Đại Tập 39 · Bộ Hoa Nghiêm IV · Số 279 (Q.46–80) & Số 280–285

Kinh Đại Phương Quảng Phật Hoa Nghiêm (tt) Quyển 48, Phẩm 34: Như Lai Thập Thân Tướng Hải

KINH ĐẠI PHƯƠNG QUẢNG PHẬT

HOA NGHIÊM

QUYỂN 48

Phẩm 34: NHƯ LAI THẬP THÂN TƯỚNG HẢI

Bấy giờ, Đại Bồ-tát Phổ Hiền bảo chư Bồ-tát:

–Chư Phật tử! Nay tôi sẽ vì các vị diễn nói về biển tướng của Như Lai.

Chư Phật tử! Trên đỉnh đầu của Đức Như Lai có ba mươi hai tướng đại nhân trang nghiêm quý báu. Trong đó có tướng đại nhân tên là Ánh sáng chiếu tất cả phương phóng ra khắp vô lượng lưới ánh sáng lớn, tất cả diệu bảo dùng làm trang nghiêm.

Tóc báu cùng khắp kín dầy mềm mại, mỗi mỗi sợi tóc đều phóng ra ánh sáng báu ma-ni chiếu khắp tất cả vô biên thế giới, đều hiện thân Phật, sắc tướng viên mãn.

Kế có tướng đại nhân tên là Mây ánh sáng của mắt Phật, dùng các loại trang nghiêm bằng ma-ni vương, phát ra ánh sáng màu huỳnh kim như tướng lông giữa chặng mày. Ánh sáng phát ra đó chiếu khắp tất cả thế giới.

Kế có tướng đại nhân tên là Mây cõi pháp sung mãn, dùng luân báu thượng diệu để trang nghiêm, phóng ra ánh sáng đèn phước trí của Như Lai, chiếu khắp các biển thế giới trong tất cả cõi pháp ở mười phương; nơi đó, hiện khắp tất cả chư Phật và chư Bồ-tát.

Kế có tướng đại nhân tên là Mây thị hiện chiếu khắp, trang nghiêm bằng chân kim ma-ni. Những châu báu đó đều phóng ra ánh sáng chiếu vô số cõi nước Phật. Tất cả chư Phật xuất hiện trong ánh sáng này.

Kế có tướng đại nhân tên là Mây phóng ra ánh sáng báu, dùng

ma-ni báu vương thanh tịnh để trang nghiêm, báu Tỳ-lưu-ly làm hoa nhụy. Ánh sáng chiếu khắp mười phương tất cả thế giới, trong đó hiện khắp tất cả thần biến, ca ngợi trí tuệ công đức của Như Lai đã tu hành thuở xưa.

Kế có tướng đại nhân tên là Mây đại tự tại thị hiện Như Lai khắp cõi pháp, Bồ-tát thần biến, ma-ni bảo diệm làm mão, đầy đủ lực Như Lai giác ngộ tất cả, vầng ánh lửa báu dùng làm tràng hoa. Ánh sáng này chiếu khắp mười phương thế giới, trong đó thị hiện tất cả Như Lai ngồi nơi đạo tràng, mây trí Nhất thiết đầy khắp hư không vô lượng cõi pháp.

Kế có tướng đại nhân tên là Mây đèn chiếu khắp Như Lai, dùng biển báu đại tự tại có thể làm chấn động các cõi nước trong cõi pháp để trang nghiêm, phóng ra ánh sáng thanh tịnh chiếu khắp cõi pháp. Trong đó hiện khắp biển công đức của chư Bồ-tát nơi mười phương và hiện khắp biển cờ trí tuệ của chư Phật quá khứ, vị lai, hiện tại.

Kế có tướng đại nhân tên là Mây rộng lớn chiếu khắp chư Phật, trang nghiêm với các châu báu Nhân-đà-la, như ý vương, ma-ni vương, thường phóng ra ánh sáng của đèn Bồ-tát chiếu khắp tất cả thế giới nơi mười phương, trong đó hiển hiện biển các sắc tướng, biển âm thanh, biển sức thanh tịnh của tất cả chư Phật.

Kế có tướng đại nhân tên là Mây ánh sáng viên mãn, trang nghiêm với các thứ hoa báu bằng lưu ly thượng diệu, ma-ni vương, tất cả các báu phóng lưới ánh sáng lớn đầy khắp tất cả thế giới nơi mười phương. Tất cả chúng sinh đều thấy Đức Như Lai hiện ngồi trước mình, khen ngợi công đức nơi Pháp thân của chư Phật và chư Bồ-tát, khiến vào cảnh giới thanh tịnh của Như Lai.

Kế có tướng đại nhân tên là Mây ánh sáng chiếu khắp tất cả tạng hạnh Bồ-tát, trang nghiêm với những hoa báu đẹp. Ánh sáng báu chiếu khắp vô lượng thế giới, che khắp tất cả cõi nước. Mười phương pháp giới thông đạt vô ngại, âm thanh Phật chấn động nêu bày thông suốt về biển pháp.

Kế có tướng đại nhân tên là Mây ánh sáng chiếu khắp, trang nghiêm bằng châu báu Tỳ-lưu-ly, Nhân-đà-la, Kim cang ma-ni. Ánh

sáng báu ma-ni, sắc tướng trong sáng chiếu khắp tất cả biển thế giới, phát ra âm thanh vi diệu tràn đầy cõi pháp. Như thế đều từ biển trí tuệ đại công đức của chư Phật mà hóa hiện.

Kế có tướng đại nhân tên là Mây chánh giác, dùng hoa tạng báu để trang nghiêm. Những hoa báu đó đều phóng ra ánh sáng, đều có Đức Như Lai ngồi nơi đạo tràng, khắp đầy tất cả vô biên thế giới, khiến các thế giới đều thanh tịnh khắp, dứt hẳn tất cả vọng tưởng phân biệt.

Kế có tướng đại nhân tên là Mây ánh sáng chiếu sáng, dùng biển tạng ánh sáng báu, tâm vương ma-ni để trang nghiêm, phóng ra ánh sáng lớn, hiển hiện vô lượng Bồ-tát và hạnh tu hành của Bồ-tát. Biển các sắc tướng thân trí, thân pháp của tất cả Như Lai đầy dẫy nơi cõi pháp.

Kế có tướng đại nhân tên là Mây trang nghiêm chiếu hắp, dùng hoa kim cang châu báu Tỳ-lưu-ly để trang nghiêm, phóng ra ánh sáng lớn, trong ánh sáng có tòa hoa sen báu lớn, đầy đủ trang nghiêm, che trùm cõi pháp, tự nhiên diễn nói bốn hạnh Bồ-tát, tiếng đó thấu khắp các biển pháp giới.

Kế có tướng đại nhân tên là Mây hiện hạnh biển Tam-muội của Phật, trong một niệm thị hiện Như Lai với vô lượng trang nghiêm, trang nghiêm biển thế giới chẳng thể nghĩ bàn khắp tất cả cõi pháp.

Kế có tướng đại nhân tên là Mây biển biến hóa chiếu khắp, trang nghiêm với hoa sen báu đẹp như núi Tu-di. Những ánh sáng báu từ Phật nguyện sinh, hiện các sự biến hóa không có cùng tận.

Kế có tướng đại nhân tên là Mây giải thoát của tất cả Như Lai, trang nghiêm với châu báu thanh tịnh, phóng ra ánh sáng lớn trang nghiêm tất cả tòa Sư tử của chư Phật, thị hiện tất cả sắc tướng của chư Phật và vô lượng Phật pháp, cùng biển cõi nước của chư Phật.

Kế có tướng đại nhân tên là Mây tự tại phương tiện chiếu khắp, trang nghiêm bằng những hoa Tỳ-lưu-ly, hoa sen màu vàng ròng, đèn ma-ni vương, mây ánh sáng pháp diệu, phóng ra tất cả ánh sáng thanh tịnh, mây dày sáng báu của chư Phật tràn đầy cõi pháp, trong đó hiện tất cả đồ trang nghiêm tốt đẹp cùng khắp.

Kế có tướng đại nhân tên là Mây giác chủng tánh Phật, trang nghiêm với vô lượng ánh sáng báu, đầy đủ ngàn vòng, trong ngoài thanh tịnh, từ thiện căn thuở xưa sinh ra. Ánh sáng này chiếu khắp thế giới nơi mười phương, phát minh mặt trời trí, nêu bày biển pháp.

Kế có tướng đại nhân tên là Mây hiện tất cả tướng Như Lai tự tại, trang nghiêm với những chuỗi anh lạc báu, hoa báu lưu ly, phóng ra ánh sáng báu lớn đầy khắp cõi pháp, trong đó hiện khắp vô lượng chư Phật bằng số vi trần trong tất cả cõi Phật ở quá khứ, vị lai, hiện tại, như sư tử chúa dũng mãnh vô úy, đều đầy đủ sắc, tướng và trí tuệ.

Kế có tướng đại nhân tên là Mây chiếu khắp tất cả cõi pháp, tướng báu của Như Lai thanh tịnh trang nghiêm, phóng ra ánh sáng lớn chiếu khắp cõi pháp, hiển hiện tất cả vô lượng, vô biên tạng mầu trí tuệ của chư Phật, Bồ-tát.

Kế có tướng đại nhân tên là Mây tướng Như Lai Tỳ-lô-giá-na, trang nghiêm với hoa báu cực đẹp và Tỳ-lưu-ly thanh tịnh diệu nguyệt, đều phóng ra vô lượng trăm ngàn vạn ức ánh sáng báu ma-ni, đầy đủ khắp tất cả pháp giới hư không, trong đó hiển hiện vô lượng cõi Phật, đều có Đức Như Lai ngồi kiết già.

Kế có tướng đại nhân tên là Mây ánh sáng chiếu khắp tất cả Phật, trang nghiêm với những đèn báu đẹp, phóng ra ánh sáng thanh tịnh chiếu tất cả thế giới khắp mười phương, đều hiện chư Phật chuyển pháp luân.

Kế có tướng đại nhân tên là Mây trang nghiêm hiện khắp tất cả, trang nghiêm với những ánh sáng báu, phóng ra ánh sáng thanh tịnh tràn đầy cõi pháp, niệm niệm thường hiện vô số tất cả chư Phật và chư Bồ-tát ngồi nơi đạo tràng.

Kế có tướng đại nhân tên là Mây phát ra âm thanh nơi tất cả cõi pháp, trang nghiêm với biển báu ma-ni và chiên-đàn cực tốt, phóng ra lưới ánh lửa lớn tràn đầy cõi pháp, trong đó diễn khắp âm thanh vi diệu, hiển thị tất cả biển nghiệp của tất cả chúng sinh.

Kế có tướng đại nhân tên là Chùm mây biến hóa chiếu khắp chư Phật, mắt thanh tịnh của Như Lai dùng làm trang nghiêm, ánh sáng chiếu tất cả thế giới nơi mười phương, trong đó hiện khắp tất cả

đồ trang nghiêm của chư Phật ba đời. Lại phát ra âm thanh vi diệu diễn nói biển pháp rộng lớn chẳng thể nghĩ bàn.

Kế có tướng đại nhân tên là Mây ánh sáng chiếu biển Phật, ánh sáng chiếu khắp tất cả thế giới, khắp cả cõi pháp không bị chướng ngại, đều có Đức Như Lai ngồi kiết già.

Kế có tướng đại nhân tên là Mây đèn báu, phóng ra ánh sáng rộng lớn của Như Lai chiếu khắp tất cả cõi pháp nơi mười phương, trong đó hiện khắp tất cả chư Phật và chư Bồ-tát cùng biển chúng sinh chẳng thể nghĩ bàn.

Kế có tướng đại nhân tên là Mây cõi pháp không sai biệt, phóng ra ánh sáng đại trí của Như Lai, chiếu khắp biển pháp vô lượng trong tất cả chúng hội đạo tràng Bồ-tát của các độ của chư Phật trong mười phương, trong đó hiện khắp các thứ thần thông, lại phát ra âm thanh vi diệu tùy sở thích nơi tâm của các chúng sinh mà diễn nói hạnh nguyện của Bồ-tát Phổ Hiền, khiến họ hồi hướng.

Kế có tướng đại nhân tên là Mây an trụ tất cả biển thế giới chiếu khắp, phóng ra ánh sáng báu tràn đầy tất cả cõi pháp trong hư không. Trong đó hiện khắp đạo tràng tịnh diệu và thân tướng trang nghiêm của Phật cùng Bồ-tát, khiến ai ngó thấy đều được không chỗ kiến chấp.

Kế có tướng đại nhân tên là Mây tất cả báu thanh tịnh chiếu sáng, phóng ra vô lượng ánh sáng thanh tịnh ma-ni diệu bảo của chư Phật và Bồ-tát, chiếu khắp tất cả cõi pháp nơi mười phương. Trong đó hiện khắp biển chư Bồ-tát, đều đầy đủ thần lực của Như Lai, thường du hành tất cả lưới cõi ở mười phương cùng tận cõi hư không.

Kế có tướng đại nhân tên là Mây trang nghiêm chiếu khắp tất cả cõi pháp, ở ngay giữa tất cả tướng lần lần dâng cao, trang nghiêm với Diêm-phù-đàn-kim, lưới Nhân-đà-la, phóng ra mây ánh sáng thanh tịnh tràn đầy cõi pháp, niệm niệm thường hiện chúng hội đạo tràng của chư Phật, Bồ-tát ở tất cả thế giới.

Trên đây là ba mươi hai tướng đại nhân trang nghiêm trên đỉnh của Đức Như Lai.

Chư Phật tử! Giữa chặng mày của Đức Như Lai có tướng đại nhân tên là Mây ánh sáng chiếu khắp cõi pháp, trang nghiêm với

hoa báu ma-ni, phóng ra ánh sáng lớn đủ những sắc báu, dường như mặt trời, mặt trăng, thấu suốt, thanh tịnh. Ánh sáng này chiếu khắp cõi nước nơi mười phương, trong đó hiển hiện tất cả thân Phật, lại xuất âm thanh vi diệu tuyên dương biển pháp.

Mắt của Như Lai có tướng đại nhân tên là Mây tự tại thấy khắp, trang nghiêm với những châu báu tuyệt diệu, ánh sáng báu ma-ni thanh tịnh trong suốt, thấy khắp tất cả đều không chướng ngại.

Mũi của Như Lai có tướng đại nhân tên là Mây tất cả thần thông trí tuệ, trang nghiêm với châu báu đẹp thanh tịnh, những ánh sáng của màu sắc báu giăng che trên đó, trong ấy xuất hiện vô lượng Hóa Phật ngồi nơi hoa sen báu, đi đến các thế giới, vì tất cả Bồ-tát và tất cả chúng sinh diễn nói vô số biển pháp của chư Phật.

Lưỡi của Như Lai có tướng đại nhân tên là Mây thị hiện âm thanh, trang nghiêm với châu báu đẹp nhiều màu, do thiện căn nhiều đời trước thành tựu.

Lưỡi đó rộng dài che khắp tất cả biển thế giới. Đức Như Lai hoặc vui vẻ mỉm cười phóng ra tất cả ánh sáng báu ma-ni, ánh sáng này chiếu khắp cõi pháp nơi mười phương, hay làm cho tất cả tâm được trong lành mát mẻ. Tất cả chư Phật ba đời đều hiển hiện sáng rỡ trong quang minh đó, đều phát ra âm thanh vi diệu, rộng lớn đến khắp tất cả cõi, trụ kiếp vô lượng kiếp.

Lưỡi của Như Lai lại có tướng đại nhân tên là Mây cõi pháp, bằng phẳng như bàn tay do các thứ báu trang nghiêm, phóng ra ánh sáng báu đẹp, sắc tướng đều viên mãn, như ánh sáng từ giữa chặng mày phóng ra. Ánh sáng này chiếu khắp tất cả cõi Phật, chỉ do vi trần hợp thành không có tự tánh, trong đó lại hiện vô lượng chư Phật, đều phát ra âm thanh vi diệu thuyết tất cả pháp.

Đầu lưỡi của Như Lai có tướng đại nhân tên là Mây ánh sáng chiếu cõi pháp, trang nghiêm với Như ý bảo vương, tự nhiên luôn xuất ngọn lửa báu màu vàng, trong đó ảnh hiện tất cả biển Phật, lại phát ra âm thanh vi diệu tràn đầy tất cả vô biên thế giới. Nơi mỗi mỗi tiếng đó đủ tất cả âm thanh đều diễn nói pháp màu, người nghe tâm vui mừng, trải vô lượng kiếp nghiền ngẫm chẳng quên.

Đầu lưỡi của Như Lai có tướng đại nhân tên là Mây chiếu soi cõi pháp, dùng ma-ni bảo vương để nghiêm sức, diễn bày những sắc

tướng rực rỡ vi diệu đầy khắp vô lượng cõi nước nơi mười phương, khắp cõi pháp đều thanh tịnh. Trong đó đều có vô lượng chư Phật và chư Bồ-tát đều phát ra diệu âm theo phương tiện khai thị, tất cả Bồ-tát hiện tiền lắng nghe tiếp nhận.

Hàm trên trong miệng của Như Lai có tướng đại nhân tên là Mây thị hiện cõi pháp chẳng thể nghĩ bàn, dùng báu Nhân-đà-la và báu Tỳ-lưu-ly để trang nghiêm, phóng ra mây ánh sáng thanh tịnh của đèn hương đầy khắp tất cả cõi pháp nơi mười phương, thị hiện các thứ thần thông phương tiện, khắp tất cả biển thế giới, nêu diễn nói pháp sâu xa chẳng thể nghĩ bàn.

Trong miệng của Như Lai, phía dưới răng hàm bên phải có tướng đại nhân tên là Mây răng Phật, tướng luân chữ “vạn” bằng những ma-ni báu dùng trang nghiêm, phóng ra ánh sáng lớn chiếu khắp cõi pháp, trong đó hiện khắp tất cả thân Phật, châu lưu mười phương khai ngộ chúng sinh.

Phía trên răng hàm bên phải có tướng đại nhân tên là Mây tạng lửa báu di-lô, trang nghiêm với tạng báu ma-ni, phóng ra ngọn lửa hương kim cang, ánh sáng thanh tịnh. Mỗi mỗi ánh sáng tràn đầy cõi pháp, thị hiện tất cả thần lực của chư Phật, lại hiện ra tất cả đạo tràng thanh tịnh vi diệu trong tất cả mười phương thế giới.

Phía dưới răng hàm bên trái có tướng đại nhân tên là Mây đèn báu chiếu khắp, trang nghiêm với tất cả châu báu đẹp, hoa nở phát mùi hương, phóng ra mây ánh sáng đèn, ánh sáng thanh tịnh đầy khắp tất cả biển thế giới, trong đó hiển hiện tất cả chư Phật ngồi nơi tòa Sư tử tạng hoa sen, chúng Bồ-tát vây quanh Phật.

Phía trên răng hàm bên trái có tướng đại nhân tên là Mây chiếu hiện Như Lai, trang nghiêm với ánh sáng thanh tịnh, vàng Diêm-phù-đàn, lưới báu và hoa báu, phóng ra vòng ánh sáng lớn đầy khắp cõi pháp, trong đó hiện khắp tất cả chư Phật, dùng sức thần thông, ở trong hư không lưu hành dòng sữa pháp, đèn pháp, báu pháp, giáo hóa tất cả chúng Bồ-tát.

Răng của Như Lai có tướng đại nhân tên là Mây ánh sáng hiện khắp, giữa mỗi mỗi răng có biển tướng trang nghiêm. Nếu lúc Phật mỉm cười đều phóng ra ánh sáng đủ những sắc báu, ánh sáng báu

ma-ni, uyển chuyển xoay phía phải, lưu hành nơi cõi pháp đều cùng khắp, diễn nói tiếng Phật, thuyết hạnh Phổ hiền.

Môi Như Lai có tướng đại nhân tên là Mây ảnh hiện tất cả ánh sáng báu, phóng ra màu vàng ròng Diêm-phù-đàn, màu hoa sen, màu tất cả báu, ánh sáng rộng lớn chiếu khắp cõi pháp làm cho đều thanh tịnh.

Cổ Như Lai có tướng đại nhân tên là Mây chiếu khắp tất cả thế giới trang nghiêm với Ma-ni bảo vương, mềm nhuyễn mịn láng xanh biếc như cỏ bồ kết lại làm thành, phóng ra ánh sáng thanh tịnh Tỳ-lô-giá-na, đầy khắp tất cả thế giới nơi mười phương, trong đó hiện khắp tất cả chư Phật.

Vai phải của Như Lai có tướng đại nhân tên là Mây tất cả báu rộng lớn của Phật, phóng ra màu tất cả báu, màu vàng ròng, màu hoa sen chói sáng thành lưới ánh sáng báu, chiếu khắp cõi pháp, trong đó hiện khắp tất cả Bồ-tát.

Vai phải của Như Lai có tướng đại nhân tên là mây báu tối thắng chiếu khắp, màu sắc thanh tịnh như vàng Diêm-phù-đàn, phóng ra ánh sáng ma-ni tràn đầy cõi pháp, trong đó hiển hiện tất cả Bồ-tát.

Vai trái của Như Lai có tướng đại nhân tên là mây ánh sáng tối thắng chiếu cõi pháp, trang nghiêm bằng các thứ như trên đỉnh và giữa mày, phóng ra ánh sáng màu vàng Diêm-phù-đàn, màu hoa sen, các thứ báu, thành lưới sáng lớn tràn đầy cõi pháp, trong đó thị hiện tất cả thần lực.

Vai trái của Như Lai có tướng đại nhân tên là Mây ánh sáng chiếu khắp, tướng đó xoay về phía phải, trang nghiêm với ma-ni bảo vương, màu vàng Diêm-phù-đàn, phóng ra ánh sáng lửa hương, hoa báu tràn đầy cõi pháp, trong đó hiện khắp tất cả chư Phật cùng tất cả cõi nước nghiêm tịnh.

Vai trái của Như Lai có tướng đại nhân tên là Mây đẹp chiếu khắp, tướng đó xoay phía phải, vi mật trang nghiêm, phóng mây ánh sáng đèn của Phật, ánh sáng trong lành đầy khắp cõi pháp, trong đó hiển hiện tất cả Bồ-tát với những sự trang nghiêm, thảy đều tốt đẹp.

Giữa ngực Như Lai có tướng đại nhân như hình chữ “vạn” tên

là Mây biển cát tường, trang nghiêm với hoa báu ma-ni, phóng ra tất cả màu báu, các thứ vầng ánh sáng tràn đầy cõi pháp làm cho thanh tịnh khắp. Lại phát ra âm thanh vi diệu diễn thông biển pháp.

Bên phải tướng cát tường có tướng đại nhân tên là Mây hiện ánh sáng chiếu soi, dùng lưới Nhân-đà-la để trang nghiêm, phóng ra luồng ánh sáng lớn đầy khắp cõi pháp, trong đó hiện khắp vô lượng chư Phật.

Bên phải tướng cát tường lại có tướng đại nhân tên là Mây hiện khắp Như Lai, dùng mão báu ma-ni của chư Bồ-tát để trang nghiêm, phóng ra ánh sáng lớn chiếu khắp tất cả thế giới nơi mười phương đều làm cho thanh tịnh, trong đó thị hiện Phật quá khứ, vị lai, hiện tại ngồi nơi đạo tràng, hiện khắp thần lực, nêu rộng biển pháp.

Bên phải tướng cát tường lại có tướng đại nhân tên là Mây hoa nở, trang nghiêm với hoa báu ma-ni, phóng ra ánh sáng đèn hương báu, ánh sáng thanh tịnh, giống như hoa sen, đầy khắp cõi pháp.

Bên phải tướng cát tường lại có tướng đại nhân tên là Mây màu vàng dễ mến ưa, trang nghiêm với tất cả báu, tạng tâm vương ma-ni vương, phóng ra ánh sáng trong lành chiếu khắp cõi pháp, trong đó hiện hết tạng báu ma-ni có ánh sáng lớn giống như mắt Phật.

Bên phải tướng cát tường lại có tướng đại nhân tên là Mây biển Phật, dùng châu báu Tỳ-lưu-ly, trang hoa hương đăng để trang nghiêm, phóng ra ánh sáng thanh tịnh ma-ni bảo vương, ánh đèn hương lớn đầy khắp tất cả cõi nước mười phương, trong đó hiện khắp đạo tràng chúng hội.

Bên trái tướng cát tường có tướng đại nhân tên là Mây thị hiện ánh sáng, có vô số Bồ-tát ngồi nơi tòa hoa sen báu dùng làm trang nghiêm, phóng ra ánh sáng của ngọn lửa báu đủ loại ma-ni vương xen lẫn làm thanh tịnh khắp tất cả các biển pháp giới, trong đó thị hiện vô lượng Phật và âm thanh vi diệu của Phật diễn thuyết các pháp.

Bên trái tướng cát tường có tướng đại nhân tên là Mây ánh sáng thị hiện khắp cõi pháp, dùng biển báu ma-ni để trang nghiêm, phóng ra ánh sáng lớn khắp tất cả cõi, trong đó hiện khắp các chúng Bồ-tát.

Bên trái tướng cát tường có tướng đại nhân tên là Mây phổ thắng, trang nghiêm với tràng hoa báu ma-ni vương như ánh sáng mặt trời, phóng ra ánh sáng lửa lớn, tràn đầy biển các thế giới trong cõi pháp, trong đó thị hiện tất cả thế giới, tất cả Như Lai, tất cả chúng sinh.

Bên trái tướng cát tường có tướng đại nhân tên là Mây diệu âm chuyển pháp luân, trang nghiêm với tất cả đèn pháp, nhụy hương thanh tịnh, phóng ra ánh sáng lớn tràn đầy cõi pháp, trong đó hiện khắp tất cả biển pháp và biển tâm của chư Phật.

Bên trái tướng cát tường có tướng đại nhân tên là Mây trang nghiêm, dùng tất cả biển Phật ba đời để trang nghiêm, phóng ra ánh sáng thanh tịnh làm nghiêm tịnh tất cả cõi Phật, trong đó hiện khắp tất cả chư Phật, chư Bồ-tát và những hạnh tu hành của chư Phật, chư Bồ-tát.

Tay phải của Như Lai có tướng đại nhân tên là Mây chiếu biển, các báu trang nghiêm, hằng phóng ra ánh sáng thanh tịnh của ánh trăng tràn đầy tất cả thế giới cõi hư không, phát ra âm thanh lớn khen ngợi tất cả hạnh Bồ-tát.

Tay phải của Như Lai lại có tướng đại nhân tên là Mây ảnh hiện chiếu sáng, dùng Tỳ-lưu-ly đế thanh hoa báu ma-ni để trang nghiêm, phóng ra ánh sáng lớn chiếu khắp tạng hoa sen, tạng ma-ni, tất cả thế giới chỗ an trụ của Bồ-tát mười phương, trong đó đều hiện vô lượng chư Phật, dùng thân pháp thanh tịnh, ngồi nơi cội Bồ-đề, làm chấn động tất cả cõi nước nơi mười phương.

Tay phải của Như Lai lại có tướng đại nhân tên là Mây tràng hoa ánh đèn làm nghiêm tịnh khắp, dùng báu Tỳ-lô-giá-na để trang nghiêm, phóng ra ánh sáng lớn thành lưới biến hóa, trong đó hiện khắp những chúng Bồ-tát đều đội mão báu, diễn những biển hạnh.

Tay phải của Như Lai lại có tướng đại nhân tên là Mây hiện khắp tất cả ma-ni, dùng ánh sáng đèn hoa sen để trang nghiêm, phóng ra ánh sáng tạng biển đầy khắp cõi pháp, trong đó hiện khắp chư Phật ngồi tòa hoa sen.

Tay phải của Như Lai lại có tướng đại nhân tên là Mây ánh sáng, dùng biển ánh sáng ma-ni để trang nghiêm, phóng ra những

ánh lửa báu, ánh lửa hương, ánh lửa hoa, ánh sáng thanh tịnh đầy tất cả lưới thế giới, trong đó hiện khắp đạo tràng của chư Phật.

Tay trái của Như Lai lại có tướng đại nhân tên là Mây đèn thanh tịnh Tỳ-lưu-ly, dùng màu sắc vi diệu đất báu để trang nghiêm, phóng ra ánh sáng kim sắc của Như Lai, niệm niệm thường hiện tất cả đồ trang nghiêm thượng diệu.

Tay trái của Như Lai lại có tướng đại nhân tên là Mây âm thanh đèn trí tuệ của tất cả cõi, dùng lưới Nhân-đà-la, hoa kim cang để trang nghiêm, phóng ra ánh sáng vàng Diêm-phù-đàn thanh tịnh, chiếu khắp tất cả thế giới nơi mười phương.

Tay trái của Như Lai lại có tướng đại nhân tên là Mây ánh sáng an trú nơi hoa sen báu, dùng những hoa báu đẹp để trang nghiêm, phóng ra ánh sáng lớn như đèn Tu-di chiếu khắp tất cả thế giới nơi mười phương.

Tay trái của Như Lai có tướng đại nhân tên là Mây chiếu khắp cõi pháp, dùng tràng hoa báu đẹp, vòng báu, bình báu, lưới Nhân-đà-la và những tướng tốt để trang nghiêm, phóng ra ánh sáng lớn chiếu khắp tất cả cõi nước mười phương, trong đó thị hiện tất cả cõi pháp, tất cả biển thế giới, tất cả Như Lai ngồi tòa hoa sen.

Ngón tay phải của Như Lai có tướng đại nhân tên là Mây xoắn hiện biển cõi của các kiếp, dùng tạng ánh sáng trăng, ma-ni vương, tất cả hoa báu để trang nghiêm, phóng ra ánh sáng lớn đầy khắp cõi pháp, trong đó hằng phát ra âm thanh vi diệu khắp tất cả cõi mười phương.

Ngón tay trái của Như Lai có tướng đại nhân tên là Mây an trụ tất cả báu, dùng báu đế thanh kim cang để trang nghiêm, phóng ra ánh sáng báu ma-ni vương đầy khắp cõi pháp, trong đó hiện khắp tất cả chư Phật và chư Bồ-tát.

Bàn tay phải của Như Lai có tướng đại nhân tên là Mây chiếu diệu, dùng ma-ni vương có ngàn vòng xoáy báu để trang nghiêm, phóng ra ánh sáng báu, ánh sáng ấy xoay về phía phải tràn đầy cõi pháp, trong đó hiện khắp tất cả chư Phật, mỗi mỗi thân Phật đều có ánh sáng rực rỡ, thuyết pháp độ người, làm thanh tịnh thế giới.

Bàn tay trái của Như Lai có tướng đại nhân tên là Mây vầng

ánh sáng tăng trưởng hóa hiện khắp đạo tràng trong cõi pháp, dùng ánh sáng mặt trời ma-ni vương ngàn vòng xoắn để trang nghiêm, phóng ra ánh sáng lớn tràn đầy tất cả những biển thế giới, trong đó thị hiện tất cả Bồ-tát diễn thuyết biển hạnh của Phổ hiền, vào khắp tất cả cõi Phật, mỗi Bồ-tát đều khai ngộ vô lượng chúng sinh.

Âm tàng của Như Lai có tướng đại nhân tên là Mây lưu xuất khắp âm thanh Phật, dùng tất cả báu đẹp để trang nghiêm, phóng ra ánh sáng lửa hoa của đèn ma-ni, chiếu tỏa rực rỡ đủ những màu báu, soi tỏa tất cả cõi pháp khắp hư không, trong đó hiện khắp tất cả chư Phật du hành qua lại cùng khắp mọi nơi.

Hông phải của Như Lai có tướng đại nhân tên là Mây trăng hoa đèn báu chiếu khắp, các báu ma-ni dùng để trang nghiêm, phóng ra vô số ánh sáng lửa báu, giăng bày tất cả cõi pháp nơi mười phương, cùng hư không pháp giới đồng làm một tướng, có thể xuất sinh tất cả các tướng. Trong mỗi mỗi tướng đều hiện thần biến tự tại của chư Phật.

Hông trái của Như Lai có tướng đại nhân tên là Mây ánh sáng thị hiện tất cả biển pháp giới, che trùm hư không như hoa sen, nghiêm sức với châu báu vi diệu thanh tịnh, phóng ra lưới ánh sáng chiếu khắp tất cả cõi pháp nơi mười phương, trong đó hiện khắp những tướng mây đẹp.

Vế phải của Như Lai có tướng đại nhân tên là Mây hiện khắp dùng ma-ni nhiều màu để trang nghiêm. Vế và bắp chân trên dưới cân xứng nhau, phóng ra ánh sáng pháp mầu của lửa ma-ni, trong một niệm có thể thị hiện khắp tất cả biển tướng bước đi khắp nơi của Đấng Bảo Vương.

Vế trái của Như Lai có tướng đại nhân tên là Mây hiện vô lượng biển tướng của tất cả Phật, dùng biển tất cả báu tùy thuận an trụ để trang nghiêm, du hành rộng lớn, phóng ra ánh sáng thanh tịnh chiếu khắp chúng sinh, đều khiến mong cầu Phật pháp vô thượng.

Bắp chân lộc vương y-ni-diên bên phải của Như Lai có tướng đại nhân tên là Mây tất cả cõi pháp trong hư không, dùng ánh sáng báu vi diệu để trang nghiêm. Tướng đó tròn thẳng có thể khéo bước đi, phóng ra ánh sáng thanh tịnh màu vàng Diêm-phù-đàn chiếu

khắp tất cả thế giới chư Phật, phát ra âm thanh lớn đều chấn động khắp nơi. Lại hiện ra tất cả cõi nước của chư Phật trụ giữa hư không, ánh sáng báu trang nghiêm, vô lượng Bồ-tát hóa hiện trong đó.

Bắp chân lộc vương y-ni-diên bên trái của Như Lai có tướng đại nhân tên là Mây biển trang nghiêm, màu như chân kim, có thể du hành khắp tất cả cõi Phật, phóng ra ánh sáng thanh tịnh của tất cả báu tràn đầy cõi pháp, thi hành Phật sự.

Lông trên bắp chân báu của Như Lai có tướng đại nhân tên là Mây ảnh tượng hiện khắp cõi pháp. Lông đó xoay bên phải, mỗi mỗi đầu lông phóng ra ánh sáng báu đầy khắp tất cả cõi pháp nơi mười phương, thị hiện tất cả thần lực của chư Phật. Những lỗ chân lông đó đều phóng ra ánh sáng, tất cả cõi Phật đều hiện trong ấy.

Dưới bàn chân của Như Lai có tướng đại nhân tên là Mây an trú nơi biển tất cả Bồ-tát, màu như hoa sen thanh tịnh bằng vàng kim cang Diêm-phù-đàn, phóng ra ánh sáng báu chiếu khắp biển thế giới nơi mười phương. Mây ánh lửa hương báu cùng khắp mọi nơi.

Lúc cất chân sắp bước thì hơi thơm lan khắp, đủ những màu báu đầy cả cõi pháp.

Trên bàn chân phải của Như Lai có tướng đại nhân tên là Mây ánh sáng chiếu khắp tất cả, dùng tất cả các báu để trang nghiêm, phóng ra ánh sáng lớn tràn đầy cõi pháp, thị hiện tất cả chư Phật, chư Bồ-tát.

Trên bàn chân trái của Như Lai có tướng đại nhân tên là Mây hiện khắp tất cả chư Phật, dùng tạng báu ma-ni để trang nghiêm, phóng ra ánh sáng báu, trong mỗi niệm, hiện tất cả thần biến và biển pháp của Phật, đạo tràng của Đức Phật ngự, suốt đến kiếp vị lai không gián đoạn.

Khoảng giữa ngón chân phải của Như Lai có tướng đại nhân tên là Mây ánh sáng chiếu tất cả biển pháp giới, trang nghiêm với đèn Tu-di ma-ni vương ngàn vầng ánh lửa sáng, phóng ra ánh sáng lớn đầy khắp các biển thế giới ở tất cả cõi pháp trong mười phương, trong đó hiện khắp tất cả những tướng trang nghiêm báu của chư Phật.

Khoảng giữa ngón chân trái của Như Lai có tướng đại nhân tên

là Mây hiện tất cả biển Phật, trang nghiêm với hoa báu ma-ni, tràng hoa đèn, ánh lửa hương, vòng tất cả báu, luôn phóng ra ánh sáng thanh tịnh của biển báu đầy khắp hư không và tất cả thế giới nơi mười phương. Trong đó thị hiện tướng chữ “vạn” và thanh âm viên mãn của tất cả chư Phật và chư Bồ-tát tạo lợi ích cho vô lượng tất cả chúng sinh.

Gót chân phải của Như Lai có tướng đại nhân tên là Mây tự tại chiếu sáng, dùng bột báu đế thanh để trang nghiêm, thường phóng ra ánh sáng báu đẹp của Như Lai. Ánh sáng này đẹp tốt tràn đầy cõi pháp, đều đồng một tướng không sai khác, trong đó thị hiện tất cả chư Phật ngồi nơi đạo tràng diễn nói pháp mầu.

Gót chân trái của Như Lai có tướng đại nhân tên là Mây thị hiện diệu âm diễn thuyết biển các pháp, dùng biển biến hóa báu ma-ni, biển lửa hương, hoa Tu-di báu ma-ni và Tỳ-lưu-ly để trang nghiêm, phóng ra ánh sáng lớn đầy khắp cõi pháp, trong đó hiện khắp thần lực của chư Phật.

Lưng bàn chân phải của Như Lai có tướng đại nhân tên là Mây thị hiện tất cả ánh sáng trang nghiêm, dùng các báu kết thành trang nghiêm cực đẹp, phóng ra ánh sáng thanh tịnh màu vàng Diêm-phù-đàn, chiếu khắp tất cả cõi pháp nơi mười phương. Tướng ánh sáng đó như đám mây lớn che khắp tất cả đạo tràng của chư Phật.

Lưng bàn chân trái của Như Lai có tướng đại nhân tên là Mây hiện các sắc tướng, dùng tạng tất cả ánh sáng trăng, báu Tỳ-lô-giá-na và báu ma-ni của Nhân Đà-la-ni để trang nghiêm, niệm niệm du hành biển các cõi pháp, phóng ra ánh sáng đèn ma-ni, ngọn lửa hương đầy khắp cõi pháp.

Chu vi bàn chân phải của Như Lai có tướng đại nhân tên là Mây phổ tạng, dùng lưới Nhân đà-la-ni báu kim cang để trang nghiêm, phóng ra ánh sáng báu đầy khắp hư không, trong đó thị hiện tất cả chư Phật ngồi nơi đạo tràng trên tòa Sư tử Ma-ni bảo vương.

Chu vi bàn chân trái của Như Lai có tướng đại nhân tên là Mây ánh sáng chiếu khắp cõi pháp, dùng hoa báu ma-ni để trang nghiêm, phóng ra ánh sáng lớn tràn đầy cõi pháp, bình đẳng một tướng, trong đó thị hiện tất cả thần lực tự tại của chư Phật và chư Bồ-tát, dùng đại

Kinh Đại Phương Quảng Phật Hoa Nghiêm (tt) Quyển 48, Phẩm 35: Như Lai Tùy Hảo Quang Minh Công Đức

diệu âm diễn nói pháp môn vô tận khắp cõi pháp.

Đầu ngón chân phải của Như Lai có tướng đại nhân tên là Mây thị hiện trang nghiêm vô cùng đẹp đẽ, dùng chân kim thanh tịnh Diêm-phù-đàn để trang nghiêm, phóng ra ánh sáng lớn đầy khắp tất cả cõi pháp nơi mười phương, trong đó thị hiện biển pháp vô tận, những thứ công đức, thần thông biến hóa của chư Phật, chư Bồ-tát.

Đầu ngón chân trái của Như Lai có tướng đại nhân tên là Mây hiện tất cả thần biến của Phật, dùng vô lượng ánh sáng Phật, ánh sáng trăng, hương xông khắp, vòng lửa ma-ni để trang nghiêm, phóng ra ánh sáng thanh tịnh nhiều sắc báu đầy khắp tất cả biển thế giới, trong đó thị hiện tất cả chư Phật và chư Bồ-tát diễn thuyết tất cả biển Phật pháp.

Chư Phật tử! Như Lai Tỳ-lô-giá-na có tướng đại nhân nhiều như số vi trần của mười biển thế giới hoa tạng như thế. Mỗi mỗi thân phần của Như Lai đều dùng những tướng vi diệu quý báu để trang nghiêm.

Phẩm 35: NHƯ LAI TÙY HẢO QUANG MINH CÔNG ĐỨC

Bấy giờ, Đức Thế Tôn bảo Bồ-tát Bảo Thủ:

–Phật tử! Như Lai Ứng Đẳng Chánh Giác có tùy hảo (vẻ đẹp kèm theo) tên là Viên mãn vương. Trong tùy hảo này phóng ra ánh sáng lớn tên là Xí thạnh, có bảy trăm vạn vô số ánh sáng làm quyến thuộc.

Phật tử! Lúc làm Bồ-tát, ở cung trời Đâu-suất, ta phóng ra ánh sáng lớn tên là Quang tràng vương chiếu các thế giới như số vi trần nơi mười cõi Phật. Trong những thế giới đó, chúng sinh nơi địa ngục gặp được ánh sáng này, thì liền hết khổ, được mười thứ mắt thanh tịnh, nhĩ, tỷ, thiệt, thân và ý cũng như vậy. Họ đều vui mừng hớn hở. Từ địa ngục chết, họ sinh về cõi trời Đâu-suất. Trong cõi trời này, có trống tên là Thậm khả ái nhạo. Khi những trời mới sinh xong, thời trống đó phát ra âm thanh bảo họ: “Này các Thiên tử! Do các người

chẳng phóng dật, ở chỗ Đức Như Lai gieo trồng căn lành, ngày trước gần gũi các Thiện tri thức nên nhờ oai lực của Đức Tỳ-lô-giá-na, các người thoát khỏi địa ngục mà sinh về đây.”

Phật tử! Dưới bàn chân của Bồ-tát có ngàn vo xoắn tên là Quang minh vương chiếu khắp. Nơi đây có tùy hảo tên là Viên mãn vương thường phóng ra bốn mươi thứ ánh sáng, trong đó có một ánh sáng tên là Công đức thanh tịnh, có thể chiếu sáng số thế giới như số vi trần của ức triệu cõi Phật. Tùy những hành nghiệp, những dục lạc của chúng sinh đều làm cho họ được thành thục: Chúng sinh nơi địa ngục A-tỳ gặp ánh sáng này thì khi mang chúng sinh về cõi trời Đâu-suất. Đã sinh Thiên rồi, nghe tiếng trống trời nói: “Lành thay! Lành thay! Các Thiên tử! Bồ-tát Tỳ-lô-giá-na nhập Tam-muội Ly cấu, các Thiên tử nên đảnh lễ.”

Khi ấy, các Thiên tử nghe tiếng trống phát ra âm thanh khuyến cáo như vậy đều nghĩ: “Lạ lùng có ít! Nhân gì mà phát tiếng vi diệu như vậy.”

Trống trời liền bảo các Thiên tử: Tiếng của ta phát ra là do diệu lực của những thiện căn làm thành. Chư Thiên tử! Như ta nói ta mà không chấp ta, không chấp cái của ta, tất cả chư Phật cũng như vậy, tự nói là Phật mà chẳng chấp ngã và ngã sở. Chư Thiên tử! Như âm thanh của ta chẳng từ phương Đông đến, chẳng từ mười phương đến, nghiệp báo thành Phật cũng như vậy, chẳng phải từ mười phương đến. Chư Thiên tử! Như các ngươi xưa ở địa ngục, thân và địa ngục chẳng phải mười phương đến, chỉ do các ngươi điên đảo tạo nghiệp ác, ngu si, buộc trói mà sinh thân địa ngục, đấy là không căn bản, không có chỗ nào đến.

Chư Thiên tử! Do sức oai đức của Bồ-tát Tỳ-lô-giá-na nên có ánh sáng phóng ra, như ánh sáng này chẳng phải mười phương đến. Cũng vậy, tiếng trống trời ta phát ra cũng chẳng phải từ mười phương đến, chỉ do sức nơi thiện căn Tam-muội, sức nơi oai đức của Bát-nhã ba-la-mật mà xuất sinh âm thanh thanh tịnh như vậy, thị hiện những tự tại như vậy.

Chư Thiên tử! Như núi Tu-di, trên đỉnh có cung điện thượng diệu của trời Tam thập tam, đủ các thứ vui của năm dục, nhưng

những thứ này chẳng phải từ mười phương đến. Cũng vậy, tiếng trống trời của ta chẳng phải từ mười phương đến.

Chư Thiên tử! Ví như số thế giới nhiều như số vi trần của ức triệu cõi Phật đều nghiền ra thành vi trần, ta vì chúng sinh như số vi trần ấy, theo sở thích của họ mà thuyết pháp, khiến họ rất vui mừng. Nhưng ta đối với họ chẳng sinh mệt mỏi, chán nản, chẳng sinh thoái lui, chẳng sinh kiêu mạn, chẳng sinh phóng dật.

Chư Thiên tử! Bồ-tát Tỳ-lô-giá-na trụ nơi Tam-muội Ly cấu cũng như vậy, nơi bàn tay phải trong một vẻ đẹp phóng ra một ánh sáng xuất hiện vô lượng thần lực tự tại. Tất cả Thanh văn, Bích-chi-phật còn chẳng biết được huống là các chúng sinh. Chư Thiên tử! Các ngươi nên đi đến chỗ Bồ-tát ấy để gần gũi cúng dường, chớ có tham đắm nơi các thứ vui năm dục. Tham nơi các thứ vui năm dục thì chướng ngại thiện căn.

Chư Thiên tử! Ví như kiếp Hỏa đốt cháy núi Tu-di tiêu tan không còn sót, sự tham dục ràng buộc nơi tâm cũng như vậy, trọn chẳng thể sinh tâm niệm Phật.

Chư Thiên tử! Các vị nên phải biết ân và báo ân. Những chúng sinh chẳng biết ân và báo ân phần nhiều bị chết oan uổng, đọa vào địa ngục. Chư Thiên tử! Các vị xưa kia ở trong địa ngục nhờ ánh sáng chiếu đến thân mà thoát nơi kia sinh về đây. Các vị phải mau hồi hướng tăng trưởng thiện căn.

Chư Thiên tử! Như trống trời ta chẳng phải nam, chẳng phải nữ, mà có thể hiện vô lượng, vô biên các việc chẳng thể nghĩ bàn. Cũng vậy, chư Thiên tử các người chẳng phải là nam nữ mà có thể thọ dụng những thứ cung điện vườn rừng thượng diệu.

Như trống trời ta chẳng sinh chẳng diệt, sắc, thọ, tưởng, hành, thức cũng như vậy, chẳng sinh chẳng diệt. Các người nếu có thể hiểu được như vậy, nên biết là đã được nhập Tam-muội “vô y ấn”.

Chư Thiên tử nghe tiếng trống trên đây xong, được điều chưa từng có, liền hóa làm một vạn áng mây hoa, một vạn áng mây hương, một vạn áng mây âm nhạc, một vạn áng mây cờ, một vạn áng mây lọng, một vạn áng mây ca tụng, rồi cùng nhau qua cung điện của Bồ-tát Tỳ-lô-giá-na, đồng chắp tay cung kính đứng qua một

phía, muốn được chiêm ngưỡng Bồ-tát mà chẳng được thấy.

Bấy giờ, có vị Thiên tử bảo: “Bồ-tát Tỳ-lô-giá-na đã ẩn khỏi đây mà sinh xuống nhân gian nơi cung vua Tịnh Phạn, ngự lầu gác chiên-đàn trong thai phu nhân Ma-da.”

Khi ấy, chư Thiên tử dùng Thiên nhãn xem, thấy thân Bồ-tát ở cung vua Tịnh Phạn tại nhân gian. Phạm thiên, Dục thiên đều hầu cận, cúng dường.

Chư Thiên tử đều nghĩ: “Nếu chúng ta chẳng đến thăm viếng thưa hỏi Bồ-tát, mà tham ái vướng chấp nơi Thiên cung này dù chỉ một niệm cũng là không nên.”

Mỗi mỗi Thiên tử cùng mười triệu quyến thuộc sắp sửa xuống cõi Diêm-phù-đề, thì nơi trống trời phát tiếng bảo: “Chư Thiên tử! Đại Bồ-tát chẳng phải mạng chung ở đây mà sinh nơi kia. Chỉ dùng thần thông tùy sự thích ứng của tâm chúng sinh mà làm cho họ được thấy. Như ta hiện nay, chẳng phải mắt thấy được mà có thể phát âm. Đại Bồ-tát nhập Tam-muội Ly cấu cũng lại như vậy, chẳng phải mắt thấy được mà có thể thị hiện thọ sinh các nơi, lìa phân biệt, trừ kiêu mạn, không nhiễm chấp. Chư Thiên tử nên phát tâm Vô thượng Bồ-đề, trị sạch ý mình, trụ oai nghi lành, sám hối trừ tất cả nghiệp chướng, phiền não chướng, báo chướng, kiến chướng, dùng số thân, đầu lưỡi của chúng sinh trong tận cùng cõi pháp, dùng số thân nghiệp lành, ý nghiệp lành của số chúng sinh trong tận cùng cõi pháp, sám hối trừ những chướng tội lỗi.”

Chư Thiên tử nghe lời này rồi, được điều chưa từng có, tâm rất hoan hỷ trống trời: “Đại Bồ-tát làm thế nào sám hối trừ tất cả tội ác.”

Do sức nơi thiện căn Tam-muội của Bồ-tát, trống trời phát âm bảo: “Chư Thiên tử! Bồ-tát biết các nghiệp chẳng từ phương Đông đến, chẳng từ mười phương đến mà đồng chứa nhóm ở nơi tâm, chỉ từ điên đảo sinh, không có trụ xứ. Bồ-tát quyết định thấy rõ như vậy không có nghi hoặc.

Như trống trời ta nói nghiệp, nói báo, nói hạnh, nói giới, nói hỷ, nói an, nói các Tam-muội, chư Phật và Bồ-tát cũng là như vậy, nói ngã, nói ngã sở, nói chúng sinh, nói tham, sân, si, nói các loại

nghiệp, mà thật ra không ngã, không ngã sở. Những nghiệp tạo ra, quả báo của sáu cõi, tìm cầu nơi mười phương đều chẳng thể nắm bắt được.

Ví như tiếng trống trời ta chẳng sinh chẳng diệt, chư Thiên tạo ác chẳng thể nghe tiếng gì khác mà chỉ nghe tiếng địa ngục thúc giục. Cũng vậy, tất cả các nghiệp chẳng phải sinh, chẳng phải diệt, tùy có tu tập mà thọ lấy quả báo.

Như trống trời ta phát âm, trong vô lượng kiếp chẳng thể cùng tận, không gián đoạn, hoặc đến, hoặc đi đều chẳng thể nắm bắt được. Nếu có đi có đến thì có đoạn, có thường. Tất cả chư Phật trọn không nói có pháp đoạn, thường, trừ dùng phương tiện để tạo mọi thành tựu đầy đủ cho chúng sinh.

Như trống trời ta phát âm tùy tâm của chúng sinh trong vô lượng thế giới đều khiến được nghe. Cũng vậy, tất cả chư Phật tùy tâm của chúng sinh đều khiến được thấy.

Như có gương pha lê tên là Năng chiếu, gương này trong sạch sáng rõ, lớn vô lượng, vô biên bằng mười thế giới. Trong các cõi nước, tất cả hình tượng của núi sông, của mọi loài, cho đến ngạ quỷ, súc sinh, địa ngục đều hiện trong gương đó.

Này chư Thiên tử! Các vị nghĩ thế nào? Những ảnh tượng kia có thể cho là đến vào trong gương rồi từ gương mà đi chăng? Đáp: Không thể nói như thế được.

Này Chư Thiên tử! Cũng vậy, tất cả các nghiệp dù có thể xuất sinh các quả báo mà không chỗ đến và đi.

Ví như nhà huyễn thuật, huyễn hoặc mắt người, phải biết các nghiệp cũng như vậy.

Nếu biết được như trên đây, thì là sám hối chân thật, tất cả tội lỗi đều được thanh tịnh.

Lúc giảng nói pháp này, chư Thiên tử cõi Đâu-suất trong số thế giới nhiều như số vi trần của trăm ngàn ức triệu cõi Phật được pháp Vô sinh nhẫn. Vô lượng, vô số Thiên tử nơi sáu cõi trời thuộc Dục giới đều phát tâm Vô thượng Bồ-đề. Trong các cõi trời ấy, tất cả Thiên nữ đều bỏ thân nữ phát tâm Vô thượng Bồ-đề.

Bấy giờ, chư Thiên tử nghe giảng nói về hồi hướng rộng lớn

của Bồ-tát Phổ Hiền, vì được Thập địa, vì được các sức của Tam-muội trang nghiêm, vì dùng ba nghiệp thanh tịnh bằng số chúng sinh mà sám hối trừ tất cả những trọng chướng, nên liền thấy hoa sen bảy báu nhiều như số vi trần của trăm ngàn ức triệu cõi Phật. Trên mỗi mỗi hoa sen đều có Bồ-tát ngồi kiết già phóng ra ánh sáng lớn. Mỗi mỗi vẻ đẹp của Bồ-tát đó phóng ra ánh sáng bằng số chúng sinh. Trong ánh sáng ấy có chư Phật bằng số chúng sinh ngồi kiết già, theo tâm của chúng sinh để thuyết pháp, nhưng còn chưa hiện một phần nhỏ diệu lực của Tam-muội Ly cấu.

Bấy giờ, chư Thiên tử đem những hoa trên và ở trên thân nơi mỗi lỗ chân lông hóa làm những mây hoa đẹp bằng số chúng sinh, cúng dường Đức Như Lai Tỳ-lô-giá-na bằng cách rải hoa lên chỗ Phật, tất cả hoa đó đều dừng ở bên trên thân Phật. Những mây hương tuôn rưới khắp các thế giới nhiều như số vi trần của vô lượng cõi Phật. Nếu có chúng sinh nào thân được thấm hương thì được an lạc như Tỳ-kheo nhập đệ Tứ thiền, tất cả nghiệp chướng đều tiêu trừ. Nếu có ai được ngửi thì đối với năm trần sắc, thanh, hương, vị và xúc, bên trong có năm trăm phiền não, bên ngoài cũng có năm trăm phiền não, kẻ tham nhiều có hai vạn một ngàn phiền não, kẻ sân nhiều có hai vạn một ngàn phiền não, kẻ si nhiều có một vạn hai ngàn phiền não, kẻ đẳng phần có một vạn hai ngàn phiền não, biết rõ tất cả đều hư vọng. Biết như vậy rồi, thành tựu được mây cờ hương chiếu sáng thiện căn thanh tịnh tự tại.

Nếu có chúng sinh nào thấy lọng đó thì gieo được một hằng hà sa thiện căn của một Chuyển luân vương kim võng thanh tịnh.

Phật tử! Bồ-tát trụ nơi ngôi Chuyển luân vương này thì giáo hóa chúng sinh trong số thế giới nhiều như số vi trần của trăm ngàn ức triệu cõi Phật.

Phật tử! Như Đức Như Lai Nguyệt Trí ở thế giới Minh cảnh, thường có Tỳ-kheo, Tỳ-kheo-ni, Ưu-bà-tắc, Ưu-bà-di ở trong vô lượng thế giới khác hóa hiện thân đến nghe pháp, Như Lai này rộng vì họ mà diễn nói những sự bản sinh, chưa từng có một niệm gián đoạn. Nếu có chúng sinh nào nghe danh hiệu Phật đó, thì được sinh về thế giới của Phật.

Cũng vậy, Bồ-tát an trụ ngôi Chuyển luân vương kim võng thanh tịnh, nếu có ai gặp được ánh sáng đó thì chắc chắn được Bồ-tát ở Địa thứ mười, vì do sức của thiện căn tu hành từ trước.

Phật tử! Như người được Sơ thiền, dù chưa mạng chung, đã thấy cung điện ở Phạm thiên mà được thọ an lạc nơi cõi Phạm.

Đại Bồ-tát an trụ ngôi Chuyển luân vương kim võng thanh tịnh phóng ra ánh sáng thanh tịnh ma-ni kế. Nếu có chúng sinh nào gặp được ánh sáng này đều đạt được bậc Bồ-tát Địa thứ mười, thành tựu vô lượng ánh sáng trí tuệ, được mười thứ mắt thanh tịnh, cho đến mười thứ ý thanh tịnh, đầy đủ vô lượng Tam-muội sâu xa, thành tựu mắt thịt thanh tịnh như vậy.

Phật tử! Giả sử có người đem ức triệu cõi Phật nghiền làm vi trần, một vi trần là một cõi, lại đem cõi Phật bằng bao nhiêu vi trần đó nghiền làm vi trần. Những vi trần này đều để trên bàn tay trái, cầm đi qua phương Đông khỏi số thế giới bằng bao nhiêu vi trần mới bỏ xuống một vi trần, đi mãi về phương Đông cho đến hết số vi trần ấy, chín phương kia cũng như vậy. Mười phương tất cả những thế giới như vậy, hoặc dính vi trần hoặc chẳng dính đều đem hợp làm một cõi Phật.

Này Bảo Thủ! Theo ông thì sao? Cõi Phật rộng lớn vô lượng có thể nghĩ bàn được chăng?

–Bạch Thế Tôn, không! Cõi Phật như vậy rộng lớn vô lượng, kỳ diệu ít có, chẳng thể nghĩ bàn được. Nếu có chúng sinh nào nghe ví dụ này mà có thể sinh tâm tin hiểu, thì nên biết cũng lại là kỳ diệu ít có.

Phật nói:

–Này Bảo Thủ! Đúng vậy! Đúng vậy! Đúng như lời ông nói. Nếu có thiện nam, thiện nữ nghe ví dụ này mà sinh tâm tin, thì ta thọ ký cho người ấy quyết định sẽ thành Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác, sẽ được trí tuệ vô thượng của Như Lai.

Này Bảo Thủ! Giả sử lại có người đem cõi Phật rộng lớn như trên đã nói nhiều như số vi trần của ngàn ức cõi Phật nghiền làm vi trần, rồi đem vi trần này y theo ví dụ trước, mỗi mỗi bỏ xuống cho đến hợp làm một cõi Phật. Lại nghiền làm vi trần, thứ lớp như vậy

cho đến tám mươi lần. Tất cả cõi Phật rộng lớn như vậy có bao nhiêu vi trần, với mắt thịt do nghiệp báo thanh tịnh của Bồ-tát, trong một niệm đều có thể thấy rõ. Cũng thấy số Phật nhiều như số vi trần của trăm ức cõi Phật rộng lớn như vậy. Như gương pha lê trong sạch sáng tỏ chiếu thế giới nhiều như số vi trần của mười cõi Phật.

Này Bảo Thủ! Như vậy đều là do phước đức từ thiện căn Tam-muội sâu xa của Chuyển luân vương kim võng thanh tịnh mà thành tựu.

Kinh Đại Phương Quảng Phật Hoa Nghiêm (tt) Quyển 49, Phẩm 36: Hạnh Phổ Hiền

KINH ĐẠI PHƯƠNG QUẢNG PHẬT

HOA NGHIÊM

QUYỂN 49

Phẩm 36: HẠNH PHỔ HIỀN

Bấy giờ, Đại Bồ-tát Phổ Hiền lại bảo đại chúng Bồ-tát:

–Chư Phật tử! Như trước đã nói, đây chỉ là tùy theo căn khí thích nghi của chúng sinh mà lược nói ít phần về cảnh giới của Như Lai. Vì sao? Chư Phật Thế Tôn, vì các chúng sinh vô trí tạo tác, chấp ngã và ngã sở, chấp trước lấy thân, điên đảo nghi hoặc, phân biệt theo tà kiến, luôn tương ưng với những phiền não trói buộc, theo dòng sinh tử, xa đạo Như Lai nên mới xuất hiện ở thế gian.

Chư Phật tử! Tôi không thấy một pháp nào gọi là lỗi lầm lớn như chư Bồ-tát sinh tâm sân với các Bồ-tát khác. Vì sao? Vì chư Bồ-tát sinh tâm sân với Bồ-tát khác thì liền tạo nên trăm vạn chướng ngại.

Những gì là trăm vạn chướng ngại? Đó là chướng chẳng thấy Bồ-đề, chướng chẳng nghe chánh pháp, chướng sinh vào thế giới bất tịnh, chướng sinh vào cõi ác, chướng sinh vào chỗ nạn, chướng nhiều bệnh tật, chướng bị nhiều hủy báng, chướng sinh vào các cõi ám độn, chướng hư mất chánh niệm, chướng khuyết thiếu trí tuệ, chướng về nhãn, chướng nhĩ, chướng tỷ, chướng thiệt, chướng thân, chướng ý, chướng thức ác tri, chướng bạn nhóm ác, chướng thích tu tập Tiểu thừa, chướng thích gần gũi phàm ngu, chướng chẳng tin ưa người có đại oai đức, chướng thích ở chung với người lìa chánh kiến, chướng sinh nơi nhà ngoại đạo, chướng ở cảnh giới ma, chướng lìa chánh pháp của Phật, chướng chẳng thấy bạn lành, chướng thiện căn gặp nạn, chướng thêm pháp bất thiện, chướng sinh chỗ thấp kém, chướng

sinh nơi biên địa, chướng sinh nhà người ác, chướng sinh trong Thần ác, sinh trong Rồng ác, Dạ-xoa ác, Càn-thát-bà ác, A-tu-la ác, Ca-lâu-la ác, Khẩn-na-la ác, Ma-hầu-la-già ác, La-sát ác, chướng chẳng thích Phật pháp, chướng thích tập việc trẻ con, chướng thích Tiểu thừa, chướng chẳng ưa Đại thừa, chướng tánh hay kinh sợ, chướng tâm thường lo sầu, chướng ưa đắm sinh tử, chướng chẳng chuyên Phật pháp, chướng chẳng thích thấy nghe thần thông tự tại của Phật, chướng chẳng được những căn của Bồ-tát, chướng chẳng thật hành hạnh thanh tịnh của Bồ-tát, chướng khiếp sợ thoái lui nơi thâm tâm của Bồ-tát, chướng chẳng sinh đại nguyện của Bồ-tát, chướng chẳng phát tâm Nhất thiết trí, chướng lười biếng đối với hạnh Bồ-tát, chướng chẳng thể trừ sạch các nghiệp, chướng chẳng thể giữ gìn đại phước, chướng trí lực chẳng thể sáng suốt lanh lẹ, chướng đoạn trí tuệ rộng lớn, chướng chẳng hộ trì hạnh Bồ-tát, chướng ưa chê bai lời của bậc Nhất thiết trí, chướng xa lìa Bồ-đề của chư Phật, chướng thích ở cảnh giới của ma, chướng chẳng chuyên tu cảnh giới Phật, chướng chẳng quyết định phát thệ nguyện rộng lớn của Bồ-tát, chướng chẳng thích cùng ở với Bồ-tát, chướng chẳng cầu thiện căn của Bồ-tát, chướng tánh nhiều kiến nghi, chướng tâm thường ngu tối, chướng không thể thật hành hạnh thí bình đẳng của Bồ-tát nên chẳng chịu xả, chướng chẳng giữ được giới của Như Lai, nên sinh tâm phá giới, chướng chẳng vào được môn gắng nhẫn nên khởi ngu si làm hại, sân giận, chướng chẳng thể thật hành đại tinh tấn của Bồ-tát nên sinh tánh xấu lười biếng, chướng chẳng thể được những Tam-muội nên khởi tâm tán loạn, chướng chẳng tu Bát-nhã ba-la-mật nên sinh tuệ ác, chướng đối với xứ phi xứ chẳng thiện xảo, chướng đối với sự độ sinh không phương tiện, chướng đối với trí tuệ của Bồ-tát chẳng thể quán sát, chướng đối với pháp xuất ly của Bồ-tát chẳng có thể biết rõ, chướng chẳng thành tựu mười thứ mắt rộng lớn của Bồ-tát nên mắt như đui mù, chướng tai chẳng nghe pháp vô ngại nên miệng như dê câm, chướng chẳng đủ tướng tốt nên tỷ căn hư hoại, chướng tạo thành thiệt căn vì chẳng thể biện rõ ngữ ngôn của chúng sinh, chướng tạo thành thân căn vì khinh miệt chúng sinh, chướng tạo thành ý căn vì tâm nhiều cuồng loạn, chướng tạo thành thân nghiệp

vì chẳng giữ ba thứ luật nghi, chướng tạo thành ngữ nghiệp vì luôn khởi bốn thứ tội lỗi, chướng tạo thành ý nghiệp vì nhiều tham sân tà kiến, chướng làm hại tâm cầu pháp, chướng đoạn tuyệt cảnh giới Bồ-tát, chướng ở trong pháp dũng mãnh của Bồ-tát sinh tâm thoái lui khiếp sợ, chướng ở trong đạo xuất ly của Bồ-tát sinh tâm biếng trễ, chướng ở trong môn ánh sáng trí tuệ của Bồ-tát sinh tâm thôi dứt, chướng ở trong niệm lực của Bồ-tát sinh tâm yếu đuối, chướng ở trong giáo pháp của Như Lai chẳng có thể giữ gìn, chướng đối với đạo ly sinh của Bồ-tát chẳng có thể thân cận, chướng đối với đạo không hư mất của Bồ-tát chẳng hay tu tập, chướng tùy thuận chánh vị của Nhị thừa, chướng xa lìa chủng tánh của chư Phật và Bồ-tát ba đời.

Chư Phật tử! Nếu Bồ-tát đối với Bồ-tát mà sinh một tâm sân hận thời tạo nên trăm vạn môn chướng như vậy. Vì sao? Vì tôi chẳng thấy có một pháp nào tội lỗi lớn như chư Bồ-tát sinh tâm sân với Bồ-tát khác. Vì thế nên chư Đại Bồ-tát muốn mau đầy đủ hạnh Bồ-tát phải siêng tu mười pháp. Đó là tâm chẳng xả bỏ tất cả chúng sinh; đối với chư Bồ-tát xem như Phật; trọn chẳng hủy báng tất cả Phật pháp; biết các cõi nước không có cùng tận; rất có tâm tin ưa hạnh Bồ-tát; chẳng bỏ tâm Bồ-đề bình đẳng như cõi pháp trong hư không; quán sát Bồ-đề nhập lực Như Lai; siêng năng tu tập biện tài vô ngại; giáo hóa chúng sinh không nhàm chán mỏi mệt; trụ nơi tất cả thế giới, không tâm chấp trước.

Chư Phật tử! Đại Bồ-tát an trụ trong mười pháp này rồi thì có thể hành đầy đủ mười thứ thanh tịnh. Đó là thông đạt pháp sâu xa thanh tịnh; thân cận Thiện tri thức thanh tịnh; hộ trì pháp của chư Phật thanh tịnh; thấu đạt cõi hư không thanh tịnh; vào sâu cõi pháp thanh tịnh; quán sát vô biên tâm thanh tịnh; cùng Bồ-tát đồng thiện căn thanh tịnh; chẳng chấp trước các kiếp thanh tịnh; quán sát ba đời thanh tịnh; tu hành tất cả những Phật pháp thanh tịnh.

Chư Phật tử! Đại Bồ-tát trụ nơi mười pháp này rồi thì hành trì đầy đủ mười thứ trí rộng lớn. Đó là trí biết tất cả tâm hành của chúng sinh; trí biết tất cả nghiệp báo của chúng sinh; trí biết tất cả Phật pháp; trí biết ý nghĩa sâu xa của tất cả Phật pháp; trí biết tất cả

môn Đà-la-ni; trí biết tất cả văn tự biện tài; trí biết tất cả ngôn ngữ âm thanh lời nói thiện xảo của chúng sinh; trí hiện thân mình ở khắp trong tất cả thế giới; trí hiện ảnh tượng mình ở khắp trong tất cả chúng hội; trí ở nơi tất cả chỗ thọ sinh đều đạt đầy đủ trí Nhất thiết.

Chư Phật tử! Đại Bồ-tát trụ trong mười trí này rồi thì được mười thứ hội nhập khắp. Đó là tất cả thế giới vào một lỗ chân lông, một lỗ chân lông vào tất cả thế giới; tất cả thân chúng sinh vào một thân, một thân vào tất cả thân chúng sinh; tất cả kiếp vào một niệm, một niệm vào tất cả kiếp; tất cả Phật pháp vào một pháp, một pháp vào tất cả Phật pháp; vô số xứ vào một xứ, một xứ vào vô số xứ; vô số căn vào một căn, một căn vào vô số căn; tất cả căn vào phi căn, phi căn vào tất cả căn; tất cả tưởng vào một tưởng, một tưởng vào tất cả tường; tất cả ngôn ngữ âm thanh vào một ngôn ngữ âm thanh, một ngôn ngữ âm thanh vào tất cả ngôn ngữ âm thanh; tất cả ba đời vào một đời, một đời vào tất cả ba đời.

Chư Phật tử! Đại Bồ-tát quán sát như vậy rồi thì an trụ mười tâm thắng diệu. Đó là an trụ tâm thắng diệu của tất cả thế giới ngữ ngôn phi ngữ ngôn; an trụ tâm thắng diệu niệm tưởng về tất cả chúng sinh không chỗ nương tựa; an trụ tâm thắng diệu của cõi hư không rốt ráo; an trụ tâm thắng diệu của cõi pháp vô biên; an trụ tâm thắng diệu của tất cả Phật pháp sâu xa; an trụ tâm thắng diệu của pháp sâu xa không sai biệt; an trụ tâm thắng diệu trừ diệt tất cả nghi lầm; an trụ tâm thắng diệu của tất cả đời bình đẳng không sai biệt; an trụ tâm thắng diệu của chư Phật ba đời bình đẳng; an trụ tâm thắng diệu tất cả lực Phật vô lượng.

Chư Phật tử! Đại Bồ-tát an trụ mười tâm thắng diệu này rồi thì được mười thứ trí thiện xảo nơi Phật pháp. Đó là trí thiện xảo thấu đạt Phật pháp sâu xa rộng lớn; trí thiện xảo xuất sinh Phật pháp rộng lớn; trí thiện xảo nêu giảng các thứ Phật pháp; trí thiện xảo chứng nhập Phật pháp bình đẳng; trí thiện xảo hiểu rõ Phật pháp sai biệt; trí thiện xảo hiểu rõ Phật pháp không sai biệt; trí thiện xảo thâm nhập Phật pháp trang nghiêm; trí thiện xảo dùng một phương tiện vào Phật pháp; trí thiện xảo dùng vô lượng phương tiện vào Phật pháp; trí thiện xảo biết vô biên Phật pháp không sai biệt; trí thiện

xảo dùng tự tâm tự lực không thoái chuyển nơi tất cả Phật pháp.

Chư Phật tử! Đại Bồ-tát nghe pháp này rồi đều phải phát tâm cung kính thọ trì. Vì sao? Vì Đại Bồ-tát thọ trì pháp này ít tốn công lực mà mau đạt được đạo quả Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác, đều được đầy đủ tất cả Phật pháp, đều bằng với Phật pháp ba đời.

Bấy giờ, do thần lực của Phật, do pháp như vậy, nên trong mười phương đều có số thế giới nhiều như số vi trần của mười vô số trăm ngàn ức triệu cõi Phật đều chấn động sáu cách, mưa tất cả mây hoa hơn hẳn hoa của chư Thiên và mây hương, mây hương bột, y, lọng, cờ, phướn, châu báu ma-ni và cùng mây tất cả đồ trang nghiêm, mưa mây những kỹ nhạc, mây chư Bồ-tát, mây vô số sắc tướng của Như Lai, mây vô số lời khen ngợi Đức Như Lai: “Lành thay!” Lại mưa mây âm thanh của Như Lai tràn đầy cả cõi pháp, mây vô số thế giới trang nghiêm, mây vô số tăng trưởng Bồ-đề, mây vô số ánh sáng chiếu diệu, mây vô số thần lực thuyết pháp.

Như ở thế giới bốn châu thiên hạ này, thấy Đức Như Lai thành Đẳng chánh giác nơi cội Bồ-đề trong cung điện Bồ-tát ở đạo tràng Bồ-đề thuyết giảng pháp này, tất cả thế giới trong mười phương cũng đều như vậy.

Lúc này, cũng do thần lực của Phật, do pháp như vậy, nên trong mười phương, mỗi phương cách đây vô số thế giới nhiều như số vi trần của mười vô số cõi Phật, có số Đại Bồ-tát nhiều như vi trần của mười cõi Phật, đều đến cõi này, đông đầy khắp mười phương, đồng nói: “Lành thay! Lành thay! Chỉ có Phật tử Phổ Hiền mới có thể giảng nói về thệ nguyện rộng lớn và pháp thọ ký sâu xa của Như Lai”.

Phật tử! Chúng tôi tất cả đồng hiệu là Phổ Hiền đều từ thế giới Phổ thắng nơi Đức Như Lai Phổ Tràng Tự Tại vân tập đến cõi này, đều nhờ thần lực của Phật, diễn nói pháp này ở tất cả chỗ, hết thảy đều bình đẳng như điều đã giảng nói nơi chúng hội này không có thêm bớt.

Chúng hội đều nương theo oai thần của Phật vân tập đến đạo tràng này để chứng minh cho Phật tử.

Như tại đạo tràng này, Bồ-tát chúng tôi như số vi trần của mười

cõi Phật đến để chứng minh, trong tất cả thế giới ở mười phương cũng đều như vậy.

Bấy giờ, Đại Bồ-tát Phổ Hiền do thần lực của Phật, do sức thiện căn của mình, quán sát khắp mười phương cho đến pháp giới, muốn khai thị hạnh Bồ-tát, muốn nêu bày cảnh giới Bồ-đề của Như Lai, muốn nói rõ cảnh giới của đại nguyện, muốn nói về kiếp số của tất cả thế giới, muốn thuyết minh chư Phật tùy thời nghi mà xuất thế, muốn nói Như Lai tùy chúng sinh căn cơ đã thuần thục mà xuất hiện cho họ cúng dường, muốn nói rõ Đức Như Lai xuất thế chẳng uổng công, muốn nói rõ đã gieo trồng thiện căn tất được quả báo, muốn thuyết minh đại oai đức của Bồ-tát vì tất cả chúng sinh mà hiện hình thuyết pháp cho họ khai ngộ, nên nói kệ rằng:

Phật tử nên hoan hỷ

Lìa bỏ những chướng che

Nhất tâm cung kính nghe

Hạnh nguyện của Bồ-tát.

Thuở xưa, chư Bồ-tát

Tối thắng nhân Sư tử

Như hạnh họ đã tu

Tôi sẽ tuần tự nói.

Cũng nói những số kiếp

Thế giới và các nghiệp

Và cả Đấng Vô Đẳng

Ở đó mà xuất thế.

Quá khứ Phật như vậy

Do đại nguyện xuất thế

Thế nào vì chúng sinh

Diệt trừ những khổ não.

Tất cả Luận Sư tử

Tiếp nối tu đã mãn

Được pháp bình đẳng Phật

Cảnh giới trí Nhất thiết.

Thấy ở đời quá khứ

Tất cả Nhân Sư tử

Phóng lưới ánh sáng lớn

Chiếu khắp mười phương cõi.

Tư duy phát nguyện này:

Ta làm đèn cho đời

Đầy đủ công đức

Phật Mười Lực, Nhất thiết trí

Tất cả các chúng sinh

Tham, sân, si thiêu đốt

Ta sẽ đều cứu thoát

Khiến diệt khổ đường ác.

Phát thệ nguyện như vậy

Kiên cố không thoái chuyển

Tu đủ hạnh Bồ-tát

Được mười Lực vô ngại.

Thệ nguyện như vậy rồi

Tu hành không thoái kiếp

Việc làm đều không luống

Hiệu là Luận Sư tử.

Ở trong một Hiền kiếp

Ngàn Phật hiện ra đời

Phổ nhãn của chư Phật

Tôi sẽ thứ lớp nói.

Như trong một Hiền kiếp

Vô lượng kiếp cũng vậy

Việc làm Phật vị lai

Tôi sẽ phân biệt nói.

Như ở một cõi Phật

Vô lượng cõi cũng vậy

Đấng Mười Lực vị lai

Công hạnh, nay tôi nói.

Phật xuất thế kế nhau

Tùy nguyện tùy danh hiệu

Tùy người được thọ ký

Tùy kia trụ thọ mạng.

Tùy chánh pháp đã tu

Chuyên cầu đạo vô ngại

Tùy chúng sinh được độ

Chánh pháp trụ thế gian.

Tùy cõi Phật đã tịnh

Chúng sinh và pháp luân

Diễn thuyết thời phi thời

Thứ lớp độ muôn loài.

Tùy nghiệp của chúng sinh

Việc làm và tin hiểu

Thượng, trung, hạ chẳng đồng

Độ họ khiến tu tập.

Vào nơi trí như vậy

Tu những hạnh tối thắng

Thường hành nghiệp Phổ hiền

Rộng độ các chúng sinh.

Nghiệp thân không chướng ngại

Nghiệp ngữ đều thanh tịnh

Ý hành cũng thanh tịnh

Ba đời đều vậy cả.

Bồ-tát tu như vậy

Rốt ráo đạo Phổ hiền

Xuất sinh trí thanh tịnh

Chiếu khắp cả pháp giới.

Những kiếp đời vị lai

Cõi nước chẳng nói hết

Một niệm đều biết rõ

Nơi đó không phân biệt.

Hành giả hay hướng nhập

Bậc tối thắng như vậy

Những pháp Bồ-tát này

Tôi sẽ nói phần ít.

Trí tuệ không ngằn mé

Thông đạt cảnh giới Phật

Tất cả đều khéo vào

Chỗ làm chẳng thoái chuyển.

Đầy đủ tuệ Phổ hiền

Viên mãn nguyện Phổ hiền

Vào nơi trí vô đẳng

Tôi sẽ nói hạnh đó.

Ở trong một vi trần

Đều thấy các thế giới

Chúng sinh nếu ai nghe

Tâm mê loạn nghi cuồng.

Như ở một vi trần

Tất cả trần cũng vậy

Thế giới đều vào trong

Như vậy chẳng nghĩ bàn.

Trong mỗi trần đều có

Mười phương pháp ba đời

Cõi loài đều vô lượng

Đều hay phân biệt biết.

Trong mỗi trần đều có

Vô lượng những cõi Phật

Chủng loại đều vô lượng

Nơi một trần đều biết.

Chỗ có trong cõi pháp

Đủ loại tướng sai khác.

Các loài đều sai khác

Đều phân biệt biết hết.

Thâm nhập trí vi tế

Phân biệt các thế giới

Tất cả kiếp thành hoại

Đều có thể nói rõ.

Biết những kiếp dài ngắn

Ba đời tức một niệm

Các hạnh đồng, chẳng đồng

Có thể phân biệt biết.

Vào sâu các thế giới

Rộng lớn, chẳng rộng lớn

Một thân vô lượng cõi

Một cõi vô lượng thân.

Chỗ có trong mười phương

Những thế giới khác loại

Rộng lớn vô lượng tướng

Tất cả đều biết được

Trong tất cả ba đời

Vô lượng các cõi nước

Đầy đủ trí sâu xa

Đều biết về thành hoại.

Các thế giới nơi mười phương

Có thành hoặc có hoại

Như vậy nhiều vô số

Hiền đức đều thấu rõ.

Hoặc có những cõi nước

Đủ các loại nghiêm sức

Các loài cũng như vậy

Đây do nghiệp thanh tịnh.

Hoặc có các thế giới

Vô lượng thứ tạp nhiễm

Đây do chúng sinh cảm

Tất cả đúng như nghiệp.

Vô lượng, vô biên cõi

Biết rõ tức một cõi

Vào các cõi như vậy

Số đó chẳng biết được.

Tất cả các thế giới

Đều vào trong một cõi

Thế giới chẳng là một

Lại cũng không tạp loạn.

Thế giới có ngửa úp

Hoặc cao hoặc lại thấp

Đều là chúng sinh tưởng

Có thể phân biệt biết.

Những thế giới rộng rãi

Vô lượng và vô biên

Biết nhiều thứ là một

Biết một là nhiều thứ.

Các Phật tử Phổ Hiền

Đều dùng trí Phổ hiền

Biết rõ số các cõi

Số đó không giới hạn

Biết thế giới như hóa

Cõi hóa, chúng sinh hóa,

Pháp hóa, chư Phật hóa

Tất cả đều rốt ráo.

Tất cả các thế giới

Cõi vi tế, cõi lớn

Nhiều thứ trang nghiêm lạ

Đều do nghiệp gây nên.

Vô lượng chư Phật tử

Khéo học nhập pháp giới

Thần thông lực tự tại

Cùng khắp cả mười phương.

Kiếp bằng số chúng sinh

Nói tên những cõi đó

Cũng chẳng nói hết được

Chỉ trừ Phật khai thị.

Thế giới và Như Lai

Những danh hiệu sai khác

Trải qua vô lượng kiếp

Nói đều chẳng thể hết.

Huống là trí tối thắng

Những Phật pháp ba đời

Từ nơi cõi pháp sinh

Đầy khắp địa Như Lai.

Niệm thanh tịnh vô ngại

Tuệ vô biên vô ngại

Phân biệt nói cõi pháp

Được đến bờ giải thoát.

Quá khứ những thế giới

Rộng lớn và vi tế

Chỗ tu tập trang nghiêm

Một niệm đều biết được.

Bậc Sư tử trong người.

Tu tập những hạnh Phật

Thành bậc Đẳng chánh giác

Thị hiện những tự tại.

Như vậy đời vị lai

Thứ lớp vô lượng kiếp

Có bao nhiêu Như Lai

Bồ-tát đều biết được.

Có bao nhiêu hạnh nguyện

Có bao nhiêu cảnh giới

Như vậy siêng tu hành

Trong đó thành Chánh giác.

Cũng biết chúng hội kia

Thọ mạng hóa chúng sinh

Dùng các pháp môn này

Vì chúng chuyển pháp luân.

Bồ-tát biết như vậy

Trụ Bậc hạnh Phổ hiền

Trí tuệ đều rõ ràng

Xuất sinh tất cả Phật.

Đời hiện tại bao gồm

Tất cả những cõi Phật

Vào sâu những cõi này

Thông đạt nơi cõi pháp.

Trong những thế giới kia

Hiện tại tất cả Phật

Nơi pháp được tự tại

Ngôn luận không chướng ngại.

Cũng biết chúng hội kia

Sức ứng hóa cõi tịnh

Tận vô lượng ức kiếp

Thường tư duy việc này.

Đức Điều Ngự Thế Tôn

Chỗ có oai thần lực

Tạng trí tuệ vô tận

Tất cả đều được biết

Xuất sinh mắt vô ngại

Tai, mũi thân vô ngại

Lưỡi rộng dài vô ngại

Hay khiến chúng hoan hỷ.

Tâm tối thắng vô ngại

Rộng lớn khắp thanh tịnh

Trí tuệ tràn đầy khắp

Đều biết pháp ba đời.

Khéo học tất cả hóa

Hóa cõi, hóa chúng sinh

Hóa đời, hóa điều phục

Hóa rốt ráo bỉ ngạn.

Thế gian những sai khác

Đều do nơi tưởng trụ

Nhập trí phương tiện Phật

Nơi đây đều biết rõ.

Vô số các chúng hội

Mỗi mỗi vì hiện thân

Đều khiến thấy Như Lai

Độ thoát vô biên chúng.

Trí chư Phật rất sâu

Như mặt trời xuất hiện

Trong tất cả cõi nước

Hiển hiện khắp không dứt.

Rõ thấu các thế gian

Giả danh không có thật

Chúng sinh và thế giới

Như mộng như quang ảnh.

Nơi các pháp thế gian

Chẳng sinh thấy phân biệt

Người khéo rời phân biệt

Cũng chẳng thấy phân biệt.

Vô lượng, vô số kiếp

Hiểu đó tức một niệm

Biết niệm cũng vô niệm

Như vậy thấy thế gian.

Vô lượng các cõi nước

Một niệm đều siêu việt

Trải qua vô lượng kiếp

Chẳng động nơi bản xứ.

Những kiếp nhiều vô số

Tức là khoảng giây lát

Chẳng thấy dài và ngắn

Rốt ráo pháp sát-na.

Tâm trụ nơi thế gian

Thế gian trụ nơi tâm

Nơi đây chẳng vọng khởi

Phân biệt hai, chẳng hai.

Chúng sinh, thế giới, kiếp,

Chư Phật và Phật pháp

Tất cả như huyễn hóa

Pháp giới đều bình đẳng.

Ở khắp cõi mười phương

Thị hiện vô lượng thân

Biết thân từ duyên khởi

Rốt ráo không chấp trước.

Nương vào trí vô nhị

Xuất hiện Nhân Sư tử

Chẳng chấp pháp vô nhị

Biết không hai, chẳng hai.

Biết rõ các thế gian

Như ánh nước,sóng nắng

Như vang cũng như mộng

Như huyễn như biến hóa.

Như vậy tùy thuận nhập

Chỗ hành hóa chư Phật

Thành tựu trí Phổ Hiền

Chiếu sâu khắp cõi pháp.

Chúng sinh, cõi, nhiễm chấp

Tất cả đều lìa bỏ

Mà khởi tâm đại Bi

Tịnh khắp các thế gian

Bồ-tát thường chánh niệm

Luận Sư tử pháp diệu

Thanh tịnh như hư không

Mà khởi đại phương tiện.

Thấy thế gian mê, đảo

Phát tâm đều cứu độ

Nẻo hành đều thanh tịnh

Cùng khắp các thế giới.

Chư Phật và Bồ-tát

Phật pháp pháp thế gian

Nếu thấy tánh chân thật

Tất cả đều không khác.

Tạng Pháp thân Như Lai

Vào khắp trong thế gian

Dù ở tại thế gian

Mà không nhiễm việc đời.

Ví như nước trong sạch

Ảnh tượng không đến đi

Pháp thân khắp thế gian

Nên biết cũng như vậy.

Rời nhiễm chấp như thế

Thân, đời đều thanh tịnh

Lặng dừng như hư không

Tất cả không có sinh,

Biết thân là vô tận

Không sinh cũng không diệt

Chẳng thường chẳng vô thường

Thị hiện các thế gian.

Trừ diệt các tà kiến

Khai thị nơi chánh kiến

Pháp tánh không đến đi

Chẳng chấp ngã, ngã sở.

Ví như nhà huyễn thuật

Huyễn hiện các sự vật

Không từ đâu mà đến

Cũng không đi về đâu.

Huyễn tánh chẳng có lượng

Cũng chẳng phải không lượng

Ở trong đại chúng kia

Thị hiện lượng vô lượng.

Dùng tâm tịch định này

Tu tập những thiện căn

Xuất sinh tất cả Phật

Chẳng lượng, chẳng không lượng.

Có lượng và không lượng

Thảy đều là vọng tưởng

Thấu rõ tất cả cõi

Chẳng chấp lượng không lượng.

Pháp sâu xa của Phật

Rộng lớn rất tịch diệt

Trí sâu xa vô lượng

Biết sâu xa các cõi.

Bồ-tát lìa mê, đảo

Tâm tịnh thường tương tục

Khéo dùng sức thần thông

Độ vô lượng chúng sinh.

Kẻ chưa an khiến an

Đã an chỉ đạo tràng

Khắp cõi pháp như vậy

Nơi tâm không chấp trước.

Chẳng trụ nơi thật tế

Chẳng nhập nơi Niết-bàn.

Khắp thế gian như vậy

Khai ngộ các chúng sinh.

Số pháp số chúng sinh

Biết rõ mà chẳng chấp

Mưa khắp những mưa pháp

Nhuận đầy cả thế gian.

Ở khắp các thế giới

Niệm niệm thành Chánh giác

Mà tu hạnh Bồ-tát

Chưa từng có thoái chuyển.

Thế gian các thứ thân

Tất cả đều biết rõ

Biết thân pháp như vậy

Thời được thân chư Phật.

Biết khắp các chúng sinh

Những kiếp và những cõi

Mười phương không bờ bến

Biển trí đều vào cả.

Thân chúng sinh vô lượng

Vì họ mà hiện thân

Thân của Phật vô lượng

Người trí đều xem thấy.

Trong một niệm biết rõ

Chư Như Lai xuất hiện

Trải qua vô lượng kiếp

Ca ngợi không thể hết.

Chư Phật hay hiện thân

Xứ xứ nhập Niết-bàn

Trong một niệm vô lượng

Xá-lợi đều sai khác.

Đời vị lai như vậy

Có ai cầu Phật quả

Tâm Bồ-đề vô lượng

Trí quyết định đều biết.

Trong ba đời như vậy

Có bao nhiêu Như Lai

Tất cả đều biết được

Gọi trụ hạnh Phổ hiền.

Phân biệt biết như vậy

Vô lượng các hạnh địa

Vào nơi chỗ trí tuệ

Pháp đó chẳng thoái chuyển.

Trí vi diệu rộng lớn

Vào sâu cảnh Như Lai

Nhập rồi chẳng thoái chuyển

Gọi là tuệ Phổ hiền.

Tất cả đấng Tối thắng

Vào khắp cảnh giới Phật

Tu hành chẳng thoái chuyển

Được Vô thượng Bồ-đề.

Tâm vô lượng, vô biên

Những nghiệp đều sai khác

Đều do tưởng tích tập

Bình đẳng đều biết rõ.

Nhiễm ô, chẳng nhiễm ô

Tâm học, tâm vô học

Các tâm nhiều vô số

Trong mỗi niệm đều biết.

Biết rõ chẳng một hai

Chẳng nhiễm cũng chẳng tịnh

Cũng lại không tạp loạn

Đều từ tâm tưởng sinh.

Đều thấy rõ như vậy

Tất cả các chúng sinh

Tâm tưởng đều chẳng đồng

Khởi các thứ thế gian.

Dùng phương tiện như vậy

Tu những hạnh tối thắng

Từ Phật pháp hóa sinh

Được gọi là Phổ hiền.

Chúng sinh đều vọng khởi

Tưởng lành, dữ, các loài

Do đây hoặc sinh Thiên

Hoặc bị đọa địa ngục.

Bồ-tát quán thế gian

Do nghiệp vọng tưởng sinh

Vì vọng tưởng vô biên

Thế gian cũng vô lượng.

Tất cả các cõi nước

Lưới vọng tưởng hiện ra

Vì phương tiện lưới huyễn

Một niệm đều vào được.

Nhãn, nhĩ, tỷ, thiệt, thân

Ý căn cũng như vậy

Thế gian tưởng sai khác

Bình đẳng đều vào được.

Mỗi mỗi cảnh giới mắt

Vô lượng mắt đều vào

Những thứ tánh sai biệt

Vô lượng chẳng nói hết.

Chỗ thấy không sai biệt

Cũng lại không tạp loạn

Đều tùy nơi tự nghiệp

Thọ dụng quả báo đó.

Sức Phổ hiền vô lượng

Đều biết rõ tất cả

Tất cả cảnh giới mắt

Đại trí đều vào được.

Các thế gian như vậy

Có thể phân biệt biết

Mà tu tất cả hạnh

Cũng lại không thoái chuyển.

Phật thuyết, chúng sinh thuyết

Cho đến cõi nước thuyết

Ba đời thuyết như vậy

Các thứ đều biết rõ.

Vị lai trong quá khứ

Hiện tại trong vị lai

Ba đời thấy lẫn nhau

Mỗi mỗi đều rõ ràng.

Như vậy vô lượng thứ

Khai ngộ các thế gian

Nhất thiết trí phương tiện

Ngằn mé không thủ đắc.