Nghi lễ và Sách Phật học · Sách Phật học · Tịnh độ
Một Trăm Ngày Niệm Phật Và Một Trăm Bài Pháp
- Tác giả
- HT Giác Quang
- Thông tin
- Nguồn: Pháp Thí Hội — ebook EPUB (Đợt 20, 14/10/2026)
Ngày Thứ Chín Mươi Tám: Ý nghĩa Thiện Nữ Thiên Chú
Trong chốn thiền lâm, khóa lễ Công phu khuya Lăng Nghiêm rất quan trong với Tăng Ni, giúp cho chư Tăng Ni phát huy tri thức, thêm nhiều đại lực cho người tu Phật, mở đường cho kiến thức mới sanh khởi và phát triển. Ở phần Hồi hướng có tụng bài Thiện Nữ Thiên Chú trước khi kết thúc thời khóa tụng niệm. Cũng thế ở phần kết quyển sách “Một Trăm Ngày Niệm Phật & Một Trăm Bài Pháp” nầy, Sư sẽ giảng giải về ý nghĩa thần chú Thiện Nữ Thiên.
Thần chú Thiện Nữ Thiên, cũng gọi là Thiện Nữ Thiên Chú hay Thiện Thiên Nữ Chú, một bài thần chú quan trọng thứ mười trong Thập chú (trong các kinh Nhựt Tụng, Kinh Tam Bảo, Nhị thời công phu) cũng như trong chốn tòng lâm. Theo hệ thống Phật giáo Bắc truyền, thường thì thần chú được trích ra khỏi Thập chú để chư Tăng Ni đại chúng trì tụng ở phần Hồi hướng của thời khóa Công phu khuya, sau khi tụng thần chú Thủ Lăng nghiêm, tán trống bài cầu nguyện chúc tụng, tán trống lạy tứ thánh, tán trống bài tam quy y; thần chú được vị Duy na, Duyệt chúng chủ trì điều hành chuông mõ tụng tại bàn thờ ngài Hộ Pháp. Trong các chùa xưa thường thì bàn thờ ngài Hộ pháp luôn được thờ đối diện với bàn thờ ngôi Tam bảo, nơi thờ Đức Trung Tôn; các chùa đời nay thì thờ Hộ pháp ở một bên, do các vị xây chùa theo cấu trúc nhà thờ thiên chúa bên Tây bán cầu. Cũng có khi Tăng Ni, Phật tử kết khóa tụng chú đại bi, thì có phát nguyện tụng luôn 10 bài Thập chú trong đó có thần chú Thiện Nữ Thiên Chú.
Năm 1999, Sư đựơc Ban Trị Sự Tỉnh Hội Phật Giáo Đồng Nai thỉnh giảng khóa An cư kiết hạ tại Tổ đình Long Thiền, thuyết giảng môn Nhị Khóa hiệp Giải; năm 2000, Ban Trị Sự Tỉnh mở Lớp Giáo Lý Cơ Bản Phật Học tại Tổ đình Long Thiền, Sư tiếp tục được phân công đứng lớp giảng dạy Nhị khóa Hiệp Giải thời công phu khuya.
Thời công phu khuya trước nhất tụng bài Thủ Lăng Nghiêm, ý nghĩa câu quy mạng thần chú thủ Lăng nghiêm rất có oai lực trong chốn thiền lâm, khi giảng, vừa đọc đề tựa lên thì long thiên bát bộ chư thiên đều dựng đứng tóc, đứng dậy chào đón đảnh lễ mười phương chư Phật giáng lâm: “Đại Phật Đảnh Như Lai Mật Nhơn, Tu Chứng Liễu Nghĩa, Chư Bồ Tát Vạn Hạnh Thần Chú Thủ Lăng Nghiêm Kinh” gọi tắt là “Đại Phật Đảnh, Thủ Lăng Nghiêm Kinh Thần Chú”; tiếp đến tụng thần chú Đại bi, 10 bài thần chú…đều là những bài kinh thần chú quan trọng trong chốn Thiền lâm Bắc tông. Làm Tăng Ni mà không thuộc các thần chú Thủ Lăng Nghiêm, 4 giờ sáng nghe trống công phu, không thức dậy cùng đại chúng công phu, hoặc chưa từng tụng các thần chú nầy thì chưa phải là Tăng Ni, hay các bậc Thiền Gia Chân Chính.
Mười bài chú được trích trong bộ Đại tạng kinh, Mật tông bên Trung Hoa, thần chú Thiện Nữ Thiên được trích từ trong bản Kinh Kim Quang Minh, nơi hàm chữ Hóa trong Đại tạng, bài thần chú như vầy:
Bản 1: - Nam mô Phật đà, Nam mô Đạt mạ, Nam mô Tăng già. Nam mô Thất lỵ, ma ha đề tỷ da, đát nễ dã tha, ba lỵ phú lầu na, giá lỵ tam mạn đà, đạt xá ni, ma ha tỳ ha ra dà đế, tam mạn đà, tỳ ni dà đế, ma ha ca lỵ dã, ba nễ, ba ra, ba nễ, tát lỵ phạ lật tha, tam mạn đà, tu bát lê đế, phú lệ na, a lỵ da, đạt mạ đế, ma ha tỳ cổ tất đế, ma ha di lặc đế, lâu phả tăng kỳ đế, hê đế tỹ, tăng kỳ hê đế, tam mạn đà, a tha a nậu, đà la ni. (Nhị Khóa hiệp Giải, bản dịch Đức Pháp Chủ Khánh Anh)
Bản 2: – Nam mô Phật đà, Nam mô Đạt mạ, Nam mô Tăng già. Nam mô Thất rị, ma ha đề tỷ da, đát nễ dã tha, ba rị phú lầu na, giá rị tam mạn đà, đạt xá ni, ma ha tỳ ha ra dà đế, tam mạn đà, tỳ ni dà đế, ma ha ca rị dã, ba nễ, ba ra, ba nễ, tát rị phạ lật tha, tam mạn đà, tu bát lê đế, phú lệ na, a rị da, đạt mạ đế, ma ha tỳ cổ tất đế, ma ha di lặc đế, lâu phả tăng kỳ đế, hê đế tỷ, tăng kỳ hê đế, tam mạn đà, a tha a nậu, đà la ni.(Kinh Tam bảo, bản dịch cư sĩ Đoàn Trung Còn)..
Bản 3:
Pali
Namo Buddhàya, Namo Dharmàya, Namo Sanghàya
Quy y Phật, Quy y Pháp, Quy y Tăng
Namo Sri Mahà Devàya, Tadyathà
Quy y Cát tường đại thiên, chú nói như vậy
Paripurna, Cale, samanta Darsani
Hỡi đấng huyền năng hay ban bố sự viên mãn thù thắng
Mahà Vihara Gate, Samanta, Vidhàna Gate
Đấng chủ tể đại tác nghiệp hay nhìn thấy khắp nẽo rộng lớn!
Mahà Karyapati, Suparipùre
Hãy khéo léo làm cho tất cả đều được đầy đủ
Sarvatha, Samanta, Suprati, Pùrna
Hãy khiến cho khắp tất cả mọi nơi đều được sự viên mãn thù thắng tối thượng.
Ayana, Dharmate, Mahà Vibhasite, Mahà Mattre
Hãy thể hiện lòng đại từ làm cho Lý Pháp tính tỏa sáng mầu nhiệm rộng lớn khiến cho con và chúng sanh được thích ứng với sự lợi ích chân chính.
Upasamhìte, He! Tithu, samgrhìte.
Samanta Artha Anupalani.
Mừng thay đấng biểu hiện của lòng yêu thương. Đấng chân chính gìn giữ sự lợi ích. Hãy giúp cho con và chúng sanh đều gìn giữ được khắp mọi tài sản lợi ích.
Âm:
Nam mô Phật đà gia, Nam mô Đạt mạ gia, Nam mô Tăng già gia.
Nam mô Thất lị, ma ha đề tỷ da, Đát nễ dã tha,
Ba lị phú lầu na, giá lị, Tam mạn đà, đạt xá ni,
Ma ha tỳ ra ha dà đế, Tam mạn đà, tỳ ni già đế,
Ma ha ca lị dã ba nễ, Ba ra ba nễ,
Tát lị phạ lật tha, tam mạn đà, tu bát lê đế, phú lệ na,
A lị da, đạt mạ đế, Ma ha tỳ cổ tất đế, Ma ha di lặc đế,
Lâu phả tăng kỳ đế, Hê đế tỷ, Tăng kỳ hê đế,
Tam mạn đà, a tha a nậu, đà la ni
Ý nghĩa Thiện Nữ Thiên Chú: Kinh Kim Quang Minh Tối Thắng Vương Kinh, cũng gọi Kinh Ánh Sáng Hoàng Kim, ghi lời của Bà Công Đức Thiên, cũng gọi là Thiện Nữ Thiên nói và tự giới thiệu với đại chúng trong pháp hội: “Nơi phía Bắc có núi Tu di, ở giữa núi có vị Thiên chủ là Tỳ Sa Môn Thiên Vương, làm chủ một kinh thành tên A-Ni Mạn Đà; giữa thành có một công viên tên là Công Đức Hoa Quang; trong công viên ấy lại còn có một khoãnh vườn nữa rất sung túc tên là Kinh Tràng, vì công viên có lối kiến trúc bằng bảy thứ ngọc báu rất tốt, đó là chổ của tôi (Thiện Nữ Thiên) thường cư trú.
Thiện Nữ Thiên chính là một trong những hóa thân của Quan Thế Âm Bồ Tát, thị hiện đứng trong hàng chư Thiên phát nguyện hành Bồ tát đạo, là một trong những vị Hộ pháp hộ trì cho những ai phát tâm thực hành hạnh nguyện Bồ tát lợi tha ở cõi ta bà nầy.
Vì muốn thành tựu cho những người trì tụng Kinh Ánh Sáng Hoàng Kim được có đủ vật dụng như ý muốn, nên tôi Thiện Nữ Thiên nói lên thần chú “Thiện Nữ Thiên”
Hiệu quả, đối với thần chú đây, hoặc những người siêng trì tụng, hoặc người nghe trì tụng, hoặc người phát tâm dâng hương hoa cúng dường thần chú; khi muốn cần thiết việc chi, đều được cung cấp đủ đầy, như: Vàng, bạc, ngọc ngà châu báu, thú gia cầm, ngũ cốc tất cả vật dụng, đều được phong nhiêu, đều được cung cấp đủ cả.
Sách “Một Trăm Ngày Niệm Phật & Một Trăm Bài Pháp” như là những đóa hoa khoe sắc thắm, những kỳ hoa dị thảo trong “Đại công viên” của Bà “Thiện Nữ Thiên” làm trang nghiêm vẽ đẹp cho “Công Viên Công Đức” của Bà. Một Trăm Bài Pháp như những cành Hoa hướng dương luôn hướng về mặt trời Chơn lý, hướng mọi người và chúng sanh xuyên suốt lý chơn tu hành mà không xem thường pháp môn tu suốt mấy nghìn năm của Phật-đà thuyết giảng.
Ta bước đi bên chân trời xa thẳm
Ngắm nhìn hoa lặng lẽ ngát hương thơm
Giữa công viên “Thiện Nữ Công Đức Thiên”
Màu xanh lá khoe sắc màu tĩnh lặng.
“Giác Quang thi tập”
Sách “Một Trăm Ngày Niệm Phật & Một Trăm Bài Pháp” như đàn có nhiều cung bậc trổi giọng trầm bỗng du dương, thanh lương, nhẹ mát…giúp cho mọi người và chúng sanh đọc được nhiều bài pháp quý báu, nghe thấy được những pháp âm siêu thoát tự tại an vui, thoát hóa sanh tử luân hồi. Pháp là thềm thang cống hiến cho các bạn Phật tử tuổi trẻ đầy lòng nhiệt quyết tự tin, bước đi trên đôi chân của chính mình mà vào cung điện chánh pháp. Là “Ánh Sáng Hoàng Kim” sáng soi trong đêm dài trăng lặn, giúp các bạn trên hành trình tiếp lửa, nối gót người xưa.
PHẦN XXI. NIỆM PHẬT VÀ TUỔI TRẺ
Ngày Thứ Chín Mươi Chín: Tuổi trẻ với pháp môn niệm Phật
Vấn: Chúng con Phật tử thanh, thiếu niên, quy y Tam bảo, thọ trì ngũ giới cấm; dĩ nhiên hiện nay chúng con có người vẫn còn đi học ở các bậc học từ tú tài đến bảo vệ luận văn tiến sĩ; đại đa số đi vào đời tiếp cận với xã hội, với kinh tế, với việc làm ở các cơ quan, xí nghiệp…nhất là có người đã lập gia đình. Quá trình đó chúng phải tu tập thiền tụng, niệm Phật, tụng kinh như thế nào cho phù hợp, cho đúng với vai trò của Phật tử tuổi trẻ?
Đáp: Sư cũng từng bước qua ngưỡng cửa của tuổi trẻ: tuổi trẻ của Đời, tuổi trẻ của Đạo, tuổi trẻ của Nhà Sư tu hành và xiển dương pháp môn niệm Phật của tông Tịnh độ.
Lập trình hạnh lành được xác lập theo hạnh Sa Môn đúng vời hành trình tu tiến của chư Tôn già thời ký Đức Phật Thích Ca sinh tiền; hiện nay Sư cũng muốn giữ gìn những cái gì xa xưa nhất được đứng vững theo dòng chảy thời gian, trong thời đại văn minh tôn trọng vật chất. Nó làm cho mình dễ tu hơn, dễ chứng hơn, không rắc rối về sự thế thời cuộc, xung quanh mình không có những mớ vật chất phức tạp làm nhức đầu trong thao tác quản lý hằng ngày, buộc con người phải đua đòi cho bằng được để không thua sút mọi người.
Thêm vào đó vì sự nghiệp Phật Pháp, còn có những hư danh xuất thế, như “Hòa thượng”, còn có những danh vị thế gian “Địa vị quyền tước”, mang trong mình biết bao là “Vị trí chức vị”…Tất cả tất cả là những mớ nghiệp chướng phiền não mà mình phải mang nó vào, với ngôn từ đại nguyện đi vào đời, phục vụ chúng sanh là cúng dường chư Phật.
Quá trình làm “Hòa thượng” Sư còn được Thầy Tổ ban cho một số gia bảo tài sản lớn của nhà Phật như:
Lời phát nguyện của Phật Thích Ca:
Chúng sanh vô biên thệ nguyện độ
Phiền não vô tận thệ nguyện đoạn
Pháp môn vô lượng thệ nguyện học
Phật đạo vô thượng thệ nguyện thành
Thệ nguyện của ngài Phổ Hiền:
Cửu giả hằng thuận chúng sanh…
Nguyện của ngài A Nan Đa:
Như nhứt chúng sanh vị thành Phật
Chung bất ư thửa thủ nê hoàn
Của ngài Địa Tạng:
Chúng sanh độ tận phương chứng Bồ đề
Địa ngục vị không thệ bất thành Phật
Những gia bảo trên thuộc về Tam bảo rồi, mà cuộc đời người tu không bao giờ vị thiếu thốn các của quý ấy.
Muốn được như thế từ trên 50 năm qua Sư phải trải qua nhiều công đoạn thời gian tu hành, chịu khó chịu khổ, chấp nhận mọi gian lai thử thách trong thời tuổi trẻ từ thiếu niên, thanh niên, đến trung niên, nay thì lãi niên rồi mà việc tu hành, trường chay giữ giới, phát nguyện niệm Phật, lạy Phật vẫn không bỏ cuộc, bỏ ngỏ thời khắc tu hành của mình. Sa môn của Phật phải như vậy đó các bạn ạ!
Vượt qua thử thách thời niên thiếu:
Từ năm 1956 đến 1959, tại gia có 3 việc trước mắt sự nghiệp gia đình diễn biến điều hòa, một là Ba mở phòng thuốc, hai là tiện buôn, ba là chĩ mở tiệm may…gia đình có tất bật công việc làm ăn, ăn nên làm ra; nhưng về đêm thì có các khóa tlễ tụng kinh: 18 giờ dâng hương cúng nước Phật, 19 giờ tụng kinh niệm Phật, 4 giờ học bài chuẩn bị đi học, gia đình lo liệu mọi việc cho ngày hôm sau, 6 giờ sáng dâng hương cúng nước Phật, đi học.
Nhận định:
Thời niên thiếu từ 9 tuổi đến 13 tuổi, chắc chắn các bạn cũng không làm việc gì nhiều cho cha mẹ và gia đình, có khi còn phải được nuông chiều hơn; nếu là gia đình giàu có khá giả thì cuộc sống bạn sung túc, gia đình trung lưu thì cũng thế; nếu là gia đình dưới mức trung lưu thì chắc chắn các bạn vẫn chưa được giao việc gì, nên chưa phải gánh vác sự khó khổ, chắc chắn có những gia đình ba mẹ đã được nhờ với những đứa con ở độ tuổi nầy…Là gia đình Phật tử các bạn cần có những thời điểm tu tập theo lời chỉ dạy của Thầy Tổ, mỗi ngày đêm ít nhất phải có một thời niệm Phật, nhiều nhất là hai thời niệm Phật hay tụng kinh, mỗi thời khóa tụng từ 25 phút đến 30 phút; theo Sư thì với tuổi trẻ các bạn, quy định thời gian tu như thế có thể chấp nhận được “Không nhiều, không ít”. theo nội dung khóa tu.
Có một điều duy nhất là ở một xã hội văn minh tiến bộ các bạn đừng bao giờ làm cho cha mẹ mang những nổi khổ niềm đau vì mình, không nên lạm dụng tiền bạc dù ta giàu có; không nên hút sách uống rượu say túy lúy làm mất “Phong cách con người”, mất tác phong bậc “Chí nhân nam tử”; không nên đi chơi đêm, vì theo luật tuần hoàn thì ban ngày con người phải lao động làm kinh tế môi sinh và các ngành nghề…ngành nghề nầy phục vụ cho các ngành nghề khác; đêm đến thì vạn vật ngừng hoạt động, “Ánh lửa mặt trời” cũng không buồn soi sáng cho mọi người, “Ánh sáng của ban ngày” cũng ngưng làm việc 98.9% con người phải nghỉ ngơi rồi các bạn ạ! Chúc các bạn tinh tấn và thành đạt sự nghiệp trong đời và bổn phận làm Phật tử.
Ngày Thứ Một Trăm: Tuổi trẻ với pháp môn niệm Phật (2)
Năm 1960, tuy là đệ tử của Đại lão Hòa Thượng thượng Quảng hạ Đức nhưng Sư phát tâm xuất gia theo Đức tôn sư Hòa Thượng thượng Thiện hạ Phước, về non núi tu hành, đến ngày 30 tháng 7 năm Ất Tỵ (1965) chiến tranh Việt Mỹ tàn phá chùa chiền núi non, nên phải tản cư về Saigon và nhiều nơi tiếp tục đi học.
Lúc còn ở non ngày thì công quả, làm cây làm củi trong rừng, đêm về tụng kinh: 18 giờ lễ Phật - 19 giờ khóa lễ Tịnh Độ tối, 23 giờ tụng kinh Địa Mẫu, 4 giờ sáng tụng kinh Phổ Môn, Thập Chú - 6 giờ sáng lễ Phật - 7 giờ vào rừng tiếp tục làm công quả.
Ban ngày, có khi vừa làm công quả, thì lúc 9 giờ ở rừng phải về chùa tụng kinh Vu Lan, 12 giờ tụng kinh Địa Mẫu, 16 giờ Công phu chiều.
Năm 1962 đi học Phật Pháp tại Phật học đường Tây phương Bồng Đảo. Thời gian công quả và thời gian tụng kinh, niệm Phật tất bật lắm phải không các bạn, nhưng lúc bấy giờ ở non núi có cả 500 Tăng Ni đều chấp nhận được, tất cả đều chấp nhận đồng tu, ai không chấp nhận thì xin hạ sơn, tu theo thế gian.
Xin nói về việc tu ở thế gian cho các bạn nghe: “…năm 1966 khi tản cư về cư trú chùa Tr… một ngôi chùa ở đường M…… cũ (gần ngã bảy), ban ngày đi học ở đường Võ Di Nguy, Phú nhuận đêm về muốn tụng kinh nhưng khó, vì mình là Tăng lữ hành ở tạm để đi học, ít được sách tấn dự vào những sinh hoạt của chùa, chí ít cũng là khóa lễ Tịnh độ tối hay khóa lễ Công phu khuya, Công phu chiều; chư Tăng, chú Tiểu muốn công phu phải chờ Phật tử đến mở cửa Chính điện rồi mới được vào tụng kinh, người xuất gia mà không phải động đến những Phật sự của chùa, thành ra chán nản, có khi bỏ kinh kệ…”. Xem ra thời ấy không có gì phải nhọc công tu hành phải không các bạn. Trong những năm 1967, 1968, 1969 có chùa thực hiện ba thời công phu bằng băng từ, băng cassette thế chư Tăng!
Một ngôi chùa ở Th……, hiệu Li……., chùa hiệu Lo……ở xã B……, chùa hiệu B…. xã Th……, thuộc huyện V…..Đến giờ công phu thì vị Trụ trì mặc áo tràng, chiếc áo cả năm không giặt, lổ tàng nhang cháy tứ tung, nói là mặc cho vui chứ Thầy chỉ tròng vào vai cho có lệ như mấy ông “nhạc sĩ trổi nhạc lễ tang”…rồi đi dâng hương, dộng ba hồi đại hồng chung, đánh ba hồi chuông gia trì, ba hồi trống, ba hồi bảng, ba hồi mõ…xem như đã công phu xong, rồi ra nằm võng đẩy đưa vậy thôi.
Nhận định:
Tuổi 15, tuổi 20 là tuổi học tập, tuổi giúp việc nhà một phần nào cho cha mẹ, góp phần mang lại niềm vui cho gia đình, làm ấm áp nhà cửa, tâm tánh siêng năng học hành sanh trưởng, tốt hoặc xấu cũng sanh trưởng, nhưng thường là con nhà Phật tử đại đa số sanh trưởng tánh thiện, quan tâm về việc thiện, không dám đánh đập thú vật, nhẫn đến không dám giết hại loài vật lớn hay nhỏ, rất thương loài vật, loài cựa động có ý tưởng tìm sự sống, không làm việc hiếp đáp những người yếu đuối già cả mà còn giúp đỡ cho họ qua truôn hiểm trở khó khổ về kinh tế, đừng bỏ qua những việc tốt lành tương thân tương ái với thôn lân láng giềng. Các bạn là Phật tử chưa ăn chay trường chưa phải là nhà tu ở chùa, đời sống cần có sự hội nhập gắn liền đời sống của mình với đời sống của xã hội, tập lần đến “Ăn chay trường” góp phần làm cho xã hội ngày càng có trật tự văn minh hiếu hòa, mang lại sự bình an cho mọi người xung quanh, khu phố xóm làng.
Ở tuổi nầy các bạn đã có nhiều thiện chí, bổn phận rồi, có trách nhiệm với người trên kẽ dưới, có nhận định và thể hiện tấm lòng khoan hòa, biết bao dung từ ái, bồng bột hăng say, có khi không dừng lại được những sự bồng bột của mình. Trong cuộc đời mình có khi mình làm sai nói sai với người lớn, nhưng tự nghĩ là đúng, thật ra thì cái đúng của các bạn chưa đúng lúc, cái đúng của người lớn so với các bạn thì lúc nào cũng đúng 60 %, còn các bạn chỉ đúng ở mức độ 40 %, gọi là đúng đấy, nhưng chưa đúng lúc, thành ra sai với người lớn.
Chúng ta là con cái của gia đình Phật tử, trong quá trình tu tập niệm Phật, thường thì có lần tràng hạt, đừng bao giờ quên hay e ngại việc lần chuổi tay 18 hột, đi học cũng đem theo để trong túi áo, để trong cặp học, không nên để túi quần, không đeo chuổi vào nhà tắm nhà xí, những nơi ô uế… thỉnh thoảng lúc ở nhà, ngồi ở đâu đó nhưng sạch sẽ thóang mát đem chuổi ra lần tràng niệm Phật, hay đeo trên tay, trên cổ để được Phật lực, Bồ tát gia hộ; các ma chướng, sự hung ác không tới lui với các bạn, không xâm nhập vào các bạn, lần chuổi niệm Phật trừ được các ma hung tợn, những việc bất thiện của thế gian đến bên mình và thâm nhập trở thành quyến thuộc của mình. Đeo chuổi bên mình cũng nhằm để cân nhắc, chúng ta là con nhà Phật, không có những hành vi cử chỉ đi ngược lại xã hội gia đình, hoặc chính bản thân nhà đạo của mình.
Đêm đến, ngoài việc xem phim truyện lành mạnh, xem nghe tin tức báo đài, học bài, khi xong việc, theo thời dụng biểu gia đình nên phát tâm tụng một thời kinh từ 20 đến 30 phút, trong khoảng thời gian từ 19 giờ 30 đến 20 giờ. Vào lúc 5 giờ sáng mặc áo tràng lạy 12 câu nguyện danh hiệu Quán Thế Âm hay 12 câu nguyện danh hiệu Phật A Di Đà….lạy như thế vừa bổ ích “Trí lực” vừa tăng cường “Thể lực” trong cuộc sống hằng ngày. Nhớ khi đứng lạy thì lạy theo phong cách “Chữ nhứt”, chắp tay thì phải để hai ngón tay cái xếp chéo vào nhau gia cố cho tâm quyết thêm vững vàng; nhớ mặc áo tràng, nam thì mặc áo nâu, nữ thì mặc áo lam, khi mặc niệm bài chú như thế nầy:
Thiện tai giải thoát phục
Bát tra lễ sám y
Ngã kim đảnh đới thọ
Thế thế thường đắc phi
Nam mô Ca sa Tràng Bồ tát. (3 lần)
Trước khi đi làm việc ở cơ quan hay xí nghiệp công ty, hoặc đi học…khi đi ra khỏi nhà với thời gian lâu từ một buổi trở lên thì nên đến trước bàn Phật đứng chắp tay niệm 10 câu danh hiệu Phật A Di Đà rồi hãy đi, niệm không gấp gáp cũng không huỡn đãi, đấy là cách tu của những gia đình Phật tử có người đi làm việc hay còn đi học…
Pháp môn niệm Phật đến với từng gia đình, xưa nay được tiếp nhận một cách hoan hỷ êm đềm và tín tâm thanh tịnh, mọi người chấp nhận được về cách học Phật, học niệm Phật nầy, không có gì trở ngại cho các bạn!
Cuối tuần đi theo cha mẹ tham quan du lịch, có khi cả hai ngày một đêm, tức là chiều thứ bảy và một ngày chủ nhật, dù xa hay gần nếu không đi thì thôi, nhưng nếu có đi thì các bạn cũng du lịch với thời gian như thế là đủ.
Trong quá trình đi du lịch, về đêm cũng nên niệm Phật trong tâm, cũng không ngồi trước bàn Phật, không ngồi “Từ bi từ tọa” như ngồi trước bàn Phật, không lần tràng hạt, vì đây là chuyến tham quan du lịch, làm như thế mọi người sẽ nghĩ là “Các bạn quảng cáo việc tu của mình”. Các bạn tham quan du lịch một cách lành mạnh văn minh cũng chính là niệm Phật đó!
Tháng giêng năm 1968, chiến tranh Mậu Thân diễn ra thật tàn khốc, từ giả Saigon-Bà điểm Sư cùng đoàn Tăng Ni, Phật tử tản cư về tại Quan Âm Tu Viện; lúc bấy giờ phục vụ ngành từ thiện, được Thầy Tổ, Ban Giám đốc phân công làm Hiệu phó và đứng lớp dạy chữ cho các cháu cô nhi lớp Nhì, lớp Nhất, tại Trường Tiểu học Lâm Tỳ Ni. rồi làm Tổng thư ký Quan Âm Tu Viện - Cô Nhi Viện Phước Lộc Thọ. Thời gian nầy ban ngày làm việc thật là nhiều, đêm đến mới có thời gian tu niệm. Đến năm 1972 dứng lớp giảng dạy tại Lớp Giáo Lý cơ bản Phật Học Long Sơn cổ tự, Tân ba, Tân uyên, môn Luật học. Tuy nhiên đêm đến lại hành pháp nhiều hơn: Khóa lễ Tịnh độ tối hướng dẫn chư Tăng tụng niệm, 23 giờ niệm Phật, 2 giờ sáng nghe Đức Tôn sư thuyết pháp, 4 giờ sáng công phu Lăng nghiêm.
Tháng Tư, năm 1969, phát nguyện nhập thất 100 ngày “Lạy Pháp Hoa” từ ngày 20 tháng Tư đến 30 tháng Bảy. Tháng Tư năm 1970 phát nguyện nhập thất “Tụng chú Đại bi” từ ngày 20 tháng tư âm lịch đến 30 tháng bảy, thực hiện được ước mơ nối lửa người xưa. Năm 1971 lạy kinh Vạn Phật, lạy Ngũ Bách Danh Quán Thế Âm, năm 1972 đốt tay cúng dường thần chú Đại bi, công cứ lần tràng niệm “Thần chú Vãng sanh”… trong quá trình hành các pháp trên đều có Đức Tôn sư chứng minh, Sư Bà Thích nữ Huệ Giác, Sư huynh Thích Thiện Chơn cân nhắc, các chú đệ tử Thị giả Ngọc Thành (Biên Hòa), Thiện Thanh B (Quận 8), Thiện Hòa (Nhơn Đức, Nhà Bè) trợ duyên, phần ngoại hộ thì có gia đình Ông Nguyễn Duy Điều, pháp danh Thái Công, Bà Lê Ngọc Đồng, pháp danh Liễu Quang hộ trì vật chất…hành pháp như thế cho đến ngày hòa bình.
Nhận định:
Tại Việt Nam hiện nay có khoảng 12.000.000 tín đồ Phật tử (Trong các buổi hội nghị về tôn giáo tại Tp.Hồ Chí Minh có khi được nghe thông báo Phật giáo có 25.000.000 tín đồ, có khi nghe thông báo là 12.000.000 tín đồ, chưa biết con số nào chính xác nhưng biết là tín đồ Phật giáo nhiều hơn các tôn giáo khác) vừa có quy y Tam bảo, vừa là những tín đồ có khái niệm về Phật giáo, nghiên cứu Phật pháp, tín đồ đơn phương tu hành trong các giáo phái lớn như: Bắc tông, Nam tông, Khất sĩ, Thiền tông, Tịnh độ tông, Luật tông, Mật tông… cộng với những tín đồ của các tôn giáo Đạo Phật xuất phát tại Việt Nam, như: Bửu Sơn Kỳ Hương, Phật Giáo Tứ Ân Hiếu Nghĩa, Phật Giáo Hòa Hảo, Phật Giáo Thành Hoa Tự, Phật giáo Tịnh Độ cư sĩ…
Trong các phái trên, phái Bắc tông, Thiền tông, Tịnh độ tông là có nhiều tín đồ Phật tử tinh chuyên tu tập thiền tụng chiếm số lượng nhiều hơn cả.
Với người Phật tử tu Tịnh độ thì công việc là công việc, việc cơ quan là việc cơ quan, việc công ty là công ty, việc nghiên cứu là nghiên cứu, nhẫn đến đi bán vé số…làm việc gì thì làm, nhưng đừng bao giờ bỏ niệm Phật, các bạn không tụng kinh thì có thể chấp nhận được, nhưng đừng bao giờ bỏ thời niệm Phật, thời gian tu theo chương trình do các bạn ấn định tại gia. Điều kiện tiến quyết là các bạn đừng nghe những người chưa từng hành pháp tu một lần nào mà hay giảng thuyết cầu cao, như giảng nói những câu “Ngoại giáo biệt truyền bất lập văn tự”, hay “Cõi tây phương cực lạc ở đâu mà đòi cầu về”, hay “Cõi tịnh độ không có thật”, hay “Cõi tịnh độ ở tại tâm ta, cõi tịnh độ ở tại nhân gian”, hay cõi Tịnh độ “Gần lắm nên không cần tu, nguyện sanh về đâu cả”.
Mỗi nữa tháng cần đi đến chùa của mình quy y hoặc nơi nào có thuyết pháp để nghe thuyết giảng, tập nghe pháp, học Phật Pháp, đừng nên ngã mạn cống cao, khi nghe thuyết giảng đừng mở miệng chê bai Giảng sư “Giảng giỏi, giảng dở chi cả”, các bạn phải học Phật pháp từng vị Giảng sư, xem các vị như đức Phật sanh tiền vậy các bạn ạ! Thì các bạn mới giỏi mới nên người đạo.
Ngoài ra, nếu có tiền bạn thỉnh (mua) kinh sách Phật nghiên cứu, để được thông thái, bác lãm về Phật học; chính bản thân Sư khi được thỉnh giảng vào buổi sáng mai, thì buổi tối hôm nay phải đọc kinh nghiên cứu sách Phật, ngày hôm mai mới có cơ sở giáo lý thuyết giảng. Các bạn đừng bỏ lỡ tuổi thanh xuân khi các bạn là người của Đạo Phật.
Sư cũng xin nói với những Phật tử trung niên hay lão niên: Dù các bạn bận làm kinh tế, làm việc cơ quan hay hưu trí, bận điều hành Công ty hay trường học…nhưng đừng bao giờ bỏ thời khóa niệm Phật…Đức Phật vẫn chứng minh và tiếp dẫn các bạn lúc lâm chung, dù bạn chỉ niệm một thời khóa từ 25 phút, hay 30 phút thôi!
Là Phật tử nên sáng suốt trong việc làm ăn, điều hành Công ty, mở Công ty làm ăn. Việc “Ăn nên làm ra” hay “Thất bại” không phải do “Bất cứ ai” ngoài các bạn định đoạt cho các bạn; không một vị thần thánh nào, dù vị đó là đức Phật cũng không ảnh hưởng gì đến việc “Làm ăn” của các bạn!
Theo lời dạy của Đức Phật thì nội tại của các bạn lúc nào cũng “Có sẳn Đức Phật” rồi, Đức Phật do các bạn tu hành mà nên, mới thiệt là Phật của các bạn; Đức Phật xuất phát từ tấm lòng của các bạn mới là “Vị Phật thiệt” gia hộ cho các bạn thành công sự nghiệp làm ăn đấy. Có điều khi các bạn làm ăn thành công, thì quý Sư Thầy sẽ giúp cho các bạn tiến lên một bước nữa là làm việc thiện, gia cố cho việc thành đạt của các bạn được nối thừa bền bĩ lâu dài…
Đức Phật cũng sẽ giúp cho các bạn có sự sáng suốt, tĩnh táo làm việc thiện trong lúc “Làm ăn thất bại”. Trên đường đời “Thất bại là mẹ đẻ của thành công”; trong lúc làm ăn, nhưng “Bỗng nhiên thất bại”, mọi người lấn áp, giành giựt, lấn sân công việc làm ăn của các bạn, làm cho Công ty ngày càng thua lỗ cho đến khi bế tắc và tắt hẳn; nếu là Phật tử thuần thành thì các bạn đừng bao giờ sân si thù hận, trả đũa, mà chịu khó dừng bước ở đoạn đường “Thua lỗ” đó, để bắt đầu một hành trình mới “Thối nhứt bộ tự nhiên khoang”, bước đi ba bước khác thông thóang hơn, thóang đạt hơn, chắc chắn các bạn sẽ lấy lại tất cả những gì mình đã mất các bạn ạ”.
Thánh Gandhi, mỗi sáng trước khi đi đến văn phòng luật sư làm việc, hoặc đi “Xuống đường” hướng dẫn nhân dân Ấn Độ, nhân dân Công hòa Nam Phi tranh đấu chống chủ nghĩa phân biệt kỳ thị chủng tộc, Ngài đều đến trước tượng thờ Phạm Thiên tưởng niệm 10 phút rồi mới đi làm việc…huống chi chúng ta là Phật tử.
Các bậc Đại sư Tịnh độ tông cận đại, Ngài Ấn Quang đại sư khuyến tấn: “… mỗi sáng trước khi đi làm việc các liên hữu nên đến trước bàn Phật niệm mười câu (tức là 10 hơi), xá Phật ba xá rồi lên xe đến công sở làm việc…”. Đấy là cách tu của những người đang làm việc trong các công sở, cơ quan xí nghiệp, ngoài xã hội hôm nay…Thời Đức Phật sinh tiền thì các ông Vua, các bà Hoàng hậu, Quan cận thần, Cung phi mỹ nữ trong chốn triều ca làm Phật tử theo Đức Phật cũng thực hành như thế.
Vừa bước qua ngưỡng cửa của tuổi trẻ không xa lắm, theo lịch trình tu hành trong hành trình tuổi trẻ của Sư từ năm1956 đến nay trải qua nhiều công đoạn tu tập, ước mong sẽ là những tiếng đại hồng chung ngân vang, âm hưởng đến các bạn trẻ hôm nay.
Từ “Bến nước ta bà” đến “Bến giác Tây phương” dù chưa đi đến đâu, nhưng là người đi trước và đang đi, trải nghiệm trên nữa thế kỷ làm tu sĩ Đạo Phật, nay chia sẻ cùng các bạn để làm hành trang: “Bất thối Bồ tát vi bạn lữ”
Chúc các bạn thành đạt trên đường đời, tinh tiến tu hành trên đường đạo.
Hết
Nguồn: Sách Phật học — budsas.net (Bình Anson) · tamtangpaliviet.net (Tỳ khưu Indacanda) · chuaduocsu.org (Chùa Dược Sư Lâm Đồng — Hải Triều Âm Toàn Tập) · Toàn tập Tâm Như – Trí Thủ, Ban Sưu tập tu viện Quảng Hương Già Lam (NXB Tổng Hợp TP.HCM 2002; tái bản NXB Phương Đông 2011) · sách phổ biến miễn phí từ kho Kindle và kho ổ ngoài của Không Hoa; ghi công theo tác giả/dịch giả từng cuốn (cột nguồn) · sách Đợt 12 (9/2026) thầy thêm từ thư mục riêng, ghi công theo tác giả/dịch giả từng cuốn · sách Phật học phổ biến miễn phí trên mạng (9/2026), ghi công theo tác giả/dịch giả từng cuốn · thư mục sách Tuệ Sỹ (9/2026) thầy đưa vào, ghi công theo từng cuốn. · sách ebook của Pháp Thí Hội (phapthihoi.org, 10/2026), ghi công theo tác giả/dịch giả từng cuốn.
