Tổ đình Ba La Mật366 Nguyễn Sinh Cung, TP. Huế
← Pháp Bảo (VBeta)Trang 12/25

Tam tạng Việt · Pháp Bảo (VBeta) · Linh Sơn Đại Tạng › Bộ Kinh Tập

Đại Tập 61 · Bộ Kinh Tập VIII · Số 639tt–655

Dịch giả
Thích Tịnh Hạnh
Thông tin
Ghi trên sách: Sa Môn Thích Tịnh HạnhHội Văn Hóa Giáo Dục Linh Sơn Đài Bắc, 2000

Phật Thuyết Quán Phật Tam-Muội Hải Kinh - Quyển 10 - Phẩm 10: Niệm Bảy Đức Phật

PHẬT THUYẾT QUÁN PHẬT TAM-MUỘI HẢI KINH

QUYỂN 10

Phẩm 10: NIỆM BẢY ĐỨC PHẬT

Đức Phật bảo A-nan rằng:

–Nếu có chúng sinh tâm quán tượng thành tựu thì tiếp đến phải lại quán tưởng tượng bảy Đức Phật đời quá khứ. Người quán tưởng bảy Đức Phật phải siêng tinh tấn, ngày đêm sáu thời siêng tu hành sáu pháp, ngồi ngay thiền định, phải ít nói, trừ khi đọc tụng kinh, diễn giải giáo pháp, nhất định chẳng nói lời vô nghĩa, thường nghĩ đến các Đức Phật, tâm tâm tiếp nối nhau thậm chí không có một niệm nào mà chẳng thấy Phật. Do tâm chuyên chú nên chẳng lìa khỏi mặt trời Phật. Thuở quá khứ xa xưa có Đức Phật Thế Tôn hiệu là Phật Tỳ-bà-thi, thân cao lớn sáu mươi do-tuần. Vầng ánh sáng tròn của Đức Phật ấy rộng đến một trăm hai mươi do-tuần, thân màu vàng ròng với tám muôn bốn ngàn tướng. Trong mỗi tướng có tám muôn bốn ngàn vẻ đẹp. Trong mỗi vẻ đẹp có vô số ánh sáng vàng. Trong mỗi ánh sáng có các Hóa Phật nhiều như cát sông Hằng. Mỗi vị Hóa Phật có ánh sáng màu nhiều như cát sông Hằng. Trong mỗi ánh sáng có vô số các trời, Thanh văn Tỳ-kheo, đại chúng Bồ-tát làm thị giả. Mỗi vị đều cầm một cành hoa báu lớn. Trên hoa đều có hàng trăm ngàn ức lưới báu ma-ni rực rỡ. Lưới ngọc rực rỡ tiếp theo nhau cao đến một trăm ngàn trượng dùng làm ánh sáng của Phật. Lúc đó thân Phật càng thêm sáng rỡ như hàng trăm ngàn mặt trời chiếu soi núi vàng ròng. Ánh sáng rực rỡ tỏa lên, có các Hóa Phật nhiều vô số. Mỗi vị Hóa Phật giống như hàng trăm ức mặt trời, mặt trăng xuất hiện, khiến cho hành giả thấy Đức Phật Tỳ-bà-thi sửa lại áo vai phải, đưa ra cánh tay vàng, xoa đỉnh đầu hành giả mà bảo rằng: “Này Pháp tử! Ông tu hành

Tam-muội Quán Phật, được tâm niệm Phật nên ta đến làm chứng cho ông! Ông nay có thể quan sát sắc thân chân thật của ta. Ông hãy tuần tự theo từng tướng mà quán tưởng. Ông phải chí tâm lập lời thề Kim cương! Chúng ta thuở xa xưa khi làm Phật đạo so với ông không khác gì.”

Bấy giờ, Đức Phật Tỳ-bà-thi an ủi hành giả rồi, tức thời hóa ra hoa sen báu lớn như núi Tu-di. Đức Phật ngồi kiết già trên hoa vì hành giả giảng nói niệm Phật, niệm Pháp và nói hàng trăm ức Đà-la-ni Toàn. Hành giả thấy rồi, càng vô cùng hoan hỷ, kính lễ Đức Phật. Đức Phật bảo rằng: “Nếu có chúng sinh nghe tên ta, lễ bái ta thì tiêu trừ được tội sinh tử trong năm trăm ức kiếp. Ông nay thấy được ta thì tiêu trừ được các chướng ngại, được vô lượng ức Đà-la-ni Toàn, ở đời vị lai sẽ được làm Phật.

Đức Phật bảo A-nan rằng:

–Lúc ấy, hành giả thấy Đức Phật Tỳ-bà-thi, lòng vui mừng nên ta cùng sáu Đức Phật hiện ra ở trước mặt người ấy. Đức Phật Tỳ-bà-thi ngồi trên tòa vì Pháp tử này giảng nói Tam-muội Niệm Phật. Đức Thế Tôn Thi-khí, thân lớn bốn mươi hai do-tuần, thân màu vàng tía, vừng hào quang tròn rộng bốn mươi lăm do-tuần, ánh sáng toàn thân tỏa ra một trăm do-tuần. Trong lưới ánh sáng ấy có vô số vị Hóa Phật và các đại chúng Bồ-tát, Thanh văn, chư Thiên làm quyến thuộc vây quanh, đi theo sau Đức Phật, uyển chuyển xoay quanh về bên phải. Lúc đó, hành giả thấy Đức Phật Thi-khí lại càng tăng thêm vô lượng môn Đà-la-ni, lại càng được thấy thêm trăm ngàn vô số vị Hóa Phật. Vào đời vị lai qua vô số kiếp, ở trong khoảng thời gian ấy hành giả luôn luôn được gặp các Đức Phật Thế Tôn và sinh vào nhà Bồ-tát.” Khi nói lời đó, lại có vô số trăm ngàn vị Thiên tử nghe được, tất cả đều thấy sắc thân Đức Phật đoan nghiêm vi diệu. Đồng thời họ đều phát tâm Tam-bồ-đề.

Đức Thế Tôn Tỳ-xá, toàn thân phóng ra ánh sáng ở trước mặt hành giả. Thân Đức Phật ấy lớn ba mươi hai do-tuần, vầng sáng tròn rộng bốn mươi hai do-tuần, ánh sáng toàn thân tỏa ra sáu mươi hai do-tuần, thân màu vàng tía, tướng ánh sáng uy nghiêm như vị Phật trước không khác. Hành giả thấy Đức Phật này rồi, lại càng tinh tấn

tu các môn Đà-la-ni Tam-muội, vào đời vị lai nhất định sẽ sinh vào nhà của chư Phật, chẳng có gì trở ngại.

Đức Phật Câu-lưu-tôn cũng phóng ra ánh sáng ở trước mặt hành giả. Thân Đức Phật ấy lớn hai mươi lăm do-tuần, vừng sáng tròn rộng ba mươi hai do-tuần, ánh sáng toàn thân tỏa ra năm mươi do-tuần, tướng tốt đầy đủ như núi vàng tía. Người thấy Đức Phật này thì thường sinh vào cõi nước thanh tịnh, chẳng ở trong bào thai, lúc sắp qua đời, các Đức Phật Thế Tôn nhất định đến nghênh tiếp.

Đức Phật Câu-na-hàm Mâu-ni phóng ra ánh sáng lớn ở trước mặt hành giả. Thân Đức Phật ấy lớn hai mươi do-tuần, vừng sáng tròn rộng ba mươi do-tuần, ánh sáng toàn thân tỏa ra bốn mươi do-tuần, tướng tốt ánh sáng đầy đủ. Người thấy Đức Phật này thì liền được trăm ức các môn Tam-muội, vô số môn Đà-la-ni. Nếu khi xuất định thì thường được Tam-muội chư Phật hiện tiền, Tam-muội này là chứng minh cho hành giả; sở dĩ gọi là Tam-muội Chư Phật hiện tiền là vì người được Tam-muội này, dù xuất định hay nhập định, đi, đứng, ngồi, nằm, luôn luôn được nhìn thấy tất cả các Đức Phật, vì chư Phật hiện ra sắc thân vi diệu trước mặt người ấy.

Đức Thế Tôn Ca-diếp phóng ra ánh sáng lớn ở trước mặt người ấy. Thân Đức Phật ấy lớn mười sáu trượng, thân màu vàng tía, tướng tốt đầy đủ. Người thấy Đức Phật này, được Tam-muội Tịch diệt quang vô ngôn tướng, vào đời vị lai, luôn luôn được ở trong biển Tam-muội Đại không.

Đức Phật Thích-ca Mâu-ni thân một trượng sáu, phóng ra ánh sáng vàng tía, ở trước mặt hành giả. Đức Thế Tôn Di-lặc, thân lớn mười sáu trượng… Như vậy chư Phật đều nhập vào Tam-muội Phổ hiện sắc thân để thị hiện trước mặt người ấy, khiến cho hành giả, tâm được hoan hỷ. Do hoan hỷ nên các vị Hóa Phật đó đều duỗi tay phải xoa đỉnh đầu hành giả. Hành giả thấy bảy Đức Phật rồi, thấy đến Đức Di-lặc; thấy Đức Di-lặc rồi, thấy Bồ-tát của Hiền kiếp, thấy từng vị từng vị theo thứ lớp cho đến Đức Lâu-chí. Các vị ấy đều phóng ra ánh sáng trụ ở trước mặt hành giả. Một ngàn vị Bồ-tát, mỗi vị đều khen ngợi Tam-muội Niệm Phật và vì hành giả diễn nói tâm tánh của các Bồ-tát, diễn nói sự giải thoát của các Bồ-tát, diễn nói

tuệ của các Bồ-tát. Đó gọi là nhờ quán tưởng hình tượng mà tâm được Tam-muội Niệm Phật.

Đức Phật bảo A-nan:

–Sau khi Phật diệt độ, các đệ tử của Phật quán tưởng như vậy gọi là chánh quán, nếu quán khác đi thì gọi là tà quán. Người tu Tam-muội này tuy có đủ phiền não nhưng chẳng bị phiền não sai khiến. Do năng lực của Tam-muội Niệm Phật này nên chư Phật mười phương phóng ánh sáng lớn thị hiện trước mặt người ấy. Ánh sáng này đặc biệt tôn quý, ba cõi không gì sánh bằng.

Đức Phật nói lời nói đó rồi, vua trời Phạm lại thỉnh cầu:

–Nguyện xin Đức Phật Thế Tôn nói về chư Phật khắp mười phương trụ ở trước mặt hành giả, hiện sắc tướng ánh sáng!

❧

Phẩm 11: NIỆM MƯỜI PHƯƠNG PHẬT

Đức Phật bảo A-nan rằng:

–Sao gọi là hành giả quán tưởng chư Phật khắp mười phương? Quán tưởng Phật mười phương thì trước hết là phương Đông. Phương Đông có thế giới cõi nước tên là Bảo an ổn, do vô lượng ức vật báu với hàng ngàn ức màu sắc hợp thành. Đức Phật ở đó hiệu là Thiện Đức cũng phóng ra vô số ánh sáng soi khắp trăm ngàn nước, cũng cùng với vô số ức những Hóa Phật phân thân, ở trước mặt hành giả. Thân sắc như núi vàng, trang nghiêm không gì so sánh được, ngồi trong động Kim cương lớn với nhà cửa lầu đài trang trí bằng vô số ánh sáng của các châu báu. Trước mỗi nhà, gác có vô lượng trăm ức các cây báu nhiều như bụi trần. Dưới mỗi cây báu có tám muôn bốn ngàn tòa Sư tử, trên mỗi tòa Sư tử có một Đức Phật phân thân ngồi kiết già, nhập vào Tam-muội ngồi dưới cây báu. Đức Phật Thế Tôn Thiện Đức, thân cao lớn hai trăm năm mươi ức na-do-tha do-tuần. Mỗi lỗ chân lông trên thân Ngài đều có vô số ức tất cả các tướng tốt đẹp nhiều như bụi trần. Trong mỗi tướng tốt có vô số vị Hóa Phật. Mỗi Hóa Phật đều cao lớn vời vợi như núi Tu-di, ngồi nơi tòa hoa

sen báu ở giữa hư không và phóng ra ánh sáng. Các Đức Phật phân thân đều tỏa ra ánh sáng vi diệu, hiển hiện ra vô số trăm ngàn vị Hóa Phật. Mỗi Hóa Phật đều ngồi trên hoa sen báu. Mỗi hoa sen báu có hàng ngàn cờ phướn. Mỗi cờ phướn diễn nói vô lượng ức âm thanh vi diệu. Trong các âm thanh ấy đều dạy quán tưởng vô số thân Phật khắp mười phương. Khi tướng này hiện, các cõi khắp mười phương đều giống như kim cương, hàng trăm ức màu sắc báu không hoại không diệt. Hành giả thấy tướng này rồi, ở trước chư Phật, được nhận quả vị Pháp vương tử. Cảnh giới như vậy gọi là Bồ-tát Tánh địa.

Đức Phật Chiên-đàn Đức ở phương Nam, thân tướng cao lớn. Cõi Phật này đất bằng lưu ly, có các màu sắc báu nhiều như cát sông Hằng. Trong ánh sáng của Phật cũng có vô số trăm ngàn lầu đài, dưới các cây báu có trải bày tòa Sư tử. Chư Phật trên tòa đều ngồi kiết già. Các cờ, phướn, lọng báu đều phát ra âm thanh thuyết pháp… như đã diễn nói trong Tam-muội Phật hải.

Đức Phật Vô Lượng Minh ở phương Tây, cõi nước thanh tịnh, đất bằng vàng ròng. Ánh sáng thân Phật có năm trăm ức màu sắc báu. Dưới các cây báu thẳng hàng như ở giảng đường Trùng các đều có các tòa Sư tử. Chư Phật phân thân ngồi kiết già dưới những cây báu ấy. Trong các cờ phướn báu cũng diễn nói về pháp Niệm Phật.

Đức Phật Tướng Đức ở phương Bắc, cõi ấy đất có màu pha lê Phật có năm trăm ức ánh sáng báu. Cây báu thẳng hàng, tòa Sư tử báu như ở giảng đường Trùng các, cờ phướn, ánh sáng… đều như trên đã nói.

Đức Phật Vô Ưu Đức ở phương Đông nam, cõi ấy, đất có màu bảy báu, trên mỗi màu lại có bảy trăm ức khác, cây báu thẳng hàng như ở giảng đường Trùng các, có trăm ức vạn ánh sáng, mỗi ánh sáng đều diễn nói biển công đức của Phật, như trong phần Phật hải đã nói.

Đức Phật Bảo Thí ở phương Tây nam, đất cõi ấy có màu năm loại châu báu, trên mỗi màu báu có năm trăm ức ánh sáng. Mỗi ánh sáng hóa ra năm trăm ức đám mây hoa sen. Trên mỗi đám mây

hoa sen có trăm ức lầu đài. Trên mỗi lầu đài đều như trăm ngàn vạn cung điện Phạm vương. Trong mỗi cung điện Phạm vương có vô số giường tòa do các ánh sáng của hoa sen hợp thành. Trên các tòa ấy đều có các Đức Phật phân thân ngồi kiết già, diễn nói về pháp Đại Từ bi của chư Phật, ánh sáng, cờ phướn… cũng diễn nói về biển các Đức Phật.

Đức Phật Hoa Đức ở phương Tây bắc, cõi ấy đất có màu lưu ly, pha lê. Trên mỗi màu có vô số trăm ngàn ánh sáng. Mỗi ánh sáng hóa ra năm trăm ức hang báu. Trong mỗi hang báu có vô số lọng báu. Trong mỗi lọng báu có trăm ức ánh sáng. Trong ánh sáng ấy diễn nói Tam-muội Niệm Phật. Nhờ ở trong Tam-muội Niệm Phật, hành giả lại được thấy vô số các Đức Phật.

Phương Đông bắc có Đức Phật Tam Thừa Hạnh. Cõi nước của Đức Phật ấy toàn một màu bạch ngân với hàng trăm ức vạn ánh sáng. Ánh sáng ấy có hàng ngàn màu sắc trang nghiêm khắp giới hạn cõi nước rất thanh tịnh. Phân thân hóa Phật, cây báu, cờ phướn… thẳng hàng, trang nghiêm… chẳng thể tính biết được.

Phương Trên có Đức Phật Quảng Chúng Đức. Đất của cõi Phật ấy có năm trăm ức màu báu. Mỗi màu báu có vô số ánh sáng. Mỗi ánh sáng hóa ra vô số trăm ức vị Hóa Phật. Trong mỗi ánh sáng Phật có vô lượng cây báu thẳng hàng trang nghiêm. Dưới mỗi cây có hàng trăm ức tòa Sư tử báu, các Đức Phật ngồi kiết già ở bên trên với vô số Bồ-tát làm thị giả. Tất cả đại chúng đều ở trong đám mây ánh sáng của Đức Phật.

Phương Dưới có Đức Phật Minh Đức. Đất của cõi Phật ấy màu vàng, ánh sáng vàng, mây vàng… Trong mây ánh sáng có vô số nhà vàng, lầu gác bằng bảy báu, hàng cây bằng trăm loại châu báu thẳng hàng trang nghiêm, số cờ phướn, lọng báu có đến ức ngàn vạn. Dưới mỗi cây có trăm ức tòa báu. Những nhà cửa lầu gác, vô số tọa cụ hình dạng như hoa báu… vô số tất cả các Đức Phật phân thân ngồi trên tòa lưu ly dưới gốc cây báu. Ở vùng những màu hoa có vô số Đức Phật. Những Đức Thế Tôn đó đều giảng nói pháp hạnh của Bồ-tát.

Mười phương như vậy có vô số vị Hóa Phật, mỗi vị Hóa Phật

đều hiển hiện ánh sáng. Các Đức Phật khắp mười phương, mỗi mỗi đều ngồi trong hang động kim cương mà thân lượng, ánh sáng đều như Đức Phật Thiện Đức và những vị Hóa Phật, uy thần, đất nước… khiến cho hành giả nhìn thấy như ở trước gương sáng tự nhìn thấy hình dáng mặt mình. Hành giả thấy chư Phật mười phương rõ ràng phân minh, lòng vui mừng nên chẳng đắm nhiễm các pháp, trụ ở sơ tâm (lòng trong sạch ban đầu). Lúc đó, các Đức Phật ở mười phương đều nói giống nhau cho hành giả về sáu pháp Ba-la-mật. Nghe pháp đó rồi, mười cảnh giới tâm ở dưới bậc Sơ địa, hành giả không còn gì nghĩ ngợi nghi ngờ. Người thấy sự việc này thì nhất định nghe các Đức Phật diễn nói Bát-nhã ba-la-mật, nghe Đệ nhất nghĩa không, lòng chẳng kinh hãi, nghi ngờ. Ở trong các pháp, người ấy được vào Tam-muội Không. Đó gọi là Tam-muội Tương tợ không tướng.

Đức Phật bảo A-nan rằng:

–Sau khi Phật diệt độ, những đệ tử của Phật muốn quán tưởng chư Phật ở mười phương, ở trong Tam-muội Niệm Phật chỉ biết tướng thô, rồi sẽ tự nhiên biết được vô lượng tướng vi diệu. Người quán tưởng như vậy gọi là chánh quán, nếu quán khác đi thì gọi là tà quán. Người đạt được sự quán tưởng này thì thấy Phật nhiều vô số, không thể hạn lường. Người nhập vào định này gọi là người thấy sắc thân của tất cả chư Phật, cũng được dần dần vào cửa ba Không. Người đi dạo cửa ba Không này, nhờ thần lực của chư Phật, nên lòng chẳng chấp trước Không, vào đời vị lai sẽ thành Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác, được chẳng thoái chuyển. Đó gọi là tâm chẳng quên Bồ-đề, tùy thuận chân chánh Phật đạo. Khi nói pháp quán tưởng chư Phật mười phương thì Phật mười phương ngồi trong hang trăm báu ở núi Kim cương đều duỗi tay phải xoa đỉnh đầu A-nan mà bảo rằng: “Này Pháp tử! Ông đem lời nói của Đức Phật diễn nói cho các chúng sinh đời vị lai, cẩn thận chớ lưu truyền sai. Ông phải vì người kiên cố phát tâm Tam-bồ-đề, tu hành định Niệm Phật mà tuyên nói.”

Đức Phật bảo A-nan rằng:

–Tam-muội Niệm Phật này, nếu muốn thành tựu thì có năm

nhân duyên. Những gì là năm?

1.Trì giới chẳng phạm.

2.Chẳng khởi tà kiến.

3.Chẳng sinh kiêu mạn.

4.Chẳng sân nhuế, chẳng ganh ghét.

5.Dũng mãnh tinh tấn như cứu lửa cháy trên đầu.

Thực hành năm việc này, chánh niệm về sắc thân vi diệu của các Đức Phật, khiến cho lòng chẳng thoái lui, cũng phải đọc kinh điển Đại thừa. Do năng lực của công đức niệm Phật này nên nhanh chóng được thấy vô lượng các Đức Phật. Người thấy chư Phật, một lòng thanh tịnh chẳng cùng người khác chung đụng, phải cúng dường các Đức Phật mười phương.

Sao gọi là cúng dường?

Người đó ra khỏi định, vào tháp thấy tượng, khi niệm trì kinh, hoặc đảnh lễ một Đức Phật phải nghĩ rằng: “Tâm trí chư Phật Chánh Biến Tri, không có gì ngăn ngại! Con nay đảnh lễ một Đức Phật tức là đảnh lễ tất cả các Đức Phật.” Nếu tư duy một Đức Phật liền thấy tất cả Phật thì hành giả thấy trước mỗi Đức Phật có một hành giả tiếp tục đảnh lễ đều chính là thân mình.

Nếu khi dùng một cành hoa cúng dường, phải nghĩ rằng: “Pháp thân chư Phật công đức không lường, chẳng trụ, chẳng hoại, sáng rỡ thường an. Con nay dùng hoa dâng cúng chư Phật! Nguyện xin Phật nhận cho.” nghĩ vậy rồi hành giả lại phải khởi lên ý tưởng: “Hoa của con cầm là từ cỏ cây sinh ra. Con đem hoa này cúng dường thì có thể dùng ý tưởng giống như hoa.”

Hành giả liền khởi ý tưởng ở các lỗ chân lông của thân, khiến cho mỗi lỗ chân lông hiện ra vô số mây hoa. Hành giả dùng mây hoa này vận dụng ý tưởng mô phỏng theo hoa mà cúng dường tất cả Phật. Bên trên mỗi Đức Phật hóa thành đài hoa mà các Đức Phật đã nhận. Ở mười phương thế giới để thi hành Phật sự, khi hành giả cúng dường hương thơm cũng vậy. Khói hương, mây hương làm Phật sự ở thế giới mười phương, khi làm Phật sự xong rồi, chúng lại biến thành đài vàng ở trước mặt hành giả.

Nếu người phàm phu muốn cúng dường thì tay bưng lò hương, cầm cành hoa cúng dường cũng phải khởi lên ý làm “hoa hương tưởng”, phải phát nguyện rằng: “Nguyện cho hoa hương này đầy trong thế giới mười phương, cúng dường tất cả Phật, Hóa Phật cùng Bồ-tát và vô số chúng Thanh văn. Nguyện chư Phật thọ nhận mây hương hoa này để làm đài ánh sáng rộng đến vô biên thế giới, làm Phật sự nhiều không lường.” Người đảnh lễ Phật hoặc ngồi thiền mà khởi lên tâm cúng dường đó thì phải phát lời nguyện này.

Nếu hành giả cúng dường tán che, cờ phướn bằng lụa năm màu sắc, âm nhạc, kệ tụng thì phải phát nguyện rằng: “Con nay thiết bày một phần ít phẩm vật cúng này, nguyện đem những phẩm vật cúng này cúng dường khắp tất cả các Đức Phật ở mười phương. Các Đức Phật thọ nhận phẩm vật cúng đó thì ở trong cờ phướn hóa ra mây ánh sáng, trong âm nhạc, trong kệ tụng diễn ra âm thanh diệu pháp.” Phát nguyện đó rồi, khi ngồi nên tưởng niệm đến lỗ chân lông của thân, khiến cho trong mỗi lỗ tạo ra vô lượng cờ phướn trong ý tưởng. Trong mỗi cờ phướn, tạo ra vô lượng mây kệ tụng trong ý tưởng. Khi khởi tưởng này, lòng như lò hương tuôn ra khói hương, mây hương màu vàng. Trong lỗ chân lông của thân như cây hoa đẹp vọt ra a-tăng-kỳ vô lượng mây các loại hoa. Những đám mây hoa đó ở bên trên các Đức Phật của thế giới mười phương hóa ra tất cả những phẩm vật cúng dường.

Bấy giờ, ở trong từng phần thân tâm sẽ khởi lên ý tưởng về tất cả đồ cúng dường. Nếu được ăn uống hoặc bố thí cho người một tiền, hành giả phải khởi lên tư tưởng Không, vô ngã Đàn-na ba-la-mật. Như vậy… vô lượng sự cúng dường đều do tâm khởi lên, đều từ tâm tưởng xuất hiện để cúng dường tất cả các Đức Phật mười phương. Đó gọi là khi ngồi mà vô lượng công đức từ biển tâm tưởng sinh ra.

Như vậy, khi ngồi, nhập vào thiền định sâu xa thì vô lượng cảnh giới, biển các Tam-muội chỉ ở trong lòng. Thở ra hít vào, niệm niệm, tưởng tưởng nối tiếp nhau chẳng dứt. Ở trong một lòng vận dụng tâm ý mình tạo ra mây vô số phẩm vật cúng dường để trên cúng dường các Đức Phật, dưới bố thí cho tất cả.

Người khởi ý niệm đó gọi là người học Bố thí khắp cùng. Khi tưởng niệm này thành tựu, thì dần dần giảm thiểu các phiền não kết sử, hành giả quán pháp vô tướng. Rồi nhờ sức của vô tướng nên hành giả sẽ được sáu pháp Ba-la-mật sâu xa.

❧

Phẩm 12: QUÁN MẬT HẠNH CỦA ĐỨC PHẬT

Đức Phật bảo A-nan rằng:

–Chúng sinh đời vị lai, nếu có người được Tam-muội Niệm Phật thì người quán tướng tốt của chư Phật được Tam-muội Chư Phật hiện tiền. Ông phải dạy người đó giữ thân, miệng, ý cho miên mật chớ khởi lên tà mạng, chớ sinh ra cống cao. Nếu họ khởi lên tà mạng và cống cao thì phải biết người này chính là người tăng thượng mạn, phá diệt Phật pháp, phần nhiều sai khiến chúng sinh khởi tâm bất thiện, làm rối loạn hòa hợp Tăng, hiện bày điều khác lạ mê hoặc mọi người. Người như vậy là bạn ác của ma. Người ác như vậy tuy họ niệm Phật nhưng mất vị cam lồ. Nơi sinh của người này, vì cống cao nên thân luôn luôn hèn mọn, sinh vào nhà thấp hèn bần cùng, suy bại, trang trí bằng vô lượng nghiệp ác. Vô số những việc ác như thế, hành giả phải tự phòng hộ khiến cho mãi mãi chẳng sinh ra. Nếu người khởi lên nghiệp tà mạng như vậy thì nghiệp tà mạng này giống như con voi điên phá hoại ao hoa sen. Nghiệp tà mạng này cũng vậy, nó làm phá hoại mất hết căn lành.

Đức Phật bảo A-nan rằng:

–Người có niệm Phật phải tự phòng hộ chớ để cho buông lung. Người đạt Tam-muội Niệm Phật, nếu chẳng tự phòng hộ, sinh ra cống cao thì gió dữ tà mạng thổi, lửa kiêu mạn đốt, tiêu diệt thiện pháp. Thiện pháp là tất cả vô lượng thiền định, các pháp niệm Phật từ các tâm tưởng sinh ra. Đó gọi là kho tàng công đức.

Đức Phật bảo A-nan rằng:

–Ví như ông trưởng giả có rất nhiều của báu mà chỉ có một đứa con. Ông trưởng giả biết mình sắp chết, chẳng còn bao lâu nữa,

đem những kho tàng giao phó cho người con ấy. Người con được của, tùy ý rong chơi. Bỗng, vào một lúc, gặp phải nạn dữ, có vô lượng giặc cướp từ bốn phía kéo đến, tranh nhau lấy của cải trong kho mà người con ấy chẳng thể ngăn cản giữ gìn. Chỉ có một thỏi vàng mới chính là Diêm-phù-đàn Na-tử-kim, nặng mười sáu lượng, chiều dài chiều rộng của đỉnh vàng cũng đều mười sáu tấc. Một lượng vàng này trị giá bằng trăm ngàn vạn lượng của báu khác. Bị giặc bức ngặt, không biết làm gì với thỏi vàng, nó liền dùng vật dơ bẩn bọc gói vàng ròng, đặt vào bên trong cục bùn. Bọn giặc nhìn thấy, chẳng biết đó là vàng, chân dẫm lên mà đi. Sau khi giặc đi rồi, người chủ giữ được vàng, lòng rất vui mừng. Tam-muội Niệm Phật cũng vậy, phải giấu kín.

Lại nữa, này A-nan! Ví như có người nghèo cùng, bạc phước nương vào những bậc hào phú hiền đức để bảo tồn tánh mạng. Có vị vương tử ngẫu hứng đi du ngoạn, cầm bình báu lớn. Ở bên trong bình báu đựng túi ấn vua. Lúc đó, có kẻ nghèo trà trộn đến gần bên, lấy được bình báu của vua bưng chạy trốn. Vương tử biết được, sai sáu người lính lớn cỡi sáu con voi đen, tay cầm gươm báu, mau chóng đuổi theo người đó. Người cầm bình chạy vào trong đầm hoang cỏ ngút ngàn. Người đó thấy rắn độc đầy trong đầm nơi đồng trống, từ bốn mặt chúng phun ra độc, hút lấy người cầm bình. Người nghèo cùng bàng hoàng, kinh sợ bương chạy khắp nơi mà rắn cũng đuổi theo, không chỗ trốn tránh. Ở trong đầm trống, người ấy thấy một cây lớn um tùm giúp đỡ nên rất vừa ý, đầu đội bình báu, vin cây mà leo lên. Người ấy lên trên cây rồi, sáu người lính cỡi voi, chạy nhanh như gió lại vừa đến nơi. Người nghèo thấy rồi, tính đánh cắp cái ấn báu của vua, đem bình làm mũ đội đầu, dùng tay che mặt, ngồi tham tiếc nên chẳng nhận là mình đã được ấn báu. Sáu con voi đen dùng vòi quấn lấy cây khiến cho cây ngã nhào, người nghèo rơi xuống đất, thân thể hoại tan, chỉ có cái ấn vàng ở tại bình báu hiện lên ánh sáng. Các con rắn thấy ánh sáng vội vàng chạy tứ tán.

Đức Phật bảo A-nan:

–Người trụ ở Tam-muội niệm Phật thì tâm ấn chẳng hoại cũng như vậy.

Lại nữa, này A-nan! Ví như ông trưởng giả có nhiều của cải báu vật mà không con trai, chỉ có một người con gái. Lúc đó, ông trưởng giả tuổi hơn một trăm, tự biết quá suy yếu sắp chết, chẳng còn bao lâu, nên nghĩ rằng: “Của cải báu vật này của ta mà không có con trai nên của cải phải thuộc về vua.” Suy nghĩ vậy rồi, ông gọi người con gái bí mật bảo rằng: “Nay có món diệu bảo đứng trên tất cả báu, cha sẽ đem cho con! Con được món báu này phải giấu kín cho chắc chắn, chớ để cho vua biết!” Người con gái nhận lệnh của cha, đem ngọc ma-ni và các trân bảo giấu vào phân nhơ bẩn, cả nhà lớn nhỏ cũng đều chẳng ai biết. Gặp đời thời kém, chồng người con gái bảo vợ rằng: “Nhà ta nghèo cùng, khốn quẩn về ăn mặc, nàng có thể đi nơi khác tìm chỗ sống cho mình!” Người vợ nói với chồng rằng: “Cha tôi là trưởng giả, lúc sắp qua đời, đem của báu ban cho tôi. Nay ở tại chỗ đó đó chàng có thể lấy chúng!” Người chồng đào lấy, thu được nhiều trân báu cùng ngọc Như ý. Người ấy đem ngọc Như ý ra, đốt hương lễ bái, trước phát nguyện rằng: “Xin ngọc vì ta mưa xuống đồ ăn!” Theo lời phát nguyện liền mưa xuống đồ ăn thức uống trăm vị. Cứ như vậy từng món từng món theo ý người được ngọc báu. Người chồng được rồi bảo vợ mình rằng: “Nàng như Thiên nữ có thể ban cho ta ngọc báu! Nàng giấu ngọc báu này, ta còn chẳng biết, huống lại là người khác.”

Đức Phật bảo A-nan:

–Tam-muội Niệm Phật bền chặt, lòng chẳng lay động cũng như vậy.

Lại nữa, này A-nan! Ví như có ông vua bạo ngược trái đạo. Dân mắc phải sự độc ác của vua ấy, người sợ, thần giận. Nước gặp đại hạn thỉnh cầu thần đất, chẳng thể được mưa, có người bề tôi bạch rằng: “Thưa Đại vương! Ngài phải biết, hiện nay bên trong cõi nước này ở miền Lâm đẩu có một vị Tiên nhân đạt năm phép thần thông vô ngại. Nhà vua nên thỉnh mời vị ấy chú nguyện rồng!” Nhà vua nghe xong, hớn hở không lường, sai người đến rừng thỉnh vị Tiên nhân. Vị Tiên xuất thần bay đến trước điện đại vương, lớn tiếng nói rằng: “Đại vương vô đạo! Các trời, rồng, thần đều đi tứ tán, chẳng ủng hộ đất nước của vua nữa thì làm sao sai ta cầu mưa?’ Nhà vua

nghe lời nói này lấy làm rất xấu hổ, cải hối việc làm ác của hành động trước đây. Vị Tiên nhân ấy biết lòng nhà vua đã nhu thuận tốt lành nên niệm tụng chú. Nhờ sức thần thông nên trời mưa xuống cam lộ, đất trào ra suối nước thấm nhuần tất cả.

Đức Phật bảo A-nan:

–Người muốn niệm Phật như vị vua bỏ điều ác. Người được niệm Phật như người giỏi chú nguyện.

Lại nữa, này A-nan! Ví như người lực sĩ ỷ lại mình có sức lực lớn, vi Phạm vương pháp. Nhà vua sai năm người bắt lấy lực sĩ giam vào ngục tối với gông cùm rất bền chắc. Lực sĩ giận vung sức mạnh, toàn thân rướm máu, gông cùm nát tan, vượt tường chạy trốn. Hắn đi đến bên bờ biển, mở viên ngọc sáng trên đỉnh đầu đem thuê người lái thuyền. Người lái thuyền nói rằng: “Cái này như đá trắng ở trong biển nhiều vô số, ta lấy nó làm gì?” Người lực sĩ quỳ gối thưa vị lái thuyền rằng: “Ngọc sáng này của tôi có sáu thứ màu!” Ông liền dùng lụa vàng gói viên ngọc đặt vào trong nước, nước liền thành màu vàng. Ông lại thâu hồi viên ngọc, dùng lụa trắng gói đặt vào trong nước, nước liền biến ra màu trắng. Ông lại thu lấy viên ngọc, dùng lụa màu xanh lục gói lại, đặt vào trong nước, nước liền biến thành màu lưu ly xanh lục. Ông thu lấy ngọc dùng lụa màu ngọc bích gói lại đặt vào trong nước, nước liền biến thành màu chân kim tinh. Ông thu lấy viên ngọc lại dùng lụa đỏ gói đặt vào trong nước, nước liền biến thành màu xa cừ. Ông lại thu lấy ngọc, dùng lụa màu tía gói đặt vào trong nước, nước liền biến thành màu kim cương trời, trên nước lại có ánh sáng ma-ni tía. Vị lái thuyền thấy rồi liền lấy ngọc báu, dùng kiệu báu lớn, khiêng người dũng mãnh, đặt lên thuyền lớn, nhờ gió cất buồm lướt nhanh như tên bắn, đến bờ bên kia. Đến bờ kia rồi, lòng dạ thư thái yên ổn, không sợ, người ấy đem nhiều trân bảo đền ân vị lái thuyền.

Đức Phật bảo A-nan:

–Người tu hành niệm Phật như vị đại lực sĩ, thoát khỏi gông cùm, tâm vươn đến được bờ kia trí tuệ.

Lại nữa, này A-nan! Ví như khi kiếp sắp hết, hai mặt trời cùng xuất hiện. Núi rừng, cây cối, sông ao… đều khô cạn. Khi ba mặt trời

xuất hiện thì mọi màu lửa dậy. Khi bốn mặt xuất hiện thì biển lớn tiêu giảm, ba phần còn một. Khi năm mặt trời xuất hiện thì biển lớn cạn hết. Khi sáu mặt trời xuất hiện thì núi Tu-di ngã nhào tan vỡ. Khi bảy mặt trời xuất hiện thì đại địa cháy suốt cho đến Sắc giới, chỉ có núi Kim cương chẳng thể đổ vỡ, trụ lại chốn cũ. Tam-muội Niệm Phật cũng như vậy. Người tu hành định này là trụ ở trong biển thật tế của Phật đời quá khứ.

Đức Phật bảo A-nan rằng:

–Ta nay muốn cùng với các Đức Phật mười phương báo đền ân Tam-muội Niệm Phật.

Đức Thế Tôn nói lời đó rồi, bấy giờ Đức Thế Tôn và các Đức Phật ở mười phương cùng Bồ-tát của Hiền kiếp nhập vào Tam-muội Nhất thiết sắc thân quang minh. Từ mỗi lỗ chân lông của thân chư Phật vọt ra những đám mây hóa Phật vi diệu nhiều chẳng thể tính kể. Những vị Hóa Phật đó ngồi kiết già trong hư không. Vô số những vị Hóa Phật như vậy đều duỗi tay phải xoa đỉnh đầu Tôn giả A-nan và lệnh cho Thích Đề-hoàn Nhân rằng:

–Hai người các ông hãy giữ gìn diệu pháp đó cẩn thận chớ quên mất! Vì chúng sinh trược ác đời vị lai, diệt mọi tội chướng nên Đức Như Lai Chánh Biến Tri, hôm nay, ở trong đại chúng, nói thân tướng của tất cả Phật.

Bấy giờ, Tôn giả A-nan liền đứng dậy, đảnh lễ dưới chân Đức Phật mà bạch rằng:

–Bạch Thế Tôn! Kinh này sẽ gọi là gì? Pháp yếu này sẽ hành trì ra sao?

Đức Phật bảo A-nan rằng:

–Kinh này tên là Hệ Tưởng Bất Động! Như vậy mà thọ trì! Cũng tên là Quán Phật Bạch Hào Tướng! Như vậy mà thọ trì! Cũng tên là Nghịch Thuận Quán Như Lai Thân Phận! Cũng tên là Nhất Nhất Mao Khổng Phân Biệt Như Lai Thân Phận! Cũng tên là Quán Tam Thập Nhị Tướng Bát Thập Tùy Hình Hảo Chư Trí Tuệ Quang Minh! Cũng tên là Quán Phật Tam-muội Hải! Cũng tên là Tam-muội Niệm Phật Môn, cũng tên là Chư Phật Diệu Hoa Trang Nghiêm Sắc Thân! Cũng tên là Thuyết Giới Định Tuệ Giải Thoát

Giải Thoát Tri Kiến Thập Lực Tử Vô Sở Úy Thập Bát Bất Cộng Pháp Quả Báo Sở Đắc Vi Diệu Sắc Thân Kinh! Ông hãy thọ trì tốt, cẩn thận chớ quên mất!

Khi Đức Phật nói lời nói đó, đại chúng Tỳ-kheo, Tỳ-kheo-ni, Ưu-bà-tắc, Ưu-bà-di và Bồ-tát cùng trời, rồng… tám bộ chúng, tất cả quỷ thần nghe Đức Phật nói thân tướng vi diệu đó, có người được Tu-đà-hoàn, Tư-đà-hàm, A-na-hàm, có người được A-la-hán, có người gieo trồng nhân duyên đạo Bích-chi-phật, có người phát tâm Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác, có người được Pháp nhẫn vô sinh… Số người ấy nhiều chẳng thể kể hết. Các đại chúng nghe Đức Phật nói pháp, cung kính đảnh lễ, phụng hành lời dạy của Đức Phật, làm lễ xin lui ra.

Lúc đó Tôn giả A-nan liền đứng dậy, chắp tay quỳ gối bạch rằng:

–Bạch Thế Tôn! Đức Như Lai hôm nay tất cả thân tướng đều đã nói xong! Chỉ có tướng Vô kiến đảnh là Thế Tôn chưa diễn nói. Nguyện xin Đấng Thiên Tôn! Nói một ít về điềm ứng của ánh sáng tướng đảnh, khiến cho chúng sinh, phàm ngu đời vị lai biết được tướng thù thắng của Đức Phật!

Bấy giờ, Đức Thế Tôn liền nhập vào biển Tam-muội Đảnh khiến cho trong nhục kế trên đảnh Đức Phật, mỗi lỗ chân lông vọt ra ánh sáng lưu ly. Ánh sáng ấy như hình dáng tóc xoăn bằng nước xoắn về bên phải đầy khắp vô lượng thế giới mười phương như số biển các bụi trần của trăm ức thế giới. Như vậy trong tám muôn bốn ngàn lỗ chân lông đều hiện ra tướng nước đó. Mỗi tướng nước lại hơn nước đó trăm ngàn vạn lần, chẳng thể biết. Trên những nước lưu ly đó, sinh ra nhiều hoa sen cõi trời quý báu. Mỗi hoa có vô số trăm ngàn ức cánh. Mỗi cánh hoa tạo ra vô số trăm ngàn ức màu sắc báu. Cánh hoa cực nhỏ cũng che khắp tam thiên đại thiên thế giới. Trong mỗi tua hoa trên mỗi hoa như vậy có vô lượng a-tăng-kỳ trăm ngàn vạn ức hóa Phật nhiều như cát sông Hằng. Tướng nhục kế trên đảnh của mỗi hóa Phật tỏa ra các ánh sáng cũng như vậy. Thân lượng của các Đức Phật đồng với hư không, chẳng thể biết được. Như vậy các Đức Phật, từng Đức Phật, Đức Phật tiếp nhau đến tận mép biển của

thế giới. Khi tướng này hiện, ở mười phương đều có hàng trăm ức Bồ-tát nhiều như bụi trần, thân vọt lên hư không, thị hiện đại thần biến, đi đến chỗ Đức Phật Thích-ca Mâu-ni. Các vị Bồ-tát nhờ thần lực Đức Phật nên tạm thay một phần nhỏ tướng điềm ứng trong mỗi lỗ chân lông, ngay tức thời được vô lượng trăm ngàn Đà-la-ni Kim cang tướng. Khi Đức Phật hiện ra tướng đó, một ngàn vị Bồ-tát của Hiền kiếp và các Đức Phật mười phương đều thị hiện tướng này. Đại chúng trong hội thấy được phần nhỏ tướng này thì những vị Tu-đà-hoàn trong khoảnh khắc trở thành A-la-hán, người quán nhân duyên chẳng duyên các duyên cũng trở thành A-la-hán, Bồ-tát phát tâm thì vượt qua cảnh giới tăng tiến pháp môn biển các Tam-muội sâu xa, trụ trong tánh địa. Bồ-tát vô sinh thì tăng tiến vô lượng pháp thù thắng, trụ trong Tam-muội Thủ-lăng-nghiêm.

Đức Phật bảo A-nan rằng:

–Sau khi Phật diệt độ, trong đời ác trược, nếu có chúng sinh nghe tướng thù thắng của Phật, lòng chẳng nghi ngờ, chẳng sợ hãi thì phải biết người đó có thể diệt trừ tất cả nghiệp chướng phiền não. Người nghe tướng thù thắng của Phật sinh lòng tùy hỷ thì trừ bỏ được nghiệp ác rất nặng trong một ngàn ức kiếp, đời sau sinh ra chẳng bị đoạ vào ba đường ác, chẳng sinh vào chỗ tám nạn.

Khi Đức Phật nói lời đó thì Trưởng lão Kiều-trần-như… các vị đại Tỳ-kheo, Bồ-tát Di-lặc… các vị Đại Bồ-tát, vô lượng đại chúng nghe lời nói của Đức Phật đều rất vui mừng đảnh lễ cung kính phụng hành.

Số 644 - Kinh Kim Cang Tam-Muội Bản Tánh Thanh Tịnh Bất Hoại Bất Diệt

SỐ 644

KINH KIM CANG TAM-MUỘI BảN TÁNH THANH TỊNH BẤT HOẠI BẤT DIỆT

Hán dịch: Mất tên người dịch, nay phụ vào dịch phẩm đời Tam Tần.

Tôi nghe như vầy:

Một thời, Đức Phật ở tại giảng đường Trùng các của tinh xá Đại lâm, thuộc nước Tỳ-da-ly, cùng với chúng đại Tỳ-kheo gồm năm ngàn vị hội đủ. Đó là các Tôn giả Đại Ca-diếp, Tôn giả Xá-lợi-phất, Tôn giả Đại Mục-kiền-liên, Tôn giả Đại Ca-chiên-diên… là những bậc mọi người đều biết. Chúng Bồ-tát có một vạn tám ngàn vị. Đó là Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi, Bồ-tát Phạm Đức, Bồ-tát Quang Đức, Bồ-tát Tinh Đức, Bồ-tát Sư Tử Vương, Bồ-tát Sư Tử Tạng, Bồ-tát Diệu Âm Thanh, Bồ-tát Bạch Hương Tượng, Bồ-tát Kim Cang Tràng, Bồ-tát Giải Thoát Nguyệt, Bồ-tát Tu-di Tướng, Đại Bồ-tát Di-lặc… đều là những bậc thượng thủ. Những vị Bồ-tát ở phương khác đến có: Bồ-tát Tuệ Đức, Bồ-tát Tinh Đức, Bồ-tát Thường Trang Nghiêm, Bồ-tát Phổ Quang, Bồ-tát Phổ Hiền, Bồ-tát Mãn Nguyệt, Bồ-tát Quan Thế Âm, Bồ-tát Đại Thế Chí, Bồ-tát Diệu Âm, Bồ-tát Hư Không Tạng, Bồ-tát Tịnh Âm Thanh… một vạn tám ngàn vị Đại Bồ-tát hội đủ như vậy.

Phạm, Thích, Hộ thế Thiên vương và vô số Thiên tử đều vân tập đến. Có Long vương Nan-đà, Long vương Bà-nan-đà cùng với bốn đại Long vương và trăm ngàn quyến thuộc của chúng rồng, đều cầm ngọc Như ý để cúng dường Đức Phật.

Càn-thát-bà vương, A-tu-la vương, Ca-lâu-la vương, Ma-hầu-la-già vương, Đại lực quỷ vương cùng vô số quyến thuộc của các chúng ấy không thể tính kể, đều bưng trầm thủy kiên hắc và hương tạp chiên-đàn hải thử ngạn để cúng dường Đức Phật.

Các Phạm vương ở phương khác tên là Quảng Mục Tự Ích Võng Minh cùng với mười ngàn Phạm vương hội đủ, cùng mang hoa trời Mạn-đà-la, hoa Ma-ha mạn-đà-la, rải trên chỗ Đức Phật và đại chúng. Các vị Phạm vương tung rải hoa trời tươi đẹp, mềm mại, tinh khiết, rất đáng ưa thích, tạo thành tràng hoa che trùm bên trên Đức Phật, hiện rõ, phát ra ánh sáng làm trang nghiêm giảng đường Trùng các, giống như bảy báu làm trang nghiêm cõi nước thanh tịnh.

Bấy giờ, Đức Thế Tôn từ tinh xá Đại lâm bước ra, đi đến giảng đường, bước lên pháp tòa, tự trải tọa cụ, rồi ngồi kiết già nhập vào Tam-muội Diệt ý, thân tâm không lay động. Từ nơi Tam-muội Diệt ý xuất thì nhập vào Tam-muội Sư tử hống ý. Từ nơi Tam-muội Sư tử hống ý xuất, thì nhập vào Tam-muội Sử tử phấn tấn vương. Từ nơi Tam-muội Sử tử phấn tấn vương xuất, thì nhập vào Tam-muội Đại quang minh vương. Từ nơi Tam-muội Đại quang minh vương xuất, thì nhập vào Tam-muội Đại bi vương tướng. Từ nơi Tam-muội Đại bi vương tướng xuất, thì nhập vào Tam-muội Vô duyên từ tưởng. Từ nơi Tam-muội Vô duyên từ tưởng xuất, thì nhập vào Tam-muội Thắng ý từ. Từ nơi Tam-muội Thắng ý từ xuất, thì nhập vào Tam-muội Đại không. Từ nơi Tam-muội Đại không xuất, thì nhập vào Tam-muội Như tướng. Từ nơi Tam-muội Như tướng xuất, thì nhập vào Tam-muội Giải thoát tướng. Từ nơi Tam-muội Giải thoát tướng xuất, thì nhập vào Tam-muội Bất hoại bất diệt vương. Từ nơi Tam-muội Bất hoại bất diệt vương xuất, thì nhập vào Tam-muội Kim cang. Từ nơi Tam-muội Kim cang xuất, thì nhập vào Tam-muội Đại không Niết-bàn tướng.

Khi ấy, Đức Thế Tôn từ nơi các Tam-muội phóng khởi khắp thân phóng ra ánh sáng. Ánh sáng ấy như đám mây nhập vào kim diện rồi phóng ra từ đỉnh đầu của Đức Phật, như cờ Kim cang trụ giữa hư không, chiếu khắp pháp đại hội và giảng đường Trùng các thuộc thành Tỳ-da-ly, giống như trăm màu ngọc báu. Lúc đó, đại

chúng đều trông thấy tướng như vậy, Bồ-tát Di-lặc liền từ chỗ ngồi đứng dậy, sửa áo bày vai bên phải, nhiễu quanh Phật bảy vòng, đảnh lễ nơi chân Phật, gối bên phải quỳ sát đất, bạch Phật:

–Bạch Thế Tôn! Như Lai Đại Tiên hôm nay, vì sao nhập vào Tam-muội thù thắng? Ánh sáng ấy hiện rõ, từ xưa chưa từng có, chắc chắn sẽ vì các Pháp vương tử giảng nói về địa hành và quả vị của Pháp vương.

Đại Bồ-tát làm thế nào để trụ vào Tam-muội Thủ-lăng-nghiêm? Lấy gì làm trang nghiêm, lấy gì làm phương tiện? Tu tập trí tuệ gì mà an trụ nơi Tam-muội Kim cang, để có thể thành tựu đạo quả Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác?

Lúc này, đại chúng nghe Bồ-tát Di-lặc hỏi Đức Phật về nghĩa lý ấy, thảy đều hết sức vui mừng, đồng thanh tán thán Bồ-tát Di-lặc:

–Lành thay! Lành thay! Bồ-tát là bậc Pháp vương tử, nên mới có thể hỏi Đức Phật về những ý nghĩa lớn như vậy.

Bấy giờ, Đức Thế Tôn bảo Bồ-tát Di-lặc:

–Hãy lắng nghe! Lắng nghe và ghi nhớ kỹ, hôm nay Như Lai sẽ phân biệt giảng nói rõ cho ông về pháp hành nơi công đức của Bồ-tát địa.

Bồ-tát ở Địa thứ nhất, giống như ánh sáng mặt trăng nơi đầu tháng chưa hiện rõ, nhưng sau đó tướng ánh sáng ấy đều hiện bày đầy đủ.

Bồ-tát ở Địa thứ hai, giống như mặt trăng ngày mùng năm.

Bồ-tát ở Địa thứ ba, giống như mặt trăng của ngày mùng tám.

Bồ-tát ở Địa thứ tư, giống như mặt trăng ngày mùng chín.

Bồ-tát ở Địa thứ năm, giống như mặt trăng của ngày mùng mười.

Bồ-tát ở Địa thứ sáu, giống như mặt trăng của ngày mười một.

Bồ-tát ở Địa thứ bảy, giống như mặt trăng của ngày mười hai.

Bồ-tát ở Địa thứ tám, giống như mặt trăng của ngày mười ba.

Bồ-tát ở Địa thứ chín, giống như mặt trăng của ngày mười bốn.

Bồ-tát ở Địa thứ mười, giống như mặt trăng vào ngày rằm, tròn

đầy. Có thể nhìn thấy được tướng ánh sáng hiện rõ trọn vẹn, tâm rất an nhiên, không hề lay động, không đắm chìm, không thoái lui, trụ vững vào Tam-muội Thủ-lăng-nghiêm.

Bồ-tát an trụ nơi Tam-muội Thủ-lăng-nghiêm rồi, giống như Nguyệt Thiên tử tạo cung điện bằng mười báu, sinh ra mười cây báu, dùng ngọc báu Nguyệt tinh ma-ni làm quả của cây. Nhờ diệu lực của ngọc ấy, nên cung điện của Nguyệt Thiên tử luôn ban phát sự mát mẻ trong sáng khắp cả cõi Diêm-phù-đề. Đại Bồ-tát an trụ vào Tam-muội Thủ-lăng-nghiêm này cũng như vậy.

Di-lặc nên biết, Đại Bồ-tát trụ vững vào Tam-muội Thủ-lăng-nghiêm này rồi, tu tập một trăm môn Tam-muội, sau đó mới nhập vào Tam-muội Kim cang.

Những gì là một trăm môn Tam-muội?

1.Tam-muội Tánh không vương.

2.Tam-muội Không hải.

3.Tam-muội Không giới.

4.Tam-muội Diệt không ý.

5.Tam-muội Đại không.

6.Tam-muội Bất trụ không tướng.

7.Tam-muội Bất kiến tâm tướng.

8.Tam-muội Trí ấn không tướng.

9.Tam-muội Hư không bất trụ tướng.

10.Tam-muội Không vương bất hoại diệt tướng.

11.Tam-muội Đại cường dõng mãnh lực vương.

12.Tam-muội Hoa nghiêm.

13.Tam-muội Phổ hiện sắc thân quang minh vương.

14.Tam-muội Nhật quang.

15.Tam-muội Nhật tạng.

16.Tam-muội Nhật quang hách dịch.

17.Tam-muội Phổ nhật.

18.Tam-muội Tập âm thanh.

19.Tam-muội Mặc nhiên quang.

20.Tam-muội Diệt cảnh giới tướng.

21.Tam-muội Động tướng.

22.Tam-muội Đại động tướng.

23.Tam-muội Biến động tướng.

24.Tam-muội Phổ biến động tướng.

25.Tam-muội Phổ dũng.

26.Tam-muội Phổ hống.

27.Tam-muội Phổ trang nghiêm.

28.Tam-muội Sư tử tướng.

29.Tam-muội Sư tử lực vương.

30.Tam-muội Sư tử hống lực vương.

31.Tam-muội Nhật diệu.

32.Tam-muội Tuệ cự.

33.Tam-muội Phổ môn.

34.Tam-muội Liên hoa tạng.

35.Tam-muội Bất hoại tịnh.

36.Tam-muội Diệt độ ý.

37.Tam-muội Bảo ấn.

38.Tam-muội Động ma tướng.

39.Tam-muội Kiên trụ chư không tướng.

40.Tam-muội Phổ diệt ý.

41.Tam-muội Khởi tĩnh ý.

42.Tam-muội Trang nghiêm tướng hảo.

43.Tam-muội Pháp vương vị minh.

44.Tam-muội Pháp luân hiện.

45.Tam-muội Kim cang tạng.

46.Tam-muội Kim cang tràng.

47.Tam-muội Kim cang ấn.

48.Tam-muội Kim cang tụ.

49.Tam-muội Đại từ vương.

50.Tam-muội Vô hành từ.

51.Tam-muội Đại bi thắng ý.

52.Tam-muội Bất trụ Bi tướng.

53.Tam-muội Nhật luân quang minh.

54.Tam-muội Diệt chúng tướng hàng phục chúng ma.

55.Tam-muội Thắng ý từ.

56.Tam-muội Lưu ly quang chiếu.

57.Tam-muội Thất bảo quang.

58.Tam-muội Phật tập tạng.

59.Tam-muội Công đức mãn thắng.

60.Tam-muội Phương tiện tuệ.

61.Tam-muội Vô tuệ tướng.

62.Tam-muội Đại hải quang.

63.Tam-muội Phật hải mãn.

64.Tam-muội Phổ hải.

65.Tam-muội Hải trí.

66.Tam-muội Bất động tuệ.

67.Tam-muội Quá khứ Phật ấn.

68.Tam-muội Tập Đà-la-ni.

69.Tam-muội Đà-la-ni ấn thọ.

70.Tam-muội Bát biện tài.

71.Tam-muội Cụ Phạm âm.

72.Tam-muội Bạch hào hải.

73.Tam-muội Trí tuệ quang.

74.Tam-muội Hiệt tuệ.

75.Tam-muội Chư Phật ấn văn.

76.Tam-muội Bạch quang dũng xuất quang minh vương.

77.Tam-muội Phương tiện tuệ tịnh Thủ-lăng-nghiêm.

78.Tam-muội Tu-di đảnh.

79.Tam-muội Phạm đảnh.

80.Tam-muội Chúng thông quang.

81.Tam-muội Thông tuệ quang.

82.Tam-muội Cam lồ thắng.

83.Tam-muội Tịnh ngũ nhãn.

84.Tam-muội Thiên nhãn ấn.

85.Tam-muội Tuệ nhãn ấn.

86.Tam-muội Pháp ý châu.

87.Tam-muội Hư không sắc.

88.Tam-muội Tâm bất trước.

89.Tam-muội Diệt ngôn thuyết.

90.Tam-muội Vô tâm ý.

91.Tam-muội Giới cụ tuệ.

92.Tam-muội Đảnh thắng sĩ.

93.Tam-muội Điều ngự ý.

94.Tam-muội Bất kiến tuệ.

95.Tam-muội Đoạn thập nhị nhân duyên.

96.Tam-muội Kim cang quang tuệ.

97.Tam-muội ma-ni diệm.

98.Tam-muội Kim cang tọa hiển hiện.

99.Chín mươi chín là Tam-muội Pháp luân vương hống lực.

100.Tam-muội Thọ pháp vương ấn.

Di-lặc nên biết! Một trăm Tam-muội này như ánh sáng của ngọc ma-ni như ý chiếu soi tất cả, để nhập vào biển Tam-muội Thủ-lăng-nghiêm. Đại Bồ-tát trụ vững nơi một trăm Tam-muội này rồi, thì có được trí tuệ như mặt trời giữa hư không, các biển phiền não ấy giống như vạt khói mỏng làm chướng ngại.

Di-lặc nên biết! Như ao lớn A-nậu là nguồn phát sinh bốn con sông lớn khác. Bốn sông lớn này phân thành tám sông và tất cả các dòng sông nơi cõi Diêm-phù-đề đều chảy về biển cả. Do núi Ốc tiêu, nên nước nơi biển cả không tăng. Do kim cang luân nên nước nơi biển lớn không giảm. Kim cang luân này tùy lúc chuyển biến khiến cho nước trong biển cả có đồng một vị mặn. Một trăm Tam-muội này cũng lại như vậy.

Bồ-tát Di-lặc nên biết, như vua Chuyển luân nhờ diệu lực của

mười điều thiện, nên bảy báu luôn ứng hiện. Oai đức thù thắng của kim luân báu ấy đã thu phục khắp tất cả. Thần lực nơi ngọc báu ấy ứng hợp với nguyện vọng của chúng sinh, theo ý không bị trở ngại, nhờ một ngàn người con kia nên oai lực mạnh mẽ của vua được trang nghiêm. Vua Chuyển luân này khi muốn bước đi, dưới bàn chân liền phát sinh lớp lông mềm mại, nhẹ nhàng đi trong hư không, có mười hoa báu ở dưới chân vua.

Bồ-tát Di-lặc nên biết! Một trăm Tam-muội này, từ nơi Đạo chủng trí và mười pháp Ba-la-mật phát sinh, an ổn không mất, cũng lại không trụ vào pháp vô vi tịch tĩnh , trụ vào địa Nhĩ diệm. Địa Nhĩ diệm này không cần sự huân tập, không cần tu luyện, tự nhiên đạt được tám vạn bốn ngàn pháp môn Tam-muội. Những Tam-muội ấy giống như núi Kim cang không thể hủy hoại, an trụ rốt ráo trong hư không lớn, không có giới hạn, cũng lại hội nhập vào pháp giới vô tướng. Ở trong các pháp không thấy tướng đến, đi, trụ, diệt. Tâm ấy vắng lặng, liền được siêu vượt, nhập vào Tam-muội Kim cang. Tam-muội Kim cang này như đảnh đầu của Phạm vương có ngọc báu nhân đà la, không thấy được sắc tướng, mà có ánh sáng. Do Tam-muội Kim cang này nên không còn thấy biển phiền não và biên vực kết sử.

Di-lặc nên biết! Như trời Tự tại có ngọc hỏa châu, không hình không tướng, nhưng có ánh sáng rực rỡ đáng quý, có thể mưa xuống hoa thơm, thích ứng với ý muốn của chư Thiên. Lại có thể hiển bày rõ ràng, phát ra ánh sáng vàng ròng, che trùm tất cả ánh sáng nơi thân chư Thiên.

Di-lặc nên biết! Ánh sáng của ngọc hỏa này, không có tâm, thức, nhằm phá tan tăm tối, nhờ năng lực của ngọc báu, nên tự nhiên tiêu diệt được sự tối tăm. Ánh sáng nơi thân chư Thiên lại gấp bội lần khi thường. Tam-muội Kim cang này cũng lại như vậy, không diệt phiền não kết sử, mà biển phiền não tự nhiên khô cạn, không đoạn trừ sinh tử, mà ba độc tự nhiên diệt.

Di-lặc nên biết! Ví như ngọc sáng trên trán của lực sĩ và ngọc báu sau khuỷu tay, luôn dùng chú thuật ẩn giấu ngọc báu này, khiến người khác không thấy. Ánh sáng lớn của Tam-muội Kim

cương, ẩn giấu vắng lặng không thấy phiền não, nhưng núi phiền não tự nhiên nát vụn, không xem xét phiền não, nhưng diệt được bốn đại chủng, làm khô cạn các sông ái dục, đoạn trừ được gió vô thường.

Di-lặc nên biết! Như oai lực nơi tiếng rống lớn của sư tử làm chấn động khiến tất cả các loài thú tự nhiên hàng phục. Tam-muội Kim cang từ nơi Tỳ-bà-xá-na (Quán) xuất ra, nhập vào thiền định, nhưng gươm kim cang, nhập vào núi Kim cang không thấy dấu vết. Tam-muội Kim cang này không trụ, không sinh, không diệt, không hoại, không đoạn, không khác, không thoát, không đổi, nhập vào ánh sáng trí tuệ, hiển bày tánh sâu xa, hợp nhất cùng trí tuệ, không thấy pháp của thân tâm, sau đó thành tựu được đạo quả Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác. Trí giác ngộ này không xa lìa, không sinh khởi, không có các tướng trạng, không gì có thể phá hoại, giống như núi Kim cang không thể lay động. Tam-muội Kim cang không thoái lui, không biến mất, nhập vào nơi chốn vắng lặng hoàn toàn hiển bày diệu dụng tự tại trong biển Tam-muội. Chư Phật Như Lai nhờ Tam-muội vương này, nhân nơi uy lực của Tam-muội mà soi chiếu khắp tất cả hư không pháp giới, để hiện bày diệu dụng trong cảnh giới giải thoát của bậc Thánh.

Khi Đức Phật giảng nói lời này, Bồ-tát Di-lặc liền đạt được một trăm pháp môn sáng. Lúc ấy, các Bồ-tát ở trong chúng hội, thân tâm hoan hỷ, đạt được Tam-muội Thủ-lăng-nghiêm, số người đạt được một trăm pháp môn sáng là vô lượng: Phạm, Thích, Hộ thế và các Thiên tử, mưa xuống các hoa trời, tấu các thứ kỹ nhạc để cúng dường Đức Phật. Đại chúng đồng thanh tán thán Bồ-tát Di-lặc:

–Lành thay! Lành thay! Này Thiện nam! Chỉ Bồ-tát mới có thể hỏi Đức Như Lai về ý nghĩa của trí tuệ lớn lao vô thượng như vậy. Chúng tôi nhờ Bồ-tát mà đạt được pháp vị cam lồ vô thượng, giữ gìn lợi ích lớn, nguyện xin Tôn giả vì chúng tôi mà thưa hỏi, chúng sinh nơi đời vị lai nghe, lãnh hội pháp này thì đạt được bao nhiêu phước?

Đức Phật bảo đại chúng:

–Hãy lắng nghe! Lắng nghe và ghi nhớ kỹ. Về đời quá khứ nơi chín mươi mốt kiếp, có Đức Phật Thế Tôn tên là Bảo Hoa, đầy đủ mười danh hiệu. Bấy giờ, Đức Phật Bảo Hoa vì các Bồ-tát nên giảng nói về một trăm pháp như vậy. Lúc ấy, trong chúng hội có một ngàn Tỳ-kheo, nghe Đức Thế Tôn thuyết giảng về Tam-muội ấy, thân tâm vui mừng, nhờ diệu lực nơi nhân duyên của căn lành tùy hỷ, nên thoát khỏi tội sinh tử trong năm trăm ngàn ức a-tăng-kỳ kiếp. Một ngàn Tỳ-kheo thời ấy không phải người nào khác, mà là một ngàn Đức Phật ở trong Hiền kiếp này.

Phật bảo đại chúng:

–Sau khi Phật diệt độ, nếu có Tỳ-kheo, Tỳ-kheo-ni, Ưu-bà-tắc, Ưu bà di, các hàng trời, rồng, tám bộ chúng và tất cả những người khác, nếu được nghe nói về trí tuệ thù thắng của Đức Phật, thân tâm tùy hỷ, không dấy khởi tâm hủy báng thì ở trong trăm ngàn kiếp không bao giờ bị rơi vào ba đường ác, đời đời sinh ra bất cứ chỗ nào cũng thường gặp chư Phật và Bồ-tát làm quyến thuộc.

Nếu nghe pháp này, không dấy khởi tâm chê bai, nghi ngờ, thì sau khi mạng chung, nhất định được sinh lên cõi trời Đâu-suất, gặp Bồ-tát Di-lặc, nghe giảng nói về sự thực hành chuyển pháp luân sâu xa, không thoái chuyển. Nếu người nào thọ trì, đọc tụng, giảng nói, ghi chép, đem vô số hương hoa, kỹ nhạc cúng dường, thì những người ấy sau khi mạng chung, nếu có thể chí tâm niệm Pháp thân của Phật, tức thời thấy được chín mươi ức Đức Phật, đều đến lấy tay xoa đầu thọ ký, tùy ý sinh đến cõi nước thanh tịnh của chư Phật, hiện bày diệu dụng trong biển Tam-muội Tự tại.

Phật bảo Bồ-tát Di-lặc và Tôn giả A-nan:

–Các ông hãy khéo léo thọ trì, cẩn thận chớ để quên mất, cho đến khi giáo pháp bị diệt, phải nên giảng nói rộng khắp.

Tôn giả A-nan bạch Phật:

–Bạch Thế Tôn! Kinh này tên gọi là gì? Giáo pháp trọng yếu này nên phụng trì như thế nào?

Phật bảo:

–Này A-nan! Kinh này gọi là “Biển Một Trăm Tam-muội Không Hoại, không Diệt” cũng gọi là “Tướng Kim Cang Vắng Lặng

Không Lay Động”, cũng gọi là “Kinh Tam-muội Kim Cang Bản Tánh Thanh Tịnh Không Hoại, không Diệt”, phải nên giữ gìn.

Khi Đức Phật giảng nói kinh này xong, Tôn giả Xá-lợi-phất cùng chúng đại Thanh văn, Bồ-tát Di-lặc và các Đại Bồ-tát, tám bộ chúng như trời, rồng và tất cả đại chúng đều hết sức vui mừng, đảnh lễ Đức Phật và lui ra.

Nguồn: Nguồn: Pháp Bảo — kho kinh sách điện tử của Trung tâm biên, phiên dịch tài liệu Phật giáo Quốc tế, Ban Phật giáo Quốc tế, Giáo hội Phật giáo Việt Nam (vbeta.vn · api.phapbao.org), đọc về ngày 3–4/9/2026. Đại đức Thích Vạn Lợi, Thư kí phụ trách kinh sách điện tử. Bản quyền bản dịch, bản in và số trang thuộc về các dịch giả, tác giả và nhà xuất bản đứng tên trong từng cuốn. Gói này phát hành trên GitHub cho người dùng app, để nghiên cứu và đối chiếu, không nhằm mục đích thương mại. Ai muốn gỡ tác phẩm của mình khỏi gói xin báo, sẽ gỡ ngay.