Tổ đình Ba La Mật366 Nguyễn Sinh Cung, TP. Huế
← Sách Phật họcTrang 16/17

Nghi lễ và Sách Phật học · Sách Phật học · Giảng và chú giải Kinh Luận

Lược Giảng Kinh Chiêm Sát Thiện Ác Nghiệp Báo

Thông tin
Nguồn: adidaphat.net

Tập 17

* Hỏi: Con thường nghe nói phát Bồ Đề tâm là nghĩa trọng yếu bậc nhất trong tu học Phật pháp. Phát vô thượng đại tâm có phải chính là tự tánh thanh tịnh tâm, đối với các hành vi, nói năng, im lặng, động, tịnh trong hằng ngày, đi, đứng, ngồi, nằm, phải nên phát như thế nào? An trụ như thế nào? Hộ trì như thế nào? Như thế nào thì biết tự tánh ngay lập tức tương ứng với ý tưởng ấy? Lại nữa, cái tâm bao gồm đại từ, đại bi, đại hạnh, đại nguyện, đại xả như thế nào, ngõ hầu do cái tâm ấy mà toàn thể khởi dụng, toàn tu tại tánh? Mong thầy dạy cặn kẽ cho!

Đáp: Nói đơn giản, vị đạo hữu này hỏi về phát tâm: “Thế nào là phát Bồ Đề tâm?” Đối với Bồ Đề, trước hết phải hiểu rõ Bồ Đề là gì? Quý vị ngay cả Bồ Đề mà chưa hiểu rõ, phát tâm bằng cách nào đây? Bồ Đề là giác trong giác ngộ. Bồ Đề là giác, mà cũng là Phật. Ý nghĩa được bao hàm trong “phát Bồ Đề tâm” là “nếu ta muốn thành Phật, quý vị phải phát Bồ Đề tâm”. Phát Bồ Đề tâm: Phát tâm là một chuyện, hành động lại là một chuyện khác! Quý vị đã phát Bồ Đề tâm, sẽ làm như thế nào? Quý vị đã phát Bồ Đề tâm, hãy nương theo cái tâm do chính mình đã phát để làm. Phải làm theo từng bước một. Đương nhiên là quý vị tín ngưỡng Tam Bảo, tín ngưỡng Tam Bảo thì Phật là Bồ Đề tâm, Pháp vẫn là Bồ Đề tâm, Tăng Bảo vẫn là Bồ Đề tâm. Hằng ngày quý vị niệm Tam Bảo là phát Bồ Đề tâm, nhưng quý vị dùng cái tâm gì để niệm? Quý vị phát Bồ Đề tâm, phải dùng phát Bồ Đề tâm để niệm, tức là dùng cái tâm giác ngộ. Quý vị mong cầu giác ngộ, vậy thì quý vị mỗi ngày phát tâm là một chuyện, hành động lại là một chuyện khác. Quý vị tự mình phát tâm, thân, miệng, ý của quý vị phải nên chiếu theo cái tâm Bồ Đề đã phát để làm. Như thế thì quý vị mới là thật sự phát Bồ Đề tâm. Như thế thì sẽ chẳng có vấn đề!

* Hỏi: Xin hỏi dùng Chiêm Sát Luân để bói toán, có cần phải xưng niệm thánh hiệu Địa Tạng đạt tới định cảnh (nhất tâm bất loạn) thì mới có thể gọi là “chí thành cảm thông”, lời hỏi mới tương ứng lời đáp hay không?

Đáp: Khi quý vị muốn dùng Chiêm Sát Luân, điều thứ nhất là quý vị phải niệm [thánh hiệu Địa Tạng Bồ Tát] trước đã. Có thể là vị đạo hữu này chưa nghe kinh Chiêm Sát Thiện Ác Nghiệp Báo. Kinh Chiêm Sát dạy chúng ta: Nếu quý vị sử dụng Chiêm Sát Luân, điều thứ nhất là phải niệm Địa Tạng Vương Bồ Tát, hoặc là niệm một vạn câu trước đã. Quý vị còn phải bái sám. Quý vị tu bảy ngày thì mới có thể dùng Chiêm Sát Luân. Chuyện này không thành vấn đề, quý vị ắt cần phải niệm Địa Tạng Vương Bồ Tát thì mới có thể dùng Chiêm Sát Luân, nhưng không nhất định sẽ tương ứng. Quý vị nói chỉ mong sao hễ vừa chiêm sát liền tương ứng, chẳng thể được! Quý vị phải vận dụng công phu bảy ngày, chiêm sát vẫn chẳng thấy tương ứng, điều chủ yếu: “Trực tâm là đạo tràng”. Trong tâm quý vị chẳng có tạp niệm nào khác, đó là nhất tâm.

* Hỏi: Thỉnh giáo lão hòa thượng, rốt cuộc phải tu hành và do nhân duyên nào thì mới có thể khiến cho cái tâm sớm có ngày khai ngộ, giải thoát, tiến tới lợi ích hết thảy các chúng sanh thân tâm đang chịu khổ, và cũng khiến cho họ đạt được giải thoát?

Đáp: Quý vị hỏi tôi điều này, tôi chẳng có cách nào trả lời! Quý vị phải dùng cái tâm gì thì mới có thể khai ngộ, giải thoát? Mọi người hãy nghe nhé: Người học Phật chúng ta dùng tâm gì thì mới có thể khai ngộ, giải thoát? Quý vị niệm Phật, niệm đến mức nhất tâm thì cũng có thể khai ngộ, giải thoát. Hoặc bái sám đến mức nhất tâm thì cũng có thể khai ngộ, giải thoát. Vấn đề là phải đạt tới nhất tâm. Nếu quý vị toàn là dấy vọng tưởng; trước hết, hãy tu nhất tâm. Nhất tâm là chí tâm. Chí tâm có thượng chí tâm, hạ chí tâm, và trung chí tâm. Quý vị có thể đạt được hạ chí tâm đã chẳng dễ dàng, hạ chí tâm là nhất tâm bất loạn. Khi quý vị tu hành, hãy khống chế hết thảy tạp niệm và vọng tưởng, chẳng để cái tâm có tạp niệm hay vọng tưởng. Dùng cái tâm ấy để lạy, để cầu, lúc nào sẽ khai ngộ, lúc nào sẽ giải thoát, tùy thuộc quý vị đổ công dốc sức như thế nào. Nay tôi vẫn chưa khai ngộ, mà cũng chẳng giải thoát, nhưng quý vị muốn đạt tới công phu như tôi phải mất tám mươi năm.

* Hỏi: Tâm thường trụ nơi Phật hiệu, có lúc thanh tịnh, có lúc mê muội, hồ đồ. Nói chung là chẳng có cách nào giữ cho thường hằng, vậy thì phải làm như thế nào?

Đáp: [Nói] “tâm thường trụ nơi Phật hiệu” tức là quý vị phải tự mình niệm Phật, chẳng phải “tâm thường ở trong Phật hiệu”, mà là cái tâm quý vị thường niệm Phật hiệu. Quý vị chẳng nói Phật hiệu nào. Quý vị niệm A Di Đà Phật cũng là Phật hiệu, mà niệm Thích Ca Mâu Ni Phật cũng là Phật hiệu, mười phương chư Phật cũng là Phật hiệu. Niệm vị Phật nào cũng đều được. Nay quý vị [thắc mắc niệm Phật] “có lúc đạt được thanh tịnh, có lúc mê muội, hồ đồ, chẳng có cách nào giữ cho [sự thanh tịnh] thường hằng, phải làm như thế nào ư?” Bất luận quý vị niệm Phật cũng thế, mà tu các pháp khác cũng thế, điều đầu tiên là đạt tới nhất tâm trước đã. Nhất thời thanh tịnh là tạm thời, vẫn chưa được. Hôm nay, lúc này quý vị niệm Phật thanh tịnh, niệm đến mức nhất tâm bất loạn, ngày mai chẳng làm được. Đó chẳng gọi là nhất tâm. Phải lúc nào, niệm nào cũng đều có thể đạt đến thanh tịnh, khi ấy, quý vị mới có thể khai tri kiến, khai ngộ giải, hoặc là cầu vãng sanh, mới tính là nhập môn. Chẳng phải là thành công, mà chỉ là “nhập môn”. Nếu có thể nhất tâm thường luôn bất động thì là thành tựu. Nhất thời thanh tịnh chẳng tính, ai nấy đều có! Vị đạo hữu ấy chỉ cần tin rằng: Hễ là đệ tử Phật, tạm thời có thể thanh tịnh một tiếng đồng hồ hay hai tiếng đồng hồ, hoặc một ngày thanh tịnh, đều có thể đạt được, nhưng cần phải lâu dài. Thành Phật chẳng phải là một ngày. Đạt được thanh tịnh trong một ngày, có nghĩa là phải tu một thời gian dài thì mới có thể định cái tâm được.

* Hỏi: Tổ sư từng nói “thọ giới dễ dàng, giữ giới khó”. Nhất là trong thời đại Mạt Pháp, giữ giới thanh tịnh quả thật chẳng dễ. Muốn giữ đại giới (tỳ kheo, tỳ kheo ni) thanh tịnh lại càng chẳng dễ. Có phải là chúng ta nên giữ Thập Giới là đủ rồi, so ra khó phạm giới hơn?

Đáp: “Thọ giới dễ, giữ giới khó”, quý vị nói đúng lắm! Trong thời kỳ Mạt Pháp, nếu muốn giữ giới tỳ kheo hay tỳ kheo ni thanh tịnh càng khó hơn! Quý vị chẳng phải là tỳ kheo, mà cũng chẳng phải là tỳ kheo ni, quý vị nói tới bổn phận của chính mình là được rồi! Tỳ kheo, tỳ kheo ni giữ giới chẳng dễ dàng, vậy thì quý vị giữ Tam Quy, Ngũ Giới dễ dàng ư? Quý vị đã thọ Tam Quy nhưng đều trái phạm! Hãy nói xem, đã thọ Tam Quy mà có phạm hay không? Rõ ràng là quý vị đã quy y Phật, nhưng đi coi bói, gieo quẻ, hoặc tin vào ngoại đạo. Đài Loan có rất nhiều đạo giáo, vậy là kể như quý vị đã phá Tam Quy. Đã phá Tam Quy, chẳng thể coi là đệ tử Phật được! Hoàn toàn chẳng phải là phá Ngũ Giới, mà là Tam Quy bị phá. Chúng ta có thể trì mười giới hay chăng? Tôi thấy quý vị mười giới cũng chẳng trì được! Chẳng dễ dàng đâu nhé! Quý vị đã thọ Tam Quy, có thể giữ vững Tam Quy, sẽ chẳng đánh mất phước đức nhân thiên, có biết hay chăng? Đối với mười giới, nhìn quý vị như vậy thì mười giới vẫn chưa thọ. Thọ rồi hãy nói sau! Quý vị có thể thọ mấy giới bèn trì mấy giới, không nhất định hạn lượng trong mười giới. Đối với chuyện khó phạm giới hơn, tôi có cách nhìn tương phản với quý vị, tôi cảm thấy so ra quý vị dễ phạm giới hơn!

* Hỏi: Sám hối tam nghiệp thanh tịnh rồi mới tu hai thứ quán đạo, nhưng nói theo bọn nghiệp chướng phàm phu chúng con, đại khái cần phải bao lâu thì mới có thể đạt tới cảnh giới Nhất Thật?

Đáp: Vị đạo hữu này hỏi tôi, “lúc nào thì mới có thể đạt tới cảnh giới Nhất Thật?” Tôi có thể trả lời rõ ràng với quý vị là đời này chẳng làm được! Đạt tới cảnh giới Nhất Thật là đã thành tựu, chúng ta thường nói là “khai ngộ”. Đã khai ngộ, chẳng đạt tới cảnh giới Nhất Thật, nhưng hiểu rõ cảnh giới Nhất Thật. Chúng tôi giảng kinh Chiêm Sát Thiện Ác Nghiệp Báo đã nói rất rõ ràng: Dự vào ngôi Sơ Trụ Bồ Tát. Viên mãn Thập Tín, đã dự vào ngôi Sơ Trụ thì mới có thể coi là tương tự thanh tịnh, chẳng phải là thật sự thanh tịnh. Thật sự thanh tịnh thì đạt tới Sơ Địa Bồ Tát mới có thể thanh tịnh, chẳng còn trái phạm nữa. Có hiểu hay không? Sau khi quý vị đã sám hối tam nghiệp thanh tịnh, khi giảng kinh Chiêm Sát, chúng tôi đã nói rất rõ, quý vị được coi là thuộc vào Tín vị. Ba nghiệp thanh tịnh, đã tin, thật sự tin vào Tam Bảo, thân, miệng, ý chẳng còn tạo tội nữa, [tuy vậy], chẳng phải là thanh tịnh rốt ráo. Chỉ có Phật và Phật mới có thể đạt tới thanh tịnh rốt ráo.

* Hỏi: Sử dụng Chiêm Sát Luân, vào sáng sớm mỗi ngày, dùng loại luân tướng thứ hai để chiêm sát thân, miệng, ý. Trong đó liên tục hai ngày, đối với mỗi nghiệp thân, miệng, ý, gieo ba lần đều gieo được thiện tướng. Xin hỏi như thế có được coi là thanh tịnh hay không? Sau đó, phải nên tiếp tục nỗ lực tu học ra sao?

Đáp: [Cư sĩ hỏi] “sử dụng Chiêm Sát Luân, dùng loại luân tướng thứ hai để chiêm sát thân, miệng, ý, trong đó liên tục hai ngày, đối với ba nghiệp thân, miệng, ý, gieo ba lượt đều được thiện tướng, xin hỏi như thế có tính là thanh tịnh hay không?” Quý vị dùng Chiêm Sát Luân, Chiêm Sát Luân cho biết, quý vị đều là đỏ, chẳng có hắc nghiệp, thì tính là thanh tịnh. Ba nghiệp đã thanh tịnh tức là chuyển ác theo thiện, chỉ tính là thiện nhân (người lành) mà thôi. Đã có tín tâm ấy, sẽ có thể tăng trưởng tín tâm của quý vị. Hãy nên tiếp tục nỗ lực tu tập là được rồi!

* Hỏi: 1) Con có một người bạn xương sống từng bị thương nặng. Khi bái sám, nếu theo phương thức năm vóc gieo sát đất để quỳ lạy, sợ vết thương cũ tái phát, có thể dùng phương thức khom mình xá để thay cho cách quỳ lạy năm vóc gieo sát đất hay không? Nếu dùng phương thức khom mình để bái sám, có ảnh hưởng đến hiệu quả bái sám hay không?

2) Con có một người thân thích thân thể suy nhược, sự nghiệp chẳng thuận lợi, chẳng thừa nhận chính mình có nghiệp chướng, chẳng tin tưởng Tam Bảo. Đối với hạng người ấy, dùng phương thức niệm thánh hiệu Địa Tạng Bồ Tát và bái sám để hồi hướng, có khiến cho người ấy sanh lòng tin đối với Tam Bảo, tiến tới niệm Phật, học Phật, bái Phật hay không? Nếu vì người ấy niệm Phật hồi hướng, có thể gánh vác nghiệp chướng cho người ấy hay không?

Đáp: [Quý vị hỏi] “con có một người bạn xương sống từng bị thương nặng. Lúc bái sám, nếu năm vóc đảnh lễ, sợ thương tích sẽ phát sanh trở lại, có thể khom mình hay không?” Quý vị ngồi, tâm bái cũng được. Quý vị cứ ngồi, quán tưởng lạy Phật. Trong tâm quán tưởng đang lạy thì cũng coi như thanh tịnh, chú trọng cái tâm, chẳng chú trọng hình thức, quý vị hiểu chứ? Quý vị lại có một vị thân thích, thân thể suy nhược, sự nghiệp chẳng thuận lợi, việc kinh doanh chẳng sanh lợi, chẳng muốn thừa nhận chính mình có nghiệp chướng, rõ ràng là có nghiệp chướng, nhưng chẳng chịu thừa nhận có nghiệp chướng, chẳng tin tưởng Tam Bảo. Đối với hạng người như thế, dùng phương thức niệm Địa Tạng Bồ Tát và bái sám, có khiến cho người ấy sanh tín tâm đối với Tam Bảo hay không? Điều này chẳng có tiêu chuẩn chi hết. Đối với thắc mắc này, quý vị hãy khuyên nhủ người ấy, làm cho người ấy sanh khởi tín tâm đối với Tam Bảo trước đã. Đức Phật dạy chúng ta rất rõ ràng, Phật pháp sâu như biển cả, chỉ do lòng tin mà có thể nhập. Kẻ đó chẳng có tín tâm, làm sao có thể tu, còn nói gì bái sám? Vậy thì quý vị phải khuyên người đó, cho đến khi nào người ấy thay đổi, có tín tâm. Tín tâm là bước đầu. Nếu muốn đạt tới tín tâm như chúng tôi đã nói trong khi giảng kinh Chiêm Sát Thiện Ác Nghiệp Báo, khoảng cách rất xa. Vì để tu tín tâm thì phải mất một vạn kiếp, chúng ta đều là tâm tương tự.

* Hỏi: Xin hỏi tại gia cư sĩ có thể sử dụng luân tướng để chiêm sát thiện ác hay không?

Đáp: Vị đạo hữu này hỏi tôi: “Tại gia cư sĩ có thể dùng Chiêm Sát Luân hay không?” Quý vị hỏi tôi, tôi giảng bộ kinh Chiêm Sát Luân này hơn một tháng, quý vị có nghe hay không? Nếu quý vị chẳng nghe, sẽ không biết. Nếu quý vị nghe, sẽ biết. Cho nên có thể sử dụng Chiêm Sát Luân hay không, hãy xem lại kinh Chiêm Sát Nghiệp Báo từ đầu, sẽ thấy. Nếu tôi ở đây giảng lại bộ kinh Chiêm Sát thêm lần nữa, sẽ chẳng có thời gian.

* Hỏi: Đã ngộ Vô Sanh Pháp Nhẫn có bái sám nữa không?

Đáp: Khoan nói tới nhập Vô Sanh Pháp Nhẫn, mười phương chư Phật đều đang bái sám, quý vị có hiểu hay không? Mười phương chư Phật lễ mười phương chư Phật.

* Hỏi: Thường nghe “Phật khó độ kẻ vô duyên”, nhưng Bồ Tát lúc tu trì nơi nhân địa, công đức của thiện hạnh đều hồi hướng cho hết thảy chúng sanh trong pháp giới, chẳng phải là kết duyên với hết thảy chúng sanh ư? Cớ sao tới khi thành Phật, hãy còn có chúng sanh vô duyên, chẳng thể độ?

Đáp: Đạo hữu! Quý vị ra ngoài hỏi những kẻ chẳng tin Phật, tùy tiện hỏi bất cứ ai, hỏi kẻ đó có nhân duyên hay không, xem họ trả lời như thế nào. Nói “Phật pháp khó độ kẻ chẳng có duyên”, họ chẳng tin, chẳng tin thì quý vị độ bằng cách nào? Tiêu chuẩn của hữu duyên và vô duyên là như thế nào? Có một tiêu chuẩn là tín. Chẳng tin thì kẻ đó sẽ tuyệt đối chẳng thể nhập; đấy là tiêu chuẩn. Tiền đề là kẻ đó không tin, đó là vô duyên. Vô duyên sẽ chẳng thể độ.

* Hỏi: 1) Có phải là đối với tội lỗi chẳng thể nói cho người khác biết, mỗi lần bái sám đều phải niệm một lần?

2) Mỗi ngày phải lạy Chiêm Sát Sám mấy lần thì tam nghiệp mới có thể thanh tịnh?

3) Tại Đài Bắc có đạo tràng của lão pháp sư hay không để cộng tu Chiêm Sát Sám?

Đáp: Tội lỗi chẳng thể nói với người khác thì quý vị bái sám, hoặc là lạy Địa Tạng Sám, hoặc lạy Quán Âm Sám, Bồ Tát đều biết. Quý vị chẳng nói, Bồ Tát vẫn biết. Khi quý vị hướng về Bồ Tát thổ lộ, đó gọi là “phát lộ sám hối”. Nếu quý vị đã tin tưởng Bồ Tát, chớ nên giấu giếm, Bồ Tát không cần quý vị nói, Ngài vẫn biết! Vì sao còn bảo quý vị phát lộ sám hối? Nêu bày cái tâm của quý vị! Giống như chúng ta vứt bỏ một món đồ chi đó, phát lộ sám hối là buông xả, chẳng còn tái phạm cái tội ấy nữa, có ý nghĩa như thế đó. Quý vị giấu giếm Bồ Tát ư? Ngay cả đối với quỷ thần mà quý vị còn chẳng thể giấu giếm được! Quỷ thần đều có thần thông. Mỗi ngày phải bái mấy lần Chiêm Sát Sám thì ba nghiệp mới có thể thanh tịnh? Chẳng phải là mỗi ngày quý vị lạy Chiêm Sát Sám mấy lần, mà là quý vị lạy để cầu Chiêm Sát Luân hiện tướng thanh tịnh. Chẳng phải là mỗi ngày mấy lần, mà là hằng ngày đều bái. Chẳng có số lần để trắc nghiệm! Lạy chừng nào quý vị đạt tới thanh tịnh mới thôi. “Lão pháp sư có đạo tràng tại Đài Loan hay không ư?” Chẳng có! Có sám thất để tu Chiêm Sát Sám hay không? Chẳng có! Tại Đài Loan, tôi không có đạo tràng.

* Hỏi: Đệ tử lần đầu tiên nghe nói kinh Chiêm Sát Thiện Ác Nghiệp Báo và pháp môn bái sám, đối với việc phụng hành sám pháp này, ngoại trừ chí thành tâm và cung kính tâm, chiếu theo hành pháp do Trí Giả đại sư chế định để thực hiện thì có chỗ nào cần phải chú ý hay không?

Đáp: Nghe nói kinh Chiêm Sát Thiện Ác Nghiệp Báo và pháp môn bái sám, phụng hành sám pháp này, ngoại trừ chí thành tâm và cung kính tâm, chiếu theo hành pháp do Trí Giả đại sư chế định để thực hiện, sẽ giống hệt. [Đối với những điều] chúng tôi đang nói về Chiêm Sát Sám của Địa Tạng Bồ Tát, quý vị hành theo sám pháp của Trí Giả đại sư thì cũng [phải chú ý] giống như vậy. Đại Bi Sám hay rất nhiều sám pháp đều giống nhau, chỉ cần có tâm chí thành là được rồi. Dùng Chiêm Sát Luân thì xưng thánh hiệu là điều tất yếu, quý vị ắt cần phải niệm. Vì Địa Tạng Bồ Tát dạy: Khi quý vị muốn sử dụng Chiêm Sát Luân để bái sám, nhất định phải niệm một ngàn câu thánh hiệu Địa Tạng Vương Bồ Tát. Niệm đủ một ngàn câu rồi mới dùng [Chiêm Sát Luân]. Khi sử dụng mà chẳng linh, quý vị lại lạy và niệm. Khi đã linh, linh thì vẫn chưa phải là kết thúc. Lạy đến mức được linh nghiệm tức là quý vị sử dụng Chiêm Sát tướng pháp sẽ linh nghiệm, có thể tương ứng. Sám pháp nhằm chỉ dạy quý vị sám hối nghiệp ấy đã thanh tịnh hay không. Để sám hối thanh tịnh, quý vị phải lạy, lạy nhằm mong thành đạo. Chẳng sám hối thanh tịnh, lại càng phải sám hối cho thanh tịnh. Nếu thanh tịnh, sẽ chẳng thọ báo, vấn đề là như thế đó. “Tương ứng” có nghĩa là những gì trong tâm quý vị suy tưởng và lời dạy trong kinh, cách nghĩ của quý vị và tướng trạng nói trong kinh phù hợp khít khao, thì gọi là “tương ứng”. Quý vị suy tưởng mà chẳng giống như kinh đã dạy thì gọi là “chẳng tương ứng”. Chẳng tương ứng là gì? Chính là tâm quý vị vẫn chưa chí thành. Quý vị hãy tu lần nữa cho đến khi tâm chí thành, sau đó sẽ tương ứng. Tương ứng nhằm bảo cho quý vị biết điều gì? Cho thấy quý vị có tội, hãy nên sám hối, có ý nghĩa như thế đó. Sám hối đã thanh tịnh, hoàn toàn chẳng phải là đã thành Phật. Sám hối đã thanh tịnh bèn có thể tu pháp. Tu pháp sẽ có thể thành tựu, học pháp sẽ có thể khai trí huệ, mang ý nghĩa này. Bái sám chỉ là sám hối tội lỗi, là bước đầu tiên để sám hối tội lỗi hòng tu hành. Chẳng còn tội, há chẳng thanh tịnh ư? Chẳng có tội, quý vị tu Quán, quán lực thanh tịnh, tức là lúc có thể học pháp, có thể tiến nhập, khai trí huệ, chính mình xem kinh có thể hiểu. Đắc định, tâm thanh tịnh, có thể đắc Định, có thể nhập Định.

* Hỏi: Có phải là cần niệm trước kinh Chiêm Sát Hành Pháp (tức từ trang bốn mươi chín đến trang năm mươi bảy trong kinh bổn) một lần rồi mới bắt đầu bái sám?

Đáp: Quý vị hỏi tình huống này, tôi chẳng hiểu quý vị hỏi điều gì? [Quý vị nói] “từ trang bốn mươi chín đến trang năm mươi bảy trong kinh bổn của Chiêm Sát Hành Pháp phải niệm trước một lần!” Chẳng có cách nói ấy! Khi quý vị bái sám, chính là đối với cái nghiệp [đã hiển thị bởi luân tướng], sám pháp dạy quý vị lễ như thế nào, sắp xếp Phật đường như thế nào? Sắp xếp Phật đường thì quý vị cứ tuân theo lời dạy của Địa Tạng Bồ Tát trong Chiêm Sát Sám Pháp, phải lần lượt lạy chư Phật trước; sau đó, lạy Bồ Tát. Lạy xong lại niệm một ngàn câu thánh hiệu của đức Địa Tạng, vâng theo thứ tự ấy để bái sám. Nếu thân thể quý vị chẳng thể lễ lạy sám pháp được, Địa Tạng Bồ Tát tạo phương tiện thuận tiện nhất cho quý vị là mỗi ngày niệm một vạn câu thánh hiệu Địa Tạng Bồ Tát, sẽ chẳng khác nào bái sám. Trong khi giảng kinh Chiêm Sát, tôi đã nói rất rõ ràng!

* Hỏi: Xin hỏi phương thức báo đền ân cha mẹ? Tụng kinh gì hoặc làm điều chi khác?

Đáp: Câu hỏi này là “đền đáp ân cha mẹ như thế nào? Tụng kinh có thể báo ân cha mẹ hay không, hoặc tu hành những điều khác?” Tôi trả lời bằng một chữ, “năng” (có thể).

* Hỏi: Sư phụ A Di Đà Phật, người ta đều nói “vô ngã”, nhưng con tụng kinh thường phát hiện hai cái Ngã. Một là cái Ngã chân thật, và một cái ở trong thân con. Cái Ngã bên trong chẳng bị tình tự của cái Ngã bên ngoài dao động, nhưng lại thuận theo cái Ngã ở bên ngoài mà tụng kinh. Con cũng chẳng nói ra, con cảm thấy đó là tự tánh Ngã, cũng chẳng biết đúng hay không? Người khác nói con “tẩu hỏa nhập ma”, con tự cảm thấy chẳng giống như vậy! Chỉ là đệ tử tu mù luyện đui, cứ thích tụng kinh Địa Tạng, chẳng có thầy chỉ dạy, có lúc thật sự hoảng hốt, sợ hãi. Cảm ơn sư phụ khai thị.

Đáp: [Ông nói] “sư phụ A Di Đà Phật”, sư phụ chẳng phải là A Di Đà Phật! “Mọi người đều nói vô ngã”, ai nói? Mọi người đều nói vô ngã, Phật nói, chẳng phải là ai nói. Đức Phật bảo cho chúng ta biết, hết thảy phải nhận biết lời Phật dạy là vô ngã. Nhưng [ông nói] khi tụng kinh, sẽ thường cảm thấy có hai cái Ngã. Tôi thấy không chỉ là hai cái Ngã. Ông có vô lượng Ngã, lúc này có vọng tưởng này, thoáng chốc sau có vọng tưởng khác. [Ông nói] “một cái là chân thật ngã, cái kia là nội tại ngã”, xong luôn! Tâm rất loạn, ngay cả chính mình cũng chẳng nhận biết chính mình. Hai cái Ngã chính là hóa thân của ông. Cái Ngã bên trong sẽ chẳng thuận theo cái Ngã bên ngoài, tôi thấy ông luôn thuận theo bên ngoài. Đó là sai lầm! Làm sao một người có hai cái Ngã cho được? Chẳng có! Chỉ có một Ngã, Ngã là ta. Địa Tạng Bồ Tát trăm ngàn vạn ức hóa thân, chỉ là một. Kinh Địa Tạng Bồ Tát nói: Địa Tạng Bồ Tát lễ Phật xong, đem trăm ngàn vạn ức hóa thân quy vào một thân, tức là một. Đạo hữu ơi! Tư tưởng của ông có vấn đề, chớ nên loạn tưởng như thế! Loạn tưởng sẽ dễ bị ma dựa. Không chỉ tu chẳng thành công, mà còn dễ bị ma dựa. Ông lại còn [cho rằng] có cái Ngã bên trong thuận theo cái Ngã bên ngoài cùng nhau tụng kinh, đã là chẳng chánh xác. Ông tụng kinh chính là Ngã tụng kinh, há còn có một cái Ngã nội tại và một cái Ngã ngoại tại! Người ta nói ông “tẩu hỏa nhập ma” chẳng sai, nói rất đúng! Bản thân ông cảm thấy chẳng phải vậy, chỉ là “đệ tử tu mù luyện đui”. Đã biết chính mình tu mù luyện đui, sao không quay về chánh đạo? [Ông nói] “con thích tụng kinh Địa Tạng, chẳng có thầy chỉ dạy, có khi rất hoảng hốt, sợ hãi”. Khi niệm kinh Địa Tạng, chớ nên sợ hãi. Vì sao? Địa Tạng Vương Bồ Tát sẽ gia trì ông, cũng chẳng cần phải sợ hãi. Từ nay về sau, ông chỉ có một người, chẳng có hai người. Ông chẳng hóa thân, hóa thân của ông là ma quỷ, chẳng có thứ ấy! Ông suy nghĩ quàng xiên, vừa tụng kinh, vừa rong ruổi theo chuyện bên ngoài, đó có phải là hai cái Ngã hay không? Chẳng có! Hãy thâu nhiếp cái tâm của ông lại, chỉ nhất tâm nhất ý niệm kinh Địa Tạng, vọng tưởng sẽ tiêu mất. Nếu không, ông sẽ bị ma dựa!

* Hỏi: 1) Kinh văn theo cách nhìn của kẻ phàm phu như con, mỗi bộ kinh đều hết sức thù thắng, phải thường đọc tụng lâu dài. Phàm nhân có khi muốn đọc kinh này, có khi lại muốn đổi sang đọc kinh khác, như thế thì có tốt hay không? Đối với kinh Dược Sư, nếu như chỉ tụng Dược Sư Tán và niệm danh hiệu Phật Dược Sư, có được hay không?

2) Để sám hối tiêu nghiệp thì đọc tụng bộ kinh nào? Hay là tụng kinh Địa Tạng? Cách tụng như thế nào? Hồi hướng như thế nào?

3) Phải nên niệm Địa Tạng Vương Bồ Tát Ma Ha Tát, hay là niệm Địa Tạng Vương Bồ Tát?

Đáp: [Ông thắc mắc] “kinh văn theo cách nhìn của kẻ phàm phu như con, mỗi bộ kinh đều hết sức thù thắng, phải thường đọc tụng lâu dài. Phàm nhân có khi muốn đọc kinh này, có khi lại muốn đổi sang đọc kinh khác, như thế thì có tốt hay không?” Chẳng tốt. Vì sao chẳng tốt? Một bộ kinh, bất luận tụng kinh Kim Cang cũng thế, mà đọc kinh Địa Tạng cũng thế, quý vị đọc bộ kinh nào thì phải thâm nhập. Đọc chẳng phải là niệm văn tự! Kinh luôn có nghĩa lý, dạy quý vị miệng phải ăn nói như thế nào, thân thể làm như thế nào, kinh đặc biệt dạy tâm ta phải suy nghĩ như thế nào. Trong bất cứ bộ kinh nào, cũng đều dạy về ba nghiệp thân, miệng, ý, quý vị hãy nên nhận biết như thế. Quý vị mong đọc một bộ kinh khác, có thể! Quý vị muốn đọc toàn bộ Đại Tạng Kinh cũng được! Nhưng cái tâm của quý vị phải chú trọng, chú trọng điều gì vậy? Một điểm thôi, phàm là kinh do đức Phật đã dạy [thì đọc tụng, tu tập] đều được. Trừ phi quý vị duyệt tạng, phải sống sao cho cái tâm ứng hợp với những điều kinh đã dạy. Bộ kinh nào cũng đều dạy quý vị “đoạn tham, sân, si; sanh trưởng Giới, Định, Huệ”, tông chỉ là một: “Khiến cho quý vị tiêu trừ vọng tưởng, đạt đến chân thật”. Hãy miệng tụng, tâm tưởng. Đọc kinh Dược Sư chỉ tụng kinh Dược Sư và niệm thánh hiệu Dược Sư Phật, đúng lắm, rất tốt. Vậy thì quý vị chuyên đọc kinh Dược Sư, niệm thánh hiệu của Phật Dược Sư; đó gọi là “thâm nhập một môn”. [Ông lại thắc mắc]: “Để tiêu nghiệp chướng thì sám hối, đọc tụng bộ kinh nào? Kinh Địa Tạng có được hay không? Cách tụng như thế nào? Hồi hướng như thế nào?” Quý vị niệm kinh Địa Tạng, trong kinh Địa Tạng có [đầy đủ các bước để bái sám]. “Tụng” là niệm, niệm kinh Địa Tạng có phần hồi hướng, phần trước nhằm phát khởi cho phần sau, phẩm cuối cùng là hồi hướng. Mỗi bộ kinh, phần đầu là phát khởi tự, phần sau là hồi hướng. Tụng xong bộ kinh ấy, đem công đức do tụng bộ kinh ấy hồi hướng, gồm ba loại:

1) Một là hồi hướng trí thù thắng của Phật, mong cầu được thành Phật giống như Phật.

2) Hai là phải hướng về chúng sanh, khiến cho hết thảy chúng sanh đều có thể thành Phật.

3) Nhưng quan trọng nhất là hồi hướng cho chính quý vị trong đời hiện tại, tiêu trừ tội nghiệp của quý vị trong đời hiện tại.

[Ông thắc mắc] “hãy nên niệm Địa Tạng Vương Bồ Tát Ma Ha Tát hay niệm Địa Tạng Vương Bồ Tát?” Hai danh hiệu ấy chẳng có gì khác biệt. Niệm Địa Tạng Vương Bồ Tát Ma Ha Tát, Ma Ha dịch nghĩa là Đại, tức là Đại Địa Tạng Vương Bồ Tát Ma Ha Tát. Sở dĩ là Bồ Tát Ma Ha Tát, vì trong các vị Bồ Tát, bậc đại Bồ Tát thêm vào danh xưng Ma Ha Tát, tức là bậc đại Bồ Tát trong các vị Bồ Tát. Cũng giống như chúng ta, người được gọi là “đại nhân”, tức là người đó có tâm lượng to, phước báo lớn, có hàm nghĩa ấy. Ma Ha Tát bèn dịch là bậc đại Bồ Tát trong số các vị đại Bồ Tát.

* Hỏi: 1) Khi đệ tử sử dụng Chiêm Sát Luân, mong chiêm sát luân tướng để biết nghiệp thiện ác của chính mình và thay người nhà chiêm sát thưa hỏi các vấn đề, người nhà chẳng nhiệt tình, mà cũng chẳng đến nơi để tham dự. Xin hỏi là sau khi chiêm sát, khải thỉnh chư Phật, Bồ Tát, lúc phải niệm thánh hiệu của Địa Tạng Bồ Tát, có thể niệm hai ngàn câu hay không để hỏi các vấn đề của chính mình và người nhà hay không?

2) Hay là cần phải chia thành hai lượt nghi quỹ riêng để khải thỉnh, mỗi lần đều là niệm một ngàn câu thánh hiệu để xin chỉ dạy riêng rẽ?

Đáp: Quý vị hỏi về chuyện dùng Chiêm Sát Luân thay cho người khác, được hết, chẳng có vấn đề gì! Quý vị thay người nhà sử dụng Chiêm Sát luân tướng, xem thử nghiệp báo của người ấy nặng hay nhẹ, hoặc là người ấy bị bệnh khổ, muốn chiêm sát khi nào người ấy sẽ lành bệnh, có nghiệp chướng gì, quý vị còn có thể niệm kinh Địa Tạng tiêu tai cho người đó. Làm như vậy đều đúng. Hoặc là niệm thánh hiệu của chư Phật, Bồ Tát. Nếu niệm thánh hiệu Địa Tạng, có thể niệm hai ngàn câu hay không? Quý vị ấn định niệm một vạn câu, tức là niệm nhiều. Quý vị ấn định hai ngàn câu bèn niệm hai ngàn câu, nhưng mỗi ngày đều phải niệm hai ngàn câu. Đồng thời, quý vị định đả một thất, tức là ấn định trong bảy ngày, hoặc hai thất, tức là ấn định thêm bảy ngày nữa. Trong khi đả thất, [nếu ước định] mỗi ngày đều niệm hai ngàn câu, bèn niệm hai ngàn câu. [Ước định] niệm một vạn câu, bèn niệm một vạn câu. Tùy thuộc thời gian của chính mình, tùy thuộc chính mình phát nguyện, chẳng có yêu cầu nhất định nào! Nhưng khi niệm, chớ nên chỉ niệm danh hiệu suông mà thôi! Miệng niệm, tâm tưởng, [tức là] miệng xưng niệm danh hiệu, tâm quán tưởng thánh tượng của Bồ Tát, tâm và miệng như một. Quý vị miệng niệm suông, hiệu quả của câu niệm sẽ chẳng to, quan trọng nhất là phải quán tưởng.

* Hỏi: 1) Niệm Phật cầu sanh Tịnh Độ, ắt cần phải trước hết tu pháp sám hối đúng không? Nếu chẳng tu pháp sám hối, vãng sanh có bị chướng ngại hay không?

2) Vì sao có những người niệm Phật khi lâm chung bèn bị hôn trầm, bất tỉnh? Làm thế nào để tránh tình hình ấy phát sanh? Hãy nên hỗ trợ niệm Phật cho người bất tỉnh hôn trầm như thế nào?

Đáp: Quý vị thắc mắc “niệm Phật cầu sanh Tịnh Độ thì có cần phải tu pháp sám hối trước hay không” ư? Chẳng cần! Niệm Phật cầu sanh Tịnh Độ, quý vị niệm A Di Đà Phật, cầu sanh Tịnh Độ là được rồi. Nếu quý vị tu pháp sám hối, trong pháp sám hối cũng có niệm Phật, hai đằng chẳng mâu thuẫn, chẳng bị chướng ngại! Sao lại có chướng ngại cho được? Pháp sám hối càng tăng thêm sự thành khẩn niệm Phật của quý vị. Quý vị sám hối, pháp sám hối là sám hối một khoảng thời gian rồi lại niệm Phật như cũ, đã niệm Phật rồi lại khôi phục cách tu sám hối. Hai đằng giúp nhau thành tựu, chẳng hề tổn hại nhau! Vì sao có những kẻ niệm Phật, khi lâm chung hôn trầm, bất tỉnh ư? Đấy là hai việc khác nhau. Hôn trầm, bất tỉnh là một chuyện, hoàn toàn chẳng phải là người ấy niệm Phật chẳng có công đức. Công đức niệm Phật vẫn tồn tại, nhưng người ấy niệm Phật chẳng niệm thành công. Niệm Phật thành công, sẽ chẳng hôn trầm. Nhưng bị bệnh, hoặc tối ngủ thì sao? Chẳng phải là người niệm Phật không ngủ, người niệm Phật cũng phải ngủ. Ngủ rồi còn có thể niệm Phật hay không? Mọi người hãy ngẫm xem, nếu công lực niệm Phật của quý vị rất mạnh, khi ngủ, tâm niệm Phật sẽ chẳng gián đoạn, ý niệm chẳng gián đoạn. Khi nằm mơ có niệm Phật hay không? Tôi thấy rất nhiều người đều có, họ ngày lẫn đêm đều liên tục khởi lên [ý niệm niệm Phật]. Chuyện này phải cậy vào công lực, chẳng phải là kẻ bình phàm có thể làm được. Niệm Phật cầu sanh Tịnh Độ không nhất định phải tu pháp sám hối, quý vị niệm A Di Đà Phật là đã sám hối. Các bộ kinh đều nói “đới nghiệp vãng sanh”, cách nói ấy rất phổ biến. Chúng ta ở trong thế giới này, ba nghiệp vẫn chẳng thanh tịnh, nhưng niệm Phật rất chuyên tâm, nghiệp chướng trọn chẳng sám trừ sạch sẽ, nhưng niệm Phật liền sanh về thế giới Cực Lạc. Hoàn toàn chẳng phải là tới thế giới Cực Lạc bèn thành Phật, vẫn phải tu hành, đa phần [người vãng sanh] đều mang theo nghiệp. Nếu ở trong thế giới này mà chẳng có nghiệp, đã thanh tịnh, đã thành tựu, người ấy sanh về Cực Lạc để làm gì nữa chớ? Chính người ấy còn sáng tạo một thế giới, mọi người hãy nên hiểu đạo lý này! Niệm Phật mà khi lâm chung bị hôn trầm, hoàn toàn chẳng phải là hễ niệm Phật chuyện gì cũng đều có thể giải quyết! Tùy thuộc công lực của quý vị như thế nào! Kẻ đó chẳng đủ công lực, chẳng bị hôn trầm ư? Nếu nói người niệm Phật vì sao còn bị bệnh ư? Tôi nói Thích Ca Mâu Ni Phật còn bị bệnh. Đó là bệnh thế gian, do lục căn chẳng điều hòa. Thân thể này là tướng thế gian, tinh thần của quý vị là tâm linh, đấy mới là thật. Làm thế nào để tránh khỏi tình huống này phát sanh? Như thế nào có thể tránh miễn loại tình huống này phát sanh? Vậy thì lúc quý vị chẳng hôn trầm, hãy khéo dụng công, sẽ có thể tiêu mất hôn trầm. Chúng tôi thấy lúc niệm Phật, có rất nhiều người ngủ gà, ngủ gật. Ở ngay trong Niệm Phật Đường, quý vị thấy khi đả Phật thất, tinh thần kẻ ấy mệt mỏi. Tôi từng ở trong một đạo tràng cùng mọi người niệm Phật, [trông thấy] có kẻ vừa kinh hành niệm Phật theo đại chúng vừa ngủ gật, mà vẫn bước đi. Quý vị đừng thấy kẻ đó đi theo đại chúng [mà tưởng lầm nhé], kẻ đó vẫn đang ngủ. Giống như khi tôi giảng giải, rất nhiều người ngồi nghe, mắt mở trừng trừng, nhưng đang ngủ! Mở to mắt mà vẫn có thể ngủ à? Trong lịch sử, rất nhiều kẻ mở to mắt mà vẫn ngủ. Trương Phi mở to mắt mà ngủ, đúng như thế đó.

* Hỏi: 1) Hiện thời, đệ tử khi mới vừa bắt đầu lạy Địa Tạng Chiêm Sát Sám, có thể đồng thời giúp người nhà cùng lạy hay không? Hoặc là đợi cho đến khi chính mình đã lạy một khoảng thời gian, sẽ giúp người nhà cùng nhau lạy?

2) Trước khi bái sám, có cần phát nguyện trước: “Đệ tử con tên là… nguyện vì chính mình và người nhà là… cùng nhau bái Địa Tạng Chiêm Sát Sám” hay không?

Đáp: [Ông hỏi] vừa mới bắt đầu lạy Địa Tạng Sám, có thể giúp người nhà cùng nhau lạy hay không? Rất tốt! Không chỉ tự độ, mà còn có thể độ người khác. Người ta có chịu lạy với quý vị hay không, vấn đề ở chỗ này. Hoặc quý vị là gia chủ, cưỡng bách người khác lạy theo quý vị, hiệu quả sẽ không lớn. Hãy khuyên người nhà, nói với họ lợi ích do lạy Phật. Nếu người ấy kinh doanh mong phát tài, quý vị bảo người ấy lạy Địa Tạng Vương Bồ Tát sẽ phát tài, người ấy sẽ tuyệt đối nghe theo lời quý vị cùng lạy. Người ấy thân thể rất suy yếu, quý vị khuyên người đó “hãy theo tôi bái Phật, thân thể sẽ khỏe mạnh”. Lạy Phật thì vừa vận động lại còn có sức gia trì, quả thật có thể đạt hiệu quả rất nhanh chóng. Chuyện này mà còn phải hỏi tôi, đáng lẽ phải hiểu rồi chứ! Khi quý vị lạy Phật chính là phát nguyện. Khi quý vị lạy, trước hết phải phát nguyện, sau cùng là hồi hướng. Vị đệ tử nào học điều gì, cho tới niệm một câu A Di Đà Phật cũng phải phát nguyện. Vì sao phải niệm Phật? Đơn giản, tối thiểu là muốn sanh về Tây Phương Cực Lạc thế giới. Vì sao phải niệm Phật? Vì được Phật gia trì! Gia trì quý vị điều gì vậy? Quý vị có mong cầu thì mới niệm. Vấn đề này rất đơn giản, đây là phát nguyện, quý vị hiểu chứ? Quý vị lạy Địa Tạng Sám cũng thế, trước hết, hãy phát nguyện, đã phát nguyện rồi mới bắt đầu tu hành. Tu hành xong lại còn hồi hướng. Đấy là ba loại trình tự. Bất luận quý vị niệm kinh gì, trước hết đều phải phát nguyện. Phát nguyện rồi tu hành, tu hành xong lại còn phải hồi hướng. Sáng sớm quý vị thức dậy, vào Phật đường, điều đầu tiên là phát nguyện, phát nguyện xong bèn tụng công khóa, tụng công khóa xong còn phải hồi hướng. Đây là trình tự nhất định, đệ tử Phật đều làm như vậy. Chuyện này mà còn đem hỏi tôi có thể hay là không? Tôi trả lời quý vị, có thể! Không chỉ có thể, mà còn phải nên như thế!

* Hỏi: Trong kinh Chiêm Sát Nghiệp Báo quyển Hạ, Địa Tạng Bồ Tát bảo hãy y chỉ cảnh giới Nhất Thật để tu tín giải. Nếu là kẻ lợi căn, hãy nên học Chân Như Thật Quán. Kẻ độn căn thì trước hết phải học Duy Tâm Thức Quán, từ Duy Tâm Thức Quán mà đắc Sắc Tịch tam muội. Kế đó, hãy nên học tín tâm đối với môn quán tâm bằng Xa Ma Tha và môn quán tâm bằng Tỳ Bát Xá Na. Lại nếu là kẻ thiện căn nghiệp mỏng, tâm nghi ngờ, khiếp sợ, trong hết thảy mọi lúc, hết thảy mọi nơi, hãy thường tụng niệm danh hiệu của ta… Nếu đắc nhất tâm, thiện căn tăng trưởng, ý chí mạnh mẽ, nhạy bén, hãy quán Pháp Thân của ta và Pháp Thân của hết thảy chư Phật. Trong kinh nhắc tới Chân Như Thật Quán, tín Xa Ma Tha quán tâm, và quán Pháp Thân của chư Phật, phép Quán ấy và nội dung có phải là có thứ tự cạn sâu khác biệt hay không?

Đáp: “Trong kinh Chiêm Sát Nghiệp Báo quyển Hạ, Địa Tạng Bồ Tát bảo hãy y chỉ cảnh giới Nhất Thật để tu tín giải. Nếu là kẻ lợi căn, hãy nên học Chân Như Thật Quán. Kẻ độn căn thì trước hết phải học Duy Tâm Thức Quán, do Duy Tâm Thức Quán mà đắc Sắc Tịch tam muội. Kế đó, hãy nên học tín tâm đối với môn quán tâm bằng Xa Ma Tha và môn quán tâm bằng Tỳ Bát Xá Na”. Đoạn này quý vị trích dẫn từ kinh văn. “Nếu người ấy thiện căn nghiệp mỏng, cái tâm nghi ngờ, khiếp sợ, trong hết thảy mọi lúc, hết thảy mọi chỗ, hãy thường nên tụng niệm danh hiệu của ta”. Đó là nguyên văn lời dạy của Địa Tạng Bồ Tát. Quý vị tâm nghi ngờ quá nặng, bái sám có thể thành tựu hay không? Bất cứ chuyện gì cũng đều chẳng tin tưởng, tuy đã học Phật, tín tâm chẳng trọn đủ. Địa Tạng Bồ Tát nói quý vị chẳng thể làm chi khác, tốt nhất là hãy niệm danh hiệu của Ngài là được rồi. Đó là nói với hạng chúng sanh khiếp nhược. Vậy thì quý vị có làm như thế hay không? Quý vị sao lục kinh văn đem hỏi tôi. Khi tôi giảng, quý vị đã nghe qua rồi. [Thắc mắc] Chân Như Thật Tướng Quán, Xa Ma Tha quán tâm, quán Pháp Thân của chư Phật; các pháp quán ấy và nội dung của chúng có phải là có thứ tự sâu cạn khác biệt hay không? Quý vị hãy xem lại kinh Chiêm Sát Nghiệp Báo, tôi đã nói với quý vị rất lâu rồi, chẳng nhắc lại nữa!

* Hỏi: 1) Cầu giải thoát trong cảnh trần lao như thế nào?

2) Khi tĩnh tọa, ngay khi ấy bèn tê chân, thời gian mỗi lần đều gần giống như nhau, bèn muốn duỗi chân ra ngưng tĩnh tọa. Trong giai đoạn này, con chẳng có cách nào tiến bộ. Cung thỉnh lão hòa thượng, con gặp phải bế tắc như thế thì phải nên làm như thế nào?

Đáp: Cầu giải thoát trong cảnh trần lao như thế nào? Quý vị là chúng sanh trong trần lao, mong cầu giải thoát. Khi chúng tôi giảng kinh Chiêm Sát Thiện Ác Nghiệp Báo đã nói: “Quý vị niệm thánh hiệu của Địa Tạng Vương Bồ Tát, lạy Chiêm Sát Sám, sẽ có thể giải thoát”. Còn như tĩnh tọa tê chân bèn không muốn ngồi tiếp, vậy thì quý vị chẳng ngồi. Có khi vừa ngồi bèn suy nghĩ “ta vì chuyện này mà nghỉ ngơi đôi chút, trong giai đoạn này chẳng có tiến bộ”, thưa hỏi lão hòa thượng, “con gặp vướng mắc như thế, hãy nên làm như thế nào?” Quý vị ngay cả tu mà còn chưa tu, đã đạt tới bế tắc ư? Người ta khi công phu đạt tới mức độ nhất định, tiến tu cao hơn chẳng được. Còn như quý vị ngay cả ngồi mà còn chưa ngồi được, đứng cũng chẳng phải, ngồi cũng chẳng ổn, niệm cũng niệm chẳng thành, hãy khéo an tâm. Tâm quý vị chẳng đặt nơi pháp, cũng chẳng đặt nơi đạo, tức là vẫn chưa tiến nhập tín tâm. Hãy thân cận các đồng tham đạo hữu, hoặc là tại ngôi chùa quý vị thường đến, hoặc là đối với vị sư phụ mà quý vị quy y, xin họ giải thích cho quý vị.

* Hỏi: 1) Khi nghe kinh thính pháp, dễ bị hôn trầm, thường xuyên là như vậy. Xin hỏi đó là nhân duyên gì? Đối trị như thế nào?

2) Khi tĩnh tọa, chẳng dấy lên ý niệm, nhưng hình ảnh và âm thanh trong quá khứ vẫn trồi lên, làm như thế nào đây? Đó là do nguyên nhân gì?

Đáp: [Đạo hữu hỏi] “tôi hễ nghe kinh, thính pháp, sẽ thường bị hôn trầm; như thế là do nhân duyên gì?” Nhân duyên gì cũng chẳng phải, [mà là do] biếng nhác, giải đãi. Quý vị tới đây nghe kinh, phải phát khởi tín tâm, phải có tâm ưa thích, có tâm lìa khổ, được vui. Nếu quý vị muốn cầu được lợi ích, thăng quan, phát tài trong xã hội, vẫn phải có cái tâm thăng quan, phát tài thì mới có thể cầu được! Từng có vị đạo hữu nói “tôi mong lên chức, niệm Địa Tạng Bồ Tát có linh hay không?” Tôi nói “linh chứ! Khá linh”. Phát tài cũng linh, tùy thuộc quý vị niệm như thế nào? Niệm như thế nào vậy? Thành khẩn, khẩn thiết mà niệm. Cho đến khi quý vị thành khẩn, khẩn thiết niệm tới mức nhất định, quý vị cũng chẳng mong phát tài, chẳng mong phát tài mà vẫn phát tài, như thế đó! Khi tĩnh tọa, chẳng có ý niệm, nhưng nghe thấy âm thanh trồi lên, làm như thế nào ư? Ngay cả cái tâm tham Thiền, cái tâm mong tu học, quý vị đều chẳng đặt tâm mình nơi đó, làm sao có thể tĩnh tọa cho được! Quý vị có ý niệm là vì lẽ nào? Quý vị bộp chộp, hời hợt. Chúng ta làm bất cứ chuyện gì, đều trước hết phải liễu giải chuyện ấy nên làm như thế nào? Quý vị mong tu hành, nói cách khác, vì sao quý vị tu hành, trước hết là do quý vị có ý nguyện, chẳng phải là mù quáng. Nếu ngay cả ý nguyện mà quý vị chẳng có, đầu óc mê muội bèn tĩnh tọa, tĩnh tọa để làm gì? “Tĩnh tọa nhằm mục đích gì?” Trước hết, quý vị phải xác định mục đích. Tĩnh tọa, ta tham học nhằm mong tiến nhập đạo, khiến cho tâm ta đừng bộp chộp, xáo động nữa, sẽ thanh tịnh. Vì sao? Tĩnh lặng thì mới có trí huệ. Quý vị thấy nước lúc cuộn sóng, cái gì cũng chẳng có. Nếu nước thanh tịnh, quý vị đến soi vào nước, bóng dáng liền hiển lộ. Hãy nên hiểu ý nghĩa ấy! Do vậy, nếu quý vị muốn tu hành, trước hết, phải tĩnh cái tâm. Làm như thế nào? Quý vị hỏi tôi làm như thế nào, tôi liền thưa với quý vị: Hãy tĩnh tâm, buông xuống hết thảy sự vụ trong một tiếng đồng hồ hoặc nửa tiếng. Quý vị tĩnh tọa nửa tiếng, dần dần tăng nhiều hơn, cho tới khi quyết định đạt được lợi ích do tĩnh tọa, quý vị sẽ tu hành lâu hơn. Nói chung, phải có mục đích, bất luận làm bất cứ chuyện gì, quý vị cũng đều phải có mục đích, phải có mục tiêu. Quý vị mơ hồ, ngay cả mục tiêu cũng chẳng có liền tĩnh tọa, ngồi để làm gì? Vì sao tĩnh tọa? Quá mệt mỏi, ngồi xuống nghỉ ngơi cho rồi!

* Hỏi: Năm trước, đệ tử bị bệnh nha chu (chỉ có một cái răng bị bệnh). Năm ngoái, do mệt nhọc đến nỗi bắp thịt ở đùi bị viêm, đều là bệnh chẳng đến nỗi mất mạng, tới nay vẫn chưa khỏi hẳn. Chuyện chẳng lành kéo tới như thế, tuy đã đi khám bệnh, nhưng vẫn chẳng có cách nào chữa lành. Có phải là do duyên nghiệp chướng phát hiện hay không? Có nên siêng cầu sám hối hay không? Nếu tụng kinh sám hối, mà vẫn chẳng thấy chuyển biến tốt đẹp, có phải là vì nỗ lực chưa đủ hay không?

Đáp: Năm trước, quý vị bị nha chu; năm ngoái, bắp đùi bị nhiễm trùng, nhưng chẳng đến nỗi là bệnh tật trí mạng. Tuy chẳng nguy hiểm tới tánh mạng, nhưng chẳng lành, một mực dây dưa đến nỗi phải đi khám bệnh, chạy chữa, [quý vị thắc mắc] có phải là nghiệp chướng hay không? Quý vị hỏi tôi, tôi nói cho quý vị biết, quý vị đã nói đúng rồi đấy! Đó gọi là nghiệp chướng phát hiện, đúng là nghiệp chướng. Vậy mà quý vị tụng kinh, sám hối, chẳng thấy chuyển biến tốt đẹp, là vì công phu không tới. Vì sao tụng kinh, bái sám mà vẫn chẳng lành? Quý vị chẳng phải là chân tâm tụng kinh, tâm chẳng chí thành, hiệu quả chẳng lớn. Phải chế tâm nhất xứ, cho đến khi quý vị tụng kinh đến nỗi quên sạch bệnh tật, thứ gì cũng đều chẳng có, hiệu quả sẽ tốt đẹp. Còn nữa, quý vị rất coi trọng thân thể này, coi nhẹ tụng kinh, bái sám, niệm Phật, tuyệt đối sẽ vĩnh viễn vô dụng! Quý vị rất coi trọng tụng kinh, bái sám, coi quan trọng hơn thân mạng, bệnh sẽ tuyệt đối tốt hơn. Hãy trao đổi hai đằng một phen, có ý nghĩa như thế đó. Đúng lắm, chính quý vị cũng nói “bản thân nỗ lực chưa đủ”, chuyện này chẳng cần hỏi ý tôi, quý vị hãy nỗ lực. Nỗ lực đủ mức, không bệnh gì chẳng lành!

* Hỏi: Năng sở song vong (Năng và Sở cùng mất), như thế nào để quán Năng Quán cũng là Không? Hơn nữa, tông Thiên Thai nói hai tầng Năng và Sở, hãy nên lý giải như thế nào? Chữ “nhậm vận” (任運) trong “nhậm vận hiện tiền” lý giải như thế nào?

Đáp: Trước hết, phải hiểu rõ Năng và Sở. Năng là gì, chính là quán lực của chúng ta. Năng Quán quán Sở Quán. Sở Quán là gì vậy? Đế lý! Không, Giả, Trung được gọi là Tam Quán. Chân Đế, Tục Đế, và Trung Đế là Tam Đế. Tam Đế Tam Quán. Quán giống như chúng ta gõ vào đầu vồ của cái vồ, còn Đế thì giống như ta gõ vào cái cán của cái vồ. Đế là cái cán. Vấn đề này xét theo lẽ thường thì là định lực; khi chúng ta khởi đầu bèn tu tập Định, sẽ có tiền phương tiện. Tiền phương tiện là gì? Quý vị tu Chỉ trước. Trước khi quý vị tọa Thiền, hay tu Quán, công phu thứ nhất là luyện chân, công phu thứ hai là [chế ngự] tâm tán loạn. Quý vị trước hết phải luyện chân [ngồi xếp bằng] cho vững, ngưng dứt cái tâm tán loạn. Đã ngưng dứt rồi mới khởi quán chiếu. Khởi quán chiếu để quán sự vật một phen, hết thảy sự vật thuần túy đều là chẳng tồn tại, là Không. Nhưng trong cuộc sống hiện thực, nó chẳng Không. Chẳng Không thì là gì? Chính là quán lực làm chủ thể quán (năng quán) để quán đối tượng được quán (sở quán), tức tướng cảnh giới. Hết thảy tướng cảnh giới đều chẳng tồn tại. Trong khi quán trí của quý vị đã thành tựu, dùng trí huệ chiếu thì mới nhận biết “các pháp đều là Không”. Vì sao? Chúng thuộc về sanh diệt, chẳng phải là trường cửu, chẳng phải vĩnh viễn tịch diệt. Nhưng trong ấy có một cái bất sanh bất diệt, có một cái thường hằng. Tức là giữa Không và Giả, có một cái Trung Đế. Tam Đế là Không, Giả, Trung Tam Đế; đấy là [giáo nghĩa] chủ yếu của tông Thiên Thai, tương đương với nhiệm vụ chủ yếu của cả tông Thiên Thai. Không, Giả, Trung Tam Quán. Dùng quán lực ấy để đế quán, tức là quán lực ấy để quán hết thảy các pháp. Quý vị sẽ thấy tất cả hết thảy các pháp chẳng có gì là chân thật, toàn là Không. Vì sao nó là Không? Sanh diệt. Cho đến khi pháp sanh diệt đã diệt, pháp sanh diệt chẳng dấy lên, dùng quán lực để quán pháp sanh diệt, bèn biết nó là giả, là Không. Nhưng có lúc tuy pháp sanh diệt là Không, nhưng trong cuộc sống của chúng ta, nó là chẳng Không. Giữa cái Không và Giả ấy, lại có một tánh chân thật. Vì chúng ta cho là Không, tướng được biến hiện bởi Không là Giả, trong Không và Giả có một tánh chân thật. Đó là giáo nghĩa chủ yếu của tông Thiên Thai, đó được gọi là Trung Quán. Không bèn có đạo lý của Không, nói theo Lý thì đó chính là Đế (chân thật, sự thật), [tức Không Đế]. Giả bèn có đạo lý của Giả, gọi là Giả Đế. Trung Quán có đạo lý của Trung Quán, gọi là Trung Đế. Không, Giả, Trung Tam Quán đối ứng với Chân Quán và Giả Quán, tức là Chân Không Tuyệt Tướng Quán, Lý Sự Vô Ngại Quán, và Châu Biến Hàm Dung Quán. Tam Chỉ, Tam Quán là học giáo nghĩa. Người có thể hỏi về vấn đề này, nhất định là một vị pháp sư, vì các đạo hữu bình phàm sẽ chẳng thể nghĩ đến vấn đề này. Tam Quán và Tam Đế toàn là trí huệ học, trí là căn bản, huệ là liễu đạt, huệ là phân biệt. Trí chiếu Lý, huệ chiếu Sự. Nơi Sự thì hết thảy khác biệt, hết thảy chuyện gì cũng đều là huệ giải. Nơi Lý thì chẳng phải vậy; nơi Lý thì là Trí, Trí là chiếu. Trí huệ là chiếu, giống như vầng mặt trời chiếu soi đại địa. Thái dương chẳng phân biệt, cũng chẳng thiên vị, mà là do người tiếp nhận ánh thái dương. Quý vị ở trong nhà, mặt trời có chiếu đến quý vị được không? Quý vị là người tiếp nhận có chướng ngại, chứ thái dương chiếu trọn khắp. Chân Như Thật Tế lý địa ai nấy đều sẵn đủ, bình đẳng, nhưng chính quý vị tự có chướng ngại và nghiệp chướng. Nghiệp chướng đã tiêu thì sẽ chẳng có [chướng ngại]. Tam Quán là Năng, tức là cái có thể quán chiếu Đế, Lý là cái được quán chiếu. Đó là một cặp Năng Sở. Trong tứ giáo (tông Thiên Thai) thì là Không, Giả, Trung, còn trong ngũ giáo (tông Hoa Nghiêm) thì là Chân Không Tuyệt Tướng, Lý Sự Vô Ngại, và Châu Biến Hàm Dung. Đấy là những điều được nói trong kinh Hoa Nghiêm.

Quý vị dùng trí Năng Quán để quán lý sở quán. Sự có thể hiển Lý; ngược lại, Lý có thể thành tựu Sự. Nhưng Lý và Sự vô ngại, Lý có thể thành tựu Sự, Sự có thể hiển Lý, đó gọi là Lý Sự vô ngại. Cảnh giới này trọn khắp hết thảy mọi chỗ, hết thảy mọi lúc, chứa đựng trọn khắp, hoàn toàn là tánh, thật sự đạt tới nhất tâm. Một đằng là phàm phu, một đằng là thánh nhân. Thoạt đầu, lúc tu Quán Đế, dùng Quán để chiếu đế lý. Đương nhiên, hiện thời chúng ta đều là phàm phu, nhưng chúng ta có thể tu. Điều thứ nhất là chúng ta quán thấy các sự vật trong thế gian đều là vô thường, nhận biết chúng là vô thường. Vô thường rành rành là Không, hết thảy các pháp đều ở trong Không. Tuy có hình tướng, nhưng đều là rốt ráo Không. Trong tương lai, nhất định trở về Không. Trí huệ của quý vị quán chiếu hết thảy các pháp đều là Không, chẳng có tham luyến.

Nhưng thoạt đầu, trong khi quý vị quán, khi nhận biết các pháp, nó chẳng có tướng chân thật, toàn là giả. Vì là giả, cho nên quý vị mới có thể biết nó rốt cuộc là Không, từ trong Không hiện ra hình bóng, chẳng phải là sự thật, là giả trất. Một đằng có, một đằng không. Trong cái hữu và vô khi ấy, có Trung Đế. Khi nói theo Lý thì Trung Đế tùy duyên, cũng là duyên theo cái Không, mà cũng là duyên theo Giả. Đấy là Tam Quán. Nhưng có một trí huệ có thể liễu giải sự vật. Đó gọi là Năng. Có trí huệ ấy là vì mỗi vị đạo hữu chúng ta, do được Phật dạy bảo, liền sanh ra trí. Trí ấy chẳng phải của chúng ta, mà là do chúng ta vận dụng giáo nghĩa từ kinh điển. Đức Phật dạy chúng ta, nhưng chúng ta có thể vận dụng để thường xuyên tu luyện, tâm hợp với Phật. Năng quán trí có thể sanh ra hiệu quả, quán cái cảnh được quán, đối với hết thảy các cảnh mới nhận biết chúng là giả, biết hết thảy các pháp đều là giả, duyên theo chúng sanh. Đó gọi là nghĩa tùy duyên. “Chân” có nghĩa là “vốn sẵn đủ”, cũng chẳng lệch vào Trung, cũng chẳng lệch vào Giả; đó gọi là Trung Đế. Tông Thiên Thai nói về Tam Đế Tam Quán, Không Giả Trung Tam Quán quán Chân Đế, Giả Đế và Trung Đế.

* Hỏi: Đức Phật cách chúng ta đã hai ngàn năm trăm năm. Do đức Phật đã nói ra kinh điển nhiều ngần ấy đều là chánh pháp, vậy thì định nghĩa của chánh pháp là gì?

Đáp: Chánh pháp là gì? Tà pháp là gì? Tà và chánh phân định như thế nào? Lìa ngoài tâm, lìa khỏi tâm chúng sanh, lìa khỏi tâm chư Phật, các pháp ở ngoài tâm, thì toàn là tà! Nói “vạn pháp từ tâm khởi, vạn pháp theo tâm diệt”, phàm là hết thảy các pháp đều quy về tâm; đấy là giáo nghĩa Đại Thừa. Phàm là do tâm mà có hình, có tướng, sẽ hoàn toàn chẳng phải là chân thật. Vì sao đức Phật nói hết thảy giới luật? Quý vị thọ Tam Quy, Tam Quy cũng là giới. Quy y Phật, quý vị chẳng thể quy y tà ma, ngoại đạo. Quy y chánh pháp, chẳng quy y tà thuyết. Hết thảy các tà thuyết cho đến văn tự thế gian đều là tà. Hai đường chánh và tà đều từ tâm khởi, “tâm sanh thì các thứ pháp sanh, tâm diệt thì các thứ pháp diệt”. Vì sao kinh điển là chánh pháp? Do từ tâm khởi. Quý vị phải học chánh pháp, trở về với tâm. Chẳng phải là ngoài tâm có pháp, ngoài tâm không có pháp. Các pháp chính là tâm; đó là Chánh. Giữ lấy pháp ngoài tâm thì gọi là tà. Ngoài tâm chẳng có pháp, quý vị phân định như thế nào? Nói “viên nhân thọ pháp, không pháp nào chẳng viên”: Người đó là viên căn, viên căn thì thấy hết thảy các pháp do nhân duyên sanh, các pháp do nhân duyên diệt. Phàm là liễu giải nhân duyên thì đều gọi là chánh pháp. Lìa khỏi nhân duyên, sẽ toàn là giả, là tà. Nhân duyên là Không, cho nên đức Phật nói “nhân duyên sở sanh pháp, ngã thuyết tức thị Không, diệc danh Trung Đạo nghĩa, diệc danh vi giả danh” (pháp sanh bởi nhân duyên, ta nói chính là Không, cũng gọi nghĩa Trung Đạo, cũng gọi là giả danh). Đó đều là giả danh tự, chẳng chân thật. Nhưng nó hiển thị nghĩa Trung Đạo, cho nên “diệc danh Trung Đạo nghĩa, diệc danh vi giả danh”. Đấy là chánh pháp. Lịch đại tổ sư dạy chúng ta “viên nhân thọ pháp, không pháp nào chẳng viên”. Đối với các pháp sư học pháp cũng như vậy. Họ học kinh điển liễu nghĩa, thấy hết thảy các pháp toàn là viên, là các pháp sanh bởi nhân duyên, nương theo viên nghĩa mà sanh khởi, chẳng có pháp nào không viên. Nương theo liễu nghĩa mà đắc các pháp. Hết thảy các pháp đều là liễu nghĩa.

Nguồn: Sách Phật học — budsas.net (Bình Anson) · tamtangpaliviet.net (Tỳ khưu Indacanda) · chuaduocsu.org (Chùa Dược Sư Lâm Đồng — Hải Triều Âm Toàn Tập) · Toàn tập Tâm Như – Trí Thủ, Ban Sưu tập tu viện Quảng Hương Già Lam (NXB Tổng Hợp TP.HCM 2002; tái bản NXB Phương Đông 2011) · sách phổ biến miễn phí từ kho Kindle và kho ổ ngoài của Không Hoa; ghi công theo tác giả/dịch giả từng cuốn (cột nguồn) · sách Đợt 12 (9/2026) thầy thêm từ thư mục riêng, ghi công theo tác giả/dịch giả từng cuốn · sách Phật học phổ biến miễn phí trên mạng (9/2026), ghi công theo tác giả/dịch giả từng cuốn · thư mục sách Tuệ Sỹ (9/2026) thầy đưa vào, ghi công theo từng cuốn. · sách ebook của Pháp Thí Hội (phapthihoi.org, 10/2026), ghi công theo tác giả/dịch giả từng cuốn.