Đại Tập 61 · Bộ Kinh Tập VIII · Số 639tt–655

Kinh Chư Pháp Vô Hành - Quyển Hạ

KINH CHƯ PHÁP VÔ HÀNH

QUYỂN HẠ

Bấy giờ, Văn-thù-sư-lợi Pháp vương tử bạch Phật:

–Bạch Thế Tôn! Con cũng thích nói tướng bất động.

Phật nói:

–Ông hãy trình bày những gì, ông muốn nói.

Văn-thù-sư-lợi đáp:

–Bạch Thế Tôn! Tất cả chúng sinh đều đạt được Bồ-đề, gọi là tướng bất động.

Này Văn-thù-sư-lợi! Tại sao đấy gọi là tướng bất động?

–Bạch Thế Tôn! Tất cả pháp không hướng, không đắc; tất cả chúng sinh đều nhập vào trong tánh Bồ-đề. Thế nên nói tất cả chúng sinh đều đạt được Bồ-đề. Lại nữa, Bồ-đề này chẳng phải là tướng đạt được. Tại sao? Bởi, tánh chúng sinh tức là Bồ-đề. Thế nên, tất cả chúng sinh đều đạt được Bồ-đề, gọi là tướng bất động. Bạch Thế Tôn! Tất cả chúng sinh đều thành tựu tất cả trí tuệ, nên gọi là tướng bất động.

Này Văn-thù-sư-lợi! Tại sao gọi việc này là tướng bất động?

–Bạch Thế Tôn! Tất cả chúng sinh là không tánh. Do không tánh, nên nhập vào được trong sự bình đẳng của Như Lai. Xưa nay, tánh của tất cả trí tuệ này là tánh giống nhau, nên gọi là tướng bất động. Bạch Thế Tôn! Tất cả chúng sinh đều là đạo tràng, là tướng bất động.

Này Văn-thù-sư-lợi! Tại sao đấy gọi là tướng bất động?

–Bạch Thế Tôn! Đạo tràng có nghĩa gì vậy?

Văn-thù-sư-lợi! Tướng của tất cả pháp là vắng lặng, là không sinh, là không có gì, là không thể nắm bắt. Đó là nghĩa của đạo tràng.

–Bạch Thế Tôn! Tất cả chúng sinh, không nhập vào đạo tràng này sao?

Phật đáp:

–Đúng vậy. Bởi thế, bạch Thế Tôn! Tất cả chúng sinh đều là đạo tràng, là tướng bất động.

–Bạch Thế Tôn! Tất cả chúng sinh đều đắc Vô sinh pháp nhẫn, gọi là tướng bất động.

–Này Văn-thù-sư-lợi! Tại sao đấy gọi là tướng bất động?

–Bạch Thế Tôn! Tất cả chúng sinh không tận, không sinh, không có tánh diệt, lìa tánh không, nhập vào nhẫn bình đẳng. Thế nên, tất cả chúng sinh đều đắc Vô sinh pháp nhẫn, gọi là tướng bất động.

–Bạch Thế Tôn! Tất cả chúng sinh đều đắc vô ngại biện tài, gọi là tướng bất động.

–Này Văn-thù-sư-lợi! Vì sao gọi đấy là tướng bất động?

–Bạch Thế Tôn! Tất cả chúng sinh, đối với điều ưa nói trong mười phương, đều không thể nắm bắt. Vì sao? Vì nhập vào trong pháp bình đẳng vô ngại biện tài. Bạch Thế Tôn! Những điều muốn nói, tự tánh đều xa lìa, không quyết định, không sở hữu. Thế nên, tất cả chúng sinh đều đắc vô ngại biện tài, gọi là tướng bất động. Bạch Thế Tôn! Tất cả chúng sinh đều đắc Đà-la-ni, gọi là tướng bất động.

–Này Văn-thù-sư-lợi! Tại sao gọi đấy là tướng bất động?

–Bạch Thế Tôn! Tất cả chúng sinh; dùng chúng sinh tướng, để nắm bắt sắc, thanh, hương, vị, xúc, pháp, dùng giả dối, không thật, nhớ tưởng, phân biệt, để giữ lấy hình tướng. Do đó, tất cả chúng sinh đắc Đà-la-ni, gọi là tướng bất động.

Bạch Thế Tôn! Tất cả chúng sinh đều đắc tâm lành, gọi là tướng bất động.

Này Văn-thù-sư-lợi! Vì sao gọi đấy là tướng bất động?

–Bạch Thế Tôn! Tất cả chúng sinh, không có tánh chúng sinh; xưa nay, không giận dữ, không hiền lành, đạt được sự bình đẳng của giận dữ và hiền lành, không còn có sự phân biệt. Thế nên, tất cả

chúng sinh đều đắc tâm lành, gọi là tướng bất động.

Bạch Thế Tôn! Tất cả chúng sinh đều thành tựu lòng thương rộng lớn, gọi là tướng bất động.

–Này Văn-thù-sư-lợi! Vì sao gọi đấy là tướng bất động?

–Bạch Thế Tôn! Tất cả chúng sinh không khởi, không tác tướng, đều nhập trong pháp bình đẳng Như Lai, không ra khỏi tánh của lòng thương rộng lớn, do buồn bực, thương xót, không phân biệt. Thế nên, tất cả chúng sinh đều thành tựu lòng thương rộng lớn, gọi là tướng bất động. Bạch Thế Tôn! Tất cả chúng sinh đều đắc Tam-muội, gọi là tướng bất động.

–Này Văn-thù-sư-lợi! Vì sao gọi đấy là tướng bất động?

–Bạch Thế Tôn! Tất cả chúng sinh tánh thường xa lìa các duyên yên định. Nếu chúng sinh biết từ nơi duyên mà sinh, sự hiểu biết phát sinh từ duyên thì không gọi là sự hiểu biết. Tại sao? Các hiểu biết về nhớ nghĩ , đều là nhớ nghĩ vô thường, rốt ráo, trống không. Do đó, tất cả chúng sinh đều thành tựu Tam-muội, gọi là tướng bất động. Thế Tôn! Tất cả chư Phật, đều thành tựu tham dục, gọi là tướng bất động.

–Này Văn-thù-sư-lợi! Vì sao gọi đấy là tướng bất động?

–Bạch Thế Tôn! Tất cả chư Phật, đều nhập vào trong pháp tham dục bình đẳng, lìa xa tranh cải, thông đạt tánh tham dục. Bạch Thế Tôn! Vả lại, tham dục tức Bồ-đề. Vì sao? Vì biết thật tánh của tham dục, gọi là Bồ-đề. Thế nên, tất cả chư Phật, đều thành tựu tham dục, gọi là tướng bất động. Bạch Thế Tôn! Tất cả chư Phật, đều thành tựu sân giận, gọi là tướng bất động.

–Này Văn-thù-sư-lợi! Vì sao gọi đấy là tướng bất động?

–Bạch Thế Tôn! Tất cả chư Phật đều nói các pháp hữu vi là sai lầm tội lỗi, an trụ trong tánh sân giận bình đẳng, thông đạt tánh sân nhuế. Đó gọi là tất cả chư Phật đều thành tựu sân nhuế, gọi là tướng bất động. Bạch Thế Tôn! Tất cả chư Phật, đều thành tựu ngu si, gọi là tướng bất động.

Này Văn-thù-sư-lợi! Vì sao gọi đấy là tướng bất động?

–Bạch Thế Tôn! Tất cả chư Phật, có thể vượt thoát tất cả tham

đắm, danh tự, chúng sinh, an trụ trong tánh ngu si bình đẳng, thông đạt tánh ngu si. Đó gọi là tất cả chư Phật thành tựu ngu si, gọi là tướng bất động.

Bạch Thế Tôn! Tất cả chư Phật đều thành tựu thân kiến, gọi là tướng bất động.

Này Văn-thù-sư-lợi! Vì sao gọi đấy là tướng bất động?

–Bạch Thế Tôn! Tất cả chư Phật an trụ trong tánh thân kiến, rốt ráo, an trụ, không thoái, không sợ, không động, trong tất cả pháp; do không trụ pháp, thông đạt và biết thân kiến là không sinh, không khởi, không tánh. Thế nên, tất cả chư Phật đều thành tựu thân kiến, gọi là tướng bất động.

Bạch Thế Tôn! Tất cả chư Phật đều là tà kiến, gọi là tướng bất động.

–Này Văn-thù-sư-lợi! Vì sao đấy, gọi là tướng bất động?

–Bạch Thế Tôn! Tất cả pháp hữu vi, tất cả chư Phật đều là tà vạy, trống rỗng, dối trá, không thật, thông đạt tánh tà kiến bình đẳng, vì thế, tất cả chư Phật đều là tà kiến, gọi là tướng bất động. Bạch Thế Tôn! Tất cả chư Phật trụ vào bốn điên đảo năm cái, năm dục, ba độc, chứng đắc Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác, gọi là tướng bất động.

–Này Văn-thù-sư-lợi! Vì sao đấy, gọi là tướng bất động?

–Bạch Thế Tôn! Tánh trụ xứ, tức chẳng phải trụ xứ.

Này Văn-thù-sư-lợi! chẳng phải trụ xứ nghĩa là sao?

–Bạch Thế Tôn! Chẳng phải trụ xứ là tướng thoái chuyển, lay động và trở lại; tức là tất cả các hàng phàm phu, tất cả chư Phật, an trụ trong sự bình đẳng của tham dục, sân giận, ngu si, bốn điên đảo, năm cái, năm dục. Đó là chư Phật, an trụ trong tánh tham dục, đạt được Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác; an trụ trong tánh sân giận, ngu si, bốn điên đảo, năm cái, năm dục đạt được Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác. Thế nên, tất cả chư Phật trụ vào bốn điên đảo, năm cái, năm dục, ba độc, đạt được Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác, gọi là tướng bất động.

Khi ấy, Phật hỏi Văn-thù-sư-lợi Pháp vương tử:

–Nếu có ai hỏi ông: “Cắt đứt tất cả pháp ác, thành tựu tất cả pháp lành, gọi là Như Lai”, thì ông trả lời ra sao?

Văn-thù-sư-lợi đáp:

–Bạch Thế Tôn! Nếu có ai hỏi con: “Cắt đứt tất cả pháp ác, thành tựu tất cả pháp lành, gọi là Như Lai”, con sẽ trả lời như sau: “Này Thiện nam! Trước hết phải nên gần kề bậc Thiện tri thức, tu tập con đường lành, đối với pháp không có gì để hợp, không có gì để lìa, chớ nắm, chớ bỏ, chớ ràng buộc, chớ cầu, chớ đưa lên, chớ hạ xuống, chớ tìm, chớ kiếm, chớ mong, chớ phân biệt các pháp là cao, là giữa, là thấp; rồi sau đó, nên biết nơi hành, nơi không hành, nơi đoạn hành, nơi Phật đã từng hành không thể nghĩ bàn.”

Phật hỏi Văn-thù-sư-lợi:

–Ông trả lời như thế, là có nghĩa gì vậy?

Văn-thù-sư-lợi đáp:

–Bạch Thế Tôn! Con trả lời như thế nghĩa là không trả lời gì hết. Bạch Thế Tôn! Như Phật ngồi ở đạo tràng, hỏi thấy pháp có sinh, diệt không?

Phật đáp:

–Không.

–Bạch Thế Tôn! Nếu pháp không sinh, không diệt thì pháp ấy có thể gọi là cắt đứt tất cả pháp ác thành tựu tất cả pháp lành không?

Phật đáp:

–Không.

–Bạch Thế Tôn! Nếu pháp không sinh, không diệt, không cắt đứt tất cả pháp ác, không thành tựu tất cả pháp lành thì pháp ấy thấy như thế nào, cắt đứt như thế nào, chứng như thế nào, tu như thế nào và đắc như thế nào?

Khi nói lời ấy xong, có cả vạn Thiên tử trong hư không, tung hoa sen trời đủ màu xanh, vàng, đỏ, trắng, lên trên Phật và Văn-thù-sư-lợi, rồi cùng nhau xuống lễ dưới chân Phật và Văn-thù-sư-lợi, rồi nói:

–Bạch Thế Tôn! Văn-thù-sư-lợi đúng là Vô ngại Thi-lợi;

Văn-thù-sư-lợi đúng là Bất nhị Thi-lợi, đúng là Vô dư Thi-lợi, là Vô sở hữu Thi-lợi, là Như Thi-lợi, là Pháp tánh Thi-lợi, là Thật tế Thi-lợi, là Đệ nhất Thi-lợi, là Thượng Thi-lợi, là Vô thượng Thi-lợi.

Văn-thù-sư-lợi liền nói với các Thiên tử:

–Hãy thôi! Các vị Thiên tử! Các vị chớ chấp tướng mà phân biệt. Tôi không thấy các pháp là có cao, có thấp, có giữa như những gì các vị nói.

Văn-thù-sư-lợi tiếp:

–Tôi, tôi chỉ là tham dục Thi-lợi, sân giận Thi-lợi, ngu si Thi-lợi; thế nên, tôi là Văn-thù-sư-lợi. Các vị Thiên tử! Tôi không ra khỏi tham dục, sân giận, ngu si. Hàng phàm phu vì phân biệt các pháp nên sinh ra cầu, tới, đến và vượt. Đối với các pháp, chư Bồ-tát không vượt, không phát ra, không tới, không đến.

Các Thiên tử hỏi:

–Bồ-tát không đến mười Địa, không đạt Phật pháp ư?

Văn-thù-sư-lợi nói:

–Các vị nghĩ sao, kẻ huyễn ảo, có khả năng đến mười Địa, đạt Phật pháp không?

Các Thiên tử đáp:

–Kẻ huyễn còn không có chỗ trụ, huống gì từ Trụ địa này, đến Trụ địa khác.

Văn-thù-sư-lợi nói:

–Các Thiên tử! Các pháp như huyễn, không đi, không lại, không vượt qua, không xuất ra, không đạt, không đến.

Các Thiên tử hỏi:

–Ngài sẽ không đạt được Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác ư?

Văn-thù-sư-lợi hỏi:

–Các Thiên tử! Ý các vị thế nào! Hàng phàm phu có thể ngồi đạo tràng, đạt Nhất thiết trí, khi tâm bị tham dục che lấp không?

Các Thiên tử đáp:

–Không.

Các Thiên tử hỏi:

–Này Văn-thù-sư-lợi! Ngài nay tâm bị tham dục che lấp, vậy có phải là phàm phu không?

Văn-thù-sư-lợi đáp:

–Thật đúng vậy. Tôi là kẻ phàm phu, khởi lên từ tham dục, khởi lên từ sân giận, khởi lên từ ngu si. Tôi là kẻ ngoại đạo, là kẻ tà hạnh.

Các Thiên tử lại hỏi:

–Vì sao lại tự nói: “Tôi là phàm phu, khởi lên từ tham dục, khởi lên từ sân giận, khởi lên từ ngu si?”

Văn-thù-sư-lợi đáp:

–Đó là tánh tham dục, sân giận, ngu si, mười phương cầu, không thể được. Do không trụ vào pháp, mà trụ vào trong tánh ấy, nên tôi nói tôi là phàm phu bị ba độc che lấp.

Văn-thù-sư-lợi! Ngài, sao gọi là ngoại đạo?

Văn-thù-sư-lợi đáp:

–Tôi hoàn toàn không đến ngoại đạo. Vì tánh các đạo, không thể đạt được, nên đối với tất cả đạo, tôi là kẻ đứng ngoài.

Các Thiên tử hỏi:

–Ngài, sao lại gọi là kẻ tà hạnh?

Văn-thù-sư-lợi đáp:

–Tôi đã biết, tất cả pháp đều là tà, là giả dối, không thật. Thế nên, tôi là kẻ tà hạnh. Khi nói pháp này có một vạn Thiên tử nghe được, đều đắc Vô sinh pháp nhẫn và cùng nhau nói: “Các chúng sinh này, đều được lợi ích lớn, nhờ được nghe câu nói kim cương chân chánh này; vậy, huống gì nghe rồi, tin hiểu, thọ trì, đọc tụng, giải thích cho người, tu tập theo lời dạy sẽ đạt được vô ngại biện tài, đạt được trí tuệ chân chánh, chiếu tỏ tất cả các pháp, khéo léo giảng nói về một tướng một cửa của các pháp và cũng có khả năng chỉ dạy cho chúng sinh, tất cả các pháp đều là Phật pháp.

Lúc ấy, Bồ-tát Hoa Hý Tuệ bạch Phật:

–Bạch Thế Tôn! Xin hãy nói pháp môn Nhập âm thanh tuệ, để cho các Bồ-tát, sau này nghe được pháp đây, không còn sự sợ hãi và

biết tánh rốt ráo của tất cả âm thanh, không còn sự nghi ngờ, ăn năn; không còn sự chướng ngại đối với các âm thanh.

Phật nói:

–Hãy thôi! Hỏi việc đó để làm chi! Pháp môn Nhập âm thanh tuệ này, không nên nói trước hàng Bồ-tát mới phát ý. Vì sao? Vì những Bồ-tát mới phát ý, không thể hiểu, không thể biết, không thể suy nghĩ . Còn như các vị Đại Bồ-tát, nhập vào pháp môn Âm thanh tuệ, giả sử, có người ác khẩu, mắng chửi, chê bai, hủy nhục trong suốt hằng hà sa kiếp mà người này lại không sinh tức giận; nếu có người, đem tất cả nhạc cụ cúng dường mà không sinh tâm luyến tiếc; ví như A-la-hán sạch các lậu; tất cả những nơi đáng yêu không sinh tâm yêu tất cả những nơi đáng sân không sinh tâm sân trong hằng hà sa kiếp. Này Thiện nam! Vậy là Bồ-tát đã nhập vào pháp môn Âm thanh tuệ này; đối với tám pháp: Lợi, yếu, bỏ, khen, ca tụng, quở trách, khổ, vui, Bồ-tát đây đã vượt qua, tâm không lay động, vững như núi chúa Tu-di vậy.

Khi đó, Bồ-tát Hoa Hý Tuệ lại thưa:

–Xin hãy nói pháp môn Nhập âm thanh tuệ này, để cho hàng Bồ-tát mai sau, được nghe pháp môn này mà tự biết lỗi lầm của mình; cũng như để dạy cho người khác.

Bấy giờ, Phật bảo Bồ-tát Hoa Hý Tuệ:

–Này Thiện nam! Nay ông hãy lắng nghe, suy nghĩ cho thật khéo, ta sẽ vì ông mà nói.

–Vâng, bạch Thế Tôn! Chúng con ưa muốn nghe.

Phật nói với Bồ-tát Hoa Hý Tuệ:

–Nếu Bồ-tát nào, nghe âm thanh tham dục, sinh ý tưởng tội lỗi; nghe âm thanh ly tham dục, sinh ý tưởng lợi ích, tức không phải là học Phật pháp. Nếu nghe âm thanh sân tức, sinh ý tưởng tội lỗi; nghe âm thanh lìa sân tức, sinh ý tưởng lợi ích, tức không phải là học Phật pháp. Nếu nghe âm thanh ngu si, sinh ý tưởng tội lỗi; nghe âm thanh lìa ngu si, sinh ý tưởng lợi ích; tức không phải là học Phật pháp. Nếu đối với âm thanh thiểu dục, sinh ý tưởng vui; đối với âm thanh đa dục, sinh ý tưởng ngại; tức là không thực hành pháp môn âm thanh. Đối với âm thanh biết đủ, sinh ý tưởng vui,

đối với âm thanh không biết đủ, sinh ý tưởng ngại; tức là không thực hành pháp môn âm thanh. Nếu sinh ý tưởng vui đối với âm thanh tế hạnh, sinh ý tưởng ngại đối với âm thanh thô hạnh; tức là không hành pháp môn âm thanh. Nếu vui đối với âm thanh lạc tịnh, ngại đối với âm thanh ồn ào, tức là không phải là học Phật pháp. Nếu sinh ý tưởng lợi đối với âm thanh nhẫn nhục, sinh ý tưởng ngại đối với âm thanh sân giận; tức không phải là học Phật pháp. Nếu sinh ý tưởng lợi đối với âm thanh tinh tấn, sinh ý tưởng ngại đối với âm thanh lười biếng; tức không phải là học Phật pháp. Nếu sinh ý tưởng lợi đối với âm thanh thiền định, sinh ý tưởng ngại đối với âm thanh tán loạn; tức không phải là học Phật pháp. Nếu sinh ý tưởng lợi đối với âm thanh trí tuệ, sinh ý tưởng ngại đối với âm thanh ngu si; tức không phải là học Phật pháp. Nếu vui thích đối với âm thanh cận đạo, trở ngại đối với âm thanh viễn đạo; tức là không học pháp môn âm thanh. Đối với sinh tử thấy lỗi lầm, đối với Niết-bàn thấy lợi ích; tức không nhập vào pháp môn âm thanh. Nếu vui thích đối với giải thoát, trở ngại đối với sinh tử; tức không học pháp môn âm thanh. Nếu sinh ý tưởng ngại đối với âm thanh làng xóm, sinh ý tưởng vui, đối với âm thanh trống vắng; tức là không học pháp môn âm thanh. Nếu sinh tưởng hỷ, đối với âm thanh độc hành, sinh tưởng ngại đối với âm thanh chúng hành; tức không học pháp môn âm thanh. Nếu sinh tưởng vui, đối với âm thanh về những việc làm của Tỳ-kheo, sinh tưởng ngại đối với những việc làm của hàng bạch y; tức không học pháp môn âm thanh. Nếu vui thích đối với việc có oai nghi, trở ngại đối với việc không có oai nghi; tức không phải là học Phật pháp. Nếu vui thích đối với hạnh trong sạch, trở ngại đối với hạnh không trong sạch; tức là không học Phật pháp. Nếu vui thích đối với hạnh thuần nhất, trở ngại đối với hạnh lộn xộn; tức là không học Phật pháp. Nếu vui thích đối với hạnh lìa dục, trở ngại đối với hạnh dâm dục; tức không học Phật pháp. Nếu vui thích đối với tướng lìa sân giận, trở ngại đối với tướng sân giận; tức không học Phật pháp. Nếu vui thích đối với tướng lìa si, trở ngại đối với tướng si; tức không học Phật pháp. Nếu đối với không mà vui thích, đối với có lại trở ngại; tức không học Phật pháp. Nếu

vui thích đối với không tướng, trở ngại đối với có tướng; tức không học Phật pháp. Nếu vui thích đối với không tạo ra, trở ngại đối với có tạo ra; tức không học Phật pháp. Nếu vui thích đối với hạnh Bồ-tát, trở ngại đối với hạnh Thanh văn, Bích-chi-phật; tức là không học Phật pháp. Nếu nói lỗi lầm của Bồ-tát, thì cách xa Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác, chịu tội nghiệp chướng. Nếu nói tội lỗi oai nghi của Bồ-tát, thì sẽ cách xa Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác. Nếu Bồ-tát nào, sinh ý tưởng thấp hèn đối với Bồ-tát khác, sinh tưởng tốt hơn đối với chính mình, là tự làm tổn thương mình, chịu tội nghiệp chướng. Nếu Bồ-tát, muốn dạy Bồ-tát khác, thì tự mình nên sinh Phật tưởng, rồi sau đó mới dạy. Bồ-tát nếu muốn không lìa xa Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác, thì không nên sinh tâm xem thường Bồ-tát khác.

Thiện nam! Công đức sẽ diệt mất và không có nếu như xem thường Bồ-tát khác. Thế nên, Bồ-tát, nếu muốn giữ gìn căn lành công đức, muốn đạt được trí tuệ vô chướng ngại ở trong tất cả pháp, thì phải lễ bái sáu lần trong một ngày đêm, cầu tất cả Phật đạo Bồ-tát.

Lúc bấy giờ, Văn-thù-sư-lợi Pháp vương tử bạch Phật:

–Bạch Thế Tôn! Theo như con biết, về ý nghĩa những lời Phật nói; thì âm thanh tham dục, không có sự khác biệt, đối với âm thanh Phật; cũng vậy, âm thanh sân giận với âm thanh Phật; âm thanh ngu si với âm thanh Phật; âm thanh ngoại đạo với âm thanh Phật; âm thanh ít ham muốn, với âm thanh nhiều ham muốn; âm thanh biết đủ, với âm thanh không biết đủ; âm thanh rất nhỏ với âm thanh to lớn; âm thanh ưa một mình, với âm thanh ưa cùng người; âm thanh sinh tử, với âm thanh giải thoát; âm thanh xa, với âm thanh gần; âm thanh sinh tử, với âm thanh Niết-bàn; âm thanh xóm làng, với âm thanh vắng lặng; âm thanh bố thí, với âm thanh keo kiệt; âm thanh giữ giới, với âm thanh phá giới; âm thanh nhẫn nhục, với âm thanh sân giận; âm thanh tinh tấn, với âm thanh lười biếng; âm thanh thiền định, với âm thanh tán loạn; âm thanh trí tuệ, với âm thanh ngu si… đều như nhau, hoàn toàn không có sự khác biệt.

Khi ấy, Bồ-tát Hoa Hý Tuệ hỏi Văn-thù-sư-lợi Pháp vương tử:

–Vì sao lại như nhau?

Văn-thù-sư-lợi đáp:

–Này Thiên tử! Ý ngài thế nào, âm thanh tham dục tại sao là như vậy?

Thiên tử đáp:

–Âm thanh tham dục không như pháp của tiếng vang.

Văn-thù-sư-lợi tiếp:

–Ngài biết âm thanh Phật là như thế nào?

Thiên tử đáp:

–Không ra khỏi không, cũng như pháp của tiếng vang.

Văn-thù-sư-lợi hỏi:

–Vì cớ gì tôi lại nói, cả hai âm thanh đều bình đẳng như nhau?

Lúc đó Phật bảo với Văn-thù-sư-lợi:

–Ông hãy nói về đời trước, khi trụ ở Địa thứ nhất, phát khởi ý, vì chưa nhập vào tướng các pháp như vầy, ông đã khởi lên tội chướng ngại gì, để cho những Bồ-tát giả danh ở đời sau, nghe tội chướng ngại của ông nói mà tự giữ gìn chính mình.

Văn-thù-sư-lợi bạch Phật:

–Vâng, bạch Thế Tôn! Con sẽ tự nói về tội chướng ngại của mình. Mong những ai, nghe những điều này, nên có sự lo âu sợ hãi, rồi mới có thể diệt trừ tội nghiệp chướng, để đạt được trí tuệ vô ngại trong tất cả pháp.

Bạch Thế Tôn! Vào thời quá khứ cách, vô lượng, vô biên, không thể nghĩ bàn, a-tăng-kỳ kiếp khi ấy có một vị Phật, hiệu là Sư Tử Hống Cổ Âm Vương Như Lai là Bậc Ứng Cúng, Chánh Biến Tri, Minh Hạnh Túc, Thiện Thệ, Thế Gian Giải, Vô Thượng Sĩ, Điều Ngự Trượng Phu, Thiên Nhân Sư, Phật Thế Tôn. Thọ mạng của vị Phật ấy, đến mười vạn ức na-do-tha năm. Đức Phật ấy dùng pháp Tam thừa mà độ thoát chúng sinh. Nước tên là Thiên quang minh. Những cây cối trong nước ấy đều do bảy báu làm thành. Và những cây báu đó, đều phát ra những pháp âm như: Âm rỗng, âm không tướng, âm không tạo ra, âm không sinh, âm không có chỗ,

âm có tướng không nắm giữ; dựa vào âm của các pháp này, khiến cho chúng sinh được đắc đạo. Trong hội thuyết pháp đầu tiên của vị Phật Sư Tử Hống Cổ Âm Vương gồm có chín mươi chín ức đệ tử Thanh văn đều đắc A-la-hán, đã sạch các lậu, đã dứt bỏ các gánh nặng, được lợi ích cho bản thân, sạch mọi ràng buộc của phiền não, dựa vào chánh trí, đắc giải thoát. Bồ-tát cũng gồm có chín mươi chín ức đều là những vị đã đạt được Vô sinh pháp nhẫn, có khả năng, khéo nhập vào mọi pháp môn, thân cận cúng dường cả trăm ngàn vạn ức chư Phật, cũng đã khen ngợi cả trăm ngàn vạn ức, chư Phật, có khả năng độ cả trăm ngàn vạn ức, vô lượng chúng sinh, có khả năng sinh vô lượng Đà-la-ni môn, có khả năng khởi vô lượng trăm ngàn vạn ức Tam-muội môn và cùng với những vị Bồ-tát mới phát ý, số lượng không thể tính hết. Sự trang nghiêm ở quốc độ của vị Phật ấy là vô lượng, nói không thể hết. Việc giáo hóa đã xong, vị Phật ấy, nhập vào Vô dư Niết-bàn. Sau khi diệt độ, giáo pháp của Ngài trụ sáu vạn năm và pháp âm, từ các cây báu đều không phát ra nữa.

Bấy giờ, có vị Tỳ-kheo Bồ-tát, tên là Hỷ Căn, là vị Pháp sư bản chất ngay thẳng, trang nghiêm, không làm mất oai nghi, không bỏ pháp thế gian. Khi đó, chúng sinh khắp nơi đều lợi căn, ưa nghe lý luận sâu xa. Vị Pháp sư Hỷ Căn ấy, đứng trước mọi người, không khen ngợi ít ham muốn, biết đủ, giữ kỹ hạnh, ở một mình; mà chỉ dạy cho mọi người thật tướng của các pháp. Đó là: Tánh của tất cả pháp, tức là tánh tham dục, tánh tham dục tức tánh của các pháp; tánh sân giận tức tánh các pháp, tánh ngu si tức tánh các pháp. Pháp sư Hỷ Căn dùng mọi phương tiện, giáo hóa chúng sinh. Các việc làm của chúng sinh đều là một tướng, không có tướng đúng sai. Cách thức khi thi hành là tâm không sân si, bởi do sân ngại không có nhân duyên nên chóng đạt được pháp Nhẫn, ở trong giáo pháp của Phật, nhất định không tiêu tan.

Lúc ấy, lại có vị Pháp sư Tỳ-kheo hành Bồ-tát đạo, tên là Thắng Ý. Vị Tỳ-kheo Thắng Ý này, bảo vệ và thực hành cấm giới, đạt được bốn Thiền, bốn Vô sắc định, hành mười hai hạnh Đầu-đà. Bạch Thế Tôn! Tỳ-kheo Thắng Ý này, có các đệ tử. Các đệ tử đó,

tâm họ khinh động, ưa xem lỗi người. Bạch Thế Tôn! Sau này, có một lần, Bồ-tát Thắng Ý vào xóm làng khất thực, bất ngờ đến nhà đệ tử của Hỷ Căn, thấy vị cư sĩ chủ nhà, liền vào nhà trải tòa mà ngồi; rồi vì vị cư sĩ đấy, mà khen ngợi sự ít ham muốn, biết đủ, giữ kỹ hạnh…. Nói những lời nói, không có lợi ích, ca ngợi việc ở xa chúng, ưa thực hành một mình. Lại trước vị cư sĩ ấy, nói lỗi lầm của Pháp sư Hỷ Căn. Tỳ-kheo này không thực, dùng tà kiến đạo, giáo hóa chúng sinh, đó là kẻ tạp hạnh. Nói dâm dục không chướng ngại, sân giận không chướng ngại, ngu si không chướng ngại, tất cả các pháp đều không chướng ngại. Vị cư sĩ này, lợi căn đã đạt Vô sinh pháp nhẫn, liền nói với Tỳ-kheo Thắng Ý:

–Thưa Đại đức! Ngài biết tham dục là pháp gì chăng?

Thắng Ý đáp:

–Này cư sĩ! Ta biết tham dục là phiền não.

Cư sĩ hỏi:

–Thưa Đại đức! Phiền não này, nó ở trong, hay ở ngoài?

Thắng Ý đáp:

–Không ở trong, cũng chẳng ở ngoài.

–Thưa Đại đức! Nếu tham dục không ở trong, cũng chẳng ở ngoài, không ở Đông, Tây, Nam, Bắc, bốn góc, Trên, Dưới mười phương, tức là không sinh, nếu đã không sinh sao gọi là nhơ là sạch?

Khi ấy, Tỳ-kheo Thắng Ý giận dữ không vui, đứng dậy bỏ đi và nói:

–Tỳ-kheo Hỷ Căn này đã dùng lời nói dối để mê hoặc mọi người. Người này do không học pháp môn nhập âm thanh, nên nghe âm thanh Phật thì vui, nghe âm thanh ngoại đạo thì sân; đối với âm thanh phạm hạnh thì vui, đối với âm thanh chẳng phạm hạnh thì sân; do không học pháp môn nhập âm thanh, nên đối với âm thanh sạch thì vui, âm thanh nhơ thì sân; do không học pháp môn nhập âm thanh, nên đối với âm thanh Thánh đạo thì vui, âm thanh phàm phu thì ngại; do không học pháp môn nhập âm thanh, nên đối với âm thanh vui thì mừng, âm thanh khổ thì ngại; do không học pháp môn nhập âm thanh, nên đối với âm thanh xuất gia thì vui, âm thanh tại

gia thì ngại; do không học pháp môn nhập âm thanh, nên đối với âm thanh xuất thế gian thì vui, âm thanh thế gian thì ngại; do không học pháp môn nhập âm thanh, nên đối với việc bố thí thì sinh ý tưởng lợi, đối với sự keo kiệt thì sinh tưởng ngại; do không học Phật pháp, nên đối với giữ giới sinh tưởng lợi, đối với phá giới sinh tưởng ngại.

Khi đó, Tỳ-kheo Thắng Ý ra khỏi nhà vị cư sĩ nọ, trở về chỗ ở; thấy Bồ-tát Hỷ Căn ở giữa chúng Tăng liền nói với mọi người:

–Tỳ-kheo Hỷ Căn này phần nhiều dùng giả dối, tà kiến để giáo hóa chúng sinh, cho dâm dục chẳng phải chướng ngại, sân giận chẳng phải chướng ngại, ngu si chẳng phải chướng ngại, tất cả pháp chẳng phải chướng ngại.

Khi ấy, Bồ-tát Hỷ Căn mới thầm nghĩ : “Tỳ-kheo này, nay đang khởi chướng ngại tội nghiệp! Ta phải vì họ, mà thuyết pháp sâu xa, cho đến khi tạo được nhân duyên để giúp đỡ họ tu đạo Bồ-đề.” Bấy giờ, trước chúng Tăng, Bồ-tát Hỷ Căn liền nói kệ:

Tham dục là Niết-bàn

Sân giận cũng như vậy

Ở trong ba việc này

Có vô lượng Phật pháp.

Nếu người nào phân biệt

Dâm dục với sân giận

Người đấy cách xa Phật

Ví như trời và đất.

Bồ-đề và tham dục

Là một, chẳng phải hai

Đều nhập một pháp môn

Bình đẳng, không có khác.

Hễ người nghe sợ hãi

Cách Phật đạo rất xa

Tham dục không sinh, diệt

Không khiến tâm buồn bực.

Nếu ai có ngã tâm

Và có điều được thấy

Người này vì tham dục

Sẽ đọa vào địa ngục.

Tánh thật của tham dục

Tức là tánh Phật pháp

Tánh thật của Phật pháp

Cũng là tánh tham dục.

Hai pháp này một tướng

Gọi đó là vô tướng

Nếu biết được như vậy

Là bậc thầy thế gian.

Nếu người nào phân biệt

Là trì giới, phá giới

Do trì giới mê cuồng

Khinh miệt những người khác.

Người này không Bồ-đề

Cũng không có Phật pháp

Chỉ được tự an trụ

Trong những điều được thấy.

Nếu trụ nơi thanh vắng

Khen mình mà chê người

Còn không được sinh thiên

Huống gì là Bồ-đề!

Đều do chấp thanh vắng

Trụ ở nơi tà kiến

Tà kiến và Bồ-đề

Đều ngang bằng không khác.

Chỉ là tên, chữ, số

Lời nói mới sai khác

Nếu ai thông đạt được

Thì gần với Bồ-đề.

Phân biệt dơ phiền não

Tức dính vào tịnh kiến

Không Bồ-đề Phật pháp

Trụ trong đều được thấy.

Nếu tham đắm Phật pháp

Thì cách xa Phật pháp

Nếu tham pháp vô ngại

Trở lại chịu khổ não.

Nếu ai không phân biệt

Tham dục, sân nhuế, si

Nhập vào tánh ba độc

Ắt thấy được Bồ-đề.

Người này gần Phật đạo

Chóng đắc Vô sinh nhẫn

Nếu thấy pháp hữu vi

Khác biệt pháp vô vi.

Người này, trọn không được

Thoát khỏi pháp hữu vi

Nếu biết hai tánh đồng

Là Bậc Nhân Trung Tôn.

Phật không thấy Bồ-đề

Cũng không thấy Phật pháp

Bởi không đắm các pháp

Hàng ma, thành Phật đạo.

Nếu muốn độ chúng sinh

Chớ phân biệt tánh ấy

Tất cả các chúng sinh

Đều đồng với Niết-bàn.

Nếu thấy được như vậy

Thì sẽ được thành Phật

Tâm ấy không vắng lặng

Mà hiện tướng vắng lặng.

Ở giữa hàng trời, người

Là một kẻ đại tặc

Người ấy không Bồ-đề

Cũng không có Phật pháp.

Nếu mong muốn như vậy

Ta sẽ được làm Phật

Hàng phàm phu như thế

Bởi sức vô minh kéo.

Phật pháp rất thanh tịnh

Khác nào như hư không

Trong ấy, không thể nắm

Cũng không thể bỏ được.

Phật không đắc Phật đạo

Cũng không độ chúng sinh

Phàm phu gắng phân biệt

Làm Phật độ chúng sinh.

Người này với Phật pháp

Càng ra sức cách xa

Nếu thấy khổ chúng sinh

Làm người chịu khổ ấy.

Chúng sinh, không chúng sinh

Mà nói có chúng sinh

Trụ trong tướng chúng sinh

Thì không có Bồ-đề.

Nếu ai thấy chúng sinh

Là rốt ráo giải thoát

Không có dâm, giận, si

Biết là tướng thế gian.

Nếu không thấy chúng sinh

Không thấy, chẳng chúng sinh

Không được Phật pháp thật

Phật đồng tánh chúng sinh.

Nếu có thể biết vậy

Là bậc thầy thế gian

Nếu ai muốn thành Phật

Chớ hoại tánh tham dục.

Tánh tham dục tức là

Công đức của chư Phật

Nếu ai muốn phát tâm

Tùy thuận đạo Bồ-đề.

Chớ tự có phân biệt

Tâm khác với Bồ-đề

Phát tâm tức Bồ-đề

Biết vậy là thế tướng.

Nếu nói ngoại đạo xấu

Khen Phật Nhân trung tôn

Cả hai đều không khác

Biết là tướng thế gian.

Nếu ai cầu Bồ-đề

Người ấy không Bồ-đề

Nếu thấy tướng Bồ-đề

Là cách xa Bồ-đề.

Bồ-đề chẳng Bồ-đề

Phật-đà chẳng Phật-đà

Nếu biết là một tướng

Tức là thầy thế gian.

Nếu ai nghĩ như vầy:

Ta đương độ chúng sinh

Tức đắm tướng chúng sinh

Người ấy không Bồ-đề.

Cũng không có Phật pháp

Trụ ở trong hữu kiến

Tham dục, không trong ngoài

Cũng không ở các phương.

Phân biệt là pháp không

Phàm phu bị thiêu đốt

Như huyễn, ánh lửa, vang…

Như mộng thấy thạch nữ.

Các phiền não như vậy

Nhất định không thể được

Bởi không biết là không

Nên phàm phu mê cuồng.

Nếu cầu tánh phiền não

Phiền não tức là đạo

Nếu có ai phân biệt

Là đạo, là chẳng đạo.

Người ấy trọn không được

Không phân biệt Bồ-đề

Phàm phu sợ pháp Phật

Cách pháp Phật rất xa.

Nếu không nghi pháp không

Người ấy đắc Bồ-đề

Tất cả pháp hữu vi

Tức là pháp vô vi.

Số ấy không thể được

Vô số nên vô vi

Nếu dựa tâm Bồ-đề

Tự cao, không biết sợ.

Tự nghĩ , phải làm Phật

Người ấy không Bồ-đề

Cũng không có Phật pháp

Lìa báu ấn Bồ-đề.

Nếu chỉ có tụng kinh

Nhớ nghĩ mà phân biệt

Không xét kỹ nghĩa lý

Chỉ vì tham danh lợi.

Tự nghĩ sẽ làm Phật

Tất thành không có nghi

Chỉ tham nơi danh lợi

Đọc kinh, trụ vắng vẻ.

Phân biệt hạnh thiểu dục

Trở lại bị tham kéo

Nếu muốn xả bỏ tham

Không được cách xa tham.

Nếu xa tham, pháp thật

Là người năng lìa tham

Không đắc pháp thật tế

Tuy suốt đêm trì giới.

Đạt các thiền vô ngại

Không vào vị Phật pháp

Biết pháp không có tánh

Không mất tất cả pháp.

Không nói giới, chẳng giới

Được thoát hữu kiến trung

Do không trì tánh giới

Là biết trì giới pháp.

Biết giới tướng như vậy

Trọn không phá tan giới

Pháp vương của chư Phật

Tạng pháp, khó nghĩ bàn.

Vô lượng sức phương tiện

Dẫn dắt các chúng sinh

Dùng một tướng pháp môn

Khiến vào đạo Niết-bàn.

Phàm phu nghe Phật pháp

Không ngã, không có pháp

Một tướng, tự tánh không

Không tin, đọa hố sâu.

Tuy bạch y thọ dục

Nghe pháp này không sợ

Hơn người hành Đầu-đà

Trụ trong sự hiểu biết.

Mười phương Phật, hiện tại

Lợi ích các thế gian

Biết pháp như hư không

Đều đã đắc Bồ-đề.

Nếu có người không biết

Ưa thích phân biệt pháp

Nghe pháp thật tướng này

Ắt sinh nghi, sợ hãi

Người này vô lượng kiếp

Chịu đủ các nỗi khổ.

Khi nói bài kệ pháp này xong, có ba vạn Thiên tử đạt được Vô sinh pháp nhẫn, một vạn tám ngàn người dứt sạch các lậu được giải thoát. Tức thời, đất nứt ra, Tỳ-kheo Thắng Ý liền đọa vào địa ngục lớn. Do nhân duyên nghiệp chướng tội này, trải qua trăm ngàn ức na-do-tha kiếp, vị Tỳ-kheo này, phải chịu các khổ độc trong địa ngục lớn; khi ra khỏi địa ngục, trải qua bảy mười bốn vạn đời, thường bị chê bai; trải qua vô số trăm ngàn kiếp cho đến không nghe được tên chữ của Phật! Và kể từ đó về sau, sẽ trở lại được gặp Phật, được xuất gia học đạo mà không có chí ưa thích; trong sáu mươi ba vạn đời, thường bỏ đạo nhập vào thế tục; và cũng bởi do những nghiệp chướng tội khác, trong biết bao trăm ngàn đời, các căn bị ám độn.

Bạch Thế Tôn! Khi ấy, Pháp sư Hỷ Căn nay đang ở phương Đông, trải qua mười vạn ức cõi Phật, có nước tên là Bảo trang nghiêm, ở trong đấy Ngài chứng Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác, hiệu là Viết Thắng Quang Minh Oai Đức Vương Như Lai, Ứng Cúng, Chánh Biến Tri. Còn hiện nay, Tỳ-kheo Thắng Ý ấy, chính là con đây!

Bạch Thế Tôn! Khi chưa nhập vào pháp tướng môn ấy, con đã chịu khổ như vậy, khổ phân biệt, khổ điên đảo. Thế nên, nếu có ai phát tâm Bồ-đề, nếu có ai phát tâm Tiểu thừa, không muốn khởi nghiệp chướng tội như vậy, không muốn chịu các khổ như vậy; thì không nên trái ngược với Phật pháp, không sinh sân ngại ở bất cứ nơi đâu.

Phật bảo Văn-thù-sư-lợi:

–Ông nghe bài kệ ấy, được những lợi ích gì?

–Bạch Thế Tôn! Do nghe bài kệ này, nghiệp chướng tội của con hoàn toàn chấm dứt, sinh ra bất kỳ nơi đâu, cũng được lợi căn

trí tuệ, được pháp nhẫn sâu xa, được quyết định nhẫn, khéo nói pháp sâu xa. Văn-thù-sư-lợi! Do sức của ai, mà ông có thể nhớ được, nhân duyên của tội nghiệp, trong vô lượng a-tăng-kỳ kiếp như vậy?

–Bạch Thế Tôn! Những suy tính, những lời nói, những nhớ nghĩ của các Bồ-tát đều là do thần lực của Phật. Vì sao? Vì tất cả các pháp đều từ Phật mà ra.

Phật bảo Văn-thù-sư-lợi:

–Nếu đạt mười lực của Phật, nếu nghe được kinh này, thì bằng nhau không khác. Nếu đắc Vô sinh pháp nhẫn, nếu được nghe được kinh này, thì ngang bằng không khác.

Văn-thù-sư-lợi nói:

–Như con biết, về nghĩa lý, những lời Phật nói, thì ai nghe được kinh này sẽ được lợi ích, công đức vô lượng, không thể nghĩ bàn.

–Này Văn-thù-sư-lợi! Đúng vậy, đúng như vậy! Ai nghe được kinh này thì đạt được lợi ích, công đức vô lượng, không thể nghĩ bàn. Chỉ Phật không rộng nói! Vì sao? Vì người không tu đạo, người không tinh tấn, những kẻ ác, khi nghe nói lợi ích này thì không thể tin.

Bấy giờ, Văn-thù-sư-lợi Pháp vương tử cùng Di-lặc Bồ-tát bạch Phật:

–Bạch Thế Tôn! Nhớ nghĩ và bảo vệ kinh này để năm trăm năm sau, ở vị lai, sẽ khiến kinh này được lưu truyền rộng rãi đều được thọ trì, ma cùng ma thiên sẽ không còn tùy tiện nữa.

Lúc ấy, vì muốn hộ niệm kinh pháp này, Đức Phật nhìn hai bên, tức thời, hằng hà sa vô lượng quốc độ, ở mười phương, chấn động sáu cách. Như thế, tức là đã hộ niệm kinh này và mười phương hằng hà sa chư Phật cũng hộ niệm kinh này.

Khi nói kinh này, hằng hà sa vô lượng chúng sinh, trong mười phương quốc độ, đều đạt được Vô sinh pháp nhẫn, huống gì là những người, đã đạt được Thanh văn Vô học, những người trụ học địa!

Bấy giờ, A-nan liền đứng dậy, trịch áo vai phải, rồi bạch Phật:

–Bạch Thế Tôn! Kinh này tên gì, thờ phụng và tu hành như thế nào?

Phật bảo A-nan:

–Kinh này tên là Chư Pháp Vô Hành.

Sau khi nghe Phật nói kinh này, Văn-thù-sư-lợi Pháp vương tử, Đại Bồ-tát Di-lặc, Đại Bồ-tát Sư Tử Du Bộ, Thiên tử Hoa Hý Tuệ, cùng tất cả chúng Bồ-tát và A-nan, với các hàng Trời, Người, A-tu-la… đều hết sức vui mừng.

Số 651 - Kinh Các Pháp Vốn Không - Quyển Thượng

SỐ 651

KINH CÁC PHÁP VỐN KHÔNG

(KINH CHƯ PHÁP BẢNVÔ)

Hán dịch: Đời Tùy, Tam tạng Pháp sư Xà-na-quật-đa,

người xứ Thiên Trúc.

QUYỂN THƯỢNG

Đức Thế Tôn cùng năm trăm đại Tỳ-kheo, chín vạn hai ngàn Bồ-tát, đi đến núi Thứu tụ trong thành Vương xá. Chín vạn hai ngàn Bồ-tát đây đều là những bậc đứng đầu, như Đại Bồ-tát Trang Nghiêm Oánh Sức, Đại Bồ-tát Sư Tử Du Bộ, Đại Bồ-tát Vô Ngại Diễm Tịnh Quang Đức Oai Vương, Đại Bồ-tát Mê Lưu Sơn Đảnh Âm Vương, Đại Bồ-tát Ái Tiếu Vô Cấu Quang, Đại Bồ-tát Xuất Quang Tế Nhật Nguyệt Quang, Đại Bồ-tát Tối Thắng Vô Cấu Trì Quan, Đại Bồ-tát Xuất Oai Liên Hoa Khai Thân, Đại Bồ-tát Phạm Tự Tại Âm, Đại Bồ-tát Tượng Hý Sư Tử Vương Ý, Đại Bồ-tát Kim Quang Tịnh Vô Cấu Oai, Đại Bồ-tát Nhu Nhuyến Xúc Thân, Đại Bồ-tát Kim Trang Nghiêm Tướng Khai Thân, Đại Bồ-tát Bách Quang Hưu Ma La Lực, Đại Bồ-tát Tịch Căn Oai Nghi Tịch Hạnh, Đại Bồ-tát Địa Tối Thượng Vương, Đại Bồ-tát Thiên Ngôn Từ Minh Âm, Đại Bồ-tát Pháp Lực Tự Tại Tịch tĩnh Du Hành, Đại Bồ-tát Đức Oai Vô Cấu Thân, Đại Bồ-tát Mạn-thù-thi-lợi.

Khi ấy, thấy các vị Bồ-tát đã nhóm họp, Đại Bồ-tát Sư Tử Du Bộ, liền đứng dậy, sửa sang lại y phục, một vai mang y Ức-đa-la-

tăng-già, gối phải chạm đất, hướng về Phật, chắp tay dùng ca tụng mà hỏi Phật về nghĩa lý:

Không ngã, không mạng, không pháp dục

Vô biên danh xưng, vì ta nói?

Vắng lặng rất lặng thường lặng yên

Như vậy chúng đây rất thù thắng.

Chư kiến thế nào là Bồ-đề

Kiêu mạn, sân giận và ganh ghét

Dục thể thế nào là Bồ-đề

Vì đạo sư nói, vô biên xưng.

Nếu không Niết-bàn, không phiền não

Hành giới thế nào là Bồ-đề?

Thể ấy không hai, Phật cũng vậy

Người vì con diễn nói đại Bi.

Chư pháp thế nào: Thoát rốt ráo?

Niết-bàn, tướng tợ như giải thoát.

Thế nào mà lại như hư không?

Không ngại, không đắm, không vướng mắc.

Âm: Ca-lăng-tần-già, Phạm thiên

Sắc: Vô cấu quang, Minh kim quang

Âm thanh tịnh quang, vô biên đức

Đang vì nói pháp, không trần hết.

Thế nào chư cái… như Bồ-đề?

Thế nào: Dục là thể Bồ-đề?

Pháp chẳng pháp, đạo sao là một

Vô cấu, thanh tịnh… Bằng, hư không

Nếu không hữu số, không vô số

Pháp đã diệt độ, sao là vậy?

Bồ-đề nếu không, không gì đắm

Tại sao biến trí cũng lại không?

Là làm, chẳng làm, không tranh cãi

Thủ cùng không thủ đều không thể

Ở trong chúng sinh chưa từng có

Trong pháp chướng ngại cũng lại không.

Bên trong không giới, lại không nhẫn

Phá giới cũng lại không chỗ nào

Định cùng với không hai vậy.

Không trí và trí, không chỗ được.

Vì sao pháp này sạch, không nhơ

Mà không chỗ có như: Hư không…

Vào một lúc, tâm không nơi đắc

Không tâm, vì sao mà là pháp?

Bên trong tri kiến không chỗ có

Không có niệm tu, cũng không chứng

Bên trong cũng lại không chỗ đoạn

Chúng sinh vì sao đồng cõi không?

Bên trong pháp thể là một hạnh

Bên trong không sinh cũng không chuyển

Pháp khởi và sinh, không chỗ có

Các pháp như vậy, Thắng nhân nói.

Bên trong không học, không La-hán

Duyên giác cũng lại không chỗ có

Nếu cầu Bồ-đề, không thể được

Pháp này không tới, cũng không lui

Bên trong không trụ cũng không xứ

Cũng không có qua cũng không lại

Pháp không tới lui, lại là sao?

Như núi Tu-di trụ không động.

Bên trong không tưởng cũng không sắc

Thể sắc vì sao là Bồ-đề?

Sắc và Bồ-đề không phải hai

Thể pháp như vậy, Thắng nhân nói.

Bên trong không rỗng, không không tướng

Không có dính mắc, không không đắm

Danh với không danh, pháp thế nào?

Nói đạo như tiếng vang giữa núi.

Bên trong không sinh, không phiền toái

Bên trong cũng lại không không sinh

Có không đã diệt, cũng không ngăn

Các pháp vì sao là một hành?

Bên trong không Trời cũng không Rồng

Không Khẩn-na-la, cả Dạ-xoa…

Bên trong địa ngục không chỗ có

Không có xứ sở và chúng sinh,

Nếu Đạo sư nói pháp Tối thắng

Nếu các ngoại đạo nói ác ý

Cả hai sao gọi là một hành

Các chữ như thế đều nhập một.

Bấy giờ, Đức Thế Tôn khen ngợi Đại Bồ-tát Sư Tử Du Bộ:

–Tốt lắm, thật tốt thay! Hiếm có người như ông! Đối với những điều ông hỏi, hiện nay, cả đến các đời, không thể tin thọ, hàng chư Thiên nhiều đời, chìm đắm trong mê hoặc.

Thiện gia tử! Nay ông chớ nên hỏi nhân duyên này.

Thiện gia tử! Hàng Bồ-tát sơ nghiệp đối với phi địa này thì gọi là Bồ-tát Không kiến, Vô tướng kiến, Vô nguyện kiến, Vô sinh kiến, Vô hữu kiến, Vô tướng mạo kiến, Niết-bàn kiến, Phật-đà kiến, Bồ-đề kiến.

Thiện gia tử! Trước hàng Bồ-tát sơ nghiệp không nên nói pháp này. Vì sao? Vì rất có thể xảy ra các căn lành bị cắt đứt, đối với Bồ-đề Phật thì hành phi đạo, nếu rơi vào đoạn - thường, thì không biết được, vì ý nghĩa gì mà Như Lai nói pháp này.

Nghe Phật nói như vậy, Đại Bồ-tát Sư Tử Du Bộ lại bạch Phật:

–Nói về Đức Thế Tôn, nói về Bậc Thiện Thệ. Bạch Thế Tôn! Nếu có hàng Đại Bồ-tát, ở đời sau, như Bồ-tát: Không kiến, vô tướng kiến, Vô nguyện kiến, Vô sinh kiến, Vô hữu kiến, Vô tướng mạo kiến, Niết-bàn kiến, Phật-đà kiến, Bồ-đề kiến; đối với không, vô tướng cho là cảnh giới, dính mắc nơi ngôn thuyết, cho chữ nghĩa là trong sạch; nói đạo là hơn hết; coi trọng việc danh lợi. Họ nghe Như Lai nói pháp không tên gọi này rồi, liền xả bỏ các kiến, liền

biết các pháp là đạo một tướng, tin chúng sinh như tin pháp được nói; trong phương tiện khéo léo, họ cần phải khéo học. Tuy nói ít ham muốn, biết đủ, giảm tỉnh, nhưng đều không tin là sạch; tuy nói những lỗi lầm trong chúng, nhưng tin các pháp xa lìa; tuy khen ngợi nói chỉ là một, không xen tạp, nhưng cũng không tin là trong sạch; tuy khen ngợi việc phát tâm Bồ-đề, nhưng cũng biết tâm tự tánh là Bồ-đề; tuy khen ngợi việc rộng nói Khế kinh, nhưng tin các pháp là rộng; tuy khen ngợi Bồ-tát, nhưng tin các hàng Thanh văn, Độc giác và Phật, không có sự khác biệt; tuy khen ngợi tĩnh lự nhưng khéo thông đạt sự bình đẳng của tĩnh lự; tuy khen ngợi trì giới nhưng khéo thông đạt bản tánh của trì giới; tuy khen ngợi nhẫn nhục nhưng đối với sự tận diệt, không sinh các pháp, khéo thông đạt kiến; tuy khen ngợi tinh tấn nhưng khéo chọn lựa các pháp không phát khởi; tuy khen ngợi Đệ-da-na Tam-ma-địa, Tam-ma-bát-đế nói Tam-ma-địa, phát ra đủ trăm ngàn đến Tam-ma-địa môn nhưng biết bản tánh của kiến là Tam-ma-bát-na; tuy khen ngợi trí tuệ cả ngàn chủng tướng, nhưng khéo thông đạt trí cùng vô trí, tự thể của bản tánh khéo lựa chọn các pháp; tuy nói hủy bỏ lỗi của dục, không thấy một pháp có thể nhiễm; tuy nói hủy bỏ lỗi của sân, không thấy một pháp có thể ghét; nói hủy bỏ lỗi của si, nhưng tin các pháp lìa si, không ngại; tuy vì chúng sinh hiển thuyết những lỗi lầm, những sự đáng ghét, ở cõi địa ngục, súc sinh, Diễm-ma-thế…, nhưng cũng không thấy địa ngục, súc sinh, Diễm-ma-thế… Những người đó, tin chúng sinh, như tin pháp được nói, nên tin một hành, đó là: Tín Không, tín Vô tướng, tín Vô nguyện, tín Vô sinh, tín Vô sở hữu, tín không tướng mạo.

Đại Đức Thế Tôn! Chỉ nên nói như vậy. Họ không thể suy nghĩ về những lời lẽ của phương tiện khéo léo; ở trong các hàng Thanh văn, Độc giác cho đến Đại Bồ-tát phát hạnh sơ thừa… đều chẳng phải là địa vị của họ, chỉ trừ hàng Đại Bồ-tát tin sâu xa vào một hành… mà thôi.

Nói như vậy rồi, Đức Thế Tôn lại bảo Đại Bồ-tát Sư Tử Du Bộ:

–Này Thiện gia tử! Nếu họ đã như vậïy, ông nên nghe cho

khéo, chân chánh nhớ nghĩ cho khéo, nên vì họ mà diễn nói.

Đại Bồ-tát Sư Tử Du Bộ đáp:

–Đúng như vậy, thưa Thế Tôn! Con phải nghe một cách chân chính.

Khi đó, Đức Thế Tôn nói bài kệ tụng:

Nếu muốn hiểu cái đẹp Bồ-đề

Chớ nên phân biệt lỗi tham dục

Các pháp thường là tự tánh tham

Nếu biết được vậy, là cao quý.

Không thể nắm bắt tham, sân, si

Cũng không, đạt những gì đã đạt

Các pháp đều cũng như hư không

Nếu biết được vậy, là cao quý.

Kiến và chẳng kiến thường một hạnh

Tăng và chẳng Tăng, hai đồng một

Ở trong không Phật không pháp diệu

Nếu biết như vậy, đạt thế trí.

Như bậc Trượng phu, trong cơn mộng

Đắc Bồ-đề, giáo hóa chúng sinh

Trong đó không đạo, không chúng sinh

Như vậy, tự tánh tức các pháp.

Không thể đắc Bồ-đề tọa xứ

Nó không thể đạt, cũng không có

Minh, vô minh, hai nhưng một tướng

Nên biết như vậy, đắc Đạo sư.

Nói tánh chúng sinh là Bồ-đề

Tánh Bồ-đề tức các chúng sinh

Chúng sinh Bồ-đề, hai nhưng một

Nếu biết như vậy, đắc Thượng nhân.

Như bậc Trượng phu hiểu rõ huyễn

Huyễn ấy, hóa hiện vô biên thứ

Trong đó, mọi thứ hiện đều không

Hoặc loạn chúng sinh chẳng phải một.

Tham dục, sân giận giống như huyễn

Các phiền não này, đều như huyễn

Phàm phu đều nghĩ : Ta nhiễm giận

Nó mê loạn tâm, theo nẻo ác.

Trong ấy không có tham, giận, si

Trong ấy, cũng không phiền não khác

Pháp thể cùng huyễn… đã phân biệt

Như vậy phàm phu, phiền não đốt.

Nếu không phiền não, không chúng sinh

Trong ấy, không Phật không có gì

Đấy pháp vô sinh đã phân biệt

Phàm phu nghĩ : Ta nên làm Phật.

Tức không có Phật, không pháp Phật

Chúng sinh cũng không thấy một nơi

Nếu biết pháp thể tựa hư không

Thì sẽ chóng thành bậc Thượng nhân.

Nếu cầu Bồ-đề, mà không biết

Sẽ cách Bồ-đề như đất, trời

Nếu biết pháp thể ngang với huyễn

Thì sẽ chóng thành bậc Thượng nhân.

Nếu phân biệt giới, thì không giới

Nếu thấy trì giới tức phá giới

Giới, phá giới, hai nhưng một tướng

Nếu biết như vậy, làm Đạo sư.

Như bậc Trượng phu, trong cơn mộng

Hưởng thọ việc dục, sinh vui vẻ

Si loạn phân biệt, nghĩ phụ nữ

Trong ấy, phụ nữ thường là không.

Phá giới, trì giới, như tánh mộng

Phàm phu phân biệt hai thứ này

Trong ấy, không giới, không phá giới

Nếu biết như vậy, làm Đạo sư.

Đắm danh đích thị là phàm phu

Do không biết tự tánh âm thanh

Nếu biết danh này chẳng là danh

Họ sẽ đạt được nhẫn thắng diệu.

Có các chúng sinh, nguyện thành Phật

Rồi đem nói cho mọi người biết

Tin lời là đúng, không tu hành

Tức ngăn mọi nẻo, đạo Bồ-đề.

Ở trong oai nghi, không sai trái

Lời vui thích nói thì không biết

Không cho lời đúng, tỏ Bồ-đề

Do họ không biết pháp tự tánh.

Tuy với pháp không thường hiển nói

Nhưng ưa tranh đấu, ác ý sinh

Sao có Bồ-đề cùng Phật pháp

Chính là nói đến sân, không trí.

Sân - Nhẫn, hai thứ là một tướng

Người biết như vậy, không phân biệt

Tự tánh chúng sinh, họ không biết

Sinh các lỗi lầm là trí phàm.

Tự nói chúng sinh, ta đều mến

Làm bậc cao cả giúp chúng sinh

Bị động, họ tức sinh sân ác

Do có ác tâm nên không nói.

Thường thích tranh đấu, tìm lỗi người

Nhưng lại khen nói tâm nhẫn này

Cũng nói các pháp đều là không

Trong ý cống cao cầu sai trái.

Tham đắm ăn uống - người không trí

Ngày đêm suy nghĩ đến ham muốn

Bọn họ đi vào nơi thôn ấp

Nói là sẽ giải thoát chúng sinh.

Với chúng sinh, ta thương xót khắp

Ta làm lợi ích cho chúng sinh

Loại pháp thể này, tuy hiển nói

Đắm trong tâm hại, thường ác ý.

Nhưng ta chưa nghe, cũng chưa thấy

Có lòng thương, lại có tâm hại!

Họp lại cùng nhau phá vết thương

Mà cầu nước A-di-đa-do.

Cát sông Hằng có nhiều như vậy

Thường bị hủy nhục cùng đánh mắng

Không thể chịu được các việc ác

Chẳng đến cõi đó, Nhân ngưu vương.

Cõi chẳng phải cõi, nếu hay biết

Cõi không, giống như tự tánh không

Không niệm cõi, cùng công đức cõi

Nên đến cõi đó, nhân Ngưu vương

Nói ta hay nhịn các việc ác.

Ta với Bồ-tát, tưởng thầy dạy

Nhưng ta chưa nghe cũng chưa thấy

Nơi thầy dạy tưởng, mà sinh ác

Tất cả cùng hủy mọi việc làm

Chấp nhà khất thực và nhà bạn

Cho ta là người đã thành thục

Bên trong chẳng khiến người khác vào.

Ta giải thoát ngươi, chẳng vì thân

Kẻ ấy không có hạnh trong sạch

Đến nơi ồn ào là vô trí

Chẳng được lợi ích nơi Bồ-đề.

Ngày đêm như vậy làm ba thời

Nên lễ chư Phật cùng Bồ-tát

Chớ nên soi mói lỗi người, ta

Như đạo dục hạnh thường tu hành.

Nếu thấy vui thích nơi dục lạc

Lỗi lầm của người, chớ tìm cầu

Như vậy lâu dài sẽ chứng được

Bồ-đề tối thắng, đức vô biên.

Nên lần lượt học, lần lượt làm

Không thể nhất thời thành Phật được

Nhiều kiếp cả đến na-do-tha

Ta mặc áo giáp, đã lâu đời.

Chớ dùng phân biệt, phân biệt dục

Ta biết Bồ-đề như tánh dục

Phiền não này, cũng sẽ không sinh

Nếu tin được vậy, đạt thắng nhẫn.

Quán các âm thanh, chẳng phải thanh

Pháp thể vô tự, liền nhập vào

Loại thanh như vậy, các thể pháp

Nên không sinh dục, cũng không sân.

Đối với dục sân, quán vô sinh

Nên biết hai thứ, không có chữ

Cả hai chỉ có thể là danh

Chữ nếu không có, ở trong không.

Nếu biết các từ, tức một từ

Danh cũng không sinh, vốn chẳng có

Những lời ta nói, ngoại đạo nói

Pháp thể loại này, họ không biết.

Nói các pháp này, dùng thanh nói

Nhưng pháp và thanh, không thể đạt

Năng nhập các pháp, đạo một tướng

Thắng nhẫn vô thượng, liền được chứng.

Chớ phân biệt nhẫn, chớ không nhẫn

Chớ phân biệt sân, chớ khát dục

Những đấy không sinh, thường tỏ biết

Nên ở đời gần Thắng nhân trung.

Trong các phương Bắc, Nam, Tây, Đông

Đếm cát sông Hằng có bao nhiêu

Trong mỗi hạt cát là một người

Nếu cả đất đai, nhiều vô biên.

Của báu đầy khắp, đem cho hết

Vô biên trăm kiếp trội hơn trên

Nếu có nghe được Khế kinh này

Như vậy phước đức sẽ vô số.

Cầu Bồ-đề đó, nên xuất gia

Họ được ta truyền cho kinh này

Chắc chóng đạt được tối thắng nhẫn

Nên nói pháp cùng trong mọi pháp.

Dễ dàng đạt được Đà-la-ni

Sẽ đạt đủ cả na-do kinh

Lợi trí biện tài họ sẽ đạt

Ít động biết nhiều chóng đạt được.

Liền được vô biên các biện tài

Chư Phật đều cùng họ biện tài

Nói Khế kinh, chẳng phải một báu

Biện thuyết vô biên, họ sẽ có.

Bấy giờ, Đại Bồ-tát Sư Tử Du Bộ bèn bạch Phật:

–Đại Đức Thế Tôn! Khi Thế Tôn nói bài kệ này, có bao nhiêu chúng sinh nghe được và làm lợi ích?

Nghe hỏi vậy, Phật bảo Đại Bồ-tát Sư Tử Du Bộ:

–Này Thiện gia tử! Ông có thấy chúng đây, tập họp bàn luận không?

Đáp:

–Con đã thấy, thưa Thế Tôn! Con đã thấy, thưa Thiện Thệ! Con số đã vượt qua cả tính toán; cả đến những hàng Trời, Rồng, Dạ-xoa, Càn-thát-bà, A-tu-la, Già-lưu-nại, Khẩn-na-la, Ma-hầu-là-già, đầy khắp cả hư không và cùng với những chúng sinh khác, ở khắp các thế giới, tại chúng hội thuyết pháp này, đều đã nghe bài thuyết pháp này.

Nghe nói như vậy rồi, Phật bảo với Đại Bồ-tát Sư Tử Du Bộ:

–Thiện gia tử! Khi nói bài pháp này, có chín mươi tám ngàn Thiên tử đạt được nhẫn trong pháp vô sinh. Có chín mươi hai ngàn Dạ-xoa sinh tâm đối với Vô thượng Cháng đẳng Chánh giác. Có ba

mươi sáu ngàn rồng, sinh tâm Vô thượng Cháng đẳng Chánh giác. Có năm trăm Tỳ-kheo tăng thượng mạn, ý chưa đạt được, tưởng đã đạt khi được nghe kinh này, nghe được bài pháp nói về ngã mạn này, liền tin hiểu các pháp là đạo một tướng, không còn gì để thọ nhận nên lậu tâm được giải thoát; trong số Bồ-tát kia, có sáu mươi hai ngàn Bồ-tát, tin hiểu các pháp, không có chướng ngại, đạt được nhẫn trong pháp vô sinh. Tại sao? Thiện gia tử! Vì đây là bài pháp cao tột trong các bài pháp đã được nói.

Thiện gia tử! Như khi ở trước Đức Như Lai Nhiên Đăng, Ứng Cúng, Chánh Biến Tri; ta đã tin hiểu ngay được các pháp là đạo một tướng. Ngay sau đó, ta liền đạt được nhẫn trong pháp vô sinh. Thiện gia tử! Nếu đạt được sáu pháp Ba-la-mật, nếu lại nghe pháp này thì xưa nay, cả hai cùng một thể.

Thiện gia tử! Đại Bồ-tát nhờ nơi đạo này mà đầy đủ cả sáu pháp Ba-la-mật. Ta nói như vậy, là tại sao? Thiện gia tử! Như có Bồ-tát trong hằng hà sa đẳng kiếp, thực hành bố thí, giữ giới, siêng năng, tu nhẫn, nhập định, tu trí; nhưng do vì không biết đạo pháp này, nên tất cả căn lành có được, hoàn toàn bị mất sạch!

Thiện gia tử! Ngươi hãy xem Đề-bà-đạt-đa đấy. Mặc dù có đủ căn lành, đủ ba mươi tướng như vậy; nhưng do vì không biết đạo pháp này, mà ông ta đã mất hết các căn lành, đọa vào trong đại địa ngục.

Thiện gia tử! Vì lý do này, ông nên biết: Các căn lành bị dứt sạch chính là bởi không biết đạo pháp này vậy!

Thiện gia tử! Vô số kiếp a-tăng-kỳ, ở quá khứ, lại vượt trội hơn cả vô số, rộng lớn vô lượng, không thể nghĩ , không thể lường; có vị Phật ra đời, tên là Mễ Lưu Thượng Vương Như Lai, Ứng Cúng, Chánh Biến Tri, Minh Hạnh Cụ Túc, Thiện Thệ, Thế Gian Giải, Vô Thượng Sĩ, Điều Ngự Trượng Phu, Thiên Nhân Giáo Sư, Phật Thế Tôn. Vị Như Lai ấy sống lâu đến chín mươi chín câu-chi na-do-tha trăm ngàn năm. Thế giới Phật ấy, tên là Kim diễm ảnh. Đất trong thế giới ấy, được làm bằng vàng. Đức Như Lai ấy cũng dùng ba Thừa giáo hóa, khiến cho chúng sinh nhập vào Niết-bàn. Ba thừa ấy là:

1.Thanh văn thừa.

2.Độc giác thừa.

3.Bồ-tát thừa.

Hội thứ nhất của Như Lai ấy, hàng Thanh văn có đến tám mươi trăm ngàn câu-chi na-do-tha. Những vị này đều là những bậc A-la-hán, các lậu đã dứt, việc cần làm đã làm xong, vứt bỏ được gánh nặng, đạt được lợi ích cho mình, chấm dứt mọi trói buộc của phiền não, dùng trí bình đẳng khéo được giải thoát.

Ở hội thứ hai, hàng Tỳ-kheo có bảy mươi trăm ngàn câu-chi na-do-tha.

Hội thứ ba, hàng Tỳ-kheo có sáu mươi trăm ngàn câu-chi na-do-tha.

Hội thứ tư, hàng Tỳ-kheo có hai mươi lăm trăm ngàn câu-chi na-do-tha.

Lại có lượng Tỳ-kheo-ni nhóm lại, gấp đôi số trên. Lại có lượng Ưu-bà-tắc nhóm lại, gấp đôi số trên. Lại có lượng Ưu-ba-di nhóm lại, gấp đôi số trên. Lại có lượng chư Bồ-tát nhóm lại, gấp đôi số trên. Các Bồ-tát này, đều là những vị đã đầy đủ pháp Nhẫn vô sinh, khéo léo phát ra vô biên Tam-ma-địa đạo, đạt được vô biên Tổng trì môn, chuyển bánh xe pháp không thoái chuyển, huống chi là hàng Bồ-tát ở thừa thứ nhất mới phát hạnh. Trong số đó, lại có vô lượng vô số những vị Độc giác thừa.

Thiện gia tử! Vào lúc đó, vị Phật ấy, có vô lượng vô số các Thanh văn.

Thiện gia tử! Tại thế giới Kim diễm ảnh ấy, có những cây những trụ được làm bằng bảy báu. Cây báu ấy phát ra những âm thanh như sau: Âm thanh không, âm thanh không tướng, âm thanh không nguyện, âm thanh không sinh, âm thanh không chỗ có, âm thanh không hình dáng. Ngay khi cây báu phát ra âm thanh như vậy, những chúng sinh ở trong thế giới này nghe được, tâm liền giải thoát. Sau khi Đức Như Lai diệt độ một ngàn năm, chánh pháp hết trụ ở đời, thì các âm thanh ấy cũng không còn phát ra nữa.

Thiện gia tử! Đức Như Lai, Ứng Cúng, Chánh Biến Tri, Mễ Lưu Thượng Vương ấy khuyên nên mời Tỳ-kheo Tịnh Thiện Hạnh

thuyết pháp; khi Tỳ-kheo này thuyết pháp rồi, Đức Phật ấy mới diệt độ.

Thiện gia tử! Lúc đó lại có một Tỳ-kheo khác, tên là Thiện Hạnh Ý. Tỳ-kheo này, đầy đủ sự tích tụ giới trong sạch, tốt lành, lại đạt được năm thông, trí thế gian cao cả, cũng có khả năng lưu truyền và tụng luật tạng. Tỳ-kheo này, lại có khổ hạnh cao tột, tin ưa sự trong sạch, dè dặt, lãnh đạo chúng để thuyết giáo; tạo lập chỗ ở an vui và trụ trong đó. Đồ chúng của vị Tỳ-kheo này, khéo trụ vào giới tụ, tin ưa công đức Đầu-đà, cùng sống đơn giản. Tỳ-kheo này, cũng phát khởi siêng năng tu hành, nhưng lại xa lìa tâm Bồ-đề. Tỳ-kheo này, có chúng Bồ-tát khác; cũng đem đạo oai nghi mà giáo hóa, khiến họ giống như mình; đem sự hiểu biết của mình, chỉ bảo cho mọi người, nắm chặt các hành là vô thường, nắm chặt các hành là khổ, nói các hành là vô ngã. Tỳ-kheo này, không có trí tuệ khéo léo, cũng không có sự khéo léo đối với hạnh Bồ-tát. Mặc dù là như vậy, nhưng Tỳ-kheo này lại có đầy đủ căn lành. Còn vị Tỳ-kheo thuyết pháp Tịnh Thiện Hạnh kia, biết rõ căn cơ của mỗi chúng sinh, có sự khác biệt nhau. Đồ chúng của vị Tỳ-kheo này, không chú trọng đến công đức hạnh Đầu-đà và lối sống đơn giản, cả đến phương tiện khéo léo đối với nhẫn vô sở đắc.

Thiện gia tử! Khi ấy, Tỳ-kheo thuyết pháp Tịnh Thiện Hạnh, cùng đồ chúng của mình, đến ở tại nơi ở của Tỳ-kheo Thiện Hạnh Ý; nhưng do vì thương xót chúng sinh, nên cũng nhiều lần vào thôn xóm khất thực, xong xuôi rồi mới ra. Ông ta, đã khiến cho hàng trăm ngàn nhà, phát khởi lòng tin trong sạch. Đồ chúng của vị Tỳ-kheo này, cũng khéo léo trong việc cảm hóa, hướng dẫn, đến từng nơi ở của mọi người mà nói pháp, khiến cho hàng trăm ngàn người phát khởi tạo lập nơi Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác. Trong khi đó, những đồ chúng của Tỳ-kheo Thiện Hạnh Ý, lại ưa thích việc tu định, không thường vào thôn xóm. Lúc bấy giờ, ở trước Tỳ-kheo Tịnh Thiện Hạnh cùng đồ chúng của ông ta bên cạnh; Tỳ-kheo Thiện Hạnh Ý sinh tâm không sạch nói: “Đây chính là Tỳ-kheo biếng nhác thường xuyên vào thôn xóm.” Bèn đánh bảng nhóm họp các Tỳ-kheo lại, tự mình ra lệnh: “Các ông, không một ai,

được vào thôn xóm”; rồi xoay sang số đồ chúng của Tỳ-kheo Tịnh Thiện Hạnh, nói: “Các ông không biết rõ việc làm, không tiết chế lời nói. Tại sao các ông, lại nhiều lần đi vào xóm làng vậy? Chư Phật, Thế Tôn khen ngợi biết bao, về việc ở nơi không ồn ào. Các ông chớ đến nhà người, mà phải nên vui vẻ ở trong suy nghĩ và thiền định.”

Thiện gia tử! Khi ấy, đối với những điều mà Tỳ-kheo Thiện Hạnh Ý đặt ra; vì muốn thành thục cho các chúng sinh, nên Tỳ-kheo Tịnh Thiện Hạnh cùng đồ chúng của mình, không chấp nhận theo những điều đặt ra ấy, nên lại vẫn nhiều lần đi vào thôn xóm. Thiện gia tử! Khi Tỳ-kheo này đi ra khỏi thôn xóm, Tỳ-kheo Thiện Hạnh Ý lại đánh bảng, nhóm họp chúng Tỳ-kheo lại mà nói: “Nếu như vẫn còn tiếp tục vào xóm làng, tôi sẽ không chấp nhận cho các người ở đây nữa.”

Thiện gia tử! Vì muốn chở che cho Tỳ-kheo này, Tỳ-kheo thuyết pháp Tịnh Thiện Hạnh, bèn bảo với đồ chúng của mình: “Các vị, không ai được vào xóm làng!”

Không thấy các Tỳ-kheo xuất hiện, những người ở trong thôn đã được Tỳ-kheo kia thành thục, thảy đều ôm lòng buồn rầu, khổ sở, pháp lành cũng giảm mất.

Thiện gia tử! Ba tháng đã xong, Tỳ-kheo thuyết pháp Tịnh Thiện Hạnh ra khỏi chỗ ở này, đến ở nơi khác. Tỳ-kheo này lại cùng với đồ chúng của mình, tiếp tục đi vào thôn ấp, thành quách, kinh đô, vì các hàng chúng sinh mà nói pháp.

Thiện gia tử! Vẫn thấy Tỳ-kheo thuyết pháp Tịnh Thiện Hạnh nhiều lần vào xóm làng, vẫn thấy đồ chúng kia bản tánh oai nghi, đi vào trong thôn xóm; Tỳ-kheo Thiện Hạnh Ý sinh tâm không sạch, chỉ nghĩ : “Tỳ-kheo này đúng là ác giới, phá giới, tự mình đã vậy, lại khiến cho đồ chúng của mình cũng như thế. Kẻ ngốc này làm sao có Bồ-đề được! Chỉ là kẻ hư dối mà thôi!” Ông ta lại còn nói với mọi người: “Tỳ-kheo này đức hạnh, lộn xộn, quá cách xa Bồ-đề, chỉ biết quý trọng lợi ích riêng, dính mắc nơi nhà người.”

Thiện gia tử! Một thời gian sau, Tỳ-kheo Thiện Hạnh Ý này mất. Nhưng bởi do lúc trước, sinh tâm không sạch, gây nghiệp đã

chín muồi nên khi chết đi, liền bị đọa vào địa ngục A-tỳ, cho đến các địa ngục lớn khác; trải qua chín mươi chín câu-chi trăm ngàn kiếp, ở trong các địa ngục lớn, chịu đủ mọi nỗi cực khổ tại các địa ngục này; trong sáu mươi ba trăm ngàn đời thường bị chê bai; vì do nghiệp chướng còn sót lại, nên trong suốt ba mươi ba trăm ngàn đời, được xuất gia, nhưng rồi cũng bị hoàn tục; về sau xuất gia trong giáo pháp của Như Lai Vô Cấu Nhiễm, là Đấng Ứng Cúng, Chánh Biến Tri; mạng sống dài lâu, siêng năng tu hành như cứu lửa trên dầu, trong suốt câu-chi trăm ngàn năm, nhưng cũng vẫn chưa từng đạt được Tùy thuận đạo nhẫn; lại do nghiệp còn sót lại kia, nên phải tiếp tục chịu tối tăm ngu muội, trong suốt trăm ngàn đời nữa.

Thiện gia tử! Đối với Tỳ-kheo thuyết pháp Tịnh Thiện Hạnh vào thời ấy, ông chớ nên có cái nhìn sai khác. Tại sao? Đó chính là Đức Như Lai Bất Động, vào khi xưa là vị Tỳ-kheo thuyết pháp tên là Tịnh Thiện Hạnh.

Thiện gia tử! Tỳ-kheo thuyết pháp thời ấy là Thiện Hạnh Ý, ông chớ nên có cái nhìn sai khác. Vì sao? Vì đó chính là ta đây, khi xưa là Tỳ-kheo thuyết pháp tên Thiện Hạnh Ý. Vào thời đó, ta sinh tâm không tốt với mọi phương tiện vi tế, rồi gây ra nghiệp chướng phải bị đọa vào địa ngục lớn. Thiện gia tử! Nghiệp chướng có những cái rất là nhỏ như vậy đấy.

Thiện gia tử! Nếu Bồ-tát nào không muốn có nghiệp chướng như vậy thì không nên chống trái với những hạnh tu, của hàng Bồ-tát thứ hai; phải tin thuận những việc đã gây ra, nên luôn sinh tâm như vầy: “Ta không biết tâm người khác, cũng khó thể biết được những việc làm của chúng sinh.”

Thiện gia tử! Vì thấy được nghĩa này, nên Như Lai mới nói pháp như vậy cho chúng sinh. Chúng sinh không nên lựa chọn; chỉ có ta mới có thể lựa chọn chúng sinh và những gì tương tự ta mà thôi.

Thiện gia tử! Nếu muốn tự bảo vệ thì không nên lựa chọn; nếu có ai làm điều gì, thì chớ nên ngăn chặn họ. Tướng như vậy đấy, nên siêng năng tạo sự tương ưng với Phật pháp, ngày đêm siêng năng nhớ nghĩ tương ưng với pháp.

Thiện gia tử! Bồ-tát nào nếu phát hạnh tâm sâu xa, thì không

nên ngăn trở chỗ ở của người, mà phải nên siêng năng tùy thuận, cùng nhau tu hành.

Thiện gia tử! Giả sử, nếu có Bồ-tát nào, khiến cho tất cả chúng sinh, trong tam thiên đại thiên thế giới, được an vui ở nơi con đường của mười điều lành; nếu có Bồ-tát nào một mình đến nơi vắng vẻ, chỉ trong một khoảnh khảy móng tay, tin các pháp là đạo một tướng; hoặc hỏi hoặc cùng nhau nghị luận; hoặc nói hoặc dạy dỗ, đọc tụng; hoặc tự tụng; thì lượng phước đức đạt được, vượt hơn cả lượng chúng sinh trong tam thiên đại thiên thế giới. Vì sao? Thiện gia tử! Vì do nơi đạo này, mà hàng Đại Bồ-tát, mới đạt được những nghiệp chướng trong sạch, xa lìa sự yêu ghét đối với các chúng sinh, chóng đạt đến biên giới trí tuệ.