Tổ đình Ba La Mật366 Nguyễn Sinh Cung, TP. Huế
← Pháp Bảo (VBeta)Trang 10/28

Tam tạng Việt · Pháp Bảo (VBeta) · Linh Sơn Đại Tạng › Bộ Kinh Tập

Đại Tập 56 · Bộ Kinh Tập III · Số 468–489

Dịch giả
Thích Tịnh Hạnh
Thông tin
Ghi trên sách: Sa Môn Thích Tịnh HạnhHội Văn Hóa Giáo Dục Linh Sơn Đài Bắc, 2000

Kinh Thuyết Vô Cấu Xứng - Quyển 6 - Phẩm 12: Quán Như Lai

KINH THUYẾT VÔ CẤU XỨNG

QUYỂN 6

Phẩm 12: QUÁN NHƯ LAI

Bấy giờ, Đức Thế Tôn hỏi Bồ-tát Vô Cấu Xứng:

–Này thiện nam! Trước đây vì muốn thấy thân tướng của Như Lai nên ông đến chúng hội này. Ông thấy Như Lai như thế nào?

Bồ-tát Vô Cấu Xứng nói:

–Con quán Như Lai hoàn toàn không có chỗ thấy. Con quán như vậy. Vì sao? Vì con quán Như Lai trước không đến, sau không đi, hiện tại không trụ. Vì sao? Vì bảo con quán tánh chân như của sắc nơi Như Lai, tánh ấy chẳng phải tánh chân như của sắc thọ, tánh ấy chẳng phải tánh chân như của thọ tưởng, tánh ấy chẳng phải tánh chân như của tưởng hành, tánh ấy chẳng phải tánh chân như của hành thức, tánh ấy chẳng phải thức, không trụ trong bốn giới, đồng với hư không giới, chẳng phải do sáu xứ sinh khởi, vượt qua sáu căn, không bị tạp nhiễm trong ba cõi, xa lìa ba cấu, thuận với ba giải thoát, đạt đến ba Minh, chẳng phải minh mà lại minh, chẳng phải thông đạt nhưng lại thông đạt tất cả pháp không bị chướng ngại, thật tế chẳng phải tế, chân như chẳng phải như, đối với cảnh của chân như thường không chỗ trụ, đối với trí của chân như luôn không thuận với chỗ sáng, tánh của trí và cảnh của chân như đều lìa cả hai; chẳng phải do nhân sinh ra, chẳng phải do duyên khởi; chẳng phải hữu tướng, chẳng phải vô tướng; chẳng phải tự tướng, chẳng phải tha tướng; chẳng phải một tướng, chẳng phải tướng khác; chẳng phải tướng của đối tượng, chẳng phải lìa tướng ấy, chẳng phải đồng với tướng ấy, chẳng phải khác với tướng ấy; chẳng phải tướng của chủ thể, chẳng phải lìa tướng ấy, chẳng phải đồng với tướng ấy, chẳng phải khác với tướng ấy; chẳng phải bờ bên này, chẳng phải bờ bên kia, chẳng phải giữa dòng; chẳng phải ở đây, chẳng phải ở kia, chẳng phải ở chặng giữa; chẳng phải trong, chẳng phải ngoài, chẳng phải cả hai; chẳng phải đã đi, chẳng

phải sẽ đi, chẳng phải đang đi; chẳng phải đã đến, chẳng phải sẽ đến, chẳng phải đang đến; chẳng phải trí, chẳng phải cảnh; chẳng phải chủ thể nhận thức, chẳng phải đối tượng được nhận thức; chẳng phải ẩn, chẳng phải hiển; chẳng tối, chẳng sáng; chẳng đứng, chẳng đi; không danh, không tướng; không mạnh, không yếu; không trụ một nơi, không lìa một nơi; chẳng tạp nhiễm, chẳng thanh tịnh; chẳng phải hữu vi, chẳng phải vô vi; chẳng tịch diệt, chẳng phải không tịch diệt; không có việc nhỏ nào để hiển bày, không có nghĩa nhỏ nào để nói; không bố thí, không xan tham; không giữ giới, không phạm giới; không nhẫn nhục, không sân giận; không siêng năng, không biếng nhác; không định tâm, không tán loạn; không trí tuệ, không ngu si; không nhớ kỹ, không quên mất; không xuất, không nhập; không đi, không đến; tất cả ngôn ngữ (nói năng) việc làm đều dứt bặt; chẳng phải ruộng phước, chẳng phải không có ruộng phước; chẳng phải được cúng dường, chẳng phải không đáng cúng dường; chẳng phải chủ thể chấp, chẳng phải đối tượng bị chấp; chẳng phải chủ thể thủ, chẳng phải đối tượng được thủ; chẳng phải tướng, chẳng phải không có tướng; chẳng phải tạo tác, chẳng phải không tạo tác; không có số, lìa các số; không chướng ngại, lìa các sự chướng ngại; không tăng, không giảm; bình đẳng với mọi bình đẳng, đồng với chân thật tế, đồng đẳng với tánh pháp giới; chẳng phải chủ thể xứng hợp, chẳng phải đối tượng được xứng hợp, vượt qua tánh của các xứng hợp; chẳng phải chủ thể lường tính, chẳng phải đối tượng được lường tính, vượt ra khỏi các lường tính; không hướng đến, không quay ngược, vượt khỏi các sự hướng đến quay ngược; chẳng mạnh, chẳng yếu, vượt ra khỏi các mạnh yếu; chẳng lớn, chẳng nhỏ; chẳng rộng, chẳng hẹp; không thấy không nghe không hay không biết; lìa các sự trói buộc, an nhiên giải thoát; chứng nhập bình đẳng với trí Nhất thiết trí; chứng đắc chúng sinh không có hai; thông đạt các pháp không sai khác; biết rõ tất cả không tội không lỗi, không đục không dơ, không bị chướng ngại; lìa các phân biệt; không tạo dựng không phát sinh; không hư không thật; không phát khởi không cùng tận; không từng có không sẽ có, không sợ không nhiễm; không buồn không vui; không chán không thích; phân biệt tất cả nơi chốn đều không có chủ thể duyên; tất cả nơi chốn

của danh ngôn đều không có chủ thể thuyết giảng.

Bạch Thế Tôn! Thân tướng của Như Lai là như vậy, phải quán như vậy không nên quán khác. Ai quán như vậy gọi là chánh quán. Nếu quán khác gọi là tà quán.

Khi ấy, Tôn giả Xá-lợi Tử bạch Phật:

–Bạch Thế Tôn! Bồ-tát Vô Cấu Xứng này qua đời ở cõi nào mà sinh vào cõi Kham nhẫn này? Đức Thế Tôn nói:

–Ông hãy hỏi ông ta thử xem.

Tôn giả Xá-lợi Tử hỏi Bồ-tát Vô Cấu Xứng:

–Ông qua đời ở cõi nào mà sinh đến cõi này?

Bồ-tát Vô Cấu Xứng nói:

–Thưa Tôn giả Xá-lợi Tử! Tôn giả biết rất rõ về tác chứng nơi các pháp. Vậy có pháp nhỏ nào có thể diệt hay sinh không?

Tôn giả Xá-lợi Tử nói:

–Thưa Bồ-tát Vô Cấu Xứng! Không có pháp nhỏ nào có thể diệt hay sinh cả.

Bồ-tát Vô Cấu Xứng hỏi:

–Nếu biết rõ tác chứng nơi tất cả pháp không diệt hay sinh, vậy sao Tôn giả hỏi tôi: Ông ở cõi nào qua đời mà sinh đến cõi này? Thưa Tôn giả Xá-lợi Tử! Ý Tôn giả thế nào? Những nam nữ do huyễn hóa tạo ra chết ở cõi nào mà sinh đến ở đây?

Tôn giả Xá-lợi Tử trả lời:

–Nam nữ được huyễn hóa ấy không thể đưa ra để nói có chết hay sinh.

Bồ-tát Vô Cấu Xứng nói:

–Như Lai lẻ nào không giảng nói tất cả các pháp như huyễn hóa sao?

Tôn giả Xá-lợi Tử đáp:

–Đúng vậy, đúng vậy!

Bồ-tát Vô Cấu Xứng nói:

–Nếu tự tánh, tự tướng của các pháp như huyễn như hóa, vì sao Tôn giả lại hỏi ông chết ở cõi nào mà đến sinh cõi này? Thưa Tôn giả Xá-lợi Tử! Chết tức là tướng đoạn diệt của các hành, sống là tướng liên

tục của các hành. Mặc dù Bồ-tát qua đời nhưng không đoạn tất cả hành tướng của các pháp thiện. Mặc dù Bồ-tát sinh nhưng không tiếp tục tất cả hành tướng của pháp ác.

Bấy giờ, Đức Thế Tôn nói với Tôn giả Xá-lợi Tử:

–Có thế giới Phật tên Diệu hỷ, Như Lai ở cõi ấy hiệu là Vô Động, vì hóa độ chúng sinh nên Vô

Cấu Xứng ở cõi đó qua đời, sinh vào cõi này.

Tôn giả Xá-lợi Tử nói:

–Thật kỳ diệu thay! Bạch Thế Tôn! Đại sĩ này thật chưa từng có, có thể bỏ cõi Phật thanh tịnh, thích đến chốn đầy tạp nhiễm ô uế này.

Bồ-tát Vô Cấu Xứng nói:

–Thưa Tôn giả Xá-lợi Tử! Ý Tôn giả thế nào? Ánh sáng mặt trời có thích nhập xen lẫn với tối tăm nơi thế gian không?

Tôn giả Xá-lợi Tử trả lời:

–Không, cư sĩ ! Mặt trời vừa nhô lên thì bóng tối mất hẳn.

Bồ-tát Vô Cấu Xứng nói:

–Mặt trời vì sao đi qua châu Thiệm-bộ?

Tôn giả Xá-lợi Tử trả lời:

–Vì chiếu ánh sáng diệt trừ tối tăm.

Bồ-tát Vô Cấu Xứng nói:

–Bồ-tát cũng vậy, vì độ hữu tình mà sinh vào cõi Phật cấu uế, nhưng không ở xen tạp với những phiền não, chỉ nhằm diệt trừ phiền não tối tăm của chúng sinh mà thôi.

Bấy giờ, đại chúng đều khao khát muốn thấy những công đức trang nghiêm thanh tịnh nơi cõi Phật Diệu Hỷ, thấy Đức Như Lai Vô Động và chúng Bồ-tát, Thanh văn.

Biết tâm niệm của đại chúng, Đức Thế Tôn bảo Bồ-tát Vô Cấu Xứng:

–Này thiện nam! Tất cả đại chúng, những vị thần tiên trong đại hội này đều khao khát muốn thấy cõi Phật trang nghiêm công đức thanh tịnh Diệu hỷ, Đức Như Lai Vô Động và chúng Bồ-tát, Thanh văn, ông hãy hiện bày để họ mãn nguyện.

Bồ-tát Vô Cấu Xứng suy nghĩ: “Ngay chỗ ngồi này, ta nên dùng sức thần thông dời mau thế giới Diệu hỷ và núi Thiết vi, vườn rừng, ao

hồ, suối rạch, hang hốc, biển cả, sông lớn, núi Tu-di, núi đồi vây quanh, mặt trời, mặt trăng, sao, trời, rồng, quỷ, thần, chúng hội, cung điện Đế Thích, Phạm vương, chúng Bồ-tát, Thanh văn… xóm làng, thành ấp, đô thị, nhà ở của nam nữ lớn nhỏ, nói rộng cho đến Đức Như Lai Vô Động, Ứng Chánh Đẳng Giác, cây đại Bồ-đề, ngồi nghe pháp, biển hội đại chúng, các hoa sen báu, đi đến mười phương cõi vì các hữu tình mà làm Phật sự, có ba thang cấp báu tự nhiên vọt ra từ châu Thiệm-bộ thẳng đến đỉnh núi Tu-di. Cõi trời Tam thập tam vì muốn chiêm ngưỡng kính lạy cúng dường Như Lai Bất Động và nghe pháp nên mỗi ngày theo thang cấp báu này đi xuống. Người cõi châu Thiệm-bộ cũng muốn thấy nhà cửa vườn rừng nơi cõi trời Tam thập tam nên theo thang cấp báu này đi lên. Thế giới Diệu hỷ thanh tịnh được thành lập do vô lượng công đức hợp lại, dưới đến thủy luân trên đến trời Sắc cứu cánh. Ta lấy đặt trong lòng bàn tay phải, giống như vòng quay của người thợ gốm, giống như xâu vòng hoa rồi đặt vào thế giới này để hiển bày cho đại chúng.” Sau khi nghĩ như vậy, ngay trên giường, Bồ-tát Vô Cấu Xứng nhập Tam-ma-địa hiện thần thông thù thắng, nhanh chóng lấy thế giới Diệu hỷ đặt trong lòng bàn tay phải rồi để vào trong thế giới này. Các Thanh văn, Bồ-tát, các hàng trời, người, đại chúng ở cõi ấy, ai có Thiên nhãn đều sợ hãi và cùng nói: “Ai đem chúng con đi? Ai đem chúng con đi vậy? Cúi xin Thế Tôn cứu hộ chúng con, cúi xin Bậc Thiện Thệ cứu giúp chúng con.”

Khi ấy, Phật Vô Động vì theo phương tiện để giáo hóa chúng sinh, nên nói: “Này các thiện nam! Các ông đừng sợ sệt, các ông đừng sợ sệt, đó là do sức thần thông của Bồ-tát Vô Cấu Xứng, chứ chẳng phải do Như Lai làm ra đâu.”

Trời, người và những người mới học ở cõi ấy chưa đắc Thiên nhãn thông thù thắng đều an nhiên, không hay không biết. Sau khi nghe nói vậy, họ đều hoảng hốt hỏi nhau: “Chúng ta đang đi đâu vậy?”

Mặc dù cõi Diệu hỷ nhập vào cõi này nhưng tướng của cõi này không giảm không tăng. Cõi Kham nhẫn cũng không trở nên chật hẹp. Mặc dù hai cõi xen lẫn với nhau nhưng đều thấy chỗ ở như cũ không thay đổi gì cả.

Bấy giờ, Đức Thế Tôn Thích-ca Mâu-ni dạy đại chúng:

–Các ông có thấy thế giới Diệu hỷ, cõi Phật trang nghiêm, Đức Như Lai Vô Động và các Bồ-tát, Thanh văn không? Đại chúng đều thưa:

–Bạch Thế Tôn! Đã thấy.

Lúc ấy, Bồ-tát Vô Cấu Xứng liền dùng thần lực hóa hiện những hoa trời thượng diệu và các thứ hương bột khác, đưa cho đại chúng để rải cúng dường Đức Thích-ca Mâu-ni, Như Lai Vô Động và các Bồ-tát…

Đức Thế Tôn nói với đại chúng:

–Các ông muốn thành tựu cõi Phật trang nghiêm công đức như vậy vì các Bồ-tát thì phải tu học, thực hành những hạnh Bồ-tát mà trước kia Như Lai Vô Động đã từng tu tập.

Khi Bồ-tát Vô Cấu Xứng dùng sức thần thông thị hiện thế giới Diệu hỷ như vậy, thì có tám mươi bốn na-do-tha trời, người trong cõi Kham nhẫn đều phát tâm Chánh đẳng giác Vô thượng, ai nấy đều muốn được sinh về cõi Diệu hỷ. Đức Thế Tôn đều thọ ký cho tất cả sẽ sinh về cõi Phật của Đức Như Lai Vô Động.

Bồ-tát Vô Cấu Xứng dùng sức thần thông dời chúng Bồ-tát, Đức Như Lai Vô Động và cõi Diệu hỷ như vậy là vì muốn làm lợi ích cho hữu tình nơi cõi Kham nhẫn. Việc ấy đã xong nên Bồ-tát Vô Cấu Xứng đem cõi ấy về lại chỗ cũ. Khi cả hai cõi phân riêng ra, đại chúng hai nơi đều thấy rõ.

Bấy giờ, Đức Thế Tôn bảo Tôn giả Xá-lợi Tử:

–Ông đã thấy Như Lai Vô Động và các Bồ-tát nơi thế giới Diệu hỷ rồi phải không?

Tôn giả Xá-lợi Tử thưa:

–Bạch Thế Tôn, con đã thấy! Con nguyện cho các hữu tình đều ở cõi Phật trang nghiêm như vậy. Con nguyện cho các hữu tình được thành tựu công đức viên mãn với phước đức trí tuệ như thế. Tất cả đều giống như Đức Như Lai Vô Động. Con nguyện cho các hữu tình đều được thần thông tự tại như Bồ-tát Vô Cấu Xứng.

Bạch Thế Tôn! Chúng con đã đạt lợi ích thù thắng tốt đẹp là được chiêm ngưỡng gần gũi bậc Đại sĩ ấy. Nếu các hữu tình chỉ được nghe pháp môn thù thắng này, nên biết cũng được gọi là khéo đạt được

lợi ích thù thắng, huống chi đã nghe rồi tin hiểu, thọ trì, đọc tụng thông suốt, giảng nói cho người khác, lại dùng phương tiện tinh tấn tu hành. Nếu các hữu tình đạt được pháp môn thù thắng như vậy, tức là đạt được kho tàng pháp bảo. Nếu các hữu tình tin hiểu pháp môn thù thắng này tức là tiếp nối con đường của chư Phật. Nếu các hữu tình đọc tụng pháp môn thù thắng là thành Bồ-tát, cùng Phật làm bạn. Nếu các hữu tình thọ trì pháp môn này là giữ gìn chánh pháp vô thượng. Nếu ai cúng dường pháp này thì nên biết nhà người ấy có Như Lai. Nếu ai ghi chép cúng dường pháp môn thù thắng này tức là giữ gìn tất cả phước đức nơi trí Nhất thiết trí. Nếu ai tùy hỷ với pháp môn này tức là tạo lập nên pháp hội lớn lao. Nếu giảng giải cho người một bài tụng bốn câu của pháp môn thù thắng này thì đạt được quả vị Bất thoái chuyển. Nếu thiện nam, thiện nữ đối với pháp môn thù thắng này mà tin hiểu, thọ trì, ưa thích, quán sát thì được thọ ký đạo quả Chánh đẳng Bồ-đề vô thượng.

❧

Phẩm 13: CÚNG DƯỜNG PHÁP

Bấy giờ, Thiên đế Thích bạch Phật:

–Mặc dù con được nghe Đức Phật và Bồ-tát Diệu Cát Tường giảng nói hơn trăm ngàn pháp môn sai biệt, nhưng con chưa từng nghe nói về môn giải thoát thần thông tự tại bất khả tư nghì này. Theo sự hiểu biết của con về nghĩa lý như Phật đã giảng nói, nếu các hữu tình được nghe pháp môn này mà tin hiểu, thọ trì, đọc tụng, thuộc lòng, nêu giảng cho người thì người đó chắc chắn là pháp khí, không hề nghi ngờ gì cả, huống chi lại tinh tấn tu tập đúng như lý. Hữu tình ấy đã bít lấp tất cả con đường nguy hiểm dẫn đến cõi ác, khai mở tất cả con đường đến cõi thiện, luôn được gặp tất cả chư Phật, Bồ-tát, chiến thắng tất cả tà luận của ngoại đạo, diệt hết thảy quân ma bạo ác, làm thanh tịnh đạo Bồ-đề, an trụ trong pháp diệu, bước theo con đường Như Lai đã đi.

Bạch Thế Tôn! Nếu các hữu tình được nghe pháp môn này mà tin

hiểu, thọ trì, cho đến tinh tấn tu tập đúng như lý thì con sẽ cùng quyến thuộc cung kính cúng dường thiện nam hay thiện nữ ấy.

Bạch Thế Tôn! Nếu có thành ấp, xóm làng, đô thị nào thọ trì, đọc tụng, giảng nói pháp môn này, thì con cùng tất cả quyến thuộc đều đến đó để nghe pháp. Ai chưa tin con khiến cho họ tin. Ai tin rồi, con sẽ đúng như pháp hộ trì để họ không gặp chướng ngại.

Bấy giờ, Thế Tôn nói với Thiên đế Thích:

–Lành thay! Lành thay! Đúng như lời ông đã nói. Ông đã tùy hỷ với pháp môn vi diệu mà Như Lai đã nói ra. Thiên đế Thích nên biết! Chư Phật trong quá khứ, vị lai và hiện tại chứng đắc đạo quả Chánh đẳng Bồ-đề vô thượng, đều giảng nói chỉ bày pháp môn này. Cho nên nếu có thiện nam, thiện nữ nào nghe pháp môn này mà tin hiểu, thọ trì, đọc tụng, thuộc lòng, giảng cho mọi người, ghi chép cúng dường tức là cúng dường chư Phật trong quá khứ, vị lai và hiện tại.

Này Thiên đế Thích! Giả sử Như Lai hiện diện đầy khắp tam thiên đại thiên thế giới nhiều như mía, lau, tre, mè, lúa. Nếu thiện nam hay thiện nữ nào qua một kiếp, hay hơn một kiếp, cung kính, tôn trọng, ca ngợi, phụng thờ và đem những thứ cúng dường thượng hạng của người cùng những vật an ổn thượng diệu để sống mà dâng cúng chư Như Lai ấy, sau khi các vị Bát-niết-bàn, lại xây tháp bảy báu cúng dường toàn thân xá-lợi của mỗi vị. Tháp ấy rộng lớn khoảng bằng bốn châu thế giới, cao vút lên đến cõi Phạm thiên, có hiển tướng pháp luân, dùng hương hoa, cờ lọng, châu báu, âm nhạc, trang hoàng rất đẹp đẽ, sau khi xây tháp bảy báu cho mỗi Như Lai rồi, qua một kiếp hay hơn một kiếp nữa, đem tất cả các thứ cúng dường thượng hạng như vòng hoa, hương đốt, hương xoa, hương bột, y phục, cờ lọng, đèn, châu báu, âm nhạc, cung kính cúng dường, tôn trọng, ca ngợi. Ý ông thế nào? Nhờ việc làm này, thiện nam hay thiện nữ ấy được phước có nhiều không?

Thiên đế Thích thưa:

–Bạch Thế Tôn, rất nhiều! Bạch Thiện Thế! Phước ấy khó lường, dù trải qua trăm ngàn câu-chi na-do-tha kiếp cũng không nói hết lượng phước của người ấy đạt được.

Phật bảo:

–Này Thiên đế Thích! Đúng vậy, đúng vậy! Ta thật sự nói với ông. Nếu thiện nam, thiện nữ nghe pháp môn giải thoát thần thông tự tại bất tư nghì này mà tin hiểu, thọ trì, đọc tụng, thuộc lòng, giảng nói cho mọi người thì phước đức hơn người kia rất nhiều. Vì sao? Vì ngôi vị Chánh đẳng Bồ-đề vô thượng của chư Phật đều từ đây mà sinh. Chỉ có cúng dường pháp thì mới có thể thực hiện được sự cúng dường pháp môn ấy, chẳng phải là dùng tài vật.

Thiên đế Thích nên biết! Công đức của Bồ-đề vô thượng thì nhiều, nhưng phước của người cúng dường pháp này thì càng nhiều hơn.

Đức Thế Tôn dạy Đế Thích:

–Về thời quá khứ, trải qua vô số đại kiếp không thể tính kể, lường xét, bàn luận, có Phật ra đời, tên là Dược Vương, gồm đủ mười tôn hiệu: Như Lai, Ứng Cúng, Chánh Biến Tri, Minh Hạnh Túc, Thiện Thệ, Thế Gian Giải, Vô Thượng Sĩ , Điều Ngự Trượng Phu, Thiên Nhân Sư, Phật Thế Tôn. Thế giới tên Đại nghiêm, kiếp tên Nghiêm Tịnh. Như Lai Dược Vương sống hai mươi trung kiếp, có ba mươi sáu chi na-do-tha Thanh văn, mười hai câu-chi na-do-tha Bồ-tát. Bấy giờ, có Luân vương tên Bảo Cái, gồm đủ bảy báu, cai trị bốn đại châu, có cả thảy một ngàn người con đẹp đẽ, dũng mãnh, có thể đánh bại mọi quân địch.

Lúc đó, vua Bảo Cái cùng quyến thuộc cung kính cúng dường, tôn trọng, ca ngợi, phụng thờ Như Lai Dược Vương suốt năm trung kiếp, đem những thứ cúng dường thượng diệu ở cõi trời, người, cùng những vật phẩm an ổn tuyệt diệu để sống mà dâng cúng. Qua năm trung kiếp, vua Bảo Cái nói với một ngàn người con: “Các con nên biết! Phụ vương đã cúng dường Đức Như Lai Dược Vương. Các con cũng nên cung kính cúng dường như phụ vương vậy.”

Nghe phụ vương nói, một ngàn người con đều vui mừng vâng lệnh và cùng thưa: “Lành thay! Chúng con đồng tâm cùng quyến thuộc cung kính, tôn trọng, ca ngợi, phụng thờ Như Lai Dược Vương suốt năm trung kiếp. Chúng con đem tất cả các thứ cúng dường an ổn thượng hạng và những vật an ổn tuyệt diệu để sinh sống mà cúng dường.”

Lúc ấy, có một vương tử tên Nguyệt Cái, một mình ở chỗ vắng

suy nghĩ: “Ta nên cung kính, cúng dường Đức Như Lai Dược Vương, nhưng còn có cách cung kính, cúng dường nào thù thắng, tối thượng hơn đây không?” Nhờ thần lực của Phật, giữa hư không có vị trời nói với vương tử: “Nguyệt Cái nên biết! Trong các sự cúng dường, thì cúng dường pháp rất là thù thắng.”

Vương tử liền hỏi: “Sao gọi là cúng dường pháp?”

Vị trời nói với Nguyệt Cái: “Ông hãy đến hỏi Đức Như Lai Dược Vương: Bạch Thế Tôn! Sao gọi là cúng dường pháp? Đức Phật ấy sẽ giảng giải, khai thị cho ông.”

Sau khi nghe vị trời nói, Vương tử Nguyệt Cái liền đến hỏi Đức Như Lai Dược Vương, cung kính, ân cần lạy sát chân Ngài, đi nhiễu ba vòng rồi lui qua một bên thưa: “Bạch Thế Tôn! Con nghe nói trong tất cả sự cúng dường thì cúng dường pháp rất là tối thượng. Vậy tướng của sự cúng dường pháp ấy như thế nào?”

Đức Như Lai Dược Vương nói với Vương tử: “Nguyệt Cái nên biết! Cúng dường pháp nghĩa là đối với kinh điển do Phật nói ra thì tướng nó rất vi diệu sâu xa, thế gian rất khó tin, khó được độ, khó thấy, sâu kín, tinh túy, không nhiễm, liễu nghĩa, chẳng phải dùng phân biệt để biết, vì đó là kho tàng của Bồ-tát. Kinh Tổng trì ấy mang rõ dấu ấn của Phật, phân biệt, khai thị pháp luân bất thoái; sáu Độ từ đây mà có; giữ gìn hoàn hảo những gì đáng giữ gìn, thực hành theo pháp Bồ-đề phần; bảy Giác chi đích thân dẫn đầu; giảng nói, khai thị đại Từ, đại Bi, cứu giúp, đem sự an lạc đến các hữu tình; xa lìa tất cả kiến chấp nơi ma oán; phân biệt, xiển dương lý duyên khởi sâu xa; biết rõ trong không có ngã, ngoài không có hữu tình; đối với hai bên và chặng giữa không có thọ mạng, không có người nuôi dưỡng; hoàn toàn không có chút tánh Bổ-đặc-già-la; tương ưng với Không, Vô tướng, Vô nguyện, vô tác, vô khởi. Kinh pháp ấy đưa người đến diệu giác, chuyển bánh xe pháp; Trời, Rồng, Dạ-xoa, Kiền-đạt-phược đều cung kính, tôn trọng, ca ngợi, cúng dường, hướng dẫn chúng sinh cúng dường đại pháp; làm viên mãn pháp thí lớn lao cho chúng sinh, tất cả Hiền thánh đều thọ trì; khai mở tất cả diệu hạnh của Bồ-tát. Kinh pháp ấy làm chỗ quy về pháp nghĩa chân thật. Sự tối thắng vô ngại từ kinh pháp này mà phát sinh, nói rõ các pháp là vô thường, khổ, vô ngã, tịch tĩnh; phát sinh bốn

pháp Ôn-đà-nam (bốn pháp ấn), diệt trừ tất cả tham lam keo kiệt, phá giới, sân hận, biếng nhác, vọng niệm, tuệ ác, sợ hãi, tất cả tà luận của ngoại đạo, kiến ác, chấp trước. Kinh pháp ấy phát sinh uy lực làm tăng thượng pháp thiện cho hữu tình, chiến thắng tất cả quân ma ác, được chư Phật Hiền thánh khen ngợi. Kinh pháp ấy có thể trừ khổ lớn trong sinh tử, thị hiện niềm vui lớn Niết-bàn, chư Phật mười phương ba đời đều nói. Với kinh ấy, ai thích nghe, tin hiểu, thọ trì, đọc tụng, thuộc lòng, tư duy quán sát nghĩa lý sâu xa, làm cho kinh ấy sáng rõ, an lập, phân biệt, khai thị nẻo sáng, lại giảng giải cho mọi người, dùng phương tiện thiện xảo mà giữ gìn chánh pháp, thì người đó gọi là cúng dường pháp.

Lại nữa, này Nguyệt Cái! Người cúng dường pháp nghĩa là với các pháp phải điều phục như pháp, với các pháp phải tu hành như pháp, tùy thuận theo duyên khởi, xa lìa các tà kiến, tu tập pháp Nhẫn vô sinh, ngộ nhập không có ngã và không có hữu tình, không chống đối với lý nhân duyên, không tranh cãi, không sinh dị luận, tách rời ngã và ngã sở, không bị lệ thuộc, căn cứ theo nghĩa không căn cứ nơi văn từ, y theo trí không y theo thức, y theo liễu nghĩa đã được nói trong Khế kinh, tuyệt đối không y theo lời nói bất liễu nghĩa thuộc kinh điển thế tục rồi sinh chấp trước, y theo tánh không y theo sự thấy có sở đắc của Bổ-đặc-già-la. Theo tánh tướng đó mà giác ngộ các pháp, nhập thâu vào vô tạng, diệt A-lại-da, trừ khử vô minh cho đến lão tử; dứt sầu bi khổ não; quán sát mười hai nhân duyên ấy không chỗ cùng tận hay chỗ phát sinh; nguyện các hữu tình lìa bỏ các kiến chấp. Đó là cúng dường pháp tối thượng.”

Bấy giờ, Đức Phật bảo Thiên đế Thích:

–Được nghe Phật Dược Vương giảng nói về sự cúng dường pháp rất là tối thượng ấy, Vương tử Nguyệt Cái đắc được pháp nhẫn thuận, liền cởi áo báu với những đồ trang sức dâng lên cúng dường Như Lai Dược Vương và thưa: “Bạch Thế Tôn! Sau khi Phật Bát-niết-bàn, con nguyện hộ trì chánh pháp, thực hành cúng dường pháp để giữ gìn chánh pháp. Cúi xin Như Lai dùng sức thần lực thương xót gia hộ con luôn chiến thắng đám ma khó chiến thắng mà giữ gìn chánh pháp, tu hạnh Bồ-tát.”

Biết tâm ý tăng thượng của Vương tử Nguyệt Cái, Như Lai Dược Vương liền thọ ký: “Sau khi Như Lai Niết-bàn, ông sẽ giừ gìn thành lũy chánh pháp.”

Nghe được Phật thọ ký, Vương tử Nguyệt Cái vui mừng khôn xiết. Trong Thánh pháp đời của Như Lai Dược Vương, ông ta đem tâm tin thanh tịnh, xả bỏ pháp tại gia đi đến nơi không nhà. Sau khi xuất gia, vương tử luôn tinh tấn, dũng mãnh tu tập các pháp thiện, siêng năng tạo điều thiện. Xuất gia chưa bao lâu, ông ta chứng được năm Thần thông, đạt đến cứu cánh nơi pháp Đà-la-ni, Biện tài vô ngại. Sau khi Đức Như Lai Dược Vương Bát-niết-bàn, ông ta đem trí lực thần thông đã chứng đắc được, suốt mười trung kiếp chuyển bánh xe chánh pháp mà Đức Như Lai đã chuyển. Nơi mười trung kiếp, Bí-sô Nguyệt Cái chuyển bánh xe chánh pháp, hộ trì chánh pháp, dũng mãnh tinh tấn, an lập cả trăm ngàn câu-chi hữu tình để họ đối với đạo quả Chánh đẳng Bồ-đề vô thượng đạt được Bất thoái chuyển, giáo hóa mười bốn na-do-tha chúng sinh, giáo hóa hàng thừa Thanh văn, Độc giác để tâm họ được điều thuận hoàn toàn, dùng phương tiện chỉ dạy cho vô lượng hữu tình để họ sinh lên cõi trời.

Phật bảo Thiên đế Thích:

–Chuyển luân vương Bảo Cái thuở đó đâu phải người nào xa lạ. Đừng sinh nghi ngờ, đừng quán gì khác. Vì sao? Nên biết rằng vị ấy chính là Như Lai Bảo Diệm, một ngàn người con ấy tức là một ngàn vị Bồ-tát trong Hiền Kiếp sẽ lần lượt thành Phật, vị Phật đầu tiên hiệu là Như Lai Ca-lạc Ca-tôn-đà, vị Phật sau cùng hiệu là Lô-chí, xuất hiện ở đời đã bốn vị rồi, các vị còn lại sẽ ra đời vào kiếp vị lai. Nguyệt Cái hộ pháp thuở ấy đâu phải người nào khác mà chính là thân ta.

Thiên đế Thích nên biết! Ta nói tất cả sự thiết bày cúng dường chư Phật, thì cúng dường pháp là tối tôn, tối thắng, tối thượng, tối diệu, là vô thượng. Cho nên Thiên đế Thích muốn được cúng dường Phật thì hãy cúng dường pháp, không phải cúng bằng tài vật.

Phẩm 14: CHÚC LỤY

Đức Phật nói với Bồ-tát Từ Thị:

–Ta đem đại pháp Chánh đẳng Bồ-đề vô thượng đã được tập hợp trong vô lượng, vô số trăm ngàn câu-chi na-do-tha kiếp giao phó cho ông. Kinh điển này được sức oai thần của chư Phật giữ gìn, được sức oai thần của chư Phật gia hộ. Sau khi Như Lai Bát-niết-bàn, trong đời ác năm trược, ông cũng phải dùng thần lực mà giữ gìn, bảo hộ kinh pháp này, đem giảng giải khắp châu Thiệm-bộ đừng để lạc mất. Vì sao? Vì vào đời vị lai, có người nam người nữ, các chúng trời, rồng, Dạ-xoa, Kiền-đạt-phược… đã trồng vô lượng căn lành thù thắng, đối với đạo quả Chánh đẳng Bồ-đề vô thượng, tâm đã thông hiểu sâu rộng, nếu họ không được nghe kinh điển này thì sẽ làm mất vô lượng lợi lạc thù thắng. Còn ai nghe kinh này chắc chắn sẽ tin thích phát tâm hy hữu, hoan hỷ cung kính lãnh thọ. Ta giao phó các thiện nam, thiện nữ ấy cho ông. Ông nên hộ niệm đừng để họ gặp chướng ngại. Khi nghe họ tu học kinh điển này, cũng nên giảng giải rộng rãi theo pháp môn mà Phật đã nói.

Từ Thị nên biết! Nói chung có hai loại tướng ấn của Bồ-tát. Thế nào là hai?

1.Tướng ấn tin thích những văn từ trau chuốt.

2.Tướng ấn không sợ pháp môn thâm diệu, ngược lại ngộ nhập vào tánh tướng của chúng.

Bồ-tát nào tôn trọng tin thích văn từ trau chuốt, nên biết đó là Bồ-tát mới tu học.

Bồ-tát nào đối với pháp thâm diệu không nhiễm, không chấp trước, thần thông tự tại bất tư nghì, đối với pháp môn giải thoát, kinh điển vi diệu không còn sợ sệt, sau khi nghe, thì tin hiểu, thọ trì, đọc tụng, thuộc lòng, giảng giải cho người khác, ngộ nhập đúng như thật, tinh tấn tu hành, đạt được tâm tin thích thanh tịnh xuất thế gian, nên biết đó là Bồ-tát đã tu học từ lâu.

Từ Thị nên biết! Do bốn duyên mà Bồ-tát mới tu học tự làm mình tổn thương, không thể đắc pháp nhẫn thâm diệu. Những gì là bốn?

1.Mới nghe kinh điển sâu xa, từ xưa chưa từng nghe thì sợ hãi, nghi ngờ, không tùy hỷ.

2.Nghe rồi lại phỉ báng, khinh chê nói: Kinh điển ấy trước đây tôi chưa nghe đến, vậy ở đâu mà có.

3.Thấy có thiện nam… thọ trì, giảng nói pháp môn thâm diệu ấy thì không thích gần gũi, cung kính lễ lạy.

4.Sau đó thì khinh mạn, oán ghét, phỉ báng.

Do bốn duyên này mà Bồ-tát mới tu học tự làm mình tổn thương, không thể đắc pháp nhẫn thâm diệu.

Từ Thị nên biết! Lại có bốn duyên, dù Bồ-tát tin hiểu pháp môn thâm diệu ấy, nhưng vẫn tự mình làm tổn thương, không thể mau chứng pháp Nhẫn vô sinh. Những gì là bốn?

1.Khinh chê Bồ-tát sơ học, mới tu tập theo hành Đại thừa.

2.Không thích chỉ dạy, giảng giải.

3.Không kính trọng, tha thiết với chỗ học sâu xa, rộng lớn.

4.Thích giáo hóa chúng sinh bằng tài thí thế gian, không thích pháp thí thanh tịnh xuất thế gian.

Do bốn duyên này, dù Bồ-tát tin hiểu pháp môn sâu xa, nhưng vẫn tự mình làm tổn thương, không thể mau chứng pháp Nhẫn vô sinh.

Sau khi nghe Phật dạy, Bồ-tát Từ Thị hết sức vui mừng và thưa Phật:

–Pháp của Thế Tôn rất là hy hữu! Pháp của Như Lai giảng nêu rất là vi diệu. Theo lỗi lầm của Bồ-tát mà Phật đã dạy, con sẽ xa lìa hoàn toàn. Con sẽ giữ gìn, không làm mất đại pháp Chánh đẳng Bồ-đề vô thượng mà Đức Như Lai đã tập hợp trong vô lượng, vô số trăm ngàn câu-chi na-do-tha kiếp. Nếu vào đời vị lai, có thiện nam hay thiện nữ nào học pháp Đại thừa, đó chính là pháp khí chân thật. Con sẽ làm cho trong tay họ có được kinh điển sâu xa ấy, sẽ cho họ có sức trí tuệ để thọ trì, đọc tụng, thuộc lòng, ghi chép cúng dường kinh này, tu hành không điên đảo cùng giảng giải cho người khác nghe.

Bạch Thế Tôn! Đời sau, với kinh này, nếu có ai nghe, tin hiểu, thọ trì, đọc tụng, thuộc lòng, tu hành không điên đảo, giảng nói cho người khác, thì nên biết đó là do sức oai thần từ sự giữ gìn gia hộ của con.

Đức Thế Tôn nói:

–Lành thay! Lành thay! Ông rất là tốt! Như Lai tùy hỷ cho ông lãnh thọ giữ gìn chánh pháp này.

Bấy giờ, tất cả chúng hội trong cõi này và các Bồ-tát đến từ phương khác đều chắp tay thưa:

–Bạch Thế Tôn! Sau khi Như Lai Bát-niết-bàn, chúng con từ các thế giới phương khác cũng đến đây giữ gìn đại pháp Chánh đẳng Bồ-đề vô thượng mà Như Lai đã chứng đắc không cho mất, cùng đem giảng giải rộng rãi. Nếu thiện nam, thiện nữ nào tin hiểu, thọ trì, đọc tụng thuộc lòng kinh này, tu hành không điên đảo, giảng nói cho mọi người thì con sẽ hộ trì và cho họ có sức ghi nhớ để họ không gặp chướng ngại.

Khi ấy, trong chúng hội, bốn Đại Thiên vương cũng chắp tay thưa:

–Bạch Thế Tôn! Nếu ở xóm làng, thành ấp, đô thị nào lưu hành pháp môn này, chúng con cùng quyến thuộc sẽ thống lãnh quân chúng đến nơi ấy nhằm bảo hộ người nghe pháp và người nói để có thể nêu giảng, thọ trì, đọc tụng pháp môn này, làm cho trong phạm vi bốn phía cả đến một trăm du-thiện-na đều được an ổn, không có các chướng nạn nguy hiểm, không có ai rình rập làm hại.

Bấy giờ, Đức Thế Tôn bảo Tôn giả A-nan:

–Ông nên thọ trì pháp môn này, đem giảng giải cho mọi người để pháp môn ấy được lưu hành rộng khắp.

Tôn giả A-nan thưa:

–Con xin thọ trì pháp môn này. Pháp môn Như Lai đã giảng nói tên là gì và nên thọ trì như thế nào?

Đức Thế Tôn bảo:

–Pháp môn này tên là Thuyết Vô Cấu Xứng Bất Khả Tư Nghì Tự Tại Thần Biến Giải Thoát nên theo đấy mà thọ trì.

Đức Phật giảng nói kinh này xong, Bồ-tát Vô Cấu Xứng, Bồ-tát Diệu Cát Tường, Tôn giả A-nan-đà và các Bồ-tát, các đại Thanh văn… chư Thiên, Trời, Người, A-tố-lạc… đều hoan hỷ, tín thọ, phụng hành.

Số 477 - Kinh Đại Phương Đẳng Đảnh Vương

SỐ 477

KINH ĐẠI PHƯƠNG ĐẲNG ĐẢNH

VƯƠNG

Hán dịch: Đời Tây Tấn, Tam tạng Pháp sư Trúc Pháp Hộ,

người nước Nguyệt Chi.

Nghe như vầy:

Một thời, Đức Phật du hóa ở vườn cây Nại thị thuộc thành Duy-da-ly, cùng với đại chúng gồm tám trăm vị Tỳ-kheo, một vạn vị Bồ-tát. Tất cả các vị đều thấu đạt thần thông của bậc Đại thánh, đều chứng đắc Đà-la-ni, biện tài vô ngại, thâu tóm trí tuệ của ba đời, cho đến trí Tam đạt: Không, Vô tướng, Vô nguyện mà không chấp vào quả vị chứng được, thực hành tâm Từ rộng lớn thương khắp tất cả, không chấp ngã, ngã sở, do dốc đạt được giải thoát nên thông suốt tất cả các pháp trong ba đời: Quá khứ, hiện tại, vị lai đều như huyễn hóa, mộng ảo, tiếng vang, ảnh trong gương, dợn nắng, như thân chuối, bọt nước, bong bóng nước, hiểu rõ ba cõi thật không hiện hữu, theo nhân duyên mà sinh ra, có lợi, không lợi, hoặc khen, hoặc chê, được khen hay không được khen, hoặc khổ, hoặc vui, đều vượt qua các pháp hiện có của thế gian. Dùng phương tiện quyền xảo tuy qua lại nơi ba đường ác nhưng luôn vượt khỏi Dục giới, Sắc giới và Vô sắc giới, thông suốt nghĩa lý của đạo, cứu độ chúng sinh. Chư Thiên đến cầu xin học hỏi, thọ trì pháp thâm diệu thì mở bày trí tuệ để được hội nhập nơi cửa đạo.

Bấy giờ, vào buổi sáng, Đức Thế Tôn mặc y mang bát vào thành Duy-da-ly khất thực, đến nhà Trưởng giả Duy-ma-cật. Con trai của Trưởng giả Duy-ma-cật tên là Thiện Tư, sáng sớm tắm rửa sạch sẽ,

dùng hương thơm xoa vào thân, mặc y phục mới, tay cầm hoa sen cùng với vợ con thuởng thức ca nhạc, vui chơi trên lầu. Do phước đức vun trồng từ đời trước đã cảm ứng nên từ xa thấy Đức Phật và đại chúng vào thành khất thực, hiện những điềm lành, đồng tử liền nói với vợ bằng kệ, thán tán công đức của Thế Tôn:

Âm thanh nghe hòa nhã

Đồng thời cùng vang lên

Kỹ nhạc từ chúng hội

Vọng đến tận lầu đài.

Quyết chắc Đại Hùng đến

Đấng cứu đời sáng chói

Nay dùng bàn chân phải

Đặt yên lên cổng thành.

Vô số loài chim, thú

Phát ra tiếng Từ bi

Từ xưa chưa từng nghe

Âm thanh vi diệu này.

Biết chắc Đại Hùng đến

Dẫn đường lợichúng sinh

Nay đưa bàn chân phải

Đặt yên lên cổng thành.

Ngày nay con thấy Phật

Như thân báu anh lạc

Nhạc tự vang không tấu

Lòng vui thật nhiệm mầu.

Ba ngàn Thánh không nghi

Đức trang nghiêmthanh tịnh

Tất dùng bàn chân phải

Đặt yên lên cổng thành.

Ví như có bát lớn

Chứa hết nước ao hồ

Nghe âm thanh điều hòa

Biến khắp các cõi nước.

Biết rằng Đức Thế Tôn

Đại Thánh phóng hào quang

Ngài chỉ bày muôn loài

Chắc chắc sẽ vào thành.

Thần thông hóachúng sinh

Như hoa quả tươi tốt

Ngần ấy thứ hương sắc

Tỏa khắp thơm ngào ngạt.

Quyết chắc Đức Thế Tôn

Thệ nguyện vốn đã lập

Nay dùng bàn chân phải

Đặt yên lên cổng thành.

Chiếu soi đến hư không

Khắp cùng cả trời đất

Che khuất ánh mặt trời

Hoàn toàn không ánh sáng.

Nhất định Thế Tôn đến

Hiện oai lực sáng chói

Nay dùng bàn chân phải

Giẫm lên nơi cổng thành.

Giống như hàng trời, người

Ở giữa cõi hư không

Những người theo sau Phật

Như trời hầu Phạm thiên.

Xót thương đờikhông nghi

Thế Tôn bậc dẫn đường

Nay dùng bàn chân phải

Giẫm lên nơi cổng thành.

Người trong thành xem biết

Phát tâm Từ không hận

Như cha mẹ con cháu

Đều cùng nhau luận bàn

Đức sáng luôn chiếu soi

Phước uy tự trang nghiêm

Nay dùng bàn chân phải

Đặt yên lên cổng thành.

Thấy nam, nữ, lớn, nhỏ

Đều cầm nhiều thứ hoa

Chắp tay hướng về Phật

Vui mừng tung rải lên.

Đạo sư không do dự

Hoa đức trangnghiêm thân

Nay dùng bàn chân phải

Đặt yên lên cổng thành.

Hoa của trời và người

Đầy khắp trong hư không

Rải hoa và đốt hương

Hương hoa thật vừa lòng.

Quyết chắc Đức Phật đến

Muốn vào Duy-da-ly

Nhằm giáo hóa đại chúng

Nên Thế Tôn đến đây.

Bấy giờ, vợ của Thiện Tư nghe xong bài kệ, vô cùng run sợ, đứng bên lan can suy nghĩ: Đây là những vị thần gì? Là trời, rồng, quỷ quái hay hàng Chân-đà-la, Ma-hưu-lặc, Nhân phi nhân chăng? Hỏi xong thì đứng yên một chỗ, không lay chuyển, chẳng dám dời đổi. Khi ấy, Đức Phật đi đến nhà Đồng tử Thiện Tư, dừng lại phía trước cửa. Đồng tử Thiện Tư thấy Phật liền muốn xuống lầu ngay để đảnh lễ nghinh đón, tâm vô cùng vui mừng nên không thể tự kiềm chế bèn nhảy vội xuống lầu, vâng theo lời dạy của Đức Phật, trụ trên hư không, nói kệ tán thán:

Bậc Thánh tuệ an trụ

Vững mạnh trong loài người

Thương yêu đến chúng sinh

Xin nhận nước uống này.

Đức Thế Tôn vì Đồng tử Thiện Tư nói kệ:

Do trụ chân bản tế

Không bị nhiễm thế tục

Bản tế không thật có

Đó là tướng bản tế.

Đồng tử Thiện Tư dùng kệ hỏi Đức Phật:

Thế nào trụ bản tế?

Chân bản tế dẫn dắt

Vô minh nương bản tế

Sao gọi là hư không?

Đức Phật dùng kệ bảo Thiện Tư:

Tế đó, “chân bản tế”

Tế ấy tức Như Lai

Nếu xét trụ “bản tế”

Rõ ràng trụ như vậy.

Như tế, thật bản tế

Tế ấy tức Như Lai

Nếu rõ thật “bản tế”

Đồng tử trụ cũng vậy.

Đồng tử Thiện Tư dùng kệ bạch Phật:

Không tế là thế nào?

Sao gọi là tướng tế?

Dùng quyền phương tiện gì?

Mà gọi là “bản tế.”

Đức Thế Tôn xét thấy tâm của Đồng tử Thiện Tư có thể thấu tỏ về đạo “vô xứ” liền dùng kệ bảo đồng tử:

Vô tế không thể đợi

Mới gọi thật bản tế

Tướng tế như hư không

Hư không cũng không tướng.

Thiện Tư dùng kệ hỏi Đức Phật:

Hay thay đạo chân chánh

Đạo Vô thượng nhiệm mầu

Khiến tất cảchúng sinh

Trụ như Bậc Đạo Sư.

Đồng tử Thiện Tư ở trước Đức Phật thưa:

–Bạch Thế Tôn! Cúi xin Thế Tôn Từ bi nhận đóa sen này.

Đức Phật liền nhận hoa. Đồng tử Thiện Tư tự phát ra lời nói:

–Do công đức này nên đạt đến đạo Chánh chân Vô thượng, thành tựu bậc tối Chánh giác, vì chúng sinh giảng thuyết kinh điển, khiến họ từ hàng phàm phu đạt được pháp đạo.

Bấy giờ, Hiền giả Xá-lợi-phất ở trong chúng hội nói với Đồng tử Thiện Tư:

–Tâm nguyện của Đồng tử Thiện Tư hướng về điều gì? Pháp thành tựu đạo quả Chánh giác, tướng ấy là thế nào để vì chúng sinh mà giảng thuyết pháp đó?

Thiện Tư dùng kệ trả lời:

Chí Phật không chỗ đắc

Hàng Thanh văn cũng vậy

Sẽ thành Chánh giác ấy

Vì chúng sinh giảng nói.

Không có đối tượng thuyết

Cũng không nơi đạt đến

Đại trí nên hiểu rõ

Vốn thanh tịnh như vậy.

Chư Phật trong quá khứ

Đấng Vô Thượng cứu đời

Cũng không chấp các pháp

Dùng Niết-bàn độ sinh.

Không chấp vào pháp giới

Cũng không chúng sinh giới

Đó tức là “bản tế”

Thế gian không thấu rõ.

Giả gọi là pháp giới

Nương tướng có tên gọi

Cũng không có các tưởng

Càng không có nghiệp khác.

Bấy giờ, Hiền giả Bân-nậu Văn-đà-ni Tử vì Đồng tử Thiện Tư nên nói kệ:

Đồng tử, ông vì sao

Mà muốn học pháp này?

Pháp sâu xa khó đạt

Chiếu sáng chỗ mê lầm.

Như ông sinh đã lâu

Trí tuệ thật dũng mãnh

Cùng Thanh văn bàn luận

Đối đáp không sợ hãi.

Phân biệt khắp tất cả

An trú như vàng ròng

Pháp vương cao vời vợi

Như trăng tròn trên không.

Đồng tử Thiện Tư dùng kệ đáp:

Nhân giả hỏi chỗ sinh

Nơi sinh không chốn sinh

Các pháp không nơi khởi

Cái gì sinh ra pháp?

Pháp ấy không chỗ sinh

Tự nhiên không thật có

Vốn gọi là thanh tịnh

Không pháp, không chỗ đắc.

Các pháp vốn thanh tịnh

Chưa từng hiểu như vậy

Diệt vô minh, kiêu mạn

Nên Phật thuyết pháp này.

Ở nơi vườn Tiên nhân

Lần đầu chuyển pháp luân

Còn nhiều nghiệp Thanh văn

Buộc tâm vào hư không.

Diễn xướng pháp âm vang

Vì chúng nhiều biện tài

Dùng trí tuệ quyền xảo

Để thuyết pháp như thật.

Có sinh thì có diệt

Người ngu lầmkhông biết

Rơi vào nghiệp điên đảo

Như Bân-nậu đã nói.

Vì sinh nên già chết

Đó là lời thế gian

Pháp kia không ngôn từ

Tạm dùng lời để dạy.

Bấy giờ, Hiền giả Bân-nậu Văn-đà-ni Tử bạch Phật:

–Thật chưa từng có! Bạch Thế Tôn! Hôm nay Đồng tử Thiện Tư vào sâu nơi trí tuệ mênh mông như vậy, những điều đồng tử đã nêu bày thật không ai sánh kịp.

Phật nói:

–Đúng thế! Đúng thế! Đúng như lời Hiền giả Bân-nậu nói, không có sai khác.

Khi ấy, Phật bảo Đồng tử Thiện Tư:

–Vì nhân duyên gì đồng tử muốn chứng đắc đạo quả Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác? Đồng tử Thiện Tư đáp:

–Vì chỗ sáng suốt của bậc Thánh tôn nên đã hỏi như vậy. Nương nơi bậc Đại thánh nên con phát lời thệ lớn. Đại Thánh chí nhân, nhờ ở sự giảng thuyết mà thân con được vắng lặng, không bị lệ thuộc. Do được trang bị lời thệ nguyện lớn nên tất cả đều không ngăn ngại. Không có đối tượng được giáo hóa như vậy mới gọi là hiểu rõ câu nghĩa sâu xa hết mực. Chúng sinh cũng vậy, không bị mê hoặc nên có thể hóa độ. Bậc chí hiền hiểu rõ tường tận câu nêu trên rất vi diệu, sâu xa, thấu rõ gốc ngọn của chân “bản tế”, dùng vô lượng, vô số bao nhiêu điều để thấu đạt câu chương thâm diệu vô thượng. Sử dụng giáo pháp để hóa độ chúng sinh, thực hành các hạnh nghiệp khác nhau để chỉ dạy về “không chúng sinh.” Giả như “không chúng sinh” thì tất cả đều không. Không trí là vì trí tuệ nơi chúng sinh vốn thanh tịnh, nhờ đạt đến gốc thanh tịnh nên không có khác nhau. Do hiểu được ý nghĩa này tức là trí sáng của thế gian. Kính thưa Thế Tôn! Nhờ con hiểu được diệu nghĩa này mà thành tựu đạo quả Chánh giác và thuyết pháp cho mọi người.

Hiền giả A-nan đến trước chỗ Đức Phật, thưa:

–Thật chưa từng có! Đồng tử Thiện Tư này đầy đủ biện tài mới

đạt được sự hội nhập sâu xa như vậy. Có khả năng giảng thuyết, thích ứng với nghĩa lý mà không bị lệ thuộc vào văn tự. Hàng trời, người ở thế gian, chúng nhân, A-tu-la nghe đến pháp này đều sợ hãi, không dám lãnh hội. Vậy ai sẽ là người tin hiểu, ưa thích pháp thâm diệu ấy? Chỉ có những người từ đời trước xa xưa đã từng nghe, học, thực hành pháp sâu xa này thì mới có thể tin hiểu, lãnh hội.

Khi ấy, Hiền giả A-nan dùng kệ khen ngợi:

Ví như đỉnh Tu-di

Trông xa rất hùng vó

Công đức của Thiện Tư

Giữa chúng lớn như vậy.

Nếu như vua các núi

Đứng vững nơi biển cả

Nay ở trong chúng đây

Thuyết giảng pháp diệu này.

Thiện Tư được khen ngợi

Thuyết pháp chẳng có, không

Cũng không ở bản tế

Thế gian đã không thấy.

Lời lẽ không sợ hãi

Không ai không cung kính

Xin Thiện Tư nói rõ

Làm sao biết ngọn nguồn?

Đồng tử Thiện Tư dùng kệ đáp:

Tôi do bỏ thân mạng

Mặc giáp không ngăn ngại

Tâm không tham chánh giác

Mới gọi là hiểu rộng.

Tham dục nên đọa lạc

Tích tập lắm tai ương

Ai vượt khổ, hoạn nạn

Được thấy bậc dẫn đường.

Là cảnh giới chư Phật

Cứu giúp cho thế gian

Thân không còn nguy hiểm

An trú trong Phật đạo.

Hư không và thân người

Cả hai đều không đạt

Như pháp không thủ đắc

Pháp hoại không lo sợ.

Hiểu thân Phật - hư không

Chân thật không nơi chốn

Nếu thành tựu nhẫn nhục

Vĩnh viễn không sợ hãi.

Từ đất đến hư không

Tự nhiên không thật có

Như Thiện Tư tự nhiên

Đều đạt không xứ sở.

Từ đất đến hư không

Thiện Tư không thể đạt

Không sinh, không tự nhiên

Vắng lặng không thật có

Hư không không có cao

Cũng lại không có thấp

Do hiểu rõ pháp này

Hoàn toàn không sợ hãi.

Bấy giờ, Phật bảo Đồng tử Thiện Tư:

–Này Nhân giả! Thể tánh không sợ hãi chăng?

–Bạch Thế Tôn! Không!

Thế Tôn lại hỏi:

–Đồng tử quả quyết không sợ sao?

–Bạch Thế Tôn! Không!

Đức Phật nói:

–Lành thay! Lành thay! Nhân giả mới thật là không sợ hãi, không hề mang tâm lo sợ.

Khi ấy, Đức Phật nói kệ:

Từ có mà sinh sợ

Giả hiệu không thật có

Nếu hiểu được nhẫn này

Thế mới gần Phật đạo.

Do người tưởng có sợ

Chúng sinh hoàntoàn không

Nếu hiểu rõ như thế

Ở đấy không chỗ trụ.

Không chứng đạtchánh giác

Không chánh giác cũng vậy

Ngoài những điều không đạt

Thì không nên lo sợ.

Nếu hiểu rõ như vậy

Không trú cõi có không

Thiện Tư hiểu như thế

Đó là do Phật đạo. Phật bảo Đồng tử Thiện Tư:

–Nếu có Bồ-tát muốn mau chóng an trú, hoàn toàn đạt được đạo quả Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác, phải nên diệt trừ các tưởng về thường, tưởng về an ổn, tưởng về khổ, tưởng về chúng sinh, tưởng về nhân, thọ mạng, phân biệt, hiểu rõ chỗ hành hóa không chấp trước, hoàn toàn không nơi chốn nương tựa, tạo tác những hạnh nghiệp như vậy mới đạt đến đạo quả Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác. Đức Phật thuở xưa, khi thực hành hạnh nghiệp Bồ-tát cũng hành đạo như vậy, được trí tuệ nên không chấp vào pháp đã chứng đắc. Do đó gọi là Phật đạo.

Đức Phật nói kệ:

Hiểu tưởng thường như huyễn

Chấp thường nên sinh tử

Thường, vô thường rỗng lặng

Tạo tác không thật có.

Chúng sinh có tưởng an

Tự nhiên rõchẳng an

Tưởng này là điên đảo

Vì tưởng nên có người.

Nếu thấu tỏ pháp ấy

Không có gì sai khác

Tất không cònvọng tưởng

Không mạng, không có người.

Đạo sáng không thể dựa

Không đạo, cũng như thế

Mới gọi là gốc tịnh

Vì pháp không thật có.

Nếu có người thấu rõ

Tất sẽ hiểu gốc tịnh

Thiện Tư nên biết vậy

Đúng là đạo chân chánh.

Không tu theo thừa khác

Được Phật thừa cứu độ

Nếu có người tranh cãi

Thì chẳng hiểu đạo pháp.

Không tu hành tuệ nghiệp

Không hộ trì đạo pháp

Do không thuận hạnh ấy

Pháp Phật sâu khó tỏ.

Các pháp chẳng phải pháp

Vốn không có hình tướng

Sở hữu cũng rỗng lặng

Ba cõi đều chẳng an.

Xét các pháp vui, khổ

Như đi trong hư không

Nếu suy xét hạnh này

Thì tâm được giải thoát.

Có thân ngã, ngã sở

Pháp ấy cũng rỗng lặng

Nếu không ngã, ngã sở

Thì biết không thật có.

Đều không tưởng, thọ mạng

Chẳng chấp vào gốc ngọn

Giả dối tưởng chân thật

Thiếu trí nên mê lầm.

Ta, người cùng thọ mạng

Vốn tịnh, không chỗ có

Hành động của kẻ ngu

Chấp gốc tịnh mà có.

Phật đạo không nghĩ bàn

Không nghĩ về chỗ có

Nếu nghe pháp thâm diệu

Không lãnh thọ, phụng trì.

Chưa từng cógiảng thuyết

Kinh pháp này như vậy

Pháp không thể chứng đạt

Không có người để chứng.

Ngồi nơi cội Bồ-đề

Do đó thành Chánh giác

Nếu không đạt đạo tuệ

Tức cũng không chốn biết.

Phật đạo và trí tuệ

Cũng không cóngôn thuyết

Phàm phu do tưởng cầu

Muốn được nghe pháp Phật.

Đây tức giáo chân thật

Pháp thâm diệu Phật nêu

Tâm ý hiểu rất sâu

Là nẻo hành của ma.

Nếu có người được nghe

Kinh điển Phật đã thuyết

Không hiểu nghĩa của kinh

Sự hộ trì các pháp.

Bồ-tát dốc chịu khổ

Không cầu đạo an ổn

Nên không đạo giác ngộ

Hai việc không giống nhau.

Ý thường theo sở thích

Cho là lời Phật thuyết

Như vậy là thế nào?

Chấp vào nghiệp điên đảo.

Nếu người vượt khổ não

Vào sâu pháp vi diệu

Phát ra âm thanh lớn

Của Phật không nghĩ bàn.

Phật bảo Đồng tử Thiện Tư:

–Người học pháp này nên tu tập theo kinh điển vi diệu, chớ nắm bắt những nghĩa lý không lợi ích, những câu từ lộn xộn, sẽ không thành tựu được pháp sâu xa. Trí tuệ rộng lớn của Bậc Chánh Giác mới gọi là thâm diệu, mới là hợp với pháp. Đó gọi là không chứng đắc. Chúng sinh do rơi vào tà kiến nên không thể làm như thế được, không dùng Tam-muội để hiểu rõ nghĩa lý. Trí tuệ không cảnh giới, không trí tuệ cũng như thế, phải hiểu trí này tức chẳng phải nẻo hành của trí. Phật từ đời xa xưa nghe pháp sâu xa ấy, do hiểu tâm luôn vắng lặng nên không có chấp trước. Nếu nghe kinh điển này mà có được sự an vui thì biết là đã từng ở nơi vô số Đức Phật tạo hạnh nghiệp, lập công đức. Thọ trì kinh này tâm luôn nhớ nghĩ, đọc tụng, đem thuyết giảng cho mọi người khắp mười phương.

Đức Phật lại bảo Đồng tử Thiện Tư:

–Bồ-tát nên tu tập với thệ nguyện lớn như vậy. Người đời thường ở trong lo sợ, nên Bồ-tát khuyến khích họ tu học đạo giác ngộ để không còn sợ hãi. Đối với người sợ khó khăn lùi bước thì phải làm cho họ hiểu rõ, khuyên bảo thực hành mới hội nhập nơi trí tuệ của đạo.

Đồng tử Thiện Tư bạch Phật:

–Thưa vâng, con xin vui vẻ tin theo, người đời thì không dốc lòng tin. Tâm ý vốn rộng lớn như hư không nên vĩnh viễn không còn đối tượng được ưa thích.

Đức Phật lại bảo Thiện Tư:

–Nếu có Bồ-tát nào đạt được pháp sâu xa vi diệu thì vị ấy dùng phương tiện này để thích hợp với lời dạy của chư Phật, nên đối với đạo pháp không có sự tranh cãi. Do không tranh cãi nên đối với các pháp tức không còn sợ hãi, đều không thể bị gián đoạn. Hết thảy các pháp hiểu rõ về nguồn gốc là không, tâm ý không còn sự ưa thích, nên hội nhập vào đạo tuệ. Nếu có người nghe nói tất cả các pháp là có thì không chút sợ hãi. Nếu nghe nói các pháp là không, thì cũng không hề

lo sợ. Đối với pháp có, không, không cho là thêm bớt, biết các pháp tương ưng và các pháp không tương ưng, các pháp siêng năng, các pháp lười biếng, hiểu rõ tất cả các pháp khắp mười phương, chỗ hướng đến của trí tuệ, hoặc chỗ không hướng đến. Hoặc lại không hiểu các pháp có ý niệm, các pháp không ý niệm, không biểu hiện sự kinh sợ. Đối với các pháp hữu vi, các pháp vô vi, các pháp có cảnh giới, các pháp không cảnh giới, các pháp hoan hỷ, các pháp không hoan hỷ, không lấy đó để phải sợ hãi. Đối với hết thảy các pháp chẳng phải là hữu vi, cũng chẳng phải là vô vi. Hết thảy các pháp vốn có sở hữu, vốn không sở hữu, các pháp vắng lặng, các pháp loạn động, không lấy đó để sợ hãi. Đối với các pháp điên đảo, không điên đảo, các pháp hư dối, chân thật, vô vi, không lấy đó để phải sợ hãi. Đối với các pháp có giới luật, không giới luật, sáng suốt, ngu tối, có tên gọi, không tên gọi, có hưng khởi, không hưng khởi, có lo sợ, không lo sợ, có sinh, không sinh, có chết, không chết, không lấy đó để phải sợ hãi. Đối với các pháp có đạo, các pháp không đạo, các pháp có diệt độ hoặc không diệt độ, các pháp phải trái, không lấy đó để phải sợ hãi. Vì sao? Vì các pháp đều rỗng lặng, không thật đều như huyễn hóa, như bọt nước, thân chuối, hình ảnh, tiếng vang, dợn nắng, đối tượng được thấy trong mộng, vốn không từ đâu đến cũng không đi về đâu. Giống như giữa hư không bỗng hiện ra mây mù, khói bụi… Giả hiện ra nên hư không chẳng thể bị nhơ bẩn, rồi bỗng nhiên diệt đi nên hư không tự nhiên cũng không trong sạch. Có đạo, không đạo, thế gian, xuất thế gian, hiểu rõ tánh như nhiên nên không còn chấp trước, hiểu mà không hiểu mới ứng hợp với đạo Chánh chân Vô thượng, không còn sợ hãi, tâm dứt mọi lo buồn. Đức Phật liền nói kệ:

Các pháp không thật có

Tự nhiên không chân thật

Tự nhiên là rỗng lặng

Tướng này liền diệt mất.

Các pháp khôngchống trái

Thế nên không thật có

Hiểu các pháp là không

Không tự nhiên mà có.

Chỗ các pháp chống đối

Cũng là không thật có

Hiểu các pháp rỗng lặng

Thì biết không chống trái.

Các pháp không thật có

Thanh tịnh không hình tướng

Không thể nắm bắt được

Cũng không chỗ quên mất.

Đoạn được tất cả pháp

Nên gọi là trí sáng

Pháp này luôn hủy hoại

Cũng hiện không chỗ hoại.

Các pháp không chỗ diệt

Cũng không chốn sinh khởi

Phần nhiều không bị hoại

Pháp không thể nắm bắt.

Các pháp vốn rỗng lặng

Cũng không thể thấy được

Giả sử không thể chứng

Phương tiện hiện chỗ có.

Các pháp không thật có

Từ nhân duyên mà sinh

Thật có, không thật có

Giảng nêu các kinh điển.

Các pháp cùng tương ưng

Thị hiện khôngchống trái

Chẳng trái là tự nhiên

Hoàn toàn không hình tướng.

Các pháp không tương ưng

Không tạo tác, diệt độ

Như thế không thủ đắc

Thường xa lìa số lượng.

Các pháp không chứng đạt

Cũng không có quá khứ

Hoàn toàn không có thật

Gọi là chân “bản tế.”

Các pháp đều hoan hỷ

Cũng không phải hoan hỷ

Hoặc pháp không thủ đắc

Pháp đó không thể nêu.

Các pháp khôngbuông lung

Cả hai không thật có

Tự nhiên không chấp giữ

Đó là tướng thâm diệu.

Các pháp không thể biết

Vô ngã mà tự nhiên

Do hiểu không mong cầu

Nên được tên tự nhiên.

Vô vi không chỗ thích

Thích ấy không thật có

Do có nghiệp vô minh

Nhân đó gọi vô vi.

Hoặc nhớ nghĩ các pháp

Hoàn toàn không thể thấy

Đây là lời chân thật

Nên gọi là ý niệm.

Không nhớ nghĩ các pháp

Không trú, không quay về

Hiểu được khôngchúng sinh

Nghĩa là pháp trong pháp.

Tất cả pháp như huyễn

Huyễn này không thật có

Do vì pháp vô minh

Nên giảng nói sinh tử.

Các pháp không tướng mạo

Đó là nghĩa như nhiên

Nếu không có các pháp

Giải thoát, chẳng giải thoát.

Giả gọi là cảnh giới

Tự nhiên không cảnh giới

Chỗ ngu si chấp trước

Gọi là từng cảnh giới.

Đức Phật lại bảo Đồng tử Thiện Tư:

–Sắc, thọ, tưởng, hành, thức là rỗng lặng, vốn chẳng thật có. Mắt, tai, mũi, miệng, thân, ý là rỗng lặng, vốn không thật có. Đất, nước, gió, lửa là rỗng lặng, vốn cũng không hiện bày. Chúng do nhân duyên hòa hợp mà thành, giống như làm ngôi nhà cần có năm yếu tố. Những gì là năm? Một là cây, gỗ. Hai là ngói, cỏ. Ba là nền đất. Bốn là nhân công. Năm là đất bùn. Nhờ năm yếu tố này mới làm thành ngôi nhà. Khi tách riêng từng yếu tố thì chẳng có tên ngôi nhà. Nhân duyên hòa hợp sinh ra thân cũng như thế. Năm ấm hòa hợp liền có bốn đại, nhân đây gọi là thân, do các duyên đất, nước, gió, lửa hòa hợp. Như bốn cây cột, bốn bức vách của ngôi nhà, do bốn duyên hợp thành, tan hoại đều không nơi chốn. Giống như ở trong giấc mộng, thấy nhà cửa, thành ấp, cây cối, hoa quả, nước chảy, ruộng đất, trâu bò cày, các hạt giống, năm loại lúa thóc, mỗi loại đúng mùa theo thời tiết mọc lên. Dụng ý của người chủ là thu hoạch để tự nuôi thân. Do tâm ý bị vô minh nên không hiểu rõ tất cả ba cõi đều là rỗng lặng. Do nương vào mong cầu liền sinh ý thức, mười hai nhân duyên dẫn dắt, đưa đẩy luân chuyển, xoay vần không giới hạn, quấy nhiễu thần thức chìm đắm trong năm đường chẳng có lúc dừng nghỉ. Không biết nguồn gốc là rỗng lặng như đối tượng được thấy trong mộng, tỉnh giấc không biết nơi chốn là gì? Chỗ nào quay về. Đạt thành đạo quả Chánh giác mới biết năm đường vốn không nơi chốn, một mình không còn sợ hãi.

Đức Phật nói kệ:

Sắc, thọ, tưởng, hành, thức

Mắt, tai, mũi, miệng, ý

Vắng lặng không thật có

Khác đất, nước, gió, lửa.

Rõ cảnh giới tự tại

Thuyết giảng tất cả kinh

Chỗ nói về cõi Phật

Cảnh kia tưởng diệt độ.

Các pháp có hình tướng

Vốn cũng không hợp thành

Chẳng hiểu biết vắng lặng

Gốc pháp không có thân.

Không thủ đắc, không đạt

Từ nhân duyên hợp thành

Không thể chứng nắm bắt

Hiện mong cầu được sinh.

Ở đó không giữ giới

Lại cũng không phạm giới

Không hành, không có giới

Đấy là tướng các pháp.

Các pháp không thật có

Nhân vô minh mà sinh

Do có pháp vô minh

Mới thấy biết trí tuệ.

Các pháp giả có tên

Tên ấy không thật có

Giả nêu không có pháp

Mới gọi là diệt độ.

Sinh mà không chốn sinh

Thị hiện có năm ấm

Ấm kia không chỗ thấy

Nhân có tên mà hiện.

Có mà không chốn có

Nhân biến hiện có pháp

Pháp lìa nghiệp sinh tử

Chẳng có nạn sinh tử.

Như thuật biến hóa hình

Ngu si cho có người

Có mà không thật có

Người sáng không còn mê.

Pháp sinh, không chốn sinh

Người trí không còn chấp

Các pháp đều là không

Người ngu không hiểu rõ.

Pháp đã có sinh ra

Thì phải có diệt mất

Từ sinh đến bệnh chết

Trừ bỏ, không lo sợ.

Tất cả pháp đều không

Pháp cũng không chốn về

Thiện Tư nên biết rõ

Phật đã thuyết giảng pháp.

Đạo pháp không tạo tác

Thì không thể đạt được

Nếu không chứng được đạo

Còn thấy việc ba cõi.

Nếu tưởng cầu Phật đạo

Chẳng phải cầuchánh giác

Nếu chí tâm cầu đạo

Thì không nên vọng tưởng.

Mọi sinh tử tự nhiên

Chẳng quán pháp tự nhiên

Tự nhiên không thật có

Đó là tướng giải thoát.

Hoàn toàn không chỗ sinh

Thuyết giảng không thể đạt

Do hành nghiệp vô minh

Nhân nêu pháp vô vi.

Dùng nhiều các nghĩa lý

Các pháp thì như nhiên

Chúng đều không sinh khởi

Nên không chống trái nhau.

Tất cả đều phụng hành

Pháp sâu xa vi diệu

Do hết thảy sinh khởi

Bồ-tát hành Từ bi.

Đồng tử Thiện Tư dùng kệ đáp:

Phật xuất hiện ở đời

Đều thương yêuchúng sinh

Thân vì còn lưới nghi

Nên nói nghĩa pháp này.

Lời Phật không nghĩ bàn

Hiện đầy đủphương tiện

Hủy hoại các lưới ma

Diệt sáu mươi hai tà.

Đoạn trừ gốc sinh tử

Ngồi nơi cội cây Phật

Mãi không còn đắm chìm

Diệt hẳn các tưởng chấp.

Hiểu rõ nghiệp hư giả

Đức Phật diệt kiến chấp

Dũng mãnh vì thế gian

Dứt nghi ngờ cho con.

Bấy giờ, Đức Thế Tôn bảo Đồng tử Thiện Tư:

–Nẻo hành của Bồ-tát chưa từng hư dối, hóa độ khắp nơi, nhờ ân đức che chở, cứu giúp nên không tranh cãi, trừ bỏ tất cả những lỗi lầm nên không còn cấu uế, thương yêu chúng sinh, thực hành nghĩa lý sâu xa, không còn vọng tưởng. Thế gian không kiên cố nên trừ bỏ ham muốn. Do không ham muốn nên dứt hết sự trói buộc, thường thực hành Từ, Bi, Hỷ, Xả cứu giúp chúng sinh, tâm không còn hư vọng, hành hóa theo tâm đại Từ, pháp không thể nắm bắt, tu tập về nghĩa lớn, không lìa bỏ tinh tấn, hành đạo chân chánh thì không bị nghiệp lay chuyển, không bị quấy phá, hành trì pháp nhẫn nhục nên không tranh cãi, không có đối tượng được thấy biết, sớm tối tuân hành. Thiện Tư nên dốc sức lìa bỏ sự biếng trễ, thành tựu đạo hạnh, nhập vào định ý chánh thọ, nên tâm vắng lặng. Do tu tập theo Thánh tuệ nên các pháp vĩnh viễn không còn chỗ chấp giữ. Thực hành vô sở úy, tâm không khiếp sợ, phát tâm Bồ-đề thì việc làm không bị chướng ngại nên thành tựu mười Lực của Như Lai. Phải thực hành những gì để đạt được chỗ thù thắng? Nên noi theo trí tuệ ấy, phụng hành bậc hơn người, đi khắp mười phương cõi Phật, việc làm không hề ngăn ngại, nhằm độ thoát tất cả.

Phật liền nói kệ:

Tạo nghiệp không hư vọng

Là lời của Bồ-tát

Nhờ phụng trì giải thoát

Không sợ các chướng ngại.

Không hạnh là chánh hạnh

Đó là nghiệp Bồ-tát

Nếu hiểu được hạnh này

Thì không còn tham cầu.

Dùng pháp để cứu độ

Các Bồ-tát đã giảng

Nghĩ không thủ đắc ấy

Hạnh này là vô thượng.

Nói ta làm đạo pháp

Tức ở trong điên đảo

Ở nơi nghiệp điên đảo

Liền có sự lo sợ.

Giả sử có tranh tụng

Không thấy chỗtranh chấp

Người trí thấu đạt được

Thực hành thừa vô thượng.

Thừa ấy không sợ hãi

Đại thừa lớn bậc nhất

Sợ cùng với không sợ

Cũng đều không buông lung.

Tất cả không thật có

Tối thắng trong các hành

Ví rõ đều hư, tĩnh

Hành kia mới vô thượng.

Thực hành pháp thâm diệu

Giữ gìn tất cả pháp

Chỗ tế độ sâu xa

Diệt trừ các tưởng vọng.

Hành hóa pháphuyền diệu

Cả hai không nơi chốn

Có thể biết “Bản tế”

Không nhớ nghĩ các pháp.

Pháp hoàn toàn không uế

Cũng không lìa cấu uế

Pháp ấy vốn thanh tịnh

Trở lại bỏ các dục.

Mà thị hiện tà, nghịch

Ái dục không vững chắc

Không chuyển nghĩa văn tự

Câu này là vô thượng.

Không chấp như huyễn hóa

Đây là giáo vô ngôn

Nhờ bỏ hành điên đảo

Nên ý không tranh tụng.

Các hành củachúng sinh

Thật không thể nắm bắt

Nếu hiểu được hành này

Mới gọi là thiện giáo.

Chúng sinh do vô minh

Nên gọi là phàm phu

Pháp chúng sinh cũng vậy

Đạo này là vô thượng.

Niệm này củachúng sinh

Vĩnh viễn không thủ đắc

Đây là từ bậc nhất

Gọi là từ vô lượng.

Bố thí khắp thế gian

Mới gọi là Bồ-tát

Thường ưa thích xả bỏ

Mới gọi tâm tuệ đạo.

Giả sử không đạt pháp

Vì các pháp không thật

Bồ-tát thông suốt hết

Đó là thích bố thí.

Hiểu pháp không thủ đắc

Thì không còn sợ hãi

Trên hết trong các pháp

Nên gọi là bố thí.

Tướng pháp không thể đạt

Pháp Phật không nghĩ bàn

Giới ấy không hủy phạm

Không chấp vào các pháp.

Cảnh Phật không nghĩ bàn

Không thấy được các cõi

Nơi giới không tưởng, cầu

Được Bồ-tát khen ngợi.

Nên nhẫn cácchúng sinh

Tất cả không thủ đắc

Lời Đức Phật đã dạy

Là pháp nhẫn bậc nhất.

Phật lại bảo Đồng tử Thiện Tư:

–Sắc là không, không thể nắm bắt. Thọ, tưởng, hành, thức là không, cũng không thể nắm bắt. Gọi là không, sắc tức là không lại chẳng khác không. Thọ, tưởng, hành, thức là không, cũng chẳng khác không. Bốn đại, năm ấm, mười tám giới, ba cõi đều là không, mười hai nhân duyên là không, tức là không lại chẳng khác không. Thế gian, xuất thế gian, hữu vi, vô vi, bốn đại đều là không, cũng chẳng khác không. Sắc như bọt nước, thọ như bong bóng nước, tưởng như cây chuối, hành như mộng, thức như huyễn, ba cõi như biến hóa, năm đường như hình ảnh. Sở dó như hình ảnh là do nhân duyên sinh. Nguồn gốc của ba cõi: Dục giới, Sắc giới và Vô sắc giới đều do tâm ý tạo ra, giống như họa sĩ tô vẽ lên vách, ván. Nhân duyên hợp thành giống như chim bay giữa hư không. Bồ-tát cũng vậy, tu tập hành trì không mong cầu, du hóa khắp mười phương. Giống như mặt trời đi qua nơi hư không mà không bị cấu nhiễm, u ám. Bồ-tát cũng như thế, một mình đi vào ba cõi mà tâm không bị đắm nhiễm, trừ bỏ ba độc tăm tối: dâm, nộ, si. Giống như hoa sen sinh ra từ bùn lầy mà chẳng cùng bùn lầy hòa hợp, Bồ-tát cũng vậy, ở trong sinh tử mà chứng đắc đạo quả Chánh giác Vô

thượng, tâm thanh tịnh như hư không, hoàn toàn không còn chấp trước, độ thoát cho tất cả chúng sinh.

Khi ấy, Đức Phật nói kệ:

Tâm ấy không thủ đắc

Thì không có tranh tụng

Nếu không chấpchúng sinh

Đó là nhẫn bậc nhất.

Bồ-tát lìa lười nhác

Tâm không chấp việc làm

Hoàn toàn không tu tập

Mới là tối tinh tấn.

Tâm và thân Bồ-tát

Chân thật không tà vạy

Không chấp sự giảng nêu

Là tinh tấn bậc nhất.

Nếu có người biếng trễ

Bồ-tát giáo hóa họ

Không tâm, không chốn hành

Trụ tinh tấn thứ nhất.

Tâm ấy không nắm bắt

Trong ngoài không đắm vướng

Nếu tâm không thủ đắc

Tức gọi là định ý.

Tâm thường siêng tu tập

An nhiên, không thật có

Không tư duy chánh thọ

Gọi là đạt Tam-muội.

Sở dó nói định ý

Do thực hành hạnh này

An trú vào tự nhiên

Là định ý bậc nhất.

Không biết trí hiện hữu

Sao biết pháp tự nhiên?

Tự nhiên và trí tuệ

Cả hai đều không thật.

Pháp ấy không thủ đắc

Biết thực hànhchánh pháp

Chẳng dùng thức biết pháp

Tự nhiên, không thật có.

Nếu biết được hành này

Tâm Bồ-tát kiên cố

Thực hành Đệnhất nghĩa

Thế gian không đạt tới.

Chúng hội không sánh bằng

Vì chúng mà thuyết pháp

Bồ-tát tuy giáo hóa

Không chấp vàochúng sinh Đức Phật lại bảo Đồng tử Thiện Tư:

–Tất cả các pháp giống như huyễn hóa, huyễn hóa vốn không nên đều không thật có. Người đời mê lầm, tự chấp thân mình và thân người khác đều là thật có. Do nơi có nên chìm đắm trong năm đường, nếu có thể hiểu được thì không còn lo sợ. Nguồn gốc của các pháp không có trong ngoài, nhờ hiểu rõ như vậy nên tâm không khiếp sợ, không bị nạn nơi ba cõi, ba cõi thảy đều không. Nếu có Bồ-tát hiểu được “gốc không” này, thì dù một mình trong ba đời mà không hề bị nạn. Thấu rõ về sinh tử cũng như hư không, không hình tướng, cũng không tên gọi. Tất cả các pháp cũng không có hình tướng và tên gọi như vậy. Do vô minh nên giong ruổi trong ba cõi, lưu chuyển mãi không ngừng. Giống như năm việc ở giữa hư không, không thể làm cấu uế, tự nhiên như vậy nên tâm thanh tịnh. Nếu quyền biến chưa thông thì bị ba độc, năm ấm, sáu trần ngăn che. Tuy có phải trái, nhưng gốc tịnh không bị cấu nhiễm, tâm thường mở mang, thông suốt nghĩa không của ba đời nên hội nhập vào đạo lớn.

Phật liền nói kệ:

Chúng sinh như huyễn hóa

Huyễn ấy không thật có

Người giảng thuyết như vậy

Vĩnh viễn không sợ hãi.

Thân mình và thân người

Cả hai đều vắng lặng

Nếu hiểu được như vậy

Thì không còn lo sợ.

Các pháp trong lẫn ngoài

Không chấp có hiện hữu

Tâm không còn khiếp sợ

Không gặp nạn thế gian.

Các pháp không ngăn ngại

Như đi vào hư không

Chỗ đến như hư không

Pháp ấy là như nhiên.

Nếu hiểu được như thế

Bồ-tát dứt lo sợ

Phân biệt tất cả pháp

Hiểu rõ hành chúng sinh.

Không chấp vàochúng sinh

Pháp ấy đều như vậy

Đem phân biệt các cõi

Các cõi không thật có.

Đó là vào đường đạo

Gọi là đạo vô thượng

Do đạt được nghĩa này

Biết tâm hành chúng sinh.

Các cõi và chúng sinh

Cả hai không thật có

Do nhớ nghĩ như vậy

Nên hiểu tất cả pháp.

Các việc trong lẫn ngoài

Không tưởng cầu hòa hợp

Do vì không bỏ pháp

Mới gọi chân “bản tế.”

Pháp ấy không nghĩ bàn

Nên gọi là pháp Phật

Đây tất không thật có

Nên cũng không hình thành.

Thực hành được như vậy

Số người không bao nhiêu

Dùng trí tuệ vô vi

Mới gọi trí tuệ Phật.

Thừa sự vì đại chúng

An ổn khắp tất cả

Không lo sợ thế gian

Vì đời không thật có.

Ở trong thế giới này

Hoặc các thế giới khác

Nẻo hành của Bồ-tát

Cầu đạt tuệ vô thượng.

Pháp ấy là sâu xa

Pháp Phật không nghĩ bàn

Nếu pháp không thủ đắc

Tức là gần Phật đạo.

Chư Phật và kinh pháp

Tất cả đều là không

Nếu thực hành như vậy

Sẽ được gần Phật đạo.

Do thực hành như thế

Người đời không thể sánh

Tâm kia không đắm vướng

Mới gần gũi Phật đạo.

Đức Phật lại bảo Đồng tử Thiện Tư:

–Nếu có Bồ-tát nghe được pháp sâu xa này, hoặc thọ trì, đọc tụng, tâm không sợ hãi, khéo mặc áo giáp thệ nguyện, tâm như kim cang, đến nơi gốc cây Bồ-đề ngồi chốn đạo tràng, nhập vào cảnh giới của Phật, đạt được pháp môn giải thoát chí chân vô ngại, quán pháp vô vi, không chỗ hòa hợp, đến cảnh giới chư Phật trong mười phương tu tập đại Từ bi rộng lớn, thành tựu mười tám pháp Bất cộng của chư Phật. Trí tuệ nơi ba đời của chư Phật sáng như mặt trời, mặt trăng, phước đức không ai sánh bằng, trí tuệ vượt hư không, ánh sáng của đạo

rực rỡ không gì có thể ví dụ được, đạt đến trí tuệ vô thượng, vô kiến đảnh tướng. Nếu có người nghe được kinh điển vô hạn này, rồi đem nghĩa lý sâu xa trong ấy giảng thuyết cho người tin hiểu, ưa thích, thì nên biết người ấy trong quá khứ đã từng gặp chư Phật không thể tính kể. Lại có người không khinh mạn, đùa cợt, Đức Phật quán xét biết được người ấy vốn đã sớm tin hiểu kinh này, thì từ lâu thấy được Như Lai. Nếu người không ưa thích, tin hiểu kinh điển ấy, nghe rồi thì sinh đùa giỡn tức là kẻ phóng túng, là đám dị học của ngoại đạo, là các ma và quyến thuộc của chúng. Nếu người tin hiểu pháp này tức là đệ tử của Phật, Phật là Thầy của họ, được Phật sẽ gần gũi cho xuống tóc làm Sa-môn. Còn những kẻ bất tín kia là ngoại đạo, tà nghiệp, gồm chín mươi sáu tà phái, dị học.

Khi ấy, Đức Phật nói kệ:

Thấy Phật bên gốccây

Hành đạo tràngchân thật

Người không tinPhật đạo

Trí tuệ không thể đạt.

Pháp ấy khôngngăn ngại

Rốt ráo không thủđắc

Hiểu pháp khôngxứ sở

Đó gọi là giải thoát.

Ý vào nơi Thánh tuệ

Vua của tất cả pháp

Các pháp và tuệ đạo

Chẳng phải điều Phật thuyết.

Hữu vi và vô vi

Kẻ ngu si tưởng chấp

Hàng Bồ-tát dứt tưởng

Chư Phật bậc sáng suốt.

Quán khắp thế gian này

Tất cả không thủ đắc

Do hiểu rõ thế gian

Cũng là không nơi chốn.

Phật, Thánh và chúng sinh

Nơi ấy không tưởng chấp

Người đã dứt mọi tưởng

Lành thay! Từ vô thượng.

Giả sử cõi chúng sinh

Pháp giới cũng như thế

Mới được gọi tên là

Bồ-tát dứt mọi chấp.

Do thấy việc bi thương

Tâm bi không hình tướng

Vì tâm bi không tướng

Kẻ ngu chẳng chốn hành.

Năm việc trong hư không

Không nơi nào không có

Cả thế gian như thế

Chính là bi hơn hết.

Chánh pháp vô thượng kia

Mới gọi là pháp Phật

Không tham đắm thế tục

Đó là pháp như nhiên.

Đấng cứu đời sáng soi

Sắc kia không thật có

Do pháp vô sắc ấy

Mới gọi vô kiến đảnh.

Hư không, không giới hạn

Bao trùm khắp tất cả

Là chánh pháp của Phật

Gọi là không thể quán.

Trí tuệ không thể đạt

Là đạo lớn vô thượng

Tuệ không thể thủ đắc

Đấy chẳng còn kiên cố.

Bờ này và bến kia

Đã thấy hoặckhông thấy

Hiểu rõ, không hành theo

Chẳng phải cầu vọng tưởng.

Nhớ nghĩ pháp trí tuệ

Pháp ấy là bình đẳng

Nếu trái với pháp Phật

Thì không phải bạn lành.

Siêng năng, khôngsiêng năng

Đều gọi là hư vọng

Không hành bình đẳng này

Thì không phải bạn lành.

Do sinh ra pháp ấy

Hoặc lại diệt pháp kia

Các chúng Tỳ-kheo này

Không khéo nghĩ lời Phật.

Có thể đoạn các khổ

Gốc tịnh không thật có

Thuyết giảng pháp như vậy

Tức giảng nêu lời Phật.

Phật lại bảo Đồng tử Thiện Tư:

–Nếu cho các hành đều do sự tu tập mà đạt được thì nên dùng sự tu tập trong ba cõi để hành hóa về đạo. Có xét đến ngã và ngã sở nên thực hành đại Từ, tu tập đại Bi rộng lớn, nương vào ba cõi thực hành ba Giải thoát, ưa thích bốn đại nên tu tập vô thường, khổ, không, vô ngã. Do sinh, lão, bệnh, tử mà cầu bốn Vô sở úy, dùng mười hai nhân duyên để hiểu về mười hai bộ kinh. Nhờ mười tám giới mà tu tập mười tám pháp Bất cộng của chư Phật. Do chúng sinh trong mười phương phạm mười điều ác nên tu tập mười điều thiện, cầu mười Lực. Dùng ba sự che lấp để đạt ba sự sáng suốt, tham đắm nơi sáu tình nên tu sáu pháp Độ vô cực, sáu pháp Thần thông, tùy theo bệnh cho thuốc khiến không còn nguy hiểm. Đức Phật ví như vị lương y, kinh pháp như thuốc tốt, vì có bệnh tật mà có vị lương y cùng thuốc men, không bệnh thì không thuốc, tất cả đều vốn không, không hình tướng, không tên gọi cũng không có giả hiệu. Tâm như hư không, không gì so sánh được, mênh mông không giới hạn mới thích ứng với đạo.

Khi ấy Đức Phật nói kệ:

Pháp kia không chỗ trụ

Tu tập ở trong đó

Nêu giảng, tu diệt trừ

Cách pháp Phật rất xa.

Ở trong pháp vắng lặng

Tạo tư tưởng hư vọng

Do vì pháp hư vọng.

Không gần gũi Niết-bàn.

Thuyết giảng việc tranh cãi

Cho là đã diệt độ

Thiện Tư nên hiểu rõ

Hạnh ấy không chánh kiến.

Nếu có người tu hành

Thuyết nêu việctrái nghịch

Do phản loạn, đảo điên

Là nghiệp của kẻ học.

Đức Phật đãthuyết giảng

Đại Bồ-tát tuyên xưng

Vì người học đời sau

Nên khuyến hóa tu tập.

Nếu có người phụng trì

Phật giảng pháp sâu xa

Vì tất cả chúng sinh

Để cúng dường chư Phật.

Nếu có người trí sáng

Thọ trì pháp chân thật

Đời sau nhờ người ấy

Mà chánh pháp tồn tại.

Người không tu pháp này

Tâm vẫn còn tưởng nhớ

Tự ứng hợp với tuệ

Chẳng nhờ đến đạo khác.

Lúc Phật thuyết giảng kinh này, Đồng tử Thiện Tư chứng được pháp Nhẫn vô sinh, hết sức vui mừng nên bay vọt lên hư không, cách

đất bốn trượng chín thước. Khi ấy Đức Phật vui cười, hào quang năm sắc uy nghiêm, mầu nhiệm với các màu xanh, vàng, đỏ, trắng, hồng từ kim khẩu Đức Thế Tôn phóng ra tỏa chiếu đến vô lượng cõi Phật trong mười phương, rồi trở lại nhiễu quanh chỗ Đức Phật ba vòng, theo đỉnh đầu mà nhập vào. Tam thiên đại thiên thế giới liền hiện đủ sáu cách chấn động. Trên hư không trời mưa xuống vô số bột thơm chiên-đàn, bột thơm mộc mật, lại mưa xuống đủ các thứ hoa tươi, trông rất đẹp mắt. Các loại nhạc khí như đàn không, đàn hầu, không tấu mà tự vang lên, hư không hiện bày đủ sự trang nghiêm trùm khắp mười phương, không nơi nào là không hiện rõ. Tam thiên đại thiên thế giới lại hiện ra nhiều thứ ngọc báu, đan xen các thứ màn trướng, lầu đài, cây cối, suối nước, ao hồ, năm âm thanh đều phát ra tiếng hòa nhã, diệu dụng. Người nghe thấy sự biến hóa này đều vui thích cho là chưa từng có. Hiền giả A-nan từ chỗ ngồi đứng dậy, bày vai áo bên phải, sửa lại y phục, quỳ gối chắp tay bạch Phật:

–Do nhân duyên gì mà Thế Tôn mỉm cười? Thế Tôn đã cười thì tất có ý gì?

Rồi dùng kệ tán thán Phật:

Thánh Tôn chưa từng dối

Đại Hùng vui chân thật

Vì Từ bi giảng thuyết

Cớ gì mà cười vui?

Ở giữa chốn hư không

Cúng dường bậctối thượng

Tất cả đều tán thán

Lành thay! Thuyết giảng kinh.

Như ánh sáng đèn lớn

Nhiều sắc màu vi diệu

Ánh sáng này cũng vậy

Rực rỡ chiếu xa gần.

Như pháp của chư Phật

Quyết trao cho chánh đạo

Nhiễu quanh Phật ba vòng

Bỗng nhiên thâu vào đảnh.

Nụ cười của Thế Tôn

Tỏa ánh sáng rực rỡ

Từ miệng nhập vào đảnh

Xin nêu ý lành này.

Đức Thế Tôn dùng kệ nói với Hiền giả A-nan:

Tộc tánh tử Thiện Tư

Tạo công đức vô lượng

Sẽ thành BậcChánh Giác

Tôn quý của trời, người.

Phật bảo Hiền giả A-nan:

–Đồng tử Thiện Tư này sẽ gặp hàng triệu ức Đức Phật không thể tính kể, đời đời thân cận chưa từng xa lìa, thường chí tâm cúng dường chư Phật: Nào y phục, các vật dụng, thực phẩm, các loại giường nằm, đồ nằm, thuốc thang trị bệnh. Sau khi Phật diệt độ thì cúng dường xá-lợi, xây dựng tháp báu để phụng thờ, đem các thứ hương hoa thượng hạng, y phục tốt đẹp, nhiều loại châu báu, nhạc hay cờ phướn, hương chiên-đàn, hoa giải thoát và những thứ the lụa, để cúng dường các Đức Như Lai Chí Chân. Vào đời sau cùng sẽ được thành Phật, hiệu là Vô Cấu Quang gồm đủ mười tôn hiệu: Như Lai Chí Chân, Đẳng Chánh Giác, Minh Hạnh Túc, Thiện Thệ, Thế Gian Giải, Vô Thượng Sĩ , Điều Ngự Trượng Phu, Thiên Nhân Sư, Phật Thế Tôn.

Đức Phật nói kệ:

Nếu dùng đủ các báu

Đầy khắp trongmười phương

Để cúng dường chư Phật

Các Như Lai cứu đời.

Nếu nghe được kinh này

Công đức hơncúng dường

Sức an trú chánh pháp

Cứu độ khắp ba cõi.

Bấy giờ, Hiền giả Xá-lợi-phất nghe Phật nói xong, tâm rất vui mừng cho là điều chưa từng có, bèn suy nghĩ: “Đức Phật Chí Thánh công đức hơn núi Tu-di, trí tuệ thì vượt ba đời, đạo không thể sánh như

hư không, chẳng ai sánh bằng. Xét việc xưa biết việc nay, chỗ thấy biết thật vô cùng, trí sáng mênh mông, không gì ví dụ được, cứu giúp ngay nan, thông suốt như cõi không, không giới hạn, chúng sinh đều nương nhờ tâm Từ của Phật. Khi nhớ nghĩ ân đức của Đức Phật xong, Hiền giả Xá-lợi-phất cung kính nói kệ, tán thán:

Kinh này rất vi diệu

Vì cứu đời nên thuyết

Mà không nói danh hiệu

Làm sao biết xưng gọi?

Xưa nay chưa từng nghe

Thuyết giảng kinh pháp ấy

Pháp kia không trú xứ

Vui thay, pháp được giảng.

Giả sử pháp hữu lậu

Cùng với pháp vô lậu

Xét cũng không chỗ đạt

Vui thay pháp được thuyết.

Nếu khiến cõi hữu vi

Cùng với cõi vô vi

Cả hai không chấp trước

Kinh này thuyết như vậy.

Bậc cứu đờithuyết pháp

Dạy đạo hạnhchánh chân

Mà không thấy chỗ đạt

Nghĩa kinh này cũng thế.

Pháp chư Phật đã thuyết

Không gì tán thán hết

Tôi, ta không thủ đắc

Lành thay! Kinh được thuyết.

Giả sử mườiphương cõi

Tự nhiên không thật có

Bậc cứu đời giảng nêu

Nhưng chưa bằng kinh này.

Xin nguyện Đấng Thế Tôn

Thương yêu đến muôn loài

Giảng thuyết nghĩa kinh này

Mà chưa đặt danh hiệu.

Phật bảo Hiền giả Xá-lợi-phất:

–Kinh này gọi là Đảnh Vương, là ví như ở trên đỉnh núi Tu-di đều thấy được bốn châu thiên hạ. Người hiểu được kinh này thì được bốn pháp không sợ hãi, đạt đến đạo lớn vô thượng, không còn sinh, lão, bệnh, tử, vượt qua mọi nguy nạn của ba cõi. Nếu người đời ưa thích pháp này thì khắp cả mười phương không ai là không được cứu giúp, vì thế nên gọi là Đảnh Vương. Còn việc phụng trì kinh này, nếu có người thọ trì kinh điển Phật đã giảng thuyết thì sẽ được các vị Tứ Thiên vương ủng hộ, hàng trời, người đến cả trăm vạn ức chúng, phát khởi vô số công đức Chánh chân Vô thượng. Bất luận là Duyên giác hay Thanh văn, nếu tuyên giảng pháp này đều được vô số sự ủng hộ của thế gian. Nhờ nghe pháp, nghiên cứu sâu xa, rồi giảng thuyết nghĩa lý để hiểu tường tận pháp thâm diệu vô thượng, mới thành tựu Phật đạo. Người có thể phụng trì tất cả các pháp không hề hồ nghi, nếu thọ trì, đem kinh này tuyên thuyết giáo hóa, khuyến dạy người khác, chẳng những chứng được pháp nhẫn thứ nhất mà còn được pháp thứ hai, thứ ba, đầy đủ ba pháp nhẫn. Pháp ấy không thể thủ đắc vì đạo không có nơi chốn, không ánh sáng nào có thể chiếu soi hết mới là đạo rộng khắp. Đối với tất cả pháp, người ấy không ham muốn, không mong cầu cho hiện tại. Nếu người thọ trì kinh này, đem những ngôn từ trong kinh Đảnh Vương mà Đức Phật đã thuyết để đọc tụng, giáo hóa cho người khác, thì phước ấy không thể lường tính. Nếu có người nữ thọ trì kinh này, tu hành theo trí tuệ thì mau đạt được sự thù thắng, bỏ những hình trạng xấu của thân nữ, biết tất cả là một, do biết nhiều và một nên thọ trì pháp ấy. Giảng thuyết kinh này, hội nhập vào các nẻo hành hóa, làm sáng tỏ tất cả chỗ hướng về. Do vào được pháp này mà giảng thuyết, nên sáng nhiều chỗ, biết nhiều phẩm loại để tu tập tinh tấn, khiến vô số chúng sinh đều thọ pháp ấy. Bản thể vốn không, không có pháp được tuyên thuyết, đều không xứ sở, không thể thủ đắc. Vì sao? Vì gốc ngọn đều rỗng lặng. Từ xưa đến nay nghĩa không thể đạt đến kịp, tất cả các pháp cũng như vậy. Phụng trì pháp môn này tức rõ các pháp không thể thủ đắc, không

vướng vào nẻo có, không, vốn là pháp thanh tịnh, mới gọi là thọ trì. Người nào ưa thích ánh sáng vô lượng thì phải tùy thời mà thuyết giảng kinh Đảnh Vương này, rộng cầu pháp giới, được mắt trí tuệ, không chấp nơi cảnh giới mới gọi là thọ trì. Các pháp thâm diệu vì pháp không thể chứng. Nếu không thể chứng thì chẳng có không, đầy đủ biện tài, chí cầu Phật đạo, giác ngộ như vậy để thông suốt nghĩa kinh, không thu không hiện như rồng biến hóa, trước sinh mây mù, sau mới đổ mưa. Tâm không từ đâu đến vì do nhân duyên hợp thành. Trí tuệ không hình tướng, đó là không thể nghĩ bàn. Nếu muốn tuyên thuyết vô số pháp, thì nên học kinh này, hiểu tất cả là không, không chấp trước vào pháp, tư duy kinh điển không rõ từ đâu đến, nhưng chỗ thuyết giảng khéo léo, như kinh đã nói, pháp không tự sinh. Ánh sáng huyền diệu soi chiếu như mặt trời, mặt trăng, ánh sáng ấy không từ đâu đến, không đi về đâu. Kinh điển cũng như vậy, soi chiếu khắp chốn có không mà không vướng vào không có. Nếu có Tỳ-kheo giữ gìn biện tài thanh tịnh không đoạn dứt thì phải hết lòng tu tập kinh Đảnh Vương này. Nhân vào ánh sáng của pháp chiếu soi vô lượng mà rộng nêu chánh pháp, mau được hội nhập nơi biện tài vô ngại. Nhờ sự tu tập kinh Đảnh Vương mà thế gian được lợi ích. Nếu không học theo kinh này thì không biết rõ về pháp vị, không thấu đạt chỗ huyền diệu của kinh ấy. Muốn cầu đạo vô thượng mà không phụng trì kinh này thì xa lìa giáo pháp của Phật. Các chúng Tỳ-kheo, Tỳ-kheo-ni, nếu không theo sự chỉ dạy của kinh này thì không có nẻo quay về nơi diệu nghĩa, nếu không mong cầu thì không đạt đến đạo chân chánh. Nếu có Tỳ-kheo, Tỳ-kheo-ni cầu trở về với pháp ấy, vì tất cả thế gian mà làm mắt pháp. Tất cả các pháp đều không thể dẫn dụ. Cũng như có người ở cõi trời Đao-lợi, tại nơi cung điện trời thì thấy cả thiên hạ. Người học kinh này siêu vượt hơn chúng sinh để cứu giúp muôn loài. Như người đứng trên đỉnh núi Tu-di quan sát khắp thiên hạ, kinh này cũng vậy, hiểu thông các pháp, thấy tất cả đều không, mở đường dẫn lối cho chúng sinh. Như người cầm đuốc lớn vào trong nhà tối thì dứt trừ được sự tối tăm. Kinh này cũng vậy, dùng ánh sáng của pháp soi chiếu tất cả các pháp, tu tập phụng trì kinh này sẽ không còn tăm tối. Giống như ánh sáng mặt trời xuất hiện chiếu soi khắp thiên hạ. Kinh này cũng thế, đem ánh sáng

của đạo pháp chiếu sáng khắp ba cõi, dùng trí tuệ đạo chỉ bày cho tất cả chúng sinh. Cũng như mặt trăng đi qua hư không mà chẳng ngừng nghỉ. Kinh này cũng vậy, soi chiếu khắp mười phương cõi chúng sinh đều được nhờ ân đức. Đó là pháp ấn, ấn chứng tất cả pháp, tạo lập ấn này là vì các Bồ-tát. Lại xét về ấn ấy cũng như hư không, không thật có, không thể làm cho có được. Hư không và ấn kia là hai, không hư dối. Phật và chánh pháp cũng như thế. Giảng thuyết kinh này cũng không có đối tượng để giảng thuyết. Cũng như quốc vương thương yêu đứa con muốn lập làm thái tử và đem đất nước, tài sản giao phó cho con. Nhà vua bảo với đại thần: Đem sự nghiệp lớn này giao phó cho thái tử, lại đem Thánh tài, thiên hạ, đất nước, tất cả muôn dân giao phó để nối truyền về sau, các đại thần đều phụng mạng. Ngày nay, kinh pháp này cũng như vậy. Đồng tử Thiện Tư theo Phật lãnh thọ pháp rồi sẽ đem truyền trao cho vô số Bồ-tát khiến họ nhập vào pháp vô thượng. Đức Phật kiến lập pháp chính yếu của kinh này cho các vị Bồ-tát. Gốc của phước đức rất mạnh mẽ, nếu dốc sức nắm giữ thì phước ấy không thể lường tính. Người thọ trì kinh này, thuyết giảng được kinh Đảnh Vương mà không giải được nghi ngờ thì không thành Chánh giác. Muốn đạt được biện tài thì đối với tất cả pháp không còn chấp trước, nên học các giáo pháp mà kinh Đảnh Vương đã giảng thuyết. Chỗ gọi là pháp thế gian tức là chánh đạo. Vì sao? Vì người đời tin vào đạo nếu gặp được kinh này, ban đầu dù không tin, nhưng nhờ nghe kinh, lâu ngày sẽ thành tựu. Nếu người thọ trì kinh này rồi, giảng thuyết rộng rãi cho người khác, đều gọi là bậc Chí hiền, khắp cả nhân loại không hề khinh dối, hiểu được pháp của chư Phật tạo lợi ích cho chúng sinh, ủng hộ thế gian không ai sánh bằng. Nếu nói kinh này thì được ngàn ức chư Thiên ở giữa hư không khen ngợi “Lành thay! Lời giảng thuyết của Bậc Chánh Giác. Lành thay! Khó có thể sánh kịp.” Giảng thuyết kinh điển vi diệu là nêu lên sự tinh anh của đạo và trí tuệ, lợi ích không thể nghĩ bàn. Nếu giảng thuyết bốn câu kệ tụng cho người, hoặc lại tinh tấn tu học vô số kinh điển, hoặc dùng pháp sâu xa không nghĩ bàn giảng rộng cho người khác, thì người ấy có tâm Từ bao la, như cùng với Đức Phật đàm đạo, ưa thích kinh điển, tuyên dương pháp Đảnh vương này, hướng dẫn

kinh điển nơi đạo Vô thượng nên gọi là không thể nghĩ bàn.

Phật bảo Hiền giả A-nan:

–Nếu người thọ lãnh pháp như vậy thì vào đời tượng pháp, kinh điển luôn được lưu truyền và giảng nói. Nếu có Tỳ-kheo, Tỳ-kheo-ni, Ưu-bà-tắc, Ưu-bà-di thọ trì, đọc tụng kinh điển, thì công đức của người ấy là vô lượng, vô biên không thể nêu hết. Ví như hư không, không có biên vực. Này Hiền giả A-nan! Nếu người lãnh thọ kinh điển này, tuy không nhiều chỉ với bốn câu kệ mà đọc tụng, giảng thuyết cho người khác, thì phước đức không thể suy lường, là vô cùng vô tận không thể ví dụ.

Bấy giờ Đức Phật nói kệ:

Hư không còn đo được

Các tướng có thể nêu

Phước đức của người này

Không thể nào cùng tận.

Phụng thờ mườiphương cõi

Đấng Vô Thượng cứu đời

Nếu có người thọ trì

Là cúng dường chư Phật.

Nếu người cóthần thông

Nâng thế giớimười phương

Không bằng nghe kinh này

Và phụng thờ chư Phật.

Trong thế giớimười phương

Xả bỏ mười nghiệp ác

Nhờ phụng sự chư Phật

Nghe không bằng cúng dường.

Cúng dường Phật quá khứ

Và vị lai, hiện tại

Ở trong mườiphương này

Được trời, người tôn kính.

Tất cả pháp hữu vi

Quy phục Đấng Đại Nhân

Nếu người trì kinh này

Điều Chánh Giác đã thuyết.

Dâng y và thực phẩm

Chẳng phải chính trí tuệ

Có người trì kinh này

Tuệ ấy là tối thượng.

Cả mười phương thế giới

Các châu báu đầy khắp

Đem dâng ĐấngChánh Giác

Phước này chưa thù thắng.

Có người học kinh này

Điều Đảnh Vương đã thuyết

Cúng dường các Đức Phật

Là chỗ nêu bậc nhất.

Như Lai giảng nói kinh

Không chấp vào Phật đạo

Tâm nương vào chỗ ấy

Nhằm cúng dường Như Lai.

Không nương vào thế tục

Là phụng sự bậc nhất

Không nâng cao, hạ thấp

Mới gọi là cúng dường.

Chánh pháp Đức Phật kia

Hết thảy không thủ đắc

Như Lai đã giảng thuyết

Là kính lễ bậc nhất.

Đã cúng dường, phụng sự

Nơi Đức Phật Định Quang

Thấy pháp các Bồ-tát

Là cúng dường bậc nhất.

Cúng dường bậc nhất ấy

Như cúng Phật, Thế Tôn

Từ đấy được thọ ký

Vị lai sẽ thành Phật.

Muốn ở trong Phật đạo

Bậc chúng sinh tôn quý

Tu pháp thanh tịnh này

Tức cúng dường Đạo Sư.

Nhờ cúng dường như thế

Chứng được đạo Vô thượng

Thương chúng sinh trì pháp

Hướng về tất cả tuệ.

Pháp chư Phật mười phương

Đã thuyết giảng cứu đời

Đều quy về nẻo chánh

Là cúng dường bậc nhất.

Đã được vào cõi Phật

Trí Phật không nghĩ bàn

Bèn gầm tiếng sư tử

Cũng như ta ngày nay.

Nhờ tiếng sư tử ấy

Trong các pháp dũng mãnh

Cứu thoát hàng ức chúng

Niết-bàn dứt các lậu.

Phật lại bảo Đồng tử Thiện Tư:

–Ông lãnh thọ kinh điển này và đem nêu giảng khắp mười phương để cho tất cả chúng sinh thọ trì, phụng hành chánh pháp. Dùng trí tuệ vô biên chỉ dạy cho người đồng học khiến họ tu tập, thực hành sáu pháp Độ vô cực, vượt thoát ba cõi. Nếu thiện nam, thiện nữ nào thọ trì kinh điển này và thuyết giảng cho người khác, thì phước đức không thể lường tính, giống như hư không, không thể hạn lượng.

Khi Đức Phật thuyết giảng như vậy xong, Đồng tử Thiện Tư và tất cả Thánh chúng, các bộ chúng, Trời, Rồng, Thần, A-tu-la, người thế gian, nghe điều Đức Phật giảng nói đều rất hoan hỷ, đảnh lễ và lui ra.

Nguồn: Nguồn: Pháp Bảo — kho kinh sách điện tử của Trung tâm biên, phiên dịch tài liệu Phật giáo Quốc tế, Ban Phật giáo Quốc tế, Giáo hội Phật giáo Việt Nam (vbeta.vn · api.phapbao.org), đọc về ngày 3–4/9/2026. Đại đức Thích Vạn Lợi, Thư kí phụ trách kinh sách điện tử. Bản quyền bản dịch, bản in và số trang thuộc về các dịch giả, tác giả và nhà xuất bản đứng tên trong từng cuốn. Gói này phát hành trên GitHub cho người dùng app, để nghiên cứu và đối chiếu, không nhằm mục đích thương mại. Ai muốn gỡ tác phẩm của mình khỏi gói xin báo, sẽ gỡ ngay.