Tam tạng Việt · Pháp Bảo (VBeta) · Linh Sơn Đại Tạng › Bộ Luận
Đại Tập 111 · Bộ Luận I · Số 1628–1644
- Dịch giả
- Thích Tịnh Hạnh
- Thông tin
- Ghi trên sách: Sa Môn Thích Tịnh HạnhHội Văn Hóa Giáo Dục Linh Sơn Đài Bắc, 2000
Luận Đại Thừa Tập Bồ Tát Học - Quyển 22 - Phẩm 17: Cung Kính Tác Lễ Phần 1
LUẬN ĐẠI THỪA TẬP BỒ TÁT HỌC
QUYỂN 22
Phẩm 17: CUNG KÍNH TÁC LỄ
Phần 1
Người nào sau khi Phật diệt độ
Thường hay sửa, xây tháp miếu Phật
Trăm ngàn ức kiếp na-do-tha
Thân tướng uy nghiêm đều đẹp tốt
Dùng hương chiên đàn vừa ý nhất
Làm nên cung điện và kiệu xe,
Tuy được thắng báo không hề đắm
Phước nầy do tu sửa tháp Phật.
Ở thời chánh pháp Phật sắp hết
Không sanh các cõi nước Diêm phù
Tùy theo ý thích ở thiên cung
Phước nầy do tu sửa tháp Phật
Chán ghét ngũ dục các nhiễm cấu
An trụ trong giới tịnh thanh lương
Rộng theo phạm hạnh không hề sót
Phước nầy do tu sửa tháp Phật
Sau khi chết rồi được sanh thiên
Khoái lạc, đầy đủ không kể xiết
Lại còn giáo hóa các Trời, người
Phước nầy do xoa hương tháp Phật.
Diện mạo đầy đặn thường tươi sáng
Ngữ âm điều thiện được dâng trào
Ai thấy đều khởi tâm kính mến
Phước nầy do xoa hương tháp Phật
Xa lìa ác đạo khổ vô biên
Thường được thân cận các Như Lai
Rộng tu nghiệp thiện, lợi quần sanh
Phước nầy do xoa hương tháp Phật
Nếu người ở trong khoảng sát-na
Thường hay quét bụi, dọn tháp Phật
Quả báo người nầy khó tính được
Xa lìa tám nạn ở trong đời
Mạnh khoẻ, thông tuệ đều sáng suốt
Ngũ dục cảnh trần không đeo đuổi
Luân hồi mãi mãi được lìa xa
Đây do tịnh tâm quét tháp Phật.
Đầy đủ giới cấm, không khuyết phạm
Nghe pháp vi diệu sanh hoan hỷ
Mãi không thoái chuyển tâm Bồ-đề
Đây do tịnh tâm quét tháp Phật
Người nầy thường ở trong đường ác
Được lìa chê, khen các lỗi lầm…
Phước tuệ càng tăng tích chứa nhiều
Đây do tịnh tâm quét tháp Phật.
Lại được các vị ngon quý hiếm
Y phục sạch sẽ lại trang nghiêm
Các căn tiếp xúc thường vừa ý
Đây do tịnh tâm quét tháp Phật
Ở trong tháp Phật sanh hoan hỷ
Hoa héo phải thay nơi tháp Phật
Do nương mười lực bậc đạo sư
Ngũ dục, oán hận được xa lìa.
Hình nghi đỉnh đạc thật hiếm có
Mọi người thích nhìn không chán mắt
Vương giả thường sanh tâm ái kính
Do thay hoa héo nơi tháp Phật
Đầy đủ giới phẩm, hạnh Bồ-tát
Diệt trừ tất cả mọi đường ác
Ý luôn sáng suốt, lìa si mê
Do thay hoa héo nơi tháp Phật.
Vứt bỏ phiền não các chướng nhiễm
Không còn bệnh khổ, trói buộc nhau
Nhẹ nhàng an lạc ở mọi nơi
Do thay hoa héo nơi tháp Phật
Được thọ đệ nhất thí cõi người
Lại được các cúng dường tối thượng
Phước tuệ thanh tịnh trang nghiêm thân
Do thay hoa héo nơi tháp Phật
Nên thay vào tháp bông hoa mới
Hoặc Mạn-đa-la, Bát-tất-sa.
Do thay hoa mới nơi tháp Phật
Người ấy phước báo thật thù thắng.
Hoặc người thường ở trong tháp Phật
Siêng năng cung kính đảnh lễ Phật
Người ấy xưng dương ân Đức Phật
Mọi người nhìn thấy phải cúi đầu
Các thiên, long, thần, Ma-hầu-la
Vua và thần dân đều tin trọng
Ví như hoa đẹp giữa trần gian
Có thể khéo nói các pháp yếu.
Do người kia khéo nói chánh pháp
An trú trí Phật, không khuyết giảm
Làm cho chúng sanh xa đường ác,
Tăng trưởng thắng nghĩa trong nhân thiên
Phước lực, niệm tuệ đều đầy đủ
Quyến thuộc rất nhiều luôn thuận thảo
Ta nói người nầy ở thế gian
Tùy ý được vui, tâm an ổn
Phát âm nhu hòa và tịch tĩnh
Dạy dỗ chúng sanh khiến xuất ly
Người ấy giàu vui, sống không nghèo
Phước nầy do lễ nơi tháp Phật
Thường hành bố thí và ái ngữ
Lợi hành, bình đẳng cũng vậy thôi
Bị người hủy báng, không sân hận
Phước nầy do lễ nơi tháp Phật
Hoặc ở trên trời làm Đế Thích
Hoặc làm vị vua trong nhân gian.
Thảy đều tùy tâm, rất tự tại
Phước nầy do lễ nơi tháp Phật.
Đối với cảnh dục không đắm nhiễm
Xử thế giàu sang, thường biết đủ
Mãi mãi không còn đọa cõi ác
Phước nầy do lễ nơi tháp Phật.
Nói lời thắm đượm nghĩa sâu đầy
Đều cùng kinh điển khéo tương ưng
Ở người thường trong hạng thượng lưu
Phước nầy do lễ nơi tháp Phật
Nếu dùng tâm thanh tịnh tối thượng
Hai tay cầm hoa dâng lên Phật
Nên có quả báo được làm vua
An trụ lợi ích trong pháp thiện
Người nầy ngũ dục thường tỏ rõ
Thì bức bách ưu não không còn
Thân tướng đoan nghiêm, người thích xem
Tự tánh vắng yên không sợ hãi.
Lại như, kinh Đại Bi nói: “A-nan! Nếu có chúng sanh trong hiện tại thường cúng dường cho ta thì sau khi ta diệt độ cũng cúng dường xá- lợi của ta dù nhỏ bằng hạt cải, vì ta mà đắp tượng, vẽ hình, làm tháp cho ta. A-nan! Cho đến những việc như vậy, giả sử có người trong một chốc lát phát khởi nhân duyên tín tâm niệm Phật, cầm lấy một bông hoa rơi trong không trung mà đem cúng dường Phật, người ấy được làm vua Chuyển luân, làm chủ trời Đế Thích, làm vua Đại Phạm thiên, liền có thể vượt qua sự vô tri của thời kiếp trước và sự lưu chuyển sanh tử của kiếp vị lai. A-nan! Lại gác việc ấy lại, giả sử có người trong giấc mộng dùng một bông hoa tung lên không trung cúng dường ta thì ta nói người nầy có được thiện căn và phước báu không bờ bến”.
Kinh Ma Già La Long Vương Sở Thuyết nói: “Nếu Bồ-tát gần gũi chư Phật thì có được tám pháp tăng thượng. Những gì là tám?
Một là giáo hóa chúng sanh thấy được tướng tốt của chư Phật.
Hai là đối với Như Lai mà thừa sự cúng dường
Ba là trong hội chúng đều tán thán thắng đức của Phật.
Bốn là nhớ nghĩ Như Lai mà đắp tượng vẽ hình.
Năm là khuyến hóa chúng sanh không nên xa lìa chân lý nhiệm mầu của chư Phật.
Sáu là mọi lúc mọi nơi đều nghe danh hiệu của Phật.
Bảy là luôn nguyện vãng sanh qua quốc độ của Phật.
Tám là chí không khiếp nhược, vui cầu trí Phật.
Đó là tám pháp tăng thượng.
Luận nói: Tăng trưởng thù thắng nghĩa lợi như thế nào? Đó là đối với Phật phát khởi sự nhận lãnh gần với. Kinh Hoa Nghiêm có kệ:
Trong vô lượng ức kiếp
Danh Phật thật khó nghe
Huống gì được gần gũi!
Mãi đoạn các nghi hoặc
Như Lai trong thế gian
Thông đạt tất cả pháp
Khắp sanh phước ba đời
Khiến người đều thanh tịnh
Như Lai hiện thế gian
Là phước lớn trong đời
Dẫn dắt khắp hàm thức
Khiến tu tập hạnh phước
Nếu cúng dường chư Phật
Mãi trừ sợ đường ác.
Tiêu diệt tất cả khổ
Thành tựu thân trí tuệ
Nếu thấy bậc Lưỡng túc
Phát khởi tâm rộng lớn
Người nầy thường gặp Phật
Tăng trưởng sức trí tuệ.
Kinh nầy lại nói thêm:
Như Lai từ bi lớn
Xuất hiện trong thế gian
Độ khắp các chúng sanh
Chuyển xe pháp tối thượng
Như Lai vô số kiếp
Cần khổ vì chúng sanh
Làm sao các thế gian
Có thể báo đại ân
Thà trong vô số kiếp
Thọ các khổ đường ác
Quyết không bỏ Như Lai.
Mà cầu pháp xuất ly
Thà ở trong đường ác
Thường nghe danh hiệu Phật
Không muốn sanh đường thiện
Một chốc không nghe Phật
Nguyện ở lâu, cớ gì?
Tất cả trong đường ác
Nếu thấy được Như Lai
Tăng trưởng sức trí tuệ
Nếu thấy được chư Phật
Diệt trừ tất cả khổ
Hội nhập vào Như Lai
Trí tuệ lớn vô cùng
Nếu thấy được chư Phật
Xả ly tất cả chướng
Trưởng dưỡng phước vô tận
Thành tựu đạo Bồ-đề.
Luận nói: Thấy hình tướng của Phật trong chốc lát mà có được phước báu như vậy, huống nữa là đích thân nhìn thấy sắc tướng của Như Lai, tin và thọ trì giáo huấn của Như Lai, phước đức rất nhiều.
Kinh Tín Lực Nhập Ấn nói: “Nầy Văn-thù-sư-lợi! Nếu có thiện nam, thiện nữ nào có thể đối với số Phật-bích-chi nhiều như các vi trần của tất cả thế giới, mỗi ngày cúng hàng trăm món ăn ngon, cùng những y phục tốt đẹp, cúng dường như vậy cho đến hằng sa số kiếp và nầy Văn-thù-sư-lợi! Nếu có một người trong chốc lát chiêm ngưỡng, phụng thờ một hình vẽ tượng Phật và kinh điển, thì phước nầy còn hơn phước ở trên vô lượng, vô số, huống gì chấp tay, cầm một bông hoa, một nén hương cho đến những bột hương hoặc một ngọn đèn mà cúng dường lên chư Phật, phước nầy còn hơn phước trước vô lượng vô số.
Luận nói: Nói rõ phương tiện để tăng trưởng công đức.
Kinh Bồ Tát Tạng nói: “Nếu tu sửa những tháp Phật lâu cũ sẽ được bốn nguyện lớn thanh tịnh:
Một là có sắc tướng tối thượng không ai sánh bằng.
Hai là thọ trì kinh điển tinh tấn không lười biếng.
Ba là những nơi đã sanh ra luôn thấy được Như Lai.
Bốn là đời sau thân tướng đầy đủ tốt đẹp”.
Kinh nầy lại nói: “Nếu có người đối với tháp của Như Lai đem những bông hoa thơm, những hương bột quý đến cung kính cúng dường thì được tám thứ không giảm:
Một là sắc tướng không giảm.
Hai là thọ dụng không giảm.
Ba là quyến thuộc không giảm.
Bốn là giới phẩm không giảm.
Năm là định lực không giảm.
Sáu là đa văn không giảm.
Bảy là trí tuệ không giảm.
Tám là thắng nguyện không giảm”.
Kinh Bảo Tích nói: “Giả sử chúng sanh trong ba cõi Dục, cõi Sắc, cõi Vô sắc rất nhiều, ai nấy đều làm tháp miếu Như Lai, số lượng cao rộng như núi Tu-di-lô, trong hằng ha sa số kiếp, dùng đủ các loại thượng diệu mà cúng dường, và có Bồ-tát dùng tất cả tâm trí mang đến cúng dường ở tháp Phật một bông hoa thì có được lượng phước cũng như vậy”. Kinh nầy lại nói: “Giả sử có chúng sanh ở thế giới tam thiên đai thiên nầy, mỗi mỗi đều là Chuyển luân Thánh vương và an trụ trong Đại thừa, và mỗi vị Luân vương lấy nước trong biển lớn làm dầu, lấy núi Di-lô làm tim đèn để cúng dường nơi tháp Phật, và nếu có Bồ-tát xuất gia nào lấy dầu và bột hương se làm đuốc, cầm đến cúng dường tháp miếu của Như Lai thì có được công đức hơn công đức cúng dường đèn trước, trăm phần Ca-la cho đến phần Ô-ba-na-sát-đàm cũng không bằng một phần bố thí ấy. Lại Chuyển luân Thánh vương kia có thể đối với chúng Tỳ-kheo của Phật hiện tại, làm các nhạc cụ dùng để bố thí. Nếu Bồ-tát xuất gia thường đi khất thực được thức ăn, mà tùy theo vị ấy thấy được vị khác mà chia ra cho ăn, thì công đức còn hơn cả công đức ở trên. Lại có, Chuyển luân vương kia chất áo ca-sa nhiều như núi Tu-di có thể đem bố thí cho chúng Tỳ-kheo của Phật hiện tại, và nếu có Bồ-tát xuất gia ngoài ba y còn có những vật lớn khác mà tùy nghi dâng cúng, bố thí chư Phật hiện tiền, các Tỳ-kheo Tăng an trụ ở pháp Đại thừa và tháp của Như Lai, thì phước người ấy gấp bội lần phước bố thí trước. Lại có Chuyển luân Thánh vương, nhất nhất đều dùng các hoa thượng hạng đầy cõi Diêm-phù-đề cúng dường tháp Phật hoặc Bồ-tát xuất gia có thể dùng một bông hoa cúng dường tháp Phật, thì phước nầy thù thắng hơn sự cúng dường trước. Trăm phần Ca-la cho đến phần Ô- ba-ni-sát-đàm cũng không bằng một phần bố thí ấy”.
Luận nói: Nói rộng về hành tướng. Như phẩm Siêu Việt nói: “Bồ- tát xuất gia như thế đã biết. Nếu có thể hiện tại cúng dường Như Lai tức liền có được bốn loại công đức hiền thiện.
Một là sự cung kính cúng dường tối thượng.
Hai là thấy hiểu rồi tùy thuận mà theo học.
Ba là kiên cố tâm Bồ-đề rộng lớn.
Bốn là tăng trưởng thiện căn trong hiện tại và thấy được ba mươi hai tướng đại trượng phu”.
Kinh Hải Ý Bồ Tát Sở Vấn nói: “Nầy Hải Ý! Có ba pháp gọi là cúng dường và thừa sự Như Lai. Thế nào là ba?
Một là phát tâm Bồ-đề không thoái chuyển.
Hai là có thể nhiếp trì tất cả các chánh pháp.
Ba là đối với chúng sanh mà phát khởi đại bi”.
Kinh Bảo Vân nói: Người thiện nam! Bồ-tát thành tựu mười pháp, mặc dầu ở trong bào thai cấu uế mà không bị ô nhiễm. Thế nào là mười?
Một là dùng tín tâm thanh tịnh mà tạo tượng Như Lai.
Hai là sửa sang các tháp cũ của chư Phật.
Ba là dùng các hương thơm làm đồ trang sức tháp, tượng.
Bốn là dùng các hương thơm, tắm rửa tượng, tháp Phật.
Năm là trong tháp Phật nên quét lau sạch sẽ.
Sáu là đích thân làm việc hầu hạ cha mẹ sanh ra mình.
Bảy là tự thân thường cúng dường Hòa thượng, A-xà-lê.
Tám là cúng dường những người cùng phạm hạnh.
Chín là thi ân tuệ bố thí mà không mong cầu quả báo.
Mười là lấy thiện căn nầy làm cho chúng hữu tình không ô nhiễm khi sanh ra trong bầu thai cấu uế. Người thiện nam! Nếu có đầy đủ mười pháp nầy thì mới có thể phát khởi tâm tùy hỷ sâu xa”.
Kinh Bát Nhã nói: “Nếu Bồ-tát Ma-ha-tát an trụ trong Đại thừa, thì trước cần phải phát tâm tùy hỷ. Bồ-tát có thể thực hành hạnh nầy thì mới an trụ trong Đại thừa không bị thoái chuyển. Phật nói: Kiều-thi-ca! Giả sử có người có thể tính biết số thế giới trong tam thiên đại thiên thế giới nầy, nhưng công đức có được của Bồ-tát phát khởi tâm tùy hỷ nầy thì không thể tính được. Bấy giờ, vua trời Đế Thích bạch Phật: Thưa Thế Tôn! Nếu các Bồ-tát từ lúc mới phát tâm cho đến chứng được Chánh đẳng Chánh giác mà trong thời gian đó Bồ-tát làm vô lượng thiện căn tùy hỷ, nhưng các Bồ-tát không nghe, không biết, cũng không nhiếp thủ, thì nên biết người nầy bị ma nắm giữ.
Phật nói: Kiều-thi-ca! Nếu người thiện nam người thiện nữ nào muốn nhanh chóng chứng được Chánh đẳng Chánh giác như Như Lai đã chứng đây thì phải phát khởi tâm tùy hỷ Đại thừa, tuy nhiên đối với Thanh-văn và Phật-bích-chi thừa cũng chẳng yêu thích, cũng chẳng xả ly mà có thể cùng với thừa ấy, phát khởi tâm tùy hỷ, nên biết người nầy ngay đời sống hiện tại, thường gặp mười điều thiện, có được sự cúng
dường, cung kính, tôn trọng và tán thán, đối với sắc, thanh, hương, vị, xúc, pháp đã gặp, không có gì không vừa ý, người nầy vĩnh viễn xa lìa đường ác, sau khi chết sanh lên cõi trời. Vì sao như vậy? Vì người nầy đã làm những điều lợi ích như thế khiến cho các chúng sanh đều được an vui. Và đem thiện căn nầy làm cho vô lượng vô số người phát khởi tâm tùy hỷ, sẽ được A-nậu-đa-la-tam-miệu-tam-Bồ-đề”.
Kinh nầy lại nói: “Tu-bồ-đề! Giả sử có hằng ha sa số chúng sanh trong thế giới tam thiên đại thiên nầy đều phát tâm A-nậu-đa-la-tam- miệu-tam-Bồ-đề và mỗi một chúng sanh trong hằng hà sa số kiếp tu tập bốn thiền định, an trụ tịch tĩnh, xa vọng tưởng loạn động, và Bồ-tát Ma- ha-tát tu tập Bát-nhã Ba-la-mật-đa, có thể dùng phương tiện thiện xảo nhiếp lấy sự tu tập định, tuệ, giải thoát, giải thoát tri kiến của Phật và giới định tuệ, giải thoát, giải thoát tri kiến của thừa Thanh văn, Duyên giác ở ba đời quá khứ, hiện tại, vị lai, các loại thiện căn như vậy đem dồn lại cân nhắc rồi dùng tâm tối thượng, tối cực, tối thắng, tối diệu, vô lượng vô đẳng đẳng đều tùy hỷ. Lại dùng thiện căn tùy hỷ như vậy để hồi hướng A-nậu-đa-la-tam-miệu-tam-Bồ-đề, thì nầy Tu-bồ-đề! Phước báo của người nầy có được còn hơn cả công đức của Bồ-tát tu định nói trên, không thể sánh ví không bằng một phần trăm của Ca-la-phần, cho đến một phần trăm của Ô-ba-la-ni-sát-đàm phần”.
Luận nói: Đây nói về hạnh hồi hướng đã xong phần công đức khuyên thỉnh, như Kinh Tối Thượng Sở Vấn nói: “Nếu người có thể nhiếp thọ chánh pháp tức là đã hộ trì thọ mệnh của Phật ở vô lượng vô số cõi các Đức Phật”.
Phẩm 18: NIỆM TAM BẢO
Phần 1
Luận nói: Nói rõ hạnh hiền thiện, tiếp nói tăng trưởng phước đức. Đây không phải là nhân riêng biệt mà có thể thu hoạch quả. Nghĩa là đối với tín tâm thường nên tu tập.
Kinh Bí Mật Đại Thừa nói: “Phật nói: Đại vương! Ông nay biết rằng có bốn pháp mà nếu thực hành như lý thì an trụ trong Đại thừa, hướng đến đạo thù thắng có các pháp thiện không bị hoại mất. Những gì là bốn?
Một là tin có thể hướng đến đạo tối thắng. Lại sao gọi là tin? Vì có lòng tin nên luôn thuận theo những điều gì mà Thánh không làm thì mình thảy đều không làm.
Hai là tôn trọng có thể hướng đến đạo tối thắng. Vì tôn trọng nên
các bậc Thánh đã nói ra diệu pháp thì phải lắng nghe và thọ trì một cách chắc thật.
Ba là không kiêu mạn có thể hướng đến đạo tối thắng. Vì không kiêu mạn nên đối với tất cả các Thánh chúng đều cung kính, tin tưởng và đảnh lễ.
Bốn là tinh tấn có thể hướng đến đạo tối thắng. Vì tinh tấn nên thân tâm đều được nhẹ nhàng, làm tất cả các pháp thiện đều được thành tựu”.
Luận nói: Nói rõ tin thường được tu tập như thế. Đây nói rõ về năm căn như Tín v.v…
Kinh Vô Tận Ý nói: “Thế nào là ngũ căn? Ngũ căn là Tín căn, Tấn căn, Niệm căn, Định căn và Tuệ căn.
Thế nào là Tín căn? Tín căn là đối với bốn pháp phải tin sâu và nhận rõ dục lạc: Một là cuộc sống hằng ngày phải thực hành chánh hạnh tin vào nghiệp báo. Do tạo nghiệp mà có kết quả như vậy, phải giữ gìn đến lúc mạng chung không nên tạo ra các tội ác. Hai là tin ưa các hạnh của Bồ-tát đã thực hành, không mong cầu thừa khác không theo những kiến chấp. Ba là đối với thắng nghĩa hiểu rõ không có ngã, chúng sanh, thọ giả, Bổ-đặc-già-la…, đối với các pháp không, vô tướng, vô nguyện tin hiểu sâu xa. Bốn là đối với các công đức của Phật như lực, vô úy v.v…. nảy thì quyết định tin trừ bỏ lưới nghi. Đó gọi là tín căn.
Thế nào gọi là Tấn căn? Nếu pháp là pháp thuộc tín căn nhưng siêng năng dũng mãnh không bị gián đoạn, thì đó gọi là Tấn căn.
Thế nào gọi là Niệm căn? Nếu pháp là pháp do Tấn căn tu tập quyết không thể quên mất, thì đó gọi là Niệm căn.
Thế nào gọi là Định căn? Nếu pháp là pháp thuộc Niệm căn nhất tâm bất loạn, thì đó gọi là Định căn.
Thế nào gọi là Tuệ căn? Nếu pháp là pháp thuộc Định căn, phải tự nơi mình quán chiếu, không theo lý giải của người khác, thì đó gọi là Tuệ căn.
Ngũ căn ấy liên tục phát khởi thì có được tất cả pháp Phật viên mãn”.
Luận nói: Lại nói về pháp tín lực thì phải luôn luôn tu tập.
Kinh Bảo Kế nói: “Người thiện nam! Thế nào là lực hành thanh tịnh của Bồ-tát? Đó là các căn không có khiếp nhược. Tất cả ác ma không thể làm loạn động. Thanh-văn, Duyên-giác không thể làm thoái chuyển, tất cả phiền não không thể phá hoại, mà kiên cố an trụ trong
Đại thừa, bổn nguyện trọn đủ, tâm tịnh dũng mãnh nghiêm mật giữ gìn thân căn được thanh tịnh thù thắng”.
Luận nói: Căn, lực như tín v.v… như thế, thường luôn tu tập và tu tập hạnh từ tăng trưởng công đức.
Như Kinh Nguyệt Đăng có kệ:
Trong na-do-tha ức cõi Phật
Có đủ các loại để cúng Phật
Đều đem cúng dường các Như Lai
Chẳng bằng tu một ít tâm Từ.
Luận Đại Thừa Tập Bồ Tát Học - Quyển 23 - Phẩm 18: Niệm Tam Bảo Phần 2
LUẬN ĐẠI THỪA TẬP BỒ TÁT HỌC
QUYỂN 23
Phẩm 18: NIỆM TAM BẢO
Phần 2
Do tín v.v… nên luôn duyên nghĩ đến công đức của chư Phật. Như kinh Hộ Quốc Tôn Già Sở Vấn có kệ:
Cúi lạy đấng Điều ngự sắc vàng
Mặt như trăng sáng không tỳ vết
Công đức Thánh trí khó nghĩ lường
Ở trong ba cõi chẳng ai bằng.
Búi tóc Mâu-ni màu xanh biếc
Cao, đẹp thanh tịnh tợ Tu Di
Tướng lông mày trắng soi chiếu khắp
Đỉnh đầu của Phật không ai thấy
Mắt Như Lai tịnh như sen xanh
Như hoa Quân ma và Nguyệt kha
Thương yêu quán xem chúng hữu tình
Cho nên con nay cúi đầu lễ
Tướng lưỡi Như Lai màu tợ đồng
Rộng dài khéo phủ che cả mặt
Nói pháp cam lộ nhuận quần sanh
Cho nên con nay cúi đầu lễ
Như Lai bốn mươi răng đều, khít
Trắng sạch cứng sắc như kim cương
Nói lời chân thật phát hào quang
Cho nên con nay cúi đầu lễ
Sắc tướng Như Lai thật đặc thù
Oai quang chiếu sáng trăm ngàn cõi
Thích, phạm hộ thế và các Trời
Uy quang tuy có, đều bị át
Hai vai Như Lai như nai chúa
Lồng ngực rộng thon như sư tử
Bước đi thong thả như voi chúa
Sơn hà, đại địa đều chấn động
Thân tướng Như Lai rất trang nghiêm
Kim quang sáng rực bao trùm khắp
Ở trong thế gian không ai bằng
Chúng sanh thấy Phật không hề chán
Như Lai trải qua trăm ngàn kiếp
Nhũng gì ái lạc đều bố thí
Từ bi thương nghĩ chúng hữu tình
Cho nên con nay cúi đầu lễ
Chí Như Lai vui tu các độ:
Trì giới, nhẫn nhục và tinh tấn
Thiền định, thắng tuệ đều viên minh
Cho nên con nay cúi đầu lễ
Như Lai rống tiếng sư tử lớn
Dũng mãnh phá tan các dị luận
Tam độc cấu uế dứt chẳng còn
Cho nên con nay cúi đầu lễ
Ba nghiệp Mâu-ni vượt ba cõi
Giống như hoa sen không dính nước
Tiếng mầu nhiệm Ca-lăng-tần-già
Cho nên con nay cúi đầu lễ
Biết rõ thế gian là huyễn hóa
Như kẻ diễn tuồng thay hình sắc
Như ánh mặt trời và trong mộng
Không ngã, không nhân không thọ giả
Pháp vốn không tịch không có sanh
Không thể liễu ngộ tùy lưu chuyển
Đại từ dẫn dắt khắp quần mê
Phương tiện tùy cơ nói chánh pháp
Xem xét khổ não ở thế gian
Các bệnh như tham… đều được đoạn
Như Lai Đại Y vương vô thượng
Đối trị từng người khiến giải thoát
Chỉ khổ lo buồn sanh, lão, tử
Ái biệt ly… cùng các họa hoạn
Mâu-ni cứu độ ở thế gian
Làm cho chán lìa và đoạn trừ
Địa ngục, quỷ, súc cõi hiểm ác
Chúng hữu tình theo dòng luân chuyển
Thương họ không gần, không thầy dẫn
Chỉ chúng ngu kia lên đường chánh
Chư Phật quá khứ xuất thế gian
Tự tại nói pháp lý nghĩa sâu
Thế Tôn dạy giống các Ngài dạy
Đều khiến chúng sanh chứng đạo Thánh
Tiếng Phật vang xa đến Phạm thiên
Thông suốt tất cả sanh các thiện
Càn-thát-bà và Khẩn-na-la
Các tiếng nhạc vang không thể phát
Tích chứa nhiều công đức thanh tịnh
Diễn thuyết vô biên lời chân thật
Trăm ngàn na-do-tha chúng sanh
Nghe rồi đều phát ý ba thừa
Nếu thường cúng dường đến Như Lai
Sẽ đạt được niềm vui thắng diệu
Giàu sanh tự tại được người kính
Sanh ra đời sau làm đế vương
Hoặc làm luân vương trị bốn châu
Đầy đủ bảy báu đều khác lạ
Thường đem thập thiện lợi chúng sanh
Do khởi tịnh nghiệp ở Như Lai
Hoặc làm Đao lợi chủ các trời
Hoặc Dạ-ma vương Đổ-sử-đa
Cho đến Tha hóa Đại Phạm thiên
Đều do cúng dường Đức Như Lai
Gặp Phật cúng dường như thế rồi
Cho đến tin kính pháp được nghe
Đều có thể vĩnh đoạn nhân khổ
Chứng được tịch tĩnh lìa trần cấu
Thế Tôn biết rõ đạo phi đạo
Mà khéo dừng ác quay về thiện
Khiến chúng sanh đạt được an lành
Cùng nhau an trú nơi thánh đạo
Nếu người cầu phước cúng dường Phật
Thường được kho phước thắng vô tận
Trong vô lượng kiếp không thể lường
Cho đến chứng được quả Bồ-đề
Cõi nước vi diệu thắng trang nghiêm
Như trời Tha hóa thật đáng yêu
Tùy theo nguyện lực sanh vào đó
Nghiệp thân, khẩu, ý thường thanh tịnh
Những phước báo vi diệu như thế
Là do cúng dường nơi Như Lai
Người ấy tuy sống ở thế gian
Như ở Long cung, Trời thọ vui
Danh xưng Như Lai thật rộng lớn
Hết thảy quốc độ đều hay biết
Thường ở trong vô biên đại chúng
Mười phương chư Phật đều xưng tán
Lìa hẳn các nhiệt não thế gian
Hiện thị đại bi không ai sánh
Đấng trung tôn tối thượng tịch tĩnh
Cho nên con nay cúi đầu lễ
Con nay đắc được năm thần thông
Trụ ở hư không mà tán thán
Đảnh lễ đấng đạo sư dõng mãnh
Phân biệt các pháp tịnh, không cấu
Nay người,trời đều đã tập hợp
Xưng dương công đức đấng Thiện thệ
Bao la rộng phước rất thắng diệu
Cùng với chúng sanh thành Chánh giác
Lại như trong kinh Pháp Tập nói: “Lại nữa, nầy thiện nam tử! Chư Phật Thế Tôn đầy đủ đại phước trí để tự trang nghiêm. Lấy đại từ bi làm cảnh sở hành, ở các thế gian làm người cứu hộ, làm đại y vương khéo nhổ các tên độc, thường trụ tịch tĩnh diệu Tam-ma-địa, không đắm sanh tử, cùng với Niết-bàn, xem các hữu tình cũng như cha mẹ. Với lòng đại từ bình đẳng thương xót tất cả thế gian không có ai hơn. Đem trí tương ưng soi sáng thế gian, đại trí ấy phủ khắp chúng hữu tình, hết thảy mọi người đều ưa vui thừa sự, xa lìa niềm vui cá nhân để tiêu trừ cái khổ cho
người, giữ gìn chánh pháp, lấy pháp làm chủ, đắc pháp tự tại. Lấy pháp làm thức ăn, lấy pháp làm diệu dược (thuốc), lấy pháp làm bố thí, hết thảy đều xả bỏ, dùng trí chọn lựa thường không phóng dật, ở nơi hiểm nạn vì làm cầu đường, như đường vua đi bằng phẳng không vật chướng ngại. Cho đến sắc thân thanh tịnh người xem không chán. Chư Phật Thế Tôn có vô lượng công đức như thế ta nên thành tựu các công đức lợi ích kia. Đây gọi là Bồ-tát niệm Phật.
Thế nào gọi là niệm pháp? Bồ-tát đã biết chư Phật Thế Tôn có vô lượng vô biên công đức đều từ pháp mà sanh ra, từ pháp mà biến hóa ra, từ pháp mà được, từ pháp mà tăng trưởng, từ pháp mà có, từ pháp mà hiện cảnh giới, theo pháp mà y cứ (chỉ), từ pháp mà thành tựu, cho đến các sự việc khoái lạc của thế gian và xuất thế gian cũng từ pháp mà sanh. Cho nên ta cầu mong quả vui Bồ-đề của chư Phật thì nên tôn trọng pháp. Y vào cảnh giới của pháp, y vào chỗ quy về của pháp, nương vào pháp mà quyết định, nương vào pháp để giữ tâm kiên cố, y vào pháp để mà tu hành. Đây gọi là Bồ-tát niệm Pháp.
Lại nữa, Bồ-tát đối với chúng sanh phải bình đẳng mà thuyết pháp, do pháp không có cao thấp, nên ta và pháp tâm đều bình đẳng vậy, lại pháp thì không có diện mạo, nhưng vì chúng sanh nên mới tuyên thuyết, vì pháp không có tướng bè phái, nên ta cùng với pháp kia, tâm đều bình đẳng. Pháp thì không thời tiết, vì chúng sanh nên phải tuyên thuyết vậy, nhưng trong pháp ấy tâm có thể lãnh thọ được nên ta cùng với pháp kia tâm đều bình đẳng chẳng khác. Pháp chẳng phải nơi thù thắng mà vì chúng sanh nên nói, đối với người căn cơ thấp kém thì không nói. Do pháp ấy mọi người đều có thể nhận được, nên ta cùng với pháp kia tâm đều bình đẳng. Pháp chẳng phải thanh tịnh mà vì nói cho mọi người, nhưng không nói cho người bất tịnh. Vì pháp lìa nhiễm ô, nên ta và pháp kia, tâm đều bình đẳng. Lại pháp chẳng phải đối với Thánh nhân mà nói, còn chúng sanh thì không nói. Vì pháp rời các kiến phân biệt nên ta với pháp kia tâm đều bình đẳng vậy. Pháp chẳng phải nói ban ngày mà ban đêm không nói, cũng cũng chẳng phải đêm nói mà ngày chẳng nói. Vì pháp luôn luôn gia công hành trì, nên ta cùng pháp kia, tâm đều bình đẳng. Pháp chẳng phải điều phục cũng không phải trái vượt, vì pháp không có gì để chấp trước, nên ta cùng với pháp, tâm đều bình đẳng. Pháp chẳng phải giảm mất cũng chẳng phải tăng trưởng, vì pháp như hư không nên ta và pháp kia tâm đều bình đẳng. Pháp không chán chúng sanh mà chúng sanh có thể hộ trì pháp, do đó ta và pháp kia tâm đều bình đẳng. Pháp không phải cầu để trở về mà cho thế gian làm chỗ
trở về nương tựa, ta cùng với pháp kia tâm đều bình đẳng. Pháp không có tổn hại phiền não, vì pháp lìa các tướng bị hại vậy, nên ta cùng với pháp kia tâm đồng bình đẳng, pháp không có oán thán ghen ghét, vì pháp xa lìa các kiết sử, nên ta cùng pháp ấy tâm đồng bình đẳng. Pháp không sợ sự luân hồi cũng không sợ ưa nơi Niết-bàn, vì pháp không có phân biệt nên ta cùng pháp kia tâm đều bình đẳng. Bồ-tát phải như thế mà luận tập chánh niệm. Đây gọi là niệm Pháp.
Sao gọi là niệm Tăng? Trong đây lại nói: Chính là người thuyết pháp, người hành pháp, người tư duy pháp, là người có ruộng phước nơi pháp, người nhậm trì pháp, người y chỉ nơi pháp, là người cúng dường pháp, người thực hành pháp như pháp, là người thể nhập cảnh giới pháp, là người của hành xứ pháp, là người thành tựu pháp, là người có tự tánh chất trực, là người có tự tánh thanh tịnh, là người tùy thuận giáo huấn, là người phát đại từ bi, khéo tuyển trạch cảnh giới trí, là người thường tu tập pháp thanh tịnh.
Luận nói: Bồ-tát niệm Tăng như thế, tất đạt được các công đức chân thật của chúng sanh như kinh Vô Cấu Xưng có kệ viết:
Hoặc là lão bệnh tử
Hoặc là chư chúng sanh
Biết rõ như huyễn hóa
Thông suốt không còn ngại
Hoặc kiếp nầy thiêu rụi
Trời đất liền trong sáng
Mọi người hay vọng tưởng
Soi khiến biết vô thường
Vô số ức chúng sanh
Đều đến thỉnh Bồ-tát
Một thời đến nhà kia
Dạy quay về đạo Phật
Cấm kinh thư, chú thuật
Khéo léo các kỹ nghệ
Hết lòng làm việc nầy
Nhiêu ích các quần sanh
Các đạo pháp thế gian
Đều xuất gia trong đó
Do giải nghi cho người
Mà không đọa tà kiến
Hoặc làm nhật nguyệt thiên
Phạm vương chư thế giới
Hoặc lúc làm đất nước
Hoặc lại làm gió lửa
Trong đời có bệnh dịch
Hiện làm các thảo dược
Nếu có người uống thuốc
Hết bệnh tiêu các độc
Trong đời có đói khát
Hiện thân làm thức ăn
Trước hết cứu đói khát
Rồi lấy pháp dạy người
Trong đời có đao binh
Vì kia khởi từ bi
Dạy các chúng sanh kia
Khiến trụ vô tịnh địa
Nếu có chiến tranh lớn
Làm hai bên ngang sức
Bồ-tát hiện oai lực
Hàng phục khiến an hòa
Trong tất cả quốc độ
Chúng sanh ở địa ngục
Liền sanh đến cõi kia
Thoát khỏi các khổ não
Trong tất cả các cõi
Chúng sanh ăn nuốt nhau
Liền hiện sanh đến kia
Làm những việc lợi ích
Như thọ dụng ngũ dục
Và cũng lại hành thiền
Khiến tâm ma mê loạn
Không thể nhiễu kẻ kia
Trong lửa sanh hoa sen
Có thể gọi hy hữu
Trong dục mà hành thiền
Hy hữu cũng như vậy
Hoặc hiện làm dâm nữ
Trang điểm các sắc đẹp
Trước vì muốn dẫn dụ
Sau khiến vào trí
Phật Hoặc làm chủ trong ấp
Hoặc chỉ đường thương nhân
Quốc sư cùng đại thần
Vì lợi ích chúng sanh
Những chúng sanh bần cùng
Hiện làm kho vô tận
Vì khuyên dại kẻ kia
Khiến phát tâm Bồ-đề
Tâm ta tâm kiêu mạn
Liền hiện đại lực sĩ
Phá dẹp các cống cao
Khiến trụ đạo vô thượng
Kia có các lo sợ
Đứng trước mà an ủi
Đầu là ban vô úy
Sau khiến phát đạo tâm
Hoặc hiện lìa dâm dục
Làm tiên chứng năm thông
Khai đạo các quần sanh
Khiến trụ giới, nhẫn, từ
Người muốn được cung phụng
Hiện làm kẻ đầy tớ
Để vui lòng kẻ kia
Bèn phát đại đạo tâm
Tùy ước muốn kẻ kia
Được vào nơi Phật đạo
Dùng sức phương tiện khéo
Cấp cho kia thấy đủ
Đạo vô thượng như thế
Chỗ hành vô bờ bến
Trí tuệ trùm các cõi
Độ thoát vô lượng chúng
Giả như tất cả Phật
Trong vô số ức kiếp
Tán thán công đức ấy
Còn không thể cùng tận.
Công đức tu tập cúng dường của Bồ-tát như trong kinh Bảo Quang
Minh Đà-la-ni có kệ:
Phóng ánh sáng chuỗi ngọc trang nghiêm
Biển mây chuỗi ngọc thật vi diệu
Chuỗi đẹp như thế biến cùng khắp
Cúng dường rộng lớn làm Phật sự
Phóng ánh sáng lớn hương trang nghiêm
Mỗi mỗi biển mây thơm vi diệu
Hương diệu như thế biến cùng khắp
Cúng dường rộng rãi làm Phật sự
Phóng ánh sáng lớn hoa trang nghiêm
Mỗi mỗi biển mây hoa vi diệu
Hoa diệu như thế biến khắp nơi
Cúng dường rộng rãi làm Phật sự
Phóng ánh sáng lớn anh lạc quý
Mỗi thứ biển mây anh lạc đẹp
Anh lạc như thế biến cùng khắp
Cúng dường rộng rãi làm Phật sự
Phóng ánh sáng lớn hiện cờ báu
Xanh, vàng, đỏ, trắng để trang sức
Các thứ báu quý hợp lại thành
Dùng để trang nghiệp quốc độ Phật
Lưới báu ma ni chiếu lẫn nhau
Giăng cờ trong hội làm lọng báu
Rủ châu anh lạc nói Phật âm
Trang nghiêm mà che trên Như Lai
Nơi mỗi Như Lai dâng cúng dường
Trong tay dâng cúng đồ trang nghiêm
Vô lượng chư Phật cũng như thế
Biến hiện tự tại trong thiền định
Trí lực thần thông diệu khó lường
Rộng làm lợi ích các hàm thức
Biến hiện thù thắng trong thiền định
Để làm trăm ngàn cửa phương tiện
Pháp môn cúng dường chư Như Lai
Pháp bố thí khéo bỏ tất cả
Đạt nhiều công đức trong pháp trì giới
Pháp nhẫn nhục bất động vô tận
Khuyên tinh tấn dõng mãnh thực hành
An trụ nơi thiền định tịch tĩnh
Thông hiểu nghĩa lý, trí thù thắng
Tịnh tu phạm hạnh môn thần thông
Vui vẻ thực hành tứ nhiếp pháp
Tích tập phước trí lợi quần sanh
Tứ đế làm duyên sanh giải thoát
Tu tập căn lực pháp giải thoát Chứng quả
Thanh văn đến giải thoát Quán
Duyên giác tiến đến thanh tịnh
Tu tập pháp thần biến thượng thừa
Hoặc hiện ra vô thượng khổ não
Biết rõ vô ngã, vô thọ giả
Tu bất tịnh quán lìa tham dục
Chứng quả tam muội chân thường lạc
Các pháp môn thanh tịnh như thế
Bình đẳng khắp với các chúng sanh
Cúng dường đắc quả giải thoát kia
Hiện ra đủ tướng hợp thời cơ
Thần thông thuyết pháp khó nghĩ bàn
Tùy thuận thành tựu chư hữu tình
Được sanh an lạc và cung kính
Nên nghĩ xa lìa nhân thế gian
Cầu chứng thanh tịnh Tam-ma-địa
Nếu gặp đói khát các hoạn nạn
Tùy theo nhu cầu mà cung cấp
Rộng lòng thương xót chúng hữu tình
Lìa xa lo sợ thường an ổn
Đem thức ăn, uống thật thượng diệu
Các loại y phục các kho tẩm
Của cải trong nước có tổn giảm
Ở thế gian kia khởi thí lớn
Hoặc hiện thân tướng rất thù đặc
Mỗi mỗi trang nghiêm đủ oai lực
Thoa hương thơm ngát các vòng hoa
Sắc tướng cao vời không ai hơn
Các oai nghi, hình sắc như thế
Mỗi người khi thấy ưa cung phụng
Cần tùy phương tiện tuyên pháp âm
Khiến cho chúng sanh phát đạo tâm
Hoặc hiện tiếng Ca-lăng-tần-già
Tiếng Câu-kế-la và tiếng Câu-noa
Khẩn-na-la và tiếng trống diệu
Đều tuyên nghĩa giải thoát Như Lai
Phật tuyên pháp ngữ ở thế gian
Bốn vạn tám ngàn chân pháp tạng
Như thế phân biệt các pháp môn
Làm cho chúng sanh tăng lợi ích
Tùy cơ thuyết pháp khiến phát tâm
Có thể cùng họ đồng tu tập
Hoặc hiện chướng nạn các nguy ách
Mỗi mỗi bức bách khó chịu đựng
Nên dùng tâm đại bi dũng mãnh
Thay chúng sanh kia mà chịu khổ
Nếu nơi không có pháp giải thoát
Không nơi thanh vắng để xuất ly
Dùng phước lực vua mà sùng kính
Khiếm cho kia phát lòng tịnh kính
Nếu ở thế gian tham ái buộc
Tức thì siêu vượt nhân thế gian
Ở trong cõi dục đoạn trừ hết
Đây là chiếu sáng ở thế gian
Nếu đã đầy đủ các công đức
Đó gọi là đại trượng phu hành pháp
Diệu hạnh Mâu-ni cần khéo tu
Người ấy được sanh nước Cực lạc
Thọ mạng làm giàu không thể tính
Niềm vui thắng diệu tiêu nghi hoặc
Không còn cảnh sanh, lão, bệnh, khổ
Ở trong vô thường được tự tại
Phát khởi tham sân các lỗi lầm
Hừng hực thiêu đốt không tạm ngừng
Bổn tướng như thế hoàn như củ
Khuyến hóa chúng sanh khiến giác ngộ
Mười lực, bốn vô úy Như Lai
Các công đức mười tám bất cộng
Ta nay xưng tán nguyện quy y
Thường ở thế gian làm lợi ích
Cũng giống như những nhà ảo thuật
Có thể hiện ra các hình tướng
Như Lai xuất hiện ở trên đời
Thần thông biến hóa cũng như vậy
Dùng các thiện xảo phương tiện khéo
Rộng tu nhiêu ích chư hữu tình
Thanh tịnh an lạc khó nghĩ lường
Giống hư hoa sen rời nước đục
Hoặc hiện nói các lời hý luận
Anh lạc trang nghiêm nhảy múa quanh
Hãy xem kỹ các thứ tài nghệ
Hiện các sắc tướng như ảo hóa
Hoặc vì chủ thôn làng tụ lạc
Hoặc vì Trưởng giả hoặc thân buôn
Hoặc vì phụ tướng đến tể thần
Biện luận không hơn bậc đại trí
Làm cây đại thọ nơi đồng trống
Hoặc làm kho trân bảo vô tận
Theo sở cầu được ngọc như ý
Ở nơi mê mờ mà dẫn đạo
Hoặc hiện ra làm các sự nghiệp
Đủ loại sắc màu cùng khéo léo
Cạnh tranh buôn bán và trồng trọt
Khiến hiểu thế gian khó trường tồn
Hiện kẻ oán thân không yêu ghét
Hoặc khiến an ổn được kiết tường
Suốt thông phương thuốc cứu quần sanh
Phương tiện chỉ bày độ Mâu-ni
Đều khiến trời người lìa nghi hoặc
Khiến cho kẻ xuất gia ngoại đạo
Phát tâm quy hướng Nhất thiết trí
Các khổ hạnh ngoại đạo như thế
Cố chấp giữ không vâng lời Như Lai
Lỏa hình lìa nhiễm xưng Sa-môn
Mỗi người khéo phụng lời tôn sư
Hoặc thường hành trì hạnh xả thân
Cho là tối thượng không gì hơn
Bện búi tóc, giới Đồng tử
Ai cũng hành trì lời thầy dạy
Hoặc dùng lửa dữ để nung thân
Hoặc giữ giới cấm thờ chó, trâu v.v…
Thường mang y phục bằng da nai
Mỗi người y theo lời thầy dạy
Được trí cõi trời thường an lạc
Không thiện không ác cũng không nhân
Chỉ ăn cây, quả, uống nước trong
Mỗi người khéo vâng lời thầy dạy
Hoặc ngồi chòm hỏm đứng một chân
Hoặc nằm trên gai hoặc bôi tro
Cầm trương khiến tam được an ổn
Mỗi người khéo giữ lời thầy dạy
Cho đến hết thảy các ngoại đạo
Chúng rất bền chí tu khổ hạnh
Để khiến vĩnh đoạn nhân các khổ
Trong lòng đều muốn cầu giải thoát
Những dự kiến thế gian như thế
Đều do nghe theo lời thầy dạy
Ta nay vì độ chúng tà kia
Khai thị nghĩa chân thật Như Lai
Hoặc nói câu Đại thừa vi diệu
Hoặc nói câu bí mật chân ngôn
Hoặc hiện nói thẳng câu tỏ ngộ
Hoặc ưa câu nói ở trong không
Hoặc dùng câu phân biệt văn tự
Câu quyết định diệu nghĩa kim cang
Dùng trí tuệ dẹp câu dị luận
Vứt bỏ câu ngôn luận phi pháp
Hoặc chỉ câu minh chú cho người
Hoặc hiện câu chư Thiên thắng diệu
Câu Long, Dạ-xoa, Càn-thát-bà
A-tu-la cùng với Bộ đa
Câu Khẩn-na-la, Nga-lỗ-noa
Câu của Ma-hầu-la…
Mỗi người hiểu được những lời kia
Tuyên dương pháp giải thoát Như Lai
Do vì được ngộ nghĩa chân thật
Ở trong pháp Phật tâm quyết định
Ngôn từ, trí, cảnh diệu khó lường
Đây là Tam-ma-địa tối thượng
Do đạt được Tam-ma-địa kia
Có thể chiếu khắp ánh sáng tịnh
Ánh sáng ấy nhiếp hóa quần sanh
Khiến được nhẹ nhàng thường tịch tĩnh
Hoặc phóng ánh sáng tên Thiện kiến
Chúng sanh được chiếu mà khởi tin
Có thể quan sát nhân các thiện
Đầy đủ trí bất không vô thượng
Do ánh sánh ấy chiếu khắp cả
Được thấy vô biên Phật Pháp Tăng
Tháp miếu Như Lai nhiều dấu linh
Mỗi mỗi xưng dương dâng cúng dường
Lại phóng quang minh tên thắng đăng
Ánh sáng ấy không gì sánh kịp
Vì muốn nghiêm tịnh ở thế gian
Phá các hắc ám nhỏ nhiệm nhất
Ánh sáng ấy chiếu chúng sanh rồi
Ai nấu cầm đèn để dâng cúng
Cúng dường Như Lai chẳng nghĩ bàn
Lại dùng nhiều đèn mà bố thí
Hoặc dùng đèn sáp hay đèn dầu
Hoặc dùng nhựa thông hoặc tre sậy
Đến đèn báu quý các hương thơm
Thí rồi nguyện Nhiên Đăng Ký
Lại phóng ánh sáng tên Câu Triệu
Có thể tập hợp các hữu tình
Do đây dạy dỗ chúng mê kia
Giải thoát luân hồi biển ái hữu
Từ quang như thế đã chiếu rồi
Đều khiến chúng sanh được khai ngộ
Sẽ khiến lìa hẳn bốn bộc lưu
Hiện trừ ưu não thường an lạc
Luận Đại Thừa Tập Bồ Tát Học - Quyển 24 - Phẩm 18: Niệm Tam Bảo Phần 3
LUẬN ĐẠI THỪA TẬP BỒ TÁT HỌC
QUYỂN 24
Phẩm 18: NIỆM TAM BẢO
Phần 3
Người đi trên đường hoặc qua sông
Khéo tạo cầu đường và thuyền ghe
Rộng vì lợi lạc các chúng sanh
Ca ngợi tịch tĩnh khiến chứng ngộ
Phóng ánh sáng lớn trừ khát ái
Ánh sáng nầy giác ngộ hàm thức
Khiến cho chúng sanh lìa năm dục
Chuyên cầu pháp giải thoát thâm diệu
Nếu có thể xả ly năm dục
Chuyên cầu pháp giải thoát thâm diệu
Phật có thể dùng mưa cam lộ
Rộng diệt khát ái ở thế gian
Tạo thành các giếng, ao, suối, rạch
Khuyên cầu đạo Bồ-đề Vô thượng
Chê bai năm dục khen thiền định
Nên gọi ánh sáng trừ khát ái
Phóng ánh sáng lớn tên tác biến
Ánh sáng ấy giác ngộ chúng sanh
Người được thấy mộ Bồ-đề Phật
Phát tâm nguyện chứng trí vô sư
Tạo tượng Như Lai đấng đại từ
Các tướng trang nghiêm ngồi tào sen
Thường khen công đức Phật tối thắng
Nên gọi sáng nầy là tác ái
Phóng ánh sáng lớn tên hân lạc
Ánh sáng nầy giác ngộ chúng sanh
Khiến tâm họ ưa thích chư Phật
Và ưa thích Pháp, ưa thích
TăngỞ trước Như Lai trong hội Thánh
Đạt thành pháp nhẫn vô sanh diệu
Khai ngộ chúng sanh không hạn lượng
Rộng niệm Tam bảo Phật, Pháp, Tăng
Chỉ bày hạnh công đức phát tâm
Vì vậy sáng nầy gọi hân lạc
Phóng ánh sáng lớn tên phước tụ
Ánh sáng nầy giác ngộ chúng sanh
Khiến kia tu tập các loại thí
Lấy nguyện nầy cầu đạo vô thượng
Mở hội thí lớn không giới hạn
Hành khất đến xin đều đầy đủ
Khiến cho tâm kia không còn thiếu
Vì vậy sáng nầy gọi phước tụ
Phóng ánh sáng lớn tên cụ trí
Ánh sáng nầy giác ngộ chúng sanh
Trong một pháp môn ngộ nhiều pháp
Thông nhiều pháp môn trong chốc lát
Vì các chúng sanh phân biệt thuyết
Quyết định hiểu thấu nghĩa chân thật
Khéo léo nói rộng không tổn diệt
Vì vậy sáng nầy gọi cụ trí
Phóng ánh sáng lớn tên tuệ đăng
Ánh sáng nầy giác ngộ chúng sanh
Khiến chúng sanh biết tánh không tịch
Hết thảy các pháp không sở hữu
Pháp không chủ tể vốn là không
Như lửa hư không, trăng trong nước
Cũng như mộng mị và ảnh tượng
Cho nên sáng nầy gọi tuệ đăng
Phóng ánh sáng lớn tên tự tại
Ánh sáng nầy giác ngộ chúng sanh
Khiến được vô tận Đà-la-ni
Đều trì hết thảy Như Lai tạng
Cung kính cúng dường người trì pháp
Cung cấp hầu hạ như chư Tiên
Dùng tất cả pháp cho chúng sanh
Nên ánh sáng gọi pháp tự tại
Phóng ánh sáng lớn tên cụ xả
Ánh sáng nầy giác ngộ chúng keo kiệt
Khiến biết giàu có vốn vô thường
Ưa vui bố thí không lẫn tiếc
Khéo léo đều phục người keo kiệt
Biết của như mộng như mây trôi
Tăng trưởng bố thí tâm thanh tịnh
Nên ánh sáng nầy gọi cụ xả
Phóng ánh sáng lớn tên trừ nhiệt
Ánh sáng nầy giác ngộ phá giới
Rộng khiến an trụ giới thanh tịnh
Phát tâm nguyện chứng trí vô sư
Khích lệ chúng sanh hay phụng trì
Mười nghiệp thiện đạo thường thanh tịnh.
Lại khiến phát khởi tâm Bồ-đề
Nên ánh sáng nầy gọi trừ nhiệt
Phóng ánh sáng lớn tên nhẫn nghiêm
Ánh sáng nầy giác ngộ đa sân
Khiến trừ phẫn nhuế và ngã mạn
Ưa tu nhu hòa cùng nhẫn nhục
Chúng sanh bạo ác khóhành nhẫn
Vì Bồ-đề nên tâm chẳng động
Xưng dương công đức nhẫn tối thượng
Cho nên quang ấy gọi nhẫn nghiêm
Phóng ánh sáng lớn tên cầu dũng
Ánh sáng nầy giác ngộ biếng trễ
Khiến họ thường ở trong Tam bảo
Cung kính cúng dường không hề chán
Nên kia thường ở trong Tam bảo
Cung kính cúng dường không hề chán
Liền được vượt khỏi bốn cảnh ma
Mau thành Bồ-đề Vô thượng Phật
Khuyên các chúng sanh phát tinh tấn
Đối với Tam bảo dâng cúng dường
Chuyên hộ trì khi diệt pháp dục
Nên ánh sáng nầy gọi cần dũng.
Phóng ánh sáng lớn tên tịch tĩnh
Ánh sáng nầy giác ngộ loạn ý
Khiến họ xa lìa tham sân si
Tâm không lay động, trụ thiền định
Xa lìa tất cả ác tri thức
Đàm luận vô nghĩa hạnh tạp nhiễm
Tán thán thiền định A-lan-nhã
Nên ánh sáng nầy tên tịch tĩnh
Phóng ánh sáng lớn tên tuệ nghiêm
Ánh sáng nầy giác ngộ ngu mê
Khiến họ chứng đế hiểu duyên khởi
Các căn trí tuệ đều thông đạt,
Nếu chứng Tứ đế thông duyên khởi
Các căn trí tuệ đều thông đạt
Đắc Tam-ma-địa Nhật đăng
Trí tuệ quang minh thành quả Phật
Nên xả bỏ quốc gia tài bảo
Vì Bồ-đề nên cầu chánh pháp
Nghe rồi vì chúng sanh rộng nói
Nên ánh sáng nầy tên tuệ nghiêm
Phóng ánh sáng lớn tên Phật tuệ
Ánh sáng nầy giác ngộ hàm thức
Khiến thấy vô lượng trăm ngàn
Phật Mỗi Phật ngồi trên tòa sen báu
Khen Phật oai đức và giải thoát
Nói tự tánh Phật các thầm thông
Hiển bày lực Phật diệu khó lường
Nên ánh sáng nầy tên Phật tuệ
Phóng ánh sáng lớn tên vô úy
Ánh sáng nầy chiếu đến trừ sợ
Bị phi nhân trói buộc, đánh đập
Tất cả tai nạn đều tiêu trừ
Ban vô úy cho khắp chúng sanh
Nếu gặp não hại đều dứt hết
Độ hết thảy các ách nạn khốn cùng
Nên ánh sáng nầy tên vô úy
Phóng ánh sáng lớn tên an ổn
Ánh sáng nầy chiếu trừ tật bệnh
Khiến lìa tất cả các thống khổ
Đạt được niềm vui định Tam muội
Ban thuốc hay để cứu các hoạn
Diệu bảo diện mạng hương xoa thân
Trong tay hóa hiện thức ăn uống
Nên ánh sáng nầy tên an ổn
Phóng ánh sáng lớn tên kiến Phật
Ánh sáng nầy độ người sắp chết
Tùy theo ức niệm thấy Như Lai
Mạng chung được sanh về Tịnh độ
Thấy người lâm chung khuyên niệm Phật
Hoặc bày tôn tượng khuyên chiêm ngưỡng
Khiến đối Phật hết lòng quy kính
Nên ánh sáng nầy tên kiến Phật
Phóng ánh sáng lớn tên Lạc pháp
Ánh sáng nầy giác ngộ quần sanh
Đối với chánh pháp thường hân lạc
Lắng nghe đọc tụng và biên chép
Lúc pháp sắp diệt khéo tuyên thuyết
Khiến người cầu pháp ý sung mãn
Vì pháp ưa vui siêng tu tập
Nên ánh sáng nầy tên lạc pháp
Phóng ánh sáng lớn tên diệu âm
Ánh sáng nầy khai ngộ Bồ-tát
Khiến cho âm thanh trong ba cõi
Nghe được đều là tiếng Như Lai
Dùng âm thanh lớn xưng tán Phật
Cùng cúng các chuông và âm nhạc
Khiến khắp thế gian nghe tiếng Phật
Nên ánh sáng nầy tên diệu âm
Phóng ánh sáng lớn tên cam lồ
Ánh sáng nầy khai ngộ chúng sanh
Lìa bỏ tất cả hạnh phóng dật
Tu tập đầy đủ các công đức
Gọi pháp hữu vi không an ổn
Vô lựơng khổ não đều đầy ắp
Thường xưng dương niềm vui tịch diệt
Nên ánh sáng nầy tên cam lồ
Phóng ánh sáng lớn tên tối thắng
Ánh sáng nầy khai ngộ chúng snah
Khiến ở chỗ Phật đều nghe thấy
Giới định tuệ là pháp tăng thượng
Thương ưa xưng tán Đại Mâu-ni
Thắng giới thắng định và thắng tuệ
Như thế vì cầu đạo vô thượng
Nên ánh sáng nầy tên tối thắng
Phóng ánh sáng lớn tên bảo nghiêm
Ánh sáng nầy khéo ngộ chúng sanh
Khiến được bảo tạng không cùng tận
Dùng đó cúng dường các Như Lai
Vì các báu ấy rất thượng diệu
Đem cúng nơi Phật và nơi tháp
Lại lấy tình thương giúp kẻ khổ
Cho nên đạt được ánh sáng nầy
Phóng ánh sáng lớn tên hương nghiêm
Ánh sáng nầy giác ngộ chúng sanh
Khiến kia nghe thấy lòng ưa mến
Quyết sẽ đạt thành công đức Phật
Trời người dùng hương để thoa thân
Cúng dường tất cả tối thắng chủ
Cũng dùng xây tháp và tượng Phật
Cho nên đạt đựoc ánh sáng nầy
Phóng ánh sáng tên diệu trang nghiêm
Tràng phan bảo cái nhiều vô số
Đốt hương rải hoa tấu âm nhạc
Trong ngoài thành ấp đều đầy đủ
Do dùng các âm nhạc vi dịêu
Các hương hoa đẹp, cờ, lọng thảy
Đủ thứ trang nghiêm cúng dường Phật
Vì thế đạt thành ánh sáng nầy
Phóng ánh sáng lớn tên nghiêm tịnh
Khiến mặt đất phẳng như bàn tay
Trang nghiêm tháp Phật và xứ ấy
Cho nên thành được ánh sáng nầy
Phóng ánh sáng lớn tên đại vân
Mưa dày rải khắp nước hương thơm
Do dùng nước thơm lau tháp Phật
Cho nên thành được ánh sáng nầy
Phóng ánh sáng lớn tên nghiêm cụ
Khiến người lỏa hình được áo tốt
Thân đoan vật đẹp do bố thí
Vì thế thành được ánh sáng nầy
Phóng ánh sáng lớn tên thượng vị
Khéo khiến người đói được vị ngon
Dùng thức ăn ngon mà bố thí
Do thế đạt đựoc ánh sáng nầy
Phóng ánh sáng lớn tên thắng tài
Khiến kẻ khốn cùng được kho báu
Dùng vô tận vật cúng Tam bảo
Vì vậy thành được ánh sáng nầy
Phóng ánh sáng lớn tên tịnh nhãn
Khiến cho kẻ đui thấy được màu
Dùng đèn cúng Phật và tháp Phật
Cho nên thành được ánh sáng nầy
Phóng ánh sáng lớn tên tịnh nhĩ
Khiến cho kẻ điếc nghe được tiếng
Dùng nhạc cúng Phật và tháp Phật
Cho nên thành được ánh sáng nầy
Phóng ánh sáng lớn tên tịnh tỷ
Xưa chưa nghe hương đều được nghe
Dùng hương cúng Phật và tháp Phật
Cho nên thành được ánh sáng nầy
Phóng ánh sáng lớn tên tịnh thiệt
Khéo trừ lời thô ác bất thiện
Do dùng mỹ âm xưng tán Phật
Cho nên thành được ánh sáng nầy
Phóng ánh sáng lớn tên tịnh thân
Khiến người khuyết tật được đầy đủ
Dùng thân lễ Phật và tháp Phật
Cho nên thành được ánh sáng nầy
Phóng ánh sáng lớn tên tịnh ý
Khiến kẻ thất tâm được chánh niệm
Do tu Tam muội được tự tại
Vì thế mà thành ánh sáng nầy
Phóng ánh sáng lớn tên tịnh sắc
Tướng tốt khó lường đều được thấy
Hoa thơm cúng Phật và tháp Phật
Vì vậy nên thành ánh sáng nầy
Phóng ánh sáng lớn tên tịnh thanh
Quán duyên khởi thanh như tiếng vang
Biết rõ tánh thanh xưa nay rỗng
Cho nên đạt thành ánh sáng nầy
Phóng ánh sáng lớn tên tịnh hương
Khiến các mùi hôi đều thanh khiết
Nước thơm tắm Phật và tháp Phật
Cho nên đạt thành ánh sáng nầy
Phóng ánh sáng lớn tên tịnh vị
Hay trừ các độc ở trong vị
Thường cúng Phật Tăng cùng phụ mẫu
Cho nên mới thành ánh sáng nầy
Phóng ánh sáng lớn tên tịnh xúc
Thường khiến cứng cõi thành mềm mại
Mác, đĩnh, kiếm, kích từ không xuống
Đều biến thành vòng hoa quý báu
Do xưa từng đứng ở đường lớn
Xoa hương, rải hoa, trải y phục
Kính rước Như Lai đạp lên trên
Nên được thành tựu ánh sáng nầy
Phóng ánh sáng lớn là tịnh pháp
Có thể khiến chân lông trên thân
Đều tuyên pháp diệu khó suy lường
Người nghe hân hoan mong giải thoát
Tự tánh vô sanh do duyên khởi
Pháp tánh thường trụ như hư không
Biết được thân Phật tức Pháp thân
Cho nên thành tựu ánh sáng nầy
So sánh các ánh sáng như thế
Như số vi trần không thể lường
Lưu xuất từ chân lông Đại Tiên
Như chỗ gây nghiệp đều sai biệt
Ánh sáng từ lỗ chân lông phóng
Giống như số vi trần hư không
Tất cả chân lông đều cũng thế
Đây lực Tam muội của Đại Tiên
Như các công đức ngài đã tu
Tùy theo túc duyên và phạm hạnh
Nay phóng ánh sáng nên như thế
Đây là trí tự tại Đại Tiên
Xưa kia cùng tu nghiệp thắng phước
Thường sanh ái lạc đều tùy hỷ
Ngày nay tạo tác cũng như thế
Cho nên thành tựu ánh sáng nầy
Nếu mình tự tu các phước nghiệp
Luôn luôn cúng dường các Đức Phật
Lại thường cần cầu công Đức Phật
Do đây ánh sáng được khai mở
Như kẻ mù không thấy mặt trời
Chớ gọi thế gian không mặt trời
Những người mắt sáng đều hiểu rõ
Y theo công việc mà tạo tác
Ánh sáng Đại sĩ cũng như thế
Người có trí tuệ đều thấy rõ
Phàm phu tà tín người kém hiểu
Nơi ánh sáng nầy chẳng thể thấy
Ma ni, cung điện cùng xe báu
Diệu bảo linh hương cùng ngọc quý
Có đủ thắng phước đều tự nhiên
Người không có đức chẳng thể an
Ánh sáng Đại sĩ cũng như thế
Kẻ có trí sâu đều được chiếu
Người ngu tê liệt và tà tín
Không thể thấy được ánh sáng nầy
Nếu biết ánh sáng nầy sai biệt
Sanh lòng thanh tịnh tin hiểu sâu
Vĩnh đoạn hết thảy lưới nghi hoặc
Mau thành cờ công đức vô thượng
Lại hiện Tam-ma-địa tối thượng
Quyến thuộc trang nghiêm đều tự tại
Trong tất cả quốc độ mười phương
Chúng hội Phật tử đều nhiễu quanh
Có hoa sen báu sáng trang nghiêm
Sánh bằng cõi tam thiên đại thiên
Thân kia ngồi ngay đều sung mãn
Hiện lực thần thông tam muội nầy
Lại có số vi trần mười cõi
Trang nghiêm bằng hoa sen báu quý
Hết thảy Phật tử trụ trong ấy
Là lực oai thần tam muội nầy
Đời trước thành tựu nhân duyên lành
Tu hành đầy đủ công đức Phật
Chỗ chúng hội vây quanh như thế
Đều cùng chắp tay xem không chán
Trong thân trẻ thơ vào thiền định
Thì thân thanh niên từ định dậy
Trong thân thanh niên vào thiền định
Thì thân tuổi già từ định dậy
Trong thân người già vào thiền định
Thân Cận sự nữ từ định dậy
Thân Cận sự nữ vào thiền định
Thân Cận sự nam từ định dậy
Thân Cận sự nam vào thiền định
Thân Tỳ-kheo ni từ định dậy
Thân Tỳ-kheo ni vào thiền định
Thân Tỳ-kheo từ thiền định dậy
Thân Tỳ-kheo vào thiền định thì
Thân học, vô học từ định dậy
Thân học, vô học vào thiền định
Thân Duyên giác từ thiền định dậy
Trên thân Duyên giác vào thiền định
Hiện thân Như Lai từ định dậy
Trên thân Như Lai vào thiền định
Ở thân chư Thiên từ định dậy
Trên thân chư Thiên vào thiền định
Ở thân rồng lớn từ định dậy
Trên thân rồng lớn vào thiền định
Ở thân Dạ-xoa từ định dậy
Trên thân Dạ-xoa vào thiền định
Ở thân Bộ đa từ định dậy
Trên thân Bộ đa vào thiền định
Trong lỗ chân lông từ định dậy
Trong lỗ chân lông vào thiền định
Hết thảy chân lông từ định dậy
Hết thảy chân lông vào thiền định
Một lông đĩnh đầu từ định dậy
Một lông đĩnh đàu vào thiền định
Cả thảy đầu tóc từ định dậy
Cả thảy đầu tóc vào thiền định
Trong một vi trần từ định dậy
Trong một vi trần vào thiền định
Hết thảy vi trần từ định dậy
Trong tất cả trần vào thiền định
Ở cõi kim cương từ định dậy
Trong cõi kim cương vào thiền định
Nơi báu ma ni từ định dậy
Như báu ma ni vào thiền định
Trong quang minh Phật từ định dậy
Trong quang minh Phật vào thiền định
Ở nơi thủy đại từ định dậy
Nếu trong thủy đại vào thiền định
Ở trong hỏa đại từ định dậy
Nếu trong hỏa đại vào thiền định
Ở nơi phong đại từ định dậy
Nếu trong phong đại vào thiền định
Ở nơi địa đại từ định dậy
Nếu trong địa đại vào thiền định
Trong cung điện trời từ định dậy
Nếu trong cung điện vào thiền định
Nơi không khởi định tâm chẳng loạn
Đó là giải thoát bất tư nghì
Công đức tự tại Tam-ma-địa
Các Như Lai ở trong mười phương
Trong vô lượng kiếp nơi chẳng cùng
Hết thảy Như Lai cùng tuyên thuyết
Nghiệp báo chúng sanh, rồng biến hóa
Chư Phật tự tại đại thần thông
Và nhập định lực khó nghĩ bàn
Thanh-văn tâm trụ tám giải thoát
Có thể một thân hiện nhiều thân
Lại từ nhiều thân thành một thân
Ở trong hư không nhập hỏa định
Kia không đầy đủ từ bi lớn
Không vì chúng sanh cầu Phật đạo
Hóa hiện các việc khó lường nầy
Huống gì rộng lợi ích chúng sanh
Giống như nhật nguyệt trong hư không
Ánh sáng chiếu khắp mười phương cõi
Nước trong ao hồ và kênh rạch
Sông biển các báu đâu chẳng có
Sắc tướng Bồ-tát cũng như thế
Hiện khắp mười phương khó nghĩ bàn
Đây là lực tự tại tam muội
Chỉ có Như Lai mới chứng được
Trong biển có thần tên Thiện âm
Tiếng ấy hợp với chúng trong biển
Có lời nói ấy biền biệt rõ
Khiến kia hết thảy đều vui mừng
Thần kia có đủ tham, sân, si
Còn khéo biện giải các lời nói
Huống lại nắm giữ sức tự tại
Mà không thể khiến chúng vui sao
Giống nhà ảo thuật biết ảo thuật
Hiện ra vô số việc tinh xảo
Chốc lát hiện ra ngày tháng năm
Thành ấp giàu có đại an lạc
Ảo thuật gia đủ tham san si
Mà khéo dẫn trò vui thế gian
Huống người giải thoát, các thiền định
Mà không thể khiến chúng sanh vui
La-hầu, A-tu-la biến hiện
Ngự trong biển cả bờ kim cang
Biển nước tuy sâu ẩn nửa thân
Đầu cao bằng với núi Tu-di
Kia còn tham dục sân nhuế si
Còn hiện được đại thần biến nầy
Huống người hàng ma đèn chiếu đời
Mà không rự tại lực oai thần
Trời và Tu-la khi chiến đấu
Thần lực Đế thích được tự tại
Tùy theo số lượng binh chúng kia
Hiện thân cùng khắp kia chẳng thắng
Các A-tu-la nghĩ thế nầy
Thích-đề-hoàn-nhân đến chỗ ta
Chắc bắt thân ta và trói lại
Do đó chúng kia đều lo sợ
Hiện thân Đế thích có ngàn mắt
Tay cầm kim cang ra khói lửa
Mặc giáo cầm trượng rất uy nghiêm
Tu-la xa thấy đều lui tránh
Vì chúng phước lực có rất ít
Mà còn đả phá kẻ thù lớn
Huống người cứu độ hết tất cả
Công đức lại không tự tại sao?
Gió thổi tan mây trừ mưa lớn
Nó làm tiêu trừ các khí mây
Cũng khéo thành thục các giống ma
Lại khéo an lạc các quần sanh
Kia không khéo học Ba-la-mật
Cũng không khéo học công Đức Phật
Còn thành tựu việc bất tư nghì
Huống người đủ đầy các nguyện lực.
Luận nói: Các sự tạo tác của Bồ-tát vì lợi lạc hết thảy chúng sanh. Từ đây nói riêng về việc tăng trưởng phước nhân như bài kệ trong kinh Bảo Vân nói:
Nếu các Bồ-tát
Nghiêm trì hương hoa
Phụng hiến Như Lai
Và tháp miếu Phật
Để đem hồi hướng
Nguyện cho chúng sanh
Lìa các phạm giới
Được giới hương Phật
Nếu chư Bồ-tát
Dùng nước hương sạch
Rãi nước quét đường
Rồi đem hồi hướng
Nguyện cho chúng sanh
Lìa oai nghi ác
Tu các pháp thiện
Trang nghiêm tròn đầy
Nếu các Bồ-tát
Nghiêm giữ tràng hoa
Mà để phụng hiến
Rồi đem hồi hướng
Nguyện cho chúng sanh
Xa lìa phiền não
Nếu vào già-lam
Phát tâm như vầy:
Khiến cho chúng sanh
Nhập thành Niết-bàn
Khi rời Già-lam
Phát tâm như vầy:
Nguyện cho chúng sanh
Vượt ngục sanh tử
Nếu mở cửa nhà
Phát tâm như vầy:
Nguyện cho chúng sanh
Mở cửa thánh trí
Nếu đóng cửa lại
Phát tâm như vầy:
Nguyện cho chúng sanh
Đóng kín cửa ác
Nếu khi an tọa
Phát tâm như vầy:
Nguyện cho chúng sanh
Ngồi tràng Bồ-đề
Khi nằm kiết tường
Phát tâm như vầy:
Nguyện cho chúng sanh
An trụ Niết-bàn
Đến khi ngồi dậy
Phát tâm như vầy:
Nguyện cho chúng sanh
Lìa chướng trói, che
Nếu đến cầu xí
Phát tâm như vầy:
Nguyện cho chúng sanh
Đến đường giác lớn
Khi đại, tiểu tiện
Phát tâm như vầy:
Nguyện cho chúng sanh
Nhổ tên ba độc
Nếu khi tắm rửa
Phát tâm như vầy:
Nguyện cho chúng sanh
Tẩy bẩn phiền não
Nếu khi rửa tay
Phát tâm như vầy:
Nguyện cho chúng sanh
Lìa nghiệp uế trược
Nếu khi rửa chân
Phát tâm như vầy:
Khiến cho chúng sanh
Lìa chướng trần cấu
Cầm tăm xỉa răng
Phát tâm như vầy:
Nguyện cho chúng sanh
Lìa hết cấu nhiễm
Lại Bồ-tát kia
Nếu thân tạo tác
Hết thảy nghiệp thiện
Đều đem hồi hướng
Lợi ích an lạc
Tất cả chúng sanh
Nếu lễ Như Lai
Cùng tháp miếu Phật
Phát tâm như vầy
Nguyện cho chúng sanh
Thường được trời người
Đến nơi kính lễ.
Nguồn: Nguồn: Pháp Bảo — kho kinh sách điện tử của Trung tâm biên, phiên dịch tài liệu Phật giáo Quốc tế, Ban Phật giáo Quốc tế, Giáo hội Phật giáo Việt Nam (vbeta.vn · api.phapbao.org), đọc về ngày 3–4/9/2026. Đại đức Thích Vạn Lợi, Thư kí phụ trách kinh sách điện tử. Bản quyền bản dịch, bản in và số trang thuộc về các dịch giả, tác giả và nhà xuất bản đứng tên trong từng cuốn. Gói này phát hành trên GitHub cho người dùng app, để nghiên cứu và đối chiếu, không nhằm mục đích thương mại. Ai muốn gỡ tác phẩm của mình khỏi gói xin báo, sẽ gỡ ngay.
