Tổ đình Ba La Mật366 Nguyễn Sinh Cung, TP. Huế
← Sách Phật họcTrang 2/9

Nghi lễ và Sách Phật học · Sách Phật học · Tác giả và toàn tập › Giác Khang

Pháp Môn Tịnh Độ

Tác giả
Sư Giác Khang

02. Pháp Môn Tịnh Độ 3

Kính lạy Đức thầy Thích Ca Mâu Ni Phật, Mô Phật!

Hôm nay lại có duyên lành tôi lại đến đây một lần nữa. Thì quý Phật tử đã biết tôi nhiều quá rồi khỏi giới thiệu gì nữa. Thì hôm nay chúng ta đi thẳng vào bài giảng và chúc cho pháp hội của chúng ta đều chóng vãng sanh Cực Lạc, thành Phật đạo. Nam Mô A Di Đà Phật.

Mô Phật, chúng ta đi thẳng vào bài giảng. Tức là thường thường chúng ta hiểu lầm là: Cái cõi Ta bà, Uế độ này là đau khổ. Thật ra không được đúng lắm. Cái cõi Ta bà thật ra không phải là đau khổ, mà cái gì khổ, mấy Phật tử biết hôn? Nếu chúng ta nói cõi Ta bà này khổ thì Phật Thích Ca và 1.250 vị Thánh, Tăng cũng ở trong cõi Ta bà này tức là cũng khổ như thường, dĩ nhiên là không có điều đó. Vậy thì cái đau khổ là do đâu? Do ở cái Tâm, tức là chúng ta hiểu biết sai lầm của chúng ta, mà kì giảng trước tôi đã chú trọng tới rồi.

Này là tôi, tư tưởng phân biệt là tôi, ý chí quyết định lựa chọn hành động này là tôi, và những kinh nghiệm kiến thức, kí ức là tôi, thì cuộc đời sẽ mãi mãi đau khổ, không bao giờ thoát được còn nếu chúng ta tu trên linh hồn, cái lặng lẽ nhìn mọi sự vật. Nếu mà cuộc sống mắt, tai, mũi, lưỡi, sắc, thọ, tưởng, hành, thức mà đang hoạt động mà chúng ta không hay gì hết. Đó là bốn đường ác đạo, cái nghiệp nó kéo đi đâu thì đi riu ríu theo nó. Còn nếu mình biết được sắc, thọ, tưởng, hành, thức sai lầm. Xấu sửa thành tốt, quấy sửa thành phải. Đê tiện sửa thành cao thượng, là chúng ta mang cái xiềng vàng. Luân hồi vào cảnh giới lành, là cõi Trời. Cõi Trời là cái xiềng vàng. Còn bốn đường ác là cái xiềng sắt, xiềng cây, xiềng sét. Thế là chúng ta vẫn nằm trong cái xiềng Mà sự thật Ta bà này không có xiềng. Cái xiềng là do nhận thức của mình chụp mũ vào nó. Chẳng hạn như, tôi nói thí dụ: Bây giờ chúng ta thấy nước, thì đối với quí vị và tôi thì nước là nước, tức là chúng ta có thể uống, có thể tắm, có thể rửa được. Phải vậy hôn? À, mà còn nếu là ngạ quỷ đó thì cái nhận thức nó khác, cái nhận thức của quỷ thì nước trở thành máu. Còn các nhà hóa học đó thì nước trở thành H2O, Oxy và Hydro, khinh khí và dưỡng khí, không có nước chỉ có hai luồng khí, còn đối với các nhà điện tử đó thì Oxy là 16 điện tử âm, 16 điện tử dương. Hydro thì 1 điện tử âm, 1 điện tử dương. Còn trong kinh đó các cõi trời thấy nước là lưu ly. Như vậy tôi hỏi quí vị cái nào đúng? Nước là nước, hay nước là máu, hay nước lưu ly, hay nước là H2O, hay nước là địa ngục. Còn các nhà siêu điện tử nữa thì khi bắn phá điện tử nó biến thành năng lượng. E=mc², đó là định luật của Einstein mới bắt đầu sắc tức vị không. không tức vị sắc. Từ xưa cái câu này làm chết người, không ai hiểu được hết tới chừng Ngài ấy tìm ra định luật tương đối rồi thì mới xuất hiện hai quả bom nguyên tử, nước Nhật lãnh hết. Một trái chết mấy trăm ngàn người. Thì bắt đầu, thời đại nguyên tử bắt đầu đến bây giờ. Thôi chúng ta nói sơ vậy thôi. Vậy thì chúng ta thấy cái nhận thức nào đúng? của ngạ quỷ đúng, của các loài thủy tộc ở dưới nước chẳng hạn thì như cá, con ba ba thì lấy nước làm nhà ở, khí là hơi thở của nó. Phải vậy hôn? Như vậy thì cái nào đúng? Người ta đúng, hay ngạ quỷ đúng, hay các nhà hóa học đúng, hay các nhà điện tử đúng, hay các nhà siêu điện tử đúng, ai đúng? Thật ra tất cả đều sai, sai đối với sự thật tức là đối với Niết bàn. Phật kêu Niết bàn hay kêu là Chân lý.

Thành ra Niết bàn không phải ở 9 tầng mây, mà nó ở ngay bây giờ và tại đây, mà địa ngục ở đâu? cũng ở ngay bây giờ, tại đây. Còn cõi người ở đâu? ở ngay bây giờ, tại đây. Và cõi Trời, các cõi Tiên ở ngay bây giờ, tại đây. Cõi Niết bàn cũng ngay bây giờ, tại đây. Mà thật sự của nước là, nó chỉ là một vùng hào quang, không có hình tướng, khi mà nó chuyển động chậm lại và nó xao động thì mới thành ra có hình tướng, thì chúng ta thấy là tất cả mọi hình tướng đều có xao động. Tôi lấy một cái thí dụ thì quí vị biết. Bây giờ chúng ta xuống dòng sông chúng ta thấy nước đứng lặng, mà bất biến không có trôi chảy. Nó chuyển, nó biển, nó tràn lan cả Đại Tây Dương, cái biển lớn thì cái đó quí vị cho nó là sự thật, rồi khi cái dòng nước này chảy thì chúng ta thấy có hình dòng nước. Rồi khi có gió bất phong tham, sân, si thì dòng nước nổi lên thì nó có cái lượn sóng.

Thì có người nói lượn sóng giống như hình ông Phật, có người nói không phải nó giống như con trâu, có người nói giống như con bò, có người thì giống như là cái nhà. Thì cái nào đúng. Thật ra tất cả đều sai hết, thật ra là không có hình tướng, chỉ có cái dòng nước thôi. Nhưng mà do tham, sân, si, do cái vô minh, do cái gió bát phong nổi lên đủ hình tướng. Rồi tùy theo cái nghiệp lực, cái nhận thức ngu si của mỗi chúng sanh mà có hình tướng khác nhau. Tôi nói vậy quí vị hiểu kịp hôn? Thành ra cái cuộc đời này nói nó khổ là sai, mà nói nó sung sướng là trật. Cuộc đời là cuộc đời của chúng ta không có khổ hay sung sướng gì hết. Chẳng hạn hôm trước tôi nói tiền bạc, vàng là ác. Thật ra tiền bạc, vàng không phải là ác, mà cái gì mới là ác. Vàng thì là vàng chứ đâu có cái gì mà ác. Tại vì cho nó là quí, có vàng chúng ta có tất cả: có ăn, có mặc, có ở, có bịnh, có xe Honda, có nhà lầu, có đủ thứ hết. Có tiền thì mua tiên cũng được. Thành ra do cái lòng tham này mà chúng ta đau khổ. Chứ vàng mà chúng ta thảy cho con chó, nó kêu cái căn cái nó bỏ nó chạy. Còn nếu chúng ta đem lên cho dân tộc thiểu số (tôi nghe nói vậy chứ chưa biết) họ chưa biết vì họ hổng có xài vàng. Chúng ta còn xài vàng nè đeo tay, đeo lỗ tai, rồi làm nhẫn này kia. Còn dân tộc thiểu số họ không có. Họ đối với họ muối là quan trọng. Thành ra đem 1kg vàng có thể đổi 1kg muối. Còn chúng ta đem 1kg vàng đó đem về đây mấy tấn muối. Thành ra cái vàng đối với dân tộc thiểu số nó không có quí, mà đối với chúng ta rất quí. Tranh giành giết chết nhau vì vàng. Vàng đổi thành tiền, đô la được. Rồi chúng ta sống được sang trọng, rồi nói vàng là quí. Còn dân tộc thiểu số nói vàng là tiền thì không quí, ai cũng đúng. Thật ra ai cũng sai. Thành ra cõi Ta bà Uế độ này là nó đau khổ thì cũng không đúng lắm. Cõi ta bà này tự nó không có khổ, như vậy nó sướng hả sư? Nó cũng không có sướng. Sướng hay khổ là tùy nhận thức của mỗi người. Thành ra Đức Phật xuống đây giáo hóa 1.250 vị A-la-hán đó đâu có khổ, nếu khổ thì Ngài đâu phải là Phật. Cái khổ là tại mình, khổ là tại cái gì? Tại cái nhận thức của mình. Quí vị thường thường cái sắc thân này có 6 cơ quan, 6 tên lục tặc, mình nói 6 tên lục tặc đó thì không đúng, đó là 6 ông Phật mà cũng là 6 tên cướp, cũng là 6 vị trời trở về với mình nghe tôi hông nói ở đâu xa mà chắc quí vị hổng biết mình đâu chưa hiểu về mình. Biết mình thôi là trí tuệ, còn thương mình đó là từ bi.

Từ bi đạo Phật đầu tiên dạy mình là tự thương mình, có biết mình mới có biết người khác, có độ mình thì mới có độ người khác được. Đạo Phật không bao giờ độ tha, tự độ thì mới độ tha, tự giác thì mới giác tha, không có bao giờ mà nhảy vô độ tha bao giờ, mà độ tha không được thì tha nó độ. Thành ra mấy người tu sĩ bây giờ rớt rất nhiều. Mới vô tu chừng một năm, hai năm đó thì muốn ra độ tha, rồi hông biết sao tha nó độ mất. Chúng ta tu bốn năm chục năm, bảy, tám chục năm chưa chắc nếu mà không đắc quả thì không độ ai được. Còn nếu tu năm, bảy năm mà đắc quả thì độ được, nếu chúng ta là học trò lớp 6, lớp 7 thì lo học đi, mà xuống dạy lớp 1, lớp 2 là chết. Chừng nào làm thầy giáo sư phạm rồi, có phương pháp rồi vô lớp nào cũng được. Lớp nào cũng là thầy giáo, không có nhiễm ở đâu hết, thì mới có thể đi giáo hóa được. Mà chúng ta biết rằng chúng ta có nhiều cái nhiễm, nội cái nhiễm bên ngoài thời đó hén mà thấy còn chưa dứt được. Ở ngoài như hôm tôi hỏi: như thọ 5 giới là dứt cái nhiễm bên ngoài: Sắc (đẹp) là cái thứ nhất. Còn Danh là tiếng khen, lợi là lợi lộc làm cho nhiễm, ăn-ngủ: ăn lựa món ngon, đồ ngon, ngủ lựa nệm ấm. Thì mấy cái này nó quyến rũ mình đó. Do đó con người ta chết vì vấn đề đó. Thành ra Đức Phật, Ngài rất hay. Cái cuộc sống chúng ta, mấy ông, mấy bà nhớ cho kỹ hén. Có bốn điều thôi, ngoài ra là xa xỉ, không cần thiết. Bốn điều là cái gì mấy ông, mấy bà biết hôn? Một là ăn. Hai là mặc. Ba là chỗ ở. Bốn là bệnh, hoạn.

Ngoài ra không cần thiết cái gì hết. Bốn điều đó rất là quan trọng. Hễ bốn điều này mà xong rồi đó, thì thành Phật. Có vậy thôi. Thành ra người tu thường thường Đức Phật khuyên: Tam thường bất túc. Tam là ba, thường là luôn luôn, bất là không, túc là đầy đủ. Có ba điều là các con nên nhớ là đừng bao giờ đầy đủ: ăn, mặc, ở ba cái này thường thiếu thốn. Thành ra ăn đó, người tu xuất gia muốn giải thoát chỉ ăn những đồ xin mà thôi, chi vậy?.

_Đặng khỏi nấu, nướng. Nấu nướng là cái mình khoái món gì cái mình nấu món đó hà. Tức là mình làm cho cái tham mình tăng thêm, còn đi xin ăn đó thì có gì ăn nấy, mà quí Phật tử biết hôn một bữa ăn ngon là do cái gì mà ăn ngon hôn?_ Do đói, hễ đói thì ăn cơm với muối cũng ngon nữa. Tôi đi hành đạo mấy chục năm tôi biết. Thì có ông vua gì đó, ông ở lầu son, điện ngọc, ổng ăn đồ ngon quen rồi, thì bữa đó bị người em cướp ngôi, nó đánh, đuổi chạy tuốt vô rừng với một số quan cận thần đâu chừng mười mấy chúng. Thì đứa em chiếm ngôi vua, nó đuổi anh nó chạy tuốt vô rừng. Thì vô rừng đâu còn cái gì nữa. Cuối cùng chỉ có củ chuối, củ chuối mấy ông, mấy bà biết mà nó giống như khoai chuối, nó có bông, cái củ nó hơi đỏ đỏ kêu củ chuối, thì trong rừng có rất nhiều. Bảy, tám bữa ông vua đói chết mồ, chỉ có nước, kiếm mấy cây huyết rồng, chặt ra rồi lấy nước uống, đâu còn ai nữa. Đó thì 6, 7 bữa đói thì chừng đó các quan mới đi đào củ chuối nấu cho vua ăn, vua ăn bữa thật là ngon. Vua nói đời ta làm vua chưa bao giờ ta ăn ngon bằng bữa nay. (Cười) ăn củ chuối mà thấy ngon, tới chừng mà quần thần đánh đuổi đứa em, lấy ngôi lại được mới vô rừng kiếm vua nó thỉnh về, thì ổng về ổng ăn, ổng thấy không ngon. "Khô lăn chảo bụng bộn bề thiếu chi", mà ổng ăn ổng thấy không ngon, ổng nói các quan kiếm cái món gì mà hôm ở trong rừng mà mấy ông dâng cho tôi ăn thật là ngon. Bây giờ tôi về đây ăn không có ngon lành gì hết trơn, thì mấy quan nói đó là mấy củ chuối rừng, Bệ hạ. Cái đó dễ kiếm thôi. Đó thì mấy quan mới đi kiếm củ chuối rừng về luộc cho ổng ăn. Ổng cắn một miếng ổng bỏ xuống liền. Ông nói đâu có ngon, mà sao bữa đó ta ăn ngon quá vậy. Thì quan cận thần mới nói: Bệ hạ biết tại sao hôn? _Tại Bệ hạ đói quá, Bệ hạ cạp đất ăn cũng thấy ngon nữa, chứ đừng nói là ăn củ chuối. Bây giờ Bệ hạ về đây rồi đồ ăn ê hề, một ngày Bệ hạ ăn 3-4 bữa, an khô lan cháo bụng không. Còn trong đó một ngày Bệ hạ ăn có một bữa, mà 7 bữa Bệ hạ chưa từng ăn, thì món nào bỏ vô cũng ngon hết. Thành ra quí vị phải biết "món ăn là món tồi tàn, mất đi một miếng lộn gan lên đầu". Thành ra có nhiều người mà ham ăn đó không thể ăn chay được, người ăn chay phải có ý chí rất mạnh. Thành ra cái đầu tiên Đức Phật nói đó cái ăn đầu tiên, vì cái ăn mà chúng sanh phải khổ, vì cái ăn mà biết bao nhiêu loài phải chết vì mình, vì cái bao tử nghĩa địa mình mà hàng trăm chúng sanh phải chết vì nó. Quí vị tổng kết lại đi, một năm quí vị ăn hết bao nhiêu tôm, cua, cá, tép, heo, chó, gà, vịt.

Coi cái nghĩa địa này một năm coi ăn hết bao nhiêu thây, phải hôn? ở đây mà ai ăn mặn, từ nay ăn chay trường luôn hé. Để bữa nào, mà tôi có thì giờ mà tôi giảng về vấn đề ăn chay chắc quí vị ngồi đây, quí vị khóc. Quí vị khóc bởi vì ăn thịt cha, mẹ mình, con trâu, con bò, con heo, con chó. Hôm trước, kì trước tôi có giảng rồi phải hôn? Một cái linh hồn của quí vị có thể mang đủ hình thức hết, có thể mang con trâu hôn? có thể làm bò hôn? có thể làm con chó hôn? có thể là heo, gà, vịt hôn? có thể là con của mẹ mình hôn? có thể làm cha, ông nội, ông cô của mẹ mình hôn? quí vị có thể làm chồng của mẹ mình hôn? đủ hình tướng có hết trơn. Quí vị phải nghiền ngẫm ở chỗ đó, mới thấy cái vấn đề cuộc đời này nó loạn luân, mà mình cứ tái sanh lại hoài thì mình đau khổ. Ta nói con ngựa đó mà giao cấu với mẹ nó đó mà nó biết rồi là nó chết. Con thú đó nó còn vậy đó huống gì người ta. Thành ra chúng ta ăn thịt chúng sanh, ăn thịt của cha, mẹ, ông cố, ông nội, của chồng, của vợ, của con, của mẹ mình, chúng ta nghe nói thì hơi trái cái lỗ tai. Nhưng mà đó là một cái sự thật mà hôm trước, hai bữa trước tôi đã giảng rồi. Quí vị thấy cái linh hồn của mỗi người có một cái linh hồn thôi. Nó thay đổi nhưng mà mang biết bao nhiêu thể xác, ta phải hiểu rõ. Thì hôm nay chúng ta đi sâu vào nữa, nếu mà chúng ta biết cái diễn biến của cái thể xác này thì cái dòng luân hồi sanh tử sẽ chấm dứt, cái dòng luân hồi sanh tử sẽ chấm dứt. Thành ra tôi nói về bốn món ăn, mặc, ở, bịnh. Chỉ có cái bịnh là được đầy đủ thôi, bởi vì người bịnh là đau khổ dữ lắm, thì món ăn là món thuốc. Ăn cơm như món thuốc linh chữa bịnh, ba người đau phải tính phương châm.

Tạm dùng nhưng chẳng biết tâm.

Đã không tham nhiễm thì nào lâm tội tình.

Giờ thọ thực nhắc mình tinh tấn.

Lập đạo thành chí nguyện mới thành.

Đó chúng ta phải hiểu, thành ra quí vị đây phải cố gắng ăn trai trường phải vậy hôn? Còn không thì tệ nhất cũng phải là mười ngày. Nhưng mà xuất gia còn phải ăn trai ngọ nữa đấy. Ngày có một bữa trưa, chỉ có bịnh đó thì ngày có thể 3, 4, 5 bữa là tùy theo uống thuốc, đó là cái đầu tiên là cái món ăn, mà để cho biết bao nhiêu người khác đau khổ.

Còn cái thứ hai nữa là mặc, là cái đồ mặc. Mặc là cái mục đích là để làm cái gì? là để cho ấm, đừng có lạnh, đừng có nóng chứ không phải để se sua, chưng diện, mà bây giờ chúng ta mặc chúng ta lòe loẹt đủ thứ hết. Hồi xưa đó cái mặc là để se sua chưng diện. Con thú là không có mặc, chúng ta để ý coi không có con thú nào biết mặc áo hết. Thành ra con thú nó chết mau còn con người hê lạnh thì mặc áo lạnh, mà trời nực đó thì áo the, áo mỏng để giữ cho cái thân xác này sống lâu, thì chúng ta mặc làm sao cho ấm cúng thôi, chứ không phải mốt này mốt kia, cổ vuông, cổ tròn, cố loẹt đủ thứ hết. Bây giờ người nữ nhiều khi hông có mặc mặc áo thun không hà đi ra ngoài đường tôi thấy đau lòng, cuộc đời này nó sa đọa tới cùng. Đó là nói về cái mặc tôi nói sơ thôi.

Còn cái ở thì chúng ta thích ở lầu cả trăm tầng, năm, ba tầng, chúng ta ngu hơn hồi xưa. Người xưa ở nhà lá, ở nhà tranh. "Mái tranh vách đất một gian sơ xài, nhưng tôi yêu quí lắm thay, cùng cha mẹ ngày ngày náu nương". Quí vị có từng ở nhà tranh chưa? tôi mới biết là người xưa khôn, nhà tranh, nhà lá rất là mát, mà nếu mà lạnh đó thì nó rất là ấm, mà trời nực đó thì nó rất là mát. Người ta mái tranh vách đất, mà cái vách đất, cái nền của người ta cũng đất luôn. Hồi đó mà tôi vô quê tôi ở đó, lúc còn nhỏ tôi rất khoái vô đồng quê mái tranh vách đất, trong quê thì mái lá, vách đất là hổng có gạch này đâu mà làm lấy lá môn đánh lên nó láng bóng, đen thui. Mà trời nắng nực đó nằm ra đó sải tay ra nằm trời ơi nó đã làm sao á. Thời buổi này chúng ta ngu, làm cái nhà lầu cao lên đó ngộp muốn chết luôn, còn ở thôn quê thì người ta nhà lá không. Nhà lá thì 4-5 năm, 6-7 năm phải lợp lại, chúng ta làm biếng, nhứt là cái nhà thiếc trời ơi nó nực chịu không nổi làm la-phông nó mới che được, còn nhà cửa nhóc hết đóng lại nó ngộp muốn chết luôn. Khóa 2, 3 lớp vì sợ ăn trộm, còn trong quê là cái cửa họ gài ngộ lắm cái vách họ kéo ngang, hễ ở ngoài tống một cái là ngả liền đâu có tiền bạc gì đâu. Thành ra càng giàu chừng nào là càng khổ chừng nấy, lo giữ sợ ăn trộm, sợ mất thành ra lo, lo mà mất thiệt còn khổ nữa. Thành ra có tiền là nó khổ lo sợ mất tiền, rồi khi nó mất càng khổ nữa. Thành ra cuộc đời toàn là khổ không, chúng ta phải hiểu, tôi nói sơ thôi. Ăn - mặc - ở thành ra ở phải đơn giản. Chúng ta bây giờ thấy ở, đứng ở cái biệt thự là sướng nhất, cái villa là sướng nhất khỏi có hiểu lâm nhau, miếng đất là quan trọng, chúng ta mua miếng đất 4-5 công gì đó cất cái nhà nhỏ nhỏ, nhà lá ở giữa rồi chung quanh là trồng cây cối để thỉnh thoảng ra ngồi thiền, niệm Phật. Tôi ở tịnh xá tôi là hổng có cái nhà giảng như vầy đâu, tôi giảng ngoài trời. Tịnh xá tôi là được 12 công, tức 1 mâu 2, thì tháng mưa mới vô cái nhà giảng, nhà giảng của tôi thì ẹt lắm (cười) ngồi trên đất hết, tôi cũng ngồi trên đất cũng không có ngồi trên bàn vầy đâu. Quí vị ngồi trên đất thì tôi cũng ngồi trên đất, nhưng mà có cái giống như cái sạp vậy đó, tôi ngồi hơi cao hơn quí vị một chút, mà hể tôi ngồi là giảng hay hơn đó, tôi ngồi ghế vầy là tôi giảng dở ẹt à. quí vị biết tại sao hôn? Vì tôi ngồi thiền quen rồi, khi ngồi thiền cái tâm tôi định lắm, tôi giảng thao thao bất tiệt hà, giảng nhiều cái mà mình hông ngờ là mình giảng được bị hông có suy nghĩ, còn ngồi như vậy là nó hông có oai nghi.

Ngồi như vậy là mặt, tai, mũi, lưỡi tôi nó tung tùm lum hết. Còn khi tôi ngồi thiền xuống đó thì mắt, tai, mũi, lưỡi tôi nó đóng lại còn có cái óc hà, thành ra nó thanh tịnh, đi vào cái định thành ra tôi giảng hay. Thì thôi chúng ta trở lại. Ăn, mặc, ở, thì ba cái này phải thường hơi thiếu thốn, thành ra trong kinh đức Phật là Tứ vi pháp là bốn điều phải y theo nó. "Tam thường bất túc" thì người tu mới đắc đạo quả được. Ta thẩy người tu khó lắm. Ăn: thì chỉ đi xin đồ rồi ăn đô xin mà thôi mà hồi thuyết pháp được ăn tại chùa là bữa đó có thuyết pháp đó. Mặc: chỉ dùng bố, vải xô, lượm vãi bỏ mà đâu lại thành áo, cũng là nó nhiều miếng, nhưng có ai cúng vải cũ thì được nhận. Ớ: người tu xuất gia chỉ nghỉ dưới cội cây mà thôi, nhưng có ai cúng lêu, am, cốc bằng lá một cửa thì được ở thành ra xuất gia với tôi là hồng có ngủ ở trong nhà (cười) tất cả đều ngủ ở ngoài trời thôi, tới tôi thì tôi cho có 2 cái, một cái đơn ngủ ngoài trời với làm 4 cái cây dựng với 1 cái ghế ngồi thiền, còn ở trong nhà là hống có cho vô, có cất cái nhà ở chung đó. Chỉ khi nào sư nào bịnh thì mới được vô trong ngủ, còn hầu hết là khi nào hổng có mưa thì ngủ ở ngoài trời, mưa rồi cũng vô căn nhà trống. Tôi thì nhà giảng hồng có cửa, cái đó là Minh Đăng Quang hổng có cửa đóng, hổng có ai vô lấy cái gì hết, trong tịnh xá chỉ còn có ông Phật với tôi hà, vô rinh ông Phật hay rinh tôi thôi, đừng có rinh tôi tội nghiệp chứ còn rinh ông Phật thì được. Ong Phật bằng xi măng nặng lắm phải 3-4 người mới rinh được. Thành ra chúng ta thấy nó khỏe, thành ra ban đêm cái tường thấp trũng nó muốn leo vô thì leo nhưng mà leo lấy cái gì, chỉ rinh ông Phật với rinh tôi thôi. Thành ra chúng ta thấy, cải đó là của Minh Đang Quang a không phải của tôi, tôi thấy rất hay, thành ra về sao phật tử cứ năng nỉ tôi cất hoài cất thêm chùa cho chùa cao chùa to cột bự, tôi nói thôi tôi không phải là ông từ mà tôi là ông sư tôi hổng có giữ được, bên đó có cái chuông à, bên khất sĩ hổng có cái trống cái gì hết chỉ có cái chuông để mà cho Phật tử lạy Phật đánh chuông cho nó đều, gõ cái bon cái Phật tử lạy xuống, đánh cái cụp cái Phật tử ngước lên gõ cái bon cái cho nó đều, có cái chuông thôi, hồng khánh có hổng có trống, kèn gì hết thế mà nó vô nó rinh cái chuông luôn. (cười) Bây giờ tôi mới lên Thành Phố tôi mua cái chuông nhỏ nhỏ, (cười) nó cũng rinh luôn, ta nói hống còn cái gì hết trơn á. Thì bây giờ cái chuông đó tôi nói với mấy sư biểu đưa cho Phật tử đem vô tủ khóa lại cất.

Tôi là tôi bực cái khóa đó nhưng mà để nó ăn cắp hoài mình chịu gì nối, cái chuông đó là cái chuông đồng này mắc tiền à cái chuông lớn á, mà mấy Phật tử làm á có để vàng ở trỏng tôi nói bị vậy mà nó mới lấy, mà mấy cái chuông sau này ẹt không à, nhỏ nhỏ mua cũng 3-400 ngàn á, bây giờ chuông đó mắc đó chuông của Nhật bốn hay là của Đài Loan gì đó. Phật tử hống chịu mua cái chuông Việt Nam. Chuông Việt Nam đánh nghe nó kêu tèn tèn(cười)nghe cái tiếng khó chịu, chuông kia thì nó ngân... nhỏ nhỏ cũng 2-300 ngàn gì đó thì tôi nói mắc quá là nó lấy à, thiệt nó lấy mất tiêu. Còn bên tôi đó hông có micro, hổng có máy gì đâu thì ai muốn nghe tôi giảng pháp thì xách vô rồi xong thì xách về. Tịnh xá này trống lổng hà, coi vậy mà phật tử mến tôi lắm, thương tôi thành ra cứ tới cúng hội là xách vô, cúng hội xong là xách về, ta nói bỏ đó nó lấy nữa, nói sao sự hổng giữ, sư hổng phải ông từ, sư là ông sư hồng biết giữ của đâu, trong Tịnh xá hổng có cắc bạc thành ra sống khỏe, bị ban đêm ngồi thiền mà tôi nghe rụt rịch là tôi im ru hà, chứ nghe rụt rịch mà đem rọi đèn pin bắt nó mà rủi mà nó chạy hồng kịp nó đập mình cây, cái vô nhà thương mắc công. Nếu mà có ra mà nó lấy hồng kịp thì mình khiêng dùm nó cho nó ra khỏi cửa thì nó lấy dễ chút. Tôi thì tôi vậy đó. Thì thôi chúng ta trở lại, nhớ héo. Do cái ăn, cải mặc, cải ở, cái bịnh làm chúng ta đau khổ. Thành ra trong kinh đó Đức Phật khuyên chúng ta nên "tam thường bất túc" ăn, mặc, ở các ngươi phải lo suy nghĩ: "Bát cơm tín chủ biết bao công, đức hạnh đầy vơi tự xét long, thỏa miệng thích tình tham quấy bỏ, nuôi than hành đạo thuốc lành dung, khoan dung chánh pháp cho thành tựu, nguyện dứt ác duyên thoáng sạch không". Thôi đại khái nó vậy đó. Phật tử nhớ héo người cư sĩ mà kẹt vào Ăn, Mặc, Ở thì khó đắc quả, khó mà vãng sanh về cõi Phật lắm. Thì tôi dặn đây thì nhớ héo. Cuộc đời chúng ta khô là do Ăn, Mặc, Ở, cái bịnh thì phải chịu thôi. Bịnh thì phải ăn ngày ba, bốn bữa, các sư dễ bịnh là phải chịu thôi. Thành ra nếu chúng ta giữ được như vậy thì cái tâm chúng ta rất là thanh tịnh, chừng đó mới theo dõi mình được, mà theo dõi cái gì, theo dõi cái xác thân không đầy 2 thước này. Hôm trước tôi có giảng gì nhớ nghe, mỗi người nhìn lại mình héo.

Thí dụ như cái bình bông trước mắt tôi, thì khi con mắt tôi nhìn cái bình bông thì cái tròng đen tôi phải tốt, chứ tôi thục cái tròng đen tôi thủng rồi thì kể như tôi hổng thấy, thì chúng ta để ý cái bình bông nó sẽ nằm trên tròng đen của tôi, thì cái bình bông, con mặt tôi, mắt, tai, mũi, lưỡi than và sắc, thinh, hương, vị, xúc nó là sắc uẩn. Thì con mắt tôi nhận lấy cái bình bông đó. Nó là sắc uẩn chưa có cái biết, chỉ là nhận cái hình thôi, giống như cái gương mà nhận cái hình thôi, rồi kế đó cái dây thần kinh thị giác của tôi mới từ trên tròng đen nó truyền hết sắc thân, rồi sắc thân mới truyền lên trên óc. Thì dây thần kinh thị giác rung động, thì cái tâm là mượn dây thần kinh thị giác rung động, mới cho cái dễ chịu, hay khó chịu, hay là không dễ chiu, không khó chịu kêu là lạc thọ, khổ thọ và bất lạc, bất khổ. Hiểu kịp hôn, cái này theo kịp há, rồi sau đó cái lạc thọ, khổ thọ mới là cái biết mà chưa có sự phân biệt. Biết cái biết mà phân biệt hôn? nhưng mà tại sao có cảm giác dễ chịu, khó chịu thì cảm giác hổng trả lời được, cái thọ uẩn không trả lời được thì bây giờ cảm giác dễ chịu mới đưa lên trên óc, thì dây thần kinh óc mới rung động thì cái tư tưởng mới phát hiện; tư tưởng phát hiện là nó phải nhớ lại, mà nhớ lại thì phải nhờ cái linh hồn. Linh hồn nó giống như cái luồn điện(hồi trước tôi giảng rồi nhớ héo, khỏi nhắc lại héo)nó nằm trên không gian, thì khi cái ý chí là cái nghiệp đó nó moi trong đó nó cung cấp cho tư tưởng, tư tưởng mới trả lời, mà sở dĩ tôi thấy cái bông này tôi cảm giác dễ chịu tôi mừng, là bởi vì tôi ao ước được cái bông như vậy, cái bông tưởng là cái bông giả mà dè là cái bông thiệt, mà lại màu vàng, tôi lại thích màu vàng, thành ra tôi ước ao thấy được cái bông này, thí cái trả lời đó là do cái linh hồn đã thuần, kinh nghiệm, kiến thức, ký ức nó qua nó biết rồi, nó nhớ lại. Thì cái linh hồn do cái nghiệp lực là mạt-na, chúng ta kêu là nghiệp đó, moi trong đó cung cấp tư tưởng, tư tưởng trả lời. Rồi trả lời rồi đó cái nghiệp lực nó họp tác với tư tưởng nói cái bông này đẹp quá, mình hỏi coi sư cô mua ở đâu? rồi mình nhờ Phật tử mua cúng dường chư Phật ở Tịnh xá mình. Thì cái ý chí nó quyết định vậy, rồi nó sai cái than đi, sai cái miệng nói. Thành ra cái than, cái miệng là cái tay sai của tư tưởng. Tư tưởng là linh hồn đấy.

Đó thì cái tiến trình từ trong A-lại-da là cái linh hồn đó là thức uẩn, ý chí là hành uẩn, moi ra đưa cho tư tưởng là tưởng uẩn, tưởng uẩn mới sai xác thân này có cảm giác là thọ uẩn, và con mắt tiếp xúc với sự vật là sắc uẩn, thành ra sự vật ở bên ngoài vô kêu là quân tập, ở bên trong trở ra kêu là hiện hành. Thì chúng ta sống có bây nhiều đó thôi. Giờ tới cái lỗ tai cũng vậy, khi mà quí vị nghe tiếng tôi nói, thí cái âm thanh của tôi sẽ đi tới cái màng nhĩ của quí vị, thì cái đó gọi là sắc uẩn, cái lỗ tai và cái âm thanh đó là sắc uẩn. Bây giờ cái màng nhĩ nó mới rung động, màng nhĩ nó mới tiếp lấy cái âm thanh đó rồi cái dây thần kinh thính giác nối từ màng nhĩ xuống toàn than, rồi toàn than mới đưa lên trên óc, thì cái cảm thọ do cái màng nhĩ rung động đó kêu là thọ uẩn, cảm thọ vui hoặc là buồn, cảm thấy dễ chịu hoặc cảm thấy khó chịu, hoặc là không dễ chịu không khó chịu. Nhưng mà hỏi tại sao nghe Sư giảng thấy Cô vui quá cái mặt hớn hở quá vậy thì cái cảm giác không trả lời được, mà phải đưa lên óc nhờ tư tưởng trả lời. Thì cái dây thần kinh óc mới rung động thì cái tư tưởng mới mượn cái rung động đó để trả lời, mà muốn trả lời được thì phải nhờ cái linh hồn. Linh hôn là cái kho chứa là hôm trước tôi có nghe băng của Sư có thâu cái hình Sư tôi thấy cái cách giảng thích hợp với tôi, nó dễ hiểu và tôi ao ước để gặp mặt Sư, thì hôm nay gặp tôi cảm thấy vui thì cái trả lời đó kêu là tưởng uẩn, tưởng uẩn nó mượn cái óc thì mấy ông, mấy bà biết rồi héo, giống như cái làng sóng mượn cái óng loa vậy đó. Thì cái tưởng uẩn này là của tâm chứ không phải của óc, óc chỉ là cơ quan làm phát hiện cái câu trả lời thôi phân biệt thôi, còn cái hành uẩn là ý chí thì nó moi nó đưa ra rồi, cái tưởng uẩn mới nói nó bài Sư giảng hay lắm đó mình kính Sư mình về mình rang ăn chay rang thực hành, rang niệm Phật để vãng sanh về Cõi Phật. Sư nói Sư về hổng gặp mình là sư nhận nước mình đấy thì mình rang cố gắng thực hành. Thì cái quyết định này khiên cho cái miệng ăn chay cái thân phải ngồi niệm Phật. Thì miệng với thân cũng là cái tay sai của tư tưởng thôi và cuối cùng từ bên trong mà cái thức uẩn cung cấp cái chất liệu cho hành uẩn, hành uẩn cung cấp cho tưởng uẩn, tưởng uẩn cung cấp cho thọ uẩn, thọ uẩn cung cấp cho sắc uẩn thì cái đó gọi là hiện hành.

Thành ra tóm lại cái sắc uẩn là cái nhận sự vật mà chưa có cái biết, cái thọ uẩn là cái nhận sự vật có cái biết mà chưa phân biệt, cái tưởng uẩn là cái biết mà có sự phân biệt đặt tên và phân biệt rõ ràng, còn cái hành uẩn là cái ý chí là nghiệp thì có sự phân biệt lựa chọn đắn đo suy tính để quyết định hành động. Còn thức uẩn là cái kho chứa tất cả cái kinh nghiệm, kiến thức, ký ức tội và phước thì tôi cho thêm một căn nữa thôi, còn 3căn kia quí vị suy nghĩ ra ên héo.

Thì bây giờ tới cái miệng, cái lưỡi. Bây giờ tôi bỏ cục đường vô cái lưỡi tôi thì cái lưỡi tôi, cái gai lưỡi biết cái gai lưỡi hôn le lưỡi ra thấy có hột trên đó cái đó là gai lưỡi đó, khi nào nó trắng tươi là ăn không biết ngon, nó trắng tươi là trong mình mát, mà le cái lưỡi ra mà thấy cái lưỡi vàng khè là trong mình nóng. Chúng ta để ý là đông y đấy, tôi cũng có coi Kinh Dược qua, hồi đó tôi tu tiên mà phải rành cái đó hết, thành ra le cái lưỡi mình bữa đó đỏ ao là ăn ngon lắm, còn cái lưỡi mà trên đó có cái ván, cái trắng tươi là trong người mình mát quá ăn đồ hổng biết ngon. Còn cái lưỡi trên đó đóng vàng khè đó là trong mình nóng dữ lắm, còn cái lưỡi đỏ ao chúng ta thấy rõ cái gai trên đó hột hột nhỏ nhỏ đó, thì khi bỏ cục đường lên cái gai cái gai nó tiếp xúc với cục đường, nhưng mà chưa có cái biết, nó biết là có sự vật ở trên đó héo rồi bây giờ cái dây thần kinh, thần kinh lưỡi là thần kinh gì? À vị giác, cho một tràng pháo tay để nhớ héo. Mắt là thị giác, lỗ tai là thính giác, cái lỗ mũi là khứu giác, cái lưỡi là vị giác, cái than là xúc giác nhớ héo có học mấy cái đó là phải nhớ, thì cái này là quan trọng, cái này là chỗ cảm giác phát hiện đấy, còn cái lưỡi hống có đâu, cái gai lưỡi nó chỉ nhận cục đường thôi, à bây giờ cái ngọt mới đưa lên cái gai lưỡi rồi cái dây thần kinh vị giác nó mới tiếp xúc với cái ngọt, bắt đâu nó rung động, nó cảm thấy dễ chịu, khó chịu nếu người nào hảo ngọt thấy thích, người nào không hảo ngọt thì thấy khó chịu, tùy theo cái trình độ của mỗi người, cái khiếu của mỗi người. Đó thì nó bắt đầu cảm thấy dễ chịu, dễ chịu rồi ta nói sao để cục kẹo, cục đường lên thấy thích quá vậy, coi bộ hớn hở quá vậy, thì cái cảm giác không trả lời được, thì cảm giác dễ chịu này mới đưa lên trên óc thí cái óc đó, dây thần kinh óc nó mới rung động, thì tư tưởng mới moi trong mạt-na, hay là cái nghiệp đó mới moi trong A-lại-da của mình trong linh hồn của mình để trả lời. À thì moi ra mới cung cấp cho tư tưởng, rồi tư tưởng mới trả lời à tôi rất thích ăn ngọt, thì cái kẹo socola này vừa ngọt vừa có mùi socola nữa mà có sữa trong đó nữa, tôi thích cả sữa, cả ngọt, mà cả socola nữa, cho nên gặp cái này tôi rất là thích nên tôi hớn hở, thì cái trả lời này chính là tưởng uẩn, nó mượn cái óc để trả lời chứ không phải óc là tư tưởng. Hiểu kịp rồi héo, thì ở trong mà thức uẩn là linh hồn, do cái nghiệp của mình moi trong đó là hành uẩn, moi trong tư tưởng, tư tưởng mới trả lời.

Cái cảm giác dễ chịu, hay khó chịu, mà cảm giác dễ chịu, khó chịu là nhờ cái lưỡi là sắc uẩn. Vậy cái tiến trình từ bên trong vô, bên ngoài ra thì cái đó gọi là hiện hành, quân tập.

Cuộc đời chúng ta có bấy nhiều thôi, có 6 căn tiếp xúc với 6 trần, thì cái ngũ uẩn này nó hiện hành. Vậy khi chết rồi còn cái gì? Khi chết rồi thì mắt, tai, mũi, lưỡi, than xác: chết. Còn dây thần kinh thị giác, thính giác, khứu giác, vị giác, xúc giác sao? chết, bao lâu mới chết? 8 tiếng, à nhớ héo. Sau này có chôn thân mình thì nhớ để 8 tiếng, chứ không để chết chon liền là người ta có cảm giác đau đớn là mệt đó, là không vãng sanh đấy, trừ người nào có định lực mạnh, với người nào chịu, người nào hiến xác. Hôm trước có người hỏi tôi đó" Bạch Sư, con muốn hiến xác mà từ bên Mỹ mà dám về xuống tới Trà Vinh hỏi đó. Lúc đó tôi ở Đà Lạt, bao xe lên Đà Lạt luôn. nói cái câu của con quan trọng lắm, con nghe cái băng của Sư nói là chết rồi phải để 8 tiếng, mà nếu trước 8 tiếng là đau đớn là không vãng sanh. Thành ra từ bên Mỹ về kiếm tôi, tôi đi Đà Lạt dưỡng bịnh, Cổ bao xe lên đó luôn, mấy người Việt kiều độc đáo, tiền bạc họ nhiều, tiền nó lớn, lên kiếm tới chỗ tôi tu tịnh tôi hồng tiếp. Thành ra Cổ năng nỉ con từ bên Mỹ về xuống Trà Vinh kiếm Sư đó, tại cái câu Sư nói con bức xúc quá đi. Con thì câu vãng sanh, mà Sư nói tới 8 tiếng mới chon, mà chưa 8 tiếng là con đã hiến xác rồi, mà Sư biết là hiến xác là nó tới nó lấy liên, tôi bây giờ tôi hông biết hiến xác là sao? nói là chết là giao cái thây cho nhà xác, nó mô nó lấy, cơ quan ướp xác nó mỗ nó lấy cho những người sống. Thí dụ như thay con mắt, hay thay cái gan, hay tim gì đó tôi hống mấy rành, rồi Cố nói Sư nói là chưa quá 8 tiếng thì cảm giác đau đớn còn, đau đớn nổi sân thì không vãng sanh được. Thì mấy ông, bà trả lời sao? Tôi cũng may là tôi nắm vững, cái câu đó khó trả lời đó. Tôi nói bị tôi nói hống rành cái đó lỗi ở tôi, nhưng mà hổng phải là hổng rành, cái bài giảng pháp làm sao mà nói hết chi tiết được, tôi nói như vậy là thiếu sót nhiều lắm, tôi bắt quí vị phải làm việc với tôi là chỗ đó. Thành ra có câu hỏi này là tôi rất mừng, câu hỏi hỏi lên mình biết người đó nghe thiếu sót. Làm sao mà tôi giảng chi tiết được, giảng cái đại cương thôi, cũng như ông thầy dạy võ vậy có bao giờ dạy cho mình trăm mấy, hai, ba trăm cách đỡ đâu, hông bao giờ có, ba, bốn món rồi ra đánh thì tùy cơ ứng biến, chứ cái này thầy tôi chưa dạy để tôi về hỏi lại ông đánh vầy rồi tôi đỡ sao, có vậy hôn? ổng dạy mình chừng 3, 4 món rồi đánh thì mình linh động, mình tùy cơ ứng biến cả trăm, cả ngàn món.

Đạo Phật cũng vậy có Giới, Định, Tuệ có 3cái thôi rồi chừng đó mình tùy cơ mình ứng biến tùm lum, cái đó là cái linh động của mỗi người. Thành ra trước có cái cô gì đó chạy xuống hỏi tôi chuyện gia đình: Bây giờ ông bạn con ổng uống rượu, xì ke này kia bây giờ con khuyên ông hông được rồi, con cái bây giờ nó cũng hư bây giờ làm sao Sư, Sư cho con cái lời dạy. Tôi nói cô câu lời dạy ở tôi hay là câu lời dạy ở cô? tôi dạy cô hay là cô dạy cô cái nào phải hơn? Bây giờ cô bỏ tôi cô túi rồi có chuyện gì cô móc ra cô hỏi sao? mà cuộc đời cũng hồng ai dạy ai được hết trơn á. Nó đâu phải biến chuyển như là cô muốn vậy, cô khuôn khổ cuộc đời nó phải như vậy, như vầy, như vậy. Nhưng mà cuộc đời nó như khác, như khác, như khác không bao giờ giống như mình muốn. Tôi nói:" Nhân nguyện như thử như thử, thiên lý vị nhiên vị nhiên" không bao giờ mà cuộc đời nó biến chuyển theo cái mong cầu của mình, những cái quá khứ là những cái hoa héo tàn, cái mộng cũ héo tàn không bao giờ trở lại, còn những cái tương lai và những cái mong ước, mơ hồ không bao giờ đến đúng như mình muốn, chỉ có cái hiện tại thôi. Tất cả những cái nhân của quá khứ thì sẽ trổ trong hiện tại, cái quả sẽ nằm trong hiện tại. Bây giờ tôi trồng cái hột chanh lên cây chanh, trái chanh. Trái chanh thì chua chat, ruột thì chua lét mà cái võ bồ hòn, tôi ngồi tôi ôm cây chanh tôi khóc: Ngu. Đạo Phật không chấp nhận cái vụ đó, mình phải chuyển nghiệp ở mình kiếm một số đường lại mình quậy nước chanh đường thì ngon ngọt có gì đâu thì mình chuyến là chuyến chừng nào, chuyến trong hiện tại. Hôm trước, 3, 4 năm trước tôi trồng cây bình bát giờ lên trái bình bát, ta nói trái bình bát nó chat chat ngọt ngọt hống ngon, thì tôi ôm cây bình bát tôi khóc-dại. Chặt nhánh mãng cầu tháp vô thì hột bình bát lên cây bình bát trái mãng cầu. Cái đó kêu là gì là chuyển nghiệp, mà chuyển ở đâu? ở ngây bây giờ và tại đây. Mà cái đó nên nhớ không phải là đạo Phật, mà là đạo trời đó. Những người thông minh có học, tu, niệm Phật giữ 5 giới cho kỹ. Niệm Phật đếm từ 1 tới 10, niệm Phật khỏi đếm, khỏi cần niệm Phật người này mới có thể chuyển nghiệp được. Bây giờ cô hỏi tôi xin tôi cái lời dạy để cô về cô đối xử với chồng cô, với con cô. Để chồng cô bỏ cờ bạc, rồi con cô có hiếu với tôi. Sư chỉ cách cho con làm. Tôi nói hổng có chỉ cô hỏi tôi cho lời dạy hay là cô xin cộ, ai dạy cô, ông Phật bây giờ cũng hông dạy được nữa, chỉ có cô dạy cô thôi. Cô là tất cả: Niết Bàn cũng do cô, mà địa ngục cũng do cô, mà cõi Trời cũng do cô.

Nếu con người cô ngu tối, tôi nói xin lỗi thì cô giải quyết vấn đề bế tắc thêm, càng làm cho cô đau khổ trước mà chồng con sẽ đau khổ, cái gia đình sẽ biển thành cái địa ngục trần gian. Còn nếu mà cô thông minh, cô sang suốt thì vấn đề giải quyết sẽ được sang suốt thì cô sẽ hạnh phúc, chồng con sẽ hạnh phúc, lối xóm, cha mẹ đều hạnh phúc hết. Như vậy là do cô chứ đâu phải do tôi. Hỏi vậy làm sao con được thông minh Sư. Tôi nói bài pháp hồi nảy tôi giảng rồi, đúng ra tôi phải cạo đầu cô đó (cười), tôi đã giàng rồi mà xuống còn hỏi làm sao con được thông minh, Sư? tôi nói cái đó tôi giảng giúp đỡ cô, mà đúng ra là Đức Phật Thích Ca: Cô muốn thông minh thì: Một là cô phải giữ 5 giới cho kỹ: Không xác sanh, mà phải phóng sanh. Không trộm cấp, mà phải bô thí. Không tà dâm, mà phải tiết dục. Không nói dối, mà phải nói lời chân thật. Không ghiền các chất say, mà phải oán cuộc đời này vô thường, vô ngã khổ đau. Rồi cô bắt đầu niệm Phật, cái đó là giới, định là cô phải niệm Phật đếm từ 1 tới 10, niệm Phật khỏi đếm, khoan hả giải quyết vấn đề, cô giải quyết vấn đề rối rắm thêm, gia đình phải địa ngục, cô đang tạp niệm rồi kéo về nhất niệm rồi tạp niệm kéo về nhất niệm, cô chưa xong thì không thể nào khuyên chông được, không thể nào khuyên con được đâu. Tới giai đoạn thứ ba khỏi niệm Phật nữa, vẫn có tiếng niệm Phật, chừng nào tiếng niệm Phật nhập tâm rồi trong linh hồn phát ra rồi cô tong vô nó phát ra. Tôi có giảng hôn? ờ có, thì bây giờ cô giải quyết vấn đề một cách hạnh phúc êm thắm. Cô là con người thông minh, trước tiên là cô được hạnh phúc, thì cô đem cái thông minh, hạnh phúc này khuyên chông, khuyên con thì gia đình sẽ biên thành thiên đường trần gian. Còn nếu cô gặp nữa đó thì cô nhờ các Sư, các Sư cô, những người có đức khuyên chồng cô, khuyên con cô, nhưng mà cô nên nhớ cô phải nhẫn nhục đây, có thể cô kêu cái chồng cô nó gạt ngang, nhất định nó không đến chùa, nó không nghe lời, nó còn phỉ báng Tam Bảo nửa, mà nếu cô không khéo là kẹt, đòi hỏi cô phải thông minh thôi, cô cũng phải có tu. Đó, vậy từ nay quí vị phải nương vào mình nhe, hống có nương vào Phật nữa, Phật hống có cứu mình nối đâu. Ông Phật chỉ con đường cho mình thôi, hôm trước tôi có giảng rồi: đi hay không đi là do mình. Thật ra không có bịnh mà tại mình ăn bậy, ăn bạ. Bịnh là do cái lỗ miệng vô, thì Phật bắt mạch cho thuốc, rồi cái nói: Phật ơi đắng quá, thôi Thế Tôn uống dùm con luôn đi, thì cái chỗ này hông có, hông có ông Phật nào lãnh cái này nổi hết á, đừng có nói tôi.

Thành ra về Giới, về Định, về Huệ há về giữ cho kỷ há: Không xác sanh mà phải phóng sanh... Rồi phải niệm Phật đếm từ 1 tới 10, rồi niệm Phật khỏi đếm. Khoan hả giải quyết, chừng nhẫn nhịn, chịu đựng đi, chừng nào khỏi niệm Phật mà vẫn có tiếng niệm Phật, thì bây giờ oán các pháp vô thường, vô ngã, khổ đau. Mà đã biết vô thường, vô ngã, khổ đau rồi thì khác rồi, thì bây giờ muốn cải sửa cái tuồng hát, quí vị biết cái tuông hát khi rả màn, chết rồi kéo màn thì lồm cồm ngồi dậy. Tuông hát, nó là giấc chiêm bao, mà nếu cải sửa tuồng hát thì sao? thì nó vẫn là tuồng hát, nếu mà cải sửa thành công thì sao? thì nó vẫn là tuồng hát, cải sửa thất bại thì sao? thì nó vẫn là tuồng hát. Nhưng mà mình cho nó là thật, mình cải sửa thành công thì mình mừng: Tham. Cải sửa thất bại thì mình buôn: Sân. Cuối cùng cái tuông hát nó không có gì hết, mà mình cứ tham, sân tôi ngày, mà tham là đau khổ mà sân là khô đau. Tối ngày sống trong khổ đau và đau khổ không. Vậy là tại tuồng hát hay tại mình? ờ tại mình thôi, thì quí vị ngồi đây là cái tuồng hát không đó, phải hông? phải tuồng hát hông? nếu không phải tuồng hát thì quí vị sống hoài đừng chết, trẻ mãi đừng già, khỏe mãi đừng đau, được hông? quí vị muốn sống hoài được hông? khi mình làm chủ xác thân này, thì xác thân mới là thật. Mình hồng năm nó được mà nói nó làm sao thật. Rồi quí vị, nhà của quí vị nó có sụp hôn, hư hôn? xe Honda hư hông? mà tất cả đều phải hoại, mà đã hoại thì làm sao là của mình được, cái xác thân này còn không phải ta nữa mà nói vợ ta, con ta, tiền bạc của ta, xe Honda của ta. Cái này còn hỗng có nữa mà nói cái gì của cái này bây giờ. Thì bây giờ đi sâu vào cái ta này héo, thì chúng ta thấy rằng cái sắc uẩn đó, do mắt, tai, mũi, lưỡi, than, óc đều phải tiếp xúc qua cái tiến trình này. Thì cái tiến trình đầu tiên là sắc uẩn tức là mắt, tai, mũi, lưỡi, than, óc, sắc thinh, hương, vị, xúc tiếp xúc chúng ta thì chúng ta nhận lấy cái hình tướng của nó. Thì cái này gọi là sắc uẩn, tức là chưa có cái biết, để ý nha. Rồi sau đó dây thần kinh thị giác, thính giác, 5 dây thần kinh mới tiếp xúc với sự vật trên đó, thì cái cảm giác mới mượn sự rung động của dây thần kinh này cho cảm giác dễ chịu, khó chịu và không dễ chịu, khó chịu. Tức là cái biết mà chưa có sự phân biệt, tại sao? không có. Rồi cái óc mới bắt đầu dùng tư tưởng trả lời, thì tư tưởng là sự nhớ lại. Tư tưởng nó đâu có cái biết, nó phải có ai cung cấp cho nó, mà cái nhớ lại là cái học hỏi của mình chứa trong linh hồn.

Thì cái ý chí của mình nó muốn sống, nó muốn thỏa mãn, nó mới moi trong đó ra, nếu mà mình nhớ thì cái tư tưởng trả lời liền, còn nếu mà quên thì tư tưởng chịu thôi. Đó, thành ra trong linh hồn đó là thức uẩn, cái ý chí moi là hành uẩn, cái tư tưởng phân biệt là tưởng uẩn, cái cảm giác là thọ uẩn, cái xác thân là sắc uẩn. Sắc uẩn là chưa có cái biết, thọ uẩn là có biết mà chưa phân biệt được, tưởng uẩn là có sự phân biệt được, ý chí là nghiệp là đăng đo, suy nghĩ, lựa chọn, để quyết định hành động, còn A-lại-da-thức uẩn là cái kho chứa tất cả những cái gì đã làm, đã học hỏi trong cuộc sống của chúng ta. Thành ra quí vị tu niệm Phật, bắt đầu giữ giới là giữ cho xác thân. Rồi niệm Phật đếm từ 1 tới 10, niệm Phật khỏi đếm, khỏi niệm Phật chìm đắm, còn 2 cái nữa đó tôi chưa giảng nó 5 giai đoạn đấy, thì chúng ta niệm Phật đếm từ 1 tới 10, niệm Phật khỏi đếm, khỏi cần niệm Phật nữa chìm đắm trong trạng thái niệm Phật ra khỏi trạng thái chìm đắm. Nhưng mà ở đây quí vị mới quá giảng hông nối đâu, quí vị hông tiếp thu nối, giảng tới cái thứ 3 là đủ rồi, cái thứ 4 cao hơn, thứ 5 còn cao hơn nữa nhưng mà để gặp nhiều lần mới được, thì giờ no có hạn, quí vị thì chả biết cái gì hết tôi ngồi tôi dòm cái mặt ngơ ngơ ngáo ngáo tôi ngán rồi, thấy bơ bơ là tôi cũng ngán rồi, giảng sâu hồng biết gì hết héo. Thì thời đó là tới giai đoạn thứ 3 bắt đầu niệm Phật được thì trong A-lại-da nó sẽ đầy chủng tử niệm Phật. A-lại-da mình là tất cả những gì trong cuộc sống này đã làm, tôi đã nói rồi dầu việc thiện nhỏ nó cũng chứa, việc ác nhỏ nó cũng chứa không mất đi đâu hết, rồi trong đó mới đánh lộn nhau nó là cái bãi chiến trường. Thành ra lúc trước nếu ai chưa tu á, trước nhiều kiếp không có căn tu thì niệm Phật 1000 câu thì còn lại chừng 500 câu, rồi vô đó cái chủng tử ác nó tiêu diệt hết 300 còn có 200 thôi. Thành ra hôm trước tôi có giảng đó tu cái quang trọng nhất của chúng ta là cái bền, chứ không phải là hoàn cảnh, không phải là xác thân, nhưng mà hoàn cảnh, xác thân đối với người sơ cơ thì rất quan trọng. Bởi vì hoàn cảnh, xác thân đủ thì mình đi nó lẹ, phải vậy hôn? còn nếu hoàn cảnh xác thân gia đình chồng con mình khó khăn thì mình đi vẫn được mà rất chậm, nhưng mà rất chậm mình chán nản mình bỏ luôn thì sao? chết.

Thì hôm trước tôi có ví dụ người ta hoàn cảnh thuận tiện người ta chạy, còn mình không được thì bò, lết, lúc lắc, hoàn cảnh mình khó khăn thì mình rán sắp xếp 1 ngày niệm Phật được 10 phút, 15 phút gì đó vẫn được, còn người ta vô Phật thất người ta ở 7 bữa cũng hồng sao. Người ta gia đình giàu có chồng con vui vẽ cho đi, con người ta gửi tiền tiếp tục. Còn mình nghèo muốn chết làm sao lại Phật thất được, thôi ở nhà sắp xếp ở nhà niệm Phật hồng lẽ hông có 15 phút sao, trước khi ngủ 15 phút mình ngồi niệm Phật, rồi nhờ phước báu này mình niệm lâu ngày mình thông minh lên, thì giải quyết vấn đề sáng tỏ, chồng mình nó thương mình, nó kêu mình đi niệm Phật, con bắt đầu thong cảm mẹ nó, thương mẹ nó có hiểu lại thì tất cả cũng là do chữ bên, chứ cái nghiệp mình kiếp trước mình cứ ngồi mình than, mình khóc hoài thì ít lợi gì, phải vậy hôn? quí vị về bền héo, ai hông bền là tôi cạo đầu đó. Hể bền là tôi về Cực Lạc gặp là bền, còn về Cực Lạc hổng có mặt đó là bất kính, không kính tôi, còn về thấy mặt đó là kính tôi. Bây giờ nói tía lia gì cũng hông tin hết á. Hể qua bển thấy là kính, mà hông thấy là bất kính. Bất kính thì sao? thì trở về đây tôi nhận nước, chịu hon? Về đó thì 1 người thành Như Lai hết 1 người, còn ở đây luân hồi tùm lum: làm cha, làm chồng, làm vợ, làm con, làm trâu, làm bò, làm heo, làm chó rán suy nghĩ để thấy sợ luân hồi, sanh tử, mà luân hồi sanh tử nên nhớ không phải ở cõi ta bà này, nhưng mà ở Cực Lạc thi nói sao Sư biểu con về giáo hội của Phật A Di Đà nên nhớ héo, tôi nói vậy chúng ta đừng quá bi quan cõi này tự nó không có khổ hay đau khổ, nhưng mà những thầy sang bạn lành không có, tin là ác ôn không à, chúng ta ra ngoài nào là ăn thịt, uống rượu, nào là nhậu nhẹt, nào là cờ bạc, nào là say sưa, nào là xì ke ma túy, karaok làm sao mà tu được nếu là mình sơ cơ. Một người đi học đó thì phải có trường, có lớp, có thầy, còn nếu tự học thì sao? vẫn được như thường, nhưng mà 100. 000 người mới có được 1 người thôi, phải vậy hôn? phải hôn? Quí vị thấy là rất khó. Thành ra vô đó là tôi khuyên quí vị là câu mong quí vị là câu mong về cõi Cực Lạc, rồi bây giờ mong nó chưa về mình ở đây than khóc hoài, mình cố găng bền ở đây, nếu ở đây bền thì mình vẫn tiến như thường, cái phước báu vẫn đến như thường, ngồi đó mà than khóc hoài thì cái hoàn cảnh cũng vậy, mà than khóc hoài thì bế tắc.

Bây giờ mình tu tập mình biết rằng cái hoàn cảnh là hoàn cảnh, mà chính cái hoàn cảnh bế tắc là tại mình ngu si, nếu mình thông minh mình có thể cải sửa hoàn cảnh thì chuyển nghiệp, hồi nảy tôi nói đó, hổng lẻ trồng cây chanh rồi lên trái chanh rồi ôm nó mà khóc, thì kiếp trước mình lỡ gieo rồi thì kiếp này cải sửa trái chanh thành ra ly nước chanh ngon ngọt, nhưng mà cái đó thì gian truân à, khổ sở thì phải cố gắng thôi chứ biết sao bây giờ tại mình thiếu duyên. Mà mình bền bỉ rồi thì cuộc sống mình thay đổi và thay đổi có thể mình thành Phật ngay kiếp này, biết đâu nếu mình niệm Phật mình cố gắng nhất niệm, rồi trong cái nhất niệm mình nhận được cái Phật tánh thì mình sẽ đắc quả, mà Phật tánh là cái gì thì thôi tôi giảng qua Phật tánh. Thì Phật tánh nó với cái tư tưởng nó hồng khác gì hết, thì có 2 cách tu:

Một cách tu theo sắc, thọ, tưởng, hành, thức, mà tôi đã giảng cho quí vị rồi. Cứ tu theo tư tưởng niệm Phật có tác ý tông nó vô trong A-lại-da, rồi vô đó mà bây giờ mình tống vô 1000 câu thì nó nhớ tới con cái, nó nhớ tới tiền bạc hết 500 câu, còn có 500 câu thôi mà vô trong A-lại-da rồi thì 500 câu nó bị chủng tử ác tiêu diệt hết 300 còn có 200 câu thôi, thành ra mình bên thì lần lần cái chủng tử niệm Phật đó nó tràn trong đó, nó đầy trong đó rồi nó sẽ tiêu diệt chủng tử ác từ cái chủng tử thăm căn cố đế, tức là hột già thì tiêu diệt hổng được đâu, nó sẽ ngủ ngầm, nó bị đè nằm bẹp ở dưới, rồi khi nào mình giải đãi đó thì nó quật trở lên, cũng như tôi nói mà nấu nước sôi vậy, nấu cái nồi súp-de mà khi nó bốc hơi rồi, mình tìm cách chặn cái nồi súp-de này lại, chặn cái hơi lại thì sao? nó bí quá thì nó sẽ nổ. Thì cái lối tu của mình là lối tu như vậy đấy, tu đè nén thôi, như lực sĩ mà đè tướng cướp, thì lối tu đó là lối tu đối trị. Thành ra có nhiều người niệm Phật mà tập trung quá, cố găng quá thì bị lành, bị lợi, tức là như bệnh tâm thần nói sàm, nói tùm lum héo thành ra cái đó hơi khó, tôi thấy hơi ngại, có một số Phật tử đã kẹt nhất là mấy bà già hoàn vai vì gánh nặng lo con, lo cháu hồi nhỏ làm cực khô, tới bây giờ lớn rồi biết bao nhiêu nghiệp ác, ở ngoài đời mà muốn giàu sang là phải làm ác, ít ai mà khi không mà giàu sang héo, muốn giàu sang thì phải chợ đỏ, chợ đen gì đó, tức là phải gian lận chút ít đó mới có giàu có được, còn buôn bán thành thật thì khó mà giàu. Thành ra những cái làm ác nó chứa vào trong A-lại-da rồi bây giờ mình cứ đè nó xuống hoài, niệm Phật đè nó xuống hoài thì nó ngủ ngâm ở dưới, đè vừa vừa đè quá nó nổ cái bùm cái là bao nhiêu câu niệm Phật văn hết héo, thì mình sẽ lẫn nói tầm bậy, tầm bạ hết, hồi nhỏ mình làm cái gì mình sẽ lật lại thành ra tôi thấy cái đó tôi hơi ngại, thành ra là những người nào mà qua tới giai đoạn thứ 3 rồi đó là khỏi cần niệm Phật vẫn có tiếng niệm Phật chúng ta có thể qua tiếng lắng nghe của Đạo Phật tức là qua trung phẩm thì nơi đây là không có pháp đối trị, lặng lẽ lắng nghe thôi. Thành ra tất cả quí ông, quí bà, tôi tất cả đều phát hiện từ cái linh hồn của mình, linh hôn của mình và linh hôn của tất cả đều băng nhau nhưng mà cái số kinh nghiệm, kiến thức chứa trong linh hồn mỗi người mỗi khác. Thành ra mình chấp kinh nghiệm, kiến thức, ký ức của mình là ta thì mình luân hồi sanh tử, còn mình không chấp mình nhận cái linh hồn là ta thì chấm dứt ngay bây giờ và tại đây.

Trước khi dứt lời thì cầu chúc cho pháp hội của chúng ta, cũng như toàn thể pháp giới chúng sanh đều chóng vãng sanh Cực Lạc và thành Phật đạo. Nam mô A Di Đà Phật.

Nguồn: Sách Phật học — budsas.net (Bình Anson) · tamtangpaliviet.net (Tỳ khưu Indacanda) · chuaduocsu.org (Chùa Dược Sư Lâm Đồng — Hải Triều Âm Toàn Tập) · Toàn tập Tâm Như – Trí Thủ, Ban Sưu tập tu viện Quảng Hương Già Lam (NXB Tổng Hợp TP.HCM 2002; tái bản NXB Phương Đông 2011) · sách phổ biến miễn phí từ kho Kindle và kho ổ ngoài của Không Hoa; ghi công theo tác giả/dịch giả từng cuốn (cột nguồn) · sách Đợt 12 (9/2026) thầy thêm từ thư mục riêng, ghi công theo tác giả/dịch giả từng cuốn · sách Phật học phổ biến miễn phí trên mạng (9/2026), ghi công theo tác giả/dịch giả từng cuốn · thư mục sách Tuệ Sỹ (9/2026) thầy đưa vào, ghi công theo từng cuốn. · sách ebook của Pháp Thí Hội (phapthihoi.org, 10/2026), ghi công theo tác giả/dịch giả từng cuốn.