Đại Tập 39 · Bộ Hoa Nghiêm IV · Số 279 (Q.46–80) & Số 280–285

Kinh Đại Phương Quảng Phật Hoa Nghiêm (tt) Quyển 76, Phẩm 39: Nhập Pháp Giới (Phần 17)

KINH ĐẠI PHƯƠNG QUẢNG PHẬT

HOA NGHIÊM

QUYỂN 76

Phẩm 39: NHẬP PHÁP GIỚI (Phần 17)

Bấy giờ, Đồng tử Thiện Tài nhất tâm muốn đến chỗ phu nhân Ma-da, tức thời chứng được trí quán cảnh giới của Phật.

Thiện Tài tự nghĩ: “Thiện tri thức này xa lìa thế gian, an trụ không chỗ trụ, vượt qua sáu trần, lìa tất cả chấp trước, biết đạo vô ngại, đủ Pháp thân thanh tịnh, dùng nghiệp như huyễn mà hiện hóa thân, dùng trí như huyễn mà quán thế gian, dùng nguyện như huyễn mà gìn giữ thân Phật, theo thân ý sinh, không thân sinh diệt, không thân đến đi, thân chẳng phải hư thật, thân chẳng biến hoại, thân không khởi tận, có bao nhiêu tướng đều là thân một tướng, thân rời hai bên, thân không chỗ nương tựa, thân vô cùng tận, thân như ảnh hiện lìa phân biệt, biết thân như mộng, thân như hình bóng, thân như mặt trời trong sáng, thân hóa hiện khắp mười phương, thân trụ nơi ba đời không đổi khác, thân chẳng phải là thân tâm, dường như hư không chỗ đi vô ngại, siêu vượt mắt thế gian, chỉ mắt thanh tịnh của Phổ Hiền mới thấy được.

Các bậc như vậy, ta làm sao có thể thân cận để phụng sự cúng dường, để được cùng ở, hầu quán sát dung mạo, nghe tiếng nói, suy nghĩ về lời nói và nhận lãnh sự giáo huấn?

Bấy giờ, có Thần chủ về thành tên là Bảo Nhãn, với các quyến thuộc vây quanh, hiện thân trên không trung, trang sức bằng đủ thứ vật đẹp, tay cầm những hoa báu nhiều màu rải trên mình Đồng tử Thiện Tài và nói:

–Này thiện nam! Phải nên giữ gìn thành trì của tâm, nghĩa là

chẳng tham tất cả cảnh giới của sinh tử. Phải trang nghiêm thành trì của tâm, nghĩa là chuyên ý hướng cầu mười Lực của Phật. Phải làm sạch thành trì của tâm, nghĩa là dứt hẳn bỏn sẻn, ganh ghét, dua nịnh, phỉnh dối. Phải làm mát mẻ thành trì của tâm, nghĩa là tư duy về thật tánh của tất cả các pháp. Phải tăng trưởng thành trì của tâm, nghĩa là làm xong tất cả pháp trợ đạo. Phải nghiêm sức thành trì của tâm, nghĩa là tạo lập cung điện Thiền định giải thoát. Phải chiếu sáng thành trì của tâm, nghĩa là vào khắp tất cả đạo tràng của Phật, nghe nhận pháp Bát-nhã ba-la-mật. Phải làm dày thêm thành trì của tâm, nghĩa là thâu tóm khắp tất cả đạo phương tiện của Phật. Phải làm vững chắc thành trì của tâm, nghĩa là hằng siêng tu tập hạnh nguyện của Phổ Hiền. Phải phòng hộ thành trì của tâm, nghĩa là thường chuyên ngăn ngừa bạn ác và quân ma. Phải làm rỗng lặng thành trì của tâm, nghĩa là khai dẫn tất cả ánh sáng nơi trí Phật. Phải khéo bồi bổ thành trì của tâm, nghĩa là nghe lãnh tất cả Phật pháp. Phải phò trợ thành trì của tâm, nghĩa là tin sâu nơi tất cả biển công đức của Bồ-tát. Phải làm rộng lớn thành trì của tâm, nghĩa là hiện bày đại Từ đến khắp tất cả thế gian. Phải khéo che chắn thành trì của tâm, nghĩa là tích tập những pháp thiện để che chở trên tâm. Phải làm rộng rãi thành trì của tâm, nghĩa là hiện tâm đại Bi thương xót tất cả chúng sinh. Phải mở cửa thành trì của tâm, nghĩa là đem tất cả những cái hiện có tùy nghi bố thí giúp đỡ. Phải giữ kín thành trì của tâm, nghĩa là phòng ngăn những thứ dục ác chẳng cho vào. Phải nghiêm túc thành trì của tâm, nghĩa là đuổi những pháp ác chẳng cho ở chung. Phải giữ vững thành trì của tâm, nghĩa là tích tập pháp trợ đạo Nhất thiết trí luôn không thoái chuyển. Phải an lập thành trì của tâm, nghĩa là chánh niệm nơi cảnh giới của tất cả Như Lai ba đời. Phải làm sáng bóng thành trì của tâm, nghĩa là thông suốt tất cả những pháp môn, những loại duyên khởi trong Khế kinh của chư Phật đã tuyên thuyết. Phải làm khu biệt thành trì của tâm, nghĩa là hiển thị khắp tất cả chúng sinh cho họ được thấy đạo Nhất thiết trí. Phải giữ gìn thành trì của tâm, nghĩa là phát khởi những biển đại nguyện của tất cả Như Lai ba đời. Phải làm giàu thành trì của tâm, nghĩa là chứa nhóm tất cả phước đức lớn cùng khắp pháp giới. Phải

làm sáng rõ thành trì của tâm, nghĩa là biết khắp những pháp căn, dục của chúng sinh. Phải làm cho thành trì của tâm tự tại, nghĩa là thâu tóm khắp tất cả pháp giới nơi mười phương. Phải làm cho thành trì của tâm thanh tịnh, nghĩa là hành theo chánh niệm của tất cả chư Phật Như Lai. Phải biết tự tánh thành trì của tâm, nghĩa là biết tất cả pháp đều không tự tánh. Phải biết thành trì của tâm như huyễn, nghĩa là dùng Nhất thiết trí biết rõ những pháp tánh.

Này thiện nam! Đại Bồ-tát nếu có thể tịnh tu về thành trì của tâm như vậy thì có thể tích tập tất cả pháp thiện. Vì sao? Vì trừ bỏ tất cả những chướng nạn. Đó là chướng ngại nơi việc thấy Phật, chướng ngại nơi việc nghe pháp, chướng ngại trong việc cúng dường Như Lai, chướng ngại khi giáo hóa cho chúng sinh, chướng ngại làm nghiêm tịnh cõi Phật.

Này thiện nam! Đại Bồ-tát do lìa những chướng nạn như vậy, nếu phát tâm mong cầu Thiện tri thức, chẳng cần dùng công lực mà được thấy, cho đến rốt ráo tất sẽ thành Phật.

Bấy giờ, có thần Thân chúng tên là Liên Hoa Pháp Đức và Diệu Hoa Quang Minh với vô lượng chư Thần vây quanh sau trước, ra khỏi đạo tràng dừng ở không trung, phía trước Đồng tử Thiện Tài, dùng âm thanh vi diệu ca ngợi phu nhân Ma-da.

Lúc này, Phu nhân Ma-da, từ nơi đôi hoa tai phóng ra lưới ánh sáng có vô lượng sắc tướng chiếu khắp vô biên thế giới của chư Phật, khiến cho Thiện Tài thấy tất cả chư Phật nơi cõi nước khắp mười phương.

Lưới ánh sáng đó đi quanh bên phải thế gian giáp một vòng rồi xoay về nhập vào đỉnh đầu của Đồng tử Thiện Tài, cho đến vào khắp lỗ chân lông trên thân Thiện Tài khiến đồng tử liền chứng được mắt ánh sáng thanh tịnh lìa hẳn tất cả tối tăm ngu si, được mắt lìa mọi che chắn có thể thấu tỏ tánh của tất cả chúng sinh, được mắt Ly cấu uế, có thể quán tất cả môn pháp tánh, được mắt tuệ thanh tịnh, có thể quán xét tánh nơi tất cả cõi Phật, được mắt Tỳ-lô-giá-na, thấy rõ Pháp thân của Phật, được mắt ánh sáng tỏa khắp vì thấy thân Phật bình đẳng chẳng nghĩ bàn, được mắt sáng vô ngại, quán sát tất cả sự thành hoại của hết thảy biển cõi, được mắt chiếu soi khắp vì

thấy Phật nơi mười phương khởi đại phương tiện chuyển chánh pháp luân, được mắt thấy biết khắp vì thấy tất cả cõi chư Phật xuất thế.

Bấy giờ, có Quỷ vương La-sát giữ việc bảo vệ pháp đường của Bồ-tát, tên là Thiện Nhãn, cùng với quyến thuộc một vạn La-sát, ở tại không trung dùng những hoa đẹp tung rải trên mình Thiện Tài và nói:

–Này thiện nam! Bồ-tát thành tựu mười pháp thì được thân cận chư Thiện tri thức. Đó là:

–Tâm thanh tịnh rời những dua nịnh phỉnh dối. Đại bi bình đẳng thâu tóm khắp chúng sinh, biết các chúng sinh không có thật. Hướng đến Nhất thiết trí tâm không thoái chuyển. Dùng sức tin hiểu vào khắp tất cả đạo tràng của Phật. Được mắt tuệ thanh tịnh biết rõ tánh của các pháp tánh. Đại từ bình đẳng che chở khắp chúng sinh. Dùng ánh sáng trí làm rỗng những cảnh vọng. Dùng mưa cam lộ làm mát nẻo sinh tử nóng bức. Dùng mắt soi suốt các pháp. Tâm thường tùy thuận chư Thiện tri thức.

Lại nữa này thiện nam! Bồ-tát thành tựu mười môn Tam-muội thì thường hiện thấy chư Thiện tri thức. Đó là: Tam-muội thanh tịnh luân pháp không. Tam-muội quán sát biển mười phương. Tam-muội đối với tất cả cảnh giới chẳng rời bỏ, chẳng tổn giảm. Tam-muội thấy khắp tất cả Phật xuất thế. Tam-muội nhóm chứa tất cả tạng công đức. Tam-muội tâm chẳng hề lìa bỏ Thiện tri thức. Tam-muội thường thấy tất cả Thiện tri thức sinh công đức của Phật. Tam-muội thường chẳng rời tất cả Thiện tri thức. Tam-muội thường cúng dường tất cả Thiện tri thức. Tam-muội thường không tạo lỗi lầm ở chỗ tất cả Thiện tri thức.

Này thiện nam! Bồ-tát thành tựu mười môn Tam-muội này thì thường được thân cận chư Thiện tri thức. Lại được môn Tam-muội Thiện tri thức chuyển tất cả pháp luân của Phật. Được môn Tam-muội này rồi thì đều biết chư Phật thể tánh bình đẳng, gặp Thiện tri thức mọi nơi.

Thiện Tài ngước nhìn lên không trung, thưa:

–Lành thay! Lành thay! Ông vì thương xót thâu nhận tôi mà dùng phương tiện dạy cho tôi pháp thấy Thiện tri thức.

Xin ông vì tôi mà chỉ bảo làm thế nào đến chốn Thiện tri thức? Tìm Thiện tri thức ở chỗ nào?

Quỷ Vương La-sát nói:

–Này thiện nam! Ông nên đảnh lễ khắp mười phương để cầu Thiện tri thức. Nên chánh niệm tư duy về tất cả cảnh giới để cầu Thiện tri thức. Nên dũng mãnh tự tại du hành khắp mười phương để cầu Thiện tri thức. Nên quán thân quán tâm như mộng như ảnh để cầu Thiện tri thức.

Thiện Tài y lời làm theo, tức thì thấy hoa sen báu lớn từ nơi đất vọt lên: Cọng bằng kim cang, diệu bảo làm gương, ma-ni làm cánh, ngọc báu ánh sáng làm đài, hương báu nhiều màu làm tua, vô số lưới báu giăng che phía trên.

Trên đài sen báu ấy có lầu gác tên là Phổ nạp thập phương pháp giới tạng, đẹp đẽ trang nghiêm. Nền bằng kim cang, ngàn cột ngay hàng đều bằng châu ma-ni. Vách bằng vàng Diêm-phù-đàn. Bốn mặt buông thả những chuỗi ngọc. Thềm bậc lan can trang nghiêm giáp vòng.

Trong lầu gác có tòa hoa sen báu Như ý, nghiêm sức với những châu báu, lan can báu y báu xen lẫn, trướng báu, lưới báu che phủ bên trên. Những phướn lụa báu buông rũ bốn phía. Gió nhẹ thổi lay phóng ra ánh sáng, phát ra âm thanh vang khắp chốn. Trong tràng hoa báu tuôn những hoa đẹp, trong lục lạc báu phát ra âm thanh hay, trong cửa báu buông xuống những chuỗi ngọc, trong thân ma-ni tiết ra nước thơm, trong miệng voi báu xuất bày lưới hoa sen, trong miệng sư tử báu tuôn ra mây diệu hương, luân báu Phạm hình phát ra tiếng vui, linh báu kim cang phát ra tiếng đại nguyện của Bồ-tát, trong tràng bảo nguyệt xuất hiện hình hóa Phật, tịnh tạng bảo vương hiện hình Phật thọ sinh tuần tự ba đời. Nhật tạng ma-ni phóng ra ánh sáng lớn chiếu khắp tất cả cõi Phật nơi mười phương. Ma-ni bảo vương phóng ra ánh sáng viên mãn của tất cả chư Phật. Tỳ-lô-giá-na ma-ni bảo vương nổi mây vật cúng dường để dâng hiến tất cả chư Phật Như Lai. Như ý châu vương niệm niệm thị hiện thần biến của Phổ Hiền sung mãn pháp giới. Tu-di bảo vương xuất hiện cung điện trời, trong đó chư Thiên nữ dùng diệu âm ca tụng công đức vi diệu

chẳng thể nghĩ bàn của Đức Như Lai.

Xung quanh tòa báu này lại có vô lượng tòa báu. Phu nhân Ma-da hiện thân tịnh sắc ngồi trên tòa báu lớn ấy. Đó là sắc thân siêu vượt ba cõi, vì đã thoát khỏi tất cả loài, các cõi.

Sắc thân tùy sở thích của tâm, vì với tất cả thế gian không chấp trước. Sắc thân cùng khắp, vì bằng số tất cả chúng sinh. Sắc thân không gì sánh, vì làm cho tất cả chúng sinh diệt trừ kiến chấp điên đảo. Sắc thân vô lượng thứ, vì tùy tâm của chúng sinh mà thị hiện. Sắc thân vô biên tướng, vì hiện khắp những hình tướng. Sắc thân đối hiện khắp nơi, vì dùng đại tự tại để thị hiện. Sắc thân giáo hóa tất cả, vì tùy chỗ thích ứng mà thị hiện. Sắc thân hằng thị hiện, vì tận cùng cõi chúng sinh mà vẫn vô tận. Sắc thân không đi, vì đối với tất cả loài vẫn không diệt. Sắc thân không đến, vì đối với tất cả thế gian vẫn không sinh. Sắc thân bất sinh, vì không sinh khởi. Sắc thân bất diệt vì rời mọi nẻo ngữ ngôn. Sắc thân chẳng phải thật, vì được như thật. Sắc thân chẳng phải hư, vì tùy thế gian mà hiện. Sắc thân không, vì lìa hẳn sinh diệt. Sắc thân chẳng hoại, vì pháp tánh không hoại. Sắc thân vô tướng, vì dứt đường ngôn ngữ. Sắc thân một tướng, vì lấy vô tướng làm tướng. Sắc thân như hình tượng, vì tùy tâm ứng hiện. Sắc thân như huyễn, vì từ trí huyễn sinh ra. Sắc thân như sóng nắng, vì chỉ do tưởng mà còn. Sắc thân như ảnh, vì tùy nghiệp hiện sinh. Sắc thân như mộng, vì tùy tâm mà hiện. Sắc thân pháp giới, vì tánh tịnh như hư không. Sắc thân đại Bi, vì thường cứu giúp chúng sinh. Sắc thân vô ngại, vì niệm niệm hiện bày cùng khắp pháp giới. Sắc thân vô biên, vì làm tịnh khắp tất cả chúng sinh. Sắc thân vô lượng, vì siêu xuất tất cả ngữ ngôn. Sắc thân không trụ, vì nguyện độ tất cả thế gian. Sắc thân không xứ, vì hằng hóa độ chúng sinh không thôi dứt. Sắc thân không sinh, vì từ nguyện huyễn làm thành. Sắc thân không gì hơn, vì siêu vượt các thế gian. Sắc thân như thật, vì từ tâm định hiện ra. Sắc thân chẳng sinh, vì tùy nghiệp của chúng sinh mà xuất hiện. Sắc thân châu như ý, vì thỏa mãn khắp tất cả nguyện cầu của chúng sinh. Sắc thân không phân biệt, vì chỉ tùy theo chúng sinh phân biệt mà khởi. Sắc thân lìa phân biệt, vì tất cả chúng sinh chẳng biết được. Sắc thân vô tận, vì tận cùng ngằn mé sinh tử của

các chúng sinh. Sắc thân thanh tịnh, vì đồng với Như Lai không phân biệt.

Thân như vậy chẳng phải thuộc về sắc, vì sắc tướng như ảnh tượng cả. Chẳng phải thọ, vì đã diệt hẳn khổ thọ của thế gian. Chẳng phải tưởng, vì chỉ tùy theo tưởng của chúng sinh mà hiện. Chẳng phải hành, vì nương theo nghiệp như huyễn mà thành tựu. Chẳng phải thức, vì là nguyện trí của Bồ-tát là không, vô tánh, vì ngữ ngôn của tất cả chúng sinh đều dứt, vì đã thành tựu thân tịch diệt.

Bấy giờ, Đồng tử Thiện Tài lại thấy Phu nhân Ma-da tùy theo sở thích nơi tâm của các chúng sinh mà hiện bày sắc thân hơn hẳn tất cả thế gian.

Đó là hoặc hiện thân hơn hẳn thân Thiên nữ nơi cõi trời Tha hóa tự tại, cho đến hơn hẳn thân thiên nữ nơi cõi Tứ Thiên vương. Hoặc hiện thân hơn hẳn thân Long nữ, cho đến hơn hẳn thân nữ nhân nơi cõi người.

Hiện vô lượng sắc thân như vậy để tạo lợi ích cho chúng sinh, nhóm họp tất cả pháp trợ đạo Nhất thiết trí, hành bình đẳng bố thí Ba-la-mật, đại Bi che chở khắp tất cả thế gian, xuất sinh vô lượng công đức của Như Lai, tu tập tăng trưởng tâm Nhất thiết trí, quán sát tư duy về thật tánh của các pháp, được biển nhẫn sâu xa đủ các môn định, an trụ cảnh giới của bình đẳng Tam-muội, được định Như Lai, viên mãn ánh sáng, làm khô cạn biển lớn phiền não của chúng sinh, tâm thường chánh định chưa từng loạn động, hằng chuyển pháp luân thanh tịnh bất thoái, khéo biết rõ tất cả Phật pháp, luôn dùng trí tuệ quán xét thật tướng của pháp, chiêm ngưỡng chư Như Lai không nhàm chán, biết Phật ba đời thứ lớp xuất thế, thấy Tam-muội của Phật thường hiện tiền, thấu rõ Như Lai xuất hiện nơi đời, vô lượng vô số những đạo thanh tịnh, đi vào cảnh giới hư không của Phật, giáo hóa khắp chúng sinh, đều theo tâm họ để điều phục thành tựu, nhập Pháp thân vô lượng thanh tịnh của Phật, thành tựu về đại nguyện, làm nghiêm tịnh cõi Phật, rốt ráo hóa độ tất cả chúng sinh, tâm luôn vào khắp cảnh giới của chư Phật, xuất sinh thần lực tự tại của Bồ-tát, đã được Pháp thân thanh tịnh vô nhiễm mà thường thị hiện vô lượng sắc thân, xô dẹp tất cả tà lực của ma, thành sức đại thiện căn, xuất

sinh sức mạnh của chánh pháp, đầy đủ các lực của Phật, được sức tự tại của chư Bồ-tát, mau chóng tăng trưởng sức của Nhất thiết trí, được ánh sáng của trí Phật chiếu khắp tất cả, biết hết biển tâm của vô lượng chúng sinh, với sự hiểu biết, ý muốn đủ các thứ sai biệt, thân đó hiện khắp biển cõi nơi mọi chốn, biết rõ tướng thành hoại của các cõi, dùng mắt rộng lớn thấy biển mười phương, dùng trí châu biến hiện bày biển ba đời, thân phụng sự khắp tất cả biển Phật, tâm luôn thâu nạp tất cả biển pháp, tu tập tất cả công đức của Như Lai, xuất sinh tất cả trí tuệ của Bồ-tát, thường thích quán sát tất cả Bồ-tát từ lúc mới phát tâm cho đến lúc thành tựu đạo đã tu, thường siêng bảo vệ cho tất cả chúng sinh, thường thích tán dương công đức của chư Phật, nguyện làm mẹ của tất cả Bồ-tát.

Thiện Tài thấy phu nhân Ma-da hiện các môn phương tiện nhiều như số vi trần của cõi Diêm-phù-đề như vậy, đúng như số thân của phu nhân Ma-da đã hiện, Thiện Tài cũng tự hiện bao nhiêu thân ở trước tất cả phu nhân Ma-da, cung kính lễ bái, tức thời Thiện Tài chứng được vô lượng vô số môn Tam-muội, phân biệt quán sát tu hành, hội nhập.

Sau khi xuất định, Thiện Tài đi quanh bên phải phu nhân Ma-da và quyến thuộc của phu nhân, đứng chắp tay thưa:

–Bạch Thánh giả! Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi dạy tôi phát tâm Bồ-đề vô thượng, cầu Thiện tri thức để

thân cận cúng dường.

Ở chỗ mỗi vị Thiện tri thức, tôi đều đến phụng sự lãnh hội đầy đủ và lần lượt đến đây. Xin Thánh giả vì tôi mà dạy bảo: Bồ-tát làm thế nào học hạnh Bồ-tát để được thành tựu?

Phu nhân Ma-da nói:

–Này thiện nam! Ta đã thành tựu môn giải thoát Đại nguyện trí huyễn của Bồ-tát, do đó ta thường làm mẹ của Bồ-tát.

Này thiện nam! Như ta ở tại cung vua Tịnh Phạn nơi thành Ca-tỳ-la này, từ hông bên phải sinh Thái tử Tất-đạt, hiện thần biến tự tại chẳng thể nghĩ bàn.

Như vậy cho đến tận cùng biển thế giới này, tất cả Như Lai Tỳ-lô-giá-na đều vào thân ta mà thị hiện thần biến đản sinh tự tại.

Lại, này thiện nam! Lúc ta ở cung vua Tịnh Phạn, lúc Bồ-tát

sắp hạ sinh, ta thấy thân của Bồ-tát, nơi mỗi mỗi lỗ chân lông đều phóng ra ánh sáng tên là Nhất thiết Như Lai thọ sinh công đức luân. Mỗi lỗ chân lông đều hiện bày việc Bồ-tát thọ sinh trang nghiêm nhiều như số vi trần của vô số cõi Phật. Những ánh sáng đó thảy đều chiếu khắp tất cả thế giới, rồi nhập vào đỉnh của ta và khắp các lỗ chân lông.

Lại trong ánh sáng ấy hiện hết danh hiệu, sự thọ sinh, thần biến, cung điện, quyến thuộc, năm dục tự vui của Bồ-tát.

Trong ánh sáng lại thấy Bồ-tát xuất gia, đến đạo tràng thành Đẳng chánh giác, ngồi nơi tòa Sư tử, chúng Bồ-tát vây quanh, các vua chúa cúng dường, vì đại chúng mà chuyển pháp luân.

Lại thấy Đức Như Lai thuở xưa, lúc tu đạo Bồ-tát, cung kính cúng dường chư Phật, phát tâm Bồ-đề, làm nghiêm tịnh cõi Phật, niệm niệm thị hiện vô lượng hóa thân khắp tất cả thế giới nơi mười phương, cho đến cuối cùng nhập Niết-bàn. Tất cả những sự như vậy đều thấy rõ cả.

Này thiện nam! Lúc ánh sáng ấy vào thân ta, tuy vóc dáng của thân ta chẳng hơn trước, nhưng thật ra thì đã vượt hẳn thế gian. Vì sao? Vì lúc đó, thân ta lượng đồng hư không, đều có thể dung chứa những cung điện trang nghiêm của Bồ-tát nơi mười phương thọ sinh.

Khi Bồ-tát từ cung trời Đâu-suất sắp giáng thần, có số Bồ-tát nhiều như số vi trần nơi mười cõi Phật đều cùng Bồ-tát đồng nguyện, đồng hạnh, đồng thiện căn, đồng trang nghiêm, đồng giải thoát, đồng trí tuệ, các địa, các lực, Pháp thân, sắc thân, cho đến đồng hạnh nguyện thần thông của Phổ Hiền. Số Bồ-tát này cùng vây quanh sau trước.

Lại có tám vạn Long vương và tất cả vị Thế Chủ, nương theo cung điện của mình đều đến cúng dường.

Bấy giờ, Bồ-tát dùng sức thần thông cùng chư Bồ-tát quyến thuộc hiện bày khắp tất cả cung trời Đâu-suất. Trong mỗi mỗi cung trời đều hiện hình tượng thọ sinh trong cõi Diêm-phù-đề ở tất cả thế giới nơi mười phương, phương tiện giáo hóa vô lượng chúng sinh, khiến chư Bồ-tát lìa mọi sự biếng trễ, không chấp trước.

Lại dùng thần lực phóng ra ánh sáng lớn chiếu khắp thế gian,

phá trừ những tối tăm, diệt hết những khổ não, làm cho các chúng sinh đều biết những hành nghiệp đã có từ đời trước, hầu thoát hẳn đường ác.

Lại vì cứu giúp tất cả chúng sinh nên hiện ra trước họ, để hiện bày những thần biến.

Bồ-tát đã hiện ra những sự kỳ diệu như vậy, rồi cùng quyến thuộc đến nhập vào thân của ta.

Chư Bồ-tát ấy ở trong bụng ta du hành tự tại, hoặc dùng đại thiên thế giới làm một bước, cho đến dùng số thế giới nhiều như số vi trần của vô số cõi Phật làm một bước. Lại, trong mỗi mỗi niệm, chúng hội Bồ-tát ở chỗ chư Phật Như Lai trong vô số tất cả thế giới nơi mười phương, cùng Tứ Thiên vương, Tam thập tam thiên cho đến các Phạm thiên vương ở cõi Sắc, muốn thấy thần biến của Bồ-tát ở trong thai mẹ để cung kính cúng dường, nghe nhận chánh pháp đều vào thân của ta.

Dù trong bụng của ta đều có thể dung nạp tất cả chúng hội như vậy, mà thân ta vẫn không lớn thêm, cũng chẳng chật hẹp. Chư Bồ-tát đều tự thấy mình ở nơi đạo tràng chúng hội thanh tịnh trang nghiêm.

Này thiện nam! Như trong châu Diêm-phù-đề nơi bốn châu thiên hạ này, Bồ-tát thọ sinh, ta làm mẹ, thì trong tất cả trăm ức châu Diêm-phù-đề nơi bốn châu thiên hạ khắp đại thiên thế giới cũng đều như vậy, nhưng thân của ta đây xưa nay không hai, chẳng phải ở một xứ, chẳng phải ở nhiều xứ. Vì sao? Vì ta đã tu môn giải thoát đại nguyện trí huyễn trang nghiêm của Bồ-tát.

Này thiện nam! Như Đức Thế Tôn hiện nay, ta làm mẹ của Thế Tôn, vô lượng chư Phật thuở xưa ta cũng làm mẹ như vậy.

Này thiện nam! Thuở xưa, ta từng làm thần chủ ao hoa sen. Bấy giờ, có Bồ-tát bỗng nhiên hóa sinh nơi gương sen, ta liền bồng ẵm, săn sóc nuôi nấng tất cả thế gian đều cùng gọi ta là mẹ của Bồ-tát.

Lại, thuở xưa, ta từng làm Thần chủ Bồ-đề tràng, bấy giờ, có Bồ-tát bỗng nhiên hóa sinh trong tâm của ta, người đời cũng gọi ta là mẹ của Bồ-tát.

Này thiện nam! Có vô lượng Bồ-tát thọ thân sau cùng, theo phương tiện thị hiện thọ sinh nơi thế giới này, ta đều làm mẹ của các Bồ-tát ấy.

Này thiện nam! Như ở thế giới Ta-bà này, trong Hiền kiếp, thời quá khứ Đức Phật Câu-lưu-tôn, Phật Câu-na-hàm Mâu-ni, Phật Ca-diếp và nay là Phật Thích-ca Mâu-ni, khi thị hiện thọ sinh, ta đều làm mẹ. Đời vị lai, Bồ-tát Di-lặc từ cung trời Đâu-suất, lúc sắp giáng thần, phóng ra ánh sáng lớn chiếu khắp pháp giới, thị hiện thần biến thọ sinh đối với hết thảy các chúng Bồ-tát cùng chốn nhân gian sinh nơi tộc họ lớn, điều phục chúng ta, ta cũng sẽ làm mẹ.

Kế đó, theo thứ tự, có Phật Sư Tử, Phật Pháp Tràng, Phật Thiên nhãn, Phật Tịnh Hoa, Phật Hoa Đức, Phật Đề-xá, Phật Phất-sa, Phật Thiên Y, Phật Kim Cang, Phật Ly Cấu, Phật Nguyệt Quang, Phật Trì Cự, Phật Danh Xưng, Phật Kim Cang Thuẫn, Phật Thanh Tịnh Nghĩa, Phật Cám Thân, Phật Đáo Bỉ Ngạn, Phật Bảo Diệm Sơn, Phật Trì Minh, Phật Liên Hoa Đức, Phật Danh Xưng, Phật Vô Lượng Công Đức, Phật Tối Thắng Đăng, Phật Trang Nghiêm Thân, Phật Thiện Oai Nghi, Phật Từ Đức, Phật Vô Trụ, Phật Đại Oai Quang, Phật Vô Biên Âm, Phật Thắng Oán Địch, Phật Ly Nghi Hoặc, Phật Thanh Tịnh, Phật Đại Quang, Phật Tịnh Tâm, Phật Vân Đức, Phật Trang Nghiêm Đỉnh Kế, Phật Thọ Vương, Phật Bảo Đăng, Phật Hải Tuệ, Phật Diệu Bảo, Phật Hoa Quang, Phật Mãn Nguyện, Phật Đại Tự Tại, Phật Diệu Đức Vương, Phật Tối Tôn Thắng, Phật Chiên-đàn Vân, Phật Cám Nhãn, Phật Thắng Tuệ, Phật Quán sát Tuệ, Phật Xí Thạnh Vương, Phật Kiên Cố Tuệ, Phật Tự Tại Danh, Phật Sư Tử Vương, Phật Tự Tại, Phật Tối Thắng Đỉnh, Phật Kim Cang Trí Sơn, Phật Diệu Đức Tạng, Phật Bảo Võng Nghiêm Thân, Phật Thiện Tuệ, Phật Tự Tại Thiên, Phật Đại Thiên Vương, Phật Vô Y Đức, Phật Thiện Thí, Phật Diệm Tuệ, Phật Thủy Thiên, Phật Đắc Thượng Vị, Phật Xuất Sinh Vô Thượng Công Đức, Phật Tiên Nhân Thị Vệ, Phật Tùy Thế Ngữ Ngôn, Phật Công Đức Tự Tại Tràng, Phật Quang Tràng, Phật Quán Thân, Phật Diệu Thân, Phật Hương Diệm, Phật Kim Cang Bảo Nghiêm, Phật Hỷ Nhãn, Phật Ly Dục, Phật Cao Đại Thân, Phật Tài Thiên, Phật Vô Thượng Thiên, Phật

Thuận Tịch Diệt, Phật Trí Giác, Phật Diệt Tham, Phật Đại Diệm Vương, Phật Tịch Chư Hữu, Phật Tỳ-xá-khư Thiên, Phật Kim Cang Sơn, Phật Trí Diệm Đức, Phật An Ổn, Phật Sư Tử Xuất Hiện, Phật Viên Mãn Thanh Tịnh, Phật Thanh Tịnh Hiền, Phật Đệ Nhất Nghĩa, Phật Bách Quang Minh, Phật Tối Tăng Thượng, Phật Thâm Tự Tại, Phật Đại Địa Vương, Phật Trang Nghiêm Vương, Phật Giải Thoát, Phật Diệu Âm, Phật Thù Thắng, Phật Tự Tại, Phật Vô Thượng Y Vương, Phật Công Đức Nguyệt, Phật Vô Ngại Quang, Phật Công Đức Tụ, Phật Nguyệt Hiện, Phật Nhật Thiên, Phật Xuất Chư Hữu, Phật Dũng Mãnh Danh Xưng, Phật Quang Minh Môn, Phật Ta La Vương, Phật Tối Thắng, Phật Dược Vương, Phật Bảo Thắng, Phật Kim Cang Tuệ, Phật Vô Năng Thắng, Phật Vô Năng Ánh Tế, Phật Chúng Hội Vương, Phật Đại Danh Xưng, Phật Mẫn Trì, Phật Vô Lượng Quang, Phật Đại Nguyện Quang, Phật Pháp Tự Tại Bất Hư, Phật Bất Thoái Địa, Phật Tịnh Thiên, Phật Thiện Sư, Phật Kiên Cố Khổ Hạnh, Phật Nhất Thiết Thiện Hữu, Phật Giải Thoát Âm, Phật Du Hý Vương, Phật Diệt Tà Khúc, Phật Chiêm Bặc Tịnh Quang, Phật Cụ Chúng Đức, Phật Tối Thắng Nguyệt, Phật Chấp Minh Cự, Phật Thù Diệu Thân, Phật Bất Khả Thuyết, Phật Tối Thanh Tịnh, Phật Hữu An Chúng Sinh, Phật Vô Lượng Quang, Phật Vô Úy Âm, Phật Thủy Thiên Đức, Phật Bất Động Tuệ Quang, Phật Hoa Thắng, Phật Nguyệt Diệm, Phật Bất Thoái Tuệ, Phật Ly Ái, Phật Vô Trước Tuệ, Phật Tập Công Đức Uẩn, Phật Diệt Ác Thú, Phật Phổ Tán Hoa, Phật Sư Tử Hống, Phật Đệ Nhất Nghĩa, Phật Vô Ngại Kiến, Phật Phá Tha Quân, Phật Bất Trước Tướng, Phật Ly Phân Biệt Hải, Phật Đoan Nghiêm Hải, Phật Tu-di Sơn, Phật Vô Trước Trí, Phật Vô Biên Tòa, Phật Thanh Tịnh Trụ, Phật Tùy Sư Hành, Phật Tối Thượng Thí, Phật Thường Nguyệt, Phật Nhiêu Ích Vương, Phật Bất Động Tụ, Phật Phổ Nhiếp Thụ, Phật Nhiêu Ích Tuệ, Phật Trì Thọ, Phật Vô Diệt, Phật Cụ Túc Danh Xưng, Phật Đại Oai Lực, Phật Chủng Chủng Sắc Tướng, Phật Vô Tướng Tuệ, Phật Bất Động Thiên, Phật Diệu Đức Nan Tư, Phật Mãn Nguyệt, Phật Giải Thoát Nguyệt, Phật Vô Thượng Vương, Phật Hy Hữu Thân, Phật Phạm Cúng Dường, Phật Bất Thuấn, Phật Thuận Tiên Cổ, Phật Tối Thượng Nghiệp, Phật

Thuận Pháp Trí, Phật Vô Thắng Thiên, Phật Bất Tư Nghì Công Đức Quang, Phật Tùy Pháp Hành, Phật Vô Lượng Hiền, Phật Phổ Tùy Thuận Tự Tại, Phật Tối Tôn Thiên, cho đến Đức Như Lai Lâu Chí sẽ thành Phật trong Hiền kiếp nơi thế giới Ta-bà này, ta đều làm mẹ của các vị.

Cũng như biển thế giới ở cõi đại thiên thế giới này, vô lượng thế giới ở mười phương, trong tất cả kiếp, những bậc tu hành hạnh nguyện Phổ hiền để hóa độ chúng sinh, ta đều tự thấy thân mình làm mẹ của các vị.

Đồng tử Thiện Tài bạch:

–Thánh giả được môn giải thoát ấy đến nay là bao nhiêu thời gian?

Phu nhân Ma-da nói:

–Này thiện nam! Thuở xưa, trải qua vô số kiếp, chẳng phải đạo nhãn thần thông của bậc Bồ-tát thọ thân sau cùng có thể biết được, có kiếp tên là Tịnh quang, thế giới tên là Tu-di đức, tuy có các núi và năm loại ở xen lẫn, nhưng cõi đó do những chất báu tạo thành, thanh tịnh trang nghiêm không có sự nhơ uế, xấu xí. Cõi đó có ngàn ức bốn châu thiên hạ, trong ấy có một bốn châu thiên hạ tên là Sư tử tràng, gồm có tám mươi ức vương thành, vương thành chính tên là Tự tại tràng, là kinh dô của Chuyển luân vương Đại Oai Đức.

Phía Bắc vương thành Tự tại tràng, có một đạo tràng tên là Mãn nguyệt quang minh. Thần chủ đạo tràng này tên Từ Đức.

Bấy giờ, có Bồ-tát tên là Ly Cấu Tràng ngồi nơi đạo tràng này sắp thành tựu đạo quả Chánh đẳng Chánh giác.

Có một ma ác tên là Kim Sắc Quang cùng với vô số quyến thuộc đi đến chỗ Bồ-tát.

Chuyển luân vương Đại Oai Đức đã được thần thông tự tại của Bồ-tát, biến hóa binh chúng đông hơn quân ma vây quanh đạo tràng, khiến quân ma sợ hãi tự tan rã. Do đó, Bồ-tát Ly Cấu Tràng thành tựu Chánh giác vô thượng.

Khi ấy, Thần đạo tràng thấy sự việc trên đây, tâm hoan hỷ vô lượng, đối với Chuyển luân vương tưởng như là con trai của mình, đối trước Phật phát nguyện: “Chuyển luân vương này chẳng luận

sinh nơi chỗ nào, tôi nguyện đều làm mẹ của Vương cho đến khi Vương thành Phật”.

Sau khi phát nguyện, nơi đạo tràng ấy, Thần lại từng cúng dường mười triệu Đức Phật.

Này thiện nam! Thần chủ đạo tràng thuở xưa ấy, chính là tiền thân của ta.

Chuyển luân vương Đại Oai Đức là tiền thân của Đức Như Lai Tỳ-lô-giá-na.

Từ lúc ta phát nguyện ấy, Đức Như Lai Tỳ-lô-giá-na, phàm thọ sinh ở xứ nào, cõi nào, tu hạnh Bồ-tát, gieo trồng các thiện căn, giáo hóa chúng sinh, cho đến thị hiện thân sau cùng, mỗi niệm khắp tất cả thế giới, thị hiện thần biến Bồ-tát thọ sinh, luôn làm con trai của ta, ta cũng luôn làm mẹ của Bồ-tát.

Này thiện nam! Vô lượng chư Phật ở quá khứ và hiện tại trong mười phương thế giới, lúc sắp thành tựu đạo quả Đẳng chánh giác, đều từ nơi rốn phóng ra ánh sáng lớn chiếu đến thân ta cùng cung điện của ta ở, nên thân sau cùng của các vị, ta đều làm mẹ.

Này thiện nam! Ta chỉ biết mỗi môn giải thoát Đại nguyện trí huyễn này của Bồ-tát. Còn như chư Đại Bồ-tát có đủ tạng đại bi giáo hóa chúng sinh thường không nhàm chán, dùng sức tự tại nơi mỗi mỗi lỗ chân lông thị hiện thần biến của vô lượng chư Phật, thì ta làm sao biết hết được, nói hết được hạnh công đức đó.

Này thiện nam! Nơi cõi trời Đao-lợi thuộc thế giới này, có Thiên vương tên là Chánh Niệm. Thiên vương có người con gái tên là Thiên Chủ Quang. Ông nên đến đó hỏi Bồ-tát làm thế nào học hạnh Bồ-tát, tu đạo Bồ-tát?

Đồng tử Thiện Tài nhận lời chỉ dạy, cúi đầu kính lễ phu nhân Ma-da, đi quanh vô số vòng, luyến mộ chiêm ngưỡng, rồi từ tạ ra đi.

Đồng tử Thiện Tài đến Thiên cung Đao-lợi, đảnh lễ nơi chân Thiên nữ Thiên Chủ Quang, đi quanh nhiều vòng rồi chắp tay đứng trước, thưa:

–Thánh giả! Tôi đã phát tâm Bồ-đề vô thượng nhưng chưa biết Bồ-tát làm thế nào học hạnh Bồ-tát, làm thế nào tu đạo Bồ-tát?

Tôi nghe Thánh giả khéo có thể dạy bảo, xin chỉ dạy cho.

Thiên nữ nói:

–Này thiện nam! Ta được môn giải thoát của Bồ-tát tên là Vô Ngại niệm thanh tịnh trang nghiêm.

Này thiện nam! Ta dùng diệu lực của môn giải thoát này, nghĩ nhớ về quá khứ có một kiếp sau cùng tên là Thanh liên hoa, trong kiếp ấy, ta cúng dường hằng hà sa số chư Phật Như Lai.

Chư Như Lai ấy từ khi mới xuất gia, ta đều săn sóc, kính thờ, cúng dường, kiến tạo Tăng-già-lam, sắm sửa đủ các vật dụng. Lại, lúc chư Phật ấy làm Bồ-tát ở thai mẹ, lúc đản sinh, lúc đi bảy bước, lúc nói năng, lúc làm đồng tử ở tại vương cung, lúc đến cội Bồ-đề thành Đẳng chánh giác, lúc chuyển pháp luân, hiện thần biến giáo hóa điều phục chúng sinh, tất cả sự việc cho đến khi pháp tận, ta đều ghi nhớ rõ không sai sót.

Ta lại nhớ kiếp quá khứ tên là Thiện địa, trong kiếp ấy ta cúng dường chư Phật Như Lai nhiều như số cát của mười sông Hằng.

Ta lại nhớ kiếp quá khứ tên là Diệu đức, trong kiếp ấy ta cúng dường chư Phật Như Lai nhiều như số vi trần của một cõi Phật.

Ta lại nhớ kiếp quá khứ tên là Vô sở đắc, trong kiếp ấy ta cúng dường tám mươi bốn ức trăm ngàn triệu chư Phật Như Lai.

Ta lại nhớ kiếp quá khứ tên là Thiện quang, trong kiếp ấy ta cúng dường chư Phật Như Lai nhiều như số vi trần của cõi Diêm-phù-đề.

Ta lại nhớ kiếp quá khứ tên là Vô lượng quang, trong kiếp ấy ta cúng dường chư Phật Như Lai nhiều như số cát của mười sông Hằng.

Ta lại nhớ kiếp quá khứ tên là Tối thắng đức, trong kiếp ấy ta cúng dường chư Phật Như Lai nhiều như số cát của một sông Hằng.

Ta lại nhớ kiếp quá khứ tên là Thiện bi, trong kiếp ấy ta cúng dường chư Phật Như Lai nhiều như số cát của tám mươi sông Hằng.

Ta lại nhớ kiếp quá khứ tên là Thắng du, trong kiếp ấy ta cúng dường chư Phật Như Lai nhiều như số cát của sáu mươi sông Hằng.

Ta lại nhớ kiếp quá khứ tên là Diệu nguyệt, trong kiếp ấy ta cúng dường chư Phật Như Lai nhiều như số cát của bảy mươi sông Hằng.

Này thiện nam! Ghi nhớ số kiếp quá khứ nhiều như số cát sông Hằng như vậy ta thường chẳng rời bỏ chư Phật Như Lai Chánh Đẳng Giác.

Ở chỗ chư Như Lai như vậy, ta nghe môn giải thoát của Bồ-tát Vô Ngại niệm thanh tịnh trang nghiêm này, thọ trì, tu hành chẳng hề quên mất.

Những kiếp trước như vậy có bao nhiêu Đức Như Lai từ lúc mới làm Bồ-tát cho đến pháp tận, tất cả sự việc của chư Phật đã làm, ta dùng sức của môn giải thoát thanh tịnh trang nghiêm, đều ghi nhớ rõ ràng như hiện trước mắt và luôn giữ gìn, tùy thuận tuân hành không hề bỏ phế.

Này thiện nam! Ta chỉ biết mỗi môn giải thoát Vô ngại niệm thanh tịnh trang nghiêm này. Còn như chư Đại Bồ-tát ra khỏi đêm sinh tử, sáng suốt rời hẳn si tối, chưa từng mê chấp, tâm không bị che ngăn, thân luôn khinh an, thanh tịnh, biết rõ tánh các pháp, thành tựu về mười Lực, khai ngộ chúng sinh, thì ta làm thế nào biết hết được, nói được hạnh công đức đó.

Này thiện nam! Nơi thành Ca-tỳ-la có thần trẻ tuổi tên là Biến Hữu. Ông nên đến đó hỏi Bồ-tát làm thế nào học hạnh Bồ-tát, tu đạo Bồ-tát?

Nhờ nghe pháp, Đồng tử Thiện Tài vô cùng vui mừng phấn khích, thiện căn tự nhiên thêm lớn rộng chẳng thể nghĩ bàn, bèn đảnh lễ nơi chân Thiên nữ Thiên Chủ Quang, đi quanh vô số vòng, rồi từ tạ ra đi.

Thiện Tài từ Thiên cung xuống, đi dần đến thành Ca-tỳ-la, chỗ của Biến Hữu, đảnh lễ nơi chân, đi quanh nhiều vòng rồi đứng chắp tay cung kính, thưa:

–Thánh giả! Tôi đã phát tâm Bồ-đề vô thượng, nhưng chưa biết Bồ-tát làm thế nào học hạnh Bồ-tát, làm thế nào tu đạo Bồ-tát?

Tôi nghe Thánh giả khéo dạy bảo, xin chỉ dạy cho tôi. Biến Hữu nói:

–Này thiện nam! Nơi đây có đồng tử tên là Thiện Tri Chúng Nghệ, học chữ trí của Bồ-tát, ông nên đến đó hỏi.

Thiện Tài vâng lời, đến đảnh lễ đồng tử, đứng qua một bên thưa:

–Bạch Thánh giả! Tôi đã phát tâm Bồ-đề vô thượng, nhưng chưa biết Bồ-tát làm thế nào học hạnh Bồ-tát, làm thế nào tu đạo Bồ-tát?

Tôi nghe Thánh giả khéo dạy bảo, xin chỉ dạy cho tôi. Đồng tử nói:

–Này thiện nam! Ta được môn giải thoát của Bồ-tát tên là Thiện tri chúng nghệ.

Ta luôn nêu giữ những tự mẫu này:

Lúc xướng chữ A, thì nhập môn Bát-nhã ba-la-mật tên là dĩ Bồ-tát oai lực nhập không sai biệt cảnh giới. (Dùng oai lực của bồ tát nhập cảnh giới không sai biệt)

Lúc xướng chữ Đa, thì nhập môn Bát-nhã ba-la-mật tên là Vô biên sai biệt môn. (Môn vô biên sai biệt)

Lúc xướng chữ Ba, thì nhập môn Bát-nhã ba-la-mật tên là Phổ chiếu pháp giới. (Soi chiếu khắp Pháp giới)

Lúc xướng chữ Giả, thì nhập môn Bát-nhã ba-la-mật tên là Phổ luân đoạn sai biệt. (Luận đoạn đứt khắp mọi sai biệt)

Lúc xướng chữ Na, thì nhập môn Bát-nhã ba-la-mật tên là Đắc vô y vô thượng. (Đạt được sự không nương tựa vô thượng)

Lúc xướng chữ La, thì nhập môn Bát-nhã ba-la-mật tên là Ly chỗ nương tựa vô cấu. (Lìa mọi cấu nhiễm, nương tựa)

Lúc xướng chữ Đa, thì nhập môn Bát-nhã ba-la-mật tên là Bất thoái chuyển phương tiện. (Phương tiện không thoái chuyển)

Lúc xướng chữ Bà, thì nhập môn Bát-nhã ba-la-mật tên là Kim cang trường.

Lúc xướng chữ Đồ, thì nhập môn Bát-nhã ba-la-mật tên là Phổ luân. (Xoay vần khắp)

Lúc xướng chữ Sa, thì nhập môn Bát-nhã ba-la-mật tên là Hải tạng. (Tạng biển)

Lúc xướng chữ Phược, thì nhập môn Bát-nhã ba-la-mật tên là Phổ sinh an trụ. (An trụ, sinh khởi khắp)

Lúc xướng chữ Đá, thì nhập môn Bát-nhã ba-la-mật tên là Viên mãn quang. (Ánh sáng viên mãn)

Lúc xướng chữ Dã, thì nhập môn Bát-nhã ba-la-mật tên là Sai biệt tích tụ. (Tích tụ

sai biệt)

Lúc xướng chữ Sắt Trá, thì nhập môn Bát-nhã ba-la-mật tên là Phổ quang minh tức phiền não. (Ánh sáng hiện khắp dứt trừ phiền não)

Lúc xướng chữ Ca, thì nhập môn Bát-nhã ba-la-mật tên là Không sai biệt vân. (Mây không sai biệt)

Lúc xướng chữ Ta, thì nhập môn Bát-nhã ba-la-mật tên là Giáng chú đại vũ. (Tuôn xuống những trận mưa lớn)

Lúc xướng chữ Ma, thì nhập môn Bát-nhã ba-la-mật tên là Đại lưu thoan kích chúng phong tề tró. (Dòng nước lớn chảy xiết ào vọt nơi các đỉnh núi cao vút)

Lúc xướng chữ Già, thì nhập môn Bát-nhã ba-la-mật tên là Phổ an lập. (An lập khắp chốn)

Lúc xướng chữ Tha, thì nhập môn Bát-nhã ba-la-mật tên là Chân như bình đẳng tạng. (Tạng chân như bình đẳng)

Lúc xướng chữ Xả, thì nhập môn Bát-nhã ba-la-mật tên là Nhập thế gian hải thanh tịnh. (Nhập biển thế gian thanh tịnh)

Lúc xướng chữ Tỏa, thì nhập môn Bát-nhã ba-la-mật tên là Niệm nhất thiết Phật trang nghiêm.

Lúc xướng chữ Đà, thì nhập môn Bát-nhã ba-la-mật tên là Quán sát giản trạch nhất thiết pháp tụ.

(Quán sát lựa chọn tất cả pháp tụ)

Lúc xướng chữ Xa, thì nhập môn Bát-nhã ba-la-mật tên là Tùy thuận nhất thiết Phật giáo luân quang minh. (Tùy thuận ánh sáng giáo luân của tất cả chư Phật)

Lúc xướng chữ Khư, thì nhập môn Bát-nhã ba-la-mật tên là Tu nhân địa trí tuệ tạng. (Tạng trí tuệ tu nhân nơi địa)

Lúc xướng chữ Xoa, thì nhập môn Bát-nhã ba-la-mật tên là Tức chư nghiệp hải tạng. (Tạng dứt trừ biển ác nghiệp)

Lúc xướng chữ Ta Đa, thì nhập môn Bát-nhã ba-la-mật tên là Quyên chư hoặc chướng khai tịnh quang minh. (Dứt bỏ các hoặc chướng mở bày ánh sáng thanh tịnh)

Lúc xướng chữ Nhương, thì nhập môn Bát-nhã ba-la-mật tên là

Tác thế gian trí tuệ môn. (Tạo

môn trí tuệ của thế gian)

Lúc xướng chữ Hạt Lã Đa, thì nhập môn Bát-nhã ba-la-mật tên là Sinh tử cảnh giới trí tuệ luân. (Luân trí tuệ nhận biết cảnh giới sinh tử)

Lúc xướng chữ Bà, thì nhập môn Bát-nhã ba-la-mật tên là Nhất thiết trí cung điện viên mãn trang nghiêm. (Trang nghiêm viên mãn nơi cung điện Trí nhất thiết)

Lúc xướng chữ Xa, thì nhập môn Bát-nhã ba-la-mật tên là Tu hành phương tiện tạng các biệt viên mãn. (Tạng phương tiện tu hành đều viên mãn riêng khác)

Lúc xướng chữ Ta Ma, thì nhập môn Bát-nhã ba-la-mật tên là Tùy mười phương hiện kiến chư Phật. (Theo mười phương hiện thấy chư Phật)

Lúc xướng chữ Ha Bà, thì nhập môn Bát-nhã ba-la-mật tên là Quán sát nhất thiết vô duyên chúng sinh phương tiện thâu nhận linh xuất sinh vô ngại lực. (Quán sát tất cả chúng sinh không duyên, theo phương tiện thâu nhận khiến phát sinh diệu lực vô ngại)

Lúc xướng chữ Tha, thì nhập môn Bát-nhã ba-la-mật tên là Tu hành hướng nhập tất cả biển công đức.

Lúc xướng chữ Già, thì nhập môn Bát-nhã ba-la-mật tên là Trì nhất thiết pháp vân kiên cố hải tạng. (Giữ vững tạng biển kiên cố của tất cả mây pháp)

Lúc xướng chữ Tra, thì nhập môn Bát-nhã ba-la-mật tên là Tùy nguyện phổ kiến mười phương chư Phật. (Theo nguyện thấy khắp mười phương chư Phật)

Lúc xướng chữ Nã, thì nhập môn Bát-nhã ba-la-mật tên là Quán sát tự luân hữu vô tận chư ức tự. (Quán sát tự luân có vô tận các ức chữ)

Lúc xướng chữ Ta Phã, thì nhập môn Bát-nhã ba-la-mật tên là Hóa chúng sinh cứu cánh xứ. (Hóa độ chúng sinh đạt đến chốn cứu cánh)

Lúc xướng chữ Ta Ca, thì nhập môn Bát-nhã ba-la-mật tên là Rộng lớn tạng vô ngại biện ánh sáng luân biến chiếu. (Tạng rộng lớn về vầng ánh sáng của biện tài vô ngại soi chiếu khắp)

Lúc xướng chữ Dã Ta, thì nhập môn Bát-nhã ba-la-mật tên là Tuyên thuyết nhất thiết Phật pháp cảnh giới. (Nêu giảng cảnh giới của tất cả Phật pháp)

Lúc xướng chữ Thất Giả, thì nhập môn Bát-nhã ba-la-mật tên là Nhất thiết chúng sinh giới pháp lôi biến hống. (Ở nơi cảnh giới của tất cả chúng sinh gầm vang khắp tiếng sấm pháp)

Lúc xướng chữ Sá, thì nhập môn Bát-nhã ba-la-mật tên là Dĩ vô ngã pháp khai hiểu chúng sinh. (Dùng pháp vô ngã mở bày khiến chúng sinh tỏ ngộ)

Lúc xướng chữ Đà, thì nhập môn Bát-nhã ba-la-mật tên là Nhất thiết pháp luân sai biệt tạng. (Tạng sai biệt của tất cả pháp luân)

Này thiện nam! Lúc ta xướng những tự mẫu như vậy, thì ta dùng bốn mươi hai môn Bát-nhã ba-la-mật này làm đầu để nhập vô lượng vô số môn Bát-nhã ba-la-mật.

Này thiện nam! Ta chỉ biết mỗi môn giải thoát Thiện tri chúng nghệ này của Bồ-tát. Còn như chư Đại Bồ-tát có thể đối với các pháp thiện xảo thế gian và xuất thế gian, dùng trí thông đạt đến bờ giác, những phương pháp lạ, những nghề nghiệp khéo đều thấu đáo không sót, hiểu rõ những văn tự toán số, y phương, chú thuật trị lành mọi bệnh tật, các chúng sinh bị quỷ mị dựa dẫm, kẻ oán trù yếm đủ các thứ bệnh tật đều chữa lành hết, lại biết đầy đủ về những chỗ có vàng, bạc, châu ngọc, san hô, lưu ly, ma-ni, xa cừ, tất cả kho tàng vật báu, chỗ phát sinh châu báu, những phẩm loại bất đồng, những giá trị lớn nhỏ, những xóm làng, thành ấp, đô thành lớn nhỏ, cung điện vườn tược, núi, rừng, suối, ao, phàm những chỗ ở của tất cả chúng nhân, Bồ-tát đều có thể dùng phương tiện thâu giữ, lại khéo quán sát thiên văn, địa lý, tướng người tốt xấu, tiếng kêu của chim thú, mây ráng, khí hậu, trúng mùa, thất thâu, cõi nước an nguy, tất cả kỹ nghệ nơi thế gian đều thấu tỏ tận cùng nguồn gốc, lại có thể phân biệt pháp xuất thế, chánh danh, biện nghĩa, quán sát thể tướng, tùy thuận tu hành, trí nhập trong đó, không nghi ngại, không ngu tối, không ngoan cố đần độn, không ưu não, không chìm ngập, đều hiện chứng tất cả, thì ta làm sao biết hết được, nói hết được hạnh công đức đó.

Này thiện nam! Nước Ma-kiệt-đề có một làng xóm, ở đấy có thành Bà-trớ-na, trong thành có một Ưu-bà-di tên là Hiền Thắng. Ông nên đến đó hỏi: Bồ-tát làm thế nào học hạnh Bồ-tát, tu đạo Bồ-tát?

Đồng tử Thiện Tài bèn đảnh lễ nơi chân đồng tử Thiện Tri Chúng Nghệ, đi quanh vô số vòng, luyến mộ chiêm ngưỡng, rồi từ tạ ra đi.

Thiện Tài đi đến thành Bà-trớ-na đảnh lễ nơi chân Ưu-bà-di Hiền Thắng, đi quanh nhiều vòng rồi cung kính, chắp tay đứng qua một bên, thưa:

–Bạch Thánh giả! Tôi đã phát tâm Bồ-đề vô thượng, nhưng chưa biết Bồ-tát làm thế nào học hạnh Bồ-tát, làm thế nào tu đạo Bồ-tát?

Tôi nghe Thánh giả khéo dạy bảo, xin chỉ dạy cho.

Ưu-bà-di Hiền Thắng nói:

–Này thiện nam! Ta được môn giải thoát của Bồ-tát tên là Vô y xứ đạo tràng (Đạo tràng không nơi chốn nương tựa). Đối với môn giải thoát này, ta đã thông đạt và đem chỉ dạy cho mọi người.

Ta lại được môn Tam-muội Vô tận, chẳng phải là pháp Tam-muội đó hữu tận hay vô tận nhưng do có thể xuất sinh tánh của Nhất thiết trí: Nhãn vô tận, nhĩ vô tận, tỷ vô tận, thiệt vô tận, thân vô tận, ý vô tận, công đức ba đời vô tận, ánh sáng trí tuệ vô tận, thần thông nhanh chóng vô tận.

Này thiện nam! Ta chỉ biết mỗi môn giải thoát vô y xứ đạo tràng này của Bồ-tát. Còn như tất cả hạnh công đức không chấp trước của Đại Bồ-tát thì làm thế nào ta biết hết được, nói được.

Này thiện nam! Phương Nam có thành Ốc Điền, trong thành ấy có Trưởng giả tên Kiên Cố Giải Thoát. Ông nên đến đó hỏi: Bồ-tát làm thế nào học hạnh Bồ-tát, làm thế nào tu đạo Bồ-tát?

Thiện Tài bèn đảnh lễ Ưu-bà-di Hiền Thắng, đi quanh vô số vòng, luyến mộ chiêm ngưỡng, rồi từ tạ ra đi.

Thiện Tài đi dần tới thành kia, đến chỗ Trưởng giả Kiên Cố Giải Thoát cung kính đảnh lễ nơi chân, đi quanh nhiều vòng đứng qua một bên chắp tay thưa:

–Bạch Thánh giả! Tôi đã phát tâm Bồ-đề vô thượng, nhưng chưa biết Bồ-tát làm thế nào học hạnh Bồ-tát, làm thế nào tu đạo Bồ-tát?

Tôi nghe Thánh giả khéo dạy bảo, xin chỉ dạy cho. Trưởng giả nói:

–Này thiện nam! Ta được môn giải thoát của Bồ-tát tên là Vô trước niệm thanh tịnh trang nghiêm.

Từ khi ta được môn giải thoát này đến nay, ta siêng cầu chánh pháp nơi chư Phật nơi mười phương không ngừng nghỉ.

Này thiện nam! Ta chỉ biết mỗi môn giải thoát Vô trước niệm thanh tịnh trang nghiêm này. Còn như chư Đại Bồ-tát đạt được vô sở úy như Sư tử gầm vang, an trụ phước trí rộng lớn, thì ta làm thế nào biết được, nói được hạnh công đức đó.

Này thiện nam! Chính trong thành này, có một Trưởng giả tên là Diệu Nguyệt, nhà của vị ấy thường có ánh sáng, ông nên đến đó hỏi: Bồ-tát làm thế nào học hạnh Bồ-tát, làm thế nào tu đạo Bồ-tát?

Khi ấy, Thiện Tài bèn đảnh lễ Trưởng giả Kiên Cố Giải Thoát, đi quanh vô số vòng, rồi từ tạ ra đi.

Thiện Tài tìm đến nhà Trưởng giả Diệu Nguyệt, đảnh lễ nơi chân đi quanh nhiều vòng rồi cung kính chắp tay, thưa:

–Bạch Thánh giả! Tôi đã phát tâm Bồ-đề vô thượng, nhưng chưa biết Bồ-tát làm thế nào học hạnh Bồ-tát, làm thế nào tu đạo Bồ-tát?

Tôi nghe Thánh giả khéo dạy bảo, xin chỉ dạy cho.

Trưởng giả Diệu Nguyệt nói:

–Này thiện nam! Ta được môn giải thoát của Bồ-tát tên là Tịnh trí quang minh.

Này thiện nam! Ta chỉ biết mỗi môn giải thoát Tịnh trí quang minh này. Còn như chư Đại Bồ-tát chứng được vô lượng môn giải thoát, thì ta làm thế nào biết hết được, nói được hạnh công đức đó.

Này thiện nam! Phương Nam chốn này có thành Xuất sinh, nơi ấy có trưởng giả tên là Vô Thắng Quân, ông nên đến đó hỏi Bồ-tát làm thế nào học hạnh Bồ-tát, làm thế nào tu đạo Bồ-tát?

Thiện Tài bèn đảnh lễ nơi chân Trưởng giả Diệu Nguyệt, đi

quanh vô số vòng lưu luyến ngưỡng mộ, rồi từ tạ ra đi. Thiện Tài đi dần đến thành xuất sinh, đảnh lễ nơi chân Trưởng giả Vô Thắng Quân, cung kính chắp tay, thưa:

–Bạch Thánh giả! Tôi đã phát tâm Bồ-đề vô thượng, nhưng chưa biết Bồ-tát làm thế nào học hạnh Bồ-tát, làm thế nào tu đạo Bồ-tát? Tôi nghe Thánh giả khéo dạy bảo, xin chỉ dạy cho.

Trưởng giả Vô Thắng Quân nói:

–Này thiện nam! Ta được môn giải thoát của Bồ-tát tên là Vô tận tướng.

Ta do chứng được môn giải thoát này của Bồ-tát nên thấy vô lượng chư Phật, được tạng vô tận.

Này thiện nam! Ta chỉ biết mỗi môn giải thoát Vô tận tướng này. Còn như chư Đại Bồ-tát được trí vô hạn, biện tài vô ngại, ta làm thế nào biết được, nói được hạnh công đức đó.

Này thiện nam! Phía Nam thành này có thôn xóm tên là Chi vi pháp, trong đó có một Bà-la-môn tên là Tối Tịch Tĩnh, ông nên đến đó hỏi: Bồ-tát làm thế nào học hạnh Bồ-tát, tu đạo Bồ-tát?

Thiện Tài bèn đảnh lễ Trưởng giả Vô Thắng Quân, đi quanh vô số vòng, luyến mộ chiêm ngưỡng, rồi từ tạ ra đi.

Thiện Tài đi dần về phía Nam, đến nơi thôn xóm kia, đảnh lễ nơi chân Bà-la-môn Tối Tịch Tĩnh, đi quanh nhiều vòng cung kính chắp tay, thưa:

–Bạch Thánh giả! Tôi đã phát tâm Bồ-đề vô thượng, nhưng chưa biết Bồ-tát làm thế nào học hạnh Bồ-tát, làm thế nào tu đạo Bồ-tát?

Tôi nghe Thánh giả khéo dạy bảo, xin chỉ dạy cho. Bà-la-môn nói:

–Này thiện nam! Ta được môn giải thoát của Bồ-tát tên là Thành nguyện ngữ.

Chư Bồ-tát quá khứ, hiện tại và vị lai do dùng lời nói chân thành này nên đối với đạo Bồ-đề vô thượng không thoái chuyển, nghĩa là đã không thoái chuyển, hiện không thoái chuyển, sẽ không thoái chuyển.

Do ta trụ nơi lời nguyện chân thành nên làm điều gì cũng được toại ý.

Này thiện nam! Ta chỉ biết mỗi môn giải thoát Lời nguyện chân thành này. Còn như chư Đại Bồ-tát đi đứng đều chẳng trái lời nguyện chân thành, lời nói ra quyết định là chân thành, chưa bao giờ hư vọng, vô lượng công đức do đó mà xuất sinh, thì ta làm thế nào biết hết được, nói được hạnh công đức đó.

Này thiện nam! Phương Nam vùng này có thành tên là Diệu ý hoa môn, nơi ấy có Đồng tử tên là Đức Sinh, lại có Đồng nữ tên là Hữu Đức, ông nên đến đó hỏi Bồ-tát làm thế nào học hạnh Bồ-tát, làm thế nào tu đạo Bồ-tát?

Bấy giờ, Đồng tử Thiện Tài bèn đảnh lễ Bà-la-môn Tối Tịch Tĩnh hiện bày sự tôn trọng pháp, đi quanh vô số vòng, ngưỡng mộ lưu luyến rồi từ tạ đi qua phương Nam.

Kinh Đại Phương Quảng Phật Hoa Nghiêm (tt) Quyển 77, Phẩm 39: Nhập Pháp Giới (Phần 18)

KINH ĐẠI PHƯƠNG QUẢNG PHẬT

HOA NGHIÊM

QUYỂN 77

Phẩm 39: NHẬP PHÁP GIỚI (Phần 18)

Bấy giờ, Đồng tử Thiện Tài đi dần đến thành Diệu ý hoa môn, gặp Đồng tử Đức Sinh và Đồng nữ Hữu Đức, đảnh lễ nơi chân hai vị, đi quanh theo phía bên phải nhiều vòng xong, đứng trước chắp tay, bạch:

–Thánh giả! Tôi đã phát tâm Vô thượng Bồ-đề, nhưng chưa biết Bồ-tát làm thế nào học hạnh Bồ-tát, làm thế nào tu đạo Bồ-tát?

Xin Thánh giả thương xót chỉ dạy!

Đức Sinh và Hữu Đức nói:

–Này thiện nam! Chúng tôi chứng được môn giải thoát của Bồ-tát tên là Huyễn trụ.

Vì được môn giải thoát này nên thấy tất cả thế giới đều tồn tại như huyễn, vì do nhân duyên mà sinh khởi.

Tất cả chúng sinh đều tồn tại như huyễn, vì do nghiệp phiền não mà sinh khởi.

Tất cả chúng sinh đều tồn tại như huyễn, vì do nghiệp phiền não mà sinh khởi.

Tất cả thế gian đều tồn tại như huyễn, vì do vô minh, hữu, ái xoay vần làm duyên sinh khởi.

Tất cả pháp đều tồn tại như huyễn, vì do những huyễn duyên như ngã kiến sinh khởi.

Tất cả ba đời đều tồn tại như huyễn, vì do những Trí điên đảo như ngã kiến sinh khởi.

Tất cả chúng sinh sinh, diệt, lão, bệnh, tử, ưu bi, khổ não, đều

tồn tại như huyễn, vì do phân biệt hư vọng sinh khởi.

Tất cả cõi nước đều tồn tại như huyễn, vì do tưởng đảo, tâm đảo, kiến đảo và vô minh hiện khởi.

Tất cả Thanh văn và Bích-chi-phật đều tồn tại như huyễn, vì do trí đoạn phân biệt mà thành.

Tất cả Bồ-tát đều tồn tại như huyễn, vì do những hạnh nguyện có thể tự điều phục và giáo hóa chúng sinh mà thành.

Tất cả chỗ nêu bày về điều phục, biến hóa của chúng hội Bồ-tát đều tồn tại như huyễn, vì do nguyện trí huyễn mà thành.

Này thiện nam! Tự tánh của cảnh giới huyễn là chẳng thể nghĩ bàn.

Chúng tôi chỉ biết môn giải thoát huyễn trụ này. Còn như chư Đại Bồ-tát khéo nhập nơi vô biên lưới huyễn của các sự việc, thì chúng tôi làm thế nào biết được, nói được hạnh công đức đó.

Đồng tử và đồng nữ giảng nói môn giải thoát của mình đã chứng đắc xong, dùng diệu lực của thiện căn chẳng thể nghĩ bàn làm cho thân tâm của Đồng tử Thiện Tài trở nên hòa dịu uyển chuyển, rồi nói:

–Này thiện nam! Phương Nam của xứ này có nước Hải ngạn, ở đấy có khu vườn tên Đại trang nghiêm, trong vườn có một tòa lầu gác rộng lớn tên là Tỳ-lô-giá-na trang nghiêm tạng.

Lầu gác này có được là do quả báo từ thiện căn của Bồ-tát, do lực niệm, lực nguyện, lực tự tại, lực thần thông của Bồ-tát sinh, do phương tiện thiện xảo của Bồ-tát sinh, do phước đức trí tuệ của Bồ-tát sinh.

Này thiện nam! Bồ-tát trụ nơi môn giải thoát chẳng thể nghĩ bàn, dùng tâm đại Bi, vì các chúng sinh mà hiện bày cảnh giới như vậy, tích tập những trang nghiêm như vậy.

Đại Bồ-tát Di-lặc ở trong lầu gác ấy nhằm để thâu nhận phụ mẫu, quyến thuộc và muôn dân nơi mình sinh ra, làm cho họ được thành thục. Lại muốn cho những chúng sinh đồng thọ sinh, đồng tu hành ở trong pháp Đại thừa được kiên cố. Lại muốn cho tất cả chúng sinh ấy tùy chỗ trụ, tùy nơi thiện căn thảy đều được thành tựu.

Lại cũng muốn vì ông mà hiển thị môn giải thoát của Bồ-tát,

hiển thị Bồ-tát hiện hữu khắp tất cả chỗ thọ sinh tự tại, hiển thị Bồ-tát dùng vô số các thứ thân, hiện khắp trước tất cả chúng sinh để luôn giáo hóa họ, hiển thị Bồ-tát dùng sức đại Bi thâu tóm tất cả tài sản của thế gian mà không nhàm chán, hiển thị Bồ-tát tu đủ tất cả các hạnh, biết rõ tất cả hạnh, lìa các tướng, hiển thị Bồ-tát thọ sinh khắp nơi vì biết rõ tất cả sự sinh đều là vô tướng.

Ông nên đến đó hỏi Bồ-tát làm thế nào thực hành hạnh Bồ-tát, làm thế nào tu đạo Bồ-tát, làm thế nào học giới Bồ-tát, làm thế nào làm thanh tịnh tâm Bồ-tát, làm thế nào để phát nguyện Bồ-tát,

làm thế nào để chứa nhóm trợ đạo Bồ-tát, làm thế nào để nhập các địa của Bồ-tát, làm thế nào thành tựu đầy đủ các pháp Ba-la-mật của Bồ-tát, làm thế nào được Vô sinh nhẫn của Bồ-tát, làm thế nào để đạt đủ pháp công đức của Bồ-tát, làm thế nào hành trì phụng sự Thiện tri thức của Bồ-tát?

Này thiện nam! Bồ-tát Di-lặc thông đạt tất cả hạnh Bồ-tát, biết rõ tâm của chúng sinh, thường hiện thân trước họ để giáo hóa điều phục.

Bồ-tát Di-lặc đã thành tựu viên mãn tất cả Ba-la-mật, đã trụ nơi tất cả địa của Bồ-tát, đã chứng tất cả các pháp nhẫn của Bồ-tát, đã nhập tất cả phần vị của Bồ-tát, đã được Phật thọ ký đầy đủ, đã du hành nơi tất cả cảnh giới của Bồ-tát, đã được thần lực của tất cả Phật, đã được Đức Như Lai đem nước pháp cam lộ của Nhất thiết trí rưới lên đỉnh đầu.

Này thiện nam! Bồ-tát Di-lặc có thể làm cho các thiện căn của ông được thấm nhuần, có thể làm tăng trưởng tâm Bồ-đề của ông, có thể làm kiên cố chí nguyện của ông, có thể thêm pháp lành cho ông, có thể làm lớn căn tánh Bồ-tát của ông, có thể chỉ bày pháp vô ngại cho ông, có thể làm cho ông vào bậc Phổ Hiền, có thể giảng nói về nguyện của Bồ-tát cho ông, có thể giảng nói về hạnh Phổ Hiền cho ông, có thể vì ông mà giảng nói tất cả hạnh nguyện làm thành công đức của Bồ-tát.

Này thiện nam! Ông chẳng nên tu một điều lành, chiếu soi một pháp, hành trì một hạnh, phát khởi một nguyện, được một thọ ký, trụ nơi một nhẫn mà cho là rốt ráo.

Ông chớ nên đem tâm có hạn lượng mà thực hành sáu Độ, trụ nơi mười Địa, làm thanh tịnh cõi Phật phụng thờ Thiện tri thức. Vì sao? Này thiện nam! Vì Đại Bồ-tát phải gieo trồng vô lượng thiện căn, phải chứa vô lượng vật dụng của Bồ-đề, phải tu vô lượng nhân Bồ-đề, phải học vô lượng thiện xảo hồi hướng, phải giáo hóa vô lượng cõi chúng sinh, phải biết vô lượng tâm của chúng sinh, phải biết vô lượng căn của chúng sinh, phải rõ vô lượng sự hiểu biết của chúng sinh, phải quán vô lượng hạnh của chúng sinh, phải điều phục vô lượng chúng sinh, phải đoạn vô lượng phiền não, phải làm thanh tịnh vô lượng nghiệp tập, phải diệt vô lượng tà kiến, phải trừ vô lượng tâm tạp nhiễm, phải phát khởi vô lượng tâm thanh tịnh, phải nhổ vô lượng mũi tên độc, khổ, phải làm cạn vô lượng biển ái dục, phải phá trừ vô lượng bóng tối vô minh, phải xô dẹp vô lượng núi ngã mạn, phải làm đứt vô lượng dây sinh tử, phải qua khỏi vô lượng dòng hữu lậu, phải làm khô vô lượng biển thọ sinh, phải làm cho vô lượng chúng sinh ra khỏi bùn lầy năm dục, phải khiến cho vô lượng chúng sinh lìa ngục tù ba cõi, phải đặt vô lượng chúng sinh ở trong Thánh đạo, phải tiêu diệt vô lượng hành tham dục, phải trừ sạch vô lượng hành sân hận, phải phá trừ vô lượng hành ngu si, phải vượt qua vô lượng lưới ma, phải lìa vô lượng nghiệp ma, phải rửa sạch vô lượng dục lạc của Bồ-tát, phải tăng trưởng vô lượng phương tiện của Bồ-tát, phải xuất sinh vô lượng căn tăng thượng của Bồ-tát, phải làm sáng sạch vô lượng hiểu biết quyết định của Bồ-tát, phải hướng nhập vô lượng bình đẳng của Bồ-tát, phải làm thanh tịnh vô lượng công đức của Bồ-tát, phải tu tập vô lượng công hạnh của Bồ-tát, phải thị hiện vô lượng hạnh tùy thuận thế gian của Bồ-tát, phải sinh vô lượng sức tin tịnh, phải trụ nơi vô lượng sức tinh tấn, phải thanh tịnh vô lượng sức chánh niệm, phải làm thành tựu đầy đủ vô lượng sức Tam-muội, phải khởi vô lượng sức tuệ tịnh, phải làm kiên cố vô lượng sức thắng giải, phải tích tập vô lượng sức phước đức, phải làm lớn vô lượng sức trí tuệ, phải phát khởi vô lượng sức Bồ-tát, phải làm viên mãn vô lượng diệu lực của Như Lai, phải phân biệt vô lượng pháp môn, phải biết rõ vô lượng pháp môn, phải làm thanh tịnh vô lượng pháp môn, phải sinh khởi vô lượng pháp ánh sáng, phải làm vô

lượng pháp chiếu diệu, phải chiếu vô lượng phẩm loại căn, phải biết vô lượng bệnh phiền não, phải chứa vô lượng thuốc pháp diệu, phải chữa vô lượng bệnh của chúng sinh, phải sắm sửa vô lượng phẩm vật cúng cam lộ, phải đi đến vô lượng cõi Phật, phải cúng dường vô lượng Như Lai, phải vào vô lượng hội của Bồ-tát, phải thọ vô lượng lời Phật dạy, phải nhẫn vô lượng tội của chúng sinh, phải diệt vô lượng nạn đường ác, phải khiến vô lượng chúng sinh sinh về đường lành, phải dùng bốn Nhiếp pháp để thâu tóm vô lượng chúng sinh, phải tu vô lượng môn Tổng trì, phải sinh vô lượng môn đại nguyện, phải tu vô lượng sức đại Từ đại nguyện, phải siêng cầu vô lượng Phật pháp thường không ngừng nghỉ, phải khởi vô lượng sức tư duy, phải khởi vô lượng sự thần thông, phải làm thanh tịnh vô lượng trí quang minh, phải qua đến vô lượng cõi chúng sinh, phải thọ sinh nơi vô lượng các loài, phải hiện vô lượng thân sai biệt, phải biết vô lượng pháp ngôn từ, phải nhập vô lượng tâm sai biệt, phải biết cảnh giới lớn của Bồ-tát, phải trụ nơi cung điện lớn của Bồ-tát, phải quán pháp diệu sâu xa của Bồ-tát, phải biết cảnh giới khó biết của Bồ-tát, phải thực hành những hạnh khó làm của Bồ-tát, phải đầy đủ oai đức tôn trọng của Bồ-tát, phải đi theo chánh vị khó nhập của Bồ-tát, phải biết đủ những hạnh của Bồ-tát, phải hiện thần lực phổ biến của Bồ-tát, phải thọ mây pháp bình đẳng của Bồ-tát, phải làm rộng vô biên hạnh của Bồ-tát, phải làm viên mãn vô biên các pháp Ba-la-mật của Bồ-tát, phải thọ vô lượng ký biệt của Bồ-tát, phải nhập vô lượng môn nhẫn của Bồ-tát, phải tu vô lượng địa của Bồ-tát, phải làm thanh tịnh vô lượng pháp môn của Bồ-tát, phải đồng với chư Bồ-tát, an trụ vô biên kiếp, cúng dường vô lượng Phật, làm nghiêm tịnh vô số cõi Phật, xuất sinh vô số nguyện của Bồ-tát.

Này thiện nam! Tóm lại, phải tu khắp tất cả hạnh của Bồ-tát, phải giáo hóa khắp tất cả cõi của chúng sinh, phải vào khắp tất cả kiếp, phải sinh khắp tất cả xứ, phải biết khắp tất cả đời, phải thực hành khắp tất cả pháp, phải làm thanh tịnh khắp tất cả cõi, phải làm viên mãn khắp tất cả nguyện, phải cúng dường khắp tất cả Phật, phải đồng nguyện khắp tất cả Bồ-tát, phải phụng sự khắp tất cả Thiện tri thức.

Này thiện nam! Ông cầu Thiện tri thức chẳng nên mệt mỏi. Ông thỉnh hỏi Thiện tri thức chớ sợ khổ nhọc. Ông gần gũi Thiện tri thức chớ có thoái chuyển. Ông cúng dường Thiện tri thức chẳng nên ngừng nghỉ. Ông lãnh thọ lời dạy của Thiện tri thức chẳng nên lầm lộn. Ông học hạnh của Thiện tri thức chẳng nên nghi hoặc. Ông nghe Thiện tri thức diễn nói môn xuất ly chẳng nên do dự. Thấy Thiện tri thức hành theo phiền não chớ cho là lạ. Ở chỗ của Thiện tri thức phải sinh tâm thâm tín tôn kính chẳng nên biến đổi. Vì sao? Này thiện nam! Vì Bồ-tát do nơi Thiện tri thức mà được nghe tất cả hạnh Bồ-tát, thành tựu tất cả công đức của Bồ-tát, xuất sinh tất cả đại nguyện của Bồ-tát, dẫn phát tất cả thiện căn của Bồ-tát, tích tập tất cả trợ đạo của Bồ-tát, khai phát tất cả pháp ánh sáng của Bồ-tát, hiển bày tất cả môn xuất ly của Bồ-tát, tu học tất cả giới thanh tịnh của Bồ-tát, an trụ tất cả pháp công đức của Bồ-tát, làm thanh tịnh tất cả chí nguyện rộng lớn của Bồ-tát, tăng trưởng tất cả tâm kiên cố của Bồ-tát, đầy đủ tất cả môn Đà-la-ni, biện tài của Bồ-tát, được tất cả tạng thanh tịnh của Bồ-tát, sinh tất cả ánh sáng định của Bồ-tát, được tất cả nguyện thù thắng của Bồ-tát, cùng tất cả Bồ-tát đồng một nguyện, nghe tất cả pháp thù thắng của Bồ-tát, được tất cả điều bí mật của Bồ-tát, đến tất cả đảo báu của pháp Bồ-tát, thêm tất cả mầm thiện căn của Bồ-tát, làm lớn tất cả thân trí tuệ của Bồ-tát, hộ trì tất cả tạng thâm mật của Bồ-tát, giữ vững tất cả nhóm phước đức của Bồ-tát, tịnh tất cả đạo thọ sinh của Bồ-tát, thọ tất cả mây chánh pháp của Bồ-tát, nhập tất cả đường đại nguyện của Bồ-tát, đến tất cả quả Bồ-đề của Như Lai, thâu giữ tất cả hạnh diệu của Bồ-tát, khai thị tất cả công đức của Bồ-tát, đến tất cả phương nghe thọ pháp diệu, khen tất cả oai đức rộng lớn của Bồ-tát, sinh tất cả sức đại Từ bi của Bồ-tát, thâu tóm tất cả sức thù thắng tự tại của Bồ-tát, sinh tất cả Bồ-đề phần của Bồ-tát, làm tất cả việc lợi ích của Bồ-tát.

Này thiện nam! Bồ-tát do Thiện tri thức giữ gìn nên chẳng đọa vào đường ác, do Thiện tri thức thâu nhận mà chẳng thoái chuyển nơi Đại thừa, do Thiện tri thức hộ niệm mà chẳng phạm giới Bồ-tát, do Thiện tri thức gìn giữ mà chẳng theo ác tri thức, do

Thiện tri thức dưỡng dục mà chẳng làm khuyết giảm pháp Bồ-tát, do Thiện tri thức thâu giữ mà siêu việt hạng phàm phu, do Thiện tri thức chỉ dạy mà siêu việt bậc Nhị thừa, do Thiện tri thức dìu dắt mà được ra khỏi thế gian, do Thiện tri thức trưởng dưỡng mà có thể chẳng nhiễm thế pháp, do phụng sự Thiện tri thức mà tu tất cả hạnh Bồ-tát, do cúng dường Thiện tri thức mà đủ tất cả pháp trợ đạo, do thân cận Thiện tri thức mà chẳng bị nghiệp hoặc thâu phục, do nương tựa Thiện tri thức mà uy lực kiên cố chẳng sợ chúng ma, do chỗ nương tựa Thiện tri thức mà tăng trưởng tất cả pháp Bồ-đề phần. Vì sao? Này thiện nam! vì Thiện tri thức có thể trừ sạch các chướng ngại, có thể diệt các tội, có thể dứt các nạn, có thể ngăn các ác, có thể phá đêm dài tối tăm vô minh, có thể làm sập đổ lao ngục kiên cố kiến chấp, có thể thoát khỏi thành sinh tử, có thể bỏ nhà thế tục, có thể cắt lưới ma, có thể nhổ tên khổ, có thể lìa chỗ hiểm nạn vô trí, có thể ra khỏi đồng hoang rộng lớn tà kiến, có thể qua khỏi dòng các hữu, có thể lìa những tà đạo, có thể chỉ đường Bồ-đề, có thể dạy pháp Bồ-tát, có thể khiến an trụ nơi hạnh Bồ-tát, có thể khiến hướng đến Nhất thiết trí, có thể làm thanh tịnh mắt trí tuệ, có thể làm lớn tâm Bồ-đề, có thể sinh tâm đại bi, có thể diễn nêu diệu hạnh, có thể nói Ba-la-mật, có thể bỏ ác tri thức, có thể khiến trụ nơi các địa, có thể khiến được các nhẫn, có thể khiến tu tập các thiện căn, có thể khiến hoàn thành đầy đủ tất cả đạo, có thể thí cho tất cả công đức lớn, có thể khiến đạt đến ngôi vị Nhất thiết chủng trí, có thể khiến hoan hỷ nhóm tập công đức, có thể khiến vui vẻ tu các công hạnh, có thể khiến hướng vào nghĩa sâu xa, có thể khiến khai thị môn xuất ly, có thể khiến trừ tuyệt các đường ác, có thể dùng pháp sáng để chiếu soi rõ, có thể dùng mưa pháp làm thấm nhuận, có thể khiến tiêu diệt tất cả phiền não, có thể khiến lìa bỏ tất cả kiến chấp, có thể khiến tăng trưởng tất cả trí tuệ của Phật, có thể khiến an trụ tất cả pháp môn của Phật.

Này thiện nam! Thiện tri thức như từ mẫu, vì xuất sinh Phật chủng, như từ phụ vì đem lại lợi ích rộng lớn; như nhũ mẫu, vì bảo vệ chẳng cho làm ác; như giáo sư, vì chỉ dạy mọi kiến văn của Bồ-tát; như Đạo sư, vì có thể chỉ đường Ba-la-mật; như lương y, vì hay

chữa trị các bệnh phiền não; như núi Tuyết, vì tăng trưởng thuốc Nhất thiết trí; như dũng tướng, vì dẹp trừ tất cả sự sợ hãi; như người đưa đò, vì làm cho ra khỏi dòng chảy sinh tử; như người lái thuyền, vì khiến đến đảo báu trí tuệ.

Này thiện nam! Thường phải chánh niệm suy nghĩ về các Thiện tri thức như vậy.

Lại, này thiện nam! Ông phụng sự tất cả Thiện tri thức phải phát tâm như đại địa, vì gánh vác nhiệm vụ nặng nề không mỏi nhọc; phải phát tâm như kim cang, vì chí nguyện kiên cố chẳng hư hoại; phải phát tâm như núi Thiết vi, vì tất cả các sự khổ không thể lay động; phải phát tâm như người hầu hạ, vì đều tùy thuận theo lời dạy; phải phát tâm như đệ tử, vì không chống trái lời dạy bảo; phải phát tâm như tôi tớ, vì không nhàm chán tất cả việc làm cực nhọc; phải phát tâm như dưỡng mẫu, vì nhận chịu những sự khổ nhọc không biết chán, phải phát tâm như người làm thuê, vì không làm trái việc sai bảo; phải phát tâm như người hốt phân, vì lìa bỏ mọi kiêu mạn; phải phát tâm như cây lúa đã chín, vì có thể cúi thấp; phải phát tâm như ngựa hiền, vì lìa tánh ác; phải phát tâm như cỗ xe lớn, vì có thể chở nặng; phải phát tâm như voi thuần, vì luôn biết phục tùng; phải phát tâm như núi Tu-di, vì chẳng khuynh động; phải phát tâm như chó hiền, vì chẳng hề hại chủ; phải phát tâm như chiên-đồ-la, vì lìa xa những thứ kiêu mạn; phải phát tâm như trâu hiền, vì không hung giận; phải phát tâm như ghe thuyền, vì qua lại chẳng mỏi; phải phát tâm như cầu đò, vì tế độ không biết mệt nhọc; phải phát tâm như hiếu tử, vì thuận theo cha mẹ; phải phát tâm như vương tử, vì tuân hành giáo mạng.

Lại, này thiện nam! Đối với tự thân, ông phải tưởng là bệnh khổ. Đối với Thiện tri thức, ông phải tưởng là y vương. Đối với pháp của Thiện tri thức dạy, ông phải tưởng là lương dược. Đối với chỗ tu hành, phải tưởng là dứt trừ được bệnh.

Lại, đối với tự thân, phải tưởng là đi xa. Đối với Thiện tri thức, tưởng là Đạo sư. Đối với pháp của Thiện tri thức dạy, tưởng là con đường chánh. Đối với chỗ tu hành, tưởng là đến được chỗ xa.

Lại, đối với tự thân, sinh tưởng cầu được đi qua. Đối với Thiện

tri thức, tưởng là người lái thuyền. Đối với pháp của Thiện tri thức dạy, tưởng là thuyền là chèo. Đối với chỗ tu hành, tưởng là đến bờ kia.

Lại, đối với tự thân, tưởng là lúa mạ. Đối với Thiện tri thức, tưởng là Long vương. Đối với pháp của Thiện tri thức dạy, tưởng là mưa đúng thời tiết. Đối với chỗ tu hành, tưởng là thành thục. Lại, đối với tự thân, sinh tưởng là nghèo cùng. Đối với Thiện tri thức, tưởng là Thiên vương Tỳ-sa-môn. Đối với pháp của Thiện tri thức dạy, tưởng là của cải châu báu. Đối với chỗ tu hành, tưởng là giàu có.

Lại, đối với tự thân, tưởng là đệ tử. Đối với Thiện tri thức, tưởng là thợ khéo. Đối với pháp của Thiện tri thức dạy, tưởng là nghề khéo. Đối với chỗ tu hành, tưởng là biết rõ.

Lại, đối với tự thân, tưởng là chỗ đáng sợ hãi. Đối với Thiện tri thức, tưởng là người tráng kiện. Đối với pháp của Thiện tri thức dạy, tưởng là đao gậy. Đối với chỗ tu hành, tưởng là dẹp trừ được kẻ oán địch.

Lại, đối với tự thân, tưởng là người đi buôn. Đối với Thiện tri thức, tưởng là Đạo sư. Đối với pháp của Thiện tri thức dạy, tưởng là châu báu. Đối với chỗ tu hành, tưởng là lượm châu báu.

Lại đối với tự thân, tưởng là con cái. Đối với Thiện tri thức, tưởng là cha mẹ. Đối với pháp của Thiện tri thức dạy, tưởng là gia nghiệp. Đối với chỗ tu hành, tưởng là nối nghiệp nhà.

Lại đối với tự thân, tưởng là Vương tử. Đối với Thiện tri thức, tưởng là đại thần. Đối với pháp của Thiện tri thức dạy, tưởng là lệnh của vua. Đối với chỗ tu hành, tưởng là đội mão vua, mặc áo vua, cột đai vua, ngồi điện vua.

Này thiện nam! Ông phải phát tâm như vậy, suy nghĩ như vậy để gần Thiện tri thức. Vì sao? Vì có tâm như vậy để gần Thiện tri thức thì chí nguyện trọn được thanh tịnh.

Lại nữa này thiện nam! Thiện tri thức làm lớn các thiện căn, như núi Tuyết sinh trưởng các dược thảo.

Thiện tri thức là pháp khí của Phật, như biển lớn thọ nhận các dòng nước.

Thiện tri thức là nơi chốn của công đức, như biển lớn xuất sinh các châu báu.

Thiện tri thức làm thanh tịnh tâm Bồ-đề, như lửa mạnh có thể luyện chân kim.

Thiện tri thức vượt hơn thế pháp, như núi Tu-di vọt lên khỏi mặt biển lớn.

Thiện tri thức chẳng nhiễm đắm nơi thế pháp, như hoa sen chẳng dính nước.

Thiện tri thức chẳng thọ các điều ác, như biển lớn chẳng chứa tử thi.

Thiện tri thức tăng trưởng các pháp lành, như trăng tròn ánh sáng viên mãn.

Thiện tri thức soi sáng pháp giới, như mặt trời chiếu khắp thế gian.

Thiện tri thức làm lớn thân Bồ-tát, như cha mẹ nuôi nấng con cái.

Này thiện nam! Tóm lại, Đại Bồ-tát nếu có thể tùy thuận lời dạy của Thiện tri thức, thì được mười vô số trăm ngàn ức triệu công đức, thì làm thanh tịnh mười vô số trăm ngàn ức triệu tâm sâu xa, thì làm lớn mười vô số trăm ngàn ức triệu căn của Bồ-tát, thì làm thanh tịnh mười vô số trăm ngàn ức triệu lực của Bồ-tát, thì dứt mười vô số trăm ngàn ức vô số chướng, thì siêu vượt mười vô số trăm ngàn ức vô số cảnh ma, thì nhập mười vô số trăm ngàn ức vô số pháp môn, thì viên mãn mười vô số trăm ngàn ức vô số trợ đạo, thì tu mười vô số trăm ngàn ức vô số diệu hạnh, thì phát mười vô số trăm ngàn ức vô số đại nguyện.

Này thiện nam! Ta lại lược nói về tất cả hạnh của Bồ-tát, tất cả pháp Ba-la-mật của Bồ-tát, tất cả địa của Bồ-tát, tất cả nhẫn của Bồ-tát, tất cả môn Tổng trì của Bồ-tát, tất cả môn Tam-muội của Bồ-tát, tất cả trí thần thông của Bồ-tát, tất cả hồi hướng của Bồ-tát, tất cả nguyện của Bồ-tát. Tất cả Bồ-tát thành tựu về Phật pháp, đều do sức của Thiện tri thức, đều dùng Thiện tri thức làm căn bản, đều nương nơi Thiện tri thức mà sinh, đều nương nơi Thiện tri thức mà ra, đều nương vào Thiện tri thức mà lớn, đều nương theo Thiện tri thức

mà trụ, đều do Thiện tri thức làm nhân duyên, đều do Thiện tri thức hay phát khởi.

Bấy giờ, Đồng tử Thiện Tài nghe Thiện tri thức có công đức như vậy, có thể khai thị vô lượng vô lượng hạnh diệu Bồ-tát, có thể thành tựu vô lượng Phật pháp vó đại, nên vô cùng vui mừng cảm kích, bèn đảnh lễ Đức Sinh và Hữu Đức, đi quanh vô số vòng, ân cần chiêm ngưỡng, rồi từ tạ ra đi.

Thiện Tài được nghe lời của Thiện tri thức chỉ dạy, thấm nhuần tâm ý, chánh niệm tư duy về công hạnh của Bồ-tát, hướng đến nước Hải Ngạn, tự nhớ về đời trước chẳng tu hạnh lễ kính, tức thì phát tâm cố gắng tiến bước. Lại nhớ về đời trước thân tâm chẳng thanh tịnh, tức thì phát tâm chuyên tự tu sửa trong sạch. Lại nhớ về đời trước tạo những nghiệp ác, tức thì phát ý chuyên tự phòng ngừa và trừ diệt. Lại nhớ về đời trước khởi những vọng tưởng, tức thì phát ý hằng suy gẫm chân chánh. Lại nhớ về đời trước tu tập chỉ vì tự thân, tức thì phát ý khiến tâm rộng lớn tạo lợi ích khắp chúng sinh. Lại nhớ về đời trước theo cầu cảnh dục thường tự tổn hao không chút lợi ích, tức thì phát ý tu hành Phật pháp, nuôi lớn các căn để tự an ổn. Lại nhớ về đời trước khởi niệm tà tương ưng với điên đảo, tức thì phát ý sinh tâm chánh kiến, khởi nguyện Bồ-tát. Lại nhớ về đời trước ngày đêm phí sức làm những việc ác, tức thì phát ý khởi đại tinh tấn thành tựu Phật pháp. Lại nhớ về đời trước thọ sinh nơi năm đường, thân mình, thân người đều không lợi ích, tức thì phát ý nguyện đem thân mình làm lợi ích cho chúng sinh, thành tựu Phật pháp, phụng sự tất cả Thiện tri thức. Suy nghĩ như vậy nên tâm rất hoan hỷ.

Thiện Tài lại quán thân này là nhà của các khổ sinh lão bệnh tử. Nguyện tận kiếp vị lai tu đạo Bồ-tát, giáo hóa chúng sinh, gặp chư Như Lai thành tựu Phật pháp, du hành tất cả cõi Phật, phụng sự tất cả Pháp sư, giữ gìn tất cả lời của Phật dạy, tìm cầu tất cả bạn pháp, thấy tất cả Thiện tri thức, chứa nhóm tất cả những Phật pháp, làm nhân duyên cho tất cả thân nguyện trí của Bồ-tát. Lúc nghĩ như vậy, Thiện Tài được thêm lớn vô lượng thiện căn, liền đối với tất cả Bồ-tát hết sức tin tưởng, tôn trọng, sinh tưởng hy hữu, sinh tưởng đại sư, các căn thanh tịnh, pháp lành càng tăng, khởi tâm cung kính cúng

dường tất cả Bồ-tát, tạo mọi sự cúi mình chắp tay đối với tất cả Bồ-tát, sinh mắt thấy khắp thế gian của tất cả Bồ-tát, khởi tâm nhớ khắp chúng sinh của tất cả Bồ-tát, hiện vô lượng thân nguyện hóa của tất cả Bồ-tát, xuất âm thanh khen ngợi sự thanh tịnh của tất cả Bồ-tát, thấy tất cả chư Phật và Bồ-tát quá khứ, hiện tại, thị hiện thành đạo và thần thông biến hóa ở khắp mọi nơi, cho đến không có một chỗ nhỏ nào bằng đầu sợi lông mà chẳng hiện khắp.

Thiện Tài lại được mắt Trí quang minh thanh tịnh, thấy cảnh giới nơi nẻo hành hóa của tất cả Bồ-tát, tâm vào khắp lưới cõi nơi mười phương, nguyện rộng khắp hư không pháp giới, ba đời bình đẳng không ngừng nghỉ.

Tất cả những sự lợi ích lớn mà Thiện Tài đã đạt được, đều do tin thọ lời dạy của Thiện tri thức.

Đến nước Hải Ngạn, Thiện Tài dùng tâm tôn trọng như vậy, cúng dường như vậy, xưng tán như vậy, quán sát như vậy, nguyện lực như vậy, tưởng niệm như vậy, vô lượng cảnh giới trí tuệ như vậy, ở trước lầu gác lớn Tỳ-lô-giá-na Trang Nghiêm Tạng gieo năm vóc đảnh lễ, thoáng chốc thâu giữ niệm, tư duy quán sát.

Do sức của đại nguyện tin hiểu sâu nên nhập môn trí tuệ bình đẳng khắp tất cả xứ, hiện thân mình ở khắp trước chư Như Lai, trước chư Bồ-tát, trước tháp miếu của chư Phật, trước hình ượng của chư Phật, ở trước tất cả chỗ ở của chư Phật và chư Bồ-tát, trước tất cả pháp báu, trước tất cả chư Thanh văn, Bích-chi-phật và tháp miếu của chư vị ấy. Cũng hiện thân mình ở trước tất cả Thánh chúng phước điền, trước tất cả bậc cha mẹ, trước tất cả chúng sinh ở mười phương. Nơi cả chỗ, Đồng tử Thiện Tài đều tôn trọng lễ tán cùng đời vị lai không thôi nghỉ, ngang bằng hư không vì chẳng có ngằn mé, ngang bằng khắp pháp giới vì không chướng ngại, ngang bằng thật tế vì hiện hữu khắp tất cả, ngang bằng Như Lai vì không phân biệt, dường như bóng vì tùy trí hiện, dường như mộng vì từ tư duy mà khởi, giống như ảnh tượng vì thị hiện tất cả, dường như tiếng vang vì theo duyên mà phát, không có sinh vì xoay vần khởi diệt, không có tánh vì theo duyên mà chuyển.

Lại quyết định biết tất cả báo đều do nghiệp, tất cả quả đều do

nhân, tất cả nghiệp đều do tập khởi, tất cả Phật xuất thế đều do đức tin mà khởi, tất cả sự hóa hiện cúng dường đều do hiểu biết quyết định mà khởi, tất cả hóa Phật đều do tâm cung kính mà khởi, tất cả Phật pháp đều do thiện căn mà khởi, tất cả hóa thân đều do phương tiện mà khởi, tất cả Phật sự đều do đại nguyện mà khởi, tất cả hạnh tu hành của Bồ-tát đều do hồi hướng mà khởi, tất cả pháp giới rộng lớn trang nghiêm đều từ cảnh giới Nhất thiết trí mà khởi.

Rời kiến đoạn diệt nên biết hồi hướng, rời kiến thường còn nên biết không sinh, rời kiến không nhân nên biết chánh nhân, rời kiến điên đảo nên biết lý như thật, rời kiến tự tại nên biết chẳng do nơi khác, rời kiến tự tha nên biết từ duyên khởi, rời kiến biên chấp nên biết pháp giới vô biên, rời kiến vãng lai nên biết như ảnh tượng, rời kiến có không nên biết chẳng sinh diệt, rời kiến nhất thiết pháp nên biết không, vô sinh, nên biết chẳng tự tại, nên biết do nguyện lực xuất sinh, rời kiến nhất thiết tướng nên nhập cảnh vô tướng. Vì biết tất cả pháp như hạt giống nẩy mầm, như in hiện chữ, vì biết chất như tượng, biết âm thanh như tiếng vang, biết cảnh như mộng, biết nghiệp như huyễn, rõ đời do tâm hiện, quả do nhân khởi, rõ báo do nghiệp tập, biết rõ tất cả pháp công đức đều từ phương tiện thiện xảo của Bồ-tát mà lưu xuất.

Đồng tử Thiện Tài nhập trí như vậy, nhất tâm tịnh niệm, ở trước lầu gác mọp lạy sát đất, vô lượng thiện căn lưu chảy khiến thân tâm mát mẻ thư thái. Rồi đứng dậy, nhất tâm chiêm ngưỡng mắt không hề chớp, chắp tay đi quanh vô lượng vòng, tự nghĩ:

Lầu gác lớn này là chỗ ở của bậc thấu đạt về không, vô tướng, vô nguyện; là chỗ ở của bậc đối với tất cả pháp không phân biệt; là chỗ ở của bậc rõ pháp giới không sai biệt; là chỗ ở của bậc biết tất cả chúng sinh không thể thủ đắc; là chỗ ở của bậc biết tất cả pháp vô sinh; là chỗ ở của bậc chẳng tham chấp tất cả thế gian; là chỗ ở của bậc chẳng tham chấp tất cả nhà cửa; là chỗ ở của bậc chẳng thích tất cả thôn xóm; là chỗ ở của bậc chẳng nương nơi tất cả cảnh giới; là chỗ ở của bậc lìa tất cả tưởng; là chỗ ở của bậc biết tất cả pháp không tự tánh; là chỗ ở của bậc dứt tất cả nghiệp phân biệt; là chỗ ở của bậc lìa tất cả tưởng, tâm, ý, thức; là chỗ ở của bậc chẳng

xuất, chẳng nhập tất cả đạo; là chỗ ở của bậc nhập tất cả các pháp Bát-nhã ba-la-mật sâu xa; là chỗ ở của bậc hay dùng phương tiện trụ pháp giới phổ môn; là chỗ ở của bậc dập tắt tất cả lửa phiền não; là chỗ ở của bậc dùng tuệ tăng thượng dứt trừ tất cả kiến, ái, mạn; là chỗ ở của bậc xuất sinh tất cả Tam-muội thiền giải thoát, thông sáng và tự tại ở trong đó; là chỗ ở của bậc quán sát tất cả cảnh giới Tam-muội của Bồ-tát; là chỗ ở của bậc an trụ của tất cả Như Lai; là chỗ ở của bậc đem một kiếp vào tất cả kiếp, đem tất cả kiếp vào một kiếp mà không hủy hoại tướng thời gian; là chỗ ở của bậc đem một thế giới vào tất cả thế giới, đem tất cả thế giới vào một thế giới mà chẳng hoại tướng không gian; là chỗ ở của bậc đem một pháp vào tất cả pháp, đem tất cả pháp vào một pháp mà chẳng hoại tướng của pháp; là chỗ ở của bậc đem một chúng sinh vào tất cả chúng sinh, đem tất cả chúng sinh vào một chúng sinh mà không hoại tướng chúng sinh; là chỗ ở của bậc đem một Phật vào tất cả Phật, đem tất cả Phật vào một Phật mà biết tất cả ba đời; là chỗ ở của bậc trong khoảng một niệm đi đến tất cả cõi nước; là chỗ ở của bậc hiện thân mình ra trước tất cả chúng sinh, là chỗ ở của bậc tâm thường tạo lợi ích cho tất cả thế gian; là chỗ ở của bậc hay đến khắp tất cả chỗ, là chỗ ở của bậc dù đã thoát ly tất cả thế gian, nhưng vì hóa độ chúng sinh nên hằng hiện thân ở trong thế gian; là chỗ ở của bậc chẳng chấp lấy tất cả cõi, nhưng vì cúng dường chư Phật mà du hành tất cả cõi; là chỗ ở của bậc chẳng động chỗ mình mà có thể đến khắp tất cả cõi Phật để trang nghiêm; là chỗ ở của bậc thân cận tất cả Phật mà chẳng khởi tưởng Phật; là chỗ ở của bậc Y chỉ tất cả Thiện tri thức mà chẳng khởi tưởng chấp nơi Thiện tri thức; là chỗ ở của bậc ở nơi tất cả cung ma mà chẳng đắm nhiễm cảnh dục; là chỗ ở của bậc lìa hẳn tất cả tâm tưởng; là chỗ ở của bậc dù hiện thân trong tất cả chúng sinh mà không có quan niệm mình người riêng khác; là chỗ ở của bậc có thể vào khắp tất cả thế giới mà đối với pháp giới không có tưởng sai biệt; là chỗ ở của bậc nguyện trụ nơi tất cả kiếp vị lai, nhưng đối với kiếp số không có quan niệm dài ngắn; là chỗ ở của bậc chẳng rời chỗ ở bằng đầu một sợi lông mà hiện thân khắp tất cả thế giới; là chỗ ở của bậc hay diễn thuyết những pháp khó được gặp

được nghe; là chỗ ở của bậc hay trụ nơi pháp khó biết, pháp sâu xa, pháp không hai, pháp vô tướng, pháp không đối trị, pháp không chỗ thủ đắc, pháp không hý luận; là chỗ ở của bậc trụ đại Từ, đại Bi; là chỗ ở của bậc đã vượt hẳn tất cả trí Nhị thừa, đã siêu việt tất cả cảnh giới ma, đã không nhiễm thế pháp, đã đến bờ của Bồ-tát đã đến, đã trụ nơi chỗ trụ của Như Lai; là chỗ ở của bậc dù rời tất cả tướng mà chẳng nhập chánh vị của Thanh văn, dù rõ tất cả pháp vô sinh mà cũng chẳng trụ nơi pháp tánh vô sinh; là chỗ ở của bậc dù quán bất tịnh mà chẳng chứng pháp ly tham, cũng chẳng cùng tương ưng với tham dục, dù tu hạnh từ mà chẳng chứng pháp ly sân cũng chẳng cùng tương ưng với sân hận, dù quán duyên khởi mà chẳng chứng pháp ly si cũng chẳng cùng tương ưng với si; là chỗ ở của bậc dù trụ nơi bốn Thiền mà chẳng theo thiền sinh, dù tu hành bốn Tâm vô lượng nhưng vì hóa độ chúng sinh nên chẳng sinh nơi cõi sắc, dù tu bốn Định vô sắc nhưng vì đại Bi nên chẳng trụ nơi cõi vô sắc; là chỗ ở của bậc dù siêng tu chỉ quán nhưng vì hóa độ chúng sinh nên chẳng chứng quả giải thoát, dù thực hành hạnh xả mà chẳng bỏ sự hóa độ chúng sinh; là chỗ ở của bậc dù quán Không mà chẳng khởi kiến không, dù hành Vô tướng mà thường giáo hóa chúng sinh chấp tướng, dù hành Vô nguyện mà chẳng bỏ hạnh nguyện Bồ-đề; là chỗ ở của bậc dù ở trong tất cả nghiệp phiền não mà vẫn tự tại, vì để hóa độ chúng sinh nên tùy thuận các nghiệp phiền não, dù không sinh tử mà vì hóa độ chúng sinh nên thị hiện thọ sinh tử, dù đã rời tất cả loài mà vì hóa độ chúng sinh nên thị hiện vào các cõi; là chỗ ở của bậc dù thực hành hạnh từ mà không ái luyến chúng sinh, dù thực hành hạnh Bi mà không chấp trước chúng sinh, dù thực hành hạnh hỷ mà thường thương yêu chúng sinh khổ, dù thực hành hạnh xả mà chẳng bỏ sự lợi ích cho người khác; là chỗ ở của bậc dù hành chín định thứ đệ mà chẳng nhàm lìa thọ sinh nơi Dục giới, dù biết tất cả pháp là không sinh không diệt mà chẳng tác chứng nơi thật tế, dù nhập ba môn giải thoát mà chẳng giữ lấy quả giải thoát của Thanh văn, dù quán Bốn thánh đế mà chẳng trụ nơi quả Tiểu thừa, dù quán duyên khởi thâm diệu mà chẳng trụ nơi tịch diệt rốt ráo, dù tu Tám thánh đạo mà chẳng cầu thoát hẳn thế gian, dù siêu vượt phàm phu địa mà chẳng rơi vào

địa Thanh văn, Bích-chi-phật, dù quán xét năm thủ uẩn mà chẳng diệt hẳn các uẩn, dù siêu xuất bốn ma mà chẳng phân biệt các ma, dù chẳng chấp sáu xứ mà chẳng dứt hẳn sáu xứ, dù an trụ chân như mà chẳng rơi vào thật tế, dù nói tất cả thừa mà chẳng bỏ Đại thừa.

Lầu gác to lớn này là chỗ ở của tất cả các bậc có những công đức như thế. Bấy giờ, Đồng tử Thiện Tài nói kệ rằng:

Lầu gác đây là chỗ ở của

Đức Từ Thị lợi ích thế gian

Quán đỉnh đại Bi trí thanh tịnh

Pháp vương tử nhập cảnh Như Lai.

Tất cả Phật tử có tiếng tăm

Đã nhập môn giải thoát Đại thừa

Du hành pháp giới tâm không nhiễm

Bậc vô đẳng ở lầu gác này.

Thí, Giới, Nhẫn, Tấn, Thiền,

Trí tuệ Phương tiện,

Nguyện, Lực và Thần thông

Pháp Ba-la-mật của Đại thừa

Bậc đã đầy đủ ở lầu này

Trí tuệ rộng lớn như hư không

Biết khắp tất cả pháp ba đời

Vô ngại, không nương, không chấp giữ

Biết rõ các cõi ở lầu này.

Khéo biết được tất cả các pháp

Không tánh, không sinh, không chỗ dựa

Như chim bay không, được tự tại

Bậc có đại trí ở lầu này

Biết rõ tánh thật của ba độc

Phân biệt nhân duyên hư vọng khởi

Cũng chẳng nhàm nó mà cầu ra

Lầu này của bậc tịch tĩnh ở.

Ba môn giải thoát, tám Thánh đạo

Các uẩn, xứ, giới và duyên khởi

Đều hay quán sát chẳng nhập diệt

Bậc thiện xảo đây ở lầu này

Cõi nước và chúng sinh mười phương

Dùng trí vô ngại đều quán sát

Biết tánh đều không chẳng phân biệt

Bậc chứng tịch diệt ở lầu này

Đi khắp pháp giới đều vô ngại

Mà cầu tánh đi chẳng thể được

Như gió trong không chẳng chỗ đi

Lầu này của bậc không dựa ở.

Thấy khắp đường ác nơi các loài

Chịu những khổ độc không nơi về

Phóng ánh sáng từ đều trừ diệt

Lầu này của bậc Từ bi ở.

Thấy các chúng sinh mất chánh đạo

Như kẻ đui mù đi đường hiểm

Dẫn họ vào thẳng thành giải thoát

Lầu này của bậc Đạo sư ở.

Thấy các chúng sinh vào lưới ma

Sinh lão bệnh tử thường bức bách

Cứu giúp thoát khổ được an vui

Lầu này của bậc Dũng mãnh ở.

Thấy các chúng sinh mang phiền não

Nên sinh tâm thương xót rộng lớn

Dùng thuốc trí tuệ đều trừ diệt

Lầu này của bậc Y vương ở.

Thấy các chúng sinh chìm biển hữu.

Nổi trôi chịu bao sinh tử khổ

Đều dùng thuyền pháp cứu vớt họ

Lầu này của Bậc khéo độ ở.

Thấy các chúng sinh trong biển hoặc

Có thể phát tâm báu Bồ-đề

Đều vào trong đó để cứu họ

Lầu này của Bậc khéo vớt ở.

Luôn dùng đôi mắt đại Từ bi

Quán khắp tất cả các chúng sinh.

Cứu họ thoát khỏi biển sinh tử

Lầu này của Kim sí vương ở.

Như vầng nhật nguyệt tại hư không

Tất cả thế gian được soi sáng

Ánh sáng trí tuệ cũng như vậy

Lầu này của bậc Chiếu thế ở.

Bồ-tát vì độ một chúng sinh

Khắp cả vị lai vô lượng kiếp

Độ một người, tất cả cũng vậy

Lầu này của bậc Cứu đời ở.

Tại một cõi nước cứu chúng sinh

Tận kiếp vị lai không thôi nghỉ

Mỗi mỗi cõi nước đều như vậy

Lầu này của Bậc kiên cố ở.

Chánh pháp của chư Phật diễn nói

Bồ-tát nghe lãnh đều khắp hết

Suốt kiếp vị lai đều vậy cả

Lầu này của Bậc biển trí ở.

Đi khắp tất cả biển thế giới

Vào khắp tất cả biển đạo tràng

Cúng dường tất cả biển Như Lai

Lầu này của Bậc tu hành ở.

Tu hành tất cả biển hạnh diệu

Phát khởi vô biên biển đại nguyện

Như vậy trải qua biển các kiếp

Lầu này của Bậc công đức ở.

Chỗ một đầu lông vô lượng cõi

Vô số Phật, chúng sinh và kiếp

Thấy rõ như vậy đều cùng khắp

Lầu này của Bậc mắt vô ngại.

Một niệm thâu khắp vô biên kiếp

Cõi nước, chư Phật và chúng sinh

Trí tuệ vô ngại đều biết đúng

Lầu này của Bậc đủ đức ở.

Mười phương cõi nước nghiền làm bụi

Tất cả biển lớn dùng lông chấm

Bồ-tát phát nguyện số như vậy

Lầu này của Bậc vô ngại ở.

Thành tựu môn Tam-muội Tổng trì

Đại nguyện Thiền định và giải thoát

Mỗi mỗi đều trụ vô biên kiếp

Lầu này của Bậc chân Phật tử

Vô lượng, vô biên các Phật tử

Luôn luôn thuyết pháp độ chúng sinh

Cũng nói các kỹ thuật thế gian

Lầu này của Bậc tu hành ở.

Thành tựu thần thông trí phương tiện

Tu hành môn pháp diệu như huyễn

Mười phương năm cõi đều hiện sinh

Lầu này của Bậc vô ngại ở.

Bồ-tát bắt đầu mới phát tâm

Tu hành đầy đủ tất cả hạnh

Hóa thân vô lượng khắp pháp giới

Lầu này của Bậc thần lực ở.

Một niệm thành tựu đạo Bồ-đề

Tạo khắp vô biên nghiệp trí tuệ

Tình đời lo nghĩ làm bận tâm

Lầu này của Bậc khó lường ở.

Thành tựu thần thông không chướng ngại

Du hành pháp giới đều cùng khắp

Nơi tâm chưa từng có thủ đắc

Lầu này của Bậc tuệ tịnh ở.

Bồ-tát tu hành tuệ vô ngại

Vào các cõi nước không nhiễm chấp

Dùng trí vô nhị chiếu khắp nơi

Lầu này của Bậc vô ngã ở.

Biết rõ các pháp không chỗ nương

Bản tánh tịch diệt đồng hư không

Thường đi trong cảnh giới như vậy

Lầu này của Bậc ly cấu ở.

Thấy khắp chúng sinh chịu khốn khổ

Phát tâm đại Từ, đại trí tuệ

Nguyện thường lợi ích các thế gian

Lầu này của bậc đại Bi ở.

Phật tử ở lầu này

Hiện khắp trước chúng sinh

Dường như vầng nhật nguyệt

Trừ khắp tối thế gian

Phật tử ở lầu này

Thuận khắp tâm chúng sinh

Biến hiện vô lượng thân

Sung mãn mười phương cõi

Phật tử ở lầu này

Đi khắp các thế giới

Tất cả chỗ Như Lai

Vô lượng, vô số kiếp.

Phật tử ở lầu này

Lường xét nơi Phật pháp

Vô lượng, vô số kiếp

Tâm không hề nhàm mỏi.

Phật tử ở lầu này

Niệm niệm nhập Tam-muội

Mỗi mỗi môn Tam-muội

Nêu rõ cảnh giới Phật

Phật tử ở lầu này

Đều biết tất cả cõi

Vô lượng, vô số kiếp

Danh hiệu Phật, chúng sinh

Phật tử ở lầu này

Một niệm thâu các kiếp

Chỉ tùy tâm chúng sinh.

Mà không tưởng phân biệt

Phật tử ở lầu này

Tu tập các Tam-muội

Trong mỗi mỗi tâm niệm

Biết rõ pháp ba đời

Phật tử ở lầu này

Kiết già thân bất động

Hiện khắp tất cả cõi

Trong tất cả các loài

Phật tử ở lầu này

Uống các biển Phật pháp

Vào sâu biển trí tuệ

Đầy đủ biển công đức

Phật tử ở lầu này

Biết rõ số các cõi

Số đời, số chúng sinh

Danh hiệu Phật cũng vậy

Phật tử ở lầu này

Một niệm đều biết rõ

Trong tất cả ba đời

Cõi nước thành hay hoại

Phật tử ở lầu này

Biết rõ hạnh nguyện Phật

Hạnh tu của Bồ-tát

Chúng sinh căn, tánh, dục

Phật tử ở lầu này

Thấy trong một vi trần

Vô lượng cõi đạo tràng

Chúng sinh và các kiếp

Như trong một vi trần

Tất cả trần cũng vậy

Các thứ đều đầy đủ

Xứ xứ đều vô ngại

Phật tử trụ ở đây

Quán khắp tất cả pháp

Chúng sinh, cõi và đời

Không sinh, không sở hữu

Quán sát những chúng sinh

Chánh pháp và Như Lai

Cõi nước cùng chí nguyện

Ba đời đều bình đẳng

Phật tử ở lầu này

Giáo hóa các chúng sinh

Cúng dường chư Như Lai

Tư duy tánh các pháp

Vô lượng ngàn muôn kiếp

Tu tập nguyện, trí, hạnh

Rộng lớn chẳng thể lường

Tán dương chẳng thể hết.

Các bậc đại dũng mãnh

Việc làm không chướng ngại

An trụ ở trong đây

Tôi chắp tay kính lễ.

Trưởng tử của chư Phật

Đức Bồ-tát Di-lặc

Nay tôi cung kính lễ

Cúi xin thương tưởng tôi.

Sau khi dùng vô lượng pháp xưng tán của Bồ-tát để tán dương chư Bồ-tát ở trong đại lầu gác Tỳ-lô-giá-na trang nghiêm tạng, Đồng tử Thiện Tài cung kính đảnh lễ, nhất tâm nguyện thấy Bồ-tát Di-lặc để thân cận cúng dường, bèn thấy Đức Đại Bồ-tát Di-lặc từ chỗ khác đến, có vô lượng tám bộ chúng Thiên, Long, Đế Thích, Phạm vương, Tứ Thiên vương, cùng vô lượng quyến thuộc, chúng Bà-la-môn và vô số trăm ngàn chúng sinh theo Bồ-tát Di-lặc, cùng hướng đến chỗ lầu gác lớn trang nghiêm tạng.

Thiện Tài quá đỗi vui mừng, gieo mình mọp lạy.

Bồ-tát Di-lặc quán sát Đồng tử Thiện Tài, chỉ rõ với đại chúng khen ngợi công đức của Thiện Tài rồi nói kệ rằng:

Đại chúng xem Thiện Tài

Tâm trí tuệ thanh tịnh

Vì cầu hạnh Bồ-đề

Nên đến lầu của ta

Lành thay, Từ viên mãn!

Lành thay, Bi thanh tịnh!

Lành thay, mắt tịch tĩnh!

Tu hành không lười mỏi.

Lành thay ý thanh tịnh!

Lành thay tâm rộng lớn!

Lành thay căn bất thoái!

Tu hành không lười mỏi

Lành thay hạnh bất động!

Thường cầu Thiện tri thức

Thấu rõ tất cả pháp

Điều phục các chúng sinh

Lành thay hành đạo mầu!

Lành thay trụ công đức!

Lành thay hướng quả Phật!

Chưa từng có mỏi nhọc

Lành thay đức làm thể!

Lành thay pháp tư nhuận!

Lành thay hạnh vô biên!

Thế gian khó được thấy

Lành thay lìa mê lầm!

Thế pháp chẳng nhiễm được

Mọi lợi, suy, chê, khen

Tất cả không phân biệt

Lành thay thí an lạc!

Hòa thuận gắn được độ

Tâm dua nịnh sân mạn

Tất cả đều trừ diệt

Lành thay chân Phật tử!

Đến khắp cả mười phương

Thêm lớn các công đức

Hòa thuận không lười mỏi

Lành thay trí ba đời

Biết khắp tất cả pháp

Sinh khắp tạng công đức

Tu hành chẳng mỏi nhàm

Văn-thù và Đức Vân

Tất cả các Phật tử

Bảo ông đến gặp ta

Dạy ông chỗ vô ngại

Tu đủ hạnh Bồ-tát

Thâu khắp các chúng sinh

Người quảng đại như vậy

Nay đến tìm gặp ta

Vì cầu các Như Lai

Cảnh giới đều thanh tịnh

Nên các nguyện rộng lớn

Nên đi đến chỗ ta.

Phật quá, hiện, vị lai

Đã thành tựu công hạnh

Người muốn tu học hết

Nay đến tìm gặp ta

Đối với Thiện tri thức

Muốn cầu pháp vi diệu

Muốn thọ hạnh Bồ-tát

Nay đến tìm gặp ta

Ông nghĩ Thiện tri thức

Được chư Phật khen ngợi

Làm cho người thành đạo

Nay đến tìm gặp ta

Ông nghĩ Thiện tri thức

Như cha mẹ sinh thành

Nuôi nấng như nhũ mẫu

Lớn Bồ-đề cho mình

Như y sư trị bệnh

Như trời rưới cam lộ

Như mặt trời soi đường

Như mặt trăng thanh tịnh

Như núi vững không lay

Như biển không tăng giảm

Như lái thuyền tế độ

Nay tìm đến gặp ta

Ông xem Thiện tri thức

Dường như tướng dũng mãnh

Cũng như chủ thương chủ

Lại như đại Đạo sư

Hay dựng cờ chánh pháp

Hay nêu công đức Phật

Hay diệt các đường ác

Hay mở cửa đường lành

Hay hiển thân chư Phật

Hay gìn tạng chư Phật

Hay giữ pháp chư Phật

Nên ông nguyện phụng sự.

Muốn đủ trí thanh tịnh

Muốn đầy thân uy nghiêm

Muốn sinh nhà tôn quý

Nay ông đến gặp ta.

Đại chúng xem người này

Gần gũi Thiện tri thức

Noi theo để tu học

Tất cả phải thuận hành.

Do phước duyên thuở trước

Văn-thù khiến phát tâm

Tùy thuận không trái nghịch

Tu hành chẳng nhọc mệt

Cha mẹ cùng thân thuộc

Cung điện và tài sản

Tất cả đều lìa bỏ

Khiêm tốn cầu tri thức

Tịnh tu y như vậy

Rời hẳn thân thế gian

Thường sinh cõi nước Phật

Hưởng quả báo thù thắng

Thiện Tài thấy chúng sinh

Khổ sinh, già, bệnh, chết

Vì phát tâm đại bi

Siêng tu đạo Vô thượng

Thiện Tài thấy chúng sinh

Năm cõi thường lưu chuyển

Vì cầu trí kim cang

Để phá vòng khổ não

Thiện Tài thấy chúng sinh

Ruộng tâm rất cấu uế

Vì trừ gai ba độc

Chuyên cầu cày trí bén.

Chúng sinh ở si tối

Đui mù mất chánh đạo

Thiện Tài làm Đạo sư

Chỉ cho chỗ an ổn

Giáp nhẫn, xe giải thoát

Trí tuệ làm gươm bén

Hay ở trong ba cõi

Trừ các giặc phiền não

Thiện Tài lái thuyền pháp

Tế độ khắp muôn loài

Khiến vượt qua biển lửa

Mau đến đảo châu báu

Thiện Tài mặt trời sáng

Vầng trí quang đại nguyện

Đi khắp pháp giới không

Chiếu khắp nhà quần mê

Thiện Tài mặt trăng sáng

Pháp lành đều viên mãn

Từ Tam-muội thanh tịnh

Chiếu khắp tâm chúng sinh

Thiện Tài biển thắng trí

An trụ nơi trực tâm

Hạnh Bồ-đề lần sâu

Xuất sinh những pháp báu

Thiện Tài rồng tâm lớn

Bay lên pháp giới không

Nổi mây tuôn mưa ngọt

Sinh thành tất cả quả.

Thiện Tài thắp đèn pháp

Tim tin, dù Từ bi

Bình niệm, sáng công đức

Diệt trừ tối ba độc

Tâm giác là tinh huyết

Bi: Bào thai, Từ: Thịt

Bồ-đề phần: Chi tiết

Lớn nơi tạng Như Lai

Thêm lớn tạng phước đức

Thanh tịnh tạng trí tuệ

Khai hiển tạng phương tiện

Xuất sinh tạng đại nguyện

Đại trang nghiêm như vậy

Cứu giúp các chúng sinh

Trong tất cả thiên, nhân

Khó nghe, khó thấy được

Cây trí tuệ như vậy

Rễ sâu chẳng lay động

Công hạnh lần tăng trưởng

Che mát khắp các loài

Muốn sinh tất cả đức

Muốn hỏi tất cả pháp

Muốn dứt tất cả nghi

Chuyên cầu Thiện tri thức

Muốn phá những ma hoặc

Muốn trừ những kiến chấp

Muốn mở trói chúng sinh

Chuyên cầu Thiện tri thức.

Phải diệt các đường ác

Phải chỉ đường nhân thiên

Khiến tu hạnh công đức

Mau nhập thành Niết-bàn

Phải độ nạn kiến chấp

Phải cắt lưới chấp kiến

Phải khô nước ái dục

Phải chỉ đường ba cõi

Phải làm chỗ đời nương

Phải làm sáng đời soi

Phải làm thầy ba cõi

Chỉ cho chỗ giải thoát

Cũng phải khiến thế gian

Lìa tất cả tưởng chấp

Đánh thức giấc phiền não

Thoát bùn lầy ái dục

Phải biết tất cả pháp

Phải tịnh tất cả cõi

Tất cả đều rốt ráo

Trong tâm rất hoan hỷ

Hạnh ông rất hòa thuận

Tâm ông rất thanh tịnh

Những công đức muốn tu

Tất cả sẽ viên mãn

Sẽ sớm thấy chư Phật

Thấu rõ tất cả pháp

Nghiêm tịnh biển các cõi

Thành tựu đại Bồ-đề

Sẽ viên mãn biển hạnh

Sẽ thấu rõ biển pháp

Sẽ độ biển chúng sinh

Tu các hạnh như vậy

Sẽ đến bờ công đức

Sẽ sinh những phẩm thiện

Sẽ đồng chư Phật tử

Tâm quyết định như vậy.

Sẽ dứt tất cả hoặc

Sẽ sạch tất cả nghiệp

Sẽ trừ tất cả ma

Đầy đủ nguyện như vậy

Sẽ sinh đạo trí diệu

Sẽ khai đạo chánh pháp

Chẳng lâu sẽ bỏ rời

Hoặc, nghiệp và đường khổ

Tất cả loài chúng sinh

Trầm mê vòng ba cõi

Ông sẽ chuyển pháp luân

Cho họ dứt hết khổ

Ông sẽ gìn giống Phật

Ông sẽ tịnh giống Pháp

Có thể hợp giống Tăng

Ba đời đều cùng khắp

Sẽ cắt những lưới ái

Sẽ xé những lưới chấp

Sẽ cứu lưới các khổ

Sẽ thành những lưới nguyện

Sẽ độ cõi chúng sinh

Sẽ tịnh các cõi nước

Sẽ chứa cõi trí tuệ

Sẽ thành cõi tâm nguyện

Sẽ làm chúng sinh mừng

Sẽ làm Bồ-tát vui

Sẽ làm chư Phật khen

Sẽ thành hoan hỷ ấy

Sẽ thấy tất cả loài

Sẽ thấy tất cả cõi

Sẽ thấy tất cả pháp

Sẽ thành thấy của Phật

Sẽ phóng sáng phá tối

Sẽ phóng sáng dứt nóng

Sẽ phóng sáng diệt ác

Trừ sạch khổ ba cõi.

Sẽ mở cửa Thiên đạo

Sẽ mở cửa Phật đạo

Sẽ chỉ cửa giải thoát

Sẽ bảo chúng sinh vào

Sẽ chỉ cho đạo chánh

Sẽ dứt hết đạo tà

Như vậy siêng tu hành

Thành tựu đạo Bồ-đề

Sẽ tu biển công đức

Sẽ qua biển ba cõi

Khiến khắp biển chúng sinh

Thoát khỏi những biển khổ

Ở nơi biển chúng sinh

Tiêu cạn biển phiền não

Khiến tu những biển hạnh

Mau vào biển đại trí

Ông sẽ thêm biển trí

Ông sẽ tu biển hạnh

Biển đại nguyện của Phật

Ông sẽ đều đầy đủ

Ông sẽ vào biển cõi

Ông sẽ quán biển chúng

Ông sẽ dùng trí lực

Uống hết các biển pháp

Sẽ thấy mây chư Phật

Sẽ khởi mây cúng dường

Sẽ nghe mây pháp diệu

Sẽ nổi những mây nguyện

Đi khắp nhà ba cõi

Phá hết nhà phiền não

Vào khắp nhà Như Lai

Sẽ hành đạo như vậy

Vào khắp cửa Tam-muội

Dạo khắp cửa giải thoát

Trụ khắp môn thần thông

Đi khắp trong pháp giới

Hiện khắp trước chúng sinh

Ở trước khắp chư Phật

Ví như sáng nhật nguyệt

Sẽ thành sức như vậy

Chỗ đi không động loạn

Chỗ đi không nhiễm chấp

Như chim bay trên không

Sẽ thành diệu dụng này

Ví như lưới Đế thích

Lưới cõi trụ như vậy

Ông sẽ đều qua đến

Như gió không chướng ngại

Ông sẽ nhập pháp giới

Qua khắp các thế giới

Thấy khắp Phật ba đời

Trong tâm rất hoan hỷ

Đối với các pháp môn

Ông đã được, sẽ được

Phải hết sức vui mừng

Không tham cũng không chán

Ông là chỗ chứa đức

Thuận theo lời Phật dạy

Hay tu hạnh Bồ-tát

Được thấy sự lạ này

Chư Phật tử như vậy

Ức kiếp khó gặp được

Huống thấy được công đức

Và diệu đạo đã tu

Ông sinh trong nhân gian

Đạt được lợi lành lớn

Được gặp đức Văn-thù

Vô lượng các công đức

Đã rời các đường ác

Đã ra khỏi chỗ nạn

Đã vượt khỏi khổ hoạn

Lành thay! Chớ lười biếng.

Đã rời địa phàm phu

Đã trụ địa Bồ-tát

Sẽ đầy địa trí tuệ

Mau nhập địa Như Lai.

Hạnh Bồ-tát như biển

Trí Phật đồng hư không

Nguyện của ông cũng vậy

Nên sinh tâm vui mừng.

Các căn chẳng lười trễ

Chí nguyện hằng quyết định

Thân cận Thiện tri thức

Chẳng lâu sẽ trọn đủ.

Bồ-tát nhiều công hạnh

Đều vì độ chúng sinh

Tu khắp các pháp môn

Cẩn thận chớ nghi hoặc.

Ông đủ phước khó nghĩ

Và cùng tin chân thật

Vì thế nên hôm nay

Được thấy các Phật tử

Ông thấy các Phật tử

Đều được lợi rộng lớn

Mỗi mỗi các đại nguyện

Tất cả đều tin thọ.

Ông ở trong ba cõi

Hay tu hạnh Bồ-tát

Thế nên các Phật tử

Dạy cho môn giải thoát

Chẳng phải người pháp khí

Cùng ở với Phật tử

Dù đến vô lượng kiếp

Cũng chẳng biết cảnh giới.

Ông thấy các Bồ-tát

Được nghe pháp như vậy

Thế gian rất khó có

Nên sinh tâm vui mừng.

Chư Phật hộ niệm ông

Bồ-tát thâu nhận ông

Thuận hành theo lời dạy

Lành thay trụ thọ mạng

Đã sinh nhà Bồ-tát

Đã đủ đức Bồ-tát

Giống Như Lai đã lớn

Sẽ lên bậc Quán đỉnh.

Chẳng lâu ông sẽ được

Đồng với chư Phật tử

Thấy chúng sinh khổ não

Đều đặt chỗ an ổn.

Đã gieo giống như vậy

Sẽ gặt quả như vậy

Nay ta khen tặng ông

Nên sinh tâm vui đẹp.

Vô lượng chư Bồ-tát

Hành đạo vô lượng kiếp

Chưa thành được hạnh này

Nay ông đều được trọn.

Thiện Tài thành những hạnh: Tín, lạc, kiên, tấn, lực

Ai có tâm kính mộ

Cũng phải học như vậy.

Tất cả hạnh công đức

Đều từ tâm nguyện sinh

Thiện Tài đã biết rõ

Thường thích siêng tu học.

Như rồng bủa mây dầy

Tất sẽ tuôn mưa lớn

Bồ-tát khởi nguyện trí

Quyết định tu các hạnh.

Nếu có Thiện tri thức

Dạy ông hạnh Phổ Hiền

Ông nên khéo phụng sự

Cẩn thận chớ nghi hoặc.

Ông trong vô lượng kiếp

Vì dục vọng bỏ thân

Nay vì cầu Bồ-đề

Xả thân mới là tốt.

Ông trong vô lượng kiếp

Chịu đủ khổ sinh tử

Chẳng từng thờ chư Phật

Chưa nghe hạnh như vậy.

Nay ông được thân người

Gặp Phật, thiện tri thức

Nghe lãnh hạnh Bồ-đề

Tại sao chẳng hoan hỷ.

Dù gặp Phật xuất thế

Cũng gặp Thiện tri thức

Mà tâm chẳng thanh tịnh

Chẳng nghe pháp như vậy.

Đối với Thiện tri thức

Tin mến tâm tôn trọng

Lìa nghi chẳng mỏi nhàm

Mới nghe pháp như vậy.

Nếu ai nghe pháp này

Mà phát tâm thệ nguyện

Phải biết người như vậy

Được lợi ích rộng lớn.

Tâm thanh tịnh như vậy

Thường được gần chư Phật

Cũng gần chư Bồ-tát

Quyết định thành Bồ-đề

Nếu vào pháp môn này

Thì đủ các công đức

Lìa hẳn các cõi ác

Chẳng thọ tất cả khổ.

Chẳng lâu bỏ thân này

Vãng sinh về cõi Phật

Thường thấy mười phương Phật

Và cùng chư Bồ-tát.

Nhân trước, nay trí tuệ

Và thờ Thiện tri thức

Thêm lớn các công đức

Như nước mọc hoa sen.

Thích thờ Thiện tri thức

Siêng cúng tất cả Phật

Chuyên tâm nghe chánh pháp

Thường tu chớ lười mỏi.

Ông là chân pháp khí

Thường đủ tất cả pháp

Sẽ tu tất cả đạo

Sẽ mãn tất cả nguyện

Ông dùng tâm tin hiểu

Mà đến kính lễ ta

Chẳng lâu sẽ vào khắp

Tất cả hội Phật pháp

Lành thay chân Phật tử!

Cung kính tất cả Phật

Chẳng lâu đủ các hạnh

Đến bờ công đức Phật

Ông nên mau đến chỗ

Của Đại Trí Văn-thù

Sẽ khiến ông đạt được

Hạnh thâm diệu Phổ Hiền.

Bấy giờ, Đồng tử Thiện Tài nghe Bồ-tát Di-lặc ở trước đại chúng tán dương tạng công đức rộng lớn của mình, liền vui mừng phấn khích, toàn thân rúng động, nghẹn ngào rơi lệ, đứng dậy chắp tay cung kính chiêm ngưỡng, đi quanh vô lượng vòng. Do sức tưởng niệm của Đức Văn-thù-sư-lợi nên bỗng nhiên những thứ hoa, chuỗi báu và châu báu đẹp đầy cả hai tay, Thiện Tài hoan hỷ liền rải lên cúng dường Bồ-tát Di-lặc.

Bấy giờ, Bồ-tát Di-lặc xoa đầu Thiện Tài, nói kệ rằng:

Lành thay, lành thay chân Phật tử!

Tinh tấn các căn không lười mỏi

Chẳng lâu sẽ đủ các công đức

Giống như Văn-thù và Di-lặc.

Thiện Tài nói kệ kính thưa:

Tôi nghĩ Thiện tri thức

Ức kiếp khó gặp được

Nay đều được thân cận

Và đến gặp được Ngài.

Tôi nhờ Đức Văn-thù

Được thấy người khó thấy

Bậc đại công đức kia

Tôi nguyện sớm về gặp.