Tỳ kheo mới học song có chỗ nào thông dùng thì Ngài Vân Thê cũng dón rút ra đây, để cho các ông Sa di học. Bởi vì Ngài thương đời mạt pháp tình người hay sanh tâm biếng nhác, nghe nhiều thì chán, nên Ngài bớt chỗ nhiều dùng gọn ít, và phân ra từng bài, cho dễ người học và đọc. Trong đây có chỗ nào chưa đủ, theo nghĩa bổ thêm một đôi câu.

Những phép tắc sau đây là gì ? - 24 oai nghi phép tắc kể sau đây. Thế nào gọi là luật Sa di, Oai nghi và các Kinh ? - Tức là bộ Sa di, Oai nghi với bộ "Thập Giới Pháp" bộ "Sự Sư Pháp" và bộ "Nghi Tắc Kinh", v.v... Bộ "Cổ Thanh Qui" là gì ? Tức là bộ "Bá Trượng Thanh Qui"

và bài ''Châm Qui" của bực "Cổ Đức" soạn.

Ai soạn bộ "Sa di Thành Phạm" ? Ngài "Tiếu Nham Nguyệt Tâm" Thiền sư, theo trong bộ "Thập Giới Pháp"

và các bộ soạn ra. Ai soạn bộ "Hành Hộ Luật Nghi" ? Đời Đường Ngài Tuyên Luật Sư soạn, song cũng chưa rõ chỗ chắc chắn. Vì sao ?

- Bởi trong đó có một hai chỗ không hợp vđi văn luật cớ vậy. Hai chứ "tiết xuất" (rút ra) ? Thế nào là tiết xuấtế ơ trong các Kinh, các Luật và bộ "Thanh Qui" rút ra những nghĩa cần yếu cho nên gọi là "Tiết xuất". Vì chứ "Tiết" chính nghĩa là rút gọn cũng là tôn chỉ của bộ yếu lược này.

Vì sao bớt chỗ nhiều dùng chỗ rút gọn ? Bởi đời bây giờ nhăm đời mạt pháp, phần nhiều người tâm giải đãi lười biêng. Bởi tâm giải đãi biêhg lười, cho nên nghe nhiều, thời hay sanh tâm chán nản, vì thế nên bớt bỏ văn nhiều mà dùng câu tóm gọn. Và phân làm 24 bài Oai nghi phép tắc, cho dễ kẻ mới tu học tập.

Hai chữ "Bổ nhập" (thêm vào) chính Ngài Vân Thê tự viêt ra. Vậy trong 24 bài oai nghi, hành sự đây có bài nào còn thiêu, tùy nghĩa của bài đó mà thêm vô cho đủ vậy.

178 SA DI LUẬT GIẢI HÁN DỊCH

KỲ hữu nhạo quảng lãm giả, tự đương kiểm duyệt toàn thơẳ "Sa di thập giới pháp" trung, oai nghi hữu thất thập nhị chưởng, dục nhạo quảng tri sự nghĩa, tự đương kiểm duyệt bỉ văn, tinh Sa di chư luật nghi dẳng.

"KỈNH OẠI SA MÔN", ĐỆ NHẤT.

Bất đắc hoán đại Sa môn tự.

Phạm ngữ, "Sa môn", thử vân :"ơân lao" vị kỳ tu dạo, hữu đa công lao cố. Đại Sa môn, tức thọ cụ giới nhơn. Tự, thị danh tự. Hoán, thị hô hoán, vị bất đắc khinh xưng, bỉ nhị tự danh ; đương vân : mỗ giáp Đại Đức, hoặc vân mỗ giáp Trưởng Lão.

Bất đắc dạo thính. "Đại Sa môn'' thuyết giới.

VỊ "Tỳ kheo" Bố tát tụng giới thời, cập giảng thuyết "Tỳ ni" thời, bất đắc tư vãng thiết thính, tự hoạch trọng tội, hậu vĩnh bất đắc thọ "đại giới", thâm nghi thân chi !Hoăc kiến đại Sa môn nhị tam nhơn, đồng thất tế ngữ, bất đắc triếp nhập. Nhược hữu cấp vụ, đương đờn chỉ tác thinh, nhiên hậu nhập ; trừ "Tỳ kheo", dư nhơn tế ngữ, diệc như thị, dĩ tiết tha thị phi, tự chiêu họa cữu, cập loạn chánh niêm, cô dã.

Bất đắc chuyển hành, thuyêt "Đại Sa môn"

quá.

Hoặc "Tỳ kheo", hữu sở ngộ thất, bất đắc bối hậu, thuyết kỳ trường đoản, diệc bất dắc bình xứ mạ đại Sa môn, cập tại tiên hí tiếu, hiệu kỳ ngôn ngứ hình tướng hành bộ đẳng. VIỆT DỊCH THIÊN OAI NGHI TĂNG CHÚ 179

Ngoài ra những VỊ nào muốn xem rộng thì gắng xem trọn bộ mới đủ.

Trong bộ "Sa di Thập Giới Pháp" có 72 bài oai nghi, nhứng vị nào muổn xem rộng biết sự nghĩa thì tự gắng xem xét văn kia cùng các luật nghi của Sa di v.v...

BÀI THỨ NHẤT "KÍNH Bực OẠI SA MÔN"

Không đặng kêu tên và Pháp danh bực Đại Sa

Môn.

Tiếng Phạn gọi "Sa Môn" - Tiếng Hán gọi "Cần lao".

Nghĩa là Ông tu hành có công lao nhiều lắm.

Bực "Đại Sa Môn" là gì ? - Tức người thọ giđi "Cụ túc". Hai chứ "pháp danh" không nên kêu một cách khinh dễ và đột ngột. Phải cổ như thế này : "Vị Đại Đức... hoặc nói bực trưởng lão...".

Chẳng đặng lén nghe bực "Đại Sa Môn" nói Đại giới.

Thầy "Tỳ kheo" khi bố tát, tụng giới và lúc giảng nổi luật "Tỳ Ni", ông Sa di không phép đến rình nghe thời

mắc tội nặng ; sau quyết không đặng thọ "Đại giới", rất

phổi cẩn thận. Hoặc thấy bực Đại Sa Môn hai, ba Ngài, đồng ở trong nhà nói nhỏ chẳng đặng lưđt vào. Bằng mình cổ việc gấp, phải đàn chỉ có tiếng, vậy sau mới vào.

Trừ bực "Tỳ kheo", các người nổi nhỏ cũng phải như vậy.

Vì sao ? - Bởi sợ tiết lậu việc thị phi của người, mà chuốc lấy sự tội lỗi và tán loạn chánh niệm của mình nứa.

Chẳng dặng đi chuyền nói lỗi bực "Đại Sa Môn".

Hoặc thầy "Tỳ kheo" có chỗ lầm lỗi, chẳng đặng sau lưng nói kia tốt xấu. Cũng chẳng đặng đến chỗ khuất, mắng lén bực Đại Sa Môn, hay là cười giỡn trước mặt, nhái tiếng nói, bắt chước hình tướng và bộ đi.

180 SA DI LUẬT GIẢI HẤN DỊCH

ĐẠI LUẬT vân :"Xuất gia chi nhơn, sở hữu ngôn thuyết, giai vi lợi ích, bất ưng tư phẩn, đạo thuyết ư tha".

Luận vân : "Nhược hướng bạch y, thuyết Tỳ kheo tội ác, tắc tiền nhơn, ư Phật Pháp trung, vô tín kỉnh tâm, ninh phá tháp hoại tượng, bất hướng nhơn, thuyết Tỳ kheo quá ác, nhược thuyết quá tội, tắc hoại pháp thân.

Bâ' đắc tọa kiến Đại Sa môn quá bất khởi, trừ đọc kỉnh thời, bệnh thời, thê phát thời, phạn th íi, tác chúng sự thời.

Nhưực kiến Tỳ kheo hành quá, tức đương khởi lập, duy trừ thượng ngũ sự, bất khởi vô phạm.

Nhược lộ tương phùng, tức đương hạ đạo chánh lập, đãi khứ phương hành ; phàm hữu giáo ích, đương xoa thủ lập, thính tất tác lễ tạ chiẵNhược bị sất trách, bất đắc trương mục thị ; đương nhuyễn ngữ hối tội, dẫn đoản hướng kỷẻ TRANG NGHIÊM BỬU VƯƠNG kinh vân !

"Nhược khinh mạn chúng tăng giả, thị nhơn, đương đọa bần tiện gia sanh, tùy sở sanh xứ, căn tướng bất cu, bối ủ tóa lâu, xả thi thân dĩ, nhi phuc sanh xứ đa binh tiêu sấu, thủ túc loan tịch, nhi hữu nung huyết, dinh lưu kỳ thân, linh lạc thân nhục, kinh bá thiên vạn tuế, thọ tư khổ báo".

HÀNH HỘ vân : "Ngũ hạ dĩ thượng, tức Xà Lê vị, thập hạ dĩ thượng, tức Hòa Thượng vị, tuy Tỳ kheo sự, Sa di đương dự tri chi".

Ilạ, tức "Hạ lạp", vị thọ cụ giới, tằng kinh nhĩ sở "hạ lạp" giả. "Hòa Thượng" giả, lĩồ ngôn giả.

Thử vân "Lực sanh", vị do sư chi lực, sanh ngã giới thân giả. Nhược cứ phạm ngữ, tắc vân : "Ô Ba VIỆT DỊCH THIÊN OAI NGHI TĂNG CHÚ 181

Trong ĐẠI LUẬT dạy : "Phàm người xuất gia, chỗ có nói năng đều phải nói lời có lợi ích, chẳng nên riêng giận, và bàn luận việc người".

Trong Luận nóị : "Bằng đến nhà thế gian, nói tội lỗi của Tỳ kheo thời người thế gian kia, đối trong Phật pháp, đã không tâm tín kính lại còn gây tội ủy báng thêm gốc khổ cho họ. Thà phá tháp, đốt tượng, chớ không nên đến người thế gian nói tội lỗi của Thầy Tỳ kheo. Nếu ta nói tội lỗi té ra ta làm hư mất pháp thân của ta vậy.

Chẳng đặng ngồi thấy bực Đại Sa Môn đi qua chẳng đứng dậy. Trừ có nảm điêu không đứng dậy không lỗi như là : 1.- Khi đọc kinh. 2.- Khi bệnh.

3.- Khi cạo tóc. 4.- Khi ăn cơm. 5.- Khi làm việc chúng.

Thấy thầy Tỳ kheo đi qua, mau phải đứng dậy, duy trừ năm việc nói trên không đứng dậy không phạm luật.

Lúc đi đường tình cờ gặp thì phải đứng vứng bên đường, đợi Ngài đi qua, mình mới đi. Ngài có dạy nhứng điều lợi ích, phải vòng tay đứng nghe rồi lễ tạ ơn. Nếu mình có lỗi, bị quỡ trách, không nên trợn mắt mà ngó. Phải dịu lời xin tội, đem lỗi về mình.

Kinh TRANG NGHIÊM BẢO VƯƠNG nói : "Nếu khinh dễ chúng tăng, người ấy sẽ đọa sanh trong nhà bần tiện. Tùy chỗ đầu thai, hình tướng sứt mẻ, lưng còm, lùn thấp. Khi bỏ thân này rồi, sanh về chỗ nào, nhiều bệnh ô'm gầy, tay chân co rút mủ máu chảy đầy cùng thân, thân thịt rời rã, tới trăm nghìn muôn năm chịu cái khổ báo ấy"ễ Bộ HANH HÔ nói : "Năm Ha sắp lên, tiíc vị Xà Lê, mười Hạ sắp lên tức vị Hòa thượngềTuy việc của Tỳ kheo nhutig Sa di cũng dự biết đó".

Hạ là gì ? Tức là "Hạ Lạp", bắt đầu thọ giđi Cụ Túc, từng trải qua mấy "Hạ Lạp" vậy.

Hòa thượng là gì ? Tiếng nưđc Hồ gọi là "Hòa thượng” cũng như nước Trung Hoa gọi là “Lực Sanh”.

182 SA DI LUẬT GIẢI HÁN DỊCH

Đà Da", thử ngôn "Thân giáo sư", vị đệ tử thân tùng thọ giáo giả. Kim thử, tuy phi thân tùng thọ giới, cập dữ thọ giáo. Dĩ kỳ "lạp cao" dức trọng, cố đồng sư vị giảẾ"A Xà Lê", hoặc vân :"A Già Lợi Da", thử vân :"Quỹ Phạm Sư", vị kỳ năng giáo đệ tử pháp thức giả thử hữu ngũ chủng, nhất dữ thọ thập giới, nhị dữ thọ dại giới, tam dữ giáo thọ, tứ dữ y chỉ, ngú dữ thọ kinh.

"Sự SƯ' ĐỆ NHỊ Đương tảo khởi.

Phật Pháp trung, nhất dạ phân tam thời, vị sơ trung, hậu ;sơ, hậu nhị thời sự sư, hoặc lễ tụng tọa thĩên, trung dạ phương ngọa tức ; nhược quá trung da, tức đương tiên khởi, tự quán thấu dĩ, nhiên hậu, cụ dương chi tháo thủy đẳng, hầu sư sở tu.

Dục nhập hộ đương tiên tam đờn chỉ.

Nhược nhâp sư phòng, tu tai môn ngoai, tiên dờn chỉ tam thinh, linh sư giác dĩ, phương nhập.

Nhược hữu quá, "Hòa thượng", "A Xà Lê",

Giáo giới chi, bất đắc huờn nghịch ngữ.

Nhược tự hữu quá thất thời, nhị sư giáo giới ha trách, đương đê dâu thọ giáo, bất đắc nghịch sư ngôn ngữ, khứ hậu vu’ đương tư niệm, y giáo hành chiẽ VIỆT DỊCH THIÊN OAI NGHI TĂNG CHÚ 183

Thế nào là Lực Sanh ? Nhờ sức Thầy dạy dỗ, sanh giđi thân huệ mạng cho ta. Bằng nói cho đủ theo tiếng Phạm ngứ thì gọi rằng : "Ô Ba Đà Da" tức như tiếng Tàu nổi "Thân Giáo Sư".

Sao gọi là Thân Giáo Sư ? Đệ tử gần gũi bên Thầy lãnh lời giáo huấn. Nay đây tuy không phải gần thọ giới và lãnh lời giáo huấn nhưng mà do Ngài lạp cao đức trọng cho nên đồng bực Thầy mình vậy. (Mà đã đồng bực Thầy

mình thì mình đủ phép cung kính chớ không nên khinh

lờn)., A Xà Lê là gì ? A Xà Lê hoặc tiếng phạn nói "A Già Li Da” tiếng Hán kêu là “Quỷ Phạn Sư”.

Quỹ Phạn Sư là gì ? Ông Thầy dạy phép tắc cho các hàng đệ tử vậy. "A Xà lê" đây có 5 nghĩa : 1.- Truyền cho mình 10 giới. 2,- Truyền Đại giới cho mình. 3.- Dạy bảo cho mình. 4,- Cho mình y chỉ. 5.- Dạy kinh cho mình.

BÀI THỨ HAI : "PHÉP THỜ THẦY"

Phải dậy sớm.

Trong Phật pháp một đêm phân làm ba thời : 1,- Thời

đầu. 2.- Thời giứa. 3.- Thời sau. Thời đầu và thời sau, hai

thời đó hầu Thầy hoặc lễ Phật, tụng kinh ngồi thiền. Thời giữa đêm ta mới nằm nghỉ. Nếu qua khỏi thời giữa thì phải dậy trước, rửa tay, súc miệng xong, vậy sau trao đủ nhành dương nước rửa, v.v... hầu Thầy cần dùng.

Muốn vào cửa, trước phải khảy móng tay ba lần.

Bằng muôn vào liêu Thầy, phải ở ngoài cửa trước khảy móng tay ba tiếng, cho Thầy hay rồi mới vào.

Bằng có lỗi, Thầy "Hòa Thượng", Thầy "A Xà Lê", dạy răn đó, chẳng đặng nói trả lại.

Bằng khi mình lỡ có lỗi, hai Thầy răn dạy quở trách, phải cúi đầu vâng dạy. Chẳng đặng trái lời Thầy. Lui rồi, cần nên nhớ nghĩ, y lời Thầy dạy làm theo.

164 SA DI LUẬT GIẢI HÁN DỊCH

THÀNH PHẠM vân : "Sa Di ư sư, thường hoài kỉnh úy, tùy thuận sư ý, thường hoài tàm quí, niệm báo tứ ân, bàng tư tam hữu".

Thị "Hòa Thượng", "A Xà Lê", đương như thị

Phật.

"Thị", vị "chiêm thị", dĩ sư năng hoằng phạm tam gỉớỉ, đại Phật tuyên dương, sanh ngá giới thân, dưỡng ngã huệ mạng, cố ưng kỉnh trọng, thị chi như

Phậtề THÀNH PHẠM vân : "Nhược đệ tử chúng đa đương các tận kỳ chức, chí ư phụng nhật trà, nhứt phất, nhát kỷ giả".

Nhược sử xuất bất tịnh khí, bất đắc thóâ, bất đắc nộ nhuế.

"Nộ", tức "nhuế" giả, hựu hận, viết "nộ", phẩn, viết "nhuế"ể Bất tịnh khí giả ; vị đai tiểu tiện khí, thóa bình đẳng. Bất đắc thóa giả ;vị bất đắc khởi yểm ố tâm, nhi thóa đàm diên. Đương niệm thử :

"Tứ đại khổ thân, thánh phàm tự tha, cu sở bất miễn giả".

Nhược lễ bái, sư tọa thiền, bất ưng tác lễ ;

sư kỉnh hành, bất ưng tác lễ ; sư thực, sư thuyết kinh, sư sớ xỉ, sư tháo dục, sư manh tức, đẳng, cu bất ưng tác lễ ; sư bế hộ, bất ưng hộ ngoại tác lễ ; dục nhập hộ tác lễ, ưng đờn chỉ tam biến, sư bất ứng ưng khứỆ Sứ xỉ, tức dịch thích nha xỉ giả ; như thượng, giai nhi lễ bái thời, cố bất ưng tác lễ giả. "Đẳng" giả, VIỆT DỊCH THIÊN OAI NGHI TẦNG CHÚ 185

Thiên THÀNH PHẠM nói : "Sa di ở vđi Thầy thường có tâm kỉnh sợ, thuận theo ý Thầy, thường biết xấu hổ lo dền bô' ơn khắp giúp ba cối *2*".

Coi Thầy "Hòa Thượng" và Thầy "A Xà Lê" cũng như coi Phật vậy.

"Coi" nghĩa là "xem ngó". Bởi 2 Thầy nói trên, là người làm khuôn mẫu dạy chúng sanh trong 3 cõi, thế Phật diễn nổi Chánh Pháp, sanh giới thân cho ta, nuôi huệ mạng cho ta, nên ta phải kỉnh trọng coi cũng như Phật.

Thiên THÀNH PHẠM nói : "Bằng đệ tử đông nhiều, mỗi người phải lãnh mỗi chức việc cho đến dưng một bình trà, chùi một bộ lư, hay lau một cái bàn v.v...".

Hoặc Thầy sai đổ đồ bất tịnh, chẳng đặng khạc nhổ, chẳng đặng giận hờn.

"Giận" tức là "Hờn". Hờn ngầm nói là chứ "Nộ". Giận lộ tưđng thô kêu là chứ "Nhuế".

Thế nào là đồ bất tịnh ? - Đô đại tiện, đồ tiểu tiện,

Ống nhổ v.v...

Thế nào không đặng khạc nhể ? - Không nên sanh tâm nhờm gớm mà khạc đờm, nhổ nước miếng. Phải nghĩ rằng : "Thân tứ đại này là một kho chứa các đồ dơ bẩn, dù Thánh, phàm, ta và người khác không ai khỏi cả".

Hoặc lễ bái, Thầy ngồi thiền, chẳng nên làm lễ, Thầy đi kỉnh hành chẳng nên làm lễ. Thầy ăn cơm,

Thầy nói kinh, Thầy xỉa răng, Thầy tắm rửa và Thầy ngủ, nghĩ v.v.ễể đều không nên làm lễ. T iy đóng cửa không nên làm lễ ngoài cửa. Muốn vào cửa làm lễ, phải khảy móng tay ba lần, Thầy chẳng đáp nên lui.

Xỉa răng là xoi xỉa răng nướu vậy. Các việc như trên, chẳng phải thời lễ bái cho nên không phép làm lễ vậy. Chứ (1) (2) ơn nước nhà, ơn Thầy Tỗ, ơn cha mẹ và ơn Thí Chủ.

Cõi Dục giới, cõi sắc giới vầ cõi vô sắc giới.

186 SA DI LUẬT GIẢI HÁN DỊCH hoặc sư thế phát, tẩy túc, tước dương chi ;hoặc địa hữu bất khiết, hoặc sư hữu sự bất hà, hoặc hữu tân khách đẳngỄ.Ế Trì sư ẩm thực, giai đương lưỡng thủ bổng, thực tất liễm khí đương tùệtừ.

Lưỡng thủ bổng, thị tôn kỉnh chi mạo ;từ từ, thị cẩn thận chi nghi, liễm thị thâu liễm giả.

Luật vân :"Phàm tấn ẩm thực, đương thích hàn ôn".

THÀNH PHẠM vân : "VỊ sư tác thực vô luận thô tế, cu yếu tinh khiết, tất đương thích sư tánh .Phàm phụng trà thang, bất dắc chỉ sáp nhập trản nội, đương lưỡng thủ, huật tứ chỉ, dĩ lục chỉ trì trản phúc, bình cử thọ sư ;trà ngật, như tiên nhiếp trản". ĨIÀNH IIÔ vân : "Phàm tấn dược trà diêm, cập nhấl thiết thực vật, lượng đương khiết tận, trục thời thọ chi, bất đắc đa thọ, linh hữu tàn túc, thâm tu thận chi !".

Thị sư, bất đắc dôi diện lập, bất đắc cao xứ lập, bất đắc thái viễn lập, đương linh sư tiểu ngữ đắc văn, bất phí tôn lực.

Đối diện, cao xứ, giai thất kỉnh nghi, thái viễn, tắc tiểu ngữ bất văn, trí sư trùng ngôn, cố phí tôn lực. Luật vân : "Bất dắc ly sư thất bộ". THÀNH • • ^ ầ

PHẠM vân : "Bất đắc lập sư ảnh trung, bất đắc chuyển thân đê dầu tiểu ngữ klìinh tiếu", đương thân tâm túc kỉnh, nhất diện lập, bất đắc thùy thủ lập. HÀNH HỘ vân : "Tại Sư tiên, bất đắc trảo dưỡng, trảo đầu, loát diện, bất dắc đối sư, trước miệt tẩy túc" đẳng. VIỆT DỊCH THIÊN OAI NGHI TẦNG CHÚ 187

"Đẳng" còn các việc nữa như là : Thầy cạo tóc, rửa chân, nhăn nhành dương (chà răng) hoặc đất không sạch, hoặc Thầy có việc không rảnh, hoặc có khách, đều không nên lễ. Đem đồ ăn uống cho Thầy đêu phải bưng hai tay. Ăn xong, dọn đồ phải sẽ sẽ.

Bưng hai tay là dạng tôn kính. Sẽ sẽ là phép cẩn thận. Dọn đồ là dọn dẹp đồ Thầy ăn xong.

Trong Luật nói : "Phàm dưng đồ ăn uống cho Thầy, phải vừa ý Thầy nguội hay nóng".

Bộ THANH PHẠM nói : "Nấu đô ăn cho Thây không luận ngon hay dở đều phải sạch sẽ và vừa ý Thầy". Phàm dưng nước trà, chẳng đặng nhúng ngón tay vô trong chén, phải hai tay, co bốn ngón dùng sáu ngón, bợ hông chén, bằng thẳng dưng lên cho Thầy. Thầy dùng xong, như phép trước mà rưđc lấy cái chén".

Bộ HÀNH HỘ nói :"Phàm dưng thuổc, hoặc nước trà, hoặc muối cùng các vật thực khác, liệu vừa ăn hết, sau cứ theo đó mà trao chớ nên trao nhiều, làm cho dư thừa, rất phải cẩn thận".

Lfâu Thây chẳng đặng dứng trước măt, chẳng đặng đứng chô cao, chẳng đặng đứng xa lắm, để

Thầy nói nhỏ nghe đặng khỏi hao sức Thầy.

Đứng trước mặt cùng chỗ cao, đêu thất oai nghi cung kỉnh. Xa lắm thì Thây nói nhỏ không nghe ;làm cho Thầy phải nổi lớn, mà đã nói lớn thì hao sức Thầy.

Trong ĐẠI LUẬT nói : "Chẳng đặng cách Thầy 7 bước".

Thiên THANH PHẠM nói : "Chẳng đặng đứng trong bóng Thầy, chẳng đặng day mình, cúi đầu nói nhỏ, giỡn cười". Phải thân tâm nghiêm kỉnh. Đứng bên Thầy chẳng đặng đứng xụi tay (1).

Bộ HÀNH HỘ nói : "Ở trước Thầy chẳng đặng cào ngứa, gãi đầu, chà mặt. Chẳng đặng mang giày, rửa chân, trưđc Thầy".

(1) Phải đứng vòng tay hoặc cung chú.

188 SA DI LUẬT GIẢI HÁN DỊCH

Nhược thỉnh vấn Phật pháp nhơn duyên đương chỉnh y lễ bái, hiệp chưởng hô quỉ. Sư hứu ngứ, trừng tâm đế thính, tư duy thâm nhập.

Nhơn duyên, thị kinh luật trung, sở thuyết nhơn duyên chi sự, hoặc "cổ đức" cơ duyên đẳng. Vọng niệm bất khởi, cố viết "Trừng tâm"ế Đế thính, thị "Văn huệ". Tư duy, thị "Tư huệ". Thâm nhập, thị "Tu huệ". Nhiên thính hữu tam phẩm, dĩ thần thính vi thượng, dĩ tâm thính vi trung, dĩ nhĩ thính vi hạ.

Nhược sư độc tọa thời, thích hành thời, nhan sắc duyệt thời, tức ưng vấn ; tu lập tại nhật diện, thơ dung bình khí, chí thành thận vấn, tự tự minh lãng, hư tâm thính thọ.

Nhược vấn gia thường sự, bất tu bái quì, đãn đoan lập sư trắc, cứ thiệt thân bạch.

Gia thường sự, tức tăng gia nhât dụng tầm thường sự. Cứ nhất giả, án kỳ sự, nhi trực thân khải bạch giả. Nhược cứ ĐẠI LUẬT, diệc tu nhật bái, hồ quỳ thỉnh bạch, thả như dục thực thời, bạch giả, tựu sư nhứt lễ, hồ quỳ bạch vân :"Hòa Thượng tồn niệm, ngã kim thỉnh bạch :tẩy thủ, tẩy khí, dục vi thực sự, bất thẩm nghi tấn hà thực, chư dư bách sự" loại thử ưng tri, như hữu đa sự, nhất thời tinh bach, diêc đắc. « 7 • Sư nhược thân tâm quyện, giáo khứ ưng khứ, bất đắc tâm tình bất hỉ, hiện ư nhan sắc.

Phàm vấn kinh vấn thoại, đương hầu sư ý bất ưng tự thủ kỳ tiện ;nhược sư thâm tâm bì quyện, bất hà ứng đáp, giáo linh thả khứ, tức đương tùy thuận sư giáo khứ, bất đắc tâm tình bất duyệt, tự chiêu tội cửu. VIỆT DỊCH THIÊN OAI NGHI TĂNG CHÚ 189

Bằng thưa hỏi câu chuyện Phât pháp, phải sửa y lễ bái, quì gối chắp tay. Thầy có dạy, chăm ỉòng nghe kỹ, nhớ in sâu vào óc.

Câu chuyện Phật pháp là gì ? - Tức nhứng chuyện Phật nói, đã ghi trong Kinh, trong Luật, hoặc câu chuyện của bậc "Cổ Đức". Vì vọng niệm chẳng khởi nên gọi là "chăm lòng" ; vì lóng nghe gọi là "Văn Huệ" ; vì nghĩ nhớ gọi là "Tư Huệ" ; vì in sâu vào óc gọi là "Tu Huệ". Song nghe có ba bực : 1.- Lấy thân mà nghe gọi là bực Thượng. 2.- Lấy tâm mà nghe gọi là bực Trung. 3,- Lấy tai mà nghe gọi là bực Hạ. Bằng Thầy khi ngồi một mình, khi đi dạo, khi nhan sắc vui, thì nên hỏi. Phải đứng ở một bên, đều hòa, chẫm rãi, chí thành thưa hỏi, mỗi chứ rõ ràng và hết lòng nghe nhđ.

Bằng hỏi việc thường trong chùa, chẳng buộc lạy quì, chỉ đứng vững bên Thầy, cứ thật, trình thưa.

Việc thường trong chùa là gì ? - Tức là việc tầm thường hằng ngày trong chúng tăng. - Sao lại gọi là cứ thật thưa ? - Xét theo sự mà tỏ bày thưa bạch vậy. Bằng cứ trong ĐẠI LUẬT cũng phải lạy một lạy rồi quì gối thưa hỏi. Và khi muốn nấu đồ ăn muốn thưa, tđi trưđc Thầy, lạy một lạy rồi quì gối thưa như vầy : "Xin Hòa Thượng xét tưởng, con nay xin thưa :"Con rửa tay, rửa đồ muốn làm đồ ăn, không biết nên dâng món ăn gì ? Xin Hòa Thượng dạy". Các việc bạch khác cũng giống như đây, nên biết. Bằng có nhiều việc thưa luôn một lần cũng được.

Bằng thầy thân tâm mỏi mệt, dạy lui, phải lui chẳng nên tâm tình chẳng vui hiện bày sắc mặtề Phàm hỏi kinh, hỏi chuyện, phải chiu theo ý Thầy, chđ nên dùng theo ý mình. Bằng thâm tâm Thầy mỏi mệt, không rảnh dể trả lời câu chuyện, dạy lui, phải thuận lời Thầy dạy mà lui, chẳng nên tâm tình khống vui, mà mắc tội lỗi. 190 SA DI LUẬT GIẢI HÁN DỊCH

NGỦ THẬP TUNG vân : Thường mộ ư sư đức, bất ưng khuy tiểu quá, tùy thuận hoạch thành tựu, cầu quá đương tư tổn. THIÊN CUNG KỈNH kỉnh vân :Phật ngôn :Đệ tử ư sư sở bất đắc thô ngôn, sư sở ha trách bất ưng phản báo, sư bất phát vấn, bất đắc triếp ngôn, phàm hữu sở sử, vật dắc vi mạng. Nhược ư sư sở bất khởi cung kỉnh, thuyết ư sư, tăng, trường đoản chi giả. Bỉ ngu si nhơn, ưng như pháp trị ; sư thiệt hữu quá, thượng bất đắc thuyết, huống đương vô giảẽNhược ư sư biên bất cung kỉnh giả, biêt hứu nhât tiểu Địa Ngục, danh vi "chùy phát", đương đọa thị trung, nhất thân tứ đâu. Thân thể cu nhiên, trạng như hỏa tụ, xuất đại mãnh diệm, xí nhiên bất tức.

Ư bỉ ngục xứ, phục hữu câu chủy độc trùng, thường táp thiệt căn. Tùng Địa ngục xuất, sanh súc sanh trung, hằng thực thỉ niêu, xả bỉ thân dĩ, tuy sanh nhơn gian, thường sanh biên địa, bì bất tợ nhơn, bất năng cụ túc nhơn chi hình sắc. Thường bị khinh tiện phỉ báng lăng nhuc, ly "Phật Thế Tôn", hằng vô trí huê. Tùng bỉ tử dĩ, huờn đọa Địa ngục, cánh đắc vô lượng vô biên khổ hoan chi pháp.

Phàm hữu phạm giới đẳng sự, bất đắc phú tàng, tốc nghệ sư ai khất sám hối, sư hứa, tắc tận tình phát lô, tinh thành hôi cãi, huờn đắc thanh tịnh.

Bất tự phát lộ, cố viết "phú tàng". "Tinh", vị chuyên tâm thùân nhất. "Thành", vị chí thành vô vọng. "IIối”,vị sám hối sở phạm. "Cãi”,vị cãi cách tiên phi cánh bất tái tác, cố viết "huờn đắc thanh tịnh", HÀNII IIÔ vân :"Nhược bị ha ma, đương tu tự trách, nhuyễn ngữ sám ta, niêm tu giới định, dĩ báo sự ân".