Diệu Pháp Liên Hoa Kinh Văn Cú

Phổ Hiền Bồ Tát khuyến phát

Đại Luận quán kinh đồng gọi là Biến Kiết. Kinh nầy gọi là Phổ Hiền. Tất cả tiếng Hán chuyển dịch âm từ tiếng Phạn. Đây nghĩa là Phổ Hiền. Kinh Bi Hoa nói rằng: Ta thề đến đời uế ác của thế giới, hành Bồ Tát đạo, khiến được thanh tịnh. Tu thực hành việc trọng yếu sẽ hơn hẳn các vị Bồ Tát. Phật Bảo Tạng nói rằng: Dùng nhơn duyên nầy, nay đổi lại chữ của ngươi và tên là Phổ Hiền. Đây tức là ý của 3 Tất Đàn vậy. Lại nữa nhơn duyên nầy sẽ giải thích. Lại lấy hạnh nguyện ấy để đặt tên. Nguyên do là từ nơi niệm xứ cho đến 4 căn lành. Thông (giáo) gọi là Phổ Hiền. Biệt, Ước (giáo) gọi trong đời, đây là pháp đệ nhất sáng sủa, gần gũi với bậc chơn thánh. Gọi đây là Hiền. Trong Tam Tạng nói như vậy.

Nay làm sáng tỏ điểm cao của con đường phục tùng ấy.

Nhơn nầy có khắp nơi; gọi đây là Phổ. Đoạn được con đường phía sau, gần gũi với bậc Thánh sáng suốt, gọi là Hiền. Hoặc bắt đầu con đường phục tùng ấy bằng Thập Diệu Pháp Liên Hoa Kinh Văn Cú - Quyển thứ 10 (Phần sau)

Tín thì chẳng bên trên, chẳng bên cạnh của phần đầu bậc Thánh ấy; chẳng sau, chẳng cùng. Cho đến thập địa lại chẳng chu khắp. Hà huống là trước các vị sao! Nay luận về vị Đẳng Giác. Nơi mà mọi người phục tùng cao cả. Phục đạo khắp nơi gọi là Phổ. Đoạn đạo vừa hết chỗ tay xe kéo thì chẳng hẹn. Kẻ bên cạnh cuối cùng thật rõ;

ấy là Hiền.

Thích Luận dẫn dụ về đến trăng 14 cũng như trăng rằm là ở nghĩa nầy làm sáng tỏ vậy. Đây là Ước, Viên giáo vị. Giải thích hậu vị là Phổ Hiền.

Khuyến phát là việc nói về sự yêu mến pháp. Ngài Diêu ở nước kia đều đã nghe kinh nầy trước sau đầy đủ.

Muốn làm cho tự hành, hóa tha vĩnh viễn chẳng có cái ta.

Cho nên từ Đông chí Tây, đến để khuyến khích phát tâm.

Đầy đủ ý Tứ Tất Đàn v.v...

Câu văn nói rằng: Ta vì cúng dường pháp của kinh Pháp Hoa mà tự hiện ra thân nầy. Nếu thấy thân ta mà thật vui mừng thì dùng sự thấy ta đó mà chuyển đổi được tinh tấn, tức là được Tam Muội và Đà La Ni rồi.

Được Đà La Ni là không có, không người hay phá hoại.

Lại cũng chẳng phải nữ nhơn ở chỗ hoặc loạn. 3.000 Đại thiên Thế giới vi trần Bồ Tát đầy đủ đạo Phổ Hiền. Như đây làm sáng tỏ câu văn tức là Tứ Tất Đàn, mà đến để khuyến khích phát tâm. Bên trên nói về phần lưu thông lại có 3. Sau 19 hàng kệ trở đi 5 phẩm rưỡi đưa ra phần kinh lực thật lớn để khuyến khích lưu thông. Từ phẩm Dược Vương đến sau 5 phẩm đưa ra lực hóa độ to lớn của các Bồ Tát để khuyến khích lưu thông. Đưa ra một phẩm nầy là lực thệ nguyện to lớn của Phổ Hiền dùng để khuyến khích lưu thông.

Phân đoạn câu văn ấy ra là 4. Một là phát nguyện đến; hai là khuyến phát; ba là thuật lại sự phát nguyện; bốn là phát nguyện lợi ích. Đầu tiên các nhà chú giải kinh điển chia „phát lai“ ấy ra làm 3. Một là thượng cúng; hai là hạ hóa; ba là tu kỉnh. Tự tại là một lý. Thần thông là một hạnh. Uy đức là một người. Danh văn là một giáo. Lại nữa Tự tại là thường, Thần thông là lạc. Uy đức là Ngã và Danh văn là Tịnh. Nói như thế nầy tức là một mà bốn đức, chẳng phải chẳng đầy đủ nghĩa Tự Tại sao ?

Lực thanh tịnh cho nên mưa hoa. Lực vui cho nên tấu lên hỹ nhạc. Thần thông cho nên động địa. Tự tại lực cho nên tùy theo ý mà mưa. Tùy khứ, tùy vũ, tùy động và tùy tấu. Giống như rồng lớn bay đi chẳng ngại thân biến, mây mưa đầy dẫy khắp nơi. Phổ Hiền và quyến thuộc dùng thân Bồ Tát với lực của Trí Đức để khuyến thỉnh phát nguyện một trong bốn ấy. Trải qua các nơi, tự đi đến và dâng cúng. Việc nầy như vậy.

Từ „lại nữa cùng chư thiên, long“ trở đi trải qua những nơi hạ hóa làm lợi ích. Tùy theo chỗ kia mà tuyên nói hiện ra 8 bộ tượng. Lược dùng chỉ 2 lực, tùy theo chỗ ấy mà kham nhận. Việc nầy như thế. Ba là tu kỉnh thân quay lại, đầu lễ bái như câu văn.

Khuyến phát ấy lại chia làm hai. Một là thỉnh vấn khuyến Diệu Pháp Liên Hoa Kinh Văn Cú - Quyển thứ 10 (Phần sau)

phát; hai là thệ nguyện khuyến phát. Có vấn có đáp. Vấn là Ngài Diêu nghe kinh rồi, do mến pháp quên mình. Từ xa đến với ý chí y nguyên khuyến phát. Cho nên liền thỉnh chính thức nói khuyến phát tự làm. Rồi thỉnh lưu thông, khuyến phát hóa tha. Như Lai nếu hứa 2 lần tái diễn thì ánh sáng không giới hạn; cho nên 2 lần thỉnh.

Phật đáp:

Đầu tiên tổng, kế đến là biệt và thứ ba là kết. Biệt liệt kê ra 4 pháp như câu văn. Ở đây 2 lần thỉnh, Như Lai khéo đáp. Lược cử ra 4 mà che những cái khác. Thế nào là chỗ trọng yếu của tứ pháp, cái nhân bao quát để chánh thông? Sao Phật lại chẳng thiên lệch? Nếu hay xa ác thì thiện cùng mê trở lại chánh, thì khai quyền tri kiến hiển Phật tri kiến tức là kêu cả tâm Thánh và chư Phật hộ niệm. Nếu Phật rõ thấy, nghe; tức là Bát Nhã chiếu sáng, là trồng các đức căn bản. Lại là nhập vào Chánh Định Tụ. Chẳng loạn, chẳng vị, chẳng thủ, chẳng xả. Lại là phát thệ, cứu độ chúng sanh. Nên rõ 4 điều nầy cùng với khai quyền hiển thật, gọi là dị thể đồng. Không hai không biệt.

Lại nữa chư Phật hộ niệm là khai Phật tri kiến.

Trồng những gốc phước đức là thị Phật tri kiến. Phát nguyện cứu độ chúng sanh, là ngộ Phật tri kiến. Nhập Chánh Định Tụ là nhập Phật tri kiến. Tích Môn là yếu chỉ, thu nhận 4 việc nầy. Lại nữa Tích ấy chính là Bản. Từ Bản mà khai, thị, ngộ, nhập; cho nên có Tích trong khai, thị, ngộ, nhập. Nay khai Tích tức là hiển Bản. Bản, Tích không hai, không biệt. Dùng 4 pháp để đáp về việc thỉnh chính thức nầy. Đối với nghĩa ấy sáng tỏ rồi.

Dùng 4 pháp để đáp lại việc thỉnh lưu thông. Phần lưu thông ấy tuy 3, tuy 4, mà phát nguyện cứu chúng sanh là vào nơi nhà của Như Lai. Nhập vào Chánh Định Tụ là chỗ Phật hộ niệm. Đó chính là mặc áo của Như Lai. Trồng các đức căn bản là ngồi tòa Như Lai. Đây là hoằng tuyên điểm chính yếu của 4 mà 3. Phát nguyện cứu độ chúng sanh là thệ nguyện an lạc hạnh. Nhập Chánh Định Tụ là ý an lạc hạnh. Trồng các đức căn bản là khẩu an lạc hạnh. Hộ niệm là thân an lạc hạnh. Nên biết rằng sau 4 tức là trước 4. Một lần đáp trả cho 2 lần thỉnh nầy, đưa ra 4 đầu đề của một kinh. Pháp Hoa là trọng điểm. Kinh nầy nói trở lại. Từ xa đến khuyến khích phát tâm. Nghĩa nầy như thế ấy.

Ba là kết - Đối với Đức Như Lai sau khi tịch diệt tất được kinh nầy. Xưa nói rằng: Hay thực hành 4 pháp đối với đời vị lai, thường thủ đắc kinh nầy. Nay nghĩa ấy chẳng phải như vậy.

Câu văn trên nói rằng: Nghĩa của thật tướng các pháp, đây vì các ngươi mà nói. Lại nói: hoặc làm cho chúng sanh ngộ, nhập, Phật tri kiến. Che chở Pháp Hoa là chánh thể. Hay hành 4 pháp, tất được sự giải thích nầy. Tên giải là kinh. Đây kết lại lời thỉnh nầy chính là câu hỏi. Nếu hay mang điều nầy, giải hành, truyền cùng với người khác thì người khác được tín giải và trở thành người nương tựa đầu tiên. Có thể được chơn giải, thành đệ nhị, đệ tam, đệ tứ của người nương tựa. Kết luận với Diệu Pháp Liên Hoa Kinh Văn Cú - Quyển thứ 10 (Phần sau)

lời thỉnh nầy là câu hỏi về việc lưu thông. Ý nầy chẳng thấy bàn bạc ở ngoài việc nói sao ?

Từ „bạch Phật“ trở đi; phần thứ 2 là thệ nguyện khuyến phát. Câu văn lại chia làm 2. Một là hộ nhơn; hai là hộ pháp. Hộ nhơn lại chia làm 6.

Một là đẩy việc khó nầy ra bên ngoài. Đầu tiên tổng quát là đẩy việc khó nầy. Cho nên nói làm cho không tự cầu được là chính người nầy vậy. Kế đến là đẩy riêng việc khó nầy, đưa ra 12 việc đúng, sai.

Hai là chỉ cho pháp bên trong. Phàm là 3 lần dạy bảo. Đầu tiên là đứng lên đọc tụng, cỡi lên voi trắng 6 ngà, an ủi tâm nầy. Kế đến ngồi suy nghĩ, lại cỡi lên 6 ngà chỉ bày cho kinh nầy. Cùng với Tam Muội nầy vậy.

Đà La Ni toàn giả nhập không. Trăm ngàn toàn, toàn không ra khỏi giả. Phương tiện là 2 làm phương tiện đạo, được vào Trung Đạo đệ nhất nghĩa đế. Sau 37 gồm 1 tâm tinh tấn. Lại lên 6 ngà chỉ dạy làm lợi ích, vui vẻ nói thần chú. Như câu văn.

Ba là che thần lực. Hoặc nghe, hoặc trì, chưa phải là thần lực. Như câu văn.

Bốn là chỉ cho nhơn duyên thù thắng. Hoặc có thể là 5 loại pháp sư; tức là 3 đời chư Phật vì chủng loại, vì sự thành thục, vì sự giải thoát. Người nầy cùng với vị lai chư Phật được giải thoát. Cho nên nói là giống với hạnh của Phổ Hiền. Người nầy đã đối trước Phật trồng được việc lành; cho nên nói là trồng sâu căn lành. Người nầy vì chỗ Phật mà hiện ra thuần thục. Cho nên nói là Thủ Ma Kỳ Đầu. Năm là chỉ cho quả gần. Hằng hay biên chép, gần cõi Đạo Lợi. Đầy đủ 5 pháp sư. Kế đến là tại Đẩu Suất, như câu văn.

Sáu là tổng kết. Cho nên kẻ trí ở phía dưới đây. Từ „Thế Tôn! Con nay dùng thần lực“ trở đi. Đây là phần thứ 2 thệ nguyện hộ pháp. Như câu văn. Phần thứ 3 thuật lại việc phát nguyện; tức là Như Lai đưa ra phần thắng thuật, thành sự yếu kém nầy. Tăng tiến thực hành tức là dũng mãnh cương quyết hằng truyền tuyên nói. Trước tiên thuật về việc hộ pháp. Nói rằng: Ngươi hay như vậy, bên ngoài thì nhiều lợi ích; bên trong lại tích chứa lòng từ bi. Lại từ các kiếp lâu xa đến nay làm việc hộ trì như vậy. Ta lại dùng thần lực Phật để gìn giữ pháp nầy. Hãy chỉ là ngươi. Như câu văn.

Từ „nếu có ngươi“ trở đi. Thuật lại người hộ pháp nầy. Tuy chẳng lần lượt tường thuật lại thành ý đầy đủ, sẽ rõ người nầy tức là gặp được Đức Thích Ca Mâu Ni Phật. Thuật điều nầy chỉ cho thân dạy pháp. Điều nầy chính là thấy ta vạn đức quả nơi thân. Huống chi là ngươi ở trong cái nhơn của voi trắng 6 ngà ấy. Điều nầy chính là từ miệng Phật, nghe kinh đầy đủ. Huống hồ là ngươi, chỗ dạy quên mất chương cú, mà còn được Phật dùng miệng để tán thán, tay xoa đầu, dùng y Phật để trùm lên. Huống hồ là ngươi với cái nhơn là người ấy được bao phủ bởi Đà La Ni. Diệu Pháp Liên Hoa Kinh Văn Cú - Quyển thứ 10 (Phần sau)

Từ „chẳng tham trước đời vui“ trở đi, thuật lại việc nầy rồi đưa ra nguyên nhơn. Rộng đưa ra trong nhơn ấy không phải là những điều ác. Thiểu dục tri túc, tu Phổ Hiền hạnh, thuật lại nguyên nhơn thắng diệu kia. Từ „Nếu sau khi Đức Như Lai diệt độ“ trở đi, thuật lại điều nầy đưa ra quả gần. Người nầy sẽ đến nơi Đạo Tràng và tất nhiên sẽ thành chánh quả về sau nầy. Hà huống là quả gần sao?

Lại nữa đối với hiện đời được gần quả nầy, chẳng hằng được sanh thiên.

Từ „Nếu có người khinh chê, hủy báng“ trở đi; thuật lại điều nầy hay đẩy việc khó ra bên ngoài. Phật rộng chỉ bày tội của người hủy báng. Làm cho rõ biết việc sai quấy kia, tất nhiên cải đổi, chẳng phải não phiền loạn.

Chẳng hay trì kinh thì khó mất. Lại với kẻ muốn hủy báng lại phước sanh. Không hủy, không nạn, kẻ kia đối với việc nầy an lạc. Rộng độ với lòng từ bi không thiên vị.

Từ „Xa xa đứng lên nghinh đón, giống như kính Phật“ là thuật lại kết luận về lòng tin nầy là công đức.

Phần thứ 4 từ „nói như vậy“ trở đi là câu văn phát nguyện lợi ích. Một là nghe phẩm nầy được lợi ích. Từ Đà La Ni nầy là ở vị Sơ Địa. Đầy đủ con đường của Phổ Hiền là thập địa. Hai là nghe kinh được lợi ích. Đại chúng hoan hỷ là điều nầy. Hoan hỷ như trước đã nói.

Trong việc nầy vì sao dụ ấy gọi là Thanh Văn. Cho đến các nhà chú giải kinh điển cũng còn tồn tại ở bản vị nầy? Lại nữa các nhà giải kinh gọi đây là Đại Thừa Thanh Văn. Dùng Phật đạo để nghe và làm cho tất cả đều nghe. Lại nữa các nhà giải thích kinh gọi điều nầy là Đại Thừa Thanh Văn dùng việc nghe Phật đạo, làm cho tất cả đều nghe. Nghĩa nầy lại được hiểu vậy.

Diệu Pháp Liên Hoa Kinh Văn Cú Hết quyển thứ 10 (phần sau)

Phiên dịch công đức khó nghĩ bàn Vô biên thắng phước đều hồi hướng Khắp độ chúng sanh trong Pháp giới Đều được vãng sanh về Cực Lạc.

Dịch xong phần trên nầy vào ngày 14 tháng 10 năm 2010 tại Tu Viện Viên Đức Ravensburg - Đức quốc.

Ghi chú : Sau khi tổ chức và tham dự ngày Về Nguồn 4 và lễ Hiệp Kỵ Chư Lịch Đại Tổ Sư từ ngày 16 đến 19 tháng 9 năm 2010 tại Tu Viện Viên Đức; chúng tôi ở lại Diệu Pháp Liên Hoa Kinh Văn Cú - Quyển thứ 10 (Phần sau) đây và dịch tất cả phần còn lại của bản kinh trên trong dịp nầy.

PHỤ LỤC A Tiểu sử của Ngài Trí Giả (Khải) Đại Sư (538 – 597)

Ngài là một cao Tăng người Trung Quốc, sống vào đời nhà Tùy, người ở Hoa Dung, Kinh Châu thuộc phía Tây Nam huyện Tiền Giang, tỉnh Hồ Nam. Ngài họ Trần, tự là Đức An, người đương thời gọi là Trí Giả Đại Sư, Thiên Thai Đại Sư, Tổ khai sáng Tông Thiên Thai (có thuyết cho rằng Ngài là Tam Tổ, tức lấy Ngài Tuệ Văn làm Sơ Tổ, Ngài Tuệ Tư làm nhị Tổ).

Năm 7 tuổi Ngài đã thích đến chùa, chư Tăng truyền miệng cho Ngài phẩm Phổ Môn chỉ một lần, Sư liền trì tụng.

Năm 18 tuổi, Ngài theo Ngài Pháp Tự ở chùa Quả Nguyện xuất gia (555). Sau đó không lâu, Ngài đến Ngài Tuệ Khoáng cầu học tạng Luật và các kinh Phương Đẳng, sau Ngài vào núi Thái Hiền tụng các kinh Pháp Hoa, Vô Diệu Pháp Liên Hoa Kinh Văn Cú - Quyển thứ 10 (Phần sau)

Lượng Nghĩa, Phổ Hiền quán, chỉ trong 2 tuần đã thông suốt ý nghĩa.

Niên hiệu Thiên Gia năm đầu (560) đời nhà Trần, Ngài đến núi Đại Tô ở Quang Châu tham yết Ngài Tuệ Tư, Ngài chỉ dạy cho Ngài Phổ Hiền Đạo Tràng, giảng nói 4 hạnh an lạc, Ngài bèn trụ lại tại đó. Một hôm Ngài tụng phẩm Dược Vương trong kinh Pháp Hoa thì hoát nhiên khai ngộ, sau đó Ngài thay Ngài Tuệ Tư khai giảng và nhận sự phó chúc của Ngài, vào Kim Lăng hoằng truyền Thiền Pháp. Ở chùa Ngõa Quan, Ngài khai diễn đề kinh Pháp Hoa, lập ra Tông nghĩa mới, phán thích kinh giáo, đặt vững nền tảng cho giáo quán Tông Thiên Thai.

Năm Thái Kiến thứ 7 (575) đời nhà Trần, Ngài lên núi Thiên Thai thuộc tỉnh Chiết Giang, xây chùa ở phía

Bắc Phật Lũng.

Năm Thái Kiến thứ 9 (577) Vua ban hiệu chùa là Tu

Thiền tự.

Năm Chí Đức thứ 2 (584) Trần Hậu chủ đưa Hậu Phi đến lễ Ngài và xin thọ giới Bồ Tát.

Năm Chí Đức thứ 3 (585) Ngài vâng Sắc Vua xuống núi đến ngụ ở chùa Linh Diệu tại Kim Lăng, không bao lâu, Ngài tuyên giảng Luận Đại Tứ Độ và kinh Nhân Vương Bát Nhã ở Điện Thái Cực, rồi giảng kinh Pháp Hoa ở chùa Quang Trạch. Đến khi quân nhà Tùy đánh phá Kim Lăng, Ngài dời đến Kinh Châu ở phía Tây.

Đến năm Khai Hoàng thứ 11 (591) đời Tùy, Tấn Vương Dương Quảng mấy phen thỉnh Ngài về lại phía Đông. Vì lòng thành của Tấn Vương, nên Ngài đã đến Dương Châu truyền giới Bồ Tát cho Vương và được Vương ban hiệu là „Trí Giả“. Về sau trở lại phía Tây, đến núi Ngọc Truyền ở Đương Dương, xây chùa.

Năm Khai Hoàng thứ 13 (593), Ngài giảng Pháp Hoa Huyền Nghĩa ở chùa nầy, Vua Văn Đế bèn ban tên chùa là „Ngọc Tuyền tự“. Năm sau Ngài lại giảng thuyết

Ma Ha Chỉ Quán.

Năm Khai Hoàng thứ 15 (595), Ngài lại theo lời thỉnh cầu của Tấn Vương trở về Kim Lăng.

Năm Khai Hoàng thứ 17 (597), Ngài ngồi thị tịch trước tượng đá lớn trên núi, hưởng thọ 60 tuổi, 40 tuổi đạo. Sinh tiền, Ngài xây dựng được 36 ngôi chùa lớn (có thuyết nói 35 ngôi), độ rất nhiều đệ tử, trong đó nổi tiếng hơn cả là các vị: Quán Đính, Trí Việt, Trí Tảo v.v... Sau khi Ngài thị tịch Dương Quảng sai người y theo bức họa đồ Ngài để lại, xây chùa dưới chân núi Thiên Thai.

Niên hiệu Đại Nghiệp năm đầu (605) sau khi lên ngôi, Dương Quảng (Tùy Dạng đế) ban hiệu chùa là

Quốc Thanh tự.

Đến đời Hậu Chu, Vua Thế Tông ban cho Ngài thụy hiệu là „Pháp Không Bảo Giác Tôn Giả“.

Năm Khánh Nguyên thứ 3 (1197) đời Nam Tống, Vua Ninh Tông lại ban thêm thụy hiệu là „Linh Tuệ Đại Sư“. Diệu Pháp Liên Hoa Kinh Văn Cú - Quyển thứ 10 (Phần sau)

Tư tưởng của Ngài được hình thành từ việc hệ thống hóa tinh thần Kinh Pháp Hoa và giáo học của Ngài Long Thọ theo hình thức đặc thù của Trung Quốc. Ngài lại chia kinh điển của Phật giáo làm 5 loại như:

Hoa Nghiêm tối sơ tam thất nhựt A Hàm thập nhị, Phương Đẳng bát Nhị thập nhị niên Bát Nhã đàm Pháp Hoa, Niết Bàn cộng bát niên.

Nghĩa:

Hoa Nghiêm (1) đầu tiên hăm mốt ngày A Hàm (2) mười hai, Phương Đẳng (3) tám Hai hai năm nói kinh Bát Nhã (4)

Pháp Hoa, Niết Bàn (5) cộng tám năm.

Ngài chia phương pháp giáo hóa và nội dung tư tưởng của Đức Phật thành 4 loại. Đó là Tạng (Ước), Thông, Biệt và Viên. Sự tổ chức của hệ thống Phật giáo có tính cách tổng hợp nầy được xem là sự phán giáo có tính cách đại biểu đầy đủ. Pháp môn chỉ quán tu theo Thiền quán là pháp môn có tính sáng tạo độc đáo nhất của Ngài. Bình sinh, Ngài soạn thuật rất phong phú. Phần nhỏ do chính Ngài soạn thuật và viết chép. Còn phần lớn thì do đệ tử Quán Đính lắng nghe Ngài giảng nói và ghi chép thành sách. Sự soạn thuật của Ngài đã tạo nên khuôn phép về hành giải cho Tông Thiên Thai.

Các tác phẩm của Ngài gồm có: Pháp Hoa sớ, Tịnh Danh sớ, Ma Ha chỉ quán, Duy Ma kinh sớ, Tứ giáo nghĩa, Kim Cương Bát Nhã kinh sớ, Thiền Môn yếu lược, Quán Tâm luận, Pháp Hoa kinh huyền nghĩa, Pháp Hoa kinh Văn Cú, Quán Âm huyền nghĩa, Quán Âm nghĩa sớ, Kim Quang Minh kinh huyền nghĩa, Kim Quang Minh kinh Văn Cú, Quán Vô Lượng Phật kinh sớ.

(Xem thêm: Tục cao Tăng truyện; Đại Đường nội điển, Lục Quyển 10, Chỉ Quán phụ hành truyền hoằng quyết quyển 1, Thiên Thai cửu Tổ truyện, Phật Tổ thống ký quyển 6, 25, 37, 39, 49; Trí Giả Đại Sư biệt truyện chú). Trích: Dựa theo Phật Quang Đại Từ Điển quyển 6, từ trang 6345 đến trang 6347 do Hòa Thượng Thích

Quảng Độ dịch và chú giải.

Chú thích:

(1) Kinh Hoa Nghiêm - chỉ cho giáo lý tối thượng thừa.

(2) Gồm 5 bộ kinh. Đó là: Trường A Hàm, Trung A Hàm, Tăng Nhất A Hàm, Tăng Chi Bộ kinh và Tạp A Hàm. Diệu Pháp Liên Hoa Kinh Văn Cú - Quyển thứ 10 (Phần sau) (3) Những kinh điển có nội dung dần cao lên Đại

Thừa.

(4) Nói về Tánh Không.

(5) Những bộ kinh sau cùng, trước khi Đức Phật Nhập diệt.

PHỤ LỤC B

Vài lời của người dịch

D

ịch kinh, luật từ chữ Hán sang tiếng Việt đã khó, mà dịch luận do các vị Đại Sư nổi tiếng trải qua nhiều thời đại của Trung Hoa dịch và chú giải thuyết giảng bằng tiếng Trung Quốc cổ đại lại còn khó hơn nữa.

Suốt trong nhiều năm trời, trong thời gian trở về ngôi Phương Trượng của chùa Viên Giác tại Hannover - Đức quốc, kể từ năm 2003 đến nay 2010, tôi cố gắng dịch „Đại Chánh Tân Tu Đại Tạng Kinh“ quyển 32 thuộc về luận tạng. Trong đó có vài phần đã được xuất bản như: Đại Thừa Tập Bồ Tát học luận; Phước Cái Chánh Hạnh sở tập kinh; Phật nói luận A Tỳ Đàm về việc thành lập thế giới v.v... Số còn lại của quyển 32 độ hơn 5.000 trang viết tay, kể cả quyển: „Kinh Diệu Pháp Liên Hoa Văn Cú“ nầy cũng đã có 770 trang viết tay, khổ giấy A4 nầy. Đây là một sự thử thách về trách nhiệm, về ý chí, về thời gian, về sự tìm tòi học hỏi v.v... Diệu Pháp Liên Hoa Kinh Văn Cú - Quyển thứ 10 (Phần sau)

Dĩ nhiên là việc dịch kinh, luật, luận không phải để được nổi danh, mà cốt là để chuyển tải lời Phật, Tổ đến nhiều thế hệ sau hơn nữa qua ngôn ngữ mẹ đẻ của chính mình. Vì lẽ càng ngày người quan tâm đến chữ Hán không nhiều bằng tiếng Anh hay những sinh ngữ khác trên thế giới đang được mọi người chú ý đến như Pháp, Đức, Nga v.v... Ý của Phật và Tổ đôi khi khác nhau rất nhiều. Còn ý của chúng ta lại càng lạc hậu nhiều hơn nữa. Vì lẽ hậu sinh có nhiều cái non kém của kẻ hậu sinh. Riêng tôi không kể sức Hán học còn giới hạn, cố gắng dịch những luận giải về kinh điển chưa có mấy người dịch để gởi đến quý độc giả xa gần là thể hiện mục tiêu như đã trình bày bên trên. Nếu có những sai sót, không đúng ý tác giả và câu văn v.v... Kính xin quý vị cao minh chỉ giáo cho. Đó là điều hạnh phúc vô biên của dịch giả. Ngài Thiên Thai Trí Giả Đại Sư xuất thân tại Trung Quốc vào thế kỷ thứ 6 sau Tây lịch, tính đến nay cũng đã trải qua 14, 15 thế kỷ rồi. Cách diễn dịch, cách tỏ bày, cách dạy đạo ngày đó đến nay quá xa cách. Vì vậy người đời sau chưa chắc nắm hết ý và ngôn từ của bậc Đại Nhân đi trước đã hoằng truyền kinh pháp. Ngay cả Ngài Quán Đính là đệ tử thân tín của Ngài Trí Khải đã ghi lại rất tỉ mỉ lời dạy của Thầy mình qua bản chú giải 10 quyển Pháp Hoa Văn Cú nầy; nhưng đôi khi dịch giả cảm thấy lúng túng. Vì lẽ tất cả mọi góc độ nhìn của Ngài Trí

Khải, Ngài đều quy về 4 tư tưởng chính của Đức Phật, qua sự chia chẻ của Ngài Trí Khải qua cái nhìn của Tạng (Ước) giáo, Biệt giáo, Thông giáo và Viên Giáo. Do đó những ai chưa quen với giáo nghĩa của Thiên Thai giáo quán tông, quả là điều không dễ dàng chút nào.

Tuy nhiên Phật Giáo Việt Nam, Nhật Bản và Đại Hàn nằm trong vùng ngôn ngữ, văn tự có liên quan mật thiết với ngôn ngữ Trung Hoa. Do đó chúng ta có thể nắm bắt ý chính của từng Phẩm một qua 28 Phẩm của kinh Diệu Pháp Liên Hoa nầy. Người xưa bảo rằng:

„Học hải vô nhai, cần thị ngạn Thanh không hữu lộ, chí vi thê“

Nghĩa: „Biển học không bờ, siêng là bến Trời xanh có lối, chí là thang“ Hôm nay tôi thể hiện sự siêng năng và ý chí ấy qua dịch phẩm nầy. Mong rằng quý độc giả, kể cả chư Tôn Đức hoan hỷ đón nhận sự trân quý nầy từ người dịch.

Nam Mô Hoan Hỷ Tạng Bồ Tát Ma Ha Tát

Dịch giả: Sa Môn Thích Như Điển Phương Trượng chùa Viên Giác Hannover - Đức quốc