Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân Đàm Giảng Thuật

TỊNH TU TIỆP YẾU BÁO ÂN ĐÀM

HOÀNG NIỆM TỔ LÃO CƯ SĨ GIẢNG THUẬT 净修捷要报恩談 黄念祖老居士講述 HIỆP HỘI GIÁO DỤC PHẬT ĐÀ HỒNG KÔNG TỊNH KHÔNG 89 TUỔI CUNG KÍNH CHỈNH LÝ TỊNH TU TIỆP YẾU BÁO ÂN ĐÀM

(06/03/1913 ----- 27/03/1992)

Chân dung lão Cư Sĩ Hoàng Niệm Tổ Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân kỹ càng đầy đủ xác đáng, là “Phật Thuyết Đại Thừa Vô Lượng Thọ Trang Nghiêm Thanh Tịnh Bình Đẳng Giác Kinh”. Lại thêm bi tâm rất lớn, thương xót thiển học tịnh nghiệp mạt pháp, chưa am hiểu tiểu bản Đường Dịch, lại không tụng Tịnh Độ Đại Kinh, do không rõ đạo lý khiến cho tín nguyện chưa sâu, khó đạt chân thật thọ dụng, ngài bèn biên tập kinh văn, phù hợp với ý Tổ, thành TỊNH TU TIỆP YẾU, cũng gọi Ngũ Niệm Giản Khóa, trong mỗi một lạy tập hợp ngũ niệm “Lễ Tán Nguyện Quán Hướng” của Bồ Tát Thiên Thân, dùng sức ít mà hiệu quả lớn. Nói đơn giản, quả là đường tắt tu Tịnh Độ Đại Kinh, phương pháp nhập Bảo Vương tam muội; nói sâu xa, thật hòa hợp với “Tịnh Độ Ngũ Kinh Nhất Luận” cho một biên tập, tập hợp không sót yếu nghĩa Thiền Giáo Tịnh Luật Mật, chắc lọc tinh hoa, lợi ích hành giả, công đức5 thù thắng, khen ngợi không cùng!

Lão cư sĩ Hoàng Niệm Tổ là truyền nhân của Liên Công, cháu trai của Hoàng Công, được Liên Công dặn dò soạn Phật Thuyết Đại Thừa Vô Lượng Thọ Trang Nghiêm Thanh Tịnh Bình Đẳng Giác Kinh Giải, tập hợp lượng lớn với hơn 190 bộ kinh luận, giáo huấn của Tổ4 sư trong ngoài để chú thích Đại Kinh, thu nhiếp khắp tôn chỉ sâu xa huyền bí của Thiền Giáo Luật Mật để hoằng dương Tịnh độ, khéo chọn ý nghĩa thâm thúy, u huyền nhẹ nhàng, vì vậy là thiện chú của thiện bổn Tịnh Độ Đại Kinh, chính là “thiện trung chi thiện” của Tịnh tông vậy.

Ngài lại dùng thời gian rảnh rỗi tuyên giảng Tịnh Tu Tiệp Yếu cho đại chúng, trình bày pháp yếu trong tạm thời, khi đàm luận vui cười thì lời nhẹ ý sâu, hòa hợp hiển mật trong vài câu, giải nghi hoặc cố chấp trong diệu dụ, chính là “yếu trung chi yếu” của tịnh tu vậy. Tài liệu lưu truyền đời sau là lần ghi hình thứ ba giảng giải Tịnh Tu Tiệp Yếu, đặt tên Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân Đàm. Lão nhân ân cần dạy bảo, vui vẻ thân thiết dặn dò, tình thâm ý khẩn, khiến cho người nghe như đắm gió xuân, như uống cam lộ.

Ngày nay lưu thông các loại phiên bản tư liệu nghe nhìn Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân Đàm, ở mức độ nhất định đều có lược bỏ, khó cảm nhận toàn diện. Lại nghe nói băng ghi hình gốc không tìm thấy được nữa, vì thế khiến cho việc hiệu chỉnh mất căn cứ. Tuy nhiên từng có đồng tu Tịnh nghiệp ghi chép biên tập hoàn chỉnh nội dung giảng giải của Niệm Công, song đưa đi in lưu truyền, giúp cho Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân Đàm Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân tiện việc tu học, công đức nan lượng! Nhưng phần ngôn6 ngữ vội vàng, trong biện nghĩa vi tế, vẫn khó tránh lý giải sơ sài khinh suất, chưa tận thiện chỉ. Ngày nay có đồng tu của Học Hội Tịnh Tông Hoa Tạng Trung Hoa, biên tập sáu tư liệu âm thanh, chỉnh lý bản thảo tương đối hoàn chỉnh. Lại có đồng tu Tịnh Tông Bắc Kinh, do am hiểu giọng địa phương của Niệm Công, hiểu kỹ giảng giải ý thú, cung kính nghe tới lui tám chín mươi lần, chỗ không rõ thậm chí nghe hơn trăm lần. Dùng công hạnh chí thành tinh cần này, sửa chữa bản thảo do Hoa Tạng chỉnh lý, sở nguyện là hoàn nguyên bổn ý của Niệm Công ở mức cao nhất, kết thành thiện bổn Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân Đàm, để cống hiến cho đại chúng, đồng thời truyền cho hậu thế. Tính kiên nghị của họ tuyệt vời, kiên nhẫn chịu khó, thiện nguyện thiện hạnh, quả thật đáng quý vậy! Hân hoan nhìn thấy quyển này sắp đưa đi in, vui mừng lược thuật đầu đuôi nguyên nhân, xem như Lời

Nói Đầu, bày tỏ chút ý tán thán tùy hỷ.

Thích Tịnh Không xin viết lời tựa tại Hồng Kông Tháng 2 năm 2015 công nguyên

BIÊN TẬP THUYẾT MINH

TỊNH TU TIỆP YẾU BÁO ÂN ĐÀM là khai thị tu hành vô cùng quan trọng của lão cư sĩ Hoàng Niệm Tổ.

Phần khai thị này giúp cho mọi người có thể trong thời gian ngắn nhất, nhận biết tốt nhất phương pháp tu hành pháp môn Tịnh độ, nhận biết Phật Thuyết Đại Thừa Vô Lượng Thọ Trang Nghiêm Bình Đẳng Giác Kinh, nhận biết Tịnh Tu Tiệp Yếu, nhận biết lão cư sĩ Hạ Liên Cư, nhận biết con người lão cư sĩ Hoàng Niệm Tổ.

Song, muốn chỉnh lý chính xác phần khai thị này lại không dễ dàng. Dưới tình hình không thể tìm lại băng ghi hình gốc khai thị của Niệm Công, trước mắt từ các đĩa quang đang lưu thông cũng như tìm thấy các loại7 phiên bản tài liệu có âm thanh và hình ảnh trên mạng, đều có tóm lược ở mức độ khác nhau; và tư liệu văn tự được chư vị Đại Đức tiền bối căn cứ tài liệu âm thanh mà chỉnh lý, dưới sự đối chiếu với tài liệu âm thanh, thì phát hiện tồn tại sai sót ở mức nhất định, điều này khiến cho chúng tôi cảm thấy rất đáng tiếc.

Đặc biệt cảm tạ các đồng tu thuộc tổ Thính Hiệu Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân Đàm Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân (nghe và hiệu đính) của Học Hội Tịnh Tông Hoa Tạng8 Trung Hoa, không nề gian lao vất vả căn cứ vào sáu loại tài liệu âm thanh có nguồn gốc khác nhau, chỉnh lý ra bản thảo văn tự khá hoàn chỉnh, đây là một việc làm gian khổ. Để tận hết khả năng chính xác hiệu đối phần bản thảo văn tự này, có các đồng tu Bắc Kinh phát tâm, từ đầu đến đuôi đã nghe đi nghe lại tám chín mươi lần Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân Đàm của Niệm Công; đặc biệt chỗ không rõ, thậm chí đã nghe hơn trăm lần. Với thái độ nghiêm cẩn như vậy, đã sửa chữa cần thiết cho phần bản thảo văn tự này, nhằm để cố hết sức hoàn nguyên bổn ý của Niệm Công, giúp cho phần bản thảo đã sửa chữa này trở thành bản gốc của quyển sách này.

Ban biên tập hy vọng quyển sách này trở thành một “túc bổn”, “thiện bổn”, cũng nhất định bằng mọi cách duy trì tính hoàn chỉnh của nó, cố hết sức giảm sai sót đến mức thấp nhất.

Vì thế, trong quá trình biên tập quyển sách này, chúng tôi tôn trọng bổn ý của Niệm Công ở mức cao nhất, ngoài số rất ít đề tài nhạy cảm, bằng mọi cách hoàn chỉnh bảo lưu bổn ý của Niệm Công, cố gắng hết sức sửa thật ít. Đúng như câu nói vừa mở đầu của Niệm Công trong Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân Đàm: “Một người tu hành có thành tựu chân thật, điều họ viết, điều họ nói ra, không giống với người bình thường nha.” Đã như thế, chúng ta làm sao dám vì sự trôi chảy của văn viết mà thay đổi lời cụ ngài đã nói chứ! Đây là chỗ cần thiết xin chư vị độc giả lượng thứ. Chúng tôi với thái độ nghiêm cẩn tiến hành biên tập, gặp chỗ văn nói biểu đạt ý nghĩa không hoàn chỉnh, thì y cứ nghĩa của văn thêm chữ thêm từ trong ngoặc đơn, để bổ túc nghĩa đó.

Gặp chỗ cần thiết phải nói rõ thêm, thì trong ngoặc đơn thêm vào dòng chữ “biên giả án(chú thích của ban biên tập)”, nói rõ hơn nữa. Do vậy độc giả sẽ có thể lý giải, chữ trong ngoặc đơn đều là chữ ban biên tập thêm vào, chữ ngoài ngoặc đơn mới là lời gốc của Niệm Công. Niệm Công giải hành đủ sâu sắc, đặc biệt Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân Đàm là khai thị cuối đời của cụ, có thể gọi là cô đặc tinh hoa một đời giải hành, đôi câu vài lời đã bao hàm ý sâu xa. Vì tiện lợi cho người học sơ cơ lý giải nghĩa kia, nhằm từ ngữ và nhân vật then chốt, người biên tập tra tìm tư liệu, thêm chú thích nói rõ ở cuối Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân Đàm 9 Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân trang đó, hy vọng có thể làm cho nội dung quyển sách10 càng thêm hoàn bị. Quá trình giảng giải của Niệm Công, đã dùng rất nhiều từ ngữ khí; những từ ngữ khí này chúng tôi thấy ngữ ý cần thiết mà bảo lưu một phần tương đối. Thông thường trong quá trình biên tập sách, sẽ loại bỏ từ ngữ khí, để tránh khẩu ngữ hóa một cách quá đáng. Quyển sách này thì chọn lựa bảo lưu một số từ ngữ khí thiết yếu, nguyên nhân là chúng có đủ ý nghĩa quan trọng; muốn tái hiện nguyên ý của Niệm Công thì không giảm được những từ ngữ khí này, nếu không thì không những ý vị bị thay đổi, có lúc thậm chí có lẽ diện mạo đều không hợp. Hơn nữa, căn cứ nghiên cứu nhà ngôn ngữ học, từ ngữ khí trong giọng Bắc Kinh có hiệu quả công năng rất lớn, có thể tỏ rõ toàn bộ ý chính phụ và trọng điểm ẩn hàm mà người diễn đạt cần nhấn mạnh một cách thoải mái. Chúng ta cũng có thể tưởng tượng một chút, nếu như bỏ đi chữ “hề” trong “ly tao”, vậy sẽ là một diện mạo ra làm sao. Chúng tôi tin tưởng, độc giả phần lớn càng hy vọng đọc được nguyên văn hoàn chỉnh của Niệm Công, để thể hội ý nghĩa mà cụ muốn biểu đạt, mà không phải để thưởng thức trình độ chơi chữ của nhà biên tập. Đây là dự tính ban đầu chúng tôi làm như vậy, ngay cả như thế sẽ làm cho sách này quá nặng về văn nói, cũng không thể không quan tâm, dẫu sao “Phật pháp trọng thực chất, không trọng hình thức”. Biên tập sách này mặc dù trải qua khó khăn, cuối cùng vẫn trình làng với độc giả diện mạo như vậy. Chỗ sai sót khó tránh khỏi, kính xin mười phương Đại Đức nhân giả đừng ngại phê bình chỉ giáo, cảm ân vô cùng! Hiệp Hội Giáo Dục Phật Đà Hồng Kông kính chí Tháng 2 năm 2015 Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân Đàm 11 Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân

TỊNH TU TIỆP YẾU

(Nhất danh NGŨ NIỆM GIẢN KHÓA)

Lão cư sĩ Hạ Liên Cư (1) soạn Một pháp Tịnh tông, dễ hành khó tin, không đi sâu vào giáo hải, chẳng thể thấy được chút bến bờ. Tuy HOA NGHIÊM dùng mười nguyện để quay về, Thiên Thân lấy “Ngũ Niệm” làm môn, mà mạt pháp học thức nông cạn, không dễ vào nhanh vậy. Cần phải đọc thạo Đại Kinh, mới có thể hiểu sơ lược cương yếu. Song người tu tịnh nghiệp ngày nay, đại khái chỉ trì Tiểu Bổn, với Tiểu Bổn chỉ trì Tần Dịch, người có thể trì Đường Dịch mà còn tụng Đại Kinh, thật không dễ thấy. Việc này sở dĩ trên danh nghĩa nhiều người tu tập Tịnh độ, mà người có tin sâu nguyện thiết ít. Tín nguyện chưa sâu, mà muốn được thật sự thọ dụng chẳng phải khó sao!13 Năm Canh Thìn (2), thời gian bị bịnh phát nguyện, cung kính kết tập kinh văn, phù hợp với ý Tổ, xem như thời khóa đơn giản, trao cho người sơ cơ. Tự tha cảm ứng hạn chế ở trong ba nghiệp, bao gồm tán quán nguyện hướng ở trong một lạy, vọng tưởng không dễ xen vào,12 mà chánh niệm tự đắc hiện tiền, thời gian ít, hiệu quả lại nhiều. Từ khi in ấn đến nay, đã in bốn lần, thọ trì được lợi, trước sau cùng mong ngóng, tiết kiệm thời gian và sức lực, hành giả đều khen tiện lợi. Nếu như tâm có thể vận chuyển nhịp nhàng theo lời văn này, tập lâu ngày nhuần nhuyễn, thì không cần nghiên cứu thảo luận lý “tánh tu bất nhị” và “cảnh trí nhất như” mà tự sanh tín giải. Đọc thêm Đại Kinh, đối với pháp môn Tịnh độ, như thuyền xuôi dòng nước, thuận buồm thẳng đến bờ. Nhưng mỗi điều đều liên hệ đến kinh văn pháp ngữ, chớ nên đọc vanh vách mà ý lơ là, đến mức thừa dịp khinh mạn. Cốt phải thích hợp thành kính kiền cung, như thấy từ quang, mới hợp ý chỉ “Tứ Tu Ngũ Niệm” của Bồ Tát Thiên Thân, trong thay đổi âm thầm tự có thể đạt được lợi ích dày đặc. Nếu không thích sự giản lược, thì có nghi thức của Đại Kinh Ngũ Niệm, bản thảo sắp hoàn thành, xin được các nơi góp ý. Vừa đúng lúc ngày viên mãn Pháp Hội Liên Hiệp Phổ Biến Kỳ Đảo (3), cố gắng vâng theo lời thỉnh của đồng tu thiện tín mà sơ lược mấy lời, xem như tinh thần duyên khởi. Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân Đàm Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân Tịnh Tông học Nhân Vận Thành Hạ Liên Cư ghi14 chép tại Ngụ Lô (4) [nơi cư ngụ] ở Hoan Hỷ Niệm Phật

Trai tại Yên Kinh (5)

CHÚ THÍCH:

(1) Hạ Liên Cư, nguyên tên là Hạ Kế Tuyền, tự Phổ Trai, hiệu Cừ Viên, người Vận Thành, sau trung niên chuyên tu tịnh nghiệp, đổi tên Liên Cư, còn hiệu Nhất Ông. Sinh ngày 20 tháng 4 năm 1884 ở Tân Cương, quy Tây vào ngày 14 tháng 12 năm 1965 tại Bắc Kinh, hưởng thọ 82 tuổi. Năm Ất Sửu (1925) nhân vì quân phiệt Trương Tông Xương ở Sơn Đông làm hại, di cư tránh nạn ở Nhật Bổn, rất được chính phủ và dân chúng Nhật Bổn tôn trọng, bô lão các tông không ai không đích thân gặp mặt, chân tình trao đổi tâm yếu, rất nhiều nhân sĩ tài đức đến cầu học. Sau khi về nước, bế quan ở Thiên Môn, hội tập năm bản dịch Kinh Vô Lượng Thọ, quyết một lòng15 chuyên tâm tu dưỡng, ba năm không xuống lầu, nhiều lần chỉnh lý thảo kinh, mới vui mừng tuyên bố hoàn tất, khắp nơi đồng mến dương Tịnh tông quy mô lớn, giáo dục anh tài rộng khắp, vài chục năm như một ngày, người hưởng được pháp ích đếm không xuể. Năm 1946 Đại đức Bạch giáo là Cống-cát Hoạt Phật nói: “Thế gian này người có thể đảm đương vị trí Vô Thượng Mật Pháp Kim Cang A-xà-lê, duy chỉ một mình Hạ công mà thôi.” Sau giải phóng danh nhân cao niên của tông môn - lão pháp sư Hư Vân khen rằng: “Không ngờ rằng ở miền bắc có thể gặp gỡ đại thiện tri thức như vậy”. Năm 1955 được chọn làm phó chủ tịch chính hiệp khu Tây Thành của thành phố Bắc Kinh. Năm 1962, Liên Công 80 tuổi, để bày tỏ lòng yêu nước, đem hơn 300 văn vật trân quý về lịch sử đã thu thập bảo tồn được từ việc tiết kiệm ăn mặc, phân ra hiến cho viện bảo tàng Cố Cung, viện bảo tàng Sơn Đông và huyện Vận Thành. Quang Minh Nhật Báo, Đại Chúng Nhật Báo từng đăng tải đưa tin, đơn vị hữu quan mở tiệc đáp tạ tại đại hội đường Nhân Dân, đồng thời người lãnh đạo hữu quan như Tập Trọng Huân, Hạ Diễn vân vân của quốc vụ viện cũng đến tham dự. Hội Duyên Khởi”, liệt kê các loại tội ác của chúng sanh đời này, Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân Đàm Tịnh Tu Tiệp Yếu và lý nhân quả báo ứng, hô hào bạn bè cùng ngành nghề mỗi người16 đều cố gắng hết minh, liên hiệp cầu đảo, để vãn hồi thời vận, lại luận bàn về ý nghĩa pháp hội niệm Phật, được các nơi truyền tụng. Pháp hội Liên Hiệp Phổ Biến Cầu Đảo lần này, vào ngày Thích Ca Thánh đản mùng tám tháng tư âm lịch (19 tháng 5 tây lịch) mở đầu thiết lập ở Bắc Hải Đoàn Thành, là đạo tràng Phật thất suốt ngày đêm quy mô lớn. Pháp hội trước sau tất cả bảy ngày đêm, tiếng Phật hiệu không dứt. Đạo tràng tứ chúng, không những không một ai mệt mỏi, mà còn sôi nổi ngân vang. (Tham khảo trích lục Giới Liên Cư, nghe được pháp môn Tịnh độ này, sau khi trở về ở trong phòng thì vui thích như vậy, đã cười mấy ngày, quá hoan hỷ rồi!

Thầy đã nói ‘Tôi lần này có thể có biện pháp ra khỏi rồi!’ Ngoài cái pháp môn này nha, muốn ra sáu đường, thế thì khó đấy! Phải đoạn tận hết ‘kiến tư hoặc’ mới đi ra được. ‘Kiến tư hoặc’, ‘tham, sân, si, mạn’ đó của chúng ta, không chỉ là ‘tham, sân, si, mạn” của người thế gian chúng ta, phải khử đi cả ‘tham, sân, si, mạn’ của trời dục giới, trời sắc giới, trời vô sắc giới, chư vị mới có thể đi đấy. Ra (sáu đường) là khó như vậy đấy! Cho nên chúng ta nhất định dựa vào một câu (Phật hiệu) này nha, chúng ta ‘có tín, có nguyện’ đấy, cũng Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân

TỊNH TU TIỆP YẾU BÁO ÂN ĐÀM

___ Lão cư sĩ Hoàng Niệm Tổ giảng vào tháng 7 năm 1990 tại Hoàng phủ Bắc Kinh Tịnh Tu Tiệp Yếu là một trước tác vô cùng quan trọng của tiên sư lão cư sĩ Hạ Liên Cư. Một người chân thật, tu hành có thành tựu, điều mà thầy viết, điều mà thầy nói ra, không giống với người bình thường. Do đó trước khi nghiên cứu phần chánh văn, chúng ta trước tiên xem qua “Lời Tựa” này. Tịnh Tu Tiệp Yếu vừa mở đầu một bài này, thì biết là “Lời Tựa”. (Tịnh Tu Tiệp Yếu)

cũng gọi là Ngũ Niệm Giản Khóa. Phật giáo, vị “Thiên Thân Bồ Tát” này nha, là “Ngũ Niệm Pháp Môn” đây, trong Tịnh Tu Tiệp Yếu này cũng chính là “Ngũ Niệm Pháp Môn” của Bồ Tát Thiên Thân, vì thế gọi là một19 thời khóa (Ngũ Niệm Giản Khóa) đơn giản trong “Ngũ Niệm Pháp Môn”, thì có hai tên gọi. Cho nên bây giờ, tôi báo cáo với mọi người nội dung này, đây cũng là lần thứ ba rồi. Nói chung, pháp sư Viên Anh đấy, giảng Kinh Lăng Nghiêm đã giảng hơn trăm lần. Mỗi một lần ngài giảng đều có thể hội mới, tiến bộ mới, Phật pháp chính là như vậy. Thế thì tôi lần thứ ba này cũng so với hai lần trước nha, bởi vì quyển vở cũ này nó, trong đây cũng có một số ghi chép. Vậy đem ra so sánh nhé, thấy rằng trong quyển vở cũ, lần trước nói thật không đầy đủ, nhận biết không đủ ấy mà. Nhân tiện cảm ân Phật nha, vì thế bây giờ tên gọi chúng ta nói hôm nay, chính là Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân Đàm. Những buổi nói chuyện này là bởi vì biết có ân nha, cảm ân nha, báo ân nha, cứ như vậy mà nói. Trong “Lời Tựa” này, chúng ta không giới thiệu hết cả thảy toàn bộ “Lời Tựa” này, chúng ta chú trọng bộ phận quan trọng này của nó.

“Tịnh tông nhất pháp, dị hành nan tín, phi thám giáo hải, mạc khuy tân nhai.” Lời tựa này vừa mới bắt đầu đã nói: “Tịnh tông nhất pháp, dị hành nan tín, phi thám giáo hải, mạc khuy tân nhai.” Pháp môn Tịnh độ là pháp “dị hành nan tín”

mà, là “nan tín” nha, do đó tuy rằng là “dị hành”, cũng là “nan tín” nha. Giáo pháp của Phật gọi là “giáo hải”

nha, như biển cả mênh mông, không biết bờ bến. Chư vị không phải tự thân đi vào “giáo hải”, tự thân đi nghiên Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân Đàm Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân cứu thảo luận, (thì) phải vào biển lớn, không phải quanh20 quẩn ở trên bờ này đâu. Chư vị không phải người đi sâu nghiên cứu giáo hải, thì chư vị không biết Phật pháp. Không biết làm thế nào có thể “vào” được nha, “độ” được nha, làm thế nào được…bên đó rộng lớn biết dường nào a, “vô biên” đấy, người loại này thì không biết rồi.

“Tuy Hoa Nghiêm dĩ thập nguyện vi quy, Thiên Thân dĩ ‘Ngũ Niệm” vi môn, nhi mạt pháp thiển học, vị dị cự nhập dã.”

Tuy rằng “Thập Đại Nguyện Vương của Kinh Hoa Nghiêm dẫn về Cực Lạc, chỉ rõ “quy túc [chốn trở về]” cho mọi người, chư vị phải học giáo, đến đỉnh cao nhất chính là Kinh Hoa Nghiêm, Kinh Hoa Nghiêm sau cùng là “Thập21 Đại Nguyện Vương đạo quy Cực Lạc” mà. Do đó pháp sư Tịnh Không giảng kinh liên tục khắp nơi, giảng kinh khắp nơi, về sau giảng đến Kinh Hoa Nghiêm, giảng đến chỗ này, thì pháp sư quy Tịnh độ rồi. Kinh điển tối cao này là Kinh Hoa Nghiêm, nhưng Kinh Hoa Nghiêm sau cùng chính là “Thập Đại Nguyện Vương” đều khuyên chúng sanh cùng nhau vãng sanh Thế giới Cực Lạc. Vì vậy nói rất đúng, bây giờ pháp sư Tịnh Không chính là một ví dụ, chính là từ “Thập Đại Nguyện Vương” này cũng dẫn pháp sư về Cực Lạc rồi (Niệm Công nói đến chỗ này, không nén nổi cười sảng khoái), chỉ đạo đấy, pháp sư ấy chính là như vậy. Trong giáo hải, pháp sư ấy (lão pháp sư Tịnh Không) cũng nói “giáo hải toán cát” này rất khó tính được a. Chư vị chỉ nghiên cứu giáo, “giáo hải toán cát”, trong đại giáo hải mà tính xem có bao nhiêu cát, thì chư vị tính không rõ được, không biết “quy túc” nha.

Tuy rằng Kinh Hoa Nghiêm là như vậy, đã chỉ rõ ràng “quy túc”, Bồ Tát Thiên Thân cũng xem NGŨ như pháp môn. “Ngũ niệm” chính là: “Một là lễ bái, hai là tán thán, ba là phát nguyện, bốn là quán sát, năm là hồi hướng”. Do đó, người hoàn toàn có thể tu “Ngũ niệm” này thế nào cũng vãng sanh nha, đây là “Ngũ niệm”. Bồ Tát Thiên Thân xem “Ngũ niệm” này như “môn” nha, một cái chỉ rõ “quy túc”, một cái chỉ rõ “môn” này nha. Có “môn” thì “hữu môn khả nhập”, nói cho mọi người biết “môn” rồi. Nhưng mà “mạt pháp thiển học”, ngày nay đã đến “mạt pháp” rồi, Phật diệt độ đã là hơn hai ngàn năm rồi, căn cứ Phật lịch đó để tính Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân Đàm Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân toán một cách thực sự, tính được ba ngàn năm rồi. Ngày22 nay mọi người thông thường nói là hai ngàn mấy trăm năm đấy, đấy là căn cứ vào “điểm” trong “bối diệp kinh văn” đó của Ấn Độ đếm ra. Cách đó tập kết một lần, một năm tập kết một lần điểm qua một cái, đếm “điểm” đếm ra hơn hai ngàn năm trăm năm điểm. Thế nhưng Ấn Độ lâm vào cảnh đất thuộc địa, nước ngoài thống trị, trải qua rất nhiều, rất nhiều chiến loạn, anh đánh chiếm tôi, tôi chiếm anh, có phải mỗi năm đều có thể đếm điểm hay không? Không chắc chắn; một phần số lượng điểm của việc đếm này có phải là có tổn thất hay không? Cũng không chắc chắn. Vì thế việc này nó (xem ra) có vẽ là chứng cứ chính xác vô cùng, thực ra là có dấu chấm hỏi rất lớn. Thế nhưng hơn ba ngàn năm này của người Trung Quốc tính như thế nào vậy? Từ nhà Hán thì Phật pháp đã có rồi, chúng ta quy ra niên đại thời điểm đó, quy ra lúc Phật ra đời là năm gì gì đó đời nhà Châu chúng ta, năm nào năm nào. Trung Quốc dùng “thiên can địa chi, giáp tý bính đinh” này sắp xếp như vậy mà ra, vĩnh viễn không sai được, từ cổ chí kim không có sai. Quy ra thời điểm đó thì đúng rồi, đến bây giờ vẫn cứ đúng đấy.

Vì thế nhất định căn cứ cách quy ra thời điểm của Trung Quốc, chính là đang nói Phật ra đời đến ngày nay là “ba ngàn năm” rồi. Mọi người phổ biến nha, là hơn hai ngàn năm trăm năm, căn cứ, dựa theo “điểm” đã chấm trên “bối diệp kinh văn”. Quá khứ tập kết, sau này thì là lật nó ra lại, phơi ra, coi như một lần làm việc, điểm một cái, một năm một lần, đếm những “điểm” này đếm ra kết quả.

Do đó hiện tại là đã đến “mạt pháp” rồi, “chánh pháp” Phật tại thế đến năm trăm năm (sau khi Phật diệt độ), “tượng pháp” một ngàn năm, “mạt pháp” mười ngàn năm. Vì thế có rất nhiều người nói, pháp sắp kết thúc rồi; pháp không kết thúc được! Vừa mới qua hơn một ngàn năm, về sau còn hơn tám ngàn năm đấy, cho nên việc này là (pháp chẳng hề kết thúc). Thế nhưng đã đến “mạt pháp”, chúng ta cái kiếp này là “kiếp giảm”, căn cơ chúng sanh càng lúc càng kém. Thời đại này là “mạt pháp”, mà bản thân chư vị lại là người23 “thiển học”, sở học này của chư vị rất cạn, chư vị vẫn không dễ dàng gì đi vào cái pháp môn này đâu. Vì vậy cho dù nói, hiện tại có rất nhiều người tự xưng “Tịnh độ tông”, ngay cả pháp sư, trên thực tế đều chưa có thâm nhập đấy.

“Tất tu thục độc Đại Kinh, phương năng lược minh cương yếu.” Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân Đàm Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân Làm sao mới có thể thâm nhập đây? “Tất tu thục24 độc Đại Kinh”, do đó pháp sư ngày nay có mấy vị là đọc thạo Đại Kinh? Rất ít nha, hiếm lắm đấy! Vì thế, pháp sư Tịnh Không về mặt này, chúng tôi rất tán thán đấy! Chẳng nhiều nha! Pháp sư dẫn đầu, “đọc thạo Đại Kinh” mà còn khởi xướng. “Tất tu thục độc Đại Kinh, phương năng lược minh cương yếu”, chư vị mới có thể sơ lược hiểu qua một chút “cương yếu” của pháp môn Tịnh tông nha, điểm cương lĩnh, quan trọng của Đại Kinh ở đâu; đã biết được “cương yếu” mới có thể lý giải toàn bộ áo nghĩa. Như thế chỉ là (hiểu) sơ, “thục độc Đại

Kinh” là “sơ minh” thôi.

“Nhiên nhi kim chi tu tịnh nghiệp giả, đại suất cẩn trì Tiểu Bổn, ư Tiểu Bổn cẩn trì Tần Dịch, năng trì25 Đường Dịch thư Đại Kinh giả, thù bất dị đổ.”

Đúng là người tu tịnh nghiệp ngày nay như thế nào vậy? “Đại soái cẩn trì Tiểu Bổn”, thông thường chỉ biết đọc Kinh A Mi Đà, không biết đọc Kinh Vô Lượng Thọ. Đối với Tiểu Bổn đấy, trong Tiểu Bổn này thì chỉ tụng (Tần Dịch), quyển mà ngày nay mọi người đọc là do Cưu Ma La Thập dịch, gọi là Tần Dịch. Thời điểm bấy giờ phân ra nam bắc, Cưu Ma La Thập ở phía bắc, gọi là “Diêu Tần”, quốc hiệu là “Tần”; nước Tần đó không phải Tần Thủy Hoàng, là nước Tần vào thời Lục Triều (năm 222-589 sau công nguyên: Ngô, Đông Tấn, Tống, Tề, Lương, Trần kế tiếp nhau đều đóng đô ở Kiến Nghiệp, sau đổi tên Kiến Khang, là Nam Kinh ngày nay – Dịch giả chú thích theo Baidu Baike), “Diêu Tần”.

Đọc Tần Dịch chính là (đọc) quyển do Cưu Ma La Thập dịch. Đại Bổn không đọc, chỉ đọc Tiểu Bổn, mà Tiểu Bổn chỉ đọc một quyển này do Cưu Ma La Thập dịch. Ngày nay không những mọi người không biết đọc, ngay cả tên cũng không biết, không biết còn có Kinh A Mi Đà do pháp sư Huyền Trang dịch (tức Xưng Tán Tịnh Độ Phật Nhiếp Thọ Kinh). Đại sư Huyền Trang cũng là người thông minh đấy, khi ngài từ Ấn Độ trở về mang theo rất nhiều kinh. Về cơ bản, hễ kinh nào mà ngài biết trước đó Cưu Ma La Thập đã dịch, thì ngài không dịch lại. Thế nhưng có hai bộ kinh, ngài đã biết, ngài vẫn dịch lại, (trong đó) một bộ là Kinh Kim Cang. Kinh Kim Cang đại sư Huyền Trang dịch gọi là Năng Đoạn Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân Đàm Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân Kim Cang Kinh; còn có một bộ chính là Kinh A Mi26 Đà, ngài dịch lại. Do đó nếu kinh ngài dịch, thì điều đó nhất định là nói (rõ), quyển kinh bên trong, quyển ngài đã dịch có bổ sung quan trọng. Nhưng ngày nay về quyển Kinh A Mi Đà thì mọi người, người tu Tịnh độ chỉ biết đọc quyển này của Cưu Ma La Thập, không biết quyển của Huyền Trang. Vì thế ngày nay có thể trì Đường Dịch, trong Tịnh nghiệp này có thể không chỉ trì Tần Dịch, hơn nữa có thể trì tụng Đường Dịch, có thể đọc tụng quyển do ngài Huyền Trang dịch, mà còn đọc Đại Kinh, “thù bất dị đổ”, thật không dễ dàng nhìn thấy đấy. Ngày nay pháp sư Tịnh Không xem trọng Kinh Vô Lượng Thọ quyển hội tập của thầy Hạ, đã xếp kinh này vào trong sách (Tịnh độ) “Ngũ Kinh” rồi. Vì vậy điều này đúng là không dễ dàng gặp được đấy.

“Thử kỳ sở dĩ hiệu xưng tập tịnh giả đa, nhi cụ thâm tín thiết nguyện giả thiểu. Tín nguyện vị thâm, nhi dục đắc chân thật thọ dụng bất diệc nan hồ!”

“Thử kỳ sở dĩ hiệu xưng tập tịnh giả đa”, xem ra, khi nói, nói là người tu Tịnh rất nhiều, mà thật sự làm được “thâm tín thiết nguyện giả thiểu”. Do đó tu Tịnh độ nhất định cần chư vị có “lòng tin sâu dày, có nguyện lực tha thiết”, cho nên chư vị có “tin sâu nguyện thiết” thì quyết định vãng sanh nha. Hiện tại người tu tịnh nghiệp, trên danh nghĩa là người Tịnh độ tông, thế nhưng thật sự có thể tin sâu, có thể phát nguyện khẩn thiết, cấp bách như vậy rất ít nha. Tín nguyện không sâu, mà nghĩ muốn được “chân thật thọ dụng”, “bất diệc nan hồ” nha, thế thì khó rồi. Vì thế đại sư Ngẫu Ích nói, có thể vãng sanh hay không, thì quyết định ở tín nguyện đấy. Chư vị niệm có tốt hơn, không có “tín nguyện” là không thể vãng sanh nha. Chư vị hiện tại lý giải được quá ít, chư vị không có thể phát khởi “tín và nguyện” “như thật” một cách chân chánh, thì việc này thật khó rồi.

“Canh thìn chi tuế, bịnh trung phát nguyện, kính tập kinh văn, phó dĩ Tổ ý, tác vi giản khóa, tỉ thọ sơ cơ.

Ước tự tha cảm ứng ư tam nghiệp chi gian, quát thán quán nguyện hướng ư nhất lễ chi tế, vọng tưởng bất dị thừa khích, nhi chánh niệm tự đắc hiện tiền. Nhu thời ký thiểu, thu hiệu lương đa.”

Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân Đàm 27 Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân Vào năm Canh Thìn đó, trong thời gian bị bệnh này28 thì phát nguyện, đây là nói thầy Hạ, việc bản thân thầy. Thầy đã phát một nguyện rất lớn đấy, hứa thật cung kính để tập kết câu văn bên trong số các loại kinh. “Phó dĩ Tổ ý”, cũng tập kết “ý của Tổ sư” lại với nhau. Do đó ngày nay mọi người đều nói: “Chư vị vừa học, một niệm ‘Tịnh độ’, vừa ngồi ‘Thiền’ nha, chính là theo đuổi bên ngoài rồi, chính là không chuyên rồi.” Việc này cũng không thể khác, bởi vì mạt pháp chúng sanh căn khí kém rồi, chư vị một môn còn học không tốt, chư vị lại thêm một môn nữa thì càng học không tốt rồi. Thế nhưng tuyệt đối “không (phải) bảo chư vị người học Tịnh độ, thì chư vị không được đi tìm hiểu qua Thiền tông”, thế thì sẽ không có người “có Thiền có Tịnh độ” rồi; vậy không có người “có Thiền có Tịnh độ” thì không có “hổ mọc thêm sừng”

rồi; không có “hổ mọc thêm sừng”, vì vậy “hữu Thiền hữu Tịnh độ, do như đới giác hổ” đấy. Vì thế những lời này của thầy Hạ chính là chỗ chúng ta phải chú ý.

Do đó trong các loại (tình huống) mọi người đều có cách nói, đều có nguyên tắc. Chúng ta đối với pháp sư Ấn Quang không có một chút ý nào khinh mạn, nhưng điểm này so sánh với thầy Hạ, hai người có điểm không giống nhau. Thế nhưng bản thân pháp sư Ấn Quang đối với Thiền vẫn là rất lý giải, đặc biệt là ca ngợi đối với ngài Ngẫu Ích, pháp sư nói, đó là Phật có làm lại chú giải này, cũng không thể vượt qua Ngẫu Ích. Đây là lời người đại tu hành, vì thế là lời đại Tổ sư, chúng ta phải rất tôn kính, rất tán thán(6). Thế nhưng đối với phương diện Thiền này mà nói, đối với thái độ của thầy Hạ trong đây có điểm không nhất quán. Thầy Hạ thì nói một cách rõ ràng, tôi ở trong đây, một mặt căn cứ kinh điển, một mặt hòa hợp một số phong cách, một số tinh thần của Thiền Tông, của Tổ sư lại với nhau. “Tổ sư ý” a, cho nên thường xuyên hỏi, “cái gì là ý của Tổ sư chứ? Cái gì là Tây Lai ý chứ? “Tổ sư ý, Tây Lai ý” cũng đã ở bên trong29 Tịnh Tu Tiếp Yếu này. Cho nên chúng ta đọc Tịnh Tu Tiệp Yếu, không chỉ là lý giải rất nhiều tinh hoa từ các loại kinh điển của Tịnh độ tông, mà còn “Tổ sư ý” của Thiền tông cũng ở trong, bởi vì khi tập kết đã kết hợp “Tổ sư ý”. Điểm này là điều mọi người rất cần phải lưu tâm.

Thế thì, xem như một khóa đơn giản, cộng lại (tổng cộng) thì 32 bái mà, rất đơn giản, không có mấy trang Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân Đàm Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân mà. “Lợi sơ cơ” nha, để cho sơ cơ tu được đấy. Thế30 thì nội dung của một giản khóa là việc ra làm sao đây?

“Ước tự tha cảm ứng ư tam nghiệp chi gian”, chúng ta tu hành chính là muốn “cảm ứng” đấy. “Cảm ứng”

nhất định ta là “tự”, Phật là “tha”, “tự” và “tha” này đã có “cảm ứng” rồi, đây là việc tốt nhất rồi. Làm thế nào có thể đạt được “cảm ứng” chứ”? Cái “thân”, “khẩu”, “ý” này của chúng ta, cái này là chúng ta đang tác nghiệp, cái này gọi là “ba nghiệp”. Ngay tại (trong) ba cái nghiệp “thân”, “khẩu”, “ý” này, con người chính là đang ở trong “ba nghiệp” này đấy. Nhưng ngay ở trong “ba nghiệp” này chúng ta có thể đạt được “tự tha cảm ứng” đấy. Thân của chư vị đang lễ bái là “thân nghiệp”, miệng đang niệm tụng là “khẩu nghiệp”, ý đang niệm31 kinh văn, “an trú” ở trong áo nghĩa của kinh văn, thân khẩu ý của chư vị dùng việc này làm “năng cảm”, thì chư vị có thể đạt được “cảm ứng”, đạt được sự gia bị của Phật mà. “Quát” chính là bao quát, “quát tán quán nguyện hướng ư nhất lễ chi tế”, đây chính là “Ngũ Niệm pháp môn”. “Ngũ Niệm pháp môn” là ‘lễ bái’, thứ hai là “tán thán”, (sau đó là) ‘quán sát’, ‘phát nguyện’, ‘hồi hướng’, vậy là “Ngũ Niệm pháp môn”. Do đó “tán quán nguyện hướng”, “tán thán, quán sát, phát nguyện, hồi hướng” này đều ở trong một cái “đầu” này. Chư vị cần chính là khấu cái đầu này, nhưng trước đó thì chư vị có “Nhất tâm quán lễ”, đã “quán” rồi; trong đây có lời “tán thán”, “phát nguyện” cũng ở trong, “hồi hướng” cũng ở trong. Vì thế Bồ Tát Thiên Thân nói pháp môn Ngũ Niệm này, đây chính là dung hợp ở trong tu trì này rồi, cho nên gọi là Ngũ Niệm Giản Khóa. Nếu làm như vậy, “vọng tưởng bất dị thừa khích”

nha, vọng tưởng nắm không được cơ hội, không thể chui qua chỗ trống. Chư vị không có cơ hội cho nó, bởi vì do chư vị mỗi một việc tiếp theo một việc, một cái khấu đầu này xong rồi, phần sau lại “nhất tâm quán lễ”

nữa. Ở đây mỗi một câu văn đều rất chặt chẽ, sau khi khấu xong, chư vị lại là niệm Phật, trong niệm Phật còn “xưng ba lần Nam Mô A Mi Đà Phật”, đứng lên lại niệm nha. “Vọng tưởng” đó không có cơ hội, nó không có chỗ trống có thể chui, không thể “thừa khích nhi nhập” nha.

“Chánh niệm tự đắc hiện tiền” mà, vọng tưởng không thể thừa dịp chỗ trống mà vào, chánh niệm của chư vị Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân Đàm Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân tự nhiên hiện tiền mà, việc này đúng là thật dứt khoát.32 “Nhu thời ký thiểu, thu hiệu lương đa”, ba mươi hai lạy này một chốc lát thì đã xong rồi, thời gian rất ít, mà “thu hiệu” là vô cùng vô cùng nhiều đấy. “Thị dĩ phó ấn dĩ lai, dĩ lịch tứ bản, thọ trì hoạch ích, tiên hậu tương vọng, tiết thời tỉnh lực, hành giả xưng tiện.”

So sánh với pháp khác, vì thế “tiên hậu tương vọng, tiết thời tỉnh lực”, vừa tiết kiệm thời gian, vừa tiết kiệm tinh lực. Do đó thời nay, mọi người đều bận nha, đều khẩn trương nha, vả lại mọi người đều là cái (tinh lực có hạn) này. Ngay cả người xuất gia cũng không rảnh đấy, có người xuất gia còn bận hơn chúng ta, chùa của họ đã làm điểm du lịch, họ đấy vừa sáng sớm thức dậy thì phải quét dọn chùa sạch sẽ, sau đó thì là khách du lịch đến rồi, nào là kẹo, đầu lọc thuốc lá, giấy gói kẹo…

trong một ngày cây chổi quét, họ nói, còn gì là dụng công? Lưng đau chân mỏi nha, cái gì đều “động đậy cũng động đậy không được nữa”. Mọi người đúng là bận nha, thời gian (có hạn). Vì vậy xuất gia, (có) người vẫn muốn xuất gia, tôi nói anh đi chỗ nào để xuất gia bây giờ? Cho nên bây giờ chính là nói, tại gia cũng là đều đang bận rộn các kiểu đấy, nước Mỹ là chiến trường của người trung niên, đều là đang đấu đấy, đang tranh đấy, cạnh tranh đấy, vì thế muốn “chuyên môn tu trì” là rất khó. Thì muốn có pháp môn như vậy, đơn giản vắn tắt, hiệu quả rất cao. Chúng ta nói hiệu suất, hiệu suất cao, tốn thời gian ít, hiệu quả lớn, chính là hiệu suất cao mà. Chúng ta muốn mưu cầu pháp môn hiệu suất cao đấy. “Hành giả” đều “xưng tiện”, do đó trước trước sau rất nhiều người tu, rất nhiều người liên tục tu đến hơn 90 tuổi. Tôi nhìn thấy một người, cụ vẫn đang trên đường vừa tu vừa niệm. Cụ trước nay không ngồi xe, mấy chục33 dặm cụ cũng là đi bộ, cụ ở trên đường vừa đi, thì vừa tu pháp này. Vừa đi bộ, vừa …cụ đương nhiên không thể khấu (đầu), trong tâm quán tưởng rằng ta đang khấu đầu.

“Quả năng tùy văn vận tâm, cữu tập thuần thục, tắc ư tánh tu bất nhị, cảnh trí nhất như chi lý, bất đãi nghiên Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân Đàm Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân thảo, tự tánh tín giải. Tái độc Đại Kinh, ư Tịnh độ pháp34 môn, hữu như thuận thủy hành chu, dương phàm kính độ hĩ.”

Lời như thế này, chư vị “quả năng tùy văn vận tâm”, theo lời văn này, tâm chư vị chính là theo đó (vận chuyển) ở chỗ này, “tâm chi vận chuyển” và lời văn trong Tịnh Tu Tiệp Yếu nhịp nhàng nhau đấy. “Cữu tập thuần thục”, sau khi thuần thục rồi, thì chư vị đối với đạo lý “tánh tu bất nhị, cảnh trí nhất như”, không cần nghiên cứu thì cũng tự nhiên có thể sanh được “tín giải” đấy. Do đó “tánh tu bất nhị, cảnh trí nhất như”, hai câu nói này bây giờ không nói, đợi đến sau này phải nói, trong bài văn này, bài này rất quan trọng đấy. “Bản tánh” của chư vị và “tu trì” hiện tại của chư vị, bản tánh của chư vị chính là Phật, chư vị bây giờ tu trì, chư vị đang lễ lạy 32 bái, việc tu trì này của chư vị và bản tánh của chư vị là một sự việc. Mà “cảnh” và “trí”, cảnh giới này của chư vị, quán tưởng Thế giới Cực Lạc các loại “cảnh giới” và “trí tuệ” này, với “trí tuệ kim cang” không phải hai dạng đâu. Do đó có người đã nói, Kinh Kim Cang và Kinh A Mi Đà có mâu thuẫn à, Kinh Kim Cang là tất cả có tướng đều là “hư vọng”, chư vị xem Kinh A Mi Đà nói với chúng ta lại là “hoàng kim vi địa”, vừa thế này vừa thế kia, đều là “hữu tướng”, hai quyển kinh này mâu thuẫn à! Hai quyển kinh này chẳng hề mâu thuẫn, là chư vị, người đọc mâu thuẫn. “Cảnh” và “trí” là nhất như, “cảnh” chính là “trí”, những đạo lý này chúng ta về sau cũng phải triển khai. Thế thì, thời điểm này đọc thêm Đại Kinh, “ư Tịnh độ pháp môn, hữu như thuận thủy hành chu, dương phàm kính độ hĩ”, thì chư vị đang ngồi thuyền xuôi dòng nước, cũng thuận gió nha, buồm cũng căng lên rồi, thì vượt qua trực tiếp rồi.

“Đản mỗi điều quân hệ kinh văn pháp ngữ, vạn vật hoạt khẩu suất ý, trí đạo khinh mạn. Vụ nghi thành kính kiền cung, như cận từ quang, phương hợp Thiên Thân35 Bồ Tát tứ tu ngũ niệm chi chỉ, tự năng hoạch mật ích ư thiển di mặc vận trung. Như hiềm giản lược, tắc hữu Đại Kinh Ngũ Niệm Nghi, hành tương thoát cảo, thỉnh ích chư phương dã. Thích giới liên hợp phổ biến kỳ thọ pháp hội viên mãn chi kỳ, miễn tuân đồng tu thiện tín chi thỉnh, lược đế số ngữ, dụng chí duyên khởi vân.”

Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân Đàm Tịnh Tu Tiệp Tiếp theo đây thì không nói nhiều nữa, thì nhắn36 nhủ thêm chút, nói mỗi một điều trong đây, mỗi một điều đều là kinh văn đấy, đừng lơ là nha, (phải) cung cung kính kính, chính là Tứ Tu Ngũ Niệm của Bồ Tát Thiên Thân. “Ngũ Niệm” chúng ta đã nói qua rồi, vẫn còn “Tứ Tu”. Ý nghĩa của “Tứ Tu” chính là một pháp “tu cung kính”, chúng ta phải rất cung kính pháp môn Tịnh độ, cung kính Phật A Mi Đà và tất cả Thánh chúng;

thứ hai là “vô dư tu”, chư vị đã xưng danh hiệu A Mi Đà Phật, chính là “chuyên niệm A Mi Đà Phật danh hiệu”, này (là) chủ yếu, chúng ta cũng từ chỗ này biết được, muốn tu tịnh nghiệp, phải biết đọc Vô Lượng Thọ Kinh, phải biết Kinh A Mi Đà hội tập của thầy Hạ, đủ các loại. Thế còn quyển giản dị nhất trong số này đâu chứ, chính là Tịnh Tu Tiệp Yếu. Vì thế chúng ta ngày nay nha, bắt đầu thì cả thảy mọi người, cùng nhau nghiên cứu nội dung này.

------------------------------- CHÚ THÍCH: Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân

Lễ thứ nhất

“Nhất tâm quán lễ, Ta Bà giáo chủ, cửu giới đạo sư, Như Lai Thế Tôn, ư ngũ trược thế, bát tướng thành đạo, hưng đại bi, mẫn hữu tình, diễn từ biện, thọ pháp nhãn, đỗ ác thú, khai thiện môn, tuyên thuyết dị hành nan tín chi pháp, đương lai nhất thiết hàm linh, giai y thử pháp nhi đắc độ thoát, đại ân đại đức, Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật.

Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật (xưng ba lần, một lạy)”

Lạy đầu tiên, lạy đầu tiên chính là giới thiệu “đạo sư” thế giới này của chúng ta. Do vì tất cả đều là phải “tôn sư trọng đạo” mà, chư vị nếu như trọng đạo thì tất nhiên phải “tôn sư”. Vì thế chúng ta đối với “sư”, việc39 này đã là việc bình thường; đặc biệt là Phật pháp như vậy, việc này không phải Thích Ca Mâu Ni Như Lai, ai cũng không thể nói chúng ta biết một vấn đề chân thật, quan trọng như vậy, hơn nữa có được phương pháp giải quyết vấn đề nữa. Không những là “đạo sư”, (còn) là ân sư của chúng ta, cái ân này hơn cả cha mẹ đấy. Cha mẹ38 sanh ra nhục thân này của chúng ta, là Phật đã sanh ra “tuệ mạng” chúng ta, đã cho chúng ta “tuệ mạng” đấy.

Do đó chúng ta nếu lễ lạy, lạy đầu tiên là lạy “Bổn Sư” nha, Phật Thích Ca Mâu Ni là “Bổn Sư” của chúng ta.

Phần sau lúc dập đầu, là “Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật”. “Thích Ca Mâu Ni” là danh hiệu của Phật, Phật là “thông hiệu”; đều xưng là “Phật”, A Mi Đà Phật là Phật, Dược Sư Phật là Phật, Phật là “thông hiệu”. Thế nhưng “Thích Ca Mâu Ni” bốn chữ này là “biệt hiệu”, là đơn chỉ duy nhất Phật “Thích Ca Mâu Ni” này có, gọi là “biệt hiệu”. Cho nên một lạy này chính là lạy “Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật”.

Vả lại chúng ta trong khi đang lễ, đang tán thán, tán thán điều gì? Điều chúng ta tán thán là Phật đã nói chúng ta biết “Pháp môn Tịnh độ” đấy. Thế thì, điểm này mọi người sẽ hoài nghi hay không vậy, Phật Thích Ca Mâu Ni đã giảng tám muôn bốn ngàn pháp môn, đủ loại công đức, tại sao chỉ nêu một pháp này chứ? Có phải bởi vì chư vị là lập trường Tịnh độ tông, cho nên chỉ bàn Tịnh độ hay không vậy? Ở chỗ này chúng ta có thể tiến thêm một bước thể hội. Đại sư Thiện Đạo nói, Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân Đàm Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân đại sư Thiện Đạo là đại đức thời nhà Đường, lúc ngài40 ở Trường An, ngài giáo hóa làm cho người của Trường An hầu như ai ai cũng niệm Phật. Tất cả tiền mà người ta cúng ngài thì ngài đều đem đi chép kinh hết, ngày nay khai quật ở Đôn Hoàng, vẫn còn rất nhiều, chính là tiền người ta cúng dường cho ngài, ngài mời người ta viết kinh, cũng có kinh do chính ngài chép. Ngài rất trang nghiêm, nhìn thấy phụ nữ cười không hé răng, cười thì không để lộ răng. Do đó giới luật này, hết thảy giới, mọi người đều là (vô cùng cung kính ngài). Người Nhật đối với ngài cực kỳ cung kính, cũng hết sức mến phục. Hơn nữa bởi vì truyền thuyết, nói ngài là Mi Đà hóa thân mà.

Đại sư Liên Trì nói, mọi người tôn xưng Thiện Đạo là Mi Đà hóa thân, dẫu rằng không phải, cũng là nhân vật tương đương như Quán Âm, Thế Chí, Văn Thù, Phổ41 Hiền. Cho nên đại sư Thiện Đạo, tôi có một tác phẩm chính là “Y Chỉ Thiện Đạo Đại Sư, Xưng Niệm A Mi Đà Phật”, đây là một vị đại đức. Người Trung Quốc không cung kính, bởi vì người Trung Quốc đã hiểu nhầm lịch sử, cho rằng ngài là tự sát. Thực ra ghi chép sai rồi, lúc bấy giờ có người hỏi chuyện ngài, ngài (đang) ở đó leo lên cây, nhảy xuống ngã chết. Đại sư Thiện Đạo chẳng hề có sự việc này. Cho nên Đài Loan có vị Sám Vân, biết người này không, pháp sư Sám Vân, hai ngày trước không phải đã ngồi ở chỗ chư vị sao? (Niệm Công nói đến chỗ này, cười tươi.) Tôi hỏi pháp sư ấy việc này, pháp sư ấy không biết. Pháp sư nói: “Tôi cũng không biết.” Không phải đại sư Thiện Đạo (tự sát) chết, pháp sư ấy còn cho rằng (đại sư Thiện Đạo là tự sát mà chết). Tôi đem quyển (Thiện Đạo Đại Sư Tân Truyện) đó cho pháp sư, pháp sư ấy nói ngài đem đi tuyên truyền (7).

Cho nên những việc này nha. Đại sư Thiện Đạo này, chúng ta cung kính đại sư Thiện Đạo. Đại sư Thiện Đạo nói thế nào? Ngài nói “Như Lai sở dĩ hưng xuất thế”, Như Lai sở dĩ xuất hiện ở thế gian, điều duy nhất Phật muốn nói là gì? Chính là công đức hải đại nguyện này, bốn mươi tám nguyện của Phật A Mi Đà đấy. Do đó, tất cả Phật các ngài xuất hiện đến nhân gian, xuất hiện đến thế gian để cứu độ chúng sanh, điều duy nhất mà các ngài muốn nói chính là “pháp môn Tịnh độ, pháp môn niệm Phật” đấy. Vì thế chúng ta điểm này phải xem trọng một cách đầy đủ về Tịnh độ tông.

Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân Đàm Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân Tôi muốn nói, bất kể chư vị tu pháp môn nào, chư42 vị nếu rời xa việc cầu sanh Tịnh độ, chư vị nếu muốn trong đời phải giải thoát sanh tử, muốn vượt khỏi sáu đường luân hồi, thì tôi có thể nói là không thể được đấy!

Vì thế từ điểm này mà nói, pháp môn Tịnh độ là đại ân đại đức. Chư Phật ở mười phương đều tán thán Phật Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni chúng ta, tán thán Phật cái gì vậy? Tán thán Phật có thể ở một thế giới như vầy nói pháp như vậy. Cho nên thầy Hạ (Hạ Liên Cư) làm như vậy thì không phải phiến diện, là cùng lập trường quan điểm với đại sư Thiện Đạo đấy. Không những cùng lập trường quan điểm với đại sư Thiện Đạo, cũng cùng lập trường quan điểm với chư Phật mười phương. Chư Phật mười phương đã tán thán điểm này của Phật Thích Ca Mâu Ni, không có xưng tán điểm khác của Phật, điểm này có trong Kinh A Mi Đà. Do đó chúng ta đây cũng là như thế, trước hết phải rõ được tinh thần này. Cho nên chúng ta ở đây phải biết có mấy trọng điểm: Trọng điểm đầu tiên, chúng ta nhất thiết phải tôn sư, chúng ta phải y giáo phụng hành, một gợi ý cho chúng ta; thứ hai là nói, bổn nguyện hải củA Mi Đà này, đây là nguyện mà mười phương Như Lai đồng hành, Phật A Mi Đà làm được điểm này, cũng là mười phương Như Lai đồng tán, cùng nhau tán thán.

Câu đầu tiên là “nhất tâm quán lễ”, mỗi một lạy đều có “nhất tâm quán lễ”. “Nhất tâm”, lời nói được ý rất sâu, “nhất tâm” chính là ly ngôn mà nói. Chúng ta đều là trong “nhị tâm”, chúng ta đều là có mâu thuẩn, có đối đãi. Cho nên Trần Chân Như [1889-1965; tục danh: Trần Minh Xu; pháp danh: Chân Như] lên lớp Phật Pháp Luận cho chủ tịch Mao, nói: “Ông đã nói ra một cái tuyệt đối, đã là tương đối rồi.” Bản thân của “tuyệt đối” chính là một cái đối lập của cái “tương đối” đó, cho nên ngôn ngữ là không được. “Nhất tâm” chính43 là “bất nhị”, chính là không có đối đãi đấy. Do đó Phật giáo thường thường nói “tuyệt đãi”, cái “đãi” này không phải cái “đại” của tuyệt đại giai nhân kia, là “đãi” của đẳng đãi [đợi chờ], của đối đãi, không còn đối đãi rồi.

Vì thế tất cả pháp thế gian chúng ta, tốt và xấu là đối đãi, tà và chánh là đối đãi, Phật và chúng sanh là đối đãi, anh và tôi là đối đãi, nam và nữ là đối đãi, đều là “pháp của đối đãi”, đều là “hai”. Do vậy Kinh Duy Ma Cật chính Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân Đàm Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân là “bất nhị pháp môn”. Vốn là “bất nhị” mà! Có “nhị”44 là bởi vì chúng sanh hồ đồ rồi, vọng động rồi, thì biến thành vô minh rồi, sau khi vô minh mới xuất hiện cái

“nhị” này.

Do đó chúng ta cung kính nhất, thanh tịnh nhất chính là “khôi phục đến bổn lai”, là “bất nhị”, chính là nhất tâm đấy, cao nhất là như vậy. Ngày nay chúng ta bắt đầu như thế nào đây? Chư vị (tu) ở đây, những việc khác trong tâm chư vị đều buông bỏ, cái tâm của chư vị là toàn tâm toàn ý, nhất tâm nhất ý đọc câu văn này, làm quán tưởng ở đây, lạy ở đây, đây chính là “nhất tâm” đấy.

Vừa bắt đầu thì (dùng nhất tâm). Lúc này đừng nghĩ đến việc khác nữa, còn muốn nghĩ hôm nay giáo án này của tôi phải sửa như thế nào, lúc này chư vị (phải) buông bỏ.45 Nghĩ đến giáo án không phải việc xấu, lúc này chư vị đừng nghĩ nữa. Nghĩ việc xấu thì càng không được rồi, tất cả buông bỏ, lúc này thì phải ở đây chuyên tâm nhất ý, làm như vậy cũng đã được rồi, bắt tay từ chỗ này.

“Lễ” chính là lễ bái, bởi vì 32 lạy, ngài dùng “lễ bái”

làm trung tâm lạy Phật. Thế nhưng cái lễ lạy này đối với phần tử tri thức chúng ta rất hữu dụng, bởi vì ngày nay nước ngoài cũng có rất nhiều vận động, ở trong nước rất nhiều người (không có vận động gì). Chư vị cái lạy này, hơn nữa không phải quá sức mà, ngay cả người sức khỏe không tốt, ngay cả người bệnh đều có thể làm được, có thể lạy chậm một chút. “Lạy Phật là vận động tốt nhất”, không chỉ đệ tử Phật lạy Phật, Lê-nin ở trong nhà tù ông ấy cũng lễ lạy, ông ấy quả là vận động, ông ấy nói đối với sức khỏe có lợi, vì vậy chúng ta (phải) dập đầu nha. Hơn nữa chúng ta cái dập đầu này (phải) tùy theo tâm của chính mình, cung cung kính kính. Cho nên “Chí tâm nhất lễ, tội diệt hằng sa”, chư vị dùng tâm cung kính như thế dập đầu một cái, có thể tiêu diệt hằng hà sa tội nhiều như vậy. Từ việc được phước mà nói, chư vị nghiêm túc dập đầu một cái, từ một trần sa dưới chân của chư vị, chư vị có một hạt, tương lai đều ngôi vị “chuyển luân vương”

đấy. Cho nên tất cả đây đều là “nhân tiểu quả đại”, một cái “nhân” rất nhỏ, “quả” này lớn cực kỳ. Làm công đức là như vậy, làm việc ác cũng là như vậy. Chúng ta đều phải biết vấn đề này. (Có người nói) tôi đây không phải việc xấu nha! Thế nhưng “nhân tiểu quả đại” thôi! Ngay cả nói thiện cũng là như vậy, ác cũng là như vậy.

Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân Đàm Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân “Quán”, cao cấp chính là “quán chiếu”, thông46 thường phàm phu làm không được; thấp hơn một cấp chính là “quán tưởng”, thấp hơn một chút; “quán tưởng”

nếu vẫn là làm không được, thì bắt đầu từ chữ “tưởng”

trước. Việc này, “tưởng” trong tâm tôi là gì, hiện tại tưởng là cái nội dung này. Chúng ta trong cái “tưởng”

này, theo văn tự rất nhỏ này, rất (chuyên) tâm, không có việc khác rồi, cũng gọi “tùy văn nhập quán”, theo cái văn này đi vào trong “quán” rồi. Câu này là gì? Tâm tôi đã ở trên chữ này; lại một câu là gì? Trong tâm cuối cùng không rời khỏi chữ này. Lâu ngày, cái gọi là quán của “quán tưởng”, chính là nói đến quán bên trong rồi.

Thật sự đã đến “quán chiếu”, quán chiếu cái “quán” này thì đã cao hơn “quán” của “quán tưởng”. Tiếp đến chữ “chiếu”, thế thì đã tài lắm rồi. Chữ “chiếu”, “chiếu” này chính là rời khỏi “tâm”, đó chính là “chiếu kiến ngũ uẩn giai không, độ nhất thiết khổ ách”. Giống như tấm gương vậy, sáng tỏ phân minh, không lưu dấu vết; bất kể là ai, rõ rõ ràng ràng. Nam đến, thì nam sẽ hiện ra;

nữ đến, thì nữ hiện ra; chư vị có một bớt đen, có một sợi lông tơ, nó đều rõ rõ ràng ràng, không sai một li; nó cũng không có yêu ghét, cũng không có lấy bỏ; sau khi ai đó đi rồi, nó không lưu lại một dấu vết gì; đây chính là “chiếu”, làm cái ví dụ cái gì là “chiếu”. Do đó có thể dùng đến “chiếu”, đó là “độ nhất thiết khổ ách” rồi.

Chúng ta cũng đọc Tâm Kinh, sau khi đọc xong chúng ta phiền não cũng y như cũ, không độ chút nào, có phải vậy không chứ? Bởi vì chư vị đang “tưởng” mà, “tưởng”

không có tác dụng lớn như thế. Nhưng lâu ngày, lâu dần, chư vị cũng có thể giảm nhẹ một ít. Đến khi có một ngày có thể dùng “chiếu”, chư vị có thể “chiếu”, chư vị cũng chính là Bồ Tát rồi. Bồ Tát có bao nhiêu đẳng cấp vậy, đại Bồ Tát, tiểu Bồ Tát. Cho nên “nhất tâm quán lễ” chính là kiểu như vậy, điều này có thể nói, có thể bắt đầu từ sơ cơ, đại Bồ Tát cũng có thể tu như vậy. Cho nên “nhất tâm quán lễ” bốn chữ này, mức độ thích ứng rất rộng.

Chúng ta “quán” ai, “lễ” ai? “Lễ bái” ai chứ? Là giáo chủ “Ta Bà thế giới” của chúng ta. Cái thế giới này của chúng ta gọi là “Ta Bà thế giới”, “Ta Bà” hàm ý của hai chữ này gọi là “kham nhẫn”. “Kham（堪）” là bộ thổ“土”đá lên, một chữ “thậm（甚）”. Ta vẫn có thể, Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân Đàm 47 Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân ta còn kham được thế này. “Kham nhẫn” chính là còn có48 thể chịu đựng, (chính là) nói thế giới này của chúng ta tuy rằng đủ loại khổ, mọi người vẫn có thể sống, còn có người sống được rất vui vẻ. Đợi đến khi bịnh đến rồi, rất khổ nha, kêu nha, nào kêu trời, nào kêu đất; đợi đến sau khi bệnh khỏi rồi, khỏe rồi, vừa nhảy múa vừa vui mừng rồi, uống rượu rồi. Họ có thể “kham nhẫn”, còn có thể chịu đựng. Khổ là rất khổ, đều khổ, không gì không khổ, thế nhưng còn có thể chịu đựng, chính là đặc trưng của thế giới này. Thế giới này nó có thiện có ác, cho nên con người đã ở trong đó nha, một nửa thiện một nửa ác nha. Mỗi một người đã mang theo một số thiện, mang theo một số ác, là một thế giới như vậy. Thế giới này, “Ta Bà thế giới” chính là thế giới của Phật Thích Ca Mâu Ni. Thế giới này rất lớn, mọi người đừng cho rằng chỉ là một quả địa cầu, mà (là) có một hệ thống địa cầu nhỏ như vậy, một tổ chức cơ sở nhỏ nhất, thì có bốn tinh cầu giống như địa cầu vậy, cho nên (là) bốn đại bộ châu, nó còn có trung tâm của nó. Hiện tại vẫn rất khó có thể hoàn toàn kết hợp với thiên thể đó chung với nhau, dù sao ít nhất ít nhất là một “thái dương hệ”. Đây là một “tiểu thế giới” nha, (một ngàn tiểu thế giới gọi là tiểu thiên thế giới, ), một ngàn tiểu thiên thế giới gọi “trung thiên thế giới”, một ngàn trung thế giới gọi là “đại thiên thế giới”, cho nên gọi là “tam thiên đại thiên thế giới”.

Bởi vì ngàn phải nhân ba lần, tự nhân ba lần: một ngàn cái tiểu thiên tự nhân một lần, cho nên ba lần đều phải gấp ngàn lần, thì gọi “tam thiên đại thiên”, không phải ba ngàn cái đại thiên. Đến “đại thiên thế giới”, đó chính là chỉ một ngàn cái trung thiên thế giới, một cái “trung thiên thế giới” là một ngàn cái tiểu thiên thế giới. Đại là lớn cực kỳ, là nói quốc độ của Phật Thích Ca Mâu Ni làm giáo chủ, đều do Phật Thích Ca Mâu Ni làm giáo chủ. Thế chúng ta là một bộ phận của thế giới này, Nam Thiện Bộ Châu của chúng ta lại gọi là “Thiện Bộ”, chính là tên gọi địa cầu của chúng ta, phía nam vũ trụ. Đây là “giáo chủ” của chúng ta, Phật giáo. “Cửu giới đạo sư”, Phật Thích Ca Mâu Ni là “đạo sư của cửu giới”. “Lục đạo”: Trời, tu-la, người, súc sanh, quỷ, địa ngục, “lục đạo” này, đây là sáu loài; lên tiếp một bậc chính là Bồ Tát, ba bậc này thuộc về siêu phàm, là “Thánh”. Cộng chung vào, bên trên có ba, bên dưới có Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân Đàm 49 Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân sáu, thì là chín, “cửu giới”, lên thêm một giới nữa chính50 là Phật giới. Thế thì ngoài Phật ra, bên dưới có cửu giới.

Phật Thích Ca Mâu Ni ngài không chỉ là đạo sư của loài người chúng ta, còn là đạo sư của trời; không chỉ là đạo sư của trời, còn là đạo sư của tất cả Thanh Văn, Duyên Giác, Bồ Tát, đây là “đạo sư của cửu giới”. Chúng ta quán lễ giáo chủ thế giới Ta Bà của chúng ta, đạo sư của cửu giới, “Như Lai Thế Tôn”. “Như Lai Thế Tôn” ngày nay có rất nhiều người hiểu lầm, thì cho rằng “Như Lai” chính là nói Phật Thích Ca Mâu Ni, đây là một sai lầm, Như Lai là “thông hiệu”. Chư vị ví dụ nói người này là giáo thọ, học giả, chư vị không biết người này là ai, đây là “thông hiệu”. Chư vị có học vấn đều có thể gọi là học giả, chư vị có thể lên đại học làm51 thầy giáo, gởi thư mời chư vị làm giáo thọ, đều có thể gọi là giáo thọ, “thông hiệu”. Nhất thiết phải thêm vào Trương gì đó, Hoàng gì đó, hoặc giả gì gì, chư vị mới biết đây là ai. Vì thế mọi người đã cho rằng “Như Lai” là Thích Ca Mâu Ni, đây là một sai lầm rất lớn, hiện tại rất nhiều Hòa thượng cũng đều (cho rằng) như vậy. “Như Lai” là hiệu đầu tiên trong mười hiệu của Phật. Mười hiệu này cũng có mấy cách nói khác nhau, cách nói mà chúng ta trình bày có phần phổ biến hơn nhất. Thứ nhất là “Như Lai”; thứ hai là “ứng cúng”, thọ nhận cúng dường; thứ ba là “chánh biến tri”, không gì không biết; thứ tư là “minh hạnh túc”, minh cũng đủ, hạnh cũng đủ, đều viên mãn hết; thứ năm là “thiện thệ”, có thể khéo vượt qua; thứ sáu là “thế gian giải”, thế gian này là thoát khỏi rồi; thứ bảy “vô thượng sĩ”; thứ tám, “điều ngự trượng phu thiên nhân sư”, có người phân điều này thành hai phần, chỗ này là cách phân trong Đại Trí Độ Luận, ở đây hợp thành một điều; thứ chín chính là “Phật”; thứ mười là “Thế Tôn”. Nếu phân điều thứ tám thành hai xem, thì “Thế Tôn” ở ngoài mười hiệu rồi. Phân ra ngoài mười hiệu làm sao đây? Tổng thể (mà nói), xưng là “Phật;

tôn trọng (nói), “Thế Tôn” cũng là một hiệu của Phật.

Nhưng nói chung, liệt kê kiểu này không có quan hệ gì, Phật thực ra cũng là ngàn hiệu vạn hiệu đều được. Mười hiệu này là mọi người tổng hợp lại, mười phẩm chất thù thắng nhất, mười lời khen ngợi. “Như Lai Thế Tôn”, Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân Đàm Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân vừa nãy tôi không phải đã đọc qua một lần sao, “Như52 Lai” là hiệu đầu tiên trong mười hiệu, “Thế Tôn” là một hiệu sau cùng trong mười hiệu, vì thế đã viết ra toàn bộ mười danh hiệu này, lấy một cái đằng đầu, một cái đằng cuối đại biểu toàn bộ. Do đó Như Lai Thế Tôn là bằng với Phật mười hiệu viên mãn mà chúng ta nói; “mười hiệu” là gì, văn tự đã giản lược rồi.

Công đức của Phật Thích Ca Mâu Ni ở chỗ nào vậy? Đây đều là “thông hiệu”, đồng có, mà công đức chỉ mình Phật Thích Ca Mâu Ni có là gì vậy? “Ư ngũ trược thế, bát tướng thành đạo” đấy, ở thế giới này của chúng ta, vì thế mười phương Phật đã tán thán, cũng là khen ngợi Phật Thích Ca Mâu Ni ở “ngũ trược ác thế” này có thể thành đạo, ở “ngũ trược ác thế” này nói pháp môn Tịnh độ. Khó lắm à, gọi là “thậm nan hy hữu” đấy!

“Ngũ trược” là năm trược nào thế? Chính là “kiếp trược, kiến trược, phiền não trược, chúng sanh trược, mạng trược.” Thời đại này, kiếp này rất xấu, “kiếp trược”;

“mạng trược”, thọ mạng tất cả chúng sanh rất ngắn; chúng sanh đều là người xấu nhiều, tâm đều là không lương thiện, chúng sanh cũng rất trược; thọ mạng rất ngắn, chúng sanh phiền não rất nặng, đều ở trong phiền não. Mọi người biết “phiền não”, đừng cho rằng buồn phiền (mới) là phiền não, chư vị đang cuồng hoan [mặc sức vui chơi], chư vị đang vui vẻ cũng là phiền não; đều làm cho cái bổn tâm này của chư vị không thể thanh tịnh, đây đều gọi là phiền não. Có người chỉ biết, sầu muộn của tôi là phiền não, vui mừng của tôi không phải, vui mừng cũng là phiền não, phiền não rất nặng đấy.

Căn bản hơn là “kiến trược”, cái chữ “kiến” này rất quan trọng, “kiến giải” này là hồ đồ, là vẩn đục, không thanh tịnh, điên đảo; không biết cái gì là tốt, cái gì là xấu; đáng được cái gì, không đáng (được cái gì), phải tránh cái gì. Người này chính là không dễ giáo hóa nha, họ không hiểu, vì thế ngũ trược ác thế chính là hiện tượng này. Do đó tất cả chúng ta hoằng pháp cảm thấy khó khăn, điều này là tất nhiên, đừng oán trách! Dường như tôi đã tốn công sức nhiều như vậy, mà không có đạt được thành tích gì, việc này thì rất khó đấy. “Ngũ trược ác thế”, nó có kiếp trược, kiến trược, phiền não trược, chúng sanh trược, mạng trược đủ loại. Vì vậy, sự việc này không phải dễ dàng đâu.

Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân Đàm 53 Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân Nhưng Phật Thích Ca Mâu Ni đã ở trong thế giới54 này “bát tướng thành đạo” rồi. “Bát tướng thành đạo”

cũng có mấy cách nói khác nhau, chúng ta cũng là nói cách phổ biến nhất. Dùng tám loại (tướng), đây là một kiểu quy luật thành Phật, kiểu thành Phật này, chính là như Thích Ca Mâu Ni là kiểu thành Phật như vậy, tiếp theo Di Lặc đến cũng là thành Phật kiểu này. “Bát tướng thành đạo” chính là nói Phật đã tu đến “nhất sanh bổ xứ”, “nhất sanh bổ xứ” đến nhân gian một lần thì thành Phật, việc đến thành Phật này của Phật thì Phật thị hiện là “bát tướng”. Do đó tướng thứ nhất chính là, từ trời Đâu Suất hạ xuống, “xả Đâu Suất” là tướng thứ nhất, Phật vốn ở Đâu Suất, Phật phải từ trời Đâu Suất xuống; thứ hai là “nhập thai”, vào trong thai của mẹ, nhập thai rồi; thứ ba, “xuất sanh”; thứ tư, “xuất gia”; thứ năm, “hàng ma”;

thứ sáu là “thành đạo”; thứ bảy, “chuyển pháp luân thuyết pháp”; thứ tám, “nhập niết bàn”; “bát tướng thành đạo”

này. Trong đây cũng có cách nói “khai và hợp” không giống nhau một chút, không liên quan đến cơ bản. Chúng ta không nói thêm, (không cần) giới thiệu cách phân khác nữa, còn có điểm bất đồng khác. Trong “Đại Kinh Giải” đã rất tường tận, “mười hiệu” mỗi cái có rất nhiều loại, các loại “bát tướng thành đạo” đã giới thiệu rồi, chúng ta biết một loại thì đủ rồi. Lúc đó ở “ngũ trược ác thế” cũng đã thị hiện “bát tướng” thành Phật.

Phật là “hưng đại bi”, khởi lên tâm từ bi lớn đấy.

“Từ” và “bi” hàm nghĩa không giống nhau, “từ” là cho vui, cho nên từ mẫu, con thơ con muốn gì cho con cái đó, đây là từ; “bi” chính là bạt khổ, muốn chúng thoát khổ. Do đó Đại Bi Quán Âm là ngàn mắt ngàn tay, trên đầu hiện ra một tướng uy mãnh, đầu thứ nhất là màu đỏ, là Phật A Mi Đà, đầu thứ hai chính là mặt xanh răng nanh, “Kim Cang tướng” Mã-cáp-ca-la đó. Muốn “bạt khổ” cho chúng sanh mà, cho nên (là) “đại bi” đấy. “Từ”55 là cho vui, “bi” là bạt khổ. Đối với chúng sanh loại bỏ khổ đi, cho chúng sanh vui vẻ, thế thì không phải đã tốt rồi sao? Cho nên từ và bi đại khái khác nhau. Tán thán Phật Thích Ca Mâu Ni, là đã khởi một cái “bi” không phải thông thường mà, là “đại bi” nha, là xem chúng sanh đồng như một đứa con thôi, cũng như đứa con duy nhất của chính mình vậy, loại “bi” này. Tất cả chúng sanh đều là con cái duy nhất của ta, đều phải cứu độ, Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân Đàm Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân bình đẳng cứu độ. Vì vậy đây là “đại bi” nha, hơn nữa là56 phải giúp chúng được cứu độ triệt để đấy. “Mẫn hữu tình”, bi mẫn tất cả chúng sanh có tình cảm, có sinh mạng nha, bi mẫn tất cả đây nha. Thế làm sao làm đây? Thì “diễn từ biện, thọ pháp nhãn”. Vì thế “Phật pháp vô nhân thuyết, tuy tuệ bất năng giải”, Phật pháp không có người nói với chư vị, chư vị tuy rằng có trí tuệ, chư vị cũng không thể lý giải. Do đó gián tiếp mà “giải thuyết, giáo thọ”. (Truyền nhân) ở giữa rất quan trọng, có lúc thiếu người, một thời đại không có người đấy; “tuy tuệ bất năng giải” ở giữa, cho nên có lúc Phật Bồ Tát đã hiện hóa thân, tái lai độ thoát, tái lai đào tạo một số người. Vì thế Phật đến chính là muốn “diễn từ biện”, muốn nói với mọi người. “Từ” này là cho mọi người vui vẻ, giống tâm của mẹ hiền, mà loại diễn thuyết này thì gọi là “diễn từ biện”. Là sanh ra từ tâm quan tâm chúng sanh, tâm độ thoát chúng sanh đấy. “Thọ pháp nhãn” cho chúng sanh, cho chúng sanh “pháp nhãn”. Chúng sanh cách mức “pháp nhãn” này rất xa rất là xa. “Pháp nhãn” là một loại nhãn trong “ngũ nhãn”.

Con mắt có năm loại, một loại là “nhục nhãn”, chúng ta đều có, chúng ta đều có “nhục nhãn”. Con mắt rất quan trọng, chúng ta không có mắt thì là người mù, rất đáng thương; cái gì đẹp cũng không biết, hoa nở chư vị cũng không biết, (Niệm Công chỉ hoa trên bàn sách nói,) hoa lan này của tôi sắp nở rồi, chư vị cũng không biết, (tâm nghĩ:) “À, hoa mà, cái này (không) phải sao; ngay cả ghi hình cũng không tác dụng gì. Con mắt rất quý báu, “nhục nhãn” cũng có sự quý báu của nhục nhãn, đây là một loại mắt thấp nhất. Chư vị sanh lên trời một cách tự nhiên, không cần tu, đó chính là “thiên nhãn”. “Thiên nhãn tựu động đạt”, họ chính là (có thể) từ tinh cầu này nhìn đến tinh cầu kia, không có vật gì có thể che chắn được, tường vách gì, đại địa, sơn hà gì gì đều không thể ngăn trở được. Cho nên “thiên nhãn” đã thông suốt mà,57 đã biết mà. Đương nhiên “thiên nhãn” chính là người trên trời có được, đây là cấp thứ hai, so với nhục nhãn, mắt con người cao hơn một chút. Cao hơn nữa chính là “tuệ nhãn”, tuệ nhãn thì kiến chân, (chính là) chân thật. Chúng sanh ai ai cũng có bổn tâm, bổn tâm của chư vị là gì? Đều có pháp thân, pháp thân là gì? Thế nào gọi chân không? Chân thật. “(Tuệ) nhãn thì kiến chân”. Cái kiến Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân Đàm Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân chân này có trình độ không giống nhau, A-la-hán cũng58 “kiến chân”, A-la-hán thì “vô ngã” rồi, họ cũng chứng niết bàn rồi, cũng không còn phiền não rồi, đoạn kiến tư hoặc rồi, thế nhưng học chưa có triệt để mà thôi. Không thể nói họ không phải thật, nhưng họ còn chưa “triệt để”. Chư vị muốn thật sự thấy được chân thật giống như Phật vậy, thế thì là đại triệt đại ngộ rồi, do vậy (là) “tuệ nhãn” đấy. “Pháp nhãn” chính là biết quyết sách. Chúng sanh có tám muôn bốn ngàn loại bệnh, thì Phật có tám muôn bốn ngàn loại thuốc, phải theo bệnh cho thuốc mà. Đại phu thì chư vị phải biết người nào bệnh gì, chư vị cho họ thuốc gì. Cho dù mọi người hôm nay đều đến đây học pháp môn Tịnh độ, khi chúng ta trả lời câu hỏi, vẫn phải căn cứ theo đặc trưng khác nhau của từng người để ứng theo bệnh, ứng theo căn khí của chư vị để trả lời, việc này nếu như làm sai cũng không được. Chư vị tuy rằng là vấn đề đơn giản, hôm nay chư vị đúng lúc trúng gió cảm mạo, chư vị bị nhiệt, tôi cho chư vị uống thuốc bổ; con rể của tôi chính là đã uống sai thuốc, bệnh anh ta vừa khỏi thì anh ta đã uống thuốc bổ, thổ huyết, bây giờ lại nhập viện nữa. Thuốc bổ không phải ai cũng có thể uống được, thuốc bổ đương nhiên là tốt, bồi bổ nhất, chư vị uống sai rồi thì là thuốc độc; thạch tín là thuốc độc, nhưng chư vị dùng đúng bệnh thì là thuốc hay, có thể trị bệnh, cho nên “theo bệnh cho thuốc”. Người thọ pháp nhãn biết quyết sách. “Tuệ nhãn kiến chân”, đó là “căn bản trí”, “pháp nhãn” chính là “sai biệt trí”. Vì vậy ngay cả nói, chư vị có thể biết những pháp nào tốt nhất, những pháp nào kém nhất, nên học cái gì, chúng sanh ở đâu có trình độ này đây! Còn có thể “biến tri nhất thiết pháp!” (Biết) cái pháp nào thích hợp nhất với chúng ta?

Đây là pháp mà Phật cho chúng ta, Phật nói chúng ta biết, sau khi nói chư vị biết rồi chư vị có thể tin tưởng, thì giống như chư vị tự có “pháp nhãn” vậy đấy! Phật đem pháp tốt nhất (cho chư vị), (thì giống) chư vị tuy59 rằng không biết về y khoa, nhưng bác sĩ của tôi nói cho chư vị biết, bệnh này uống thuốc này tốt nhất, chư vị chịu uống, vậy chư vị uống thuốc này, chư vị và người hiểu về y lý uống vào không phải hiệu quả giống nhau sao?

Mà chư vị người có trí tuệ, không phải chư vị là người nghiên cứu y học mà có, là bác sĩ cho chư vị. Họ đã làm các loại kiểm tra, rất nhiều loại thiết bị khoa học, y học, Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân Đàm Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân nào là máy siêu âm, nào là X-quang đủ kiểu đủ loại, các60 loại tâm tư đều dùng rồi, cho chư vị, chắc chắn chư vị uống vào thích hợp nhất. Chư vị không có cái năng lực, thế nhưng chư vị chỉ cần theo đó uống, uống như thế thì được rồi, vậy thì tương đương với ý nghĩa “thọ pháp nhãn”. “Thọ”, chữ này cũng không thể lơ là. Cho nên chúng ta muốn cảm ứng cũng vậy, chúng ta hôm nay có thể như vậy, tại sao? Đây là “ân” của Phật đấy! Phật cho chúng ta con mắt này. Nhưng đã cho chúng ta, nói với chúng ta, mà còn củng cố chúng ta; mười phương Phật đều đang xưng tán, ngàn kinh vạn luận đều chỉ ra một điểm này cho chư vị, khiến chư vị không thể không tin, chư vị có thể tin tưởng thì có được pháp này. Chư vị thừa nhận rồi, xem như chư vị tự mình có “pháp nhãn”;

chư vị thừa nhận rồi cũng chính là tin nhận rồi, thì giống61 như tự chư vị đã làm đúng rồi. Ví dụ làm toán học thôi, tự chư vị không biết làm, người khác sau khi làm cho chư vị rồi, tự chư vị xem hiểu rồi, chư vị cũng sẽ biết rồi. (Bởi vì) chư vị tự mình làm, làm không được, việc này vẫn đều là có rất nhiều (tình hình như vậy). Cho nên ân của Phật, truyền thụ cho chúng ta “pháp nhãn”. Vậy từng bước từng bước thâm nhập, những câu nói này đều là trong kinh Vô Lượng Thọ. “Đỗ ác thú”, đã (bít lại) con đường ác. Trong “lục đạo”, thông thường nói “tam ác thú, tam thiện thú”; súc sanh, quỷ, địa ngục là “ác”; nhân, thiên, tu-la là “thiện”.

“Ác thú” đương nhiên đều biết không tốt, đã đóng bít lại cửa “ác thú”. “Đỗ” là bít lại, đóng bít. Cái cửa này đã niêm phong cho quý vị, con đường này không thông đấy, cửa mà thông “ác thú” không thông nha. “Ác thú”

ở chỗ này không thể chỉ đang nói ba đường ác, “ác thú”

chỗ này chính là chỉ “lục đạo”. Kinh Vô Lượng Thọ nói “hoành tiệt ngũ ác thú”, do đó chư vị ngay cả “thiên, tu-la, nhân” hết thảy tất cả đây đều đưa vào “ác thú”. Tại sao nói họ là “ác thú” vậy? Chư vị “luân chuyển không nghỉ ngơi” mà, chư vị lưu chuyển trong “sáu cửa” này, lưu qua chuyển lại thì chư vị sẽ chuyển vào trong địa ngục rồi. Vì thế ngoại đạo, (như) Ki-tô giáo, Hồi giáo, họ xem “sanh thiên” là mục đích sau cùng của họ, sanh lên trời theo cách nhìn Phật pháp chúng ta vẫn là “ác thú” thôi, ác thú này chính là ác thú tiến thêm một bước.

Chư vị luôn luôn luân hồi ở trong “lục đạo”, so với vãng Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân Đàm Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân sanh Thế giới Cực Lạc, đây chính là “ác”. Ngày nay nói62 chúng ta biết pháp môn này, đã bít chặt con đường “luân chuyển trong sanh tử”, “luân chuyển trong sáu đường”

này cho chúng ta rồi. Cho nên nói là mọi người đang biện luận “đới nghiệp vãng sanh” nha, thế này thế nọ, rất nhiều người không thừa nhận. (Nếu) không có “đới nghiệp vãng sanh”, thì pháp môn Tịnh độ không có rồi, không có gì thù thắng hết. Chính là “đới nghiệp vãng sanh” đấy! Chư vị vốn vẫn phải trải qua sáu đường, trải qua ba đường ác, địa ngục v.v…, “hạt giống” này, “nghiệp” này nha, chư vị chỉ cần vãng sanh, chư vị đều mang theo hết rồi, đi vãng sanh toàn bộ đã tiêu trừ hết. Việc tiêu trừ này là đến Thế giới Cực Lạc tiêu trừ, không phải chư vị tiêu trừ trước mới có thể đi, sau khi đi rồi liền tiêu trừ. Rất nhiều người tất cả đối với việc này nghĩ không thông đấy. “Đỗ ác thú” chính là nói, thì đang “đỗ” cho chúng ta bây giờ, không phải nói chư vị nhất thiết phải tự mình đạt được mức chư vị đã tiêu diệt hết nhân tố “ác thú” này mới có thể đi, đây là một kiểu kiến giải sai của rất nhiều người. Cho nên trước mắt khó cũng (chính) khó ở chỗ này đấy. Họ có người đến quấy nhiễu chư vị, cố ý tạo ra một cách nói, khiến cho mọi người không hiểu rõ.

“Đỗ ác thú”, “khai thiện môn”. “Thiện môn” này thì không phải là cửa của “ba đường thiện”, “thiện môn”

này chính là pháp môn Tịnh độ và vãng sanh Thế giới Cực Lạc thôi, cửa này đã mở ra cho chư vị rồi. Phải ra sáu đường luân hồi, chính là ra “tam giới”. “Tam giới”

là dục giới, sắc giới, vô sắc giới, do đó thế gian chính là ba tình huống này. Thấp nhất là “dục giới”, dục giới chính là có tình dục, những chúng sanh, động vật tình dục đó rất mạnh, (bao gồm) con người, “thiên giới”, cõi trời thấp cũng là như vậy, cho nên tục gia đều nói, vương mẫu nương nương, còn có bảy tiên nữ nha, đây63 đều là “dục giới”, (nếu) không có “dục”, làm sao có nương nương được, làm sao có công chúa? Đây đều là dục, đây là “dục giới”. Nhưng cõi này vẫn là thấp nha. “Dục giới” mà chúng ta thông thường biết, rất nhiều tôn giáo khác cũng chỉ là biết đến cảnh giới “dục giới”

này thôi. Hoặc giả cao hơn biết “sắc giới”, sắc giới thì ly dục rồi, gọi là Phạm, “Phạm thiên”, thanh tịnh; đã không còn nhục thân này nữa, không còn nhục dục nữa;

Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân Đàm Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân nhưng vẫn có hình tướng, cho nên gọi là “sắc giới”, còn64 có các loại hình dáng nhìn ra được. Lên nữa thì là “vô sắc giới”, gọi là “tam giới”. Phải ra “tam giới” mới ra sáu đường luân hồi, cõi thiện, đường thiện này.

Muốn ra “tam giới” cần thiết phải đoạn hoàn toàn kiến hoặc, tư hoặc. “Tư hoặc” chính là tham sân si mạn: tâm tham, tâm sân hận, ngu si, ngã mạn. Không những phải đoạn một thứ này trong “dục giới”, trong nhân loại, (còn) phải đoạn sạch sẽ tham sân si mạn của “thiên giới”.

Chúng ta mỗi một người tự mình nghĩ xem, có thể hoàn toàn không còn tham sân si mạn không? Nhắm đến một món đồ tốt, cứ trông mong mua được, cái này chính là “tâm tham” đấy! Không những chỉ có người tính toán mới là “tâm tham”, chư vị thích cái này, thích cái kia,65 mong cầu không được, thì không quên được, đây đều là “tâm tham”. Cho nên chư vị rất khó được thoát khỏi.

Tham, sân hận, si, một câu nói không lọt tai, trong tâm ngay tức khắc đã không vui; do đó tránh khỏi hoàn toàn rất khó đấy! Hoàn toàn không tránh khỏi thì không cách gì ra ba đường nha. Làm sao “đỗ ác thú, khai thiện môn” đây? Vì thế pháp môn vãng sanh này đúng là thù thắng nha. Ví dụ, đó là “hoành xuất tam giới”. Chư vị muốn ra theo chiều dọc, giống con sâu nếu sanh ra trong cây lúa mạch, nó muốn nghĩ cách chui ra, (nhưng) nó đã sinh trưởng bên trong rồi. Nó lớn lên, cây lúa mạch cũng lớn lên, đợi nó trưởng thành rồi, lúa mạch cũng cứng cáp rồi. Một cách thoát ra của nó, chính là xuôi theo cây lúa mạch từng đốt từng đốt, cắn từng đốt từng đốt, phải cắn rất nhiều đốt mới ra được; nhưng có một cách tài tình, chư vị cắn theo chiều ngang, cắn bể một lỗ thì ra ngoài rồi. Cho nên pháp môn Tịnh độ của chúng ta chính là “hoành xuất tam giới”, thì như con sâu trong cây lúa mạch, cắn một cái lỗ ngang; tuy là vất vả một chút, cái này dày một chút, tốn một chút công, cắn bể một lỗ thì ra được rồi. Cắn xuôi chiều kia một đốt đó còn có một đốt, một đốt còn có một đốt, mà còn trong quá trình chư vị cắn, nó lại mọc thêm hai đốt, vì vậy khó lắm đấy.

Ngày nay nói chúng ta dùng pháp môn Tịnh độ là “hoành xuất tam giới”, “hoành xuất tam giới” chính là “khai thiện môn”, mọi người đều là có thể (làm được).

Đương nhiên chư vị ra theo chiều dọc cũng có thể đạt đến thiện môn, thế nhưng tuyệt đại đa số người làm Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân Đàm Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân không được đấy, vãng sanh Thế giới Cực Lạc, thì thành66 Phật ở Thế giới Cực Lạc. Có người niệm Phật, họ cũng không nói muốn thành Phật, chỉ là muốn cầu ban chút phúc, việc này thì Phật nói vậy rất đáng thương, Phật thương xót mọi người, Phật là hy vọng “người người đều khôi phục bổn lai của chính chư vị thôi”. Chư vị vốn là Phật, hiện tại chư vị đang mơ hồ, chư vị đang nằm mơ mà, mơ thấy khổ não, bao nhiêu người đang truy đuổi chư vị nha, muốn giết chư vị nha, hết sức hoảng sợ. Chư vị tỉnh lại thì tốt rồi mà, không còn những chuyện này nha. Cho nên Phật chẳng hề chỉ có “ta” thành Phật, chư vị đều không thể thành Phật, không phải chỉ duy ngã độc tôn đâu, không phải cái ý này. Mà là hy vọng mọi người đều triệt để giác ngộ, cho nên mới mở “thiện67 môn” này đấy. Chỗ này lời văn chặt chẽ, thông suốt “hưng đại bi, mẫn hữu tình, diễn từ biện, thọ pháp nhãn, đỗ ác thú, khai thiện môn”. Vậy làm thế nào đây? Chính là “tuyên thuyết dị hành nan tín chi Pháp”, Phật Thích Ca Mâu Ni đã tuyên nói cho chúng ta một “dị hành nan tín chi pháp”. Đây là một đặc điểm lớn nhất của pháp môn Tịnh độ. Vì vậy cũng chúc mừng mọi người nha, “nan tín chi pháp” này, mọi người bây giờ có thể tin, đây là “thiện căn” nhiều đời đấy, thật không dễ dàng gì.

Kinh Vô Lượng Thọ nói, “nan tín chi nan, vô quá thử nan”, khó được trong các pháp khó được, không còn gì vượt hơn pháp này, cho nên (là) nan tín chi pháp. Mà cái pháp khó tin này trong Tiểu Bổn gọi là “nhất thiết thế gian nan tín chi pháp”, không chỉ là nói nhân loại, (là) nói cõi trời đủ cả, họ trí tuệ cao hơn chúng ta, đều là khó tin đấy. “Nhất thiết thế gian”, cửu giới đều là khó tin. Kinh A Mi Đà (Đường dịch) do đại sư Huyền Trang phiên dịch, đã thêm chữ “cực”, “cực nan tín pháp” nha, do đó pháp này là cực kỳ khó tin đấy. Mọi người cứ nói, tôi đã niệm Phật đây, thì tôi có thể vãng sanh, thì có thể ra tam giới? Họ không dám tin tưởng đấy. Đạo lý này “cực kỳ vi diệu”. “Dị hành” chính là nói như vậy có thể ra khỏi tam giới, ra khỏi sanh tử, chỗ này so với trong tất cả tám muôn bốn ngàn pháp, không có pháp nào dễ dàng hơn pháp này đâu, các pháp khác đều có điểm khó riêng.

Đương nhiên “Mật tông” chư vị nếu thật sự đi tham, tất cả đều như pháp, cũng là rất dễ dàng. Nhưng Mật Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân Đàm Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân tông có chỗ khó hơn Tịnh độ tông đấy, (chính là) chư68 vị (tu) Mật pháp, chư vị làm sao có thể quen biết một vị sư phụ nha! Người sư phụ này họ không phải là ma nha! Ma thì muốn phá hoại Phật pháp! Trong đây họ dễ đến đội lốt, đến phá hoại. Ngay cả hai phương diện này là nơi thù thắng nhất, một chính là “Mật tông”, một pháp “Thiền tông”, trong đây họ rất có thể giả mạo đấy.

“Mật tông” của họ, (khiến) chư vị không lý giải lắm, kỳ thực giới luật họ vẫn rất nặng, họ tự mình không tôn trọng đấy. Thông thường họ đều chủ trương “vừa ăn mặn, vừa không giữ giới luật”, cho nên hàng giả này họ rất dễ làm. “Họ cũng không nghiên cứu kinh điển”; trên thực tế là nghiên cứu kinh điển rất sâu, nhưng hiện tại chúng ta không biết. Ngoài ra “họ có lộ ra một chút thần thông gì đó, các loại gì đó”, cho nên kiểu mang tính lừa69 gạt này thì cực kỳ mạnh, mọi người nhận thức không rõ ràng, chư vị cũng không có cách gì phân rõ. (Trong

“Tâm Thanh Lục” Niệm Công khai thị rằng: “Sau khi Trung Quốc Đại Lục giải phóng bốn mươi mấy năm, có sáu người được tức thân thành tựu đại hồng quang thân [đây là thành tựu cao nhất, rất viên mãn của pháp tu Mật, nhục thân của người này hóa thành quang minh].)

“Thiền tông” cũng là như vậy, “bất thiệp lý lộ”, tùy ý có thể trả lời chư vị. Cổ đức hỏi Phật, “cái gì là Phật?” (đáp rằng: ) “Ma tam cân.” (Tăng lữ có học thức thỉnh thị Động Sơn Thủ Sơ thiền sư (8) “thế nào là Phật?” Thiền sư đang đong mè trong nhà bếp, thì đáp “ba cân mè.”) (Còn hỏi: ) “cái gì là Phật?” (đáp rằng) “Tân nương tử kỵ lư tha trượng phu khiên”; “Tân nương tử kỵ lư a gia khiên (9) (a gia, nghĩa là mẹ chồng.)”; (câu thứ nhất)

chính là người vợ mới cưới cưỡi con lừa này, chồng cô ta ở phía sau đánh lừa đi, câu trả lời của thiền sư. Câu nói này chư vị giả mạo không phải rất dễ sao? Nói thiếu suy nghĩ thôi, ai biết chư vị là sâu hay cạn chứ, cho nên họ rất dễ dàng ẩn mình trong đó.

Thế Tịnh độ tông, chư vị có thể không nhất định phải y theo một vị sư phụ, có phải hay không? Kinh điển đã có, pháp không (phải) đều theo đây (ở chỗ này) sao, tự chư vị nghiêm túc niệm theo kinh điển này, nghiêm túc xem sách, kinh điển thì “vững chắc” mà. Hơn nữa sư phụ của Tịnh độ tông ít nhất họ phải nói giới luật, họ Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân Đàm Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân phải biết kinh điển, hiểu bao nhiêu vẫn là do chư vị có70 thể tìm hiểu; họ lý giải như thế nào? Giới luật của họ giữ ra làm sao? Quan sát dễ dàng. Cho nên nói tóm lại, pháp này dễ, lại thêm “ổn” vào, thêm vào “không dễ bị mắc lừa”, thì không có pháp nào vượt hơn được pháp môn Tịnh độ.

Thế nhưng một điểm khác lại hiểu lầm, có người nói đây là “dị hành chi pháp”, vì thế ta sau khi có được pháp môn này, thì ta có thể vãng sanh một cách ung dung rồi, không cần tự mình tốn chút sức lực, điều này lại là sai lầm. Cái gọi là pháp “dị hành”, là đem so với các pháp khác thì pháp này dễ nhất. Nhưng chư vị nếu có thể phù hợp đạt được Phật đến tiếp dẫn, chư vị đạt được mục đích vãng sanh, tất cả nghiệp của chư vị, Phật A Mi Đà đều bao thầu thay cho chư vị rồi, đều gánh vác thay chư vị rồi, có thể làm được bước này, chư vị nhất thiết phải phù hợp “tâm nguyện của Mi Đà” đấy! Chư vị phải chân thật tin, chân thật phát nguyện, chư vị không còn lưu luyến gì đối với thế giới Ta Bà này. (Nếu như)

chư vị rất lưu luyết tất cả thế giới Ta Bà này, thế thì cái tâm vãng sanh Cực Lạc này của chư vị đã không chuyên nhất. Cho nên nếu tất cả những điều này đặt vào cùng nhau, chúng ta nếu nghiêm túc “có tin có nguyện”, mà còn đang rất chăm chỉ niệm kinh, niệm Phật, thật có thể làm được tất cả điều này cũng không phải dễ dàng, thật sự phải tự mình giác ngộ, tự mình nỗ lực. Do đó cái “dị” này là tương đối mà nói, vẫn là cần thiết phải “nhất phiên hàn triệt cốt”, “nếu không phải một đợt lạnh thấu xương, sao có được hoa mai thơm ngát” chứ! Do đó thầy Hạ cũng là do Trương Tông Xương muốn tịch biên tài sản, muốn giết thầy, thầy mới lưu vong hải ngoại, nói thầy “tuyên truyền xích hóa [Đảng cộng sản dùng màu đỏ làm tượng trưng, trước giải phóng, bọn thống trị cho rằng chịu sự ảnh hưởng71 của đảng cộng sản là xích hóa]”. Trương Tông Xương chính là một quân phiệt, thực tế là tên thổ phỉ, hắn đã làm đốc quân Sơn Đông…(Thầy Hạ) ngài đã lưu vong đến Nhật Bản, về đến Thiên Tân lại bịnh nặng (Lúc này đổi hiệu “Liên Cư”), thế là đành phải bế quan tu trì. Chỗ này cũng chính là nói, đến lúc đó mới hiểu ra, “chỉ có Tịnh độ tông mới là pháp chân thật”. Do đó đã bế quan tu pháp, rất tinh cần, không xuống nhà, chỉ một mình Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân Đàm Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân trên lầu, công phu mấy năm đấy, cũng phải có một lần72 chân thật mà nỗ lực. Là “dị hành nan tín chi pháp”, mà pháp này, “đương lai nhất thiết hàm linh, giai y thử pháp nhi đắc độ thoát”, đây cũng là lời trong Kinh Vô Lượng Thọ. A-nan ở cùng với Phật, nhìn thấy Phật một ngày nọ phóng đại “quang minh”, ngài trước nay là thị giả cho Phật, theo Phật, trước nay chư từng thấy qua. Ngài bèn hỏi Phật: “Phật hôm nay tại sao phóng quang như vậy, xưa nay chúng con đều chưa từng thấy qua, có phải Phật đang niệm Phật không?” Phật Thích Ca Mâu Ni khen ngợi A-nan rằng, “Ông hỏi rất hay đấy! Câu “hỏi” này của ông, công đức hơn cả rất nhiều rất nhiều việc làm khác đấy.

Tại sao? Bởi vì một câu hỏi này của ông, chúng sanh tương lai đều vì câu hỏi này của ông mà có thể được độ thoát”. Bởi vì câu “hỏi” này của ngài, Phật đã nói ra

Kinh Vô Lượng Thọ. Do đó Kinh Vô Lượng Thọ cũng chính là quan trọng ở chỗ này, A-nan bấy giờ “hỏi”, vì

Phật phóng “quang minh hiếm có” đặc biệt, ngài theo bao nhiêu năm chưa từng thấy qua! Cho nên ngài đặt câu hỏi tại sao phóng “quang” này vậy? Phật bèn khen ngợi đấy, cũng là nói “Đương lai nhất thiết hàm linh, giai y thử pháp nhi đắc độ thoát”. Từ khi Phật Thích Ca Mâu Ni nói đến ngày nay, bao gồm cả chúng ta, bao gồm cả chúng ta sau này. “Đương lai” chính là thời gian sau này sắp đến, thế chúng ta không phải như vậy sao?

Đến sau thời Phật mà; “nhất thiết”, không có thừa ra;

chư vị nếu có thể độ thoát, đều là y theo pháp này, chư vị đều phải tin tưởng Tịnh độ, cầu sanh Tịnh độ; nếu rời pháp này, không có cách gì độ thoát đấy!

“Giai y thử pháp nhi đắc độ thoát”, nói câu này chính là “tán thán”, đã ca ngợi Phật Thích Ca Mâu Ni. Phật Thích Ca Mâu Ni với tám tướng thành đạo đến thế gian này, để đóng kín cửa đường ác, mở ra cửa thiện. Mở như thế nào vậy? Tuyên nói cái pháp này cho chúng ta đấy!73 Tuyên nói cái pháp này, tương lai tất cả chúng sanh có tánh linh, “hàm linh” chính là chúng sanh, có lúc phiên dịch là “hữu tình”, kể cả vi khuẩn cũng bao gồm, đều y theo cái pháp này được độ thoát, vì thế chúng sanh là vô lượng, không có cùng tận. Là “đại ân đại đức, Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật”, cái ân này là đại ân, bất khả tư nghị, không còn gì có thể đối đãi nữa. Ân như vậy, đức Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân Đàm Tịnh Tu Tiệp Yếu như vậy, “Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật”. “Thích Ca Mâu Ni” bốn cái chữ này có thể dịch thành “tịch mặc năng nhân”. “Tịch mặc” là rất tịch tịnh, “năng nhân” là hưng nhất thiết nhân sự, việc nhân ái, đây cũng chính là việc độ sanh; cũng chính là tịch trung, tịch mặc, tịch trung năng chiếu; hai ý nghĩa, đều có đạo lý rất sâu.

Sau khi đọc xong một đoạn này, thì lại bắt đầu lạy.

Trong quá trình một lạy này, thì niệm ba câu, ba câu này cần phải ăn khớp với thời gian một lạy này của chư vị, là “nhất tề”. “Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật, Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật, Nam Mô Bổn ta khen ngợi, chính là Ngài đã nói “pháp môn Tịnh độ”74 này, chính là Ngài đã nói chúng ta biết Phật A Mi Đà. Cho nên kinh này là Thích Ca Mâu Ni nói, sau khi nói xong, chúng ta tôn kính sư thì “y giáo phụng hành” thôi.

Mọi người nói tại sao trên cái thế giới này chư vị không niệm “Thích Ca Mâu Ni Phật”, chư vị niệm “A Mi Đà Phật” chứ? Chúng ta nghe lời của sư phụ mà, sư phụ dạy chúng ta phải niệm “A Mi Đà Phật” mà, sư phụ không có nói chúng ta cũng phải niệm “Thích Ca Mâu Ni Phật” mà. Do đó Phật sẽ không trách, nói chư vị tại sao không niệm ta, niệm “A Mi Đà Phật”? Chúng Tịnh Tu Tiệp Yếu Báo Ân một buổi hoạt động hoằng pháp, lão cư sĩ Liên công sắp xếp đệ tử76 chân truyền của ngài là Niệm công thời trẻ thay thế phát biểu trọng điểm, lúc bấy giờ (thời trẻ) Sám công đang ở dưới đài cung kính nghe, hai vị đại đức lần đầu tiên kết duyên. Năm 1990, Sám công bái kiến Niệm công, nhị lão ở Hoàng Phủ Bắc Kinh khoan khoái đàm luận Phật pháp; trong lúc trò chuyện, Niệm công vì chính danh [gọi tên cho đúng với bản chất] điều “loan truyền sai lầm của người thế gian về cái chết do tự sát của đại sư Thiện Đạo”, song đem Thiện Đạo Đại Sư Tân Truyền do tự mình soạn cúng dường Sám công. Sám công vui vẻ khen ngợi Niệm công sách này đưa ra không chỉ giải mối nghi trong tâm ngài, còn làm tăng thêm lòng tin. Trong bài nhắc đến chính là việc này.

19 của Ngũ Đăng Hội Nguyên: “Điên đảo điên, điên đảo điên, tân phụ kỳ lư a gia khiên. Tiện bằng ma, thái vô đoan, hồi đầu bất giác bố sam xuyên.”