Tổ đình Ba La Mật366 Nguyễn Sinh Cung, TP. Huế
← Pháp Bảo (VBeta)Trang 13/23

Tam tạng Việt · Pháp Bảo (VBeta) · Linh Sơn Đại Tạng › Bộ Kinh Tập

Đại Tập 69 · Bộ Kinh Tập XVI · Số 805–847

Dịch giả
Thích Tịnh Hạnh
Thông tin
Ghi trên sách: Sa Môn Thích Tịnh HạnhHội Văn Hóa Giáo Dục Linh Sơn Đài Bắc, 2000

Số 825 - Kinh Thậm Thâm Đại Hồi Hương

SỐ 825

KINH THẬM THÂM ĐẠI HỒI HƯỚNG

Hán dịch: Mất tên người dịch.

Tôi nghe như vầy:

Một thời, Đức Phật cùng với tám ngàn chúng đại Tỳ-kheo, trú ở khu lâm viên Kỳ-đà Cấp cô độc, thuộc nước Xá-vệ. Bấy giờ, Thế Tôn vì đại chúng vây quanh trước sau mà thuyết pháp. Trong hội chúng đó, có một vị Bồ-tát, hiệu là Minh Thiên, rời chỗ ngồi đứng dậy, bày vai áo bên phải, gối phải sát đất, chắp tay, cung kính bạch Phật:

–Bạch Thế Tôn! Con có điều muốn hỏi, cúi xin Thế Tôn, vì con phân biệt giảng nói.

Phật bảo Đại Bồ-tát Minh Thiên:

–Thiện nam! Muốn hỏi điều gì cứ hỏi, chớ đừng phân vân. Như Lai tùy theo lời hỏi mà giải đáp.

Bồ-tát Minh Thiên liền bạch Phật:

–Bạch Thế Tôn! Vì sao Bồ-tát vốn ít tu hành điều tốt lành mà lại gặt quả nhiều, thành tựu nhiều phước báo, công đức vô lượng?

Phật bảo Đại Bồ-tát Minh Thiên:

–Lành thay, lành thay! Này Minh Thiên! Có thể hỏi Như Lai nghĩa này. Ông đã từng ở trong thời quá khứ, chỗ vô lượng chư Phật, gieo trồng gốc đức, cúng dường chư Phật, thân cận Thiện tri thức, có thể làm cho chúng sinh được phước báo an vui, nên mới hỏi nghĩa sâu xa này. Hãy lắng nghe! Lắng nghe và khéo léo nhớ nghĩ!

Bồ-tát Minh Thiên bạch Phật:

–Bạch Thế Tôn! Con xin nhận sự chỉ dạy.

Phật bảo Minh Thiên:

–Các Đại Bồ-tát đời quá khứ, hiện tại, vị lai đã ở chỗ chư Phật, thân tu hạnh từ bi, miệng tu hạnh Từ bi, tâm tu hạnh Từ bi, hết lòng nhớ nghĩ Phật, thực hành công đức. Lại nữa, Minh Thiên! Đại Bồ-tát phải nên đến điện thờ Thế Tôn Như Lai, lễ bái, cúng dường, gối phải sát đất, chắp tay, nhiễu quanh bên phải, rải hoa, đốt hương, treo cờ đèn, phướn lọng, tạo đủ các loại âm nhạc cung kính, tôn trọng. Dùng các loại âm thanh hòa nhã, ca ngợi nghĩa sâu xa của câu chữ, khen ngợi công đức Phật, vui vẻ xưng tụng.

Phật bảo Minh Thiên:

–Vì sao Đại Bồ-tát ở chỗ chư Phật đời quá khứ, hiện tại, vị lai, tu tập cho thân làm điều lành, miệng làm điều lành, tâm làm điều lành, luôn nhớ nghĩ công đức Phật? Thiện nam! Đại Bồ-tát nên nhớ nghĩ: Như Lai là bậc vững chắc, bậc cao cả, bậc tốt đẹp hơn hết, là sư tử chúa dũng mãnh không biết sợ; cứu độ mình và cứu độ người; đem an vui cho mình và cho người, tự mình diệt, diệt cho người; thuyết pháp chân đế, tạo sự an vui cho chúng sinh, tâm không dối trá, đầy đủ giới sạch, sức lực vô úy, biện tài, vĩnh viễn trừ các tập chướng. Tự tại đối với pháp, bình đẳng với mọi người. Hết lòng nhớ nghĩ công đức Phật, nhớ nghĩ như vậy rồi, gối phải sát đất, rải hoa, đốt hương, treo cờ đèn, phướn lọng, trổi âm nhạc cúng dường. Đấy là Bồ-tát tu tập để thân làm điều lành.

Dùng âm thanh hòa nhã, ca ngợi về câu nghĩa sâu xa khen ngợi công đức Như Lai vô lượng. Đấy là Bồ-tát tu tập để miệng làm điều lành. Rồi nhờ nơi căn lành của thân miệng, mà nhớ nghĩ công đức Phật, chí thành cung kính. Đấy là tu tập để tâm làm điều lành. Minh Thiên! Đấy là Đại Bồ-tát ở chỗ chư Phật, đời quá khứ, vị lai, hiện tại, tu tập để cho thân, miệng, ý làm điều lành và thực hành nhớ nghĩ chân chánh.

Phật lại bảo Minh Thiên:

–Lại nữa, Đại Bồ-tát ở chỗ các chúng sinh đời quá khứ, hiện tại, vị lai cũng nên tu tập để thân làm điều lành, để miệng làm điều lành, để ý làm điều lành và bình đẳng nhớ nghĩ các chúng sinh.

Minh Thiên! Vì các Đại Bồ-tát, ở chỗ chúng sinh, trong ba đời, tu tập thân, miệng, ý làm điều lành và nhớ nghĩ chúng sinh. Như vậy, Đại Bồ-tát không sát hại chúng sinh, không trộm cướp tài sản người khác, không ham muốn xấu xa, không nói láo, không nói thêu dệt, không nói hai lưỡi, miệng không nói ác, không tham dục, không sân giận, không tà kiến.

Vì sao Bồ-tát không sát hại chúng sinh? Vì đối với tất cả chúng sinh, phải Từ bi thương xót, nhớ nghĩ, biết hổ thẹn, vĩnh viễn xả bỏ dao gậy, không trộm cướp của người. Nếu ở làng xóm, hoặc chỗ vắng, có vật của người bỏ rơi, không phải của mình không được lấy. Không có ý ham muốn xấu đối với người nữ có chủ hay có cha mẹ, anh em, thân tộc bảo vệ, cho dù được cô ta tặng một cành hoa, cũng không được khởi dục tưởng. Không nói dối nghĩa là, nếu ở nơi làng xóm, hoặc chỗ vua mà làm chứng giúp người, thì nên thành thật, giữ lời, thà chết không nói dối. Không nói hai lưỡi, là thường ở chỗ người này, người kia, khởi tâm tưởng hòa hợp. Nghe được từ chỗ này, không đến nói đằng kia. Nghe từ đằng kia, không đến nói chỗ này. Miệng không nói ác, là lời nói nhẹ nhàng, khuyên lơn, thưa hỏi họ trước. Trọn đời không dùng lời nói đau đớn, ác nghiệt, thô bạo nói với chúng sinh. Không nói thêu dệt, là khi nói phải nói lời chân thật, biết nghĩa mới nói. Vì lợi ích cho người mới nói. Tâm miệng không sai khác. Không tham, đối với tài vật của người, không khởi lòng tưởng tham muốn, thấy ai đến lấy tâm cũng không tham tiếc. Không sân tức là đối với tất cả chúng sinh, diệt trừ các sự sân hận, phát khởi tâm Từ bi thương xót, tâm lợi ích, tâm an lạc cho mọi người. Tùy theo tất cả chúng sinh mà khéo thu phục họ. Không tà kiến, là có cho, có giúp, có thuyết, có cha mẹ, có đời nay, đời sau, có khổ vui, hành động có quả báo ở thế gian. Có A-la-hán, tự biết thân mình sẽ chứng. Đời ta đã hết, phạm hạnh đã thành, những việc cần làm đã làm xong, tự biết không thọ thân sau.

Minh Thiên nên biết! Vị kia không sát sinh, không trộm cướp, không tà dâm là Bồ-tát tu hành thân làm điều lành. Không nói dối, không hai lưỡi, miệng không nói ác, không nói thêu dệt là Bồ-tát tu hành miệng làm điều lành. Không tham, không sân, không tà kiến là

Bồ-tát tu hành ý làm điều lành. Tu hành thân, khẩu, ý là Bồ-tát nhớ nghĩ chúng sinh một cách bình đẳng.

Phật bảo Minh Thiên:

–Đại Bồ-tát ở chỗ chư Phật đời quá khứ, vị lai, hiện tại, tu hành thân làm điều lành, tu hành miệng làm điều lành, tu hành ý làm điều lành. Và ở chỗ tất cả chúng sinh, đời quá khứ, vị lai, hiện tại cũng tu hành thân làm lành, tu hành miệng lành, tu hành ý lành. Được quả báo công đức, cùng tất cả chúng sinh hồi hướng đạo Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác. Minh Thiên! Bồ-tát nào hồi hướng như vậy, gọi là Bồ-tát tu hành điều lành ít, mà được quả báo to lớn, tạo nhiều công đức, phước báo vô lượng.

Phật bảo Minh Thiên:

–Khi Bồ-tát này, thành tựu vô lượng công đức, đem công đức ấy hồi hướng trí tuệ vô lượng. Lại cùng tất cả chúng sinh hồi hướng về Vô thượng Chánh đẳng Bồ-đề. Ba loại công đức này, có ba loại hồi hướng. Những gì là ba? Là quá khứ không, vị lai không, hiện tại không. Không có người hồi hướng, không có pháp hồi hướng, không có chỗ hồi hướng. Đại Bồ-tát nên thực hành sự hồi hướng này. Khi thực hành hồi hướng này, ba chỗ đều trong sạch. Đem công đức trong sạch này, cùng với tất cả chúng sinh hồi hướng về Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác. Làm việc hồi hướng này, không có phàm phu và pháp phàm phu; không có tín hành, cũng không có pháp hành, không có địa Bát nhẫn; không có Tu-đà-hoàn hướng Tu-đà-hoàn, không có Tư-đà-hàm hướng Tư-đà-hàm, không có A-na-hàm hướng A-na-hàm, không có A-la-hán hướng A-la-hán, không có Bích-chi-phật hướng Bích-chi-phật, không có Phật và người hướng Phật. Vì sao? Vì pháp tánh là không duyên, không sinh không diệt, không chỗ trú. Cho nên, Đại Bồ-tát dùng ba loại hồi hướng này, ba loại công đức trong sạch này hồi hướng về Vô thượng Chánh đẳng Bồ-đề cho tất cả chúng sinh. Bồ-tát này hồi hướng rồi, lại nguyện: “Tôi sinh ra chỗ nào, cũng luôn được gặp Tam-muội sâu dày của chư Phật, thấy vô lượng Phật, thành tựu được sự học rộng, trí tuệ trong sáng. Thề không bỏ tất cả chúng sinh”. Khi nói pháp này, có trăm ngàn trời, người đều nguyện được vãng sinh về nước Phật A-súc.

Bấy giờ, Phật bảo Tôn giả A-nan:

–Khi ta thuyết pháp môn sâu dày này, có trăm ngàn trời, người đều nguyện vãng sinh về nước Phật A-súc. A-nan nên biết, tất cả đây, kia đều nên nguyện vãng sinh về cõi nước Diệu lạc của Phật A-súc. Từ cõi Phật này, đến cõi Phật khác, cúng dường chư Phật, lắng nghe, giữ gìn chánh pháp, đắc Đà-la-ni, tu hành như điều đã giảng nói, đều được thành tựu trí tuệ không thể nghĩ. Làm Phật trong nước có năm xấu ác đều đồng một hiệu, là Cam Lồ Âm Vương Như Lai Ứng Cúng Chánh Đẳng Chánh Giác. Nên biết, khi được thọ ký, trăm ngàn chúng sinh đều phát tâm Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác.

Khi ấy, Thích Đề-hoàn Nhân lại bạch Phật:

–Bạch Thế Tôn! Theo chỗ con hiểu, ý nghĩa Phật đã giảng nói, nên biết đại công đức này là công đức vô lượng, là công đức vô biên.

Phật bảo:

–Này Kiều-thi-ca! Pháp này hoàn toàn trong sạch.

–Bạch Thế Tôn! Kinh này tên gọi là kinh gì? Thờ kính và gìn giữ thế nào?

–Này Kiều-thi-ca! Kinh này gọi là Đại Hồi Hướng, cũng gọi là Hồi Hướng Pháp Tánh Thậm Thâm, nên thờ kính và giữ gìn như vậy.

Phật bảo Kiều-thi-ca:

–Nếu có thiện nam, thiện nữ nào học kinh hồi hướng này, thì nên biết người này ắt sẽ đạt được pháp Vô sinh nhẫn, có thể độ người chưa độ, đem an vui cho trăm ngàn vô lượng chúng sinh.

Khi thuyết pháp này, chúng Tỳ-kheo, Thích, Phạm thiên, Trời, Người, A-tu-la… nghe lời Phật nói đều vui vẻ lãnh nhận để tu hành.

Số 826 - Kinh Đệ Tử Chết Rồi Sống Lại

SỐ 826

KINH ĐỆ TỬ CHẾT RỒI SỐNG LẠI

Hán dịch: Đời Tống, Cư sĩ Tự Cừ Kinh Thanh

Nghe như vầy:

Một thời, Đức Phật cùng với một ngàn hai trăm năm mươi vị Tỳ-kheo, một vạn hai ngàn vị Bồ-tát và năm trăm vị đệ tử đầy đủ thần túc, ở tại khu lâm viên Kỳ-đà Cấp cô độc.

Khi ấy, có Hiền giả Ưu-bà-tắc, vốn thờ chín mươi sáu ngoại đạo, chán khổ về việc tế tự, bèn vứt bỏ; vào chánh pháp, giữ giới không phạm, một lòng siêng năng tụng kinh, lòng thích việc ban cho, ý luôn nhẫn nhục, luôn có tâm lành. Đột ngột bệnh nặng, qua đời. Khi tới giờ chết, dặn dò quyến thuộc và cha mẹ:

–Con bệnh, nếu ngày nào chết, chớ nên liệm xác ngay, mà phải để bảy ngày. Nên nhớ lời con, không nên làm sai lời con.

Chẳng mấy chốc, cái chết đột nhiên đến. Cha mẹ thân quyến trong nhà làm theo lời đã dặn. Giữ tử thi bảy ngày. Đến ngày thứ tám, quyến thuộc trong nhà nói:

–Người chết đã tám ngày. Ngủ luôn, không còn biết gì nữa đâu, nên mau tẩm liệm.

Cha mẹ nói:

–Tuy chết đã mấy ngày rồi, mà không bị sình trướng lên, cũng không chỗ nào có mùi hôi. Nên để lại ít nhất là đến ngày thứ chín.

Nói chưa dứt lời, người chết liền sống dậy, mở mắt. Cả nhà, cha mẹ, lớn nhỏ đều rất vui mừng, nhưng chưa có thể cử động được, nên cả nhà đều phải giữ gìn đến ngày thứ mười mới có thể ngồi dậy

và nói chuyện dễ dàng. Mọi người hỏi:

–Đến từ chỗ nào? Thấy hết những gì?

Trả lời:

–Có một binh lính đến dắt tôi, đi tới một thành lớn, trong đó có địa ngục rất lớn, toàn màu đen thui, bốn mặt thành làm bằng sắt, cửa thành đều bằng sắt nung màu đỏ. Người trong ngục đều bị trói, thân ngồi trong đống lửa lớn, bị lửa trên dưới thiêu đốt, nướng lên khói ra màu xanh. Hoặc có người, dùng dao băm thịt người ấy ra để ăn. Trong ngục có chúa hỏi tôi: Ngươi phạm tội gì mà ngồi đây, vì sao đến đây. Ở đây trị người bị tội năm nghịch, không hiếu thảo cha mẹ, không trung tín với việc vua giao, trị các người làm ác. Ngươi có tội nặng gì mà đến đây?” Tôi đáp: “Tôi chỉ có một chút ít tội nhỏ, là từ lúc làm người đến nay, tôi bị người ác mê hoặc, thờ kính hàng ngoại đạo, lại vì một chút ngu si của thế gian, mà sát sinh để cúng tế trời đất, uống rượu. Ở trong chợ thì xén bớt tài sản của người, cân đong đo lường, đều muốn lợi nhiều cho mình. Sau đó, được Đạo sư Thiện tri thức dạy làm điều lành, đưa tôi vào trong đạo Phật, được thấy Sa-môn, đạo nhân, thọ trì năm giới, thờ kính và tu hành mười điều lành. Từ đó đến nay, hằng ngày không phạm điều ác.” Nhờ điều đó mà Minh vương thương xót, không phạt tội tôi. Tôi liền cúi đầu.

Minh vương liền đứng dậy vòng tay, gọi tôi: “Thôi, thôi, người trong sạch, trung tín không nên làm vậy”. Liền cho tôi ngồi trên tòa. Vua gọi viên quan và nói với người ấy:

–Đây chính là đệ tử của Vô Thượng Chánh Chân. Các ngươi phải nên theo người này, để được độ thoát. Người này khi mạng sống chấm dứt, thân chết nhưng thần hồn vẫn đi theo chỗ khác để thọ sinh. Nếu sinh lên cõi trời thì được thần trời đến nghênh tiếp. Nếu sinh trong loài người, thì loài người đến nghênh tiếp. Người tôn quý này, làm sao lại vào chốn tội phạm năm nghịch này?

Viên quan đáp:

–Thế gian thiếu gì những người này! Họ không sợ phép vua, không sợ bốn thời, năm hành, không bị bắt, quỷ thần trời đất không chỗ bắt giữ họ, không thể hỏi được một hai lời. Người này, hành động ngang tàng, không sợ phép tắc của trời. Có vị Pháp sư, gọi là

Sa-môn, cạo tóc, áo mặc thô sơ, dùng pháp, độ nhiều đệ tử, Đông, Nam, Tây, Bắc không chỗ ràng buộc, dời nhà, mai táng, con gái về nhà chồng, không sợ bốn thời, hủy hoại, cải đổi, không sợ vua bắt. Bọn người này phải nên trị.

Minh vương nói:

–Thôi, thôi! Khanh không hiểu rõ pháp này. Người mặc áo pháp, rất đáng quý kính, được người khác khâm phục, là vua trong các trời Thích, Phạm; là mặt trăng, mặt trời; là vua quan, dưới đến thần dân đều tôn kính phụng thờ. Người nào tôn kính, sẽ được phước báo vô lượng, khiến người được đạo; không được cao ngạo, xem thường người này. Ai xem thường người này, là tự chuốt tội khổ. Nhanh chóng lục xét lại, thọ mạng người này đã hết chưa?

Viên quan tâu:

–Trong bảo lục, mạng người này chưa đáng chết, tính ra còn phải hai mươi năm. Người này, trước kia có thời gian làm tội ác, sau này, nhờ làm điều lành mới giữ được mạng sống, khiến cho bọn con phải hạ mình.

Minh Vương nói:

–Người sống ở đời, ít làm ác, có thể sống đến một trăm năm, còn tội người này, phải thế nào?

Viên quan thưa:

–Người này chỉ có thể sống, chứ không thể chết. Chết thì liền phải chịu tội thống khổ kéo dài thêm ngàn kiếp, vạn kiếp, không được giải thoát.

Minh vương nói:

–Đệ tử Phật, có giữ giới, siêng năng không lười biếng, sẽ được Thiên thần tôn kính. Vì sao? Vì Phật dùng lòng lành lớn, lòng thương xót lớn, bảo vệ tâm dạy dỗ tâm, dùng bốn tâm bình đẳng lo nghĩ khắp mười phương; tất cả nhân dân trong thiên hạ, vạn vật đủ loại như bò bay, cựa quậy, Phật đều thương xót. Công đức lưu truyền đến thiên hạ mười phương, cho nên đệ tử Phật, được Thiên thần, Thổ địa, Quỷ, Rồng quý kính. Đâu phải bị vua bắt gặp bốn thời, năm hành đâu. Ân đức của Phật, như bốn biển, không thể hạn lượng, như nước chảy cả trăm ức, làm sao có thể đong lường hết, để biết hết số đó. Ân đức của Phật cũng không thể lường được.

Viên quan thưa:

–Đại vương! Ngài thờ phụng giới trong sạch của Phật đó sao?

Minh vương đáp:

–Ta không phụng thờ Phật, nên phải chịu tội đến đây làm vua địa ngục này. Khanh thấy trong ngục này, bây giờ, có người số mạng đã hết, không chịu thọ, cũng không dám tiến lên, chỉ chắp tay để phụng thờ, kính ngưỡng; nên xét lại hành động phước lành của mình, thì thần phước tự đến nghinh tiếp. Người chưa đáng chết, tự có bảo vệ, sẽ mau chóng thoát khỏi. Nếu có người đã vào chánh pháp, sau hối hận trở về lại với ngoại đạo, làm các việc sát sinh, cúng tế, tà đạo, ác kiến, người này không được sự bảo vệ. Tuy mạng sống đến một trăm năm, nhưng phải gặp chín lần chết oan, không bệnh, tự chết. Vì sao? Vì thần cứu hộ không giúp đỡ. Người như vậy trọn không được giải thoát. Nên Tỳ-kheo hay Phật tử phải giữ năm giới, siêng năng hành sáu việc. Những gì là sáu?

1. Đàn ba-la-mật: Thích việc bố thí, không được keo kiệt.

2. Thi ba-la-mật: Giữ gìn giới cẩn thận, chớ phạm.

3. Sằn-đề ba-la-mật: Nhẫn nhục giữ tâm, miệng, ý không cho sân tức.

4. Tỳ-lê-da ba-la-mật: Siêng năng sáng suốt chớ lười biếng.

5. Thiền ba-la-mật: Một lòng tập trung ý, chớ buông thả.

6- Bát-nhã ba-la-mật: Siêng năng tụng đọc kinh, hiểu rõ trí Nhất thiết trí.

Đấy là sáu điều mà Bồ-tát cầu đạo phải làm.

Lại có sáu điều: 1. Mắt; 2. Tai; 3. Mũi; 4. Miệng; 5. Thân; 6. Ý. Người muốn cầu đạo được phước, nên giữ gìn sáu điều này. Giữ gìn mắt, chớ để mắt đắm chìm trước sắc. Giữ gìn tai, chớ để tai say đắm trước âm thanh. Giữ gìn mũi, chớ để mũi mê đắm trước mùi hương. Giữ gìn miệng, chớ để miệng say đắm trước mùi vị. Giữ gìn thân, chớ để thân chìm đắm trước sự trơn láng. Giữ gìn ý, chớ để ý đắm say trước ái dục. Đây là sáu điều cần phải giữ gìn. Cần phải diệt trừ ba điều nữa. Những gì là ba? 1. Dâm dục; 2. Sân giận; 3. Ngu si. Đấy là ba độc.

Lại phải diệt trừ năm điều. Những gì là năm? 1. Thọ; 2. Tưởng; 3. Hành; 4. Thức; 5. Ái dục. Đấy là năm ấm.

Lại có sáu suy. Những gì là sáu?

1. Sắc làm cho mắt suy.

2. Âm thanh làm cho tai suy.

3. Mùi hương làm cho mũi suy.

4. Hương vị làm cho miệng suy.

5. Sự trơn láng làm cho thân suy.

6. Các pháp làm cho ý suy.

Đấy là sáu suy.

Năm ấm, sáu tình, ba độc hợp lại, làm cho trong thân có hai mươi điều; nó luôn tồn tại trong thân con người. Người hành đạo, cần phải luôn dứt tuyệt hai mươi điều này. Nếu không cắt đứt được hai mươi điều này, sẽ rơi vào trong tội chìm đắm. Sáu tình không dứt, sẽ rơi vào mười tám tầng địa ngục. Năm ấm không dứt, sẽ tuần tự ra vào trong năm đường. Ba độc không dứt, sẽ vào trong ba đường ác.

Nếu thiện nam, thiện nữ nào giữ gìn cấm giới chế ngự hai mươi điều trong thân. Như bụi trên gương, được phủi sạch, không còn cấu bẩn, thì trong ngoài được chiếu rõ. Thiên hạ trăm ngàn vạn người, có một người là đệ tử Phật không?

Viên quan thưa:

–Thật sự không có.

Minh vương nói:

–Xem xét như vậy, mới biết công đức Phật rất cao lớn, sâu thẳm, rực rỡ, như biển lớn, không thể biết được.

Viên quan thưa:

–Thật đúng như lời vua nói. Kẻ tiểu sứ thật đáng tội, không phân biệt được thật giả. Mời người kia trở về lại.

Minh vương nói:

–Tốt.

Viên quan liền tạ từ, đưa người kia tự trở về. Người kia như từ trên cao rớt xuống, theo vệt sáng, mà sống dậy, liền sinh hoạt được.

Cha mẹ bèn đem xe đưa đến Kỳ hoàn bạch Phật. Phật liền gọi người kia, hỏi những điều đã thấy, như đã nói ở trên.

Phật liền mỉm cười, hào quang năm màu từ trên đỉnh phát ra, nhiễu quanh thân ba vòng, rồi nhập vào trong rốn. A-nan sửa y phục, quỳ gối sát đất, chắp tay bạch Phật:

–Bạch Thế Tôn! Phật không cười vô cớ. Cười là có ý. Cúi xin Thế Tôn thuyết rộng nghĩa này.

Phật bảo:

–A-nan! Lắng nghe và giữ lấy mà tu hành.

A-nan và chúng hội vâng lời dạy, cùng lắng nghe.

Phật bảo:

–Nghe rằng: Thiên hạ ở cõi Diêm-phù vì phạm năm nghịch tội ở đời: Con bất hiếu cha mẹ, thần không trung với vua, vợ chồng dối trá nhau, dối trên gạt dưới, nhân dân lầm than, ít có nghĩa lý, khinh mạn không tiết lễ, dùng sức mạnh lấn hiếp kẻ yếu, giàu có hùa theo với nhau, nghèo khổ khốn cùng, tham lợi keo kiệt, không có lòng lành, chỉ muốn hơn người. Bốn thiên vương cùng giữ, quỷ thần xấu ác làm chủ, bắt người phạm tội phải chết, thần hồn luân chuyển, tùy theo hành động mà lãnh thọ, phải làm ngạ quỷ, súc sinh trong địa ngục, bị đánh đòn đau đớn, khổ sở, chặt, bầm, dội nước sôi, nấu, thiêu, đốt. Nếu ai có phước nhỏ, thì được sinh lên cõi trời, phải ở tầng trời thứ sáu. Phước mỏng, mạng ngắn, không nhận lãnh được giáo pháp. Tuy được làm người, phải làm kẻ nô tỳ thấp hèn, hoặc làm trâu, ngựa, súc sinh, lừa, lạc đà, voi, hổ, sư tử, chim thú, trùng, kiến. Khổ sở nói không hết. Trăm kiếp, ngàn kiếp, vạn kiếp không được giải thoát. Vừa mới sinh ra liền bệnh, hoặc chết liền. Nếu được làm người, sáu căn không đủ, lưng gù, tàn tật, đui điếc, câm, ngọng, khổ sở vô cùng.

Nay, ở trên đời, có một người, biết thế gian có Phật, nghe kinh pháp, được thấy Tỳ-kheo Tăng, có tâm lành ý tốt, từ tâm cung kính, bỏ chín mươi sáu ngoại đạo, đến với chánh pháp. Tự suy nghĩ, tự khắc phục, để giữ gìn năm giới, tu mười điều lành, diệt mười điều ác. Bấy giờ, có một người đắc đạo, vào thời Phật Duy-vệ, công đức đạt được bằng như người này. Tội của người kia, có đến trăm ngàn vạn kiếp, đều được diệt trừ. Người này, sau khi mạng chung, không bị rơi vào ba đường ác. Giả sử như có phạm tội, theo tội nặng nhẹ mà đến địa ngục. Vua thấy tâm ý cũng kính ngưỡng người này. Đế vương, nhân dân, tất cả đều tôn kính phụng trì. Tuy chưa đắc đạo, nhưng công đức to lớn, trời, người, quỷ, rồng đều ca ngợi.

Phật bảo A-nan:

–Sau khi ta nhập Niết-bàn, phần nhiều người đời không tôn kính pháp; ưa thích sự cao ngạo, cho mình là hơn, khinh miệt mọi người. Coi rẻ chánh pháp, phá hoại, làm nhục Tỳ-kheo, không biết cúng dường, chửi rủa ném đá, không sợ bị bắt. Bọn người này, đều từ trong cõi ma, đến đây sinh làm người, nên ác độc như vậy. Ai mà tin ưa Phật pháp, là do đời trước đã là đệ tử Phật rồi, nên có thể biết thật giả theo đó mà phụng thờ chánh pháp, thọ trì giới kinh, lại diệt trừ được hai mươi điều, những người đó đều là chư Đại Bồ-tát, chẳng phải phàm phu.

Con người có sinh ra, phải có chết, không ai không chết cả. Người khéo giữ giới, không tiếc thân mạng, chỉ nhớ nghĩ đến việc đem lòng từ bi mà cứu giúp tất cả, vì mọi người mà làm thầy hướng dẫn. Bồ-tát không sợ sự biến đổi của sinh tử; vào sinh tử là để cứu độ sự sinh tử; vào địa ngục để giảng giải giới, kinh khiến dừng ác làm lành; vào ngạ quỷ để giảng nói về hạnh bố thí; vào súc sinh để giảng nói về dâm dục. Khi hết thân này, sinh lên cõi trời sẽ dạy dỗ cho các trời. Trong loài người thì dạy pháp bỏ ác làm điều lành.

Con người có tư tưởng địa ngục, thì hành động như địa ngục, người có tư tưởng súc sinh, thì hành động như súc sinh; người có tư tưởng trời, người, thì hành động như trời, người; người có tư tưởng ngạ quỷ, thì hành động như ngạ quỷ; người có tư tưởng loài người, thì hành động như loài người. Tất cả vạn vật đều không có gì là của mình, chỉ dựa vào hình tướng mà đặt tên mà có tư tưởng.

Này Hiền giả! Theo cái thấy của mắt, mà chứng ngộ nó rõ ràng. Đã sinh ra, mà được làm người là có phước đức, nên thờ phụng gìn giữ chánh pháp. Tại sao không nỗ lực hết khả năng, để tự mình đến Phật đạo tôn quý! Sao lại phải chịu nghiệp khổ để đến nỗi thân phải lãnh thọ quả báo. Hối hận có ích gì?

Phật bảo A-nan:

–Pháp được hưng khởi, thì người biết làm lành, pháp bị suy vong, thì người làm ác càng nhiều. Hãy cùng nhau dạy bảo, siêng năng sáng suốt giữ gìn giới kinh. Hãy luôn nghĩ tất cả là vô thường. Sức vô thường thì to lớn, Phật không luôn trụ ở đời. Đã ở trong thế gian thì phải nỗ lực siêng năng tự độ cho mình và có thể cứu độ tất cả cho người và không phải người.

Này các Tỳ-kheo! Các ông và ta ở đời, phải tự mình cố gắng hết sức, chớ nói Phật luôn trụ ở đời. Nay không ra sức cố gắng sau hối hận ích gì?

Nghe Phật nói kinh về người chết sống lại được thấy chân lý. Cha mẹ và người thân đều đắc đạo A-la-hán và được không thoái chuyển, an trụ vững chắc, không gì lay động được. Các đệ tử Tỳ-kheo lớn và Bồ-tát, Trời, Rồng, Quỷ, Thần, nghe kinh đều hoan hỷ, đến trước Phật, làm lễ, rồi lui ra.

Số 827 - Kinh Người Cày Ruộng Lười Biếng

SỐ 827

KINH NGƯỜI CÀY RUỘNG LƯỜI

BIẾNG

Hán dịch: Đời Tống, Sa-môn Huệ Giản

Nghe như vầy:

Một thời, Đức Phật cùng với một ngàn hai trăm năm mươi vị đại Tỳ-kheo và chúng Bồ-tát ở tại vườn Trúc, xứ La-duyệt-kỳ. Bấy giờ, Phật từ La-duyệt-kỳ đến Xá-vệ, có các Bồ-tát dẫn đường phía trước. Thích, Phạm, y phục mặc ngoài thân thể trông như bốn Đại thiên vương. Các Tỳ-kheo Tăng đều theo sau Phật. Các Trời, Rồng, Thần cúng dường ở trên cao. Rời thành không xa, có một người đang cày ruộng giống, từ xa, trông thấy Như Lai và đệ tử theo hầu, có tướng tốt, ngay ngắn và vô cùng đẹp đẽ, oai thần cao vời, dung mạo đặc biệt tốt đẹp, như trăng giữa các sao. Các tướng tốt này đều có ánh sáng vàng rực, làm đẹp thêm ba mươi hai tướng tốt; tất cả hiện ra thật hoàn hảo. Xa trông thấy Thế Tôn như vậy, tâm liền vui vẻ, muốn đến ngay chỗ Phật, cúi đầu đảnh lễ để học hỏi giáo pháp. Phật ra đời rất khó gặp, rất lâu xuất hiện một lần. Rồi tự nghĩ: “Đất cày chưa xong, xuống giống chưa được, cần phải rãnh rỗi mới gặp được Phật”.

Bấy giờ, Phật biết người kia, khởi tâm biếng nhác, Thế Tôn liền cười, phóng ánh sáng năm màu. Ánh sáng này, từ miệng phát phát ra, chiếu khắp cảnh giới mười phương, đem an ổn cho năm đường, rồi ánh sáng đó quay lại tập hợp chỗ Phật, địa ngục được dừng nghỉ, ngạ quỷ no đủ, súc sinh nghĩ đến việc lành, loài người được cứu độ. Các Trời, Rồng, Thần đều đến nghe đạo pháp.

Hiền giả A-nan! Hiểu rõ bảy thời tiết ứng pháp, nên cùng với mọi người đến chỗ Phật, quỳ dài, chắp tay, bạch Phật:

–Bạch Thế Tôn! Có nhân duyên gì Thế Tôn cười? Đã cười tất sẽ có ý nghĩa.

Phật bảo A-nan:

–Ông thấy người cày không?

A-nan thưa:

–Bạch Thế Tôn! Đã thấy!

Phật bảo:

–Người này từng ở cõi Phật Duy-vệ đến đây, chín mươi mốt kiếp làm nghề cày ruộng giống. Cứ mỗi lần thấy Phật, là thường tự sinh lười biếng, hẹn để lần sau lại siêng năng rồi làm. Lần lữa, người cày ruộng giống lại tạo ra tội pháp trong sinh tử. Không hiểu việc cày ruộng là pháp. Ông ta càng không màng đến ruộng! Trải qua sáu đời Đức Phật, ông ta vẫn không được sự cứu độ.

Hôm nay thấy ta, lòng ưa thích phát khởi tâm tốt lành, hối hận hiểu ra, sự làm biếng vui chơi là gốc gây ra đủ loại tội lỗi, nên nghe có Phật từ xa, đã bỏ cày và ruộng, đến ngay chỗ Phật, cúi đầu sát chân Phật, sám hối tội lỗi, tự trách mình, ngu si không biết, đã tạo ra tội quá nặng. Cúi mong lòng thương tưởng của Ngài, giúp con thấy được cội nguồn của tội lỗi này. Con đã vì ngu dốt, tối tăm, để cho sự lười biếng nó dẫn dắt quá lâu. Rất mong được sự cứu độ, để thoát khỏi sinh tử.

Phật bảo:

–Lành thay, lành thay! Ông đã có thể hiểu được sự lợi ích của pháp. Trọn không làm cho hao tổn. Phật cũng vì đó mà giảng nói kinh. Rõ ràng làm biếng là xấu dở, sáng suốt tiến tới mới có lợi, phải vui mừng hớn hở tạo nên sự không thoái lui. Các Trời, Rồng, Thần, có tới hàng ngàn vô ương số đều phát tâm đối với đạo Vô thượng chánh chân. Do vậy, việc học đạo là phải luôn sáng suốt tấn tới, chớ để lười biếng nó làm trôi lăn trong sinh tử đến vô số kiếp.

Phật nói như vậy, Hiền giả A-nan, cùng các Trời, Rồng, Thần, A-tu-luân vương… nghe xong đều hoan hỷ, đảnh lễ Phật rồi lui ra.

Số 828 - Kinh Vô Tự Bảo Khiếp

SỐ 828

KINH VÔ TỰ BẢO KHIẾP

Hán dịch: Đời Nguyên Ngụy, Tam tạng Pháp sư Bồ-đề-lưu-chi,

người nước Thiên Trúc.

Tôi nghe như vầy:

Một thời, Đức Thế Tôn đang ở trong núi Kỳ-xà-quật, thuộc thành lớn Vương xá. Bấy giờ, có vô lượng trăm ngàn vạn ức Bồ-tát vây quanh Như Lai, tất cả đều là bậc Đại trí, phương tiện quyền xảo, dũng mãnh tinh tấn, pháp môn Vô tự thông đạt hoàn hảo, khéo léo làm thanh tịnh thị xứ, phi xứ; biết hổ thẹn, giải thoát mọi sự che lấp ràng buộc, điều phục các căn bằng ngà Từ bi. Đem ngà hổ thẹn thương nhớ đến chúng sinh, đắc đại Tam-muội, lấy trí tuệ làm đầu, tôn kính trí tuệ như đảo báu, có kho tàng châu báu lớn, tất cả đều biết hoàn hảo về pháp lành và không lành, hiểu rõ việc ba đời, tất cả đều thành tựu biện tài Vô tự, khéo đạt đến Nhị không, được địa vị thắng diệu. Học hiểu các nghĩa lý, thông đạt thật tế, mạnh mẽ vô biên, không chỗ dính mắc, đều thông đạt tự tánh thượng pháp, suy nghĩ hoàn hảo về hai pháp môn thật và không thật. Sinh bằng thai tạng, vĩnh viễn thoát ly sinh tử, hiểu hoàn hảo pháp bí mật, rõ biết các tướng. Giúp đỡ các nước, được danh xưng lớn, tiếng tăm vang rộng, đắc vô ngôn tạng, ngủ nghỉ luôn luôn được an ổn, ban phát làm cho tất cả đều được an vui. Ai nghe danh tánh thì rời khỏi ba cõi, có thể cứu chúng sinh đang ở ba cõi, hiểu rõ hoàn hảo về chân như, biểu thị hạnh Phổ Hiền, biến thân cùng

khắp, các căn trong sạch, hiểu rõ và thông đạt thân mình, thân người, đều thành tựu được trí tuệ sáng suốt.

Đó là Bồ-tát Thắng Hưởng, Bồ-tát Pháp Hưởng, Bồ-tát Thắng Chư Phần, Bồ-tát Pháp Nhãn, Bồ-tát Thiên Tướng, Bồ-tát Biện Tụ, Bồ-tát Thắng Tư Duy, Bồ-tát Trì Địa, Bồ-tát Trì Địa Tế, Bồ-tát Thâm Nhập Địa Tế Hưởng, Bồ-tát Địa Hưởng, Bồ-tát Cụ Biện, Bồ-tát Thượng Tích, Bồ-tát Hoa Mục, Bồ-tát Ưu-bát-la-mục, Bồ-tát Đảnh Kế, Bồ-tát Văn-thù Hưởng. Nhiều Đại Bồ-tát như vậy, không thể tính kể đều là đồng tử từ phương khác đến không thể quán sát hết, vì có tới hằng hà sa các thế giới đến tập hợp. Tất cả đều an trú lãnh thọ Pháp vương, chức vị thái tử.

Ở chỗ Bồ-tát Thắng Tư Duy, có vô lượng Thích, Phạm vây quanh. Ở chỗ Bồ-tát Phổ Hiền, Hư Không Tạng với bốn đại thần vương và vô lượng Chuyển luân thánh vương vây quanh. Ở chỗ Bồ-tát Đắc Đại Thế Chí, Quán Thế Tự Tại có vô lượng Phạm chúng vây quanh. Ở chỗ Bồ-tát Bất Không Kiến, có nhiều vô lượng Tỳ-sa-môn vương vây quanh. Ở chỗ Bồ-tát Tinh Tú Vương, có vô lượng tinh tú và các vị bảo vệ đời khác vây quanh. Lại có cả Bồ-tát Phá Nghi, Bồ-tát Diệt Nhất Thiết Chướng, tự thân hiện ra thân Như Lai, vây quanh vô lượng chư Phật.

Cùng với Xa-lợi-phất, Đại Mục-kiền-liên, Đại Ca-diếp, tất cả đều là đại A-la-hán. Ở chỗ Bồ-tát Chân Luyện, Bồ-tát Thắng Tư Duy, có vô lượng Thiên nữ vây quanh. Ở chỗ Bồ-tát Dược Vương, Bồ-tát Dược Thượng, có vô lượng quyến thuộc vây quanh. Trong khắp mười phương hằng hà sa thế giới, có cả mặt trăng mặt trời, những kẻ nương nhờ vào oai đức của mình, sinh lòng ngã mạn. Tất cả đều đến chỗ Phật. Đến chỗ Phật rồi, đứng sang một bên, ở trước Như Lai, liền tự thấy thân mình, như không có ánh sáng, giống như màu đen ở gần bên vàng Diêm-phù-na-đề vậy. Các mặt trăng, mặt trời này, ở trước Như Lai cũng như vậy, không tự lộ rõ ánh sáng của mình. Không còn lòng dạ đứng vững cũng không muốn nói, không có oai đức, không thể hiện rõ; ngoài ra còn có Na-la-diên vây quanh nữa. Đại thần, Rồng thần, Đắc-xoa-ca-a-na-bà-đạt-đa các vua rồng lớn có vô lượng loài rồng vây quanh. Thiện Âm Càn-thát-bà vương cũng có vô lượng ức Càn-thát-bà vây quanh. Vô

Yểm Túc Ca-lầu-la vương, cũng có bảy ức Ca-lầu-la vây quanh, tất cả đều đến chỗ Phật.

Bấy giờ, tam thiên đại thiên thế giới, các Bồ-tát ở trong hằng hà sa thế giới. Các vị ở các cõi ấy đều cung thỉnh Đức Phật. Thỉnh Phật rồi, bốn chúng vây quanh cùng đến cõi Ta-bà. Đem phẩm vật xuất thế gian, đến chỗ Phật, cúng dường. Các vị Bồ-tát cúng dường Phật rồi, mỗi vị tự ngồi trên tòa hoa sen.

Bấy giờ, có Đại Bồ-tát, tên là Thắng Tư Duy, đến chỗ Phật, bạch:

–Bạch Thế Tôn! Xin Thế Tôn cho phép và lắng nghe con, con mới dám hỏi Như Lai hai điều.

Phật bảo Bồ-tát Thắng Tư Duy:

–Ta lắng nghe đây, ông cứ tùy ý hỏi; Như Lai đã vì tất cả chúng sinh, nên thành đạo ở đây; chính vì các vị, các đại long tượng, mà Ta xuất hiện ở đây.

Bồ-tát Thắng Tư Duy bạch Phật:

–Bạch Thế Tôn! Có một loại pháp gì mà Bồ-tát nên diệt trừ? Có một loại pháp gì là sự chứng ngộ của Như Lai?

Thế Tôn khen ngợi Đại Bồ-tát Thắng Tư Duy:

–Lành thay, lành thay! Phạm thiên! Ông đã thuần thục vô lượng căn lành, nhờ chư Phật giúp đỡ nên hỏi được nghĩa này. Thiện nam! Nay ông lắng nghe và khéo suy nghĩ. Ta sẽ vì ông mà nói.

Bồ-tát Thắng Tư Duy, đảnh lễ sát chân Như Lai chờ nhận sự chỉ dạy.

Phật nói:

–Thiện nam! Có một loại pháp, Bồ-tát nên diệt trừ. Đó là pháp tham. Thiện nam! Đấy là một pháp, phải nên diệt trừ vĩnh viễn.

Thiện nam! Lại có một pháp, Bồ-tát nên diệt trừ, đó là pháp sân. Thiện nam! Đấy là một pháp, phải nên diệt trừ vĩnh viễn.

Thiện nam! Lại có một pháp, Bồ-tát nên diệt trừ, đó là pháp si. Thiện nam! Đấy là một pháp, phải nên diệt trừ vĩnh viễn.

Thiện nam! Lại có một pháp, Bồ-tát nên diệt trừ, đó là ngã kiến. Thiện nam! Đấy là một pháp, phải nên diệt trừ vĩnh viễn.

Thiện nam! Lại có một pháp, Bồ-tát nên diệt trừ, đó là lười biếng. Thiện nam! Đó là một pháp, phải nên diệt trừ vĩnh viễn.

Thiện nam! Lại có một pháp, Bồ-tát nên diệt trừ, đó là chỉ ưa ngủ nghỉ. Thiện nam! Đấy là một pháp, phải nên diệt trừ vĩnh viễn.

Thiện nam! Lại có một pháp, Bồ-tát nên diệt trừ, đó là tham ái. Thiện nam! Đó là một pháp, phải nên diệt trừ vĩnh viễn.

Thiện nam! Bồ-tát lại phải diệt trừ một pháp, đó là vô minh. Thiện nam! Đấy là một pháp, phải nên diệt trừ vĩnh viễn.

Bấy giờ, Phạm thiên Thắng Tư Duy bạch Phật:

–Bạch Thế Tôn! Một pháp gì mà các Bồ-tát ngày đêm thường đề phòng bảo vệ?

Thế Tôn bảo Bồ-tát Thắng Tư Duy:

–Này thiện nam! Điều gì mà Bồ-tát không muốn đến với mình chớ nên bảo người khác làm. Thiện nam! Nếu có thiện nam, thiện nữ nào, bảo vệ giữ gìn, pháp này thì thiện nam, thiện nữ kia coi như đã bảo vệ, giữ gìn tất cả giới tạng của Như Lai. Vì sao? Thiện nam! Vì có yêu mến thân mạng mình, thì không sát sinh; có tiếc mến tài sản mình, thì mới không trộm cướp; có yêu thương vợ mình, thì không xâm hại đến vợ người. Thiện nam! Các chúng sinh này, phát tâm như vầy: “Ta kính thuận chánh pháp của Như Lai”. Thiện nam kia, luôn siêng năng để tâm đề phòng và bảo vệ pháp này. Nghĩa này thế nào? Thiện nam, nếu có thiện nam, thiện nữ nào, muốn cầu đại Bồ-đề Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác, tức là người ấy đã cầu sự an vui, chớ không cầu sự khổ não nơi thân. Ở thế gian, chỉ có vui, người phải hưởng thọ niềm vui. Chính là nghĩa này. Ta đã nói: “Các vị nên biết, điều không muốn đến với mình, chớ nên đem đến cho người khác”. Thiện nam! Đấy là một pháp, Bồ-tát ngày đêm phải luôn bảo vệ điều đó.

Này thiện nam! Theo chỗ ông hỏi, một pháp gì là sự chứng ngộ của Như Lai? Thiện nam! Không có một pháp gì là sự giác ngộ của Như Lai. Thiện nam! Đối với pháp không ngộ, thì Như Lai ngộ. Thiện nam! Tất cả pháp không sinh thì Như Lai chứng ngộ. Tất cả pháp không diệt thì Như Lai chứng ngộ.

Lại nữa, thiện nam! Pháp tánh xa lìa hai bên, thì Như Lai chứng ngộ, tất cả pháp không thật thì Như Lai chứng ngộ. Thiện

nam! Như Lai khéo nói về nhân duyên nghiệp báo. Như Lai khéo chứng nhân duyên nghiệp báo. Sự trói buộc của tất cả pháp nhân duyên thì Như Lai chứng ngộ. Thiện nam! Nhân duyên ấy giống như ánh chớp mà Như Lai chứng ngộ, thì xa lìa nhân, xa lìa duyên. Như Lai nói là không có nghiệp báo, đã được thọ ký để thành Chánh giác. Tất cả pháp sâu rộng trang nghiêm. Đây là sự thuyết pháp của Như Lai.

Này thiện nam! Dùng nghĩa gì, để giảng nói về sự trang nghiêm sâu rộng. Trí tuệ có được của thế gian và xuất thế gian từ đâu sinh? Khi trí tuệ đó, dùng chân thật xem xét kỹ, để thấy đúng đắn Bát-nhã ba-la-mật là sâu dày, thì bấy giờ, pháp ấy, được gọi là tạng.

Này thiện nam! Ta cũng lại nói: Tất cả pháp như huyễn như ánh lửa. Sự giác ngộ của Phật, Pháp của tánh tướng là một vị giải thoát. Sự giác ngộ của Phật, cái có được tánh tướng là một vị giải thoát. Tất cả đó là pháp sâu rộng trang nghiêm.

Này thiện nam! Nếu thiện nam, thiện nữ nào lại có một pháp là sự giác ngộ của Phật, thì thiện nam! Đó là các pháp không đi, không đến, không nhân, không duyên, không sinh, không diệt, không suy nghĩ cái chẳng suy nghĩ, không thêm, không bớt.

Này thiện nam! Nếu pháp rốt ráo, thì pháp tánh của tự tánh, chẳng phải là tự tánh. Pháp thí dụ, không thể nói. Nếu dùng danh tự, cũng không thể nói. Đấy là một pháp mà Như Lai đã giác ngộ.

Khi Phật nói pháp môn Quảng nghiêm thượng vương vô tự bảo khiếp quang nghiêm này, có sự chứng đắc an trụ nơi Địa thứ mười của Bồ-tát, nhiều như số vi trần, mắt thường cũng không thể thấy hết. Các chúng như vậy, đều được tâm Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác. Các chúng sinh như vậy, đều chứng quả A-la-hán. Lại hơn số chúng sinh này, xả bỏ khổ địa ngục, sinh vào trong cõi trời. Vô lượng chư vị Bồ-tát hiện có mặt, chứng trăm ngàn vạn các pháp môn Tam-muội. Huống chi nói nhiều mà không được lợi ích.

Bấy giờ, Phật bảo La-hầu-la:

–Thầy có thể nhận giữ gìn nghĩa chánh pháp này, mà ta đã nói không?

Khi Phật nói lời này, do thần lực của Phật, làm cho chín ức

Bồ-tát trong hằng hà sa thế giới, từ chỗ ngồi, đứng dậy, bạch với Phật:

–Bạch Thế Tôn! Chúng con đều có thể nhận giữ gìn pháp môn này. Ngay trong thế giới Ta-bà này, trong thế giới vị lai cũng sẽ vì các chúng sinh mà lưu truyền không dứt, để biết đó là Bồ-tát, là người trí tuệ tài năng.

Bấy giờ, bốn Đại thần vương bạch Phật:

–Bạch Thế Tôn! Chúng con cũng có thể nhận giữ gìn pháp nghĩa Như Lai đã nói, khiến cho điều mong cầu của Bồ-tát đó được đầy đủ, ở trong đấy là bậc trí tuệ tài năng.

Khi ấy, Thế Tôn xem xét tất cả chúng sinh ở cùng khắp, rồi nói như vầy:

–Thiện nam! Ta chẳng phải chỉ tu chút đỉnh căn lành mà thành Chánh giác. Các chúng sinh kia nếu có thể nghe chánh pháp này, cũng chẳng phải chỉ tu chút ít căn lành. Mà phải nên nhận giữ gìn pháp môn Quảng bác nghiêm thượng vương vô tự bảo khiếp. Nếu ai nghe kinh này, thì người ấy đã cung kính, tôn trọng, ca ngợi ta rồi. Thiện nam! Thiện nam, thiện nữ này, hai vai gánh vác Bồ-đề, người ấy sẽ được biện tài không dứt, khéo được trong sạch các cảnh giới Phật. Khi chết sẽ được thấy Phật A-di-đà, đại chúng Thanh văn, Bồ-tát vây quanh, hiện ở trước người đó, cũng thấy thân ta ở trong núi Kỳ-xà-quật và thấy chúng Bồ-tát này. Thiện nam! Thiện nam, thiện nữ đó sẽ tự mình chứng đắc đại pháp bảo tạng, không thể dứt tận, được Túc mạng trí không sinh vào đường ác.

Này thiện nam! Nay ta nói điều chưa từng có trên thế gian, là pháp môn khó tin này. Thiện nam! Nếu thiện nam, thiện nữ nào, giả sử có phạm tội nghịch, thì nên đọc tụng, nhận giữ gìn pháp môn cao cả này một cách hoàn hảo. Hoặc tự viết chép hoặc khuyên bảo người viết chép. Tự mình đọc tụng, khuyên người đọc tụng. Tự mình nhận giữ, khuyên người nhận giữ. Thiện nam! Ta nói người này sẽ không còn thấy đường ác nữa, được tất cả chư Phật thọ ký.

Các Bồ-tát kia đều đắc năm nhãn, các căn đầy đủ, được tất cả chư Phật nhớ nghĩ bảo vệ, được tất cả Bồ-tát thu nhận. Làm cho diệt trừ được vô lượng phiền não, nghiệp chướng, liền được trong sạch.

Thiện nam! Những lời nói pháp của ta, là sự nói pháp sau cùng. Từ khi ta đắc đạo thành Chánh giác đến nay chưa nói lời này.

Phật thuyết kinh này rồi, Bồ-tát Thắng Tư Duy và các Đại Bồ-tát, vua Đế Thích, các trời và bốn Đại thiên vương, Người, Trời, A-tu-la, Ca-lầu-la, Khẩn-na-la, Càn-thát-bà, tất cả thế gian, nghe lời Phật dạy đều rất vui mừng.

Số 829 - Đại Thừa Ly Văn Tự Phổ Quang Minh Tạng

SỐ 829

ĐẠI THỪA LY VĂN TỰ PHỔ QUANG

MINH TẠNG

Hán dịch: Đời Đại Đường, Tam tạng Pháp sư Địa-bà-ha,

người xứ Thiên Trúc.

Tôi nghe như vầy:

Một thời, Đức Phật ở trong núi Kỳ-xà-quạât, thuộc thành Vương xá, cùng với vô lượng trăm ngàn ức, vô số Đại Bồ-tát, toàn là các bậc đại trí, sáng suốt tiến tới, khéo léo, chứng pháp vô ngôn, rất giỏi biện tài chỗ đúng, chỗ sai rõ ràng, không chống trái với nhau, khéo điều phục thân tâm, đầy đủ các môn giải thoát, luôn dạo chơi bằng Tam-muội mà không lìa bỏ lòng thương xót lớn, biết hổ thẹn với thân, trí tuệ là trên hết; có nhiều lợi lạc như vùng đất báu rộng lớn, thấu rõ các tướng của pháp lành và pháp không lành, không chìm đắm vào câu chữ khi có sự giảng nói, đối với pháp chân đế, tục đế đều thông đạt không chướng ngại, biết rõ sự thật một cách xâu xa, mà không trụ trong đó; có khả năng phân biệt mà không thọ nhận; tuy nhàm chán sinh tử mà vẫn bảo vệ thế gian; khắp cả mười phương, đều có tiếng tăm; đối với tạng chân thật vi diệu, ngơi nghỉ trong tịch nhiên vắng lặng. Tuy hiện đang thọ thân, nhưng vĩnh viễn sẽ ra khỏi tam giới, vẫn đi vào các cõi, khuyên dạy, tế độ chúng sinh, bình đẳng răn dạy mọi người chí luôn hiền thiện; bình đẳng thương xót, tâm không dính mắc; có khả năng khiến mình và người thanh tịnh; thành tựu vô lượng công đức vậy. Tên các vị là Bồ-tát

Thắng Tư Duy, Bồ-tát Pháp Chấn Âm, Bồ-tát Diệu Thân, Bồ-tát Pháp Võng, Bồ-tát Biện Tích, Bồ-tát Trì Địa, Bồ-tát Trì Thế, Bồ-tát Đại Xưng Danh, Bồ-tát Cụ Chư Biện, Bồ-tát Thiên Dung Tướng, Bồ-tát Công Đức Sơn, Bồ-tát Liên Hoa Nhãn, Bồ-tát Liên Hoa Diện, Bồ-tát Châu Kê, Bồ-tát Diệu Âm; rất nhiều các Đại Bồ-tát như vậy, đều giống như đồng tử, sắc tướng đẹp đẽ, ngay thẳng trang nghiêm, ở trong chúng hội này, đều là những bậc đứng đầu.

Lúc bấy giờ, Bồ-tát Quán Tự Tại, cùng với các Bồ-tát khác, nhiều như số cát sông Hằng, là những bậc tiếp nối địa vị Thế Tôn: Bồ-tát Thù Thắng Kiến và cùng vô số Phạm thiên, Đế Thích; Bồ-tát Hư Không Tạng và vô lượng Bồ-tát, vô lượng chúng Thiên vương; Bồ-tát Đại Thế Chí cùng với vô lượng ức chúng Phạm thiên; Bồ-tát Biến Cát Tường, cùng với vô lượng thể nữ; Bồ-tát Phổ Hiền, Bồ-tát Bất Không Kiến, Bồ-tát Tinh Tú Vương, Bồ-tát Ly Nghi, Bồ-tát Tức Chư Cái, Bồ-tát Dược Vương, Bồ-tát Dược Thượng mỗi vị cùng với vô lượng chúng Bồ-tát có mặt đầy đủ. Trong chúng đó, cũng có vô lượng chư Phật, tự biến thân mình, làm thân Bồ-tát; Tôn giả Xá-lợi-phất, Ma-ha Mục-kiền-liên, Ma-ha Ca-diếp, rất nhiều các vị đại A-la-hán như vậy, mỗi vị ấy đều cùng với vô lượng chúng Thanh văn, có mặt đầy đủ, Na-la-diên và vô lượng chúng trời, cho đến chư Thiên, nhật nguyệt trong các quốc đọâ, nhiều như cát sông Hằng, oai quang chiếu sáng, đều đến nơi Phật. Đến nơi Phật rồi, oai quang các trời kia không thấy rõ nữa, giống như khối đen đem để bên vàng Diêm-phù, vua rồng Bà-nâu-la, vua rồng Đức-xoa-ca, vua rồng A-na-bà-đạt-đa, vua Mỹ Âm Càn-thát-bà, vua Vô-ưu-trọc-ca-lâu-la, cùng với vô lượng các quyến thuộc cũng đến dự hội này. Tất cả Bồ-tát trong mười phương thế giới, nhiều như số cát sông Hằng, ở quốc độ của mình cũng cung thỉnh Đức Như Lai, cùng với tứ chúng, đồng thời đến đây; mỗi vị cầm theo các món tốt đẹp và đặc biệt hơn hết để cúng dường, những vật này hơn hẳn vật ở thế gian, để dâng lên Đức Phật. Các Bồ-tát dâng rồi, liền ngồi lên tòa hoa sen ở trong hội.

Lúc bấy giờ, Đại Bồ-tát Thắng Tư Duy, từ chỗ ngồi, đứng dậy, bày vai bên phải, gối phải chạm đất, chắp tay, hướng về Phật thưa:

–Bạch Thế Tôn! Con nay muốn hỏi nghĩa của hai chữ, cúi xin Đức Thế Tôn rủ lòng thương chấp nhận cho.

Phật bảo Bồ-tát Thắng Tư Duy:

–Này thiện nam! Muốn hỏi điều gì, tùy ý ông. Như Lai không vì một chúng sinh nào, xuất hiện ở thế gian này, mà vì muốn lợi ích cho vô lượng chúng sinh, nên mới xuất hiện.

Khi ấy, Bồ-tát Thắng Tư Duy liền bạch Phật:

–Bạch Thế Tôn! Thế nào là một pháp để các Bồ-tát vĩnh viễn xa lìa? Thế nào là một pháp để Bồ-tát luôn nhận giữ gìn? Thế nào là một pháp để các Đức Như Lai thể hiện sự giác ngộ.

Phật bảo:

–Lành thay, lành thay! Này thiện nam! Ông nương sức oai thần của Như Lai, mới có thể hỏi ta những nghĩa sâu xa như thế. Ông hãy lắng nghe! Hãy lắng nghe! Khéo léo nhớ nghĩ về việc này. Ta sẽ vì ông mà diễn nói.

Này thiện nam! Có một pháp mà Bồ-tát nên xa lìa, đó là tham dục. Thiện nam! Đấy là một pháp mà Bồ-tát nên vĩnh viễn xa lìa.

Này thiện nam! Lại có một pháp mà Bồ-tát nên xa lìa, đó là giận dữ. Đấy là một pháp mà các Bồ-tát nên vĩnh viễn xa lìa.

Này thiện nam! Lại có một pháp mà Bồ-tát nên xa lìa, đó là ngu si. Đấy là một pháp mà các Bồ-tát nên vĩnh viễn xa lìa.

Này thiện nam! Lại có một pháp mà Bồ-tát nên xa lìa, đó là chấp ngã.

Này thiện nam! Lại có một pháp mà Bồ-tát nên xa lìa, đó là ngu si.

Này thiện nam! Lại có một pháp mà Bồ-tát nên xa lìa, đó là sự coi khinh và cao ngạo.

Này thiện nam! Lại có một pháp mà Bồ-tát nên xa lìa, đó là lười biếng.

Này thiện nam! Lại có một pháp mà Bồ-tát nên xa lìa, đó là ham ngủ nghỉ.

Này thiện nam! Lại có một pháp mà Bồ-tát nên xa lìa, đó là đắm vào yêu đương.

Này thiện nam! Như vậy, đó là một pháp mà các Bồ-tát nên vĩnh viễn xa lìa.

Này thiện nam! Ông lại hỏi ta thế nào là một pháp để các Bồ-tát luôn giữ gìn, bảo vệ?

Này thiện nam! Nghĩa là: Cái gì chẳng phải điều an ổn của mình, thì các Bồ-tát không đem cho mọi vật, nếu các Bồ-tát đã giữ gìn pháp này, tức là có khả năng giữ gìn tất cả giới cấm chư Phật Như Lai. Tại sao vậy? Bởi nếu biết yêu mến thân mạng, thì không nên sát sinh; biết tự tôn trọng tài sản, thì không thể trộm của người; biết tự giữ gìn vợ con, thì không nên xâm phạm vợ con người khác; thực hành những điều như vậy, gọi là một pháp.

Này thiện nam! Nếu có người, tôn kính tùy thuận lời nói của Như Lai, thì đối với một pháp này, phải thường nên nhớ nghĩ. Tại sao vậy? Vì không có chúng sinh nào, ưa thích khổ; phàm có việc gì cũng đều cầu sự an vui; cho đến Bồ-tát cầu Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác, cũng là để cho mình, cho người đều được an vui. Thiện nam! Do nghĩa như vậy, nên ta nói lời này: Cái gì chẳng phải là những điều an ổn của mình, thì không nên đem cho mọi vật; đó là một pháp mà các Bồ-tát thường nên giữ gìn.

Này thiện nam! Như điều ông hỏi:

–Thế nào là một pháp mà các Đức Như Lai thể hiện sự giác ngộ? Này thiện nam! Không có pháp nhỏ nào Như Lai giác ngộ. Tại sao vậy? Vì những điều Như Lai giác ngộ là không chỗ giác. Thiện nam! Tất cả các pháp không sinh, đó là điều Như Lai giác ngộ. Tất cả các pháp không diệt, đó là điều Như Lai giác ngộ. Tất cả các pháp lìa hai bên, đó là điều Như Lai giác ngộ. Tất cả các pháp không thực, đó là điều Như Lai giác ngộ.

Này thiện nam! Tự tánh của các nghiệp, đó là điều Như Lai giác ngộ. Tất cả các pháp từ nhân duyên sinh, đó là điều Như Lai giác ngộ. Pháp nhân duyên giống như điện chớp, đó là điều Như Lai giác ngộ. Do nhân duyên, mà có các nghiệp, đó là điều Như Lai giác ngộ.

Này thiện nam! Tất cả pháp tánh là Phổ quang minh tạng, đó là điều Như Lai giác ngộ.

Này thiện nam! Tại sao gọi pháp tánh là Phổ quang minh tạng? Thiện nam! Vì trí thế gian và xuất thế gian, đều nương vào đó mà phát sinh, như mẹ mang con trong bụng, nên gọi là tạng. Khi trí phát sinh, thì chiếu rọi trở lại nguồn gốc của mình; pháp tánh như vậy là chỗ thu giữ của Bát-nhã ba-la-mật, cho nên gọi là Phổ quang minh tạng.

Này thiện nam! Tất cả các pháp đều như huyễn, như sóng nắng, đó là điều Như Lai giác ngộ.

Này thiện nam! Thật tánh của các pháp, chỉ có một vị giải thoát, đó là điều Như Lai giác ngộ, một vị giải thoát đó, gọi là Phổ quang minh tạng.

Này thiện nam! Pháp một tướng, đó là điều Như Lai giác ngộ. Thế nào là một tướng? Nghĩa là, các pháp không đến, không đi, chẳng phải nhân, chẳng phải duyên, không sinh, không diệt, không lấy, không bỏ, không thêm, không bớt.

Này thiện nam! Tự tánh của pháp vốn không chỗ có, không thể ví dụ được, chẳng phải văn tự mới diễn nói được; một Pháp như thế, là điều mà các Đức Như Lai thể hiện sự giác ngộ. Đang lúc Phật nói pháp môn Trang nghiêm vương ly văn tự phổ quang minh tạng này, nhiều Bồ-tát ở Địa thứ mười nhận thức được như vậy.

Có chúng sinh nhiều như số vi trần, đều phát tâm Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác; lại có chúng sinh, nhiều như số vi trần, cũng phát tâm Thanh văn, Bích-chi-phật; lại có chúng sinh, nhiều như số vi trần, ở trong địa ngục, được lìa khổ, sinh vào cõi trời, cõi người; vô lượng Bồ-tát được nhạâp vào Sơ địa; vô lượng Bồ-tát được trăm ngàn Tam-muội, vô lượng chúng sinh đều được lợi ích, không bỏ sót ai.

Lúc bấy giờ, Phật bảo La-hầu-la:

–Thiện nam! Pháp yếu này của ta ông nên nhận giữ. Lúc Phật nói lời đó, trong chúng hội có chín mươi ức Đại Bồ-tát, nương oai thần của Phật, rời chỗ ngồi, bạch Đức Phật:

–Bạch Thế Tôn! Chúng con thề nguyện sẽ nhận giữ những pháp yếu mà Như Lai đã nói, ở trong thời kỳ cuối cùng của cõi Ta-bà này, thấy có người nào muốn làm cho pháp lưu truyền thì sẽ vì họ mà diễn nói.

Lúc bấy giờ, Tứ Thiên vương bạch Phật:

–Bạch Thế Tôn! Nếu có người siêng năng giữ gìn kinh điển này, con sẽ ủng hộ, khiến cho chí nguyện của họ đều được đầy đủ. Tại sao vậy? Vì người siêng năng giữ gìn kinh này, đó là pháp thí.

Lúc bấy giờ, Đức Thế Tôn xem xét khắp trong chúng hội, rồi nói: Các nhân giả! Ta nói pháp môn sâu xa, rộng lớn, ít có này,

chẳng phải để các chúng sinh có chút ít căn lành mà có thể nghe và ghi nhận được; người có khả năng nghe và ghi nhận, tức là đã thờ phụng cúng dường cho ta, cũng là gánh vác Vô thượng Bồ-đề, người đó sẽ được biẹân tài không ngại, nhất định sẽ được sinh về cõi Phật trong sạch; người đó lúc sắp chết, nhất định chính mình, sẽ thấy được Phật A-di-đà và đại chúng Bồ-tát hiện ở trước mắt. Ta nay ở trong núi Kỳ-xà-quật này, được chúng Bồ-tát vây quanh; người đó lúc lâm chung cũng sẽ thấy như vậy; nên biết người đó, tức là đã được Pháp tạng vô tận; nên biết người đó được Trí túc mạng, nên biết người đó không đọa vào đường ác.

Này thiện nam! Ta nay nói pháp, mà tất cả thế gian khó tin này; giả sử có chúng sinh, tạo năm tội nặng nhất, mà nghe kinh này, rồi biên chép, đọc tụng, vì người khác diễn nói, thì tất cả nghiệp chướng đều sẽ được tiêu trừ, chẳng bao giờ chịu nỗi thống khổ đau trong những nẻo ác, người này luôn được chư Phật, Bồ-tát, nhớ nghĩ và bảo vệ, sinh ra nơi nào, các căn cũng đầy đủ, được Phật quán đảnh, năm nhãn trong sạch.

Này thiện nam! Nói tóm lại, ta thấy người đó chắc chắn thành Phật đạo.

Phật nói kinh này rồi, Thắng Tư Duy và tất cả Bồ-tát, cùng các Thanh văn, trời, rồng, tám bộ đều rất vui vẻ, tin nhận, thờ kính tu hành.

Nguồn: Nguồn: Pháp Bảo — kho kinh sách điện tử của Trung tâm biên, phiên dịch tài liệu Phật giáo Quốc tế, Ban Phật giáo Quốc tế, Giáo hội Phật giáo Việt Nam (vbeta.vn · api.phapbao.org), đọc về ngày 3–4/9/2026. Đại đức Thích Vạn Lợi, Thư kí phụ trách kinh sách điện tử. Bản quyền bản dịch, bản in và số trang thuộc về các dịch giả, tác giả và nhà xuất bản đứng tên trong từng cuốn. Gói này phát hành trên GitHub cho người dùng app, để nghiên cứu và đối chiếu, không nhằm mục đích thương mại. Ai muốn gỡ tác phẩm của mình khỏi gói xin báo, sẽ gỡ ngay.