Tam tạng Việt · Pháp Bảo (VBeta) · Linh Sơn Đại Tạng › Bộ Hoa Nghiêm
Đại Tập 39 · Bộ Hoa Nghiêm IV · Số 279 (Q.46–80) & Số 280–285
- Dịch giả
- Thích Tịnh Hạnh
- Thông tin
- Ghi trên sách: Sa Môn Thích Tịnh HạnhHội Văn Hóa Giáo Dục Linh Sơn Đài Bắc, 2000
Kinh Đại Phương Quảng Phật Hoa Nghiêm (tt) Quyển 61, Phẩm 39: Nhập Pháp Giới (Phần 2)
KINH ĐẠI PHƯƠNG QUẢNG PHẬT
HOA NGHIÊM
QUYỂN 61
Phẩm 39: NHẬP PHÁP GIỚI (Phần 2)
Bấy giờ, Đại Bồ-tát Phổ Hiền quán sát khắp tất cả chúng hội Bồ-tát, dùng phương tiện đồng cõi pháp, phương tiện đồng cõi hư không, phương tiện đồng cõi chúng sinh, đồng ba đời, đồng tất cả kiếp, đồng tất cả nghiệp của chúng sinh, đồng tất cả ý muốn của chúng sinh, đồng tất cả sự hiểu biết của chúng sinh, đồng tất cả căn cơ của chúng sinh, cùng lúc tạo mọi thành tựu đầy đủ cho tất cả chúng sinh, dùng phương tiện đồng ánh sáng của tất cả pháp, vì chư Bồ-tát, dùng mười thứ pháp cú, mở bày, hiển thị, chiếu rõ diễn nói về Tam-muội Sư tử tần thân này.
Những gì là mười? Đó là:
Diễn nói pháp cú có thể thị hiện chư Phật thứ lớp xuất thế, thứ lớp thành hoại của các cõi trong tất cả cõi Phật như vi trần ngang bằng pháp giới.
Diễn nói pháp cú có thể thị hiện âm thanh tán thán công đức của Như Lai cùng tận kiếp vị lai trong tất cả cõi Phật ngang bằng cõi hư không.
Diễn nói pháp cú có thể thị hiện Như Lai xuất thế vô lượng, vô biên thành Chánh giác trong tất cả cõi Phật ngang bằng cõi hư không.
Diễn nói pháp cú có thể thị hiện Đức Như Lai ngồi nơi đạo tràng giữa chúng hội Bồ-tát trong tất cả cõi Phật ngang bằng cõi hư không.
Diễn nói pháp cú nơi tất cả lỗ chân lông niệm niệm xuất hiện
thân biến hóa của tất cả chư Phật đầy khắp pháp giới ngang bằng cả ba đời.
Diễn nói pháp cú có thể làm cho một thân bình đẳng hiển hiện đầy khắp biển tất cả cõi trong mười phương.
Diễn nói pháp cú có thể làm cho trong tất cả những cảnh giới hiện bày thần biến của chư Phật khắp ba đời.
Diễn nói pháp cú có thể làm cho trong mỗi mỗi vi trần nơi tất cả cõi Phật hiện những thần biến của chư Phật nhiều như số vi trần của tất cả cõi Phật ba đời, trải qua vô lượng kiếp.
Diễn nói pháp cú có thể làm cho tất cả lỗ chân lông xuất sinh âm thanh biển đại nguyện của tất cả chư Phật nói ba đời, khai phát hóa đạo tất cả Bồ-đề tận kiếp vị lai.
Diễn nói pháp cú có thể làm cho tòa Sư tử của Phật lượng đồng pháp giới, chúng hội Bồ-tát, đạo tràng trang nghiêm, tận vị lai kiếp chuyển những pháp luân vi diệu.
Chư Phật tử! Mười pháp cú này làm đầu, có các pháp cú nhiều như số vi trần của vô số cõi Phật, đều là cảnh giới trí tuệ của Đức Như Lai.
Lúc đó, Đại Bồ-tát Phổ Hiền muốn nêu rõ lại nghĩa này, nên nương theo thần lực của Phật, quán sát Đức Như Lai, quán sát chúng hội, quán sát cảnh giới khó nghĩ bàn của chư Phật, quán sát vô biên Tam-muội của chư Phật, quán sát biển thế giới chẳng thể nghĩ bàn, quán sát pháp trí như huyễn chẳng thể nghĩ bàn, quán sát chư Phật ba đời chẳng thể nghĩ bàn, thảy đều bình đẳng, quán sát vô lượng, vô biên tất cả những pháp ngôn từ, rồi nói kệ rằng:
Trong mỗi lỗ chân lông
Biển cõi như vi trần
Đều có Đức Phật ngồi
Đều đủ chúng Bồ-tát
Trong mỗi lỗ chân lông
Vô lượng những biển cõi
Phật ngự tòa Bồ-đề
Khắp pháp giới như vậy
Trong mỗi lỗ chân lông
Phật nhiều như vi trần
Chúng Bồ-tát vây quanh
Phật nói hạnh Phổ hiền.
Phật ngồi một cõi nước
Đầy khắp mười phương cõi
Vô lượng mây Bồ-tát
Đều vân tập chỗ Phật
Biển công đức Bồ-tát
Như vi trần ức cõi
Đều từ trong hội khởi
Đầy khắp mười phương cõi.
Đều trụ hạnh Phổ hiền
Đều vào biển pháp giới
Hiện khắp tất cả cõi
Đồng nhập hội chư Phật.
Ngồi yên tất cả cõi
Lắng nghe tất cả pháp
Trong mỗi mỗi cõi nước
Ức kiếp tu các hạnh.
Việc Bồ-tát tu hành
Rõ khắp hạnh biển pháp
Vào trong biển đại nguyện
Trụ nơi cảnh giới của Phật.
Thấu rõ hạnh Phổ hiền
Xuất sinh các Phật pháp
Đủ biển công đức Phật
Rộng hiện mọi thần thông.
Mây thân bằng số bụi
Đầy khắp tất cả cõi
Khắp mưa pháp cam lộ
Cho chúng trụ Phật đạo
Bấy giờ, Đức Thế Tôn, vì muốn cho chư Bồ-tát an trụ trong Tam-muội Sư tử tần thân rộng lớn của Như Lai, nên từ tướng bạch hào giữa chặng mày, phóng ra ánh sáng lớn gọi là Phổ chiếu tam thế
pháp giới môn, dùng ánh sáng nhiều như số vi trần của vô số cõi Phật làm quyến thuộc, chiếu khắp cõi nước của chư Phật trong biển tất cả thế giới ở mười phương.
Khi đó, tại rừng Thệ-đa, đại chúng Bồ-tát đều thấy trong mỗi vi trần của tất cả cõi Phật khắp cõi pháp, cõi hư không đều có cõi nước của chư Phật nhiều như số vi trần của tất cả cõi Phật, đủ các thứ tên gọi, các thứ sắc, các thứ thanh tịnh, các thứ trụ xứ, các thứ hình tướng, trong tất cả cõi nước của Phật như vậy, đều có Đại Bồ-tát ngồi nơi đạo tràng trên tòa Sư tử thành Đẳng chánh giác, đại chúng Bồ-tát trước sau vây quanh, các vị Chủ thế gian đồng thời cúng dường.
Hoặc thấy Bồ-tát ở trong chúng hội nơi vô số cõi Phật phát ra âm thanh vi diệu đầy khắp pháp giới chuyển chánh pháp luân.
Hoặc thấy Bồ-tát ở tại cung điện Trời, cung điện Long, cung điện Dạ-xoa, trong những cung điện của Càn-thát-bà, A-tu-la, Ca-lâu-la, Khẩn-na-la, Ma-hầu-la-già, Nhân phi nhân.
Hoặc thấy Bồ-tát tại nhân gian nơi thôn ấp, làng xóm, vương đô, xứ lớn, hiện các dòng họ, hiện các thứ tên, các thứ thân, các thứ tướng, các thứ ánh sáng, trụ các thứ oai nghi, nhập các thứ Tam-muội, hiện các thứ thần biến. Hoặc có lúc tự dùng vô số các ngôn ngữ âm thanh, hoặc làm cho những Bồ-tát ở trong vô số các chúng hội, dùng những ngôn từ thuyết giảng vô số chánh pháp.
Như trong chúng hội này, đại chúng Bồ-tát thấy sức đại thần thông Tam-muội sâu xa của chư Phật Như Lai như vậy, ở khắp pháp giới, hư không giới, trong biển của tất cả mười phương, nương nơi tâm tưởng của chúng sinh mà an trụ. Bắt đầu từ thời trước cho đến hiện tại này, tất cả thân cõi nước, tất cả thân chúng sinh, tất cả đạo hư không, trong đó ở chỗ bằng đầu sợi lông, mỗi mỗi đều có vô số cõi như vi trần do các nghiệp mà có, thứ lớp an trụ, cũng đều có đạo tràng, chúng hội Bồ-tát cũng đều như vậy. Thấy thần lực của Phật, chẳng hoại ba đời, chẳng hoại thế gian, ở trong tâm của tất cả chúng sinh mà hiện hình tượng, tùy theo sở thích nơi tâm của tất cả chúng sinh, phát ra âm thanh vi diệu vào khắp trong tất cả chúng hội, hiện khắp trước tất cả chúng sinh, sắc tướng có khác mà trí tuệ không
khác, theo chỗ ứng hợp khai thị Phật pháp, giáo hóa điều phục tất cả chúng sinh chưa lúc nào nghỉ.
Những ai thấy được thần lực này của Phật đều là do sự thâu nhận thiện căn từ thuở quá khứ của Đức Tỳ-lô-giá-na Như Lai. Hoặc thuở xưa từng dùng bốn Nhiếp pháp để thâu tóm. Hoặc là thấy nghe, nhớ nghĩ, thân cận mà tạo được mọi thành tựu đầy đủ. Hoặc là ngày trước dạy cho phát tâm Vô thượng Bồ-đề. Hoặc là thuở xưa ở chỗ chư Phật đồng gieo trồng căn lành. Hoặc là quá khứ dùng trí Nhất thiết với phương tiện thiện xảo giáo hóa tạo mọi thành tựu đầy đủ, thế nên đều được nhập nơi đại thần lực khắp cõi pháp cõi hư không nơi Tam-muội sâu xa chẳng thể nghĩ bàn của Như Lai. Hoặc nhập Pháp thân hoặc nhập sắc thân, hoặc nhập hạnh đã thành tựu từ thuở xưa, hoặc nhập các môn Ba-la-mật viên mãn, hoặc nhập hạnh luân trang nghiêm thanh tịnh, hoặc nhập các bậc Bồ-tát, hoặc nhập sức thành Chánh giác, hoặc nhập Tam-muội chỗ trụ nơi đại thần biến không sai biệt của Đức Phật, hoặc nhập Trí lực, Vô úy của Như Lai, hoặc nhập biển vô ngại biện tài của chư Phật.
Chư Bồ-tát đó dùng các thứ hiểu biết, các thứ đạo, các thứ pháp môn, các thứ nhập, các thứ ý nghĩa, các thứ tùy thuận, các thứ trí tuệ, các thứ trợ đạo, các thứ phương tiện, các thứ Tam-muội mà nhập nơi môn phương tiện biển thần biến của chư Phật nhiều như số vi trần của mười vô số cõi Phật như thế.
Những gì là các thứ Tam-muội? Đó là Tam-muội trang nghiêm khắp pháp giới, Tam-muội chiếu khắp cảnh giới ba đời không ngăn ngại, Tam-muội trí soi sáng pháp giới không sai biệt, Tam-muội vào cảnh giới bất động của Như Lai, Tam-muội chiếu khắp hư không vô biên, Tam-muội nhập vào sức của Như Lai, Tam-muội vô úy dũng mãnh phấn tấn trang nghiêm của Phật, Tam-muội chứa nhóm sức toàn chuyển của tất cả pháp giới, Tam-muội khai diễn âm thanh vô ngại như mặt trăng hiện khắp tất cả pháp giới, Tam-muội quang minh phổ biến thanh tịnh, Tam-muội cờ Pháp vương vô ngại, Tam-muội trong mỗi mỗi cảnh giới đều thấy tất cả biển chư Phật, Tam-muội hiện thân trong tất cả thế gian, Tam-muội nhập vào cảnh giới thân không sai biệt của Như Lai, Tam-muội chứa nhóm đại Bi tùy
chuyển theo tất cả thế gian, Tam-muội biết tất cả các pháp là không dấu tích, Tam-muội biết tất cả pháp là rốt ráo tịch diệt, Tam-muội tuy là vô sở đắc mà có thể biến hóa hiện khắp thế gian, Tam-muội đi vào tất cả các cõi, Tam-muội trang nghiêm tất cả cõi Phật thành Chánh giác, Tam-muội quán sát tất cả thế gian chủ về các sắc tướng sai biệt, Tam-muội quán sát tất cả cảnh giới chúng sinh không bị chướng ngại, Tam-muội có thể xuất sinh tất cả mẹ của Như Lai, Tam-muội có thể tu hành công đức nhập vào tất cả biển Phật, Tam-muội trong tất cả cảnh giới xuất hiện thần biến suốt thời vị lai, Tam-muội nhập vào tất cả biển bản sự của Như Lai, Tam-muội hộ trì tất cả chủng tánh suốt thời vị lai của Như Lai, Tam-muội dùng sức trí giải quyết định khiến hiện tại tất cả biển Phật trong mười phương đều thanh tịnh, Tam-muội trong một niệm soi khắp tất cả nơi Phật trụ, Tam-muội vào tất cả cảnh giới không bị ngại, Tam-muội khiến tất cả thế giới làm thành một cõi Phật, Tam-muội xuất ra tất cả hóa thân Phật, Tam-muội dùng trí Kim cang vương trí biết biển của tất cả các căn, Tam-muội biết tất cả Như Lai đồng một thân, Tam-muội biết tất cả thế giới đều được an lập do ở tâm niệm, Tam-muội thị hiện Niết-bàn trong tất cả pháp giới rộng lớn, Tam-muội khiến trụ nơi cao tột, Tam-muội hiện các loại thân khác nhau trong tất cả cõi Phật, Tam-muội vào khắp tất cả trí tuệ Phật, Tam-muội biết tánh tướng tất cả các pháp, Tam-muội một niệm biết khắp các pháp trong ba đời, Tam-muội trong mỗi niệm mỗi niệm hiện thân khắp pháp giới, Tam-muội dùng trí dũng mãnh biết tuần tự Như Lai xuất thế, Tam-muội cảnh giới đầy đủ mắt tuệ trong tất cả pháp giới, Tam-muội dũng mãnh hướng đến mười Lực, Tam-muội phóng ánh sáng đầy đủ công đức chiếu khắp thế gian, Tam-muội bất động tạng, Tam-muội nói một pháp nhập vào khắp tất cả pháp, Tam-muội trong một pháp mà dùng tất cả ngôn ngữ âm thanh khác nhau để giảng dạy, Tam-muội diễn thuyết tất cả Phật pháp là pháp không hai, Tam-muội biết ba đời không ngăn ngại, Tam-muội biết tất cả kiếp là không sai khác,Tam-muội vào mười sức phương tiện vi tế, Tam-muội trong tất cả kiếp đều thành tựu tất cả hạnh Bồ-tát mà không đoạn dứt, Tam-muội hiện thân khắp mười phương, Tam-muội trong pháp
giới tự tại thành Chánh giác, Tam-muội sinh tất cả an ổn, Tam-muội phát xuất tất cả các thứ trang nghiêm để trang nghiêm cõi hư không, Tam-muội trong mỗi niệm mỗi niệm xuất hiện đẳng số thân biến hóa bằng với chúng sinh, Tam-muội như mặt trăng sáng sạch của Như Lai, Tam-muội thường thấy tất cả Như Lai trụ ở hư không, Tam-muội khai thị tất cả Phật trang nghiêm, Tam-muội như đèn chiếu sáng tất cả nghĩa của các pháp, Tam-muội chiếu soi cảnh giới của mười Lực, Tam-muội như cờ biểu thị tất cả Phật, Tam-muội một tạng bí mật của tất cả chư Phật, Tam-muội trong mỗi niệm mỗi niệm việc làm đều rốt ráo, Tam-muội chứa nhóm phúc đức vô tận, Tam-muội thiết lập vô biên cảnh giới Phật, Tam-muội trụ vững tất cả pháp, Tam-muội khiến thấy biết tất cả sự thị hiện biến hóa của Như Lai, Tam-muội trong mỗi niệm mỗi niệm đều là ngày Phật thường xuất hiện, Tam-muội trong một ngày biết hết các pháp trong ba đời, Tam-muội dùng các âm thanh diễn nói tánh tịch diệt của tất cả các pháp, Tam-muội xây dựng sức tự tại của tất cả chư Phật, Tam-muội pháp giới nở hoa sen, Tam-muội quán sát các pháp như hư không không có chỗ trụ, Tam-muội biển mười phương khắp nhập vào một phương, Tam-muội nhập tất cả pháp giới vào chỗ vô nguyện, Tam-muội biển tất cả các pháp, Tam-muội dùng thân tịch tĩnh phóng tất cả ánh sáng, Tam-muội trong một niệm hiện tất cả thần thông đại nguyện, Tam-muội thành Chánh giác trong tất cả mọi thời mọi nơi, Tam-muội dùng một trang nghiêm nhập vào tất cả pháp giới, Tam-muội hiện thân Phật khắp cả, Tam-muội trí thần thông thù thắng biết tất cả chúng sinh rộng lớn, Tam-muội trong một niệm thân biến pháp giới, Tam-muội hiện pháp giới nhất thừa thanh tịnh, Tam-muội thị hiện đại trang nghiêm nhập vào pháp giới phổ môn, Tam-muội trụ trì tất cả bánh xe pháp của Phật, Tam-muội dùng tất cả pháp môn trang nghiêm một pháp môn, Tam-muội dùng hạng nguyện như lưới Nhân-đà-la thâu tóm tất cả cõi chúng sinh, Tam-muội Phân biệt tất cả thế giới, Tam-muội ngự tòa sen dạo chơi tự tại, Tam-muội trí thần thông biết tất cả chủng loại khác nhau của chúng sinh, Tam-muội khiến thân thường xuất hiện trước tất cả chúng sinh, Tam-muội biết tất cả sự sai khác trong biển âm thanh ngôn ngữ của tất cả chúng
sinh, Tam-muội trí thần thông biết tất cả sự sai biệt của chúng sinh, Tam-muội chứ nhóm tâm đại Bi bình đẳng, Tam-muội tất cả chư Phật nhập vào cõi Như Lai, Tam-muội Sư tử quần thân quán sát chỗ giải thoát của tất cả Như Lai.
Bồ-tát dùng các Tam-muội nhiều như số vi trần của vô số cõi Phật như vậy mà nhập nơi biển Tam-muội thần biến của Như Lai Tỳ-lô-giá-na, niệm niệm sung mãn tất cả pháp giới.
Chư Bồ-tát đó thảy đều đầy đủ đại trí thần thông, sáng, nhanh tự tại, trụ ở các địa, dùng trí rộng lớn quán sát khắp tất cả, từ những chủng tánh trí tuệ mà sinh trí Nhất thiết trí thường hiện ở trước, được trí nhãn thanh tịnh lìa si mê mù lòa, vì các chúng sinh làm Điều Ngự Sư, trụ nơi bình đẳng của Phật đối với tất cả pháp không có phân biệt, thấu rõ cảnh giới, biết các thế gian tánh đều tịch diệt không có chỗ nương tựa. Đến khắp cõi nước của tất cả chư Phật mà không chấp trước, đều có thể quán sát tất cả các pháp mà chẳng trụ. Vào khắp tất cả cung điện diệu pháp mà không chỗ đến, giáo hóa điều phục tất cả thế gian khắp vì tất cả chúng sinh mà hiện nơi an ổn. Trí tuệ giải thoát là chỗ đi của các Bồ-tát đó, luôn dùng trí thân ở nơi lìa tham, siêu việt biển hữu mà hiển bày chân thật tế. Trí quang viên mãn thấy khắp các pháp. Trụ nơi Tam-muội kiên cố bất động. Đối với các chúng sinh luôn khởi đại Bi. Biết các pháp môn thảy đều như huyễn, tất cả chúng sinh thảy đều như mộng, tất cả Như Lai thảy đều như bóng, tất cả âm thanh thảy đều như tiếng vang, tất cả các pháp thảy đều như hóa, có thể khéo chứa nhóm hạnh nguyện thù thắng. Trí tuệ viên mãn thanh tịnh thiện xảo, tâm rất tịch tĩnh, khéo nhập tất cả cảnh giới Tổng trì, đủ sức Tam-muội dũng mãnh không khiếp nhược, được trí nhãn sáng suốt trụ nơi pháp giới, đến chỗ không chấp thủ đắc của tất cả pháp, tu tập biển lớn trí tuệ không bờ, đến Trí ba-la-mật rốt ráo giải thoát, được Bát-nhã ba-la-mật thâu giữ, dùng thần thông Ba-la-mật vào khắp thế gian, nương Tam-muội Ba-la-mật được tâm tự tại, dùng trí chẳng điên đảo biết tất cả nghĩa, dùng trí xảo phân biệt khai thị pháp tạng, dùng trí hiển hiện biết rõ để giải thích văn từ, dùng sức của nguyện lớn thuyết pháp vô tận, dùng vô sở úy để tuyên thuyết chánh pháp, thường thích quán sát pháp không
chỗ nương, dùng mắt pháp thanh tịnh quán sát khắp tất cả, dùng mặt trăng trí thanh tịnh chiếu thế gian thành hoại, dùng ánh sáng trí tuệ chiếu đế chân thật. Phước đức trí tuệ như núi Kim cang, tất cả ví dụ không thể đến được, khéo quán sát các pháp tuệ căn tăng trưởng, dũng mãnh tinh tấn xô dẹp chúng ma, vô lượng trí tuệ, oai quang rực sáng. Thân của các vị siêu xuất tất cả thế gian, được trí tuệ vô ngại đối với tất cả pháp, khéo hay tỏ ngộ ngằn mé tận, vô tận, trụ ở phổ tế nhập vào chân thật tế, quán trí vô tướng thường hiện ra trước, khéo léo thành tựu các hạnh Bồ-tát, dùng trí vô nhị biết các cảnh giới, thấy khắp tất cả những loài ở thế gian, đến khắp tất cả cõi nước của chư Phật, trí đăng viên mãn, đối với tất cả pháp không bị chướng ngại, phóng ra ánh sáng pháp thanh tịnh chiếu mười phương cõi, làm phước điền chân thật của thế gian, hoặc thấy, hoặc nghe sở nguyện đều viên mãn, phước đức cao lớn vượt hơn các thế gian, dũng mãnh vô úy dẹp các ngoại đạo, diễn nói pháp âm vi diệu khắp tất cả cõi, thấy khắp chư Phật tâm không nhàm chán, đối với Pháp thân của Phật đã được tự tại, tùy cơ nghi hóa độ mà vì họ hiện thân, một thân đầy khắp tất cả cõi Phật, đã được thần thông thanh tịnh tự tại, ngồi thuyền đại trí đến lui vô ngại, trí tuệ viên mãn khắp cùng pháp giới, như mặt trời mọc lên chiếu khắp thế gian, tùy tâm của chúng sinh mà hiện sắc tượng, biết rõ căn tánh dục lạc của tất cả chúng sinh, nhập vào cảnh giới không tranh của tất cả pháp, biết các pháp tánh không sinh không khởi, có thể khiến cho pháp lớn pháp nhỏ nhập vào nhau tự tại, quyết rõ diệu lý hết sức sâu xa của Phật địa, dùng vô tận cú nói nghĩa rộng lớn, ở trong một câu, diễn thuyết tất cả biển Tu-đa-la, được thân đại trí tuệ Đà-la-ni, phàm những pháp đã thọ trì thời vĩnh viễn không quên mất, một niệm có thể nhớ những sự việc trong vô lượng kiếp, trong một niệm biết rõ trí của tất cả chúng sinh ba đời, luôn dùng tất cả môn Đà-la-ni diễn nêu vô biên biển pháp của chư Phật, thường chuyển pháp luân thanh tịnh bất thoái, làm cho các chúng sinh đều sinh trí tuệ. Được ánh sáng trí tuệ của cảnh giới Phật, nhập vào Tam-muội Thiện kiến thâm diệu, nhập vào cãnh giới không chướng ngại của tất cả pháp. Đối với tất cả pháp được thắng trí tự tại, tất cả cảnh giới đều thanh tịnh trang nghiêm, vào khắp tất
cả pháp giới mười phương, tùy theo xứ sở đều đến tất cả, trong mỗi mỗi vi trần hiện thành Chánh giác. Nơi tánh vô sắc hiện tất cả sắc, đem tất cả phương vào khắp một phương.
Chư Bồ-tát này đủ vô biên tạng phước đức trí tuệ như vậy, thường được chư Phật khen ngợi. Bao nhiêu ngôn từ nói nêu công đức của các vị cũng không hết được. Tất cả chư Bồ-tát này đều ở trong rừng Thệ-đa, vào sâu biển công đức lớn của Như Lai, đều thấy ánh sáng của Đức Phật chiếu tỏa.
Lúc đó, chư Bồ-tát được ánh sáng chánh pháp chẳng thể nghĩ bàn, tâm rất hoan hỷ, ở nơi thân mình, cùng lầu gác, những đồ trang nghiêm và ở chỗ ngồi trên tòa Sư tử, trong tất cả vật khắp rừng Thệ-đa, hóa hiện các thứ mây đại trang nghiêm, đầy khắp tất cả mười phương pháp giới.
Ở trong mỗi niệm, phóng ra mây ánh sáng lớn đầy khắp mười phương, đều có thể khai ngộ tất cả chúng sinh. Hiện ra mây linh báu bằng tất cả ma-ni đầy khắp mười phương, phát ra âm thanh vi diệu ca tụng ngợi khen tất cả công đức của chư Phật ba đời, hiện ra tất cả mây âm nhạc đầy khắp mười phương, trong âm nhạc diễn nói những nghiệp quả báo của tất cả chúng sinh. Hiện ra mây đủ các sắc tướng nguyện hạnh của tất cả Bồ-tát đầy khắp mười phương, diễn nói đại nguyện của chư Bồ-tát. Hiện ra mây tự tại biến hóa của tất cả Như Lai, đầy khắp mười phương, diễn nói theo ngôn ngữ âm thanh của tất cả chư Phật Như Lai. Hiện ra mây tướng tốt trang nghiêm của tất cả Bồ-tát, đầy khắp mười phương, nói chư Như Lai thứ lớp xuất thế nơi tất cả cõi nước. Hiện ra mây đạo tràng của Như Lai ba đời đầy khắp mười phương, hiển bày công đức trang nghiêm của tất cả Như Lai thành Đẳng chánh giác. Hiện ra mây thân của tất cả Long vương đầy khắp mười phương, mưa tất cả thứ hương thơm. Hiện ra mây thân của tất cả bậc Thế chủ đầy khắp mười phương, diễn thuyết hạnh của Bồ-tát Phổ Hiền. Hiện ra mây cõi Phật thanh tịnh do tất cả báu trang nghiêm đầy khắp mười phương, hiển bày tất cả Như Lai chuyển chánh pháp luân.
Chư Bồ-tát này vì dùng ánh sáng pháp chẳng thể nghĩ bàn, đã được pháp ánh sáng, theo đúng pháp phải hiện ra mây đại thần biến
trang nghiêm nhiều như số vi trần của vô số cõi Phật.
Lúc này, Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi nương theo thần lực của Đức Phật, muốn nêu rõ lại những sự thần biến trong rừng Thệ-đa ấy, nên quán sát mười phương rồi nói kệ rằng:
Các vị nên xem rừng Thệ-đa
Oai thần của Phật rộng vô biên
Tất cả trang nghiêm đều hiển bày
Mười phương pháp giới đều đầy khắp.
Tất cả cõi nước ở mười phương
Vô biên phẩm loại đại trang nghiêm
Ở trong tòa báu của các cõi
Hiển hiện rõ ràng những sắc tượng.
Từ chân lông Phật tử hiện ra.
Những mây trang nghiêm báu đẹp sáng
Và phát tiếng vi diệu của Phật
Khắp cùng mười phương tất cả cõi.
Trong cây hoa báu hiện diệu thân
Thân ấy sắc tướng đồng Phạm vương
Từ Thiền định dậy mà bước đi
Oai nghi đến lui luôn tịch tĩnh.
Trong mỗi chân lông của Như Lai
Thường hiện thân biến hóa khó nghĩ
Đều như Đại Bồ-tát Phổ Hiền
Tất cả các tướng đều nghiêm tốt
Cõi không gian trên rừng Thệ-đa
Những đồ trang nghiêm phát tiếng diệu
Nói khắp chư Bồ-tát ba đời
Thành tựu tất cả biển công đức.
Những cây báu trong rừng Thệ-đa
Cũng phát vô lượng âm thanh diệu
Diễn nói tất cả các chúng sinh
Những loại biển nghiệp đều sai khác.
Bao nhiêu cảnh giới ở trong rừng
Đều hiện Phật Như Lai ba đời
Mỗi Phật đều hiện đại thần thông
Như số vi trần biển các cõi.
Bao nhiêu cõi nước ở mười phương
Như số vi trần biển các cõi
Đều nhập trong chân lông Như Lai
Thứ lớp trang nghiêm đều hiện thấy.
Bao nhiêu trang nghiêm đều hiện Phật
Bằng số chúng sinh khắp thế gian
Mỗi mỗi đều phóng ánh sáng lớn
Thảy đều tùy nghi độ muôn loại.
Những hoa thơm sáng và tạng báu
Tất cả những mây đẹp trang nghiêm
Đều rộng lớn lượng đồng hư không
Đầy khắp các cõi nước mười phương
Tất cả Phật ba đời mười phương
Đều có đạo tràng trang nghiêm đẹp
Ở trong cảnh giới viên lâm này
Mỗi mỗi sắc tượng đều hiện rõ.
Tất cả Phổ Hiền các Phật tử
Trăm ngàn biển kiếp cõi trang nghiêm
Số vô lượng bằng số chúng sinh
Tất cả hiện đủ trong rừng này.
Bấy giờ, chư Bồ-tát này vì được ánh sáng Tam-muội ấy của Phật chiếu đến nên liền được nhập Tam-muội như thế. Mỗi Bồ-tát đều được môn đại Bi nhiều như số vi trần của vô số cõi Phật, tạo lợi ích an lạc cho tất cả chúng sinh. Ở trên thân của chư Bồ-tát, mỗi lỗ chân lông đều phóng ra ánh sáng nhiều như số vi trần của vô số cõi Phật.
Trong mỗi ánh sáng đều hóa hiện các Bồ-tát nhiều như số vi trần của vô số cõi Phật, thân tướng như các Thế chủ, hiện khắp trước tất cả chúng sinh, bao vòng khắp cùng mười phương pháp giới, dùng những phương tiện để giáo hóa điều phục.
Hoặc hiện ra môn vô thường của cung điện chư Thiên nhiều như số vi trần của vô số cõi Phật.
Hoặc hiện ra môn thọ sinh của tất cả chúng sinh nhiều như số vi trần của vô số cõi Phật.
Hoặc hiện ra môn tu hành của tất cả Bồ-tát nhiều như số vi trần của vô số cõi Phật.
Hoặc hiện ra môn mộng cảnh nhiều như số vi trần của vô số cõi Phật.
Hoặc hiện ra môn đại nguyện của Bồ-tát nhiều như số vi trần của vô số cõi Phật.
Hoặc hiện ra môn chấn động thế giới nhiều như số vi trần của vô số cõi Phật.
Hoặc hiện ra môn phân biệt thế giới nhiều như số vi trần của vô số cõi Phật.
Hoặc hiện ra môn hiện sinh thế giới nhiều như số vi trần của vô số cõi Phật.
Hoặc hiện ra môn Thí ba-la-mật nhiều như số vi trần của vô số cõi Phật.
Hoặc hiện ra môn Giới ba-la-mật của tất cả Như Lai tu những công đức, những khổ hạnh nhiều như số vi trần của vô số cõi Phật.
Hoặc hiện ra môn Nhẫn nhục ba-la-mật cắt đứt chi thể nhiều như số vi trần của vô số cõi Phật.
Hoặc hiện ra môn Tinh tấn ba-la-mật siêng năng tu hành nhiều như số vi trần của vô số cõi Phật.
Hoặc hiện ra các môn Tam-muội Thiền định giải thoát của tất cả Bồ-tát nhiều như số vi trần của vô số cõi Phật.
Hoặc hiện ra môn Ánh sáng trí quang minh viên mãn của Phật đạo nhiều như số vi trần của vô số cõi Phật.
Hoặc hiện ra môn siêng cầu Phật pháp, vì một chữ một câu mà xả bỏ vô số thân mạng nhiều như số vi trần của vô số cõi Phật.
Hoặc hiện ra môn gần gũi tất cả Phật, thưa hỏi tất cả pháp nhiều như số vi trần của vô số cõi Phật nhưng tâm không chán mệt.
Hoặc hiện ra môn tùy theo hoàn cảnh, dục lạc của tất cả chúng sinh, đến chỗ của họ để tạo phương tiện thành thục, làm cho họ trụ nơi ánh sáng biển trí Nhất thiết nhiều như số vi trần của vô số cõi Phật.
Hoặc hiện ra môn hàng phục chúng ma, chế ngự các ngoại đạo, hiển bày sức phước trí của Bồ-tát nhiều như số vi trần của vô số cõi Phật.
Hoặc hiện ra môn minh trí biết tất cả công xảo nhiều như số vi trần của vô số cõi Phật.
Hoặc hiện ra môn minh trí biết tất cả chúng sinh sai biệt nhiều như số vi trần của vô số cõi Phật.
Hoặc hiện ra môn minh trí biết tất cả pháp sai biệt nhiều như số vi trần của vô số cõi Phật.
Hoặc hiện ra môn minh trí biết sở thích nơi tâm sai biệt của tất cả chúng sinh nhiều như số vi trần của vô số cõi Phật.
Hoặc hiện ra môn minh trí biết căn hành phiền não tập khí của tất cả chúng sinh nhiều như số vi trần của vô số cõi Phật.
Hoặc hiện ra môn minh trí biết các loại nghiệp của tất cả chúng sinh nhiều như số vi trần của vô số cõi Phật.
Hoặc hiện ra môn khai ngộ tất cả chúng sinh nhiều như số vi trần của vô số cõi Phật.
Dùng các môn phương tiện nhiều như số vi trần của vô số cõi Phật như vậy, đến chỗ ở của tất cả chúng sinh, tạo mọi thành tựu đầy đủ cho họ. Nghĩa là hoặc đến cung Thiên, hoặc đến cung Long, hoặc đến cung của Dạ-xoa, Càn-thát-bà, A-tu-la, Ca-lâu-la, Khẩn-na-la, Ma-hầu-la-già, hoặc đến cung của Phạm vương, hoặc đến cung của Nhân vương, hoặc đến cung của Diêm-la vương, hoặc đến chỗ ở của súc sinh, ngạ quỷ, địa ngục, dùng đại Bi bình đẳng, đại nguyện bình đẳng, trí tuệ bình đẳng, phương tiện bình đẳng để thâu nhận các chúng sinh.
Hoặc có người thấy rồi mà được điều phục, hoặc có người nghe rồi mà được điều phục, hoặc có người nhớ nghĩ mà được điều phục, hoặc có người nghe âm thanh mà được điều phục, hoặc có người nghe danh hiệu mà được điều phục, hoặc thấy ánh sáng viên mãn mà được điều phục, hoặc thấy lưới ánh sáng mà được điều phục, tùy tâm ưa thích của các chúng sinh đều đến chỗ ở của họ, làm cho họ được lợi ích.
Chư Phật tử! Nơi rừng Thệ-đa, chư Bồ-tát vì muốn tạo mọi
thành tựu đầy đủ cho chúng sinh nên hoặc có lúc hiện ở trong những cung điện nghiêm sức, hoặc có lúc thị hiện ở tòa Sư tử của mình tại lầu gác, chúng hội đạo tràng vây quanh làm cho khắp mười phương đều được thấy. Nhưng vẫn chẳng rời khỏi rừng Thệ-đa này, chỗ của Đức Như Lai,
Chư Phật tử! Những Bồ-tát này, hoặc có lúc thị hiện vô lượng mây Hóa thân, hoặc hiện thân một mình không bè bạn. Như là hiện thân Sa-môn, hoặc hiện thân Bà-la-môn, hoặc hiện thân khổ hạnh, hoặc hiện thân mập mạnh, hoặc hiện thân y vương, hoặc hiện thân thương chủ, hoặc hiện thân làm nghề trong sạch, hoặc hiện thân kỹ nhạc, hoặc hiện thân phụng sự chư Thiên, hoặc hiện thân công xảo kỹ thuật đi đến tất cả xóm làng, thành ấp, đô thị, chỗ của chúng sinh ở, Bồ-tát này tùy chỗ thích hợp dùng mọi thứ thân tướng, mọi thứ oai nghi, mọi thứ âm thanh, mọi thứ ngôn luận, mọi thứ chỗ ở, mà thật hành hạnh Bồ-tát trong tất cả thế gian dường như màng lưới của Thiên đế, hoặc nói về công xảo nơi sự nghiệp thế gian, hoặc nói về tất cả trí tuệ chiếu thế gian như đèn sáng, hoặc nói tất cả chúng sinh do nghiệp lực trang nghiêm, hoặc nói các thừa vì được kiến lập ở cõi nước nơi mười phương, hoặc nói đèn trí tuệ chiếu sáng cảnh giới của tất cả pháp, giáo hóa tạo mọi thành tựu đầy đủ cho tất cả chúng sinh, nhưng cũng vẫn không rời khỏi rừng Thệ-đa này của Đức Như Lai.
Bấy giờ, Đồng tử Văn-thù-sư-lợi, từ lầu gác Thiện trụ đi ra cùng với vô lượng Bồ-tát đồng hạnh và các thần Kim Cang thường theo thị vệ, các thần Thân chúng vì khắp các chúng sinh mà cúng dường chư Phật, các thần Túc hành từ lâu phát thệ nguyện kiên cố thường tùy tùng, các Thần chủ về đất thích nghe pháp diệu, các Thần chủ về nước thường tu đại Bi, các Thần chủ về lửa trí quang chiếu sáng, các Thần chủ về gió ma-ni làm mão, các Thần chủ về Phương luyện thông tất cả nghi thức nơi mười phương, các Thần chủ về đêm chuyên cần diệt trừ vô minh hắc ám, các Thần chủ về ngày xiển minh về mặt trời Phật, nhất tâm không lười, các Thần chủ về Hư không trang nghiêm pháp giới nơi tất cả hư không, các Thần chủ về biển độ khắp chúng sinh vượt khỏi biển hữu, các Thần chủ về núi thường siêng chứa nhóm thiện căn trợ đạo cao như núi, hướng đến trí
Nhất thiết, các Thần chủ về Thành thường siêng gìn giữ thành tâm Bồ-đề của tất cả chúng sinh, các đại Long vương thường siêng gìn giữ thành pháp vô thượng trí Nhất thiết trí, các Dạ-xoa vương thường siêng hộ trì tất cả chúng sinh, các Càn-thát-bà vương thường làm cho chúng sinh thêm hoan hỷ, các Cưu-bàn-trà vương thường siêng trừ diệt những loài ngạ quỷ, các Ca-lâu-la vương hằng thuận cứu tế tất cả chúng sinh ra khỏi biển các hữu, các A-tu-la vương nguyện được thành tựu những thân Như Lai cao hơn thế gian, các Ma-hầu-la-già vương thấy Phật hoan hỷ cúi mình cung kính, các Đại Thiên vương hằng nhàm chán sinh tử thường thích thấy Phật, các Đại phạm vương tôn trọng chư Phật tán thán, cúng dường.
Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi cùng với chúng các Bồ-tát có đủ công đức trang nghiêm như vậy ra khỏi chỗ mình ở, đồng đến chỗ Đức Phật, đi vòng bên phải Đức Thế Tôn đến vô lượng vòng, dâng các vật cúng dường lên Đức Phật. Cúng dường xong, từ tạ Phật rồi đi đến phương Nam vào trong nhân gian.
Lúc đó, Tôn giả Xá-lợi-phất nương theo thần lực của Phật, thấy Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi cùng chúng hội Bồ-tát trang nghiêm ra khỏi rừng Thệ-đa, qua phương Nam, du hành nơi nhân gian, liền nghĩ: “Ta nay nên theo Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi qua phương Nam”. Nghĩ xong, Tôn giả Xá-lợi-phất cùng sáu ngàn Tỳ-kheo đồng rời chỗ mình ở, lần lượt đến chỗ Đức Phật, đảnh lễ nơi chân Phật, rồi trình bày ý muốn, Đức Phật chấp nhận. Các vị đi vòng bên phải Đức Phật ba vòng, từ tạ đi đến chỗ Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi.
Sáu ngàn Tỳ-kheo này vốn cùng ở chung với Tôn giả Xá-lợi-phất, xuất gia chưa lâu, đó là Tỳ-kheo Hải Giác, Tỳ-kheo Thiện Sinh, Tỳ-kheo Phước Quang, Tỳ-kheo Đại Đồng Tử, Tỳ-kheo Điện Sinh, Tỳ-kheo Tịnh Hạnh, Tỳ-kheo Thiên Đức, Tỳ-kheo Quân Tuệ, Tỳ-kheo Phạm Thắng, Tỳ-kheo Tịch Tuệ, sáu ngàn vị Tỳ-kheo như vậy đều đã từng cúng dường vô lượng chư Phật, trồng sâu căn lành, sức hiểu biết rộng lớn, mắt tin thấu suốt, tâm lượng rộng rãi, quán cảnh giới Phật, rõ bản tánh của pháp, lợi ích cho chúng sinh, thường siêng cầu công đức của chư Phật. Những Tỳ-kheo này đều do Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi thuyết pháp giáo hóa mà được thành tựu.
Trong lúc đang đi trên đường, Tôn giả Xá-lợi-phất quán sát chư Tỳ-kheo rồi bảo Tỳ-kheo Hải Giác:
–Thầy nên quán sát thân thanh tịnh tướng tốt trang nghiêm của Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi, tất cả hàng nhân thiên đều chẳng thể nghĩ bàn được.
Thầy nên quán sát viên quang chói sáng của Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi làm cho vô lượng chúng sinh phát tâm hoan hỷ.
Thầy nên quán sát lưới ánh sáng trang nghiêm của Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi diệt trừ vô lượng khổ não cho chúng sinh.
Thầy nên quán sát chúng hội đông đảo của Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi, đại chúng đó đều là bậc Bồ-tát thuở xưa đã thâu nhận thiện căn.
Thầy nên quán sát con đường của Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi đang đi, hai bên cách tám bộ đều bằng thẳng trang nghiêm.
Thầy nên quán sát chỗ đứng của Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi thường có đạo tràng luôn xoay theo vòng khắp mười phương.
Thầy nên quán sát con đường của Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi đang đi, đủ cả vô lượng phước đức trang nghiêm, hai bên đường có những kho châu báu ngầm dưới đất tự nhiên trồi lên.
Thầy nên quán sát Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi từng cúng dường chư Phật, do dòng chảy thiện căn đó làm cho nơi tất cả hàng cây đều hiện ra tạng báu trang nghiêm.
Thầy nên quán sát các vị chủ Thế gian tuôn mây các thứ cúng dường, đảnh lễ cung kính dâng cúng Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi.
Thầy nên quán sát tất cả chư Phật Như Lai nơi mười phương, lúc sắp thuyết pháp, đều phóng ra ánh sáng từ tướng lông trắng giữa chặng mày chiếu đến thân Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi, nhập vào nơi đỉnh của Đại sĩ.
Bấy giờ, Tôn giả Xá-lợi-phất vì chư Tỳ-kheo tán thán khai thị diễn nói về Đồng tử Văn-thù-sư-lợi có vô lượng công đức trang nghiêm như vậy.
Chư Tỳ-kheo nghe xong, tâm ý thanh tịnh, tin hiểu vững chắc, vui mừng khôn xiết, toàn thân xúc động không tự kìm chế được, thân thể hòa dịu, sáu căn vui tươi, lo khổ đều trừ, cấu chướng đều hết, thường thấy chư Phật dốc cầu chánh pháp, đủ tánh Bồ-tát, được lực
Bồ-tát, đại bi đại nguyện đều tự xuất sinh, nhập vào cảnh giới thâm diệu của các môn Ba-la-mật, mười phương chư Phật thường hiện ở trước, rất tin ưa trí Nhất thiết, liền thưa với Tôn giả Xá-lợi-phất:
–Mong Đại sư dẫn chúng tôi đến chỗ của Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi.
Xá-lợi-phất liền cùng chư Tỳ-kheo đồng đến chỗ Bồ-tát Văn-quảø-sư-lợi, thưa:
–Thưa Đại sĩ! Chư Tỳ-kheo này xin được kính ra mắt Bồ-tát:
Bấy giờ, Đồng tử Văn-thù-sư-lợi có vô lượng Bồ-tát tự tại và đại chúng vây quanh, như Tượng vương xoay mình lại nhìn các Tỳ-kheo.
Chư Tỳ-kheo liền đảnh lễ nơi chân Bồ-tát
Văn-thù-sư-lợi, rồi chắp tay cung kính bạch:
–Nay chúng tôi xin ra mắt, cung kính lễ bái và có tất cả thiện căn, ngưỡng mong Nhân giả Văn-thù-sư-lợi, Hòa thượng Xá-lợi-phất, Thế Tôn Thích-ca Mâu-ni chứng biết cho.
Như Nhân giả Văn-thù-sư-lợi có sắc thân thế này, âm thanh thế này, tướng tốt thế này, tự tại thế này, nguyện cho chúng tôi cùng đều có đủ như vậy.
Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi bảo các Tỳ-kheo:
–Chư Tỳ-kheo! Nếu thiện nam hay thiện nữ thành tựu mười hạnh hướng đến pháp Đại thừa thì có thể mau nhập địa Như Lai, huống là địa Bồ-tát. Đó là:
Chứa nhóm tất cả thiện căn, tâm không mệt mỏi, nhàm chán.
Thấy tất cả Phật phụng sự cúng dường, tâm không mệt mỏi, nhàm chán.
Cầu tất cả Phật pháp, tâm không mệt mỏi, nhàm chán.
Thật hành tất cả hạnh Ba-la-mật, tâm không mệt mỏi, nhàm chán.
Thành tựu tất cả Tam-muội của Bồ-tát, tâm không mệt mỏi, nhàm chán.
Thứ lớp vào tất cả ba đời, tâm không mệt mỏi, nhàm chán.
Làm nghiêm tịnh khắp mười phương cõi Phật, tâm không mệt mỏi, nhàm chán.
Giáo hóa điều phục tất cả chúng sinh, tâm không mệt mỏi, nhàm chán.
Ở trong tất cả cõi, tất cả kiếp, thành tựu hạnh Bồ-tát, tâm không mệt mỏi, nhàm chán.
Vì thành tựu một chúng sinh mà tu hành tất cả Ba-la-mật nhiều như số vi trần của vô số cõi Phật, thành tựu Mười Lực của Như Lai, thứ lớp như vậy, vì tạo mọi thành tựu đầy đủ cho tất cả cõi chúng sinh mà thành tựu tất cả lực của Như Lai tâm không mệt mỏi, nhàm chán.
Chư Tỳ-kheo! Nếu thiện nam, thiện nữ thành tựu tâm tin sâu xa phát mười hạnh này, tâm không mệt mỏi, nhàm chán thì có thể nuôi lớn tất cả thiện căn, lìa bỏ tất cả những đường sinh tử, vượt khỏi tất cả chủng tánh thế gian, chẳng đi vào hàng Thanh văn, Bích-chi-phật mà sinh vào nhà của chư Phật Như Lai, đủ tất cả hạnh nguyện của Bồ-tát, tu tập tất cả công đức của Như Lai, hành trì tất cả hạnh Bồ-tát, được lực của Như Lai xô dẹp chúng ma và các ngoại đạo, cũng có thể trừ diệt tất cả phiền não, nhập địa Bồ-tát, gần địa Như Lai.
Khi ấy, chư Tỳ-kheo nghe pháp này rồi thì được Tam-muội tên là Vô ngại nhãn, thấy tất cả cảnh giới Phật. Do được Tam-muội này nên đều thấy chư Phật Như Lai trong vô lượng, vô biên tất cả thế giới nơi mười phương cùng những đạo tràng chúng hội. Cũng đều thấy tất cả loài chúng sinh trong các cõi ở các thế giới nơi mười phương. Cũng đều thấy những sai biệt của tất cả thế giới nơi mười phương. Cũng đều thấy những vi trần của tất cả thế giới đó. Cũng đều thấy những cung điện của chúng sinh trong tất cả thế giới đó, dùng các báu làm trang nghiêm. Cũng nghe những âm thanh diễn nói các pháp, văn từ giải thích của chư Phật Như Lai đều hiểu rõ. Cũng có thể quán sát căn cơ, ý muốn của tất cả chúng sinh trong thế giới đó. Cũng có thể ghi nhớ trong những thế giới đó, trước sau mười đời của tất cả chúng sinh. Cũng có thể nhớ nghĩ những sự việc trong mười kiếp quá khứ, mười kiếp vị lai của tất cả chúng sinh trong các thế giới đó. Cũng có thể nhớ nghĩ việc mười đời quá khứ, mười lần thành Chánh giác, mười lần chuyển pháp luân, mười thứ thần thông, mười thứ thuyết pháp, mười thứ giáo giới, mười thứ biện tài.
Chư Tỳ-kheo này lại liền thành tựu mười ngàn tâm Bồ-đề, mười ngàn Tam-muội, mười ngàn Ba-la-mật, tất cả đều thanh tịnh, được ánh sáng viên mãn của đại trí tuệ, được mười thần thông Bồ-tát hòa nhã vi diệu, trụ nơi tâm Bồ-tát kiên cố bất động.
Lúc này, Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi khuyên các Tỳ-kheo trụ nơi hạnh Phổ hiền. Trụ nơi hạnh Phổ hiền rồi nhập biển đại nguyện. Nhập biển đại nguyện rồi, thành tựu biển đại nguyện. Vì thành tựu biển đại nguyện nên tâm được thanh tịnh. Vì tâm thanh tịnh nên thân được thanh tịnh. Vì thân thanh tịnh nên thân nhẹ nhàng nhanh nhẹn. Vì thân thanh tịnh nhẹ nhàng nhanh nhẹn nên được đại thần thông không còn thoái chuyển. Vì được thần thông này nên chẳng rời chân của Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi, đều hiện thân mình khắp tất cả chỗ của chư Phật nơi mười phương, thành tựu đầy đủ tất cả Phật pháp.
Kinh Đại Phương Quảng Phật Hoa Nghiêm (tt) Quyển 62, Phẩm 39: Nhập Pháp Giới (Phần 3)
KINH ĐẠI PHƯƠNG QUẢNG PHẬT
HOA NGHIÊM
QUYỂN 62
Phẩm 39: NHẬP PHÁP GIỚI (Phần 3)
Bấy giờ, Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi khuyên dạy các Tỳ-kheo phát tâm Bồ-đề rồi, lần lượt đi về phía Nam, vào chốn nhân gian, đến phía Đông thành Phước trong rừng Trang nghiêm tràng Sa-la, chỗ đại tháp miếu, nơi chư Phật thuở xưa đã từng ngự để giáo hóa chúng sinh, cũng là chỗ ngày xưa Đức Thế Tôn Thích-ca Mâu-ni lúc tu hạnh Bồ-tát có thể xả vô lượng sự khó xả bỏ. Do đấy, nên rừng này có tiếng vang đến vô lượng cõi Phật. Rừng ấy thường được chư Thiên, Long, Dạ-xoa, Càn-thát-bà, A-tu-la, Ca-lâu-la, Khẩn-na-la, Ma-hầu-la-già, Nhân cùng Phi nhân cúng dường.
Lúc Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi và các quyến thuộc đến rừng này rồi, liền ở tại đó giảng nói Khế kinh Phổ Chiếu Pháp Giới cùng với trăm vạn ức triệu Khế kinh dùng làm quyến thuộc.
Khi giảng nói kinh này, trong biển lớn có vô lượng trăm ngàn ức các loài rồng đến nghe kinh. Nghe xong, các loài rồng đều chán thân rồng, nên cầu Phật đạo, đều được bỏ thân rồng, sinh trong loài người hoặc cõi trời. Một vạn Rồng được pháp chẳng thoái chuyển nơi đạo quả Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác.
Lại có vô lượng vô số chúng sinh ở trong ba thừa đều được điều phục.
Lúc này, người dân thành Phước hay tin Đồng tử Văn-thù-sư-lợi đang ở tại đại tháp miếu trong rừng Trang nghiêm tràng Sa-la, nên có vô số người dân cùng ra khỏi thành đi đến khu rừng kia.
Lại có Ưu-bà-tắc tên là Đại Trí cùng với quyến thuộc gồm năm
trăm Ưu-bà-tắc, như là Tu-đạt-đa, Bà-tu-đạt-đa, Phước Đức Quang, Hữu Danh Xưng, Thí Danh Xưng, Nguyệt Đức, thiện Tuệ, Đại Tuệ, Hiền Hộ, Hiền Thắng đồng đến đảnh lễ dưới chân Đồng tử Văn-thù-sư-lợi, đi vòng theo phía bên phải ba vòng rồi lui ra ngồi qua một phía.
Lại có năm trăm Ưu-bà-di, như là Đại Tuệ, Thiện Quang, Diệu Thân, Khả Lạc Thân, Hiền Hạnh, Hiền Đức, Hiền Quang, Tràng Quang, Đức Quang, Thiện Mục đồng đến đảnh lễ dưới chân Đồng tử Văn-thù-sư-lợi, đi vòng theo phía bên phải ba vòng rồi lui ra ngồi qua một phía.
Lại có năm trăm đồng tử, như là Thiện Tài, Thiện Hạnh, Thiện Giới, Thiện Oai Nghi, Thiện Dũng Mãnh, Thiện Tư, Thiện Tuệ, Thiện Giác, Thiện Nhãn, Thiện Tý, Thiện Quang đồng đến đảnh lễ dưới chân Đồng tử Văn-thù-sư-lợi, đi vòng theo phía bên phải ba vòng rồi lui ra ngồi qua một phía.
Lại có năm trăm đồng nữ, như là Thiện Hiền, Đại Trí Cư Sĩ Nữ, Hiền Xưng, Mỹ Nhan, Kiên Tuệ, Hiền Đức, Hữu Đức, Phạm Thọ, Đức Quang, Thiện Quang… đồng đến chỗ Đồng tử Văn-thù-sư-lợi đảnh lễ dưới chân Bồ-tát, đi vòng theo phía bên phải ba vòng rồi ngồi qua một phía.
Đồng tử Văn-thù-sư-lợi biết người thành Phước đều đã đến đông đủ, tùy tâm ưa thích của họ nên hiện thân tự tại với ánh sáng rực rỡ che phủ đại chúng, dùng đại Từ tự tại làm cho họ hòa dịu, vui vẻ, dùng đại Bi tự tại khởi tâm thuyết pháp, dùng trí tuệ tự tại biết tâm ưa thích của họ, dùng biện tài rộng lớn sẽ vì họ mà thuyết pháp.
Lúc đó, Đại sĩ lại quán sát Đồng tử Thiện Tài do cớ gì có tên như vậy thì biết đồng tử này lúc mới nhập thai, trong nhà của vị ấy tự nhiên hiện ra lầu gác bằng bảy báu, dưới lầu gác đó có bảy kho tàng báu, trên kho tàng đất tự nứt ra mọc lên bảy ngà bằng châu báu, đó là vàng, bạc, lưu ly, pha lê, trân châu, xa cừ, mã não.
Sau mười tháng, Thiện Tài sinh ra thân hình tay chân đoan nghiêm đầy đủ, khi ấy, kho tàng bảy báu từ đất phát ra ánh sáng rực rỡ, mỗi kho báu ngang dọc cao rộng đều vuông vức bảy thước tay.
Trong nhà ấy tự nhiên lại có năm trăm món đồ bằng bảy báu,
mọi vật đều đựng đầy trong đó. Những là trong chậu kim cang đựng tất cả các thứ hương thơm, trong chậu hương đựng các thứ y phục, trong bát mỹ ngọc đựng các thứ thực phẩm thượng diệu, trong bát ma-ni đựng đầy những thứ châu báu đẹp lạ, bình vàng đựng bạc, bình bạc đựng vàng, trong bình vàng bạc đựng đầy ngọc lưu ly và ma-ni, trong bình pha lê đựng đầy xa cừ, trong bình xa cừ đựng đầy pha lê, trong bình mã não đựng đầy trân châu, trong bình trân châu đựng đầy mã não, bình hỏa ma-ni đựng đầy thủy ma-ni, bình thủy ma-ni đựng đầy hỏa ma-ni. Năm trăm đồ đựng châu báu như vậy tự nhiên xuất hiện.
Nơi đó lại mưa các châu báu và những vật dụng làm cho tất cả kho đụn trong nhà ấy đều dồi dào vô kể.
Do cớ trên đây nên cha mẹ thân thuộc và tướng sư đều gọi đứa trẻ ấy là Thiện Tài.
Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi lại biết Thiện Tài đã từng cúng dường chư Phật quá khứ, gieo sâu căn lành, tin hiểu rộng lớn, thường thích gần gũi các Thiện tri thức, thân, ngữ, ý đều không lỗi lầm, tịnh tu đạo Bồ-tát, cầu trí Nhất thiết, thành pháp khí của Phật. Tâm đồng tử này thanh tịnh như hư không, hồi hướng về Bồ-đề không có chướng ngại.
Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi quán sát Đồng tử Thiện Tài như vậy rồi, liền an ủi, chỉ dạy tất cả Phật pháp. Đó là nói pháp tích tập của tất cả Phật, nói pháp tương tục của tất cả Phật, nói pháp thứ lớp của tất cả Phật, nói pháp chúng hội thanh tịnh của tất cả Phật, nói pháp chuyển pháp luân hóa độ của tất cả Phật, nói pháp sắc thân tướng tốt của tất cả Phật, nói pháp thành tựu Pháp thân của tất cả Phật, nói pháp ngôn từ biện tài của tất cả Phật, nói pháp ánh sáng chiếu diệu của tất cả Phật, nói pháp bình đẳng vô nhị của tất cả Phật.
Đồng tử Văn-thù-sư-lợi vì Đồng tử Thiện Tài và đại chúng giảng nói những pháp như vậy rồi, lại ân cần khuyên dạy cho họ tăng trưởng đạo lực, làm cho họ hoan hỷ phát tâm Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác. Lại làm cho họ tự nghĩ nhớ về thiện căn thuở quá khứ của mình. Thực hiện các việc ấy rồi, ngay tại đó, Đại sĩ lại vì tất
cả đại chúng, tùy nghi thuyết pháp, sau đấy thì ra đi.
Bấy giờ, Đồng tử Thiện Tài từ Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi, được nghe những công đức của chư Phật như vậy, liền nhất tâm dốc cầu Vô thượng Bồ-đề, đi theo Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi nói kệ rằng:
Ba cõi làm thành quách
Kiêu mạn làm tường vách
Các loài làm cửa nẻo
Nước ái làm hào ao
Tối ngu si đậy che
Lửa tham sân cháy rực
Ma vương làm vua chủ
Trẻ khờ ở trong đó.
Tham ái làm dây trói
Dối nịnh làm cương yên
Nghi hoặc che đôi mắt
Thẳng vào những đường tà.
Vì đầy tham ganh kiêu
Vào nơi ba đường ác
Hoặc đọa trong các loài
Khổ sinh già bệnh chết.
Mặt nhật trí thanh tịnh
Vầng tròn đầy đại Bi
Hay cạn biển phiền não
Xin ban ít quán sát.
Mặt nguyệt trí thanh tịnh
Vầng trong sạch đại Từ
Ban an vui tất cả
Xin thương soi xét tôi.
Vua tất cả pháp giới
Pháp bảo là dẫn đầu
Đi trên không không ngại
Xin thương dạy bảo tôi.
Đại Thương chủ phước trí.
Dũng mãnh cầu Bồ-đề
Lợi khắp các chúng sinh
Xin thương bảo vệ tôi.
Thân mặc giáp nhẫn nhục
Tay cầm gươm trí tuệ
Tự tại hàng phục ma
Xin thương cứu vớt tôi.
Ở đỉnh pháp Tu-di
Định nữ thường hầu hạ
Diệt hoặc A-tu-la
Đế Thích xin xem tôi.
Nhà phàm phu ba cõi
Hoặc nghiệp khổ luân chuyển
Đại sĩ đã điều phục
Như đèn sáng soi đường.
Lìa bỏ những đường ác
Thanh tịnh những đường lành
Bậc vượt hẳn thế gian
Dạy tôi môn giải thoát
Thế gian chấp điên đảo
Tưởng thường lạc ngã tịnh
Mắt trí đều rời được
Dạy tôi môn giải thoát.
Khéo biết đường tà chánh
Biết rõ tâm không khiếp
Đấng biết khắp tất cả
Dạy tôi đường Bồ-đề
Trụ bậc chánh kiến Phật
Lớn cây công đức Phật
Rưới hoa pháp diệu Phật
Dạy tôi đường Bồ-đề.
Khứ, lai, hiện tại Phật
Xứ xứ đều cùng khắp
Như mặt trời mọc lên
Vì tôi dạy đạo đó.
Khéo biết tất cả nghiệp
Thấu rõ hạnh các thừa
Người trí tuệ quyết định
Dạy tôi pháp Đại thừa
Bánh nguyện, gọng đại Bi
Trục tin vành kiên nhẫn
Báu công đức trang nghiêm
Cho tôi ngồi xe này.
Rương Tổng trì rộng lớn
Lọng Từ bi trang nghiêm
Linh biện tài reo vang
Khiến tôi ngồi xe này
Phạm hạnh làm nệm êm
Tam-muội làm thể nữ
Trống pháp rền tiếng mầu
Cho tôi ngồi xe này
Bốn Nhiếp tạng vô tận
Báu công đức trang nghiêm
Hổ thẹn làm yên cương
Ban cho tôi xe này
Thường đi xe bố thí
Hằng xoa hương tịnh giới
Bò nhẫn nhục trang nghiêm
Cho tôi ngồi xe này
Quảng Thiền định Tam-muội
Ách trí tuệ phương tiện
Điều phục chẳng thoái chuyển
Cho tôi ngồi xe này
Xe đại nguyện thanh tịnh
Sức Tổng trì kiên cố
Trí tuệ được thành tựu
Cho tôi ngồi xe này
Đi khắp làm trang trí
Tâm Bi thong thả đi
Đến đâu đều không khiếp
Cho tôi ngồi xe này
Kiên cố như kim cang
Thiện xảo như huyễn hóa
Tất cả không chướng ngại
Cho tôi ngồi xe này
Rộng lớn rất thanh tịnh
Khắp ban chúng sinh vui
Đồng hư không pháp giới
Cho tôi ngồi xe này
Sạch những vòng nghiệp hoặc
Dứt những khổ lưu chuyển
Dẹp ma và ngoại đạo
Cho tôi ngồi xe này
Trí tuệ khắp mười phương
Trang nghiêm khắp pháp giới
Họp khắp loài chúng sinh
Cho tôi ngồi xe này
Thanh tịnh như hư không
Ái, kiến đều trừ diệt
Lợi ích tất cả chúng
Cho tôi ngồi xe này
Nguyện lực đi mau chóng
Định tâm an ổn trụ
Chở khắp các hàm thức
Cho tôi ngồi xe này.
Như đại địa chẳng động
Như nước lợi ích cả
Chở chúng sinh như vậy
Cho tôi ngồi xe này
Vầng bốn Nhiếp viên mãn
Sáng Tổng trì thanh tịnh
Mặt trời tuệ như vậy
Xin cho tôi thấy nghe
Đã vào ngôi Pháp vương
Đã đội mão Trí vương
Đã vấn lụa pháp diệu
Xin thương chiếu cố tôi.
Lúc này, Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi, như Tượng vương, xoay nhìn Đồng tử Thiện Tài rồi bảo:
–Lành thay! Lành thay! Này thiện nam! Ông đã phát tâm cầu đạo quả Vô thượng Bồ-đề, lại muốn thân cận các bậc Thiện tri thức để hỏi hạnh Bồ-tát, tu đạo Bồ-đề.
Này thiện nam! Thân cận cúng dường các bậc Thiện tri thức là nhân duyên trước nhất để được đầy đủ trí Nhất thiết.
Vì thế nên đối với công việc này ông chớ có mệt mỏi, nhàm chán.
Thiện Tài đồng tử bạch:
–Cúi xin Thánh giả vì tôi mà chỉ dạy Bồ-tát phải học hạnh Bồ-tát thế nào? Phải tu hạnh Bồ-tát thế nào? Phải hướng đến hạnh Bồ-tát thế nào? Phải thật hành hạnh Bồ-tát thế nào? Phải làm thanh tịnh hạnh Bồ-tát thế nào? Phải nhập hạnh Bồ-tát thế nào? Phải thành tựu hạnh Bồ-tát thế nào? Phải tùy thuận hạnh Bồ-tát thế nào? Phải nghĩ nhớ hạnh Bồ-tát thế nào? Phải làm thêm rộng hạnh Bồ-tát thế nào? Phải làm thế nào cho hạnh Phổ Hiền mau được viên mãn.
Khi ấy, Bồ-tát Văn-thù -sư-lợi vì Đồng tử Thiện Tài nên nói kệ rằng: Lành thay, Tạng Công Đức!
Có thể đến gặp ta
Phát khởi tâm đại Bi
Siêng cầu Vô thượng giác.
Đã phát nguyện rộng lớn
Diệt trừ khổ muôn loài
Vì khắp các chúng sinh
Tu hành hạnh Bồ-tát
Nếu có các Bồ-tát
Chẳng chán khổ sinh tử
Thì đủ đạo Phổ hiền
Tất cả không hoại được.
Ánh sáng phước, lực phước
Chỗ phước biển, tịnh phước
Ông vì khắp chúng sinh
Nguyện tu hạnh Phổ hiền
Ông thấy tất cả Phật
Mười phương không giới hạn
Nghe khắp Phật thuyết pháp
Thọ trì chẳng quên mất
Ông ở mười phương cõi
Thấy khắp vô lượng Phật
Thành tựu biển đại nguyện
Đầy đủ hạnh Bồ-tát
Nếu nhập biển phương tiện
An trụ Phật Bồ-đề
Hay theo Đạo sư học
Sẽ thành trí Nhất thiết
Khắp tất cả cõi nước
Số kiếp như vi trần
Ông tu hạnh Phổ hiền
Thành tựu đạo Bồ-đề
Người ở vô lượng cõi
Trong vô biên biển kiếp
Ông tu hạnh Phổ hiền
Trọn đủ những đại nguyện
Vô lượng chúng sinh đây
Nghe ông nguyện đều mừng
Đều phát tâm Bồ-đề
Nguyện học hạnh Phổ hiền.
Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi nói kệ xong, bảo Đồng tử Thiện Tài:
–Lành thay! Lành thay! Này thiện nam! Ông đã phát tâm Vô thượng Bồ-đề, cầu hạnh Bồ-tát.
Này thiện nam! Nếu có chúng sinh phát tâm Vô thượng Bồ-đề,
đã là việc rất khó. Đã có thể phát
tâm Bồ-đề rồi cầu hạnh Bồ-tát, lại càng khó gấp bội.
Này thiện nam! Nếu muốn thành tựu trí Nhất thiết trí, thì phải quyết định cầu chân Thiện tri thức.
Này thiện nam! Cầu Thiện tri thức chớ có mệt mỏi lười biếng. Thấy Thiện tri thức chớ có chán nản. Thiện tri thức có dạy bảo điều gì đều phải tùy thuận. Đối với phương tiện thiện xảo của Thiện tri thức chớ thấy lỗi lầm.
Này thiện nam! Ở phương Nam này có một nước tên là Thắng lạc, trong nước ấy có núi tên là Diệu phong, trên núi có một Tỳ-kheo tên là Đức Vân. Ông nên đến hỏi Tỳ-kheo Đức Vân: Bồ-tát phải học hạnh Bồ-tát thế nào? Phải tu hạnh Bồ-tát thế nào? Cho đến phải như thế nào để được mau chóng viên mãn hạnh Phổ hiền? Tỳ-kheo Đức Vân sẽ chỉ bảo cho ông.
Đồng tử Thiện Tài nghe xong thì vô cùng vui mừng, đảnh lễ Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi, đi quanh vô số vòng, ân cần chiêm ngưỡng, rơi lệ từ tạ, đi qua hướng Nam, đến nước Thắng lạc, lên núi Diệu phong. Ở trên núi đó xem ngó tìm kiếm khắp bốn phía, tâm khao khát muốn được gặp Tỳ-kheo Đức Vân. Bảy ngày sau mới được thấy Tỳ-kheo Đức Vân ở trên ngọn núi đi kinh hành chậm rải.
Thấy xong, Đồng tử Thiện Tài liền đến đảnh lễ nơi chân Tỳ-kheo Đức Vân, đi quanh theo phía bên phải ba vòng, đứng trước Đức Vân, bạch:
–Bạch Thánh giả! Tôi đã phát tâm Vô thượng Bồ-đề, nhưng chưa biết Bồ-tát phải học hạnh Bồ-tát thế nào? Phải tu hạnh Bồ-tát thế nào? Cho đến phải như thế nào để được mau chóng viên mãn hạnh Phổ hiền? Tôi nghe Thánh giả khéo có thể dạy bảo, mong Thánh giả xót thương dạy cho tôi Bồ-tát làm thế nào để được thành tựu Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác.
Tỳ-kheo Đức Vân bảo Đồng tử Thiện Tài:
–Lành thay! Lành thay! Này thiện nam! Ông đã phát tâm Vô thượng Bồ-đề, lại có thể hỏi hạnh của Bồ-tát. Việc như vậy là sự khó trong những sự khó. Đó là cầu hạnh Bồ-tát, cầu cảnh giới của Bồ-tát, cầu đạo xuất ly của Bồ-tát, cầu đạo thanh tịnh của Bồ-tát,
cầu tâm thanh tịnh rộng lớn của Bồ-tát, cầu thành tựu thần thông của Bồ-tát, cầu môn thị hiện giải thoát của Bồ-tát, cầu sự thị hiện việc làm tại thế gian của Bồ-tát, cầu sự tùy thuận tâm chúng sinh của Bồ-tát, cầu môn sinh tử Niết-bàn của Bồ-tát, cầu sự quán sát hữu vi vô vi tâm không chấp trước của Bồ-tát.
Này thiện nam! Ta được sức thắng giải tự tại quyết định, tín nhãn thanh tịnh, trí quang chói sáng, thấy khắp các cảnh giới khỏi tất cả chướng ngại, quán sát khéo léo, phổ nhãn thấu suốt, đủ hạnh thanh tịnh, đi đến tất cả cõi nước nơi mười phương cung kính cúng dường tất cả chư Phật, thường nhớ tất cả chư Phật Như Lai, nắm giữ tất cả chánh pháp của chư Phật, thường thấy tất cả chư Phật nơi mười phương. Đó là thấy phương Đông một Đức Phật, hai Đức Phật, mười Đức Phật, trăm Đức Phật, ngàn Đức Phật, trăm ngàn Đức Phật, ức Đức Phật, trăm ức Đức Phật, ngàn ức Đức Phật, trăm ngàn ức Đức Phật, triệu ức Đức Phật, trăm triệu ức Đức Phật, ngàn triệu ức Đức Phật, trăm ngàn triệu ức Đức Phật, cho đến thấy vô số, vô lượng, vô biên vô đẳng, không thể đếm,không thể xét, không thể lường, không thể nêu, không thể nói, không thể nói hết Đức Phật, cho đến thấy chư Phật bằng số vi trần trong châu Diêm-phù-đề, bằng số vi trần trong bốn châu thiên hạ, bằng số vi trần trong ngàn thế giới, bằng số vi trần trong hai ngàn thế giới, bằng số vi trần trong ba ngàn thế giới, bằng số vi trần nơi một cõi Phật cho đến thấy chư Phật bằng số vi trần của vô số cõi Phật.
Như phương Đông, chín phương kia cũng đều thấy như vậy.
Chư Phật trong mỗi phương, có đủ loại sắc tướng, đủ loại hình mạo, đủ loại thần thông, đủ loại diệu dụng tự tại, đủ loại chúng hội đạo tràng trang nghiêm, đủ loại ánh sáng chiếu tỏa vô biên, đủ loại cõi nước, đủ loại thọ mạng. tùy theo sự ưa thích của tâm chúng sinh mà chư Phật thị hiện những môn thành Đẳng chánh giác, ở trong đại chúng thuyết pháp không sợ hãi.
Này thiện nam! Ta chỉ được pháp môn “Ức niệm nhất thiết chư Phật cảnh giới trí tuệ quang minh phổ kiến (Nhớ nghĩ thấy khắp cảnh giới trí tuệ quang minh của tất cả chư Phật)” này thôi, đâu biết hết được vô biên hạnh môn trí tuệ thanh tịnh của Đại Bồ-tát. Đó là môn
niệm Phật trí quang phổ chiếu, vì thường thấy các loại cung điện ở tất cả cõi nước của chư Phật đều trang nghiêm thanh tịnh; môn niệm Phật làm cho tất cả chúng sinh niệm Phật, vì tùy sự ưa thích của tâm chúng sinh đều làm cho họ được thấy Phật, tâm họ được thanh tịnh; môn niệm Phật làm cho an trụ nơi lực, vì làm cho họ nhập vào mười Lực của Như Lai; môn niệm Phật làm cho an trụ nơi pháp, vì gặp vô lượng Phật, lắng nghe chánh pháp; môn niệm Phật chói sáng các phương vì đều thấy biển chư Phật trong tất cả thế giới bình đẳng không sai biệt; môn niệm Phật vào chỗ không thể thấy, vì đều thấy những thần thông tự tại của chư Phật trong tất cả cảnh vi tế; môn niệm Phật an trụ trong các kiếp, vì nơi tất cả kiếp thường thấy những việc làm không ngừng nghỉ của chư Phật; môn niệm Phật an trụ trong tất cả thời gian thường thấy Đức Như Lai gần gũi, cùng ở chẳng rời bỏ; môn niệm Phật an trụ tất cả cõi, vì tất cả cõi nước đều thấy thân Phật vượt hơn tất cả không gì sánh bằng; môn niệm Phật an trụ tất cả đời, vì tùy tâm ưa thích thấy khắp chư Phật nơi ba đời; môn niệm Phật an trụ vào tất cả cảnh, vì ở khắp trong tất cả cảnh giới thấy chư Như Lai thứ lớp xuất hiện; môn niệm Phật an trụ tịch diệt, vì trong một niệm thấy tất cả cõi, tất cả chư Phật thị hiện Niết-bàn; môn niệm Phật an trụ nơi chỗ xa lìa, vì trong một niệm thấy tất cả Phật từ nơi chỗ ở ra đi; môn niệm Phật an trụ chốn rộng lớn, vì tâm thường quán sát mỗi thân Phật đầy khắp tất cả pháp giới; môn niệm Phật an trụ chốn vi tế, vì trong một chân lông có vô số Như Lai xuất hiện, đều đến chỗ Phật mà phụng sự; môn niệm Phật an trụ chốn trang nghiêm, vì trong một niệm thấy tất cả cõi đều có chư Phật thành Đẳng chánh giác, hiện thần biến; môn niệm Phật an trụ chỗ có thể phụng sự, vì thấy tất cả Phật xuất hiện ở thế gian, phóng ra ánh sáng trí tuệ chuyển diệu pháp luân; môn niệm Phật trụ nơi tâm tự tại, vì biết tùy theo sở thích của tự tâm, tất cả chư Phật hiện hình tượng; môn niệm Phật an trụ tự nghiệp, vì biết tùy nghiệp tích tập của chúng sinh mà hiện hình tượng làm cho họ được giác ngộ; môn niệm Phật an trụ các thần biến, vì thấy hoa sen rộng lớn của Phật ngự nở xòe khắp pháp giới; môn niệm Phật an trụ hư không vì quán sát mây thân của Như Lai trang nghiêm khắp cõi pháp cõi hư không.
Như vậy ta làm sao biết hết được nói hết được những hạnh công đức của Đại Bồ-tát?
Này thiện nam! Phương Nam có một nước tên là Hải môn, nơi đó có Tỳ-kheo tên là Hải Vân. Ông đến hỏi Tỳ-kheo Hải Vân: Bồ-tát làm thế nào học hạnh Bồ-tát, tu đạo Bồ-tát? Tỳ-kheo Hải Vân có thể phân biệt giảng nói nhân duyên phát khởi thiện căn rộng lớn.
Này thiện nam! Tỳ-kheo Hải Vân sẽ làm cho ông nhập ngôi trợ đạo rộng lớn, sẽ làm cho ông sinh sức thiện căn rộng lớn, sẽ vì ông mà nói nhân duyên phát tâm Bồ-đề, sẽ làm cho ông phát sinh ánh sáng Đại thừa rộng lớn, sẽ làm cho ông tu Ba-la-mật rộng lớn, sẽ làm cho ông vào biển các hạnh rộng lớn, sẽ làm cho ông viên mãn thệ nguyện rộng lớn, sẽ làm cho ông thanh tịnh môn trang nghiêm rộng lớn, sẽ làm cho ông sinh sức Từ bi rộng lớn.
Lúc đó, Đồng tử Thiện Tài đảnh lễ nơi chân Tỳ-kheo Đức Vân, đi vòng theo phía bên phải, quán sát, rồi rồi từ tạ ra đi.
Đồng tử Thiện Tài nhất tâm suy gẫm lời dạy của Thiện tri thức, chánh niệm quán sát môn ánh sáng trí tuệ, chánh niệm quán sát môn giải thoát của Bồ-tát, chánh niệm quán sát môn Tam-muội của Bồ-tát, chánh niệm quán sát môn biển lớn của Bồ-tát, chánh niệm quán sát môn chư Phật hiện tiền, chánh niệm quán sát môn phương sở của chư Phật, chánh niệm quán sát môn phép tắc của chư Phật, chánh niệm quán sát môn chư Phật bằng cõi hư không, chánh niệm quán sát môn chư Phật thứ tự xuất hiện, chánh niệm quán sát môn phương tiện mà chư Phật đã hội nhập.
Đồng tử Thiện Tài đi dần qua phương Nam, đến nước Hải môn, tới chỗ Tỳ-kheo Hải Vân, đảnh lễ nơi chân Hải Vân, đi vòng theo phía bên phải xong, chắp tay đứng trước thưa:
–Bạch Thánh giả! Tôi đã phát tâm Vô thượng Bồ-đề, muốn vào tất cả biển trí vô thượng, nhưng chưa biết Bồ-tát làm thế nào có thể bỏ nhà thế tục sinh vào nhà Như Lai? Thế nào có thể qua khỏi biển sinh tử vào được biển trí Phật? Thế nào có thể lìa hàng phàm phu vào được hàng Như Lai? Thế nào có thể dứt dòng sinh tử vào được dòng hạnh Bồ-tát? Thế nào phá được xe sinh tử thành tựu xe nguyện của Bồ-tát? Thế nào diệt được cảnh giới ma, hiển bày được
cảnh giới Phật? Thế nào làm cạn được biển ái dục thêm lớn biển đại Bi? Thế nào đóng được cửa các nạn nơi các đường ác mở được cửa đại Niết-bàn? Thế nào ra khỏi thành ba cõi vào được thành trí Nhất thiết? Thế nào từ bỏ được tất cả vật tốt đẹp để đem lợi ích cho tất cả chúng sinh?
Khi ấy, Tỳ-kheo Hải Vân bảo Đồng tử Thiện Tài:
–Thiện nam! Ông đã phát tâm Vô thượng Bồ-đề rồi chăng? Thiện Tài thưa:
–Vâng, tôi đã phát tâm Vô thượng Bồ-đề.
Tỳ-kheo Hải Vân nói:
–Thiện nam! Nếu các chúng sinh chẳng gieo trồng căn lành thời chẳng thể phát tâm Vô thượng Bồ-đề. Cần phải được ánh sáng của thiện căn phổ môn, đủ ánh sáng của trí Tam-muội đạo chân thật, xuất sinh các loại biển phước rộng lớn, tăng trưởng pháp bạch tịnh không có lười nghỉ, phụng sự Thiện tri thức chẳng mệt mỏi, nhàm chán, chẳng kể thân mạng, không gì che giấu, tâm bình đẳng như mặt đất, không có cao thấp, tánh thường thương xót nơi tất cả chúng sinh, đối với các cõi sinh tử chuyên niệm chẳng bỏ, hằng thích quán sát cảnh giới của Như Lai. Như vậy cho đến có thể phát tâm Bồ-đề. Mà phát tâm Bồ-đề là phát tâm đại Bi, vì cứu độ khắp tất cả chúng sinh; là phát tâm đại Từ, vì đem sự an vui cho khắp tất cả thế gian; là phát tâm an lạc, vì làm cho tất cả chúng sinh diệt tất cả khổ; là phát tâm lợi ích, vì làm cho tất cả chúng sinh lìa pháp ác; là phát tâm thương yêu, vì có ai kinh sợ thì đều giữ gìn; là phát tâm vô ngại, vì rời bỏ tất cả chướng ngại; là phát tâm rộng lớn, vì tất cả pháp giới đều đầy khắp; là phát tâm vô biên, vì khắp cõi hư không đều đi đến; là phát tâm rộng khắp, vì đều thấy tất cả Như Lai; là phát tâm thanh tịnh, vì trí không trái với pháp ba đời; là phát tâm trí tuệ, vì vào khắp biển trí Nhất thiết.
Này thiện nam! Ta ở nước Hải môn này đã mười hai năm, thường dùng biển cả làm cảnh giới. Nghĩa là suy gẫm về biển cả rộng lớn vô lượng, suy gẫm về biển cả rất sâu khó lường, suy gẫm về biển cả lần lần sâu rộng, suy gẫm về biển cả có vô lượng châu báu kỳ diệu trang nghiêm, suy gẫm về biển cả chứa vô lượng nước,
suy gẫm về biển cả màu nước chẳng đồng, không thể nghĩ bàn, suy gẫm về biển cả là chỗ ở của vô lượng chúng sinh, suy gẫm về biển cả thọ nhận những chúng sinh thân to lớn, suy gẫm về biển cả dung nạp được nước của các trận mưa lớn, suy gẫm về biển cả không tăng không giảm.
Này thiện nam! Lúc suy gẫm như vậy, ta lại nghĩ: Trong thế gian còn có gì rộng lớn hơn biển này chăng? Còn có gì vô lượng hơn biển này chăng? Còn có gì sâu hơn biển này chăng? Còn có gì báu lạ hơn biển này chăng?
Này thiện nam! Lúc ta suy gẫm như vậy, bỗng có hoa sen lớn xuất hiện trong biển này.
Hoa sen ấy cọng bằng ngọc báu của Đế thích, không gì quý hơn, cánh bằng ngọc báu phệ-lưu-ly, lá bằng vàng Diêm-phù-đàn, đài bằng trầm thủy, tua bằng mã não, nở thơm lan tỏa khắp cả biển lớn.
Có trăm vạn vua A-tu-la cầm lấy cọng hoa. Trăm vạn lưới báu châu ma-ni trang nghiêm giăng che trên hoa. Trăm vạn vua Rồng mưa nước thơm. Trăm vạn vua Ca-lâu-la ngậm những chuỗi ngọc và dải lụa báu rủ thòng bốn phía. Trăm vạn vua La-sát dùng tâm từ quán sát. Trăm vạn vua Dạ-xoa cung kính đảnh lễ. Trăm vạn vua Càn-thát-bà dùng đủ thứ âm nhạc tán thán cúng dường. Trăm vạn vua trời mưa những hoa trời, tràng hoa trời, hương trời, hương đốt cõi trời, hương xoa cõi trời, hương bột cõi trời, hương y phục trời, cờ, phướn, lọng trời. Trăm vạn Phạm vương đảnh lễ cung kính. Trăm vạn trời Tịnh cư chắp tay làm lễ. Trăm vạn Chuyển luân vương cúng dường bảy báu trang nghiêm. Trăm vạn Thần biển đồng xuất hiện cung kính đảnh lễ. Trăm vạn ánh sáng báu ma-ni vị quang chiếu khắp. Trăm vạn báu ma-ni tịnh phước dùng để trang nghiêm. Trăm vạn báu ma-ni phổ quang làm tạng thanh tịnh. Trăm vạn báu ma-ni thù thắng ánh sáng rực rỡ. Trăm vạn báu ma-ni diệu tạng, ánh sáng chiếu tỏa vô biên. Trăm vạn báu ma-ni Diêm-phù-đàn thứ lớp bày hàng. Trăm vạn báu ma-ni kim cang Sư tử chẳng thể hủy hoại thanh tịnh trang nghiêm. Trăm vạn báu ma-ni nhật tạng rộng lớn thanh tịnh. Trăm vạn báu ma-ni khả lạc đủ mọi màu. Trăm vạn báu ma-ni
như ý trang nghiêm vô tận ánh sáng rực rỡ.
Hoa sen lớn này có được là do thiện căn xuất thế của Như Lai, tất cả Bồ-tát đều sinh tâm tin ưa thích hiện ra trước mười phương thế giới, từ pháp như huyễn mà sinh, pháp như mộng mà sinh, nghiệp thanh tịnh mà sinh, trang nghiêm bằng pháp môn không tranh, nhập ấn vô vi, trụ nơi môn vô ngại, đầy khắp tất cả cõi nước nơi mười phương, tùy thuận cảnh giới thâm diệu của chư Phật.
Trong vô số trăm ngàn kiếp ca ngợi công đức đó cũng không hết được.
Lúc ấy, ta thấy trên hoa sen lớn kia có một Đức Như Lai ngồi kiết già, thân Phật từ đây cao đến trời Hữu đảnh.
Tòa hoa sen báu ấy chẳng thể nghĩ bàn, đạo tràng chúng hội chẳng thể nghĩ bàn, những tướng tốt thành tựu chẳng thể nghĩ bàn, vẻ đẹp viên mãn chẳng thể nghĩ bàn, thần thông biến hóa chẳng thể nghĩ bàn, sắc tướng thanh tịnh chẳng thể nghĩ bàn, tướng vô kiến đỉnh chẳng thể nghĩ bàn, tướng lưỡi rộng dài chẳng thể nghĩ bàn, ngôn thuyết thiện xảo chẳng thể nghĩ bàn, âm thanh viên mãn chẳng thể nghĩ bàn, lực vô ngằn mé chẳng thể nghĩ bàn, vô úy thanh tịnh chẳng thể nghĩ bàn, biện tài rộng lớn chẳng thể nghĩ bàn.
Ta lại nghĩ nhớ về Đức Phật đó thuở xưa tu hành chẳng thể nghĩ bàn, tự tại thành đạo chẳng thể nghĩ bàn, diệu âm diễn nói pháp chẳng thể nghĩ bàn, phổ môn thị hiện các thứ trang nghiêm chẳng thể nghĩ bàn, tùy hai bên thấy Phật đều sai khác chẳng thể nghĩ bàn, tất cả sự lợi ích đều làm cho viên mãn chẳng thể nghĩ bàn.
Khi đó, Đức Như Lai ấy liền đưa tay phải xoa đầu ta, vì ta mà diễn nói pháp môn phổ nhãn, khai thị cảnh giới của tất cả Như Lai, hiển bày pháp của tất cả hạnh Bồ-tát, xiển minh tất cả pháp diệu của chư Phật, tất cả pháp luân đều nhập trong đó, có thể làm thanh tịnh tất cả cõi Phật, có thể dẹp tất cả tà đạo dị luận, có thể diệt tất cả quân ma, có thể làm cho chúng sinh đều sinh hoan hỷ, có thể soi rõ tất cả tâm hành của các chúng sinh, có thể biết những căn cơ của tất cả chúng sinh, tùy tâm chúng sinh đều làm cho họ được khai ngộ.
Ở nơi Đức Như Lai ấy, ta được nghe pháp môn này, thọ trì đọc tụng, ghi nhớ quán sát.
Giả sử có người dùng nước mực nhiều như nước biển lớn, cây viết chất đống như núi Tu-di, biên chép pháp môn Phổ nhãn này, một môn trong một phẩm, một pháp trong một môn, một nghĩa trong một pháp, một câu trong một nghĩa, cũng viết chẳng được phần ít, huống là có thể viết hết.
Này thiện nam! Ở nơi Đức Phật ấy, ta thọ trì pháp môn Phổ nhãn như vậy trọn một ngàn hai trăm năm. Trong mỗi ngày, ta dùng ánh sáng Đà-la-ni Văn trì, lãnh thọ vô số phẩm, dùng ánh sáng môn tịch tĩnh Đà-la-ni hội nhập vô số phẩm, dùng ánh sáng Đà-la-ni xoay chuyển vô biên để vào khắp vô số phẩm, dùng ánh sáng Đà-la-ni tùy địa quán sát phân biệt vô số phẩm, dùng ánh sáng Đà-la-ni oai lực thâu tóm khắp vô số phẩm, dùng ánh sáng Đà-la-ni hoa sen trang nghiêm dẫn phát vô số phẩm, dùng ánh sáng Đà-la-ni ngôn ngữ âm thanh thanh tịnh khai diễn vô số phẩm, dùng ánh sáng hư không Đà-la-ni hiển thị vô số phẩm, dùng ánh sáng Đà-la-ni quang tụ làm rộng thêm vô số phẩm, dùng ánh sáng Đà-la-ni Hải tạng biện luận, phân tích vô số phẩm.
Nếu có chúng sinh từ mười phương đến, hoặc Trời, hoặc vua Trời, hoặc Rồng, hoặc vua Rồng, hoặc Dạ-xoa, hoặc vua Dạ-xoa, hoặc Càn-thát-bà, hoặc vua Càn-thát-bà, hoặc A-tu-la, hoặc vua A-tu-la, hoặc Ca-lâu-la, hoặc vua Ca-lâu-la, hoặc Khẩn-na-la, hoặc vua Khẩn-na-la, hoặc Ma-hầu-la-già, hoặc vua Ma-hầu-la-già, hoặc người, hoặc vua loài người, hoặc Phạm vương, hoặc vua Phạm vương, tất cả đại chúng như vậy đều đến chỗ ta, ta đều vì họ mà khai thị, giải thích xưng dương tán thán, đều làm cho họ mến thích hướng vào an trụ pháp môn Hành quang minh phổ nhãn này của chư Phật, Bồ-tát.
Này thiện nam! Ta chỉ biết mỗi pháp môn Phổ nhãn này. Còn như chư Đại Bồ-tát vào sâu biển hạnh của tất cả Bồ-tát, vì tùy nguyện lực mà tu hành; vào biển đại nguyện, vì ở thế gian trong vô lượng kiếp; vào biển tất cả chúng sinh, vì tùy sở thích của tâm của họ để tạo lợi ích rộng; vào biển tâm của tất cả chúng sinh, vì xuất sinh ánh sáng của trí vô ngại mười Lực; vào biển căn của tất cả chúng sinh, vì phải tùy nghi giáo hóa, đều làm cho điều phục; vào
biển tất cả cõi, vì thành tựu đầy đủ các bản nguyện làm nghiêm tịnh cõi Phật; vào biển tất cả Phật, vì nguyện thường cúng dường chư Như Lai; vào biển tất cả pháp, vì có thể dùng trí tuệ mà ngộ nhập; vào biển tất cả công đức, vì mỗi mỗi tu hành cho được đầy đủ; vào biển tất cả ngôn từ của các chúng sinh, vì ở tất cả cõi chuyển chánh pháp luân, thì Ta làm sao có thể biết hết được nói được hạnh công đức đó.
Này thiện nam! Từ đây qua phương Nam sáu mươi do-tuần, bên đường Lăng-già, có một làng xóm tên là Hải ngạn, ở đấy có Tỳ-kheo tên là Thiện Trụ. Ông nên đến đó hỏi Bồ-tát làm thế nào để làm thanh tịnh hạnh Bồ-tát?
Đồng tử Thiện Tài đảnh lễ nơi chân Tỳ-kheo Hải Vân, đi vòng theo phía bên phải, chiêm ngưỡng rồi rồi từ tạ ra đi.
Bấy giờ, Đồng tử Thiện Tài chuyên niệm về lời dạy của Thiện tri thức, chuyên niệm về pháp môn phổ nhãn, chuyên niệm về thần lực của Phật, chuyên trì mây pháp cú, chuyên nhập nơi biển pháp môn, chuyên gẫm về pháp sai biệt, vào sâu vòng xoáy của pháp, vào khắp hư không của pháp, trừ sạch sự che lấp, chướng ngại của pháp, quán sát điều quý báu của pháp.
Đồng tử Thiện Tài đi dần tới phương Nam, đến bên đường Lăng-già, nơi làng xóm Hải ngạn, xem xét mười phương tìm cầu Tỳ-kheo Thiện Trụ, thấy Tỳ-kheo Thiện Trụ đi kinh hành qua lại ở trên hư không, có vô số chư Thiên cung kính vây quanh, rải những hoa trời, trổi kỹ nhạc trời và dùng cờ phướn gấm lụa thảy đều nhiều vô số đầy khắp hư không để cúng dường.
Các vua Rồng ở giữa hư không nổi vô số mây hương trầm thủy, chấn sấm, xẹt chớp, dùng để cúng dường.
Vua Khẩn-na-la trổi những tiếng nhạc, đúng pháp ca ngợi, dùng để cúng dường.
Vua Ma-hầu-la-già dùng vô số y phục rất vi tế trải giăng khắp hư không, với tâm rất hoan hỷ, để cúng dường.
Vua A-tu-la nổi vô số mây báu ma-ni, vô lượng ánh sáng, các thứ trang nghiêm cùng khắp hư không dùng để cúng dường.
Vua Ca-lâu-la hiện hình đồng tử, có vô lượng thể nữ vây
quanh, thành tựu rốt ráo tâm không sát hại, ở giữa hư không chắp tay cúng dường.
Vô số các vua La-sát và vô lượng chúng La-sát vây quanh, thân hình cao lớn đáng kinh sợ, thấy Tỳ-kheo Thiện Trụ tâm Từ tự tại, nên liền chắp tay nghiêng mình, bao vòng bốn phía cung kính bảo vệ.
Vô số các vua Dạ-xoa, mỗi vị đều có chúng của mình vây quanh, bao vòng bốn phía cung kính bảo vệ.
Vô số các Phạm thiên vương, ở giữa hư không, cúi mình chắp tay dùng pháp nhân gian tán dương ca ngợi.
Vô số các trời Tịnh cư, với cung điện ở giữa hư không, chắp tay cung kính phát thệ nguyện rộng lớn.
Đồng tử Thiện Tài thấy những sự việc trên đây, tâm rất hoan hỷ chắp tay kính lễ Tỳ-kheo Thiện Trụ, rồi thưa:
–Bạch Thánh giả! Tôi đã phát tâm Vô thượng Bồ-đề nhưng chưa biết Bồ-tát làm thế nào để tu hành Phật pháp? Làm thế nào tích tập Phật pháp? Làm thế nào để đạt đầy đủ Phật pháp? Làm thế nào huân tập Phật pháp? Làm thế nào tăng trưởng Phật pháp? Làm thế nào thâu tóm toàn bộ các Phật pháp? Làm thế nào để đạt chỗ cứu cánh nơi Phật pháp? Làm thế nào thọ trì thanh tịnh Phật pháp? Làm thế nào để đạt chỗ thanh tịnh sâu xa Phật pháp? Làm thế nào thông đạt Phật pháp?
Tôi nghe Thánh giả có thể khéo dạy bảo, ngưỡng mong xót thương vì tôi mà giảng nói Bồ-tát làm thế nào chẳng bỏ việc gặp Phật, thường ở chỗ Phật, siêng năng tu tập? Bồ-tát làm thế nào chẳng bỏ Bồ-tát cùng với các Bồ-tát đồng một căn lành? Bồ-tát làm thế nào chẳng bỏ Phật pháp, đều dùng trí tuệ để được minh chứng? Bồ-tát làm thế nào chẳng bỏ đại nguyện để có thể tạo lợi ích khắp tất cả chúng sinh? Bồ-tát làm thế nào chẳng bỏ các hành, trụ nơi tất cả kiếp không tâm mệt mỏi, nhàm chán? Bồ-tát làm thế nào chẳng bỏ cõi Phật, để có thể làm nghiêm tịnh tất cả thế giới? Bồ-tát làm thế nào chẳng bỏ Phật lực, để đều có thể thấy biết Như Lai tự tại? Bồ-tát làm thế nào chẳng bỏ hữu vi, ở trong tất cả cõi hữu lậu, cũng như biến hóa, thị hiện thọ sinh tử, tu hạnh Bồ-tát? Bồ-tát làm thế
nào chẳng bỏ nghe pháp để đều có thể lãnh thọ chánh giáo của chư Phật? Bồ-tát làm thế nào chẳng bỏ ánh sáng trí, để vào khắp nẻo hành hóa của trí ba đời?
Lúc này, Tỳ-kheo Thiện Trụ bảo Thiện Tài:
–Lành thay! Lành thay! Này thiện nam! Ông đã phát tâm Vô thượng Bồ-đề, nay lại phát tâm cầu hỏi Phật pháp, cầu hỏi pháp trí Nhất thiết, pháp tự nhiên.
Này thiện nam! Ta đã thành tựu môn giải thoát vô ngại của Bồ-tát. Hoặc đến, hoặc lui, hoặc đi, hoặc đứng, tùy thuận tư duy, tu tập quán sát, liền được trí tuệ sáng suốt tên là Cứu cánh vô ngại.
Vì được trí tuệ sáng suốt này nên biết tâm hành của tất cả chúng sinh không chướng ngại, biết sự chết và sinh của tất cả chúng sinh không chướng ngại, biết đời trước của tất cả chúng sinh không chướng ngại, biết những sự việc trong kiếp vị lai của tất cả chúng sinh không chướng ngại, biết những sự việc trong đời hiện tại của tất cả chúng sinh không chướng ngại, biết ngôn ngữ âm thanh có nhiều loại sai biệt của tất cả chúng sinh không chướng ngại, giải quyết những nghi vấn của tất cả chúng sinh không chướng ngại, biết căn tánh của tất cả chúng sinh không chướng ngại, tùy theo lúc tất cả chúng sinh đáng được giáo hóa đều có thể đi đến nơi họ ở, không chướng ngại, biết tất cả sát-na, la-bà-mâu-hô-lật-đa, giờ khắc ngày đêm không chướng ngại, biết thứ lớp lưu chuyển trong biển ba đời không chướng ngại, cũng có thể dùng thân mình đi đến tất cả cõi Phật nơi mười phương không chướng ngại. Vì sao? Vì được diệu lực của thần thông vô trụ vô tác.
Này thiện nam! Vì ta được sức thần thông ấy nên ở giữa hư không, hoặc đi, hoặc đứng, hoặc ngồi, hoặc nằm, hoặc ẩn, hoặc hiển, hoặc hiện một thân, hoặc hiện nhiều thân, đi xuyên qua tường vách như đi nơi trống không, ở trên hư không ngồi kiết già qua lại tự tại như chim bay, vào trong đất như vào nước, đi trên nước như trên đất, khắp thân trên dưới đều phát lửa như khối lửa lớn; hoặc có lúc làm chấn động tất cả đại địa, hoặc có lúc lấy tay sờ chạm vào mặt trời, mặt trăng, hoặc hiện thân mình cao đến Phạm cung, hoặc hiện mây hương đốt, hoặc hiện mây lửa báu, hoặc hiện mây biến hóa, hoặc
hiện mây lưới ánh sáng, thảy đều rộng lớn đầy khắp mười phương. Hoặc trong một niệm qua phương Đông một thế giới, hai thế giới, trăm thế giới, ngàn thế giới, trăm ngàn thế giới, cho đến vô lượng thế giới, cho đến vô số vô số thế giới; hoặc qua số thế giới nhiều như số vi trần của cõi Diêm-phù-đề; hoặc qua số thế giới nhiều như số vi trần của vô số cõi Phật. Ta ở trước chư Phật Thế Tôn trong tất cả cõi nước đó lắng nghe thuyết pháp.
Ở chỗ mỗi Đức Phật, hiện thân sai biệt nhiều như số vi trần của vô lượng cõi Phật. Mỗi mỗi thân rải mây thứ cúng dường nhiều như số vi trần của vô lượng cõi Phật. Đó là mây tất cả hoa, mây tất cả hương, mây tất cả tràng hoa, mây tất cả hương bột, mây tất cả hương xoa, mây tất cả lọng, mây tất cả y phục, mây tất cả cờ, mây tất cả phướn, mây tất cả trướng. Đem tất cả mây thân như thế cúng dường lên chư Phật.
Mỗi Đức Như Lai có bao nhiêu lời dạy bảo, ta đều thọ trì cả.
Mỗi cõi nước có bao nhiêu sự trang nghiêm, ta đều nhớ rõ cả.
Tất cả chín phương kia cũng đều như phương Đông.
Bao nhiêu chúng sinh trong tất cả thế giới như vậy, nếu được thấy thân của ta, thì đều quyết định đạt được đạo quả Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác.
Tất cả chúng sinh trong những thế giới đó ta đều thấy rõ, tùy theo sự lớn nhỏ hơn kém khổ vui của họ mà thị hiện đồng thân hình với họ để giáo hóa khiến họ được thành tựu.
Nếu có chúng sinh nào thân cận ta, thì ta làm cho họ an trụ pháp môn như thế.
Này thiện nam! Ta chỉ biết mỗi pháp môn giải thoát vô ngại, mau chóng cúng dường khắp chư Phật, thành tựu khắp chúng sinh này. Còn như chư Bồ-tát trì giới đại Bi, giới Ba-la-mật, giới Đại thừa, giới tương ưng với đạo Bồ-tát, giới không chướng ngại, giới chẳng thoái chuyển, giới chẳng bỏ tâm Bồ-đề, giới thường dùng Phật pháp làm cảnh của đối tượng duyên, giới thường tác ý với trí Nhất thiết, giới như hư không, giới không y dựa nơi tất cả thế gian, giới không mất, giới không tổn, giới không khuyết, giới không tạp, giới không ô trược, giới không hối hận, giới thanh tịnh, giới lìa trần cấu,
đối với những công đức như vậy, ta đâu có thể biết và nói được hết.
Này thiện nam! Từ đây qua phương Nam có một nước tên là Đạt-lý-tỷ-đồ, có thành tên là Tự tại, trong ấy có một người tên là Di-già. Ông nên đến đó hỏi Bồ-tát làm thế nào học hạnh Bồ-tát, trụ nơi đạo Bồ-tát?
Đồng tử Thiện Tài đảnh lễ nơi chân Tỳ-kheo Thiện Trụ, đi vòng theo phía bên phải chiêm ngưỡng, rồi rồi từ tạ ra đi.
Nguồn: Nguồn: Pháp Bảo — kho kinh sách điện tử của Trung tâm biên, phiên dịch tài liệu Phật giáo Quốc tế, Ban Phật giáo Quốc tế, Giáo hội Phật giáo Việt Nam (vbeta.vn · api.phapbao.org), đọc về ngày 3–4/9/2026. Đại đức Thích Vạn Lợi, Thư kí phụ trách kinh sách điện tử. Bản quyền bản dịch, bản in và số trang thuộc về các dịch giả, tác giả và nhà xuất bản đứng tên trong từng cuốn. Gói này phát hành trên GitHub cho người dùng app, để nghiên cứu và đối chiếu, không nhằm mục đích thương mại. Ai muốn gỡ tác phẩm của mình khỏi gói xin báo, sẽ gỡ ngay.
