Diệu Pháp Liên Hoa Kinh Luân Quán Hội Nghĩa

26. Đà La Ni Phẩm Đệ Nhị Thập Lục

陀羅尼品第二十六

Phẩm thứ hai mươi sáu: Đà La Ni

Đà La Ni (Dhāraṇī) phương này dịch là Tổng Trì, [hàm nghĩa]: “Giữ cho điều ác chẳng dấy lên, giữ cho điều thiện chẳng mất” (đó là Thế Giới Tất Đàn). Lại còn dịch là Giá Trì (遮持, ngăn che, gìn giữ), tức là có thể gìn giữ điều thiện (đó là Vị Nhân Tất Đàn), có thể ngăn che điều ác (đó là Đối Trị Tất Đàn). Ngăn che Biên Ác (điều ác do chấp trước nhị biên), gìn giữ Trung Thiện (điều thiện thuộc vào Trung Đạo). Đó là Đệ Nhất Nghĩa Tất Đàn. Cách sử dụng [Đà La Ni] trong các kinh khác nhau, hoặc chuyên chữa bệnh, như kinh Liệu Trĩ v.v… Hoặc chuyên hộ pháp như trong kinh văn ở đây, hoặc chuyên diệt tội, như trong [các kinh thuộc thời] Phương Đẳng, hoặc dùng chung để chữa bệnh, diệt tội, hộ trì kinh như kinh Thỉnh Quán Âm v.v... Hoặc là đại thần chú, đại minh chú, vô thượng chú, vô đẳng đẳng chú (chú không có gì sánh bằng) thì chẳng phải là chữa bệnh, chẳng phải là diệt tội, chẳng phải là thủ hộ kinh.

Lại nữa, Mật Bộ có tất cả ba loại:

Một là Phật Bộ, tự chia thành năm bộ [nhỏ hơn], tức [các Đà La Ni] do Ngũ Phật nói.

Hai là Bồ Tát Bộ.

Ba là quỷ thần Bộ.

Trong mỗi bộ đều luận định ba pháp thượng, trung, hạ:

Thành tựu, tăng ích thì gọi là thượng pháp.

Nhương tai (giải trừ tai nạn), nhiếp triệu (nhiếp thọ và triệu thỉnh) là trung pháp.

Hàng phục thì gọi là hạ pháp.

Trong thượng pháp, lại chia ra ba phẩm, mỗi phẩm đều có hành nghi (nghi thức, quy cách để thực hiện riêng). Mỗi loại đều có quán pháp (cách quán tưởng vị tôn thánh nói ra thần chú và các chủng tử trong thần chú v.v…). Mỗi loại đều có những điều nghiêm cấm riêng, nhưng đều lấy tâm Vô Thượng Bồ Đề làm chủ. Nếu chẳng có thầy truyền, [mà tự tiện hành trì] thì gọi là “đạo pháp” (盜法, trộm pháp). Nếu trái nghịch hành nghi, ắt chuốc lấy ác báo. Nếu phạm nghiêm cấm, tự tiện nói với người khác sự hiệu nghiệm của pháp tu ấy, ắt sẽ chuốc phải tai vạ lạ lùng. [Các quy định nghiêm ngặt ấy] hoàn toàn là bốn món Tất Đàn hòng lợi ích chúng sanh chẳng thể nghĩ bàn! Rất cần phải nương theo kinh, mong chớ trái nghịch giáo!

[Đà La Ni dịch nghĩa sang tiếng Hán] theo lối cựu dịch gọi là Chú, tân dịch thì gọi là Chân Ngôn, còn gọi là Minh. [Đà La Ni] có thể là tên của chúa các quỷ thần, cho nên có thể hàng phục quỷ thần (Thế Giới Tất Đàn), hoặc như mật hiệu trong quân đội, xướng lên sẽ sai khiến tương ứng (Vị Nhân Tất Đàn), hoặc như pháp bí mật, kín nhiệm để nghiêm trị điều ác (Đối Trị Tất Đàn), hoặc là mật ngữ của Như Lai. Như vua đòi Tiên Đà Bà (Saindhava), quần thần chẳng hiểu. Chỉ có bầy tôi có trí mới có thể biết. Khi rửa bèn dâng nước, khi uống bèn dâng đồ đựng, khi ăn bèn dâng muối, khi [vua muốn] đi chơi bèn dâng ngựa. Đà La Ni cũng thế, chỉ là một pháp mà có trọn khắp các sức mạnh, chữa lành bệnh, trừ tội, sanh trưởng điều thiện, phù hợp đạo (đó là Đệ Nhất Nghĩa Tất Đàn). Vì thế, giữ nguyên âm đọc (chỉ phiên âm), chẳng phiên dịch [ý nghĩa].

“Thần chú thủ hộ”: Hoằng truyền kinh trong đời ác, thường gặp nhiều bức não, tai nạn. Vì thế, dùng chân ngôn để bảo vệ, khiến cho đạo được lưu thông. Kinh văn chia làm bốn phần:

Một, thưa hỏi công đức trì kinh.

Hai, giải đáp [công đức ấy] rất nhiều.

Ba, xin dùng chú thủ hộ.

Bốn, nghe phẩm này đạt được lợi ích.

26.1. Thưa hỏi công đức trì kinh

(Kinh) Nhĩ thời, Dược Vương Bồ Tát tức tùng tòa khởi, thiên đản hữu kiên, hiệp chưởng hướng Phật, nhi bạch Phật ngôn: Thế Tôn! Nhược thiện nam tử, thiện nữ nhân, hữu năng thọ trì Pháp Hoa kinh giả, nhược độc tụng thông lợi, nhược thư tả kinh quyển, đắc kỷ sở phước?

(經)爾時，藥王菩薩即從座起，偏袒右肩，合掌向佛，而白佛言：「世尊！若善男子，善女人，有能受持法華經者，若讀誦通利，若書寫經卷，得幾所福？」

(Kinh: Lúc bấy giờ, Dược Vương Bồ Tát liền từ chỗ ngồi đứng dậy, trật áo vai phải, chắp tay hướng về đức Phật, bạch với đức Phật rằng: Bạch Thế Tôn! Nếu thiện nam tử, thiện nữ nhân, có ai có thể thọ trì kinh Pháp Hoa, hoặc đọc tụng thông suốt, hoặc biên chép kinh quyển, sẽ được bao nhiêu phước?)

26.2. Giải đáp [công đức ấy] rất nhiều

(Kinh) Phật cáo Dược Vương: “Nhược hữu thiện nam tử, thiện nữ nhân cúng dường bát bách vạn ức na do tha Hằng hà sa đẳng chư Phật, ư nhữ ý vân hà? Kỳ sở đắc phước, ninh vi đa phủ?” “Thậm đa, Thế Tôn!” Phật ngôn: “Nhược thiện nam tử, thiện nữ nhân năng ư thị kinh, nãi chí thọ trì nhất tứ cú kệ, độc tụng, giải nghĩa, như thuyết tu hành, công đức thậm đa”.

(經)佛告藥王：「若有善男子，善女人供養八百萬億那由他恆河沙等諸佛，於汝意云何？其所得福，寍為多不？」「甚多，世尊！」佛言：「若善男子，善女人能於是經，乃至受持一四句偈，讀誦，解義，如說修行，功德甚多」。

(Kinh: Đức Phật bảo Dược Vương: “Nếu có thiện nam tử, thiện nữ nhân cúng dường chư Phật nhiều như số cát trong tám trăm vạn ức na do tha sông Hằng, ý ông nghĩ sao? Người ấy đạt được phước đức, há có nhiều chăng?” “Bạch Thế Tôn! Rất nhiều”. Đức Phật nói: “Nếu thiện nam tử, thiện nữ nhân có thể đối với kinh này, dẫu chỉ thọ trì một bài kệ gồm bốn câu, đọc tụng, hiểu nghĩa, tu hành đúng như lời dạy, công đức rất nhiều”).

26.3. Xin phép dùng chú để thủ hộ

26.3.1. Dược Vương Bồ Tát

26.3.1.1. Thỉnh cầu

(Kinh) Nhĩ thời, Dược Vương Bồ Tát bạch Phật ngôn: Thế Tôn! Ngã kim đương dữ thuyết pháp giả Đà La Ni chú dĩ thủ hộ chi.

(經)爾時，藥王菩薩白佛言：「世尊！我今當與說法者陀羅尼咒以守護之」。

(Kinh: Lúc bấy giờ, Dược Vương Bồ Tát bạch cùng đức Phật rằng: Bạch Thế Tôn! Con nay sẽ cho người thuyết pháp chú Đà La Ni để thủ hộ họ).

“Chú” là tiếng Hán, hàm nghĩa “cấm chú, chú chúc, chú nguyện”. Do bí mật chẳng phiên dịch, bèn dùng tên gọi ấy. Ở đây, do nêu danh xưng cả Hán lẫn Phạn, cho nên nói là “Đà La Ni chú”.

26.3.1.2. Nói thần chú

(Kinh) Tức thuyết chú viết: An nhĩ, mạn nhĩ. Ma nễ, ma ma nễ. Chỉ lệ, giá lê đệ. Xa mế, xa lý đa vĩ, chiên đế, mục đế, mục đa lý, sa lý. A vĩ sa lý, tang lý, sa lý. Xoa duệ, a xoa duệ. A kỳ nị. Chiên đế. Xa lý. Đà la ni, a lô già bà sa, bả giá tỳ xoa nị. Nễ tỳ thế. A tiện đá la nễ lý thế. A đản, đá ba lệ thâu địa. Âu cứu lệ, mâu cứu lệ. A la lệ, ba la lệ. Thủ ca sai, a tam ma tam lý. Phật đà tỳ cát lợi trật đế. Đạt ma ba lợi sai đế. Tăng già niết cù sa nễ. Bà xá bà xá thâu địa. Mạn đá la. Mạn đá la xoa dạ đa. Bưu lâu đá. Bưu lâu đá kiêu xá lược. Ác xoa la. Ác xoa dã đa dã. A bà lô. A ma nhã na đa dạ.

(經)即說咒曰：「安爾，曼爾。摩禰，摩摩禰。旨隸，遮梨第。賒咩，賒履多瑋，羶帝，目帝，目多履，娑履。阿瑋娑履，桑履，娑履。叉裔，阿叉裔。阿耆膩。羶帝。賒履。陀羅尼，阿盧伽婆娑，簸蔗毗叉膩。禰毗剃。阿便哆邏禰履剃。阿亶，哆波隸輸地。歐究隸，牟究隸。阿羅隸，波羅隸。首迦差，阿三磨三履。佛陀毗吉利袠帝。達磨波利差帝。僧伽涅瞿沙禰。婆舍婆舍輸地。曼哆邏。曼哆邏叉夜多。郵樓哆。郵樓哆憍舍略。惡叉邏。惡叉冶多冶。阿婆盧。阿摩若那多夜」。

(Kinh: Liền nói chú rằng: Anye manye mane mamane, citte carite, same samitāviśānte, mukte muktatame, same avisame sama same jaye kṣaye akṣaye akṣiṇe śānte samite, dhāraṇi āloka bhāṣe, pratyave kṣaṇi nidhiru, abhyantara nirviṣte abhyantara pāriśuddhi, mutkule, araḍe paraḍe sukāṇkṣi, asamasame. Buddhavilokite dharma parikśite. Saṃghanirghoṣa nirghoṇi. Bhayābhaya viśodhani mantre. Mantrā kṣayate rute rutaka uśalye akṣaye akṣaya vanatāye vakkule valoḍa amanyanatāye).

26.3.1.3. Tán thán

(Kinh) Thế Tôn! Thị Đà La Ni thần chú, lục thập nhị ức Hằng hà sa đẳng chư Phật sở thuyết. Nhược hữu xâm hủy thử pháp sư giả, tắc vi xâm hủy thị chư Phật dĩ.

(經)「世尊！是陀羅尼神咒，六十二億恆河沙等諸佛所說。若有侵毀此法師者！則為侵毀是諸佛已」。

(Kinh: Bạch Thế Tôn! Thần chú Đà La Ni này được chư Phật nhiều như số cát trong sáu mươi hai ức sông Hằng nói ra. Nếu có kẻ nào xâm phạm, hủy báng pháp sư này, tức là đã xâm phạm, hủy báng chư Phật).

26.3.1.4. Ấn khả

(Kinh) Thời, Thích Ca Mâu Ni Phật tán Dược Vương Bồ Tát ngôn: Thiện tai! Thiện tai! Dược Vương! Nhữ mẫn niệm, ủng hộ thử pháp sư cố, thuyết thị Đà La Ni, ư chư chúng sanh đa sở nhiêu ích.

(經)時，釋迦牟尼佛讚藥王菩薩言：「善哉！善哉！藥王！汝愍念，擁護此法師故，說是陀羅尼 ，於諸眾生多

所饒益」。

(Kinh: Khi ấy, Thích Ca Mâu Ni Phật tán thán Dược Vương Bồ Tát rằng: Lành thay! Lành thay! Này Dược Vương! Ông do nghĩ thương xót, ủng hộ vị pháp sư ấy mà nói Đà La Ni này, tạo nhiều lợi ích cho các chúng sanh).

26.3.2. Dũng Thí Bồ Tát [nói thần chú ủng hộ]

26.3.2.1. Xin phép

(Kinh) Nhĩ thời, Dũng Thí Bồ Tát bạch Phật ngôn: Thế Tôn! Ngã diệc vị ủng hộ độc tụng, thọ trì Pháp Hoa kinh giả, thuyết Đà La Ni. Nhược thử pháp sư đắc thị Đà La Ni, nhược Dạ Xoa, nhược La Sát, nhược Phú Đan Na, nhược Cát Giá, nhược Cưu Bàn Trà, nhược ngạ quỷ đẳng, tứ cầu kỳ đoản, vô năng đắc tiện.

(經)爾時，勇施菩薩白佛言：「世尊！我亦為擁護讀誦，受持法華經者，說陀羅尼。若此法師得是陀羅尼，若夜叉，若羅剎，若富單那，若吉蔗，若鳩槃茶，若餓鬼等，伺求其短，無能得便」。

(Kinh: Lúc bấy giờ, Dũng Thí Bồ Tát (Pradānaśūra) bạch Phật rằng: Bạch Thế Tôn! Con cũng vì ủng hộ người đọc tụng, thọ trì kinh Pháp Hoa mà nói Đà La Ni. Nếu vị pháp sư ấy có được Đà La Ni này, dù Dạ Xoa (Yakṣa), dù La Sát (Rākṣasa), dù Phú Đan Na (Pūtana), dù Cát Giá (Kṛtya), dù Cưu Bàn Trà (Kumbhāṇḍa), hay quỷ đói v.v… tìm cầu khuyết điểm của người ấy đều chẳng thể có cơ hội).

Phú Đan Na là quỷ gây bệnh nhiệt. Cát Giá là khởi thi quỷ (quỷ khiến cho xác chết vùng dậy).

26.3.2.2. Nói thần chú

(Kinh) Tức ư Phật tiền nhi thuyết chú viết: Toa lệ, ma ha toa lệ. Úc chỉ, mục chỉ. A lệ, a la bà đệ. Niết lệ đệ. Niết lệ đa bà đệ. Y trí nỉ, vi trí nỉ, chỉ trí nỉ, niết lệ trì nỉ. Niết lê trì bà để.

(經)即於佛前而說咒曰：「痤隸，摩訶痤隸。郁枳，目枳。阿隸，阿羅婆第。涅隸第。涅隸多婆第。伊緻柅，韋緻柅，旨緻柅，涅隸墀柅。涅犁墀婆底」。

(Kinh: Liền ở trước đức Phật, mà nói chú rằng: Jvale mahā jvale, ukke mukke. Aḍe aḍāvati nṛtye nṛtyāvati iṭṭini viṭṭini ciṭṭini nṛtyani nṛtyāvati).

26.3.2.3. Tán thán

(Kinh) Thế Tôn! Thị Đà La Ni thần chú, Hằng hà sa đẳng chư Phật sở thuyết, diệc giai tùy hỷ. Nhược hữu xâm hủy thử pháp sư giả, tắc vi xâm hủy thị chư Phật dĩ.

(經)「世尊！是陀羅尼神咒，恆河沙等諸佛所說，亦皆隨喜。若有侵毀此法師者，則為侵毀是諸佛已」。

(Kinh: Bạch Thế Tôn! Thần chú Đà La Ni này được chư Phật nhiều như số cát sông Hằng nói ra, và cũng đều tùy hỷ. Nếu có kẻ xâm phạm, hủy báng vị pháp sư này, tức là đã xâm phạm, hủy báng các đức Phật ấy).

26.3.3. Tỳ Sa Môn [nói thần chú]

26.3.3.1. Xin phép nói

(Kinh) Nhĩ thời, Tỳ Sa Môn thiên vương hộ thế giả, bạch Phật ngôn: Thế Tôn! Ngã diệc vị mẫn niệm chúng sanh, ủng hộ thử pháp sư cố, thuyết thị Đà La Ni.

(經)爾時，毗沙門天王護世者，白佛言：「世尊！我亦為愍念眾生，擁護此法師故，說是陀羅尼」。

(Kinh: Lúc bấy giờ, Tỳ Sa Môn thiên vương là bậc hộ trì thế gian, bạch với đức Phật rằng: Bạch Thế Tôn! Con cũng vì nghĩ thương xót chúng sanh, ủng hộ vị pháp sư ấy mà nói Đà La Ni này).

26.3.3.2. Nói thần chú

(Kinh) Tức thuyết chú viết: A lê, na lê, nậu na lê, a na lô, na lý, câu na lý.

(經)即說咒曰：「阿梨，那梨，㝹那梨，阿那盧，那履，拘那履」。

(Kinh: Liền nói chú rằng: Aṭṭe naṭṭe vanaṭṭe anaḍe nāḍi kunaḍi).

26.3.3.3. Tán thán

(Kinh) Thế Tôn! Dĩ thị thần chú ủng hộ pháp sư, ngã diệc tự đương ủng hộ trì thị kinh giả, linh bách do tuần nội, vô chư suy hoạn.

(經)「世尊！以是神咒擁護法師，我亦自當擁護持是經者，令百由旬內，無諸衰患」。

(Kinh: Bạch Thế Tôn! Dùng thần chú này để ủng hộ pháp sư, con cũng sẽ tự ủng hộ người trì kinh này, khiến cho trong vòng một trăm do tuần không có các suy hoạn).

26.3.4. Trì Quốc thiên vương [nói thần chú]

26.3.4.1. Thỉnh cầu

(Kinh) Nhĩ thời, Trì Quốc thiên vương tại thử hội trung, dữ thiên vạn ức na do tha Càn Thát Bà chúng, cung kính vi nhiễu, tiền nghệ Phật sở, hiệp chưởng, bạch Phật ngôn: Thế Tôn! Ngã diệc dĩ Đà La Ni thần chú, ủng hộ trì Pháp Hoa kinh giả.

(經)爾時，持國天王在此會中，與千萬億那由他乾闥婆眾，恭敬圍繞，前詣佛所，合掌，白佛言：「世尊！我亦以陀羅尼神咒，擁護持法華經者」。

(Kinh: Lúc bấy giờ, Trì Quốc thiên vương (Dhṛtarāṣṭra) ở trong hội này, cùng với ngàn vạn ức na do tha các Càn Thát Bà cung kính vây quanh, đến trước đức Phật, chắp tay, bạch Phật rằng: Bạch Thế Tôn! Con cũng dùng thần chú Đà La Ni để ủng hộ người trì kinh Pháp Hoa).

26.3.4.2. Nói thần chú

(Kinh) Tức thuyết chú viết: A già nễ, già nễ, cù lợi, càn đà lợi, chiên đà lợi, ma đắng kỳ, thường cầu lợi, phù lâu sa nỉ, át để.

(經)即說咒曰：「阿伽禰，伽禰，瞿利，乾陀利，旃陀利，摩蹬耆，常求利，浮樓莎柅，頞底」。

(Kinh: Liền nói chú rằng: Agaṇe gaṇe gauri gandhāri caṇḍāli mātaṅgi jaṅguli vrūsaṇi agasti).

26.3.4.3. Tán thán

(Kinh) Thế Tôn! Thị Đà La Ni thần chú, tứ thập nhị ức chư Phật sở thuyết. Nhược hữu xâm hủy thử pháp sư giả, tắc vi xâm hủy thị chư Phật dĩ.

(經)「世尊！是陀羅尼神咒，四十二億諸佛所說。若有侵毀此法師者，則為侵毀是諸佛已」。

(Kinh: Bạch Thế Tôn! Đà La Ni thần chú này do bốn mươi hai ức chư Phật đã nói. Nếu có kẻ xâm phạm, hủy báng pháp sư ấy, tức là đã xâm phạm hủy báng các vị Phật ấy).

26.3.5. La Sát nữ

26.3.5.1. Nêu tên các La Sát nữ cùng thỉnh

(Kinh) Nhĩ thời, hữu La Sát nữ đẳng: Nhất danh Lam Bà, nhị danh Tỳ Lam Bà, tam danh Khúc Xỉ, tứ danh Hoa Xỉ, ngũ danh Hắc Xỉ, lục danh Đa Phát, thất danh Vô Yếm Túc, bát danh Trì Anh Lạc, cửu danh Cao Đế, thập danh Đoạt Nhất Thiết Chúng Sanh Tinh Khí. Thị thập La Sát nữ, dữ Quỷ Tử Mẫu, tịnh kỳ tử cập quyến thuộc, câu nghệ Phật sở, đồng thanh bạch Phật ngôn: Thế Tôn! Ngã đẳng diệc dục ủng hộ độc tụng, thọ trì Pháp Hoa kinh giả, trừ kỳ suy hoạn. Nhược hữu tứ cầu pháp sư đoản giả, linh bất đắc tiện.

(經)爾時，有羅剎女等：一名藍婆、二名毗藍婆、三名曲齒、四名華齒、五名黑齒、六名多髮、七名無厭足、八名持瓔珞、九名臯帝、十名奪一切眾生精氣。是十羅剎女，與鬼子母，幷其子及眷屬，俱詣佛所，同聲白佛言：「世尊！我等亦欲擁護讀誦，受持法華經者，除其衰患。若有伺求法師短者，令不得便」。

(Kinh: Lúc bấy giờ, có các La Sát nữ (Rākṣasīs): Một tên là Lam Bà (Lambā), hai tên là Tỳ Lam Bà (Vilambā), ba tên là Khúc Xỉ (Kūṭadantī), bốn tên là Hoa Xỉ (Puṣpadantī), năm tên là Hắc Xỉ (Makuṭadantī), sáu tên là Đa Phát (Keśinī), bảy tên là Vô Yếm Túc (Acalā), tám tên là Trì Anh Lạc (Mālādhāri), chín tên là Cao Đế (Kuntī), mười tên là Đoạt Nhất Thiết Chúng Sanh Tinh Khí (Sarvasattvojohārī). Mười La Sát nữ ấy cùng với Quỷ Tử Mẫu (Hārītī), các con bà ta, và quyến thuộc cùng đến chỗ đức Phật, đồng thanh bạch Phật rằng: Bạch Thế Tôn! Chúng con cũng muốn ủng hộ người đọc tụng, thọ trì kinh Pháp Hoa, trừ các suy hoạn. Nếu có kẻ tìm cầu khuyết điểm của pháp sư, sẽ chẳng có cơ hội).

26.3.5.2. Nói thần chú

(Kinh) Tức ư Phật tiền, nhi thuyết chú viết: Y đề lý, y đề mẫn, y đề lý, a đề lý, y đề lý, nê lý, nê lý, nê lý, nê lý, nê lý, lâu hê, lâu hê, lâu hê, lâu hê, đa hê, đa hê, đa hê, đâu hê, nậu hê.

(經)即於佛前，而說咒曰：「伊提履，伊提泯，伊提履，阿提履，伊提履，泥履，泥履，泥履，泥履，泥履，樓醯，樓醯，樓醯，樓醯，多醯，多醯，多醯，兜醯，㝹醯」。

(Kinh: Liền đối trước Phật, mà nói chú rằng: Itime itime itime itime itime, nime nime nime nime nime, ruhe ruhe ruhe ruhe, stuhe stuhe stuhe stuhe stuhe).

26.3.5.3. Tán thán

(Kinh) “Ninh thướng ngã đầu thượng, mạc não ư pháp sư. Nhược Dạ Xoa, nhược La Sát, nhược ngạ quỷ, nhược Phú Đan Na, nhược Cát Giá, nhược Tỳ Đà La, nhược Kiền Đà, nhược Ô Ma Lặc Già, nhược A Bạt Ma La, nhược Dạ Xoa Cát Giá, nhược Nhân Cát Giá, nhược nhiệt bệnh, nhược nhất nhật, nhược nhị nhật, nhược tam nhật, nhược tứ nhật, nhược chí thất nhật, nhược thường nhiệt bệnh, nhược nam hình, nhược nữ hình, nhược đồng nam hình, nhược đồng nữ hình, nãi chí mộng trung, diệc phục mạc não”. Tức ư Phật tiền nhi thuyết kệ ngôn: Nhược bất thuận ngã chú, não loạn thuyết pháp giả, đầu phá tác thất phần, như A Lê thụ chi. Như sát phụ mẫu tội, diệc như áp du ương, đẩu xứng khi cuống nhân. Điều Đạt phá tăng tội. Phạm thử pháp sư giả, đương hoạch như thị ương.

(經)「寍上我頭上，莫惱於法師。若夜叉，若羅剎，若餓鬼，若富單那，若吉蔗，若毗陀羅，若犍馱，若烏摩勒伽，若阿跋摩羅，若夜叉吉蔗，若人吉蔗，若熱病，若一日，若二日，若三日，若四日，若至七日，若常熱病，若男形，若女形，若童男形，若童女形，乃至夢中，亦復莫惱」。即於佛前而說偈言：「若不順我咒，惱亂說法者，頭破作七分，如阿梨樹枝。如殺父母罪，亦如壓油殃，斗秤欺誑人。調達破僧罪。犯此法師者，當獲如是殃」。

(Kinh: “Thà trèo lên đầu con, đừng não hại pháp sư. Dù Dạ Xoa, hoặc La Sát, hoặc ngạ quỷ, hoặc Phú Đan Na, hoặc Cát Giá, hoặc Tỳ Đà La (Vetāla), hoặc Kiền Đà (Skanda), hoặc Ô Ma Lặc Già (Omāraka), hoặc A Bạt Ma La (Apasmāraka), hoặc Dạ Xoa Cát Giá (Yakṣakṛtya), hoặc Nhân Cát Giá (Manuṣyakṛtya), hoặc nhiệt bệnh, hoặc một ngày, hoặc hai ngày, hoặc ba ngày, hoặc bốn ngày, hoặc cho tới bảy ngày, hoặc thường nhiệt bệnh, hoặc thân nam, hoặc thân nữ, hoặc thân bé trai, hoặc thân bé gái, cho tới trong mộng cũng đừng não hại”. Họ liền đối trước Phật mà nói kệ rằng: Chẳng thuận chú của ta, não loạn người thuyết pháp, đầu nứt thành bảy miếng, như cành cây A Lê. Như tội giết cha mẹ, cũng như họa ép dầu, cân đong lường gạt người. Tội Điều Đạt phá tăng. Kẻ xâm phạm pháp sư, chuốc ương họa dường ấy).

Tỳ Đà La là quỷ sắc đỏ. Kiền Đà là quỷ màu vàng. Ô Ma Lạc Già là quỷ màu đen. A Bạt Ma La là quỷ màu xanh. Cành cây A Lê (Arjaka) rơi xuống đất, tự nhiên liền nứt vỡ thành bảy miếng. “Giết cha, giết mẹ, phá tăng” là ba tội trong Ngũ Nghịch. “Áp du ương” (Tội ương do ép dầu): Tây Trúc ép dầu, nghiền mè cho sanh trùng rồi mới ép dầu. [Làm như vậy] thì dầu nhiều mà lại béo, sát nghiệp rất nặng. Kẻ lường cân tráo đấu lừa gạt người khác, khi chi ra thì dùng đấu nhỏ hơn, quả cân nhẹ hơn. Khi thâu vào thì dùng quả cân nặng hơn, đấu to hơn; nghiệp trộm cắp rất nặng. Vì thế, phải răn nhắc kẻ vi phạm, tội ác [do phạm lỗi ấy] chẳng nhẹ!

26.3.5.4. Phát thệ

(Kinh) Chư La Sát nữ thuyết thử kệ dĩ, bạch Phật ngôn: Thế Tôn! Ngã đẳng diệc đương thân tự ủng hộ thọ trì, độc tụng, tu hành thị kinh giả, linh đắc an ổn, ly chư suy hoạn, tiêu chúng độc dược.

(經)諸羅剎女說此偈已，白佛言：「世尊！我等亦當身自擁護受持，讀誦，修行是經者，令得安隱，離諸衰患，消眾毒藥」。

(Kinh: Các La Sát nữ nói bài kệ ấy xong, bạch cùng đức Phật rằng: Bạch Thế Tôn! Chúng con cũng sẽ đích thân ủng hộ người thọ trì, đọc tụng, tu hành kinh này, khiến cho họ được an ổn, lìa các suy hoạn, tiêu trừ các thuốc độc).

26.3.5.5. [Đức Phật] ấn khả

(Kinh) Phật cáo chư La Sát nữ: Thiện tai! Thiện tai! Nhữ đẳng đản năng ủng hộ thọ trì Pháp Hoa danh giả, phước bất khả lượng, hà huống ủng hộ cụ túc thọ trì, cúng dường kinh quyển, hoa, hương, anh lạc, mạt hương, đồ hương, thiêu hương, phan, cái, kỹ nhạc, nhiên chủng chủng đăng: Tô đăng, du đăng, chư hương du đăng: Tô Ma Na hoa du đăng, Chiêm Bặc hoa du đăng, Bà Sư Ca hoa du đăng, Ưu Bát La hoa du đăng. Như thị đẳng bách thiên chủng cúng dường giả. Cao Đế! Nhữ đẳng cập quyến thuộc ưng đương ủng hộ như thị pháp sư.

(經)佛告諸羅剎女：「善哉！善哉！汝等但能擁護受持法華名者，福不可量，何況擁護具足受持，供養經卷，華，香，瓔珞，末香，塗香，燒香，幡，葢，伎樂，然種種燈：酥燈，油燈，諸香油燈：酥摩那華油燈，薝蔔華油燈，婆師迦華油燈，優鉢羅華油燈。如是等百千種供養者。臯帝！汝等及眷屬應當擁護如是法師」。

(Kinh: Đức Phật bảo các La Sát nữ: Lành thay! Lành thay! Các ngươi có thể ủng hộ người thọ trì tên kinh Pháp Hoa, phước đã chẳng thể lường, huống hồ ủng hộ người thọ trì trọn vẹn quyển kinh, cúng dường kinh quyển bằng hoa, hương, chuỗi anh lạc, hương bột, hương bôi, hương đốt, phan, lọng, kỹ nhạc, thắp các thứ đèn: Đèn thắp bằng tô, đèn dầu, đèn thắp bằng các thứ dầu thơm: Đèn dầu hoa Tô Ma Na, đèn dầu hoa Chiêm Bặc, đèn dầu hoa Bà Sư Ca, đèn dầu hoa Ưu Bát La. Trăm ngàn loại cúng dường như thế. Này Cao Đế! Các ngươi và quyến thuộc hãy nên ủng hộ pháp sư như thế).

Phần thứ ba, “xin phép dùng thần chú” ủng hộ đã xong.

26.4. Nghe phẩm này đạt được lợi ích

(Kinh) Thuyết thị Đà La Ni phẩm thời, lục vạn bát thiên nhân đắc Vô Sanh Pháp Nhẫn.

(經)說是陀羅尼品時，六萬八千人得無生法忍。

(Kinh: Khi nói phẩm Đà La Ni này, sáu vạn tám ngàn người đắc Vô Sanh Pháp Nhẫn).

Giải thích các bài chú trong phẩm Đà La Ni đã xong; kế đó, giải thích phẩm Diệu Trang Nghiêm Vương Bổn Sự.

27. Diệu Trang Nghiêm Vương Bổn Sự Phẩm Đệ Nhị Thập Thất

妙莊嚴王本事品第二十七

Phẩm thứ hai mươi bảy: Bổn Sự của vua Diệu Trang Nghiêm

Nhân duyên này xuất phát từ kinh khác. Trong thời Mạt Pháp của quá khứ Phật, có bốn vị tỳ kheo sanh lòng trân trọng tột bậc đối với kinh Pháp Hoa. Thoạt đầu, họ nghiên cứu, tìm cầu, vẫn chẳng ngộ, bèn kết bạn vào núi. Lại vì trợ đạo gian nan, chẳng thể chuyên tâm dốc chí. Một người nói: “Bốn đứa mình nghèo túng, thân còn chẳng giữ nổi, pháp sẽ gởi gắm vào đâu? Ba người các anh chỉ nên dốc hết tánh mạng để tuân phụng đạo, chẳng cần lo nghĩ. Tôi sẽ xả thân lực này, thề cung cấp các thứ cần thiết”. Do vậy, ba người kia có thể dốc trọn lòng thành, công siêu nhiều kiếp, còn người ấy do nhiều lượt lăn lộn trong nhân gian, đạo lực chẳng vững, gặp cỗ xe của vua, hâm mộ sự vinh hoa ấy, do phước lực vun đắp, thuận theo ý niệm mà thọ báo, thường được làm vua trong cõi người và trên trời. Hưởng thụ đã lâu, dần dần dấy lên lầm lỗi. Ba người kia do đạo nhãn trông thấy, bàn bạc cùng nhau tế độ, biết người ấy chấp dục, lại còn tà kiến. Nếu chẳng dùng Ái để lôi kéo, sẽ không có cách nào cứu bạt! Vì thế, một người làm vợ, hai người làm con, chi tiết thì như kinh này đã nói. Vợ tức là Diệu Âm Bồ Tát, vua chính là Hoa Đức Bồ Tát, hai con chính là Dược Vương và Dược Thượng. Diệu Âm hoằng kinh khắp chốn, Dược Vương nói chú hộ pháp, lưu thông diệu điển. Tứ thánh (bốn vị Bồ Tát tức Hoa Đức, Diệu Âm…) công sâu xa, nói duyên trước của họ, cho nên gọi là phẩm Diệu Trang Nghiêm Bổn Sự (đó là Thế Giới Tất Đàn).

Lại nữa, Diệu Trang Nghiêm là công đức của diệu pháp trang nghiêm sáu căn. Vị vua này thuở trước có duyên với diệu pháp. Lúc đạo được hun đúc chín muồi, các căn đều thanh tịnh, tuy chưa đạt Vô Sanh, nhưng Lý ắt đã thấu đạt. Vì thế, điềm lành linh ứng cảm thông, danh hiệu tốt lành đã sớm lập. Chẳng hạn như ngài Thiện Cát (Tu Bồ Đề), tuy chưa phải là hoàn toàn chẳng tranh chấp, đã có hiệu là Không Sanh. Trong phần sau kinh văn có nói: “Bát vạn tứ thiên tuế tinh tấn tu hành Diệu Pháp Hoa kinh, đắc Nhất Thiết Tịnh Công Đức Trang Nghiêm tam muội” (Trong tám vạn bốn ngàn năm tinh tấn tu hành kinh Diệu Pháp Liên Hoa, đắc Nhất Thiết Tịnh Công Đức Trang Nghiêm tam muội). Do bởi nghĩa này, tên là Diệu Trang Nghiêm (Danh hiệu tốt lành đã sớm lập, tức là Vị Nhân Tất Đàn. Tinh tấn tu hành là Đối Trị Tất Đàn. Đắc tam muội là Đệ Nhất Nghĩa Tất Đàn).

Xét theo Bổn Tích, Tích là một phàm (vua Diệu Trang Nghiêm) ba thánh (phu nhân Tịnh Đức và hai con, tức Tịnh Tạng và Tịnh Nhãn). Bổn thì cả bốn vị đều là bậc đại Bồ Tát. Vì muốn hướng dẫn quyến thuộc thuở ấy và các chúng sanh [mà thị hiện như thế].

Xét theo quán tâm, bất động đối với các kiến mà thông đạt chánh kiến, thống lãnh, chế ngự chẳng sót, cho nên tên là Diệu Trang Nghiêm Vương.

Trong tiết thứ tư, tức “hộ trì người khác”, của phần “xét theo sự hóa độ người khác để khuyên lưu thông [kinh Pháp Hoa]”, có sáu tiểu đoạn:

Một, nêu ra Sự Bổn.

Hai, cùng nêu ra người được giáo hóa và người giáo hóa.

Ba, phương tiện để giáo hóa.

Bốn, người được giáo hóa đạt lợi ích.

Năm, kết lại để dung hội xưa nay.

Sáu, nghe phẩm này ngộ đạo.

27.1. Nêu ra Sự Bổn

(Kinh) Nhĩ thời, Phật cáo chư đại chúng: Nãi vãng cổ thế, quá vô lượng vô biên bất khả tư nghị A tăng kỳ kiếp, hữu Phật danh Vân Lôi Âm Tú Vương Hoa Trí Đa Đà A Già Độ, A La Ha, Tam Miệu Tam Phật Đà. Quốc danh Quang Minh Trang Nghiêm, kiếp danh Hỷ Kiến.

(經)爾時，佛告諸大眾：「乃往古世，過無量無邊不可思議阿僧祇劫，有佛名雲雷音宿王華智多陀阿伽度、阿羅訶、三藐三佛陀。國名光明莊嚴，劫名喜見。

(Kinh: Lúc bấy giờ, đức Phật bảo các đại chúng: Vào thời xưa kia, cách đây vô lượng vô biên chẳng thể nghĩ bàn A tăng kỳ kiếp, có Phật hiệu là Vân Lôi Âm Tú Vương Hoa Trí Như Lai (Jaladharagarita ghoṣasusvaranakṣatrarājasaṃ kusumitābhijña), Ứng Cúng, Chánh Biến Tri. Cõi nước tên là Quang Minh Trang Nghiêm (Vairocanaraśmi pratimaṇḍitā), kiếp tên là Hỷ Kiến Priyadarśana).

27.2. Cùng nêu ra người được hóa độ và người hóa độ

(Kinh) Bỉ Phật pháp trung, hữu vương danh Diệu Trang Nghiêm. Kỳ vương phu nhân, danh viết Tịnh Đức. Hữu nhị tử: Nhất danh Tịnh Tạng, nhị danh Tịnh Nhãn. Thị nhị tử hữu đại thần lực, phước đức, trí huệ, cửu tu Bồ Tát sở hành chi đạo. Sở vị: Đàn Ba La Mật, Thi La Ba La Mật, Sạn Đề Ba La Mật, Tỳ Ly Da Ba La Mật, Thiền Ba La Mật, Bát Nhã Ba La Mật, Phương Tiện Ba La Mật, từ bi hỷ xả, nãi chí tam thập thất phẩm trợ đạo pháp, giai tất minh liễu, thông đạt. Hựu đắc Bồ Tát Tịnh tam muội, Nhật Tinh Tú tam muội, Tịnh Quang tam muội, Tịnh Sắc tam muội, Tịnh Chiếu Minh tam muội, Trường Trang Nghiêm tam muội, Đại Oai Đức Tạng tam muội. Ư thử tam muội, diệc tất thông đạt.

(經)彼佛法中，有王名妙莊嚴。其王夫人，名曰淨德。有二子：一名淨藏，二名淨眼。是二子有大神力，福德，智慧，久修菩薩所行之道。所謂：檀波羅蜜、尸羅波羅密、羼提波羅蜜、毗離耶波羅蜜、禪波羅蜜、般若波羅蜜、方便波羅蜜、慈悲喜捨，乃至三十七品助道法，皆悉明了，通達。又得菩薩淨三昧、日星宿三昧、淨光三昧、淨色三昧、淨照明三昧、長莊嚴三昧、大威德藏三昧。於此三昧，亦悉通達。

(Kinh: Trong pháp của đức Phật ấy, có vua tên là Diệu Trang Nghiêm (Śubhavyūha). Phu nhân của nhà vua tên là Tịnh Đức (Vimaladatta). Có hai người con: Một tên là Tịnh Tạng (Vimalagarbha), hai tên là Tịnh Nhãn (Vimalanetra). Hai người con ấy có đại thần lực, phước đức, trí huệ, đã tu tập đạo sở hành của Bồ Tát đã lâu. Tức là: Đàn Ba La Mật (Bố Thí Ba La Mật), Thi La Ba La Mật (Trì Giới Ba La Mật), Sạn Đề Ba La Mật (Nhẫn Nhục Ba La Mật), Tỳ Ly Da Ba La Mật (Tinh Tấn Ba La Mật), Thiền Ba La Mật, Bát Nhã Ba La Mật, Phương Tiện Ba La Mật, từ bi hỷ xả, cho đến ba mươi bảy phẩm trợ đạo pháp, thảy đều hiểu rõ, thông đạt. Lại đắc Bồ Tát Tịnh tam muội (Vimalasamādhi), Nhật Tinh Tú tam muội (Nakṣatrarājāditya), Tịnh Quang tam muội (Vimalanirbhāsa), Tịnh Sắc tam muội (Vimalarūpa). Tịnh Chiếu Minh tam muội, Trường Trang Nghiêm tam muội (Alaṃkāraśubha), Đại Oai Đức Tạng tam muội (Mahā tejogarbha). Đối với các tam muội ấy, cũng đều thông đạt).

Vua là người được giáo hóa; phu nhân và hai con là người giáo hóa. Riêng nêu công đức của hai con: Đại thần lực là “áo Như Lai”. Đại phước đức là “nhà Như Lai”. Đại trí huệ là “tòa Như Lai”. Lục Độ cộng thêm Phương Tiện thành bảy. Hoặc là từ Quyền Huệ mở rộng thành Phương Tiện, Nguyện, Lực, Trí, bèn thành Thập Độ. Nay chỉ nói Phương Tiện, tức là gồm chung ba Độ kia (Nguyện, Lực, Trí). Từ bi hỷ xả là Tứ Vô Lượng Tâm. Ba mươi bảy phẩm (có kinh gọi các phẩm ấy là Chánh Đạo, vì đó là huệ hạnh. Ở đây là nói đến trợ đạo, do bảy khoa được ghép thêm vào theo chiều dọc, ngụ ý: Thập Độ là chánh đạo). Nhưng Thập Độ, Tứ Đẳng (Tứ Vô Lượng Tâm) và ba mươi bảy phẩm của Viên Giáo đều là vô tác diệu đạo xứng tánh, chẳng phải chánh, chẳng phải trợ, một mực tùy theo ý nghĩa mà gọi là chánh hay trợ đó thôi! Trong Thiền có các tam muội, mỗi phẩm trong đạo phẩm cũng đều có tam muội. Nay kinh văn nêu tên bảy môn tam muội, đều là dựa theo công dụng mà đặt tên, chứ lý chẳng khác! Lìa trọn vẹn tam cấu, thì gọi là Tịnh tam muội. Thật Trí như mặt trời, Quyền Trí như tinh tú, Quyền và Thật chẳng hai, gọi là Nhật Tinh Tú tam muội. Tánh thanh tịnh tỏa quang minh, gọi là Tịnh Quang tam muội. Hiện trọn khắp các sắc thân, gọi là Tịnh Sắc tam muội. Quang minh của tự tánh thanh tịnh chiếu rõ các pháp thì gọi là Tịnh Chiếu Minh tam muội. Thị hiện trang nghiêm chẳng diệt trong một thời gian dài, gọi là Trường Trang Nghiêm tam muội. Thập Lực oai đức chứa đựng các pháp, gọi là Đại Oai Đức Tạng tam muội.

27.3. Phương tiện giáo hóa

27.3.1. Đã tới lúc

(Kinh) Nhĩ thời, bỉ Phật dục dẫn đạo Diệu Trang Nghiêm vương, cập mẫn niệm chúng sanh cố, thuyết thị Pháp Hoa kinh.

(經)爾時，彼佛欲引導妙莊嚴王，及愍念眾生故，說是法華經。

(Kinh: Lúc bấy giờ, đức Phật ấy do muốn hướng dẫn vua Diệu Trang Nghiêm và thương xót chúng sanh nên nói kinh Pháp Hoa này).

Đức Phật ấy xuất thế, thường tuyên nói chánh pháp, thấy căn cơ của nhà vua và chúng sanh đã chín muồi, bèn nói pháp này. Nói kinh Pháp Hoa tức là lúc đắc độ của nhà vua đã tới.

27.3.2. Bàn luận

(Kinh) Thời, Tịnh Tạng, Tịnh Nhãn nhị tử, đáo kỳ mẫu sở, hợp thập chỉ trảo chưởng, bạch ngôn: “Nguyện mẫu vãng nghệ Vân Lôi Âm Tú Vương Hoa Trí Phật sở, ngã đẳng diệc đương thị tùng, thân cận, cúng dường, lễ bái. Sở dĩ giả hà? Thử Phật ư nhất thiết thiên nhân chúng trung thuyết Pháp Hoa kinh, nghi ưng thính thọ”. Mẫu cáo tử ngôn: “Nhữ phụ tín thọ ngoại đạo, thâm trước Bà La Môn pháp. Nhữ đẳng ưng vãng bạch phụ, dữ cộng câu khứ”. Tịnh Tạng, Tịnh Nhãn hợp thập chỉ trảo chưởng, bạch mẫu: “Ngã đẳng thị pháp vương tử, nhi sanh thử tà kiến gia”. Mẫu cáo tử ngôn: “Nhữ đẳng đương ưu niệm nhữ phụ, vị hiện thần biến. Nhược đắc kiến giả, tâm tất thanh tịnh, hoặc thính ngã đẳng vãng đáo Phật sở”.

(經)時，淨藏、淨眼二子，到其母所，合十指爪掌，白言：「願母往詣雲雷音宿王華智佛所，我等亦當侍從，親近，供養，禮拜。所以者何？此佛於一切天人眾中說法華經，宜應聽受」。母告子言：「汝父信受外道，深著婆羅門法。汝等應往白父，與共俱去」。淨藏、淨眼合十指爪掌，白母：「我等是法王子，而生此邪見家」。母告子言：「汝等當憂念汝父，為現神變。若得見者，心必清淨，或聽我等往到佛所」。

(Kinh: Khi ấy, hai người con là Tịnh Tạng và Tịnh Nhãn tới chỗ mẹ mình, chắp mười ngón tay, thưa rằng: “Xin mẹ tới chỗ Vân Lôi Âm Tú Vương Hoa Trí Phật, chúng con cũng sẽ theo hầu, thân cận, cúng dường, lễ bái. Vì lẽ nào vậy? Vị Phật ấy đang nói kinh Pháp Hoa trong hết thảy đại chúng trời người, hãy nên nghe nhận”. Mẹ bảo con rằng: “Cha con tin nhận ngoại đạo, chấp sâu pháp Bà La Môn. Các con hãy nên đến thưa với cha để cùng đi”. Tịnh Tạng, Tịnh Nhãn chắp mười ngón tay, thưa với mẹ: “Chúng con là pháp vương tử mà sanh vào nhà tà kiến này”. Mẹ bảo con rằng: “Các con hãy nghĩ thương cha mình, mà hiện thần thông biến hóa. Nếu cha con được thấy, tâm ắt thanh tịnh, chắc sẽ cho phép chúng ta đến chỗ Phật”).

Con thưa với mẹ “đã đến lúc”, mẹ bảo con hóa độ cha. Con oán thán “sanh vào nhà tà kiến”, mẹ quở trách, bảo hãy nghĩ thương xót cha. Đó là xét theo hóa nghi (phương cách giáo hóa). Cơ duyên đã chín muồi, cần phải nên phát khởi. Nếu xét theo Bổn, mẹ lẫn con vốn biết. Nếu xét theo thói đời, phải thưa với mẹ trước. Nếu xét theo chuyện lợi tha, thì lòng Từ càng phải đặt hàng đầu.

27.3.3. Hóa hiện

(Kinh) Ư thị, nhị tử niệm kỳ phụ cố, dũng tại hư không, cao thất Đa La thụ, hiện chủng chủng thần biến: Ư hư không trung, hành, trụ, tọa, ngọa. Thân thượng xuất thủy, thân hạ xuất hỏa. Thân hạ xuất thủy, thân thượng xuất hỏa. Hoặc hiện đại thân mãn hư không trung, nhi phục hiện tiểu. Tiểu phục hiện đại, ư không trung diệt, hốt nhiên tại địa. Nhập địa như thủy, lý thủy như địa. Hiện như thị đẳng chủng chủng thần biến, linh kỳ phụ vương tâm tịnh tín giải.

(經)於是，二子念其父故，涌在虛空，高七多羅樹，現種種神變：於虛空中，行，住，坐，臥。身上出水，身下出火。身下出水，身上出火。或現大身滿虛空中，而復現小。小復現大，於空中滅，忽然在地。入地如水，履水如地。現如是等種種神變，令其父王心淨信解。

(Kinh: Ngay khi đó, hai người con vì nghĩ đến cha, vọt lên hư

không cao bảy cây Đa La, hiện các thứ thần biến: Ở trong hư không, đi, đứng, ngồi, nằm. Phía trên thân tuôn nước, phía dưới thân tuôn lửa. Phía dưới thân tuôn nước, phía trên thân tuôn lửa. Hoặc hiện thân lớn, đầy ắp hư không, hoặc lại hiện thân nhỏ, nhỏ lại hiện lớn, biến mất trên không trung, bỗng hiện ra nơi đất. Vào đất như nước, đi trong nước như trên mặt đất. Hiện các thứ thần biến như thế đó, khiến cho phụ vương của họ tâm thanh tịnh, tin hiểu).

Phần thứ ba, “nói về phương tiện hóa hiện” đã xong.

27.4. Người được giáo hóa đạt được lợi ích

27.4.1. Do tin con bèn kính phục thầy [của con]

(Kinh) Thời, phụ kiến tử thần lực như thị, tâm đại hoan hỷ, đắc vị tằng hữu, hiệp chưởng hướng tử ngôn: “Nhữ đẳng sư vi thị thùy? Thùy chi đệ tử?” Nhị tử bạch ngôn: “Đại vương! Bỉ Vân Lôi Âm Tú Vương Hoa Trí Phật kim tại thất bảo Bồ Đề thụ hạ pháp tòa thượng tọa, ư nhất thiết thế gian thiên nhân chúng trung, quảng thuyết Pháp Hoa kinh thị ngã đẳng sư, ngã thị đệ tử”. Phụ ngữ tử ngôn: “Ngã kim diệc dục kiến nhữ đẳng sư, khả cộng câu vãng”.

(經)時，父見子神力如是，心大歡喜，得未曾有，合掌向子言：「汝等師為是誰？誰之弟子？」二子白言：「大王！彼雲雷音宿王華智佛今在七寶菩提樹下法座上坐，於一切世間天人眾中，廣說法華經是我等師，我是弟子」。父語子言：「我今亦欲見汝等師，可共俱往」。

(Kinh: Khi đó, cha thấy thần lực của con như thế, tâm hết sức hoan hỷ, đạt được điều chưa từng có, chắp thay, hướng về con, nói: “Thầy của các con là ai? Con là đệ tử của ai?” Hai con thưa rằng: “Tâu đại vương! Vân Lôi Âm Tú Vương Hoa Trí Phật đang ngồi trên pháp tòa bảy báu dưới cội cây Bồ Đề, ở trong hết thảy đại chúng trời người nơi thế gian mà rộng nói kinh Pháp Hoa là thầy của con, con là đệ tử”. Cha bảo con: “Ta nay cũng muốn thấy thầy của các con, có thể cùng đi”).

Nhà vua xưa kia tin nhận ngoại đạo, được trông thấy các sự biến hóa tà vạy [của ngoại đạo] chẳng qua là một hoặc hai chuyện, đã hẹp còn vụng. Do đó, nay thấy thần biến của con liền tin nhận, cầu kiến.

27.4.2. Thưa với mẹ xin xuất gia

(Kinh) Ư thị, nhị tử tùng không trung hạ, đáo kỳ mẫu sở, hiệp chưởng bạch mẫu: “Phụ vương kim dĩ tín giải, kham nhậm phát A Nậu Đa La Tam Miệu Tam Bồ Đề tâm. Ngã đẳng vị phụ dĩ tác Phật sự, nguyện mẫu kiến thính, ư bỉ Phật sở, xuất gia tu đạo”. Nhĩ thời, nhị tử dục trùng tuyên kỳ ý, dĩ kệ bạch mẫu: “Nguyện mẫu phóng ngã đẳng, xuất gia tác sa môn. Chư Phật thậm nan trị, ngã đẳng tùy Phật học, như Ưu Đàm Bát hoa, trị Phật phục nan thị. Thoát chư nạn diệc nan, nguyện thính ngã xuất gia”. Mẫu tức cáo ngôn: Thính nhữ xuất gia, sở dĩ giả hà? Phật nan trị cố.

(經)於是，二子從空中下，到其母所，合掌白母：「父王今已信解，堪任發阿耨多羅三藐三菩提心。我等為父已作佛事，願母見聽，於彼佛所，出家修道」。爾時，二子欲重宣其意，以偈白母：「願母放我等，出家作沙門。諸佛甚難值，我等隨佛學，如優曇鉢華，值佛復難是。脫諸難亦難，願聽我出家」。母即告言：「聽汝出家，所以者何？佛難值故」。

(Kinh: Khi đó, hai con từ không trung hạ xuống, đến chỗ mẹ, chắp tay thưa với mẹ: “Nay cha đã tin hiểu, kham phát tâm Vô Thượng Chánh Đẳng Chánh Giác. Chúng con đã vì cha làm Phật sự. Mong mẹ cho phép [chúng con] xuất gia tu đạo nơi đức Phật ấy”. Lúc bấy giờ, hai người con muốn nhắc lại ý này, bèn nói kệ rằng: “Xin buông xả chúng con, xuất gia làm sa môn. Chư Phật rất khó gặp, chúng con theo Phật học, như hoa Ưu Đàm Bát, gặp Phật khó hơn thế. Muốn thoát nạn cũng khó, xin cho con xuất gia”. Mẹ liền bảo rằng: “Cho phép các con xuất gia. Vì lẽ nào vậy? Do Phật khó gặp gỡ”).

Vua cha đã tin, [căn cơ] của tám vạn bốn ngàn người trong cung lại chín muồi. Vì thế, thưa cùng mẹ, ca tụng, vui mừng, mong cầu xuất gia, mẹ cũng chấp thuận.

27.4.3. Lại thúc giục [cha mẹ] đến gặp Phật

(Kinh) Ư thị, nhị tử bạch phụ mẫu ngôn: Thiện tai, phụ mẫu! Nguyện thời vãng nghệ Vân Lôi Âm Tú Vương Hoa Trí Phật sở thân cận, cúng dường. Sở dĩ giả hà? Phật nan đắc trị, như Ưu Đàm Bát La hoa. Hựu như nhất nhãn chi quy, trị phù mộc khổng, nhi ngã đẳng túc phước thâm hậu, sanh trị Phật pháp. Thị cố, phụ mẫu đương thính ngã đẳng linh đắc xuất gia. Sở dĩ giả hà? Chư Phật nan trị, thời diệc nan ngộ.

(經)於是，二子白父母言：「善哉，父母！願時往詣雲雷音宿王華智佛所親近，供養。所以者何？佛難得值，如優曇鉢羅華。又如一眼之龜，值浮木孔，而我等宿福深厚，生值佛法。是故，父母當聽我等令得出家。所以者何？諸佛難值，時亦難遇」。

(Kinh: Khi đó, hai con thưa với cha mẹ rằng: Lành thay, thưa cha mẹ! Xin hãy kịp thời đến chỗ Vân Lôi Âm Tú Vương Hoa Trí Phật để thân cận, cúng dường. Vì lẽ nào vậy? Phật khó thể gặp gỡ, như hoa Ưu Đàm Bát La, như con rùa một mắt gặp được bộng gỗ nổi, nhưng chúng ta do túc phước sâu dày, sanh nhằm lúc gặp gỡ Phật pháp. Vì thế, cha mẹ hãy nên cho phép con xuất gia, vì sao vậy? Chư Phật khó gặp gỡ, thời cũng khó gặp gỡ).

“Nhất nhãn quy” (Con rùa một mắt): Xét theo sự, chỉ là thí dụ về sự khó gặp gỡ. Nếu xét theo sự biểu pháp, phàm mắt cá hay rùa đều là dùng hai mắt để nhìn. Đã nói là “một mắt” thì sẽ thấy chẳng chánh đáng, ở trong biển sanh tử lại là tà kiến, há có thể gặp được bọng gỗ nổi Thật Đế của Phật pháp ư?

27.4.4. Trần thuật công đức tán thán

(Kinh) Bỉ thời, Diệu Trang Nghiêm vương hậu cung bát vạn tứ thiên nhân, giai tất kham nhậm thọ trì thị Pháp Hoa kinh. Tịnh Nhãn Bồ Tát ư Pháp Hoa tam muội cửu dĩ thông đạt. Tịnh Tạng Bồ Tát dĩ ư vô lượng bách thiên vạn ức kiếp thông đạt Ly Chư Ác Thú tam muội, dục linh nhất thiết chúng sanh ly chư ác thú cố. Kỳ vương phu nhân đắc Chư Phật Tập tam muội, năng tri chư Phật bí mật chi tạng. Nhị tử như thị dĩ phương tiện lực thiện hóa kỳ phụ, linh tâm tín giải, hảo nhạo Phật pháp.

(經)彼時，妙莊嚴王後宮八萬四千人，皆悉堪任受持是法華經。淨眼菩薩於法華三昧久已通達。淨藏菩薩已於無量百千萬億劫通達離諸惡趣三昧，欲令一切眾生離諸惡趣故。其王夫人得諸佛集三昧，能知諸佛秘密之藏。二子如是以方便力善化其父，令心信解，好樂佛法。

(Kinh: Lúc bấy giờ, tám vạn bốn ngàn người trong hậu cung của vua Diệu Trang Nghiêm thảy đều kham nhiệm, thọ trì kinh Pháp Hoa này. Tịnh Nhãn Bồ Tát đã thông đạt Pháp Hoa (Saddharmapuṇḍarīka) tam muội từ lâu. Tịnh Tạng Bồ Tát đã trong vô lượng trăm ngàn vạn ức kiếp thông đạt Ly Chư Ác Thú tam muội (Sarvasattvapāpajahana), vì muốn khiến cho hết thảy chúng sanh lìa các đường ác. Phu nhân của nhà vua đắc Chư Phật Tập (Sarvabuddhasaṃgīti) tam muội, có thể biết tạng bí mật của chư Phật. Hai con dùng sức phương tiện như thế khéo giáo hóa cha mình, khiến cho tâm cha tin hiểu, ưa thích Phật pháp).

Pháp Hoa tam muội nhiếp hết thảy các pháp quy vào Nhất Thật Tướng như trong phần trước đã nói. Ly Chư Ác Thú tam muội: Cửu giới Tam Hoặc là cái có thể tiến nhập [đường ác], hai loại sanh tử (Biến Dịch và Phần Đoạn) là cái được tiến nhập. Viên đạo chánh định có thể lìa [các đường ác], tức là hai mươi lăm môn vương tam muội phá trọn vẹn hai mươi lăm Hữu. Phật Tập tam muội là tạng Tam Đức bí mật. Phật nhóm họp trong ấy, chỉ có nơi đó là hành xứ của Phật.

27.4.5. Cùng đến chỗ Phật nghe pháp, cúng dường, thấy tướng lành hoan hỷ

(Kinh) Ư thị, Diệu Trang Nghiêm vương dữ quần thần quyến thuộc câu. Tịnh Đức phu nhân dữ hậu cung thể nữ quyến thuộc câu. Kỳ vương nhị tử dữ tứ vạn nhị thiên nhân câu, nhất thời cộng nghệ Phật sở. Đáo dĩ, đầu diện lễ túc, nhiễu Phật tam táp, khước trụ nhất diện. Nhĩ thời, bỉ Phật vị vương thuyết pháp, thị giáo lợi hỷ. Vương đại hoan duyệt. Nhĩ thời, Diệu Trang Nghiêm vương cập kỳ phu nhân, giải cảnh chân châu anh lạc giá trị bách thiên, dĩ tán Phật thượng. Ư hư không trung, hóa thành tứ trụ bảo đài. Đài trung hữu đại bảo sàng, phu bách thiên vạn thiên y. Kỳ thượng, hữu Phật kết gia phu tọa, phóng đại quang minh. Nhĩ thời, Diệu Trang Nghiêm vương tác thị niệm: “Phật thân hy hữu, đoan nghiêm thù đặc, thành tựu đệ nhất vi diệu chi sắc”.

(經)於是，妙莊嚴王與群臣眷屬俱。淨德夫人與後宮采女眷屬俱。其王二子與四萬二千人俱，一時共詣佛所。到已，頭面禮足，繞佛三帀，郤住一面。爾時，彼佛為王說法，示教利喜。王大歡悅。爾時，妙莊嚴王及其夫人，解頸真珠瓔珞價直百千，以散佛上。於虛空中，化成四柱寶臺。臺中有大寶牀，敷百千萬天衣。其上，有佛結加趺坐，放大光明。爾時，妙莊嚴王作是念：「佛身希有，端嚴殊特，成就第一微妙之色」。

(Kinh: Khi đó, vua Diệu Trang Nghiêm cùng với quần thần, quyến thuộc, phu nhân Tịnh Đức cùng với các thể nữ và quyến thuộc trong hậu cung, hai người con của nhà vua cùng với bốn vạn hai ngàn người, đồng thời cùng đến chỗ đức Phật. Đã đến nơi, đầu mặt lễ dưới chân, nhiễu quanh đức Phật ba vòng, rồi lui ra đứng một bên. Lúc bấy giờ, đức Phật ấy vì nhà vua thuyết pháp, chỉ dạy khiến cho được lợi ích, vui mừng. Vua hết sức vui sướng. Lúc bấy giờ, vua Diệu Trang Nghiêm và phu nhân tháo chuỗi chân châu anh lạc đeo ở cổ, giá trị trăm ngàn, để rải lên trên đức Phật. Ở trong hư không, hóa thành đài báu có bốn trụ. Trong đài có giường báu lớn, phủ trăm ngàn vạn áo trời báu. Trên đó, có Phật ngồi xếp bằng, tỏa quang minh to lớn. Lúc bấy giờ, vua Diệu Trang Nghiêm nghĩ thế này: “Thân Phật hy hữu, đoan nghiêm đặc biệt thù thắng, thành tựu hình sắc vi diệu bậc nhất”).

Thành tựu hình sắc vi diệu bậc nhất giống như long nữ đã tán thán “Pháp Thân thanh tịnh vi diệu, trọn đủ ba mươi hai tướng”. Đã ngộ Thật Tướng của sắc thân, cho nên Phật liền thọ ký.

27.4.6. Phật thọ ký cho nhà vua

(Kinh) Thời, Vân Lôi Âm Tú Vương Hoa Trí Phật cáo tứ chúng ngôn: Nhữ đẳng kiến thị Diệu Trang Nghiêm vương, ư ngã tiền hiệp chưởng lập phủ? Thử vương ư ngã pháp trung tác tỳ kheo, tinh cần tu tập trợ Phật đạo pháp, đương đắc tác Phật, hiệu Sa La Thụ Vương. Quốc danh Đại Quang, kiếp danh Đại Cao Vương. Kỳ Sa La Thụ Vương Phật hữu vô lượng Bồ Tát chúng, cập vô lượng Thanh Văn. Kỳ quốc bình chánh, công đức như thị.

(經)時，雲雷音宿王華智佛告四眾言：「汝等見是妙莊嚴王，於我前合掌立不？此王於我法中作比丘，精勤修習助佛道法，當得作佛，號娑羅樹王。國名大光，劫名大高王。其娑羅樹王佛有無量菩薩眾，及無量聲聞。其國平正，功德如是」。

(Kinh: Khi đó, Vân Lôi Âm Tú Vương Hoa Trí Phật bảo tứ chúng rằng: Các ông có thấy vua Diệu Trang Nghiêm đang đứng chắp tay trước mặt ta hay không? Vị vua này làm tỳ kheo trong pháp của ta, siêng năng chuyên ròng tu tập trợ Phật đạo pháp, sẽ được thành Phật, hiệu là Sa La Thụ Vương (Śālendrarāja), cõi nước tên là Đại Quang (Vistīrṇavatī), kiếp tên là Đại Cao Vương (Abhyudgatarāja). Vị Sa La Thụ Vương Phật này có vô lượng Bồ Tát chúng, và vô lượng Thanh Văn. Cõi ấy bằng phẳng, công đức như thế).

27.4.7. Xuất gia tu hành

(Kinh) Kỳ vương tức thời dĩ quốc phó đệ, dữ phu nhân, nhị tử, tịnh chư quyến thuộc, ư Phật pháp trung, xuất gia tu đạo. Vương xuất gia dĩ, ư bát vạn tứ thiên tuế, thường cần tinh tấn, tu hành Diệu Pháp Hoa kinh. Quá thị dĩ hậu, đắc Nhất Thiết Tịnh Công Đức Trang Nghiêm tam muội.

(經)其王即時以國付弟，與夫人，二子，幷諸眷屬，於佛法中，出家修道。王出家已，於八萬四千歲，常勤精進，修行妙法華經。過是已後，得一切淨功德莊嚴三 昧。

(Kinh: Vị vua ấy ngay lập tức đem nước giao cho em trai, cùng với phu nhân, hai con, và các quyến thuộc xuất gia tu đạo trong Phật pháp. Vua đã xuất gia, trong tám vạn bốn ngàn năm, thường siêng năng tinh tấn, tu hành kinh Diệu Pháp Liên Hoa. Sau thời gian đó, đạt được Nhất Thiết Tịnh Công Đức Trang Nghiêm (Sarvaguṇālaṃkāravyūha) tam muội).

27.4.8. Ca ngợi hai con

(Kinh) Tức thăng hư không, cao thất Đa La thụ, nhi bạch Phật ngôn: Thế Tôn! Thử ngã nhị tử, dĩ tác Phật sự, dĩ thần thông biến hóa, chuyển ngã tà tâm, linh đắc an trụ ư Phật pháp trung, đắc kiến Thế Tôn. Thử nhị tử giả, thị ngã thiện tri thức, vị dục phát khởi túc thế thiện căn, nhiêu ích ngã cố, lai sanh ngã gia.

(經)即升虛空，高七多羅樹，而白佛言：「世尊！此我二子，已作佛事，以神通變化，轉我邪心，令得安住於佛法中，得見世尊。此二子者，是我善知識，為欲發起宿世善根，饒益我故，來生我家」。

(Kinh: Liền bay lên hư không cao bảy cây Đa La, bạch cùng đức Phật rằng: Bạch Thế Tôn! Hai đứa con này của con đã làm Phật sự, dùng thần thông biến hóa chuyển tà tâm của con, khiến cho con được an trụ trong Phật pháp, được thấy đức Thế Tôn. Hai đứa con này là thiện tri thức của con, vì muốn phát khởi thiện căn đời trước, lợi lạc con mà sanh vào nhà con).

27.4.9. Đức Phật trần thuật hạnh cao vời [của hai vương tử]

(Kinh) Nhĩ thời, Vân Lôi Âm Tú Vương Hoa Trí Phật cáo Diệu Trang Nghiêm vương ngôn: Như thị! Như thị! Như nhữ sở ngôn. Nhược thiện nam tử, thiện nữ nhân chủng thiện căn cố, thế thế đắc thiện tri thức. Kỳ thiện tri thức năng tác Phật sự, thị giáo lợi hỷ, linh nhập A Nậu Đa La Tam Miệu Tam Bồ Đề. Đại vương đương tri: Thiện tri thức giả, thị đại nhân duyên. Sở dĩ hóa đạo, linh đắc kiến Phật, phát A Nậu Đa La Tam Miệu Tam Bồ Đề tâm. Đại vương! Nhữ kiến thử nhị tử phủ? Thử nhị tử dĩ tằng cúng dường lục thập ngũ bách thiên vạn ức na do tha Hằng hà sa chư Phật, thân cận, cung kính. Ư chư Phật sở thọ trì Pháp Hoa kinh, mẫn niệm tà kiến chúng sanh, linh trụ chánh kiến.

(經)爾時，雲雷音宿王華智佛告妙莊嚴王言：「如是！如是！如汝所言。若善男子，善女人種善根故，世世得善知識。其善知識能作佛事，示教利喜，令入阿耨多羅三藐三菩提。大王當知：善知識者，是大因緣。所以化導，令得見佛，發阿耨多羅三藐三菩提心。大王！汝見此二子不？此二子已曾供養六十五百千萬億那由他恆河沙諸佛，親近，恭敬。於諸佛所受持法華經，愍念邪見眾生，令住正見」。

(Kinh: Lúc bấy giờ, Vân Lôi Âm Tú Vương Hoa Trí Phật bảo vua Diệu Trang Nghiêm rằng: Đúng như vậy! Đúng như vậy! Đúng như lời ông đã nói. Nếu thiện nam tử, thiện nữ nhân do đã gieo căn lành, đời đời sẽ có thiện tri thức. Vị thiện tri thức ấy có thể làm Phật sự, chỉ dạy khiến cho lợi lạc, hoan hỷ, khiến cho người ấy nhập Vô Thượng Chánh Đẳng Chánh Giác. Đại vương hãy nên biết: Thiện tri thức là nhân duyên to lớn, bởi có thể giáo hóa, hướng dẫn, khiến cho được thấy Phật, phát tâm Vô Thượng Chánh Đẳng Chánh Giác. Đại vương! Ông có thấy hai người con này hay chăng? Hai người con này đã từng cúng dường sáu mươi lăm trăm ngàn vạn ức na do tha Hằng hà sa chư Phật, thân cận, cung kính. Ở chỗ chư Phật thọ trì kinh Pháp Hoa, nghĩ thương xót chúng sanh tà kiến, khiến cho họ trụ trong chánh kiến).

Thiện tri thức có ba loại: Một là ngoại hộ, hai là đồng hạnh, ba là giáo thọ (dạy bảo). Lại có ba loại: Một là chư Phật, Bồ Tát; hai là đạo phẩm Lục Độ; ba là thực tế Thật Tướng. Sáu loại tri thức đều có thể làm Phật sự. Hai loại giáo thọ và Phật, Bồ Tát có thể chỉ dạy tạo lợi ích, hoan hỷ. Ba loại giáo thọ, đồng hạnh và các Bồ Tát có thể giáo hóa, hướng dẫn khiến cho được thấy Phật. Thật Tướng thực tế có thể khiến cho nhập Bồ Đề. Sáu loại [thiện tri thức ấy] đều có sức toàn vẹn, trọn chẳng thể khuyết. Vì thế nói là “đại nhân duyên”.

27.4.10. [Vua] tán thán Phật, tự thề

(Kinh) Diệu Trang Nghiêm vương tức tùng hư không trung hạ, nhi bạch Phật ngôn: “Thế Tôn! Như Lai thậm hy hữu, dĩ công đức, trí huệ cố, đảnh thượng nhục kế, quang minh hiển chiếu. Kỳ nhãn trường quảng, nhi cám thanh sắc. Mi gian hào tướng, bạch như kha nguyệt. Xỉ bạch tề mật, thường hữu quang minh. Thần sắc xích hảo như tần bà quả”. Nhĩ thời, Diệu Trang Nghiêm vương tán thán Phật như thị đẳng vô lượng bách thiên vạn ức công đức dĩ, ư Như Lai tiền, nhất tâm hiệp chưởng, phục bạch Phật ngôn: “Thế Tôn! Vị tằng hữu dã, Như Lai chi pháp cụ túc thành tựu bất khả tư nghị vi diệu công đức, giáo giới sở hành, an ổn khoái thiện. Ngã tùng kim nhật, bất phục tự tùy tâm hạnh, bất sanh tà kiến, kiêu, mạn, sân khuể, chư ác chi tâm”. Thuyết thị ngữ dĩ, lễ Phật nhi xuất.

(經)妙莊嚴王即從虛空中下，而白佛言：「世尊！如來甚希有，以功德，智慧故，頂上肉髻，光明顯照。其眼長廣，而紺青色。眉間毫相，白如珂月。齒白齊密，常有光明。脣色赤好如頻婆果」。爾時，妙莊嚴王讚歎佛如是等無量百千萬億功德已，於如來前，一心合掌，復白佛言：「世尊！未曾有也，如來之法具足成就不可思議微妙功德，教戒所行，安隱快善。我從今日，不復自隨心行，不生邪見，憍，慢，瞋恚，諸惡之心」。說是語已，禮佛而出。

(Kinh: Vua Diệu Trang Nghiêm liền từ hư không hạ xuống, bạch cùng đức Phật rằng: “Bạch Thế Tôn! Như Lai rất hy hữu, do công đức trí huệ mà nhục kế trên đỉnh đầu, quang minh chiếu rạng ngời. Mắt Ngài dài rộng, có sắc xanh biếc. Tướng bạch hào giữa hai mày trắng như kha nguyệt. Răng trắng, kín, ngay ngắn, thường có quang minh. Màu môi đỏ đẹp, như trái Tần Bà”. Lúc bấy giờ, vua Diệu Trang Nghiêm tán thán vô lượng trăm ngàn vạn ức công đức của Phật như thế xong, liền đối trước Như Lai, nhất tâm chắp tay. Lại bạch cùng đức Phật rằng: “Bạch Thế Tôn! Chưa từng có vậy. Pháp của Như Lai thành tựu trọn đủ công đức vi diệu chẳng thể nghĩ bàn, dạy răn, tu hành an ổn, vui sướng, tốt lành. Từ hôm nay trở đi, con chẳng còn thuận theo tâm hạnh của chính mình, chẳng sanh tà kiến, kiêu, mạn, sân khuể, các tâm xấu ác”. Nói lời ấy xong, lễ Phật lui ra).

Liễu đạt sâu xa Thật Tướng. Vì thế, ngoài thì khâm ngưỡng Phật đức, trong là sửa đổi tâm mình, như liễu ngộ “băng và nước có cùng một tánh ướt”. Dùng nước nóng để tiêu băng, vĩnh viễn chẳng còn đông cứng nữa.

Phần thứ tư, “nói về sự lợi ích do được giáo hóa” đã xong!

27.5. Kết lại để dung hội cổ kim

(Kinh) Phật cáo đại chúng: Ư ý vân hà? Diệu Trang Nghiêm vương khởi dị nhân hồ? Kim Hoa Đức Bồ Tát thị. Kỳ Tịnh Đức phu nhân, kim Phật Tiền Quang Chiếu Trang Nghiêm Tướng Bồ Tát thị, ai mẫn Diệu Trang Nghiêm vương cập chư quyến thuộc cố, ư bỉ trung sanh. Kỳ nhị tử giả, kim Dược Vương Bồ Tát, Dược Thượng Bồ Tát thị. Thị Dược Vương, Dược Thượng Bồ Tát thành tựu như thử chư đại công đức, dĩ ư vô lượng bách thiên vạn ức chư Phật sở, thực chúng đức bổn, thành tựu bất khả tư nghị chư thiện công đức. Nhược hữu nhân thức thị nhị Bồ Tát danh tự giả, nhất thiết thế gian chư thiên nhân dân diệc ưng lễ bái.

(經)佛告大眾：「於意云何？妙莊嚴王豈異人乎？今華德菩薩是。其淨德夫人，今佛前光照莊嚴相菩薩是，哀愍妙莊嚴王及諸眷屬故，於彼中生。其二子者，今藥王菩薩、藥上菩薩是。是藥王、藥上菩薩成就如此諸大功德，已於無量百千萬億諸佛所，植眾德本，成就不可思議諸善功德。若有人識是二菩薩名字者，一切世間諸天人民亦應禮拜」。

(Kinh: Đức Phật bảo đại chúng: Ý các ông nghĩ sao? Vua Diệu Trang Nghiêm há có phải ai khác? Nay chính là Hoa Đức (Padmaśrī) Bồ Tát. Phu nhân Tịnh Đức nay là Phật Tiền Quang Chiếu Trang Nghiêm Tướng Bồ Tát (Vairocanaraśmipratimaṇḍitādhvajarāja), do thương xót vua Diệu Trang Nghiêm và các quyến thuộc mà sanh trong cõi ấy. Hai người con nay là Dược Vương (Bhaiṣajyarāja) Bồ Tát và Dược Thượng (Bhaiṣajyasamudgata) Bồ Tát. Dược Vương Bồ Tát và Dược Thượng Bồ Tát này thành tựu các công đức to lớn như thế, đã ở chỗ vô lượng trăm ngàn vạn ức chư Phật, gieo các cội đức, thành tựu các thiện công đức chẳng thể nghĩ bàn. Nếu có người nào nhận biết danh tự của hai vị Bồ Tát ấy, hết thảy chư thiên và nhân dân trong thế gian cũng phải nên lễ bái).

27.6. Nghe phẩm này ngộ đạo

(Kinh) Phật thuyết thị Diệu Trang Nghiêm Vương Bổn Sự phẩm thời, bát vạn tứ thiên nhân viễn trần ly cấu, ư chư pháp trung, đắc pháp nhãn tịnh.

(經)佛說是妙莊嚴王本事品時，八萬四千人遠塵離垢，於諸法中，得法眼淨。

(Kinh: Khi đức Phật nói phẩm Diệu Trang Nghiêm Vương Bổn Sự, tám vạn bốn ngàn người xa lìa trần cấu, ở trong các pháp, đắc pháp nhãn tịnh).

Ở trong các pháp, đắc pháp nhãn tịnh, tức là soi tỏ trọn khắp ba ngàn tướng tánh của các pháp giả thật, thông đạt chẳng vướng mắc, chẳng đắm nhiễm. Hoặc là phần chứng, hoặc là tương tự hậu tâm.

Phần thứ hai, “xét theo sự hóa độ người khác để khuyên lưu thông” đã xong.