Đại Tập 56 · Bộ Kinh Tập III · Số 468–489

Số 478 - Kinh Đại Thừa Đảnh Vương

SỐ 478

KINH ĐẠI THỪA ĐẢNH VƯƠNG

Hán dịch: Đời Lương, Vương tử Nguyệt-bà-thủ-na,

người nước Ưu-thiền-ni.

Tôi nghe như vầy:

Một thời, Đức Phật ngụ tại vườn cây Am-la, thuộc nước Tỳ-xá-ly, cùng với tám trăm vị Tỳ-kheo, mười ngàn Đại Bồ-tát, tám bộ chúng gồm chư Thiên, Rồng, Quỷ, Thần… hội đủ. Khi ấy, đến giờ thọ trai, Đức Phật đắp y, ôm bình bát đi vào thành lớn Tỳ-xá-ly để khất thực. Đức Phật lần lượt đi đến khu vực thuộc nhà Trưởng giả Tịnh Xưng. Ở đây, có một đồng tử tên là Thiện Tư Duy được nhũ mẫu chăm sĩ c đang ở trên lầu cao, tay cầm hoa sen, vô cùng vui vẻ. Nhờ căn lành từ đời trước nên Đồng tử Thiện Tư Duy hướng về nhũ mẫu, nói kệ:

Tiếng âm nhạc như vậy

Thế gian chưa từng có

Mẹ ơi! Hãy giúp con

Con muốn nhanh xuống lầu.

Ắt là Bậc Tinh Tấn

Thế Tôn ánh sáng lớn

Con muốn cất chân phải

Bên thảm cỏ tươi mềm.

Mềm mại, rất thích thú

Muôn chim đều lượn quanh

Tiếng này chưa từng nghe

Đời này chưa từng thấy.

Chính Bậc Đại Tinh Tấn

Thương xót cácchúng sinh

Dùng chân phải giẫm lên

Bên thảm cỏ tươi mềm.

Như mẹ đeo chuỗi báu

Để trang sức nơi thân

Phát ra âm thanh hay

Khiến mọi người ưa thích.

Chính Bậc Thiên Trung Tôn

Công đức sángtrang nghiêm

Đặt ngay chân phải xuống

Bên thảm cỏ tươi mềm.

Như người đánhtrống đồng

Phát ra âm thanh lớn

Tất cả ở mọi nơi

Đều được nghe tiếng ấy.

Chính Bậc NhânTrung Nhật

Đại Mâu-ni sáng tỏ

Vào trong thành lớn này

Lợi ích cho chúng sinh.

Như khi cây nở hoa

Các hoa đều rực rỡ

Tùy ý phát âm diệu

Khiến chúng sinh ưa thích.

Chính Bậc Đại Long Vương

Thiện Trụ Thiên Trung Tôn

Con muốn chân phải giẫm

Bên thảm cỏ tươi mềm.

Trong sạch như hư không

Hoàn toàn không cấu uế

Lửa sáng màu vàng ròng

Che cả ánh mặt trời.

Chính là Bậc Lạc Kiến

Đầy đủ hào quang quý

Liền đặt chânphải xuống

Bên thảm cỏ tươi mềm.

Như các chúng trời ấy

An trụ giữa hư không

Vui mừng mà khen ngợi

Xoay vòng trong không trung.

Chính là Bậc Lợi Đời

Tối thắng giữa chư Thiên

Liền đặt chânphải xuống

Bên thảm cỏ tươi mềm.

Chúng sinh trong thành này

Đều sinh tâm Từ bi

Mọi người thương yêu nhau

Như tình thân mẫu tử.

Chính Bậc Công Đức Tụ

Hoa công đức trang nghiêm

Liền đặt chânphải xuống

Bên thảm cỏ tươi mềm.

Như người nam, người nữ

Cầm nhiều loại hoa đẹp

Đầy tay mà đứng hầu

Hoan hỷ cùng chiêm ngưỡng.

Chính Bậc NhânTrung Long

Hoa công đức trangnghiêm

Dùng chân phảigiẫm xuống

Bên thảm cỏ tươi mềm.

Hoa trời vào hoa người

Đầy cả nơi hư không

Hương thơm bay ngào ngạt

Khiến mọi người yêu thích.

Chính Bậc Đại Tinh Tấn

Muốn đến Tỳ-xá-ly

Đấng Vô Thượng vào thành

Lợi ích cho chúng sinh.

Bấy giờ, nhũ mẫu nghe đồng tử nói xong thì vô cùng kinh ngạc, liền dẫn đồng tử đi xuống lầu và suy nghĩ: “Những lời vừa rồi là nói về

ai? Là Trời hay Rồng, Dạ-xoa, La-sát, Quỷ thần, Khẩn-na-la, Ma-hầu-la-già hay là người chăng? Nhũ mẫu bèn trở về chỗ cũ, đứng yên, không cử động.

Khi ấy, Đức Thế Tôn đã đến bên ngoài cửa nhà Đồng tử Thiện Tư Duy. Đồng tử trông thấy Đức Phật đang ở bên dưới lầu liền vui vẻ chiêm ngưỡng Ngài. Nhờ thần lực của Phật nên Đồng tử Thiện Tư Duy ở giữa hư không, hướng về Đức Thế Tôn, nói kệ:

Thế Tôn - Bậc ĐạiTrí

An trú, không aibằng

Thương xót cácchúng sinh

Xin nhận đóa sen này.

Đức Thế Tôn dùng kệ đáp lại:

Ta ở trong cõi thật

Chẳng phải cảnh thế gian

Cõi ấy không có cõi

Đấy là tướng cõi thật.

Đồng tử Thiện Tư Duy dùng kệ hỏi Phật:

Thế nào trụ trong cõi

Đạo sư nơi cõi thật

Cõi ấy không có cõi

Chẳng có làm sao trụ?

Đức Thế Tôn dùng kệ đáp:

Nếu cõi là cõi thật

Cõi tức là Như Lai

Trụ ở trong cõi thật

Đạo sư trụ như thế.

Nếu cõi là cõi thật

Cõi tức là Như Lai

Như trụ nơi cõi thật

Đồng tử! Ta cũng vậy.

Đồng tử Thiện Tư Duy dùng kệ bạch Phật:

Chẳng phải cõi là cõi

Cõi ấy có tướng gì?

Vì dùng phương tiện gì

Mà gọi là cõi thật?

Đức Thế Tôn dùng kệ đáp:

Không chấp cõi, phi cõi

Nên gọi là cõi thật

Hư không là tướng cõi

Không ấy, chẳng tướng không.

Đồng tử Thiện Tư Duy nói kệ:

Xứ diệu là xứ thật

Không nơi nào hơn nữa

Mong tất cả chúng sinh

An trụ như Đạo Sư.

Bấy giờ, Đồng tử Thiện Tư Duy bạch Phật:

–Bạch Thế Tôn! Cúi xin Thế Tôn hãy thương con mà nhận đóa sen này.

Đức Thế Tôn liền nhận hoa sen của đồng tử dâng cúng. Sau khi Như Lai nhận rồi, đồng tử bạch Phật:

–Bạch Thế Tôn! Nhờ căn lành này mà nguyện cho con sẽ chứng được đạo quả Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác, vì chúng sinh mà phân biệt, giảng nói không có pháp phàm phu, không có pháp Thanh văn.

Khi ấy, Tuệ mạng Xá-lợi-phất cũng có mặt trong đại chúng bèn hỏi Đồng tử Thiện Tư Duy:

–Đồng tử học pháp gì để giảng nói cho chúng sinh?

Đồng tử Thiện Tư Duy dùng kệ đáp:

Chư Phật và Thanh văn

Tất cả đều “vô đắc”

Tôi hiểu pháp như thế

Nên nói cho chúng sinh.

Cõi pháp này là không

Cũng không cóngôn thuyết

Bậc trí phải nên biết

Tánh của pháp là thế.

Đức Phật đời quá khứ

Tôn quý trong trời, người

Pháp này là vô đắc

Đạo Sư nhập Niết-bàn.

Cõi ấy không pháp giới

Cũng không cõichúng sinh

Đấy là cõi vô thường

Chẳng cảnh giới thế gian.

Pháp giới chỉ là danh

Gọi tên để phân biệt

Phân biệt, không phân biệt

Biết rõ đều là không.

Lúc này, Tôn giả Phú-lâu-na Di-đa-la-ni Tử dùng kệ hỏi Đồng tử Thiện Tư Duy:

Làm sao đối pháp này

Mà đồng tử tu tập

Sâu xa khó biết được

Người trí vẫn còn nhầm?

Đồng tử sinh chưa lâu

Mà trí tuệ thông suốt

Bàn luận với Thanh văn

Trí tuệ không chướng ngại.

Nơi nơi đều trong sáng

Như luyện thành vàng ròng

Như vua giữa mọi người

Như trăng nơi hư không.

Đồng tử Thiện Tư Duy dùng kệ đáp Tuệ mạng Phú-lâu-na:

Ông nay rõ mình hỏi

Xứ ấy không có sinh

Các pháp chưa từng sinh

Ai là người thọ sinh?

Không một pháp sinh ra

Tự tánh không nắm bắt

Đây là tánh các pháp

Cầu đạt không thể được.

Pháp cùng với pháp tánh

Hai đều không thủ đắc

Cả hai chưa từng có

Mà Phật thuyết pháp diệu.

Đây là lần thứ nhất

Thuyết nơi vườn Lộc uyển

Xoay vần giữa hư không

Để giác ngộ Thanh văn.

Tiếng pháp vang khắp chốn

Cứu độ cả muôn loài

Nhờ đạt tríphương tiện

Mà diễn thuyết như thật.

Sinh, lão cùng với tử

Là cảnh giới phàm phu

Này ông Phú-lâu-na

Điên đảo chưa trừ hết.

Sinh, lão cùng với tử

Lời nói thế gian này

Trong pháp dứt ngôn thuyết

Đó là lời mật ngữ.

Bấy giờ, Tôn giả Phú-lâu-na Di-đa-la-ni Tử bạch Phật:

–Bạch Thế Tôn! Thật là hy hữu! Đồng tử Thiện Tư Duy ở trong pháp thâm diệu ấy đã có được trí tuệ thông tỏ.

Phật bảo Phú-lâu-na:

–Đúng vậy, đúng vậy! Như lời ông nói.

Phật nói với Đồng tử Thiện Tư Duy:

–Vì ý nghĩa gì mà con cầu đạo quả Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác?

Đồng tử Thiện Tư Duy nói kệ:

Vô thượng nơi trời, người

Biết rồi mà vẫn hỏi

Như Đức Phật đã dạy

Ai sẽ có mong cầu?

Con nay không mong cầu

Chỉ cầu pháp vô ngại

Pháp sâu xa vô thượng

Thanh tịnh lìa các lậu.

Chúng sinh không nắm bắt

Phi chúng sinh cũng thế

Ở đây không chìm mất

Nên trụ nơi thế gian.

Người biết được như vậy

Pháp sâu xa vô thượng

Đồng nhất và dị biệt

Như trên nêu cõi thật.

Giác ngộ cho chúng sinh

Chúng sinh không thủ đắc

Do chẳng có chúng sinh

Nên không người giác ngộ.

Trí tuệ và chúng sinh

Tự tánh không nắm bắt

Người biết được như vậy

Thì gọi là bậc Trí.

Thế Tôn, con cũng vậy

Tự nhiên được giác ngộ

Vì tất cả chúng sinh

Mà thuyết pháp vô thượng.

Khi ấy, Tôn giả A-nan bạch Phật:

–Bạch Thế Tôn! Thật hết sức hy hữu! Đồng tử Thiện Tư Duy nhờ biện tài sâu xa này mà ở trong pháp vô chứng, vô đắc đã có thể giải thích giảng nói. Tất cả hàng Trời, Người, A-tu-la nơi thế gian ở trong pháp này đều sinh kinh sợ. Bạch Thế Tôn! Ai là người đối với pháp này mà chẳng tu học? Đây là pháp thâm diệu nên cần phải tu học trước tiên.

Tôn giả Tuệ mạng A-nan nói kệ:

Đồng tử Thiện Tư Duy

Ở trong đại chúng này

Như núi báu Tu-di

Người thấy đều ưa thích.

Ví như núi Tu-di

Sừng sững giữa biển lớn

Khéo thuyết pháp như vậy

Chỗ ưa thích của đời.

Chẳng phải danh,không danh

Lời đồng tử đã nêu

Giảng nói pháp cõi thật

Không phải cõi thế gian.

Khi nêu bày như thế

Không sinh tâm kinh sợ

Đồng tử vì ta nói

Làm sao biết như thế?

Đồng tử Thiện Tư Duy liền nói kệ:

Con không tiếc thân mạng

Để cầu pháp giải thoát

Cầu Bồ-đề như vậy

Bậc Đa văn nên biết.

Do dục tạo loạn động

Thế gian chịu các khổ

Con đã không tham vướng

Gặp Đạo Sư của đời.

Cảnh giới chư Phật ấy

Cứu giúp người thế gian

Nay ở trước Đức Phật

Thân không có lầm lỗi.

Hư không và thân con

Hai đều không nắm bắt

Nếu không pháp nắm bắt

Đối với pháp sợ gì?

Hư không và Đức Phật

Cả hai không thủ đắc

Người nhẫn được như vậy

Đối pháp không lo sợ.

Hư không cùng đại địa

Tự tánh không nắm bắt

Tự tánh của Thiện Tư

Với pháp không lo sợ.

Thiện Tư, hư không, địa

Xưa không, nay cũng không

Không tự tánh,không sinh

Người sợ: Không tự tánh.

Hư không chẳng cao, thấp

Rốt ráo không nắm bắt

Người biết pháp như vậy

Với pháp không còn sợ.

Bấy giờ, Thế Tôn hỏi Đồng tử Thiện Tư Duy:

–Con không sợ gì chăng?

–Bạch Thế Tôn! Con không còn sợ gì cả.

–Con không kinh sợ thật sao?

–Bạch Thế Tôn! Con không hề kinh sợ.

Phật bảo đồng tử:

–Lành thay! Lành thay! Con có thể ở trong pháp thâm diệu này mà không hề sợ hãi.

Đức Phật nói kệ:

Đối “Thể” sinh lo sợ

“Thể” này không thủ đắc

Thường nhẫn được như vậy

Người ấy cầu Bồ-đề.

Nói về tưởngchúng sinh

Chúng sinh không thủ đắc

Nếu biết được như vậy

An trụ ở thừa này.

Nếu không chứng Bồ-đề

Không chứng phi Bồ-đề

Càng không có chỗ chứng

Người ấy không lo sợ.

Nếu người rõ như vậy

Chẳng vướng trong có, không

Con nên biết như thế

Đạo này là Bồ-đề.

Này Thiện Tư Duy! Bồ-tát muốn mau chứng được đạo quả Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác, muốn nhận biết rõ các tưởng về thường, tưởng về lạc, tưởng về tịnh, tưởng về chúng sinh, tưởng về người thì phải tu tập đạo này mới có thể hướng đến quả vị Chánh đẳng Chánh giác. Khi Như Lai hành đạo Bồ-tát cũng thường tu học hạnh như vậy. Sau khi Như Lai chứng đạo Vô thượng này rồi thì không thủ đắc một pháp nào gọi là chứng Bồ-đề.

Lúc ấy, Đức Thế Tôn nói kệ:

Ta nói về tưởng thường

Thể thường không thủ đắc

Thường, vô thường đều không

Cầu chúng chẳng thể được.

Tưởng lạc vềchúng sinh

Không biết nơi tưởng lạc

Đấy là tưởng điên đảo

Phân biệt sinh nơi người.

Nên chúng sinh có tưởng

Thọ mạng cùng với người

Nếu có kẻ biết pháp

Kia, đây không thủ đắc.

Phi đạo chứng Bồ-đề

Phi đạo cũng chẳng đạt

Đây là tánh các pháp

Cầu pháp không chấp giữ.

Tánh cùng với sự thật

Bậc trí không phân biệt

Con nên biết như vậy

Đạo này là Bồ-đề.

Không hành thừa diệu này

Phật thừa là vô thượng

Ở đây sinh phân biệt

Là người không biết pháp.

Không hành thừa diệu này

Phật thừa là vô thượng

Người không tu hạnh ấy

Định sâu xa khó chứng.

Các pháp không sự thật

Sự thật không thủ đắc

Nếu không có sự thật

Làm sao chứng được lạc.

Hoặc vui, hoặc là khổ

Như dấu trong hư không

Bậc trí biết như thế

Tâm họ được giải thoát.

Ta giảng thuyết có ngã

Pháp ấy không sự thật

Do vì không có ngã

Nên không có người biết.

Không có người biết được

Cảnh giới trí tuệ này

Đây do thuyếttưởng mạng

Rốt ráo không thủ đắc.

Hoặc ngã hoặc là mạng

Tự tánh không sự thật

Bậc Đại trí biết rõ

Trí kém bị mê lầm.

Tánh cùng với sự thật

Cảnh giới của phàm phu

Không biết trong thừa này

Phật thừa không nghĩ bàn.

Tu-đa-la sâu xa

Không nghe, không thọ trì

Ở trong pháp môn ấy

Không pháp để giảng thuyết.

Ta không chứng pháp nào

Cũng không pháp dể thuyết

Khi ta ngồi đạo tràng

Không chứng đắc trí tuệ.

Không trí cũng như vậy

Bồ-đề không thủ đắc

Bồ-đề và đạo tràng

Khi nói không chấp giữ.

Phàm phu khởi phân biệt

Tán thán Phậtt huyết pháp

Đây là lời bí mật

Phật thuyết giảng sâu xa.

Nếu không nghe pháp này

Bậc tối thắng đã nói

Chỗ thâm diệu và Phật

Cho là cảnh giới ma.

Người ấy không biết nghĩa

Chấp giữ nơi các pháp

Tất cả chúng Bồ-tát

Đã hiểu rõ pháp này.

Chư Phật và Bồ-đề

Cả hai không thủ đắc

Nói vọng ngữ như vậy

Cho rằng Phật thuyết pháp.

Như đây làm sao có

Chỗ nương tựa, mong cầu?

Nếu người có trí tuệ

Phân biệt pháp thâm diệu.

Nhờ tin mà tán thán

Chư Phật khó nghĩ bàn

Do đó, Thiện Tư Duy

Nên tu học chánh pháp.

Nghĩa pháp ấy sâu xa

Trí rộng lớn biết được

Như vậy mọi ngôn thuyết

Cũng không thể nắm bắt.

Chúng sinh bị điên đảo

Đây chẳng phải cõi mình

Không chỉ có Tam-muội

Có thể biết nghĩa này.

Tam-muội, phi Tam-muội

Ở trong không, cũng không

Chẳng phải cảnh giới trí

Chẳng phải không cõi trí.

Nên biết rõ cõi ấy

Chẳng phải cảnh trí tuệ

Xưa ta nghe pháp này

Thực hành chỗ thâm diệu.

Chúng sinh thích khác nhau

Người tín thọ rất ít

Nếu không tin kinh này

Pháp tối thắng đã thuyết.

Gieo căn lành: Nhiều Phật

Người ấy có thể tin.

Đức Phật bảo Đồng tử Thiện Tư Duy:

–Này đồng tử! Bồ-tát tự trang nghiêm như thế, cho nên ở trong chốn lo sợ của thế gian mà không sinh lo sợ.

Do đấy, phải nên trang nghiêm như vậy.

Đồng tử thưa:

–Bạch Thế Tôn! Nay con xin tin hiểu, thọ trì, phụng hành. Người ngu si thì không thể tin được.

Đức Phật bảo Đồng tử Thiện Tư Duy:

–Ta sẽ giảng nói cho con về hạnh sâu xa của Đại Bồ-tát. Tất cả pháp không chống trái, nghe rồi không sợ hãi. Tất cả pháp đoạn, tất cả pháp không đoạn, nghe rồi không sợ hãi. Tất cả pháp có, tất cả pháp không, nghe rồi không sợ hãi. Tất cả pháp phân biệt, tất cả pháp không phân biệt, nghe rồi không sợ hãi. Tất cả pháp hữu vi, tất cả pháp vô vi, nghe rồi không sợ hãi. Tất cả pháp có cảnh giới, tất cả pháp không có cảnh giới, nghe rồi không sợ hãi. Tất cả pháp hoan hỷ, tất cả pháp không hoan hỷ, nghe rồi không sợ hãi. Tất cả pháp sai biệt, tất cả pháp

không sai biệt, nghe rồi không sợ hãi. Tất cả pháp có cầu đạt, tất cả pháp không cầu đạt, nghe rồi không sợ hãi. Tất cả pháp trong lành, tất cả pháp không trong lành, nghe rồi không sợ hãi. Tất cả pháp sáng tỏ, tất cả pháp không sáng tỏ, nghe rồi không sợ hãi. Tất cả pháp có tên gọi, tất cả pháp không có tên gọi, nghe rồi không sợ hãi. Tất cả pháp sinh, tất cả pháp không sinh, nghe rồi không sợ hãi. Tất cả pháp đáng sợ, tất cả pháp không đáng sợ, nghe rồi không sợ hãi. Tất cả pháp diệt, tất cả pháp không diệt, nghe rồi không sợ hãi. Tất cả pháp là đạo, tất cả pháp chẳng phải là đạo, nghe rồi không sợ hãi. Tất cả pháp là Niết-bàn, tất cả pháp chẳng phải là Niết-bàn, nghe rồi không sợ hãi. Khi giảng nói phàp này thì chúng hội đều không sinh sợ hãi. Đức Thế Tôn nói kệ:

Ở trong tất cả pháp

Tự tánh không nắm bắt

Do không có tự tánh

Nên quán chỗ cùng diệt.

Tất cả pháp không diệt

Trong ấy cũng không tâm

Tất cả pháp chẳng có

Tự tánh không nắm bắt.

Các pháp không chống trái

Tâm ấy không thủ đắc

Nếu pháp không thủ đắc

Cũng không có chống trái.

Tất cả pháp chẳng có

Tánh ấy không có thật

Nếu tánh không thật có

Pháp ấy cũng không diệt.

Tất cả các pháp đoạn

Người trí biết không hai

Cho rằng là pháp đoạn

Chẳng hiển bày đoạn diệt.

Tất cả pháp không đoạn

Vi trần không nắm bắt

Vi trần, nhiều vi trần

Trong pháp không thủ đắc.

Tất cả pháp chẳng có

Nơi lời nói mà hiện

Như kia không nắm bắt

Thật có mà chẳng có.

Tất cả pháp chẳng có

Phương tiện có hiện bày

Nếu nói không có thật

Đấy đều là hý luận.

Tất cả pháp hòa hợp

Không chống, nên thuyết nêu

Tự tánh của tranh, cầu

Hoàn toàn không có thật.

Các pháp không hòa hợp

Không sinh cũng không diệt

Như vậy không thủ đắc

Xa lìa nơi các pháp.

Các pháp không chứng đắc

Cầu khởi đầu không đạt

Do không có khởi đầu

Nên gọi là cõi thật.

Tất cả pháp hoan hỷ

Hoan hỷ không thủ đắc

Nếu pháp không thủ đắc

Cũng không có ngôn thuyết.

Các pháp không hoan hỷ

Vì pháp không có hai

Trong tự tánhkhông thật

Đây là tướng sâu xa.

Các pháp đềukhông động

Vô ngã trong tự tánh

Do tự tánh chẳng có

Cầu động không thể được.

Không động là Niết-bàn

Cầu pháp không chấp giữ

Vì không có các pháp

Nên gọi là Niết-bàn.

Tất cả pháp vô thường

Nên nói nghĩa đệ nhất

Lời của chúng sinh này

Gọi đó là phân biệt.

Các pháp không phân biệt

Vô thường và vô trụ

Chúng sinh không thủ đắc

Đây là pháp trong pháp.

Tất cả pháp như huyễn

Huyễn ấy không nắm bắt

Do pháp không thủ đắc

Dựa nơi hành mà nói.

Tất cả pháp vô vi

Đây chính là tự thể

Do pháp không thủ đắc

Nên gọi là vô biên.

Những cảnh giới đã nói

Tự thể không cảnh giới

Phàm phu chấp hư vọng

Nên nói có cảnh giới.

Tự tại nói cảnh giới

Cũng nói không cảnh giới

Do nói cảnh giới này

Nên biết không cảnh giới.

Tất cả pháp là thật

Số đó không thủ đắc

Nếu thân không nắm bắt

Cho nên không có khác.

Do pháp không thủ đắc

Nên biết có chỗ chứng

Do có chỗ chứng đắc

Nên biết không thủ đắc.

Trong đó khôngtrong lành

Cũng chẳng khôngtrong lành

Không pháp, khôngtrong lành

Đây là các pháp thật.

Các pháp không thủ đắc

Không nắm bắt, nêu bày

Do các pháp chẳng có

Nên biết các pháp có.

Các pháp chỉ có tên

Tên cũng không thủ đắc

Nếu pháp không chấp giữ

Nên biết có Niết-bàn.

Thọ cùng với chẳng thọ

Ở trong thọ thuyết giảng

Trong ấy không có nêu

Do nêu bày là danh.

Chẳng có, gọi là có

Ở trong có giảng nói

Do dấy khởi phân biệt

Thường rơi vào có, không.

Phàm phu thấy người huyễn

Chấp đó cho là thật

Pháp có, không bình đẳng

Người trí nghe không lầm.

Pháp sinh và không sinh

Cả hai không chấp giữ

Do phàm phu yếu kém

Nên nói có pháp sinh.

Nếu các pháp có sinh

Thì các pháp có diệt

Pháp sinh và pháp diệt

Cả hai không thủ đắc.

Tất cả pháp đều không

Không pháp để chứng đắc

Con nên biết như thế

Ta đã nói pháp sâu.

Bồ-đề không ngôn thuyết

Cũng không có người tạo

Nếu khi chứng Bồ-đề

Hiểu rõ cả ba cõi.

Nếu phân biệt Bồ-đề

Chẳng gọi cầu Bồ-đề

Tu hành về Bồ-đề

Không có tướng phân biệt.

Vạn vật đềukhông sinh

Cầu tự tánh cũng không

Vì tự tánh chẳng có

Đấy là tướng Niết-bàn.

Hoàn toàn không có sinh

Cầu chúng không thể được

Vì tự tánh chẳng có

Không diệt, chẳng không diệt.

Nếu biết được nghĩa này

Tự tánh của các pháp

Chúng không phải thật sinh

Thì không có chống trái.

Nghe nói pháp sâu xa

Người không sinh sợ hãi

Nên biết chúng sinh ấy

Phật nói là Bồ-tát.

Bấy giờ, Đồng tử Thiện Tư Duy dùng kệ bạch Phật:

Thế Tôn - Vô Thượng Sư

Vì con hiện ra đời

Ở trong pháp này nêu

Tướng khác chỉ tên gọi.

Mâu-ni hiện nơi đời

Phật sinh không nghĩ bàn

Đoạn sạch các lưới ma

Để hiện lưới chánh pháp.

Con đoạn hết sinh tử

Không lâu đến đạo tràng

Nếu người cótưởng khác

Vì tướng mà giảng thuyết.

Thế Tôn nói, nên cầu

Thấy rồi, nhập Niết-bàn

Độ thoát cả muôn loài

Dứt hẳn mọi nghi lầm.

Đức Thế Tôn bảo Đồng tử Thiện Tư Duy:

–Hạnh không nghi lầm là hạnh Bồ-tát. Hạnh giúp đỡ là hạnh Bồ-tát. Hạnh không phân biệt, xa lìa tất cả lỗi lầm, dùng hạnh sâu xa thương yêu tất cả chúng sinh là hạnh Bồ-tát. Này Đồng tử Thiện Tư Duy! Hành theo tướng hành theo hư dối là tướng của dục. Xả bỏ hành của dục, xa lìa các sân hận, tâm bình đẳng với tất cả chúng sinh, vì tâm không thể nắm bắt. Hành theo hạnh đại Từ để cầu pháp. Thực hành hạnh đại bố thí để không xả bỏ chúng sinh. Thực hành hạnh không nghi ngờ để không theo kiến giải của kẻ khác. Thực hành hạnh không bị phiền não bức bách để được an lành. Thực hành hạnh tinh tấn để không còn lười biếng. Thực hành hạnh Tam-muội để tâm được rộng mở. Thực hành hạnh trí tuệ để biết tất cả tướng của pháp. Thực hành hạnh vô úy để không còn khiếp nhược. Thực hành hạnh không chướng ngại để thành tựu hạnh thù thắng là ảnh tượng của Như Lai. Quán xét thế giới chúng sinh khắp mười phương để đạt được hạnh không vướng mắc.

Bấy giờ, Thế Tôn nói kệ:

Nói các hạnh Bồ-tát

Xa lìa những nghi lầm

Hạnh cùng với ngu si

Cả hai không thủ đắc.

Phi hạnh dùng làm hạnh

Đó là hạnh Bồ-tát

Nếu người biết hạnh này

Người ấy hành vô ngại.

Nói các bậc Bồ-tát

Luôn gìn giữ các pháp

Để cầu vô sở đắc

Đấy là hành vô thượng.

Nếu nói ta tu hành

Tức trụ trong điên đảo

Do trụ trong điên đảo

Không thể được vô úy.

Đây là hành ngôn thuyết

Ngôn thuyết không nắm bắt

Nếu biết được như vậy

Là hành thừa vô thượng.

Đại thừa - thừa vô thượng

Thừa này không lo sợ

Lo sợ và không sợ

Tất cả đều hý luận.

Ta nói tất cả hành

Hết thảy hành đều không

Nếu các hành đều không

Đó là hành vô thượng.

Hành này là sâu xa

Giữ gìn tất cả pháp

Giữ gìn và thâm diệu

Đây phân biệt tất cả.

Sâu xa cùng với hành

Trong đấy cả hai không

Nếu biết ở cõi này

Không phân biệt các pháp.

Không pháp để chấp giữ

Không pháp, không thủ đắc

Đây là tánh các pháp

Không tánh để diễn thuyết.

Không bền chắc, không dục

Vì cầu nên hiện bày

Văn tự không chấp giữ

Đấy là câu vô thượng.

Ta dùng phương tiện nói

Người nghe chớ sinh sợ

Vì cầu không thể được

Cũng không hủy hoại tướng.

Các hạnh chúng sinh này

Thật lý không thể chứng

Nếu biết được như vậy

Gọi là khéo tu học.

Các chúng sinh là không

Nên ta nói chúng sinh

Pháp chúng sinh như vậy

Đạo ấy là vô thượng.

Hoặc tâm, hoặc chúng sinh

Hoàn toàn không thủ đắc

Đây là nghĩa đệ nhất

Bậc Đại Từ đã thuyết.

Các vị Đại Bồ-tát

Đại thí chủ thế gian

Vì thường tu bố thí

Nên gọi là thí chủ.

Nếu pháp không thủ đắc

Nên các pháp đều không

Khi ấy tu bố thí

Là Bồ-tát không trí.

Nếu pháp không thủ đắc

Ở trong pháp cao thấp

Do chẳng còn kinh sợ

Nên gọi Chân thí chủ

Nếu pháp không thủ đắc

Thì pháp không nghĩ bàn

Đây gọi Chân trì giới

Các pháp không chỗ nương.

Cõi Phật không nghĩ bàn

Vì các Bồ-tát nói

Kẻ ngu không hiểu biết

Giới cấm không thanh tịnh.

Nhẫn nhục với chúng sinh

Chúng sinh không chấp giữ

Đây là Nhẫn vô thượng

Nên ở trong pháp nêu.

Nếu tâm không chấp giữ

Cũng không có phân biệt

Đây là nhẫn vô thượng

Vì pháp không thủ đắc.

Nếu khi sinh mệt mỏi

Bồ-tát nên xa lìa

Là tinh tấn vô thượng

Theo tên gọi mà nêu.

Thân tâm luôn tinh tấn

Không nương vào các pháp

Đây là tinh tấn nhất

Vì các Bồ-tát nói.

Bồ-tát trong các pháp

Nếu không sinh mệt mỏi

Không dụng công, tinh tấn

Là tinh tấn vô thượng.

Nơi các pháp trong, ngoài

Tâm tánh không thủ đắc

Tâm ấy khéo điều hòa

Vì tâm không chấp giữ.

Duyên dựa cũng do tâm

Tự tánh không thật có

Không tâm Tam-ma-đề

Nên gọi là Tam-muội.

Thiện Thệ là ta nói

Tam-ma-bạt-đề này

Nếu không lìa pháp ấy

Ta nói khéo điều phục.

Không dùng trí tuệ biết

Pháp có ít tự tánh

Tự tánh cùng với pháp

Cả hai hoàn toàn không.

Không chấp tất cả pháp

Cảnh giới của tâm thức

Không dùng trí biết pháp

Tự tánh rốt ráo không.

Nếu biết được như vậy

Là niệm lực Bồ-tát

Hành trong nghĩa đệ nhất

Phi cảnh giới thế gian.

Tất cả chúng không thật

Mà vì nói chánh pháp

Ở trong đại chúng kia

Không khởi tưởng chúng sinh.

Chúng sinh ấy như huyễn

Huyễn này thảy đều không

Khi nghe nói như vậy

Không sinh tưởng chướng ngại.

Hoặc các pháp ta, người

Cả hai đều là không

Nghe nói pháp như vậy

Không sinh tưởng chướng ngại

Hai pháp trong và ngoài

Nẻo hành của bậc Trí

Tâm không có cao, thấp

Cùng tất cả thế gian.

Hết thảy pháp vô ngại

Như dấu giữa hư không

Tự tánh pháp cũng thế

Như dấu giữa hư không.

Bồ-tát biết như vậy

Gọi là khéo thông suốt

Hiểu rõ tất cả pháp

Biết nẻo hành chúng sinh.

Chúng sinh không nắm bắt

Cầu pháp cũng như thế

Trí biết rõ các cõi

Cõi ấy hoàn toàn không.

Ta nói nhập môn này

Hành nơi đạo Vô thượng

Chứng đạo như vậy rồi

Rõ các hành chúng sinh.

Cõi nước và muôn loài

Cả hai đều không thật

Trí bậc nhất như vậy

Biết tất cả các pháp.

Ở các pháp trong ngoài

Trí tuệ không chỗ chấp

Xa lìa, không chấp pháp

Đó gọi là cõi thật.

Pháp ấy không nghĩ bàn

Gọi là pháp chư Phật

Pháp kia không thật có

Không cũng hoàn toàn không.

Khi tu hành như vậy

Không chấp vào đời này

Trí ấy luôn thuận hợp

Gọi là trí chư Phật.

Các pháp không nghĩ bàn

Đối pháp, lýkhông thật

Vì pháp này không có

Pháp Phật gọi giác ngộ.

Chư Phật và pháp Phật

Tất cả đều không chấp

Không chấp ở Bồ-đề

Gọi là trí chư Phật.

Thừa này là Đại thừa

Thâu tóm mọi pháp môn

Độ thoát các thế gian

Thế gian không thủ đắc.

Tất cả các thế giới

Hiện có các chúng sinh

Bồ-tát vì cầu pháp

Đều gần gũi cung kính

Quán sâu các pháp ấy

Pháp Phật không nghĩ bàn

Vì không chấp các pháp

Người này chứng Bồ-đề.

Bồ-đề cùng với pháp

Tất cả đều không tướng

Người quán xét như vậy

Có thể chứng pháp Phật.

Khi quán xét như thế

Không chấp vào thế gian

Nhờ tâm không chấp giữ

Nên chứng đắc Bồ-đề.

Lại nữa, Thiện Tư Duy! Các Đại Bồ-tát, người chưa đầy đủ sự trang nghiêm, nay ta sẽ giảng nói. Nếu người nào được nghe pháp môn như vậy mà không sợ hãi, nên biết người ấy đã gần với đạo tràng, gần với cảnh giới của Phật, trụ vào đạo giải thoát không chướng ngại. Quán xét khắp mười phương mà tâm không chỗ chấp giữ, chính là chư Phật dùng tâm đại Từ, đại Bi và pháp Bất cộng để thể hiện, không nương vào sự che chở của tướng quán đảnh. Người nghe nói pháp môn thâm diệu như thế mà sinh tâm tin tưởng vui thích thì Như Lai thảy đều thấy, biết. Ở trong kinh này, người nào không tin hiểu, Như Lai cũng đều biết rõ. Nếu người tin nhận kinh này thì người ấy là đệ tử của Phật, Như Lai là thầy của người đó.

Bấy giờ, Đức Thế Tôn nói kệ:

Ta đã ngồi đạo tràng

Đạo tràng hoàn toàn không

Vì không chấp Bồ-đề

Nên an trụ trong trí.

Pháp ấy không chướng ngại

Thể pháp rốt ráo không

Nếu pháp hoàn toàn không

Khi giải thoát mới biết.

Ở trong tất cả pháp

Trí tuệ nên thành Phật

Các pháp và trí tuệ

Đây là điều Phật thuyết.

Phàm phu vọng phân biệt

Lời nói chấp có, không

Chư Phật không phân biệt

Bồ-tát và bậc Trí.

Quan sát các thế gian

Thế gian hoàn toàn không

Thế gian luôn vắng lặng

Trí quán cũng như vậy.

Chúng sinh cùng với Phật

Không có tướng phân biệt

Do không có phân biệt

Gọi là từ vô thượng.

Hết các cõi chúng sinh

Chỗ Từ bi phát khởi

Bi ấy không thật sự

Bi cùng với sự thật.

Cảnh giới phàm phu này

Như thước, tấc trong không

Xưa không, nay cũng không

Thế gian cũng như vậy.

Gọi là Bi vô thượng

Đấy là pháp Vô thượng

Gọi là pháp chư Phật

Cầu chúng, không thủ đắc.

Lời nói của Thiện Thệ

Đấng Đạo Sư vô thượng

Cầu sắc không thể đạt

Như vậy pháp không sắc.

Tùy thế gian nên thuyết

Hư không không giới hạn

Nơi nơi không chấp giữ

Pháp chư Phật cũng thế.

Tùy thế gian nên thuyết

Trí tuệ vô thượng này

Trí tuệ không nắm giữ

Vì trí không thủ đắc.

Trí kia cũng không thật

Bờ này hay bờ kia

Vì hình tướng nên thuyết

Vì chấp giữ nơi tướng.

Không hành pháp thâm diệu

Nên biết trong pháp này

Tất cả đều bình đẳng

Nếu người dùng tướng nói.

Chẳng phải tri thức thiện

Chúng này hoặc chúng kia

Nếu nói có người cầu

Vì chấp tướng mà nêu.

Kia chẳng tri thức thiện

Hoặc cho pháp là có

Trừ bỏ đạt pháp không

Đồng tử! Pháp của ta.

Không được nói như vậy

Vì ta đã biết khổ

Trong tánh không khổ não

Nếu người nói như thế.

Không ở lâu pháp này

Các pháp vốn không tập

Gọi chúng là có tập

Nếu nói đoạn về tập.

Thì xa lìa pháp này

Nếu ở pháp định ấy

Vốn không, mà phân biệt

Ở trong pháp vốn không.

Xưa nay không có diệt

Nếu vì phân biệt nói

Vốn không, nay sao diệt?

Đồng tử! Con nên biết.

Thấy ấy chẳng chánh kiến

Người tu tập về đạo

Vì cầu nên diễn nói

Phó chúc cho người cầu.

Tu học ở trong đạo

Ta nói các Bồ-tát

Bậc đại trí tiếng tăm

Ở vào đời vị lai.

Hiểu được nghĩa sâu ấy

Nếu người trì kinh này

Bậc tối thắng đã thuyết

Gieo trồng nhiều căn lành.

Vì tất cả chúng sinh

Giảng thuyết Tu-đa-la

Bậc trí đã thọ trì

Người này đời vị lai.

Hộ trì chánh phápTa

Nói người ở pháp ấy

Trụ như không phânbiệt

Như đấy là Bồ-đề

Bồ-đề không thủ đắc.

Khi Đức Phật thuyết giảng pháp này, Đồng tử Thiện Tư Duy chứng được pháp Nhẫn vô sinh, vô cùng vui mừng, cho là đạt được điều chưa từng có. Lúc chư Phật thường vì Bồ-tát mà thọ ký là hiện bày việc hy hữu. Bấy giờ, từ trong miệng Đức Thế Tôn phóng ra các hào quang gồm những màu xanh, vàng, đỏ, trắng, tím, pha lê, tỏa chiếu khắp tất cả vô lượng thế giới, trên lên đến cõi Phạm thế. Sau khi tỏa chiếu khắp các thế giới xong thì trở về chỗ Phật, xoay quanh Đức Phật ba vòng rồi nhập vào Phật đảnh. Lúc ấy, đại địa chấn động đủ sáu cách. Ở giữa hư không có các Thiên chúng mưa xuống nhiều hoa trời,

trầm thủy, hương bột, trổi lên các thứ âm nhạc trời với âm thanh vi diệu, tam thiên thế giới đều thanh tịnh, trang nghiêm giống như cõi Uất-đan-việt.

Bấy giờ, Tôn giả A-nan từ chỗ ngồi đứng dậy, sửa lại y phục, cung kính chắp tay bạch Phật:

–Bạch Thế Tôn! Do nhân duyên gì mà Như Lai thị hiện việc hy hữu này? Nếu không có duyên cớ thì Như Lai không thị hiện tướng lành ấy.

Tôn giả A-nan nói kệ:

Đạo sư vô thượng trong loài người

Không duyên, không hiện điều diệu kỳ

Nguyện xin Thế Tôn vì chúng nói

Tướng tốt này là nhân duyên gì?

Chư Thiên cùng ở giữa hư không

Cúng dường Bậc Tối Thắng vô thượng

Vô cùng vui mừng mà tán thán

Khéo thuyết pháp môn thắng vi diệu.

Như Uất-đan-việt ở phương Bắc

Đủ loại hoa đẹp để trang nghiêm

Các hào quang ấy cũng như vậy

Chiếu khắp cõi này đều nghiêm tịnh.

Các pháp của Phật cũng như thế

Vì chư Bồ-tát mà thọ ký

Phóng hào quang lớn, sáng đẹp này

Chiếu khắp mười phương nhập vào đảnh.

Bậc Mâu-ni Vô Thượng Tinh Tấn

Hiện hào quang này - việc hy hữu

Như Lai do đâu phóng hào quang?

Xin nguyện Đại Bi vì con nói.

Đức Phật liền vì Tôn giả A-nan nói kệ:

Đồng tử Thiện Tư Duy

Ở chỗ Đức Như Lai

Khắp trồng các căn lành

Sẽ làm Bậc Chánh Giác.

Đức Phật bảo Tôn giả A-nan:

–Đồng tử Thiện Tư Duy này, vào đời vị lai sẽ được cúng dường vô số ức Phật, ở chỗ các Đức Phật luôn tin tưởng, cung kính, dùng đủ các thứ thực phẩm, y phục, đồ nằm, thuốc thang để cúng dường Đức Phật kia. Sau khi các Đức Phật đó nhập Niết-bàn thì đều thâu lấy xá-lợi, xây dựng tháp báu lớn cao trăm ngàn do-tuần, lấy tất cả vật báu để trang hoàng, dùng những hoa thơm, lọng báu, phướn báu, chiên-đàn, trầm thủy, đủ loại vị hương, nhạc hay để ca tụng, cúng dường tán thán chư Như Lai kia… và sẽ được thành Phật hiệu là Tịnh Nguyệt, gồm đủ mười tôn hiệu: Như Lai, Ứng Cúng, Chánh Biến Tri, Minh Hạnh Túc, Thiện Thệ, Thế Gian Giải, Vô Thượng Sĩ , Điều Ngự Trượng Phu, Thiên Nhân Sư, Phật Thế Tôn.

Đức Thế Tôn nói kệ:

Các cõi nướcmười phương

Châu báu đầy trong đó

Dùng những châu báu ấy

Cúng dường chư Như Lai.

Thế gian Vô Thượng Sư

Lời nói của Thế Tôn

Người nghe và thọ trì

Được công đức nhiều hơn.

Tôn giả Tuệ mạng Xá-lợi-phất dùng kệ bạch Phật:

Pháp thâm diệu, thù thắng

Bậc Tối Thắng đã thuyết

Kinh này gọi là gì?

Chúng con kính thọ trì.

Ở trong pháp môn ấy

Không nói mộtpháp không

Có cũng không thủ đắc

Pháp thù thắng đã thuyết.

Tất cả pháp hữu lậu

Cùng với pháp vô lậu

Ở đây không thủ đắc

Kinh vi diệu đã thuyết.

Tất cả pháp hữu vi

Cùng với pháp vô vi

Cả hai không thủ đắc

Trong kinh này đã nêu.

Thế Tôn – Vô Thượng Sư

Nêu về tất cả hành

Tất cả không thủ đắc

Trong kinh này đã nêu.

Pháp Đức Phật đã thuyết

Ở đây cũngkhông thuyết

Chỗ thuyết rất vi diệu

Cầu ngã không thể được.

Các cõi nướcmười phương

Pháp Thế Tôn đã nói

Thế gian không tự thể tánh

Trong kinh này đã nêu.

Đạo Sư – Đấng Vô Thượng

Nguyện xin vì con nói

Kinh này gọi là gì?

Chúng con sẽ thọ trì.

Nghe lời như vậy rồi

Phật bảo Tuệ mạng Xá-lợi-phất:

Kinh này tên Đảnh Vương

Đảnh ấy hoàntoàn không

Đại trí! Ông phải biết

Nên thọ trì như vậy.

Nếu có thể thọ trì

Pháp tối thắng đã giảng

Người ấy có thể biết

Chư Thiên và người đời.

Khi Phật thuyết pháp này

Trăm vạn ngườitrong chúng

Các căn lành tăng trưởng

Đều phát tâm Bồ-đề.

Nhờ được nghe kinh ấy

Pháp thâm diệu, vô thượng

Chúng này ắt sẽ chứng

Vô thượng giữa thế gian.

Ở trong pháp sâu xa

Đều hiểu rõ tất cả

Chúng sinh chắc sẽ được

Thọ trì câu, chương này.

Nếu có thể thọ trì

Kinh Đảnh Vương đã thuyết

Ở trong tất cả pháp

Không sinh tâm mong cầu.

Trong ấy không một nhẫn

Cũng không nhẫn thứ hai

Nếu pháp không thủ đắc

Cũng không pháp để nêu.

Nếu có thể thọ trì

Tu-đa-la Đảnh Vương

Nhờ quan sát pháp này

Có thể sinh biện tài.

Nếu người tín nữ trí

Có thể trì kinh ấy

Chuyển đổi được thân nữ

Thành tựu pháp trượng phu.

Dùng một biết tất cả

Nhờ biết tất cả ấy

Các pháp Đà-la-ni

Trong kinh này đã nêu.

Giảng thuyết hết thảy pháp

Dung nạp được tất cả

Như vậy nói phần này

Ánh sáng pháp chiếu khắp.

Mỗi mỗi các thế gian

Đủ loại tên nên biết

Giảng nói ở khắp nơi

Pháp ấy không nắm bắt.

Pháp không theo duyên dựa

Cầu chúng không thể được

Tất cả pháp như vậy

Tổng trì đạt an lạc.

Nếu pháp không thủ đắc

Trong pháp chẳng có, không

Đấy là tánh các pháp

Gọi đó là Tổng trì.

Nếu có thể thọ trì

Kinh Đảnh Vương đã thuyết

Hào quang người trì pháp

Chiếu soi khắp mọi nơi.

Tất cả pháp thâm diệu

Pháp ấy không nắm bắt

Nếu pháp không thủ đắc

Cũng không ở có, không.

Nếu người đủ trí tuệ

Biện tài khôngchướng ngại

Mới biết được nghĩa này

Hoàn toàn không có thật.

Như rồng A-nậu-đạt

Giữa không, phun mưa lớn

Nước chẳng từ bên ngoài

Sức không thể nghĩ bàn.

Nếu muốn biết các pháp

Phân biệt khôngchướng ngại

Học Tu-đa-la này

Không nương tựa các pháp.

Ở trong pháp môn ấy

Pháp không từ đâu đến

Tất cả pháp không sinh

Trong kinh này đã nói.

Ví như ánh mặt trời

Tỏa chiếu khắp mọi nơi

Kinh này cũng như vậy

Chiếu khắp tất cả pháp.

Nếu Tỳ-kheo biện tài

Nên thọ trì kinh này

Học Tu-đa-la ấy

Kinh Đảnh Vương vi diệu.

Có thể mau chứng đắc

Biện tài không nghĩ bàn

Tu học kinh này rồi

Làm lợi ích cho đời.

Có người đối kinh này

Có thể tin, tùy hỷ

Pháp Tổng trì khó được

Vì không biết nghĩa lý.

Tỳ-kheo, Tỳ-kheo-ni

Nếu không tu pháp này

Hành nghiệp hư dối khác

Rời rất xa pháp ta.

Ở trong đệ tử ta

Nếu người tu kinh này

Chính là mắt của đời

Không có ai sánh bằng.

Như vua trời Đao-lợi

Hay che chở thế gian

Kinh này cũng như vậy

Làm nhà cửa của đời.

Như ở đỉnh Tu-di

Thấy rõ khắp các cõi

Như thế trụ kinh này

Quán xét tất cả pháp.

Như đêm sao Hỏa hiện

Tất cả đều thấy rõ

Hào quang người trì kinh

Tối thắng trong các pháp.

Ví như ánh mặt trời

Tỏa chiếu khắp nơi chốn

Kinh này cũng như vậy

Diệt trừ hết thảy tối.

Như trăng giữa hư không

Chiếu sáng mà không trụ

Kinh này cũng như vậy

Chiếu khắp mười phương cõi.

Ấn này là ấn pháp

Tất cả ấn đã ấn

Ấn này ở thế gian

Là các bậc Bồ-tát.

Như ấn trong hư không

Xưa không, nay cũng không

Hư không cùng với ấn

Cả hai là phân biệt.

Như vậy pháp chư Phật

Trong kinh này đã nêu

Chư Phật không thể thuyết

Pháp cũng lại như vậy.

Như vua sắp mạng chung

Truyền ngôi cho thái tử

Ra lệnh các quần thần

Phò tá cho thái tử.

Như vậy, Thánh pháp tài

Bậc Thánh đã giữ gìn

Truyền trao cho A-nan

Vì các Bồ-tát nói.

Người hộ trì kinh này

Là các bậc Bồ-tát

Người thành tựu căn lành

Luôn gắn bó kinh ấy.

Nếu có thể thọ trì

Và diễn nói giảng rộng

Người ấy ắtthành Phật

Chắc chắn không có nghi.

Nếu người cầu biện tài

Với pháp không nương tựa

Nên thọ trì, giảng nói

Pháp môn Đảnh Vương thắng.

Nói về pháp thế gian

Tức gọi là Bồ-đề

Như vậy không sai biệt

Thông đạt về kinh này.

Đối với các thế gian

Người ấy không nghi hoặc

Thọ trì được kinh này

Cũng vì người khác nói.

Nghe kinh như vậy xong

Hiểu biết pháp chư Phật

Dùng pháp thâm diệu ấy

Làm lợi ích chúng sinh.

Khi Phật thuyết kinh này

Chư Phật đều tán thán

Lành thay! Đấng Vô Thượng

Lời nói rất vi diệu.

Dựng cờ pháp lớn ấy

Cờ pháp không nghĩ bàn

Nên dùng bốn câu kệ

Vì chúng sinh giảng rõ.

Kinh không nghĩ bàn này

Nếu vì ngườikhác thuyết

Nên quán pháp vô lượng

Pháp quán không nghĩ bàn.

Chư Phật - Bậc Vô Thượng

Đoạn sạch tất cả pháp

Đều cùng thuyết kinh này

Pháp môn không nghĩ bàn.

Bấy giờ, Đức Thế Tôn nói kệ này xong, bảo Tôn giả A-nan:

–Nếu có Tỳ-kheo, Tỳ-kheo-ni, Ưu-bà-tắc, Ưu-bà-di nghe pháp

này rồi, thọ trì, đọc tụng, vì người khác giảng nói rõ thì sẽ được công đức rất nhiều, vô lượng, không thể cùng tận. Ví như hư không không có giới hạn. Như vậy, này A-nan! Nếu người đối với pháp môn sâu xa này mà thọ trì, đọc tụng dù chỉ một bài kệ bốn câu lại vì người khác giảng rõ thì công đức của người ấy cũng lại như vậy không thể nêu bày hết.

Bấy giờ Đức Thế Tôn nói kệ:

Pháp thâm diệu vô biên

Kinh này nói nghĩa lớn

Người thọ trì,thuyết giảng

Nên khéo giữ gìn kinh.

Nếu vì phân biệt nói

Hư không hãy còn tận

Công đức của kinh này

Không thể nói hết được.

Nếu thọ trì kinh ấy

Tức là đã cúng dường

Tất cả chư Như Lai

Trong mười phương thế giới.

Khắp cõi nước mười phương

Hiện có Đại Mâu-ni

Người thọ trì kinh này

Tức lễ bái cúng dường.

Bậc đầy đủ mười hiệu

Trong cõi nước mười phương

Nếu người nghe kinh ấy

Tức là đã cúng dường.

Chư Thế Tôn quá khứ

Và chư Phật vị lai

Bậc Chánh Giác hiện tại

Trong thế giới mười phương.

Nếu có người thọ trì

Kinh Như Lai đã thuyết

Đều là đã cúng dường

Đấng Mâu-ni Sư Tử.

Dùng của báu cúng dường

Đấy là trí thế gian

Người thọ trì kinh này

Là trí tuệ vô thượng.

Nếu người dùng châu báu

Đầy khắp mười phương cõi

Đem dâng cúng chư Phật

Phước đức ấy rất nhiều.

Nếu đối với kinh này

Khéo học, vì người nói

Cúng dường của người này

Phật nói là bậc nhất.

Trong pháp ta đã nêu

Cầu Phật không chấp giữ

Ở đấy không sợ hãi

Tức là cúng dường Phật.

Cúng dường bậc nhất ấy

Thế gian không sánh kịp

Nếu người không hủy báng

Cũng gọi là cúng dường.

Chư Phật cùng với pháp

Mong cầu không thể được

Cúng dường bậc nhất này

Bậc Tối Thắng đã thuyết.

Chánh Biến Tri Nhiên Đăng

Dùng pháp này cúng dường

Đây cúng dường bậc nhất

Vì các Bồ-tát nói.

Ta đối với Phật kia

Nhờ sự cúng dường ấy

Sau đó được thọ ký

Đời vị lai thành Phật.

Nếu muốn cầu Phật đạo

Đứng đầu nơi chúng sinh

Tịnh tu hành đạo này

Mà cúng dường Đạo Sư.

Cúng dường như vậy rồi

Không lâu chứng Bồ-đề

Nên hành cúng dường ấy

Thông đạt tất cả pháp.

Cúng dường bậc nhất ấy

Tất cả pháp chư Phật

Chư Thế Tôn, Đạo Sư

Tất cả đều chứng đắc.

Được vào cảnh giới Phật

Trí Phật không nghĩ bàn

Ta gầm tiếng sư tử

Nhận thế gian cúng dường.

Gầm tiếng sư tử rồi

Tất cả pháp không sợ

Độ vô lượngchúng sinh

Vào Niết-bàn vô lậu.

Đức Phật giảng nói kinh này xong, Đồng tử Thiện Tư Duy và các Tỳ-kheo, tất cả hàng Trời, Người, A-tu-la, Càn-thát-bà… ở thế gian nghe lời Phật thuyết giảng đều vô cùng vui mừng, tin nhận phụng hành.

Số 479 - Kinh Đồng Tử Thiện Tư - Quyển Thượng

SỐ 479

KINH ĐỒNG TỬ THIỆN TƯ

Hán dịch: Đời Tùy, Tam tạng Pháp sư Xà-na-quật-đa,

người Thiên Trúc.

QUYỂN THƯỢNG

Tôi nghe như vầy: Một thời, Đức Bà-già-bà (Thế Tôn) trú trong vườn Am-bà-la-ba-lê thuộc thành Tỳ-da-ly, cùng với chúng Thanh văn là tám ngàn Tỳ-kheo và một vạn Bồ-tát. Tất cả đại chúng như vậy đều biến hóa thành thân tướng chư Thiên.

Bấy giờ, vào sáng sớm, Đức Thế Tôn đắp y mang bát cùng với hóa chúng này vây quanh trước sau, thứ lớp vào đại thành Tỳ-da-ly khất thực, dần dần đi đến nhà của Ly-xa Tỳ-ma-la-cật. Trong nhà Ly-xa Tỳ-ma-la-cật có một đồng tử tên là Thiện Tư. Khi ấy, đồng tử đang được nhũ mẫu bồng đứng trên lầu gác của nhà mình, trong tay đang cầm một nhành hoa sen ngắm nghía vui đùa. Đồng tử này đã vua trồng các căn lành từ đời trước và nhờ sức thần thông của chư Phật nên khiến cho đồng tử bỗng nhiên dùng kệ thưa với nhũ mẫu:

Nay có tiếng vi diệu

Lấp các tiếng âm nhạc

Xin nhũ mẫu buông con

Để con rời lầu gác.

Ánh sáng nàychiếu khắp

Quyết là Đại trượng phu

Chân phải vượt cổng thành

Sắp vào cửa thành này.

Vi diệu khiến ý vui

Chim chóc thay nhau hót

Tai con chưa từng nghe

Chim chóc hót như vậy.

Ắt là Đấng Điều Ngự

Vì lợi ích thế gian

Chân phải vượt cổng thành

Sắp vào cửa thành này.

Như mang các anh lạc

Tiếng khua vang khắp nơi

Âm hòa hợp vi diệu

Người nghe đều vui vẻ.

Hẳn chân ngàn bánh xe

Oai phước trang nghiêm thân

Chân phải vượt cổng thành

Sắp vào cửa thành này.

Như đại địa chấn động

Cũng như đánh chuông đồng

Các âm thanh như vậy

Không có, không người nghe.

Người ấy là mặt trời

Thân quang minh Đại Thánh

Sắp vào đại thành này

Khiến chúng sinh hết sợ.

Như cỏ cây rừng núi

Nhiều loài hoa trang nghiêm

Mùi hương thơm vi diệu

Tùy sở thích chúng sinh.

Nhất định khéo an trú

Cùng nguyện đại Long vương

Chân phải vượt cổng thành

Sắp vào trong thành này.

Như sáng chiếu hư không

Khắp đại địa đều sáng

Vượt ánh sáng mặt trời

Thế Tôn thân vàng ròng.

Ắt hoan hỷ quán sát

Đại oai phóng quang minh

Chân phải vượt cổng thành

Sắp vào trong thành này.

Di mẫu hãy xem đây

Chúng trời tại hư không

Vui mừng nên ca hát

Hiện bày các y phục.

Quyết định lợi ích đời

Các chúng sinh tối thắng

Chân phải vượt cổng thành

Sắp vào cửa thành này.

Nay trong đại thành ấy

Cùng nhau khởi tâm Từ

Mỗi mỗi đều vui mừng

Như cha mẹ thương con.

Đó là khối phước lớn

Các đức trang nghiêm thân

Chân phải vượt cổng thành

Sắp vào cửa thành này.

Lại đủ cả nam nữ

Cầm các loại hương hoa

Đầy khắp cả bốn phía

Tâm sinh vui mừng lớn.

Đó là Đại Tự Tại.

Hoa phước đức trang nghiêm

Chân phải vượt cổng thành

Sắp vào cửa thành này.

Hoa trời, người rải khắp

Hiện đầy cả hư không

Nơi nơi mưa các hương

Vi diệu càng vui thích.

Đó là Bậc Thiện Thệ

Đại trí tuệ vào thành

Vì lợi ích chúng sinh

Do vậy nay đến đây.

Bấy giờ, nhũ mẫu bồng Thiện Tư, nghe đồng tử tự mình nói kệ như vậy, tâm sinh khiếp sợ, thân nổi gai ốc, chân tay, đầu cổ rụng rời, đặt đồng tử ở trên lầu gác rồi liền suy nghĩ: “Đứa con này là ai vậy? Là Trời, là Rồng, là Dạ-xoa, là La-sát, Cưu-bàn-trà, Tỳ-xá-già, Khẩn-na-la hay là Ma-hầu-la-già? Những lời ấy đâu phải là lời nói của đứa bé ở thế gian!” Thấy rồi, nhũ mẫu quyết định đứng yên không dám di động, không dám bước đi, không dám nói lớn, như nín thở cúi đầu, im lặng lắng nghe.

Lúc này, Đức Thế Tôn từ từ đến nhà Đồng tử Thiện Tư, đi vào một ngõ rộng tới trước cửa nhà của đồng tử thì dừng lại. Từ xa, Thiện Tư nhìn thấy Đức Thế Tôn đứng bên dưới lầu gác, liền từ trên lầu cao cúi mình hướng về Đức Phật.

Đồng tử Thiện Tư nhờ thần lực của Phật, nên ở trong hư không an nhiên đứng yên, dùng kệ bạch Phật:

Thế Tôn trụ trong trí

Bậc tối thắng an trú

Vì lợi ích chúng sinh

Xin nhận hoa sen con.

Đức Thế Tôn dùng kệ đáp Đồng tử Thiện Tư:

Ta trú trong thật tế

Chẳng phải cõi chúng sinh

Tế ấy không thật có

Là tế như thật tướng.

Đồng tử Thiện Tư lại dùng kệ bạch Phật:

Sao gọi Thế Tôn trụ?

Nơi chân thật tế ấy

Tế này đã không có

Không có, trụ chỗ nào?

Phật dùng kệ đáp:

Thật tế của Như tế

Tế kia là Như Lai

Như trú thật tế ấy

Ta trụ đó cũng vậy.

Chư Phật như thật tế

Thể ấy một không khác

Như chân thật tế ấy

Ta an trụ như vậy.

Đồng tử Thiện Tư dùng kệ bạch:

Phi tế, phi phi tế

Tế ấy có tướng sao?

Tạo những phương tiện gì

Được gọi là thật tướng.

Phật dùng kệ đáp:

Tế không thể chấp tế

Nên nói là thật tế

Tế ấy như hư không

Hư không cũng không tướng.

Đồng tử Thiện Tư lại dùng kệ bạch Phật:

Hiếm có xứ chân thật

Trú chỗ trú tối thượng

Nguyện chúng sinh trú đó

Như chỗ trú chư Phật.

Đồng tử Thiện Tư nói kệ này rồi một lòng chắp tay bạch Phật:

–Xin Đức Thế Tôn thương xót con mà nhận hoa sen này. Đức Thế Tôn vì thương xót Đồng tử Thiện Tư nên nhận hoa sen ấy. Phật nhận hoa rồi, bấy giờ Đồng tử Thiện Tư hết sức vui mừng, phát nguyện:

–Nhờ căn lành này, đời sau con sẽ chứng được đạo quả Bồ-đề vô thượng, như nay Đức Thế Tôn vì tất cả chúng sinh mà thuyết pháp. Tuy nhiên trong pháp ấy, pháp của các phàm phu và A-la-hán, hết thảy Thánh pháp đều không thể thủ đắc.

Khi đó, Trưởng lão Xá-lợi-phất cùng ở trong đại chúng nghe nói lời ấy, liền hỏi Đồng tử Thiện Tư:

–Này Đồng tử Thiện Tư! Chỗ đồng tử vừa nói là mình sẽ chứng

đắc pháp như vậy rồi, vì các chúng sinh thuyết giảng. Vậy pháp ấy như thế nào? Làm sao nêu giảng?

Bấy giờ, Đồng tử Thiện Tư liền dùng kệ đáp:

Pháp kia không có Phật

Và tất cả Thanh văn

Con sẽ chứng pháp ấy

Vì các chúng sinh thuyết.

Pháp ấy không xứ sở

Lại cũng không đến đi

Người trí biết như vậy

Thể tánh là gốc pháp.

Tất cả Phật quá khứ

Hiện tại vô thượng tôn

Đều nhận biết như vậy

Nhập tịch diệt rốt ráo.

Trong ấy không pháp giới

Chúng sinh giới cũng không

Biên vực là như vậy

Thế gian không người vào.

Pháp giới là tên chữ

Chữ từ phân biệt sinh

Phân biệt, không phân biệt

Rốt ráo không thủ đắc.

Trưởng lão Phú-lâu-na Di-đa-la-ni Tử ở trong đại chúng dùng kệ hỏi Đồng tử Thiện Tư:

Đồng tử ông làm sao

Học hiểu được pháp ấy?

Sâu xa khó thí dụ

Chỗ mê các bậc Trí.

Ông nay chưa tự đi

Mà biện tài như vậy

Đối với bậc Trí tuệ

Đại Thanh văn hơn hết?

Thân ông như vàng ròng

Khéo hiểu biết rộng khắp

Nổi bật nơi thành này

Như trăng ở hư không.

Đồng tử Thiện Tư lại dùng kệ đáp:

Tôn giả nay nói sinh

Sinh này không có chốn

Vì các pháp không sinh

Sinh này là cái gì?

Các pháp đã không sinh

Sao gọi là chân thể?

Con nói bản tánh ấy

Tất cả các pháp không.

Pháp và bản tánh pháp

Cả hai không thủ đắc

Đều đã không thủ đắc

Chư Phật nói pháp này.

Đó là luân tối thượng

Trước chuyển ở Lộc uyển

Hư không thu giữ rồi

Khiến nhiều Thanh văn ngộ.

Chỉ nghe tiếng thuyết pháp

Chúng sinh nhiều lầm dối

Nương phương tiện để đạt

Sẽ nêu như chân thật.

Nói về sinh và tử

Là cảnh giới phàm phu

Đây là thấy điên đảo

Phú-lâu-na chưa thấu.

Sinh tử và đây kia

Ngôn ngữ của thế gian

Trong pháp không ngôn ngữ

Tạm dùng ngôn ngữ thuyết.

Trưởng lão Phú-lâu-na Di-đa-la-ni Tử nghe kệ như vậy rồi vui vẻ tán thán, liền bạch Phật:

–Thật là hy hữu! Thưa Đức Bà-già-bà! Thật là hy hữu! Thưa Đức Tu-già-đà! Đồng tử Ly-xa Thiện Tư này có trí tuệ sâu rộng như vậy thật khó có thể lường tính.

Đức Phật bảo Phú-lâu-na:

–Đúng vậy! Đúng vậy! Này Phú-lâu-na! Thật đúng như lời ông nói.

Đức Thế Tôn hỏi Đồng tử Thiện Tư:

–Này Đồng tử Thiện Tư! Nay ông nhằm vì ai mà chứng đắc Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác?

Đồng tử Thiện Tư dùng kệ tụng thưa Phật:

Phật Thế Tôn tối thắng

Biết mà còn hỏi con

Vì ai mặc áo giáp

Nay sẽ nêu chân thật.

Con không chỗ vì người

Cũng không mặc áo giáp

Trong pháp sâu xa trên

Không chúng sinh nhận, hóa.

Chúng sinh khôngchúng sinh

Tất cả đều không có

Chỗ này không mê lầm

Gọi đó là Thế Tôn.

Rõ pháp sinh như vậy

Như thật tế xứ thường

Chẳng một, chẳng phải khác

Sâu xa tối thượng ấy.

Con sẽ khiến chúng biết

Chúng sinh kia cũng không

Thể chúng sinh đã không

Trong kia sao có trí?

Trí tuệ và chúng sinh

Tánh rốt ráo không có

Nếu biết rõ như vậy

Gọi là Bậc Thế Trí.

Đồng tử Thiện Tư nói kệ như vậy rồi, liền bạch Phật:

–Bạch Đại Thánh Thế Tôn! Nếu nơi đời vị lai con tự biết rõ pháp như vậy rồi thì vì các chúng sinh mà giảng nói như vậy.

Khi ấy, Trưởng lão Tỳ-kheo A-nan ở trong đại chúng, liền từ chỗ ngồi đứng dậy bạch Phật:

–Bạch Thế Tôn! Thật là hy hữu! Bạch Đức Bà-già-bà! Thật là hy hữu! Bạch Đức Tu-già-đà! Đồng tử Thiện Tư này đã có thể nói rõ về pháp cú hết mực sâu xa vi diệu như vậy, không nhiễm chấp nơi cú, không nương tựa vào cú. Trong pháp sâu rộng này, tất cả hàng trời, người nơi thế gian thường mê mờ sợ hãi. Bạch Thế Tôn! Nơi thật tánh sâu xa của các pháp như vậy ai không muốn hành? Chỉ có người từ xưa có nhân duyên ở trong pháp sâu rộng ấy mới có thể sinh tâm tin tưởng.

Bấy giờ, Tôn giả A-nan muốn nêu rõ nghĩa này nên nói kệ:

Giống như khối chân kim

Xa nhìn hiển bày rõ

Đồng tử Thiện Tư này

Đang ở trong đại chúng.

Ví như núi Tu-di

An trụ trong biển lớn

Khéo nói pháp như vậy

Trùm khắp thế gian này.

Không có, chẳng phải không

Đồng tử Thiện Tư nói

Thật tế kia như thế

Thật tế cũng là không.

Nay ông nói như vậy

Không từng sinh kinh sợ

Như thế, này Thiện Tư!

Ta làm sao biết được?

Ly-xa Thiện Tư dùng kệ đáp:

Con đã thề xả thân

Mặc áo giáp vô vi

Không mong nên cầu đạo

Đa văn nên nhận biết.

Vì năm dục làm mê

Đọa địa ngục đáng sợ

Nay thấy Đấng Vô Thượng

Làm sao con không vui.

Thế Tôn đại Từ bi

Hóa độ các chúng sinh

Thân con không tỳ vết

Nay đang ở trước Phật.

Hư không và thân con

Cả hai đều là không

Thân và không đã không

Sao phải sợ hư hoại?

Phật thân và thể không

Chân thật không thể phân

Nếu có tâm nhẫn này

Trong ấy không sợ hãi.

Hư không và đại địa

Trong chân như đều không

Con nay biết chân thật

Cho nên không sợ hãi.

Hư không khắp đại địa

Rốt ráo không thủ đắc

Vì không chân,không sinh

Chân thật không kinh sơ.

Hư không chẳng có cao

Chỗ thấp cũng không có

Người biết pháp như vậy

Không hề có sợ hãi.

Ly-xa Thiện Tư nói kệ như vậy rồi, Phật liền hỏi:

–Này Thiện Tư! Ông không sợ sao? Thiện Tư bạch Phật:

–Lành thay! Bạch Thế Tôn! Con thật sự không sợ. Phật lại hỏi:

–Ông không sợ sao?

Thiện Tư đáp:

–Lành thay! Thưa Thế Tôn! Con thật sự không sợ.

Phật lại hỏi:

–Này Đồng tử Thiện Tư! Ông không sợ hãi sao?

Thiện Tư đáp:

–Lành thay! Thưa Thế Tôn! Con thật không sợ hãi.

Bấy giờ, Thế Tôn khen ngợi:

–Lành thay! Lành thay! Này Ly-xa Thiện Tư! Nay ông mới đích thực có thể không khiếp, không sợ như vậy.

Phật vì việc này nên nói kệ:

Có Hữu nên sợ sinh

Hữu ấy không thủ đắc

Người nhẫn này tâm định

Liền đến gần Bồ-đề.

Chấp tướng nóichúng sinh

Nhưng chúng sinh không có

Thường thấu đạt như vậy

Kẻ ấy trú chân thừa.

Bồ-đề không người đắc

Chẳng đắc đắc, chẳng đắc

Lìa đắc, chẳng đắc ấy

Tâm sợ hãi tức không.

Có thể biết như vậy

Có không đều không trụ

Thiện Tư, ông nên biết

Đường này đến Bồ-đề.

Đức Thế Tôn nói kệ rồi, bảo Đồng tử Thiện Tư:

–Này Đồng tử Thiện Tư! Cho nên Đại Bồ-tát muốn mau chóng đạt an lạc, chứng được đạo quả Bồ-đề vô thượng, phải nên nhớ nghĩ đến tướng thường, tướng lạc, tướng ngã, tướng tịnh, tướng chúng sinh, tướng thọ mạng, tướng dưỡng dục Phú-già-la. Các tướng này là con đường thẳng chân chánh của đạo quả Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác.

Này Đồng tử Thiện Tư! Thuở xưa, lúc ta phát tâm hành trì hạnh

Bồ-tát đã thường tâm niệm về con đường ấy. Vì ý nghĩa đó, nên ta nhân nơi con đường ấy mà đạt đến Bồ-đề. Nhưng con đường này không có một pháp nào có thể thủ đắc. Đây tức là Bồ-đề vô thượng của ta.

Bấy giờ, Đức Thế Tôn muốn nêu rõ lại nghĩa này nên nói kệ:

Ta tuy nói tướng thường

Thường ấy chẳng phải có

Đã biết không có thường

Liền không có tranh cãi.

Nếu chấp trước tướng lạc

Lạc cũng không chân thật

Đó là kiến điên đảo

Phú-già-la phân biệt.

Nếu biết các pháp chân

Mỗi mỗi không xứ tập

Tất cả không tạo tướng

Mạng và Phú-già-la.

Đường chẳng phải Bồ-đề

Không đường cũng như vậy

Ta nói bản tánh ấy

Các pháp không xứ sở.

Bản tánh và các vật

Người trí không phân biệt

Thiện Tư, ông nên biết

Đường này đến Bồ-đề.

Nếu chấp đường như vậy

Phật kia không hành đạo

Nếu chấp trước có tướng

Không biết rõ các pháp.

Không thể nương các thừa

Chỗ Từ bi chư Phật

Không có người năng hành

Xứ ấy lắng sâu diệu.

Tất cả chỗ không vật

Vật kia không thủ đắc

Vì đã không có vật

Tướng lạc không chỗ sinh.

Các niềm vui, nỗi khổ

Đường ấy như hư không

Có thể biết như vậy

Tâm ấy được giải thoát.

Ta tuy nói tướng ngã

Pháp ấy cũng không có

Đã không có ngã sở

Cũng lại không có trí.

Đã không có trí biết

Đây tức cảnh giới trí

Thọ mạng phân biệt có

Tướng ấy rốt ráo không.

Không ngôn thuyết,người biết

Tiểu trí bị mê hoặc

Tướng ngã và thọ mạng

Bản tánh chẳng phải có.

Bản tánh và các vật

Cảnh giới ngu si này

Tất cả không thể gần

Phật thừa không nghĩ bàn.

Không nghe kinh điển rộng

Không thọ trì, đọc tụng

Không nói kinh điển này

Không có tướng các pháp.

Ta không đắc các pháp

Chỗ nói lại cũng không

Ta xưa ngồi đạo tràng

Không một trí có chứng.

Như vậy ngã, trí này

Bồ-đề không thủ đắc

Bồ-đề và đạo tràng

Cả hai không người chứng.

Chúng phàm phu phân biệt

Chư Phật nói các pháp

Đây là mượn danh từ

Chỗ chư Phật thâm diệu.

Thâm diệu và chư Phật

Đó là cảnh giới ma

Không nghe kinh điển này

Phật Thế Tôn đã nói.

Cùng đều không biết vị

Chỗ lợi ích các pháp

Bồ-tát hành khổ hạnh

Hạnh ấy vì không biết.

Cho rằng Phật, Bồ-đề

Cả hai không thể thấy

Suy nghĩ như vậy rồi

Vọng ngôn cho: Phật nói.

Khen có các cảnh giới

Dựa vào sinh chấp trước

Đã có chỗ nhiễm chấp

Nên cũng không thấy ta.

Nếu có các chúng sinh

Thành tựu trí thâm diệu

Tất cả cùng nói lớn:

Chư Phật không nghĩ bàn.

Cho nên, này Thiện Tư!

Muốn biết pháp sâu xa

Nên dụng tâm tinh tấn

Liền rõ pháp chân thật.

Pháp ấy thật vô ngại

Nên gọi là thâm diệu

Lúc nói điều như vậy

Gọi là không thủ đắc.

Chúng sinh thấy điên đảo

Cảnh giới đây khác kia

Không do cầu thiền định

Có thể rõ thật nghĩa.

Tam-muội phi Tam-muội

Trong không, không thủ được

Chẳng phải trí cảnh giới

Vô trí cũng như vậy.

Tuy khiến biết tế kia

Cũng không trí cảnh giới

Pháp này từ duyên có

Thâm diệu tức nên vào.

Nếu có vui tịch tĩnh

Thì không có đây, kia

Nếu tâm thường tín lạc

Chính chốn nói kinh này.

Cõi Phật không phải một

Xưa trồng các căn lành

Trong nhiều chỗ chư Phật

Mới có thể thọ trì.

Đức Thế Tôn nói kệ rồi bảo Đồng tử Thiện Tư:

–Này Đồng tử Thiện Tư! Vì ý nghĩa ấy nên tất cả chư Đại Bồ-tát cần phải mặc áo giáp như vậy. Ở trong tất cả chốn sợ hãi kinh của thế gian không nên sinh tâm lo âu sợ hãi mà phải phát tâm mặc áo giáp như vậy.

Khi ấy, Đồng tử Thiện Tư liền bạch Phật:

–Bạch Đại Thánh Thế Tôn! Con tin như vậy, nhưng trong thế gian lại có chỗ không tin.

Đức Thế Tôn lại bảo Đồng tử Thiện Tư:

–Có các Đại Bồ-tát hành pháp sâu xa, có tướng như vậy, có điềm lành như vậy, có hình ảnh như vậy. Tất cả họ là các bậc trượng phu thiện, quán sát trong thế gian không có các pháp hơn kém. Đã thấy tất cả các pháp đều bình đẳng không có hơn kém, biết như vậy rồi nên tâm không sợ, không hãi, không kinh. Đoạn tất cả các pháp, biết như vậy rồi mà tâm không sợ hãi. Không đoạn tất cả các pháp, biết như vậy rồi mà không sợ hãi. Biết có tất cả các pháp như vậy rồi mà không sợ hãi. Biết không có tất cả các pháp như vậy rồi mà không sợ hãi. Biết tất cả các pháp hợp như vậy rồi mà không sợ hãi. Biết tất cả các pháp

tan rã như vậy rồi mà không sợ hãi. Biết tất cả các pháp hòa hợp như vậy rồi mà không sợ hãi. Biết tất cả các pháp không hòa hợp như vậy rồi mà không sợ hãi. Biết tất cả các pháp không thích ý như vậy rồi mà không hề sợ hãi. Biết tất cả các pháp không phải không vừa ý như vậy rồi mà không hề sợ hãi. Biết sự nhớ nghĩ về tất cả các pháp như vậy mà không hề sợ hãi. Biết không nhớ nghĩ về tất cả các pháp như vậy mà không sợ hãi. Biết sự tạo tác nơi tất cả các pháp như vậy rồi mà không sợ hãi. Biết tất cả các pháp không tạo tác như vậy rồi mà không sợ hãi. Biết cảnh giới nơi tất cả các pháp như vậy mà không sợ hãi. Biết tất cả các pháp không phải cảnh giới như vậy mà không sợ hãi. Biết về sự hoan hỷ nơi tất cả các pháp như thế mà không sợ hãi. Biết sự không hoan hỷ nơi tất cả các pháp như thế mà không hề sợ hãi. Biết tất cả các pháp của thế đế như vậy mà không hề sợ hãi. Biết tất cả các pháp nơi phi thế đế như vậy mà không hề sợ hãi. Biết tất cả các pháp vắng lặng như vậy mà không hề sợ hãi. Biết tất cả các pháp không vắng lặng như vậy mà không sợ hãi. Biết về sự hiểu rõ tất cả các pháp như vậy mà không hề sợ hãi. Biết về sự không hiểu rõ tất cả các pháp như thế mà không sợ hãi. Biết về sự trì giới nơi tất cả các pháp như vậy mà không hề sợ hãi. Biết về sự phá giới nơi tất cả các pháp như vậy mà không hề sợ hãi. Biết sự sáng rõ nơi tất cả các pháp như vậy mà không hề sợ hãi. Biết sự không sáng rõ nơi tất cả các pháp như vậy mà không hề sợ hãi. Biết tất cả các pháp có tên như vậy mà không hề sợ hãi. Biết tất cả các pháp không tên như vậy mà không hề sợ hãi. Biết ra khỏi tất cả các pháp như vậy mà không hề sợ hãi. Biết không ra khỏi tất cả các pháp như vậy mà không hề sợ hãi. Biết tất cả các pháp lo sợ như vậy mà không hề sợ hãi. Biết tất cả các pháp không lo sợ như vậy mà không hề sợ hãi. Biết tất cả các pháp sinh như vậy mà không hề sợ hãi. Biết tất cả các pháp không sinh như vậy mà không hề sợ hãi. Biết tất cả các pháp tử như vậy mà không hề sợ hãi. Biết tất cả các pháp bất tử như vậy mà không hề sợ hãi. Biết tất cả các pháp là Bồ-đề như vậy mà không hề sợ hãi. Biết tất cả các pháp không phải là Bồ-đề như vậy mà không hề sợ hãi. Biết tất cả các pháp là Niết-bàn như vậy mà không hề sợ hãi. Biết tất cả các pháp không là Niết-bàn như vậy mà không hề sợ hãi.

Lúc có thể nói pháp như vậy đó gọi là Bồ-tát không sợ, không khiếp, không kinh hãi.

Đức Thế Tôn nói lời như vậy rồi, muốn nêu rõ lại nghĩa ấy nên nói kệ:

Tất cả pháp không có

Chân như không mê lầm

Vì không có các pháp

Tướng kia liền vắng lặng.

Các pháp không hơn kém

Đây, kia đều là không

Vì tất cả pháp không

Chân thật cũng là không.

Các pháp có hơn kém

Đây, kia cũng đều không

Các pháp đã đều không

Thì không có tranh cãi.

Tất cả pháp đã không

Bản tánh sao có tánh

Vì tánh ấy không có

Sao lại có hoại diệt?

Các pháp có đoạn sao?

Người trí không nghĩ vậy

Chỉ giả có tên đoạn

Tìm chỗ đoạn không được.

Muốn đoạn tất cả pháp

Vi tế tìm không thấy

Chút ít và vô số

Các pháp đều không có.

Các pháp là không có

Đó cũng là ngôn thuyết

Trong kia không như vậy

Chỉ thị hiện trong ấy.

Tất cả pháp vô hình

Chỉ có hiện trong tướng

Có có và không có

Tất cả đều giả danh.

Tất cả pháp hòa hợp

Thị hiện không hòa hợp

Chân như không hòa hợp

Rốt ráo không có vật.

Các pháp không hòa hợp

Không tạo và không diệt

Như vậy cũng không đắc

Các pháp mỗi mỗi không.

Các pháp không thủ đắc

Tất cả tiền tế không

Vì bản tế đã không

Nên gọi là thật tế.

Tất cả pháp hoan hỷ

Hoan hỷ không thủ đắc

Đã không có các pháp

Điều ấy không thể nói.

Các pháp không hoan hỷ

Cả hai cũng đều không

Trong chân như không vật

Đó là tướng thâm diệu.

Tất cả pháp không hiềm

Trong chân như không ngã

Vì chân như không có

Nên không có chỗ hiềm.

Không tán thán Niết-bàn

Pháp ấy không thủ đắc

Vì các pháp không có

Nên gọi là Niết-bàn.

Các pháp không có tên

Trong chân như thị hiện

Đó là giả danh nói

Nên gọi là suy nghĩ.

Các pháp không suy nghĩ

Pháp này không Định xứ

Cho nên không chúng sinh

Đó là thể các pháp.

Tất cả pháp như huyễn

Huyễn ấy không thủ đắc

Vì các pháp bất đắc

Nói các hành hữu vi.

Các pháp đã vô vi

Thể chân như đây, kia

Không có chốn các pháp

Nên nói không biên vực.

Tuy nói có cảnh giới

Cảnh giới thật không có

Vì phàm phu mà nói

Nên gọi là cảnh giới.

Các cảnh giới hư vọng

Nên nói không cảnh giới

Nói không có cảnh giới

Là chân tướng cảnh giới.

Nói thể tất cả pháp

Tất cả không số lượng

Tất cả đã không có

Các ông biết tịch định.

Vô đắc nói hữu đắc

Thị hiện có chỗ đắc

Chỗ của đắc vô đắc

Thị hiện nên có đắc.

Chỗ ấy không trì giới

Và phá giới cũng không

Không hành và không giới

Các pháp tướng như vậy.

Tất cả pháp đều không

Nên gọi là vô minh

Vì không có các pháp

Ông nên biết là sáng.

Các pháp là danh tự

Danh kia thật không có

Đã không có tên pháp

Biết vậy là Niết-bàn.

Nói có thọ nhận tên

Vì thọ nên thị hiện

Chỗ ấy không có thọ

Nên nói thị hiện thọ.

Không có là có tướng

Thị hiện gọi là có

Trong các pháp lìa có

Nên nói thường không có.

Như thấy huyễn hóa rồi

Ngu si nói có tướng

Biết có có không có

Chỗ ấy trí không lầm.

Không biết chỗ sinh pháp

Cả hai không thủ đắc

Vì người ngu si nói

Nói đó là chỗ sinh.

Các pháp nếu có sinh

Nên nói sẽ có tử

Chỗ sinh và chỗ tử

Cả hai không thủ đắc.

Tất cả pháp đều không

Các pháp không thủ đắc

Thiện Tư, ông nên biết

Ta nói pháp như vậy.

Bồ-đề không tạo tác

Chỗ đó không người tạo

Nếu sẽ đắc Bồ-đề

Thì liền thấy tam giới.

Nếu phân biệt Bồ-đề

Ấy không hành Bồ-đề

Hành hạnh cùng Bồ-đề

Tất cả không phân biệt.

Tất cả có chân thật

Chân thật không có chỗ

Vì chân thật không đắc

Đó là tướng Niết-bàn.

Rốt ráo không vượt ngoài

Ấy không chỗ thủ đắc

Vì không có các vật

Không sinh lại không diệt.

Nếu biết được nghĩa này

Các pháp không chân thật

Tất cả không thể sinh

Tức không cùng tranh cãi.

Nói pháp thâm diệu này

Lúc không hề sợ hãi

Ông nên biết người kia

Là Bồ-tát chân thật.

Đức Thế Tôn nói kệ này rồi, Đồng tử Thiện Tư dùng kệ bạch Phật:

Phật lợi lạc cho con

Xuất hiện ở thế gian

Lúc nói tướng pháp này

Con không có nghi hoặc.

Con nay được đầy đủ

Phật nói khó nghĩ bàn

Lưới các kiến trói buộc

Nay thoát được lưới ma.

Con đã đoạn sinh tử

Đã trụ nơi đạo tràng

Khi Như Lai nói tướng

Con đoạn trừ nghi kết.

Vì con nói chỗ đắc

Diệt trừ hết các kiến

Vô úy ích thế gian

Con khéo trừ tâm cấu.