Kinh Pháp Hoa Giảng Luận

Hàng Bồ tát đồng thanh tuyên thuyết thơ kệ:

---o0o--- Chính văn 5. Xin Thế Tơn chớ lo Sau khi Phật diệt độ Dù đời ác đáng sợ Chúng con vẫn thuyết rộng Nếu cĩ người thiếu trí Lời ác mắng nhiếc con Hoặc gậy dao chém đánh Chúng con đều nhẫn nhục Đời ác: - Cĩ Tỷ kheo Trí tà lịng dua vạy Chưa đắc nĩi đã đắc Tâm đầy sự ngã mạn Hoặc người mặc áo vá Lặng lẽ ở nơi vắng Tự xưng tu chơn đạo Khinh miệt người thế gian Thường tham ưa danh lợi Thuyết pháp cho người đời Được nhiều người cung kính

Ngang hàng A La Hán Kẻ đĩ cĩ ác tâm Thường đắm việc thế tục Giả danh “A Luyện Nhã”

Thích nĩi lỗi chúng con Họ thường nĩi thế này Các gả Tỷ kheo đĩ Vì tâm ham danh lợi Thuyết truyền nghĩa ngoại đạo Tự đặt ra kinh điển Dối gạt người trần tục Vì muốn được danh tiếng Mà giải nĩi Pháp Hoa Họ lẫn trong đại chúng Để phá hại chúng con Kẻ quốc vương tể quan

Bà La Mơn, cư sĩ Lẫn hạng Tỷ kheo khác Bơi xấu chê chúng con Rằng con là tà kiến Đang thuyết kinh ngoại đạo Chúng con vì kính Phật Nên nhẫn các điều đĩ Họ cịn chế nhạo rằng Các người đều là Phật Lời khinh chê như thế Chúng con đều nhẫn được Vào đời ác kiếp dơ Các việc sợ hãi nhiều Quỷ dữ nhập thân đĩ Mắng rủa hủy nhục con Chúng con tin kính Phật Luơn mặc gî́p nhẫn nhục Chủ đích thuyết Pháp Hoa Nên nhẫn việc khĩ nhẫn Con chẳng tiếc thân mạng

Chỉ mến đạo vơ thượng Chúng con ở đời sau Thọ trì lời Phật dặn Thế Tơn tự biết cho Đời ác cĩ Tỷ kheo Chẳng hiểu Phật phương tiện

Thuyết pháp tùy cơ nghi Châu mày thốt lời ác Luơn luơn bị đuổi xua Xa rời nơi chùa tháp Các điều ác như thế Nhớ lời Phật dặn khuyên Nên nhẫn được tất cả Các xĩm làng thành ấp Nơi cĩ ai cầu pháp Chúng con đến chỗ đĩ Thuyết những lời Phật dạy Con là sứ giả Phật Ở giữa chúng chẳng sợ Con sẽ khéo thuyết pháp

Xin Thế Tơn an lịng Con ở trước Thế Tơn Trước mười phương Phật nhĩm

Con phát nguyện như thế

Phật chứng lịng chúng con.

Giảng luận Phần cốt lõi của phẩm Trì khơng phải thuyết pháp giỏi mà là sự nhẫn nhục. Ai cũng thao thao bất tuyệt rằng tơi luơn luơn giữ sống đúng pháp nhẫn nhục, vì nhẫn nhục đệ nhất đạo, nhưng kỳ thực cĩ được vậy khơng? Sự sân hận nĩ đến rất đột biến, đến với mình thì cĩ thể nhẫn được, nhưng nếu cĩ người hủy báng kinh điển Đại thừa thì sao? Trong đoạn kệ các Ngài Bồ tát đã nĩi rất rõ họ chẳng hiểu Phật phương tiện thuyết pháp Đại thừa, nên họ hủy báng, chúng con vẫn nhẫn chịu. Nếu khơng nhẫn chịu được thì làm sao trì giữ được kinh Pháp Hoa. Trong bài kệ dài tám chục câu, gồm bốn trăm chữ, tất cả chư vị Bồ tát đều nhấn mạnh sự nhẫn nhục. Khơng nhẫn nhục khơng trì được kinh Pháp Hoa. Hành giả Pháp Hoa đa phần đọc tụng chứ ít người thọ trì, bởi vì người tu hạnh nhẫn nhục chưa chứng đắc. Phải chứng đắc nhiều phương diện. Đại Dược Vương, Đại Nhạo Thuyết. Bình đẳng tánh trí, giữa nam nữ và đức tánh sau cùng mà cũng là đức tánh cao tột nhất là sự tu luyện đắc nhiều về nhẫn nhục. Lưu ý đoạn kệ này cĩ câu: “Đời ác cĩ Tỷ kheo, Trí tà lịng dua vạy”, chứ đừng nên đọc tụng “Tỷ kheo trong đời ác, trí tà lịng dua vạy”. Đọc sai như thế sẽ cĩ sự hiểu lầm rằng: Về các đời sau khi Phật nhập diệt thì đời ác tồn là những vị trí tà lịng dua vạy. Đời nào cũng vậy, khi Phật cịn tại thế vẫn cĩ Đề Bà Đạt Đa. Sau Phật nhập Niết bàn biết bao vị Bồ tát, biết bao vị Thánh Tăng bị hàm oan. Ngày nay dù là thời mạt pháp, nhưng cũng cĩ nhiều nơi đang hiển hưng chánh pháp, biết bao vị Thánh Tăng ẩn dạng hoằng truyền chánh pháp, biết bao vị Bồ tát lâm phàm cứu độ chúng sanh. Gần đây nhất và rõ ràng nhất là Bồ tát Quảng Đức, Ngài chẳng những cứu nguy Phật gî́o mà đã cứu độ biết bao chúng sanh.

Câu văn tối nghĩa: “Tỷ kheo trong đời ác, Trí tà lịng dua vạy” của đoạn kệ này chỉ là sự vơ tình dịch chưa được sáng nghĩa lắm, chúng ta đọc tụng phải cĩ trí nhận xét, chớ bới lơng tìm vết mà tổn phước. Chớ nên câu nệ hoặc cố chấp một vài chữ nơi văn kinh mà bỏ một bộ kinh siêu đẳng, cho nên chúng ta khơng bảo là Phật tiên liệu các đời sau như thế.

Hán dịch:

Ác thế trung tỳ khưu

Tà trí tâm siểm khúc

Đã hiểu sai:

Tỳ khưu trong đời ác

Trí tà lịng dua vạy

Xin sửa lại:

Đời ác cĩ Tỷ kheo

Trí tà lịng dua vạy

Câu Tỷ kheo trong đời ác, cĩ người xuyên tạc hiểu lầm là các vị Tỷ kheo trong đời ác đều là xấu cả. Cịn đời ác cĩ Tỷ kheo là trong đời ác cĩ một số ít vị Tỷ kheo xấu. Chúng ta nên đảo ngược câu này, chớ nên hiểu sai tổn phước.

III - TĨM KẾT

Tạo lập nan, thủ thành bất dị. Đây là câu châm ngơn gối đầu của bất cứ ai muốn đạt đến điểm thành tựu, nhất là hành giả Pháp Hoa.

Phẩm Trì là phẩm kinh thứ mười ba của bộ kinh Pháp Hoa, bộ kinh hai mươi tám phẩm. Đọc tụng liễu ngộ được phẩm Trì mới quý trọng bộ kinh Pháp Hoa. Đọc lướt qua phẩm Trì chẳng liễu thơng được cách duy trì tồn bộ kinh Pháp Hoa. Đa phần giới học Phật chỉ nĩi kinh Pháp Hoa là bộ kinh chỉ cách tu thành Phật. Nĩi vậy đúng, nhưng mới cĩ phần nào thơi! Phải nĩi bộ kinh Pháp Hoa là bộ kinh hướng dẫn nhân loại và muơn lồi thành tựu từng vấn đề cho từng đẳng cấp. Ai cầu giải thốt thì tu thành Phật, thành Bồ tát, thành Thánh, thành Bích Chi, ai trung bình thành trời thần tiên siêu nhân, ai thường thì thành tựu kiếp sống một con người. Về người lại chia nhiều thành phần: vĩ nhân, yếu nhân, hiền nhân, triết nhân. Nếu nĩi về khía cạnh đất nước thì đưa đất nước đến phồn vinh, nếu nĩi gia tộc thì đưa gia tộc đến hạnh phúc. Như Hiến pháp nước Nhật là trích từ bộ kinh Pháp Hoa và lập thành một bản Hiến pháp hồn chỉnh nhất thế giới. Cĩ người lại gî̀nh phần phải rằng, đạo Phật Việt Nam tu học đọc tụng bộ kinh Pháp Hoa, như vậy thì đạo Phật Việt Nam sẽ tuyệt vời. Xin thưa! Giới đệ tử Phật tại Việt Nam phần đơng mới tu ngồi cái vỏ Pháp Hoa, nĩi cách khác là mới đến cổng Pháp Hoa chứ chưa lên thềm Pháp Hoa thì làm gì cĩ sự tu luyện kinh Pháp Hoa tuyệt vời ! Cĩ một bài thơ được phổ nhạc cả tân lẫn cổ, trong đĩ cĩ một câu: Nhẹ nhàng, thanh thốt, lặng yên, Qû́n sâu, chiếu sáng lên thềm Pháp Hoa.

Phải trải qua năm giai đoạn mới bước chân lên thềm Pháp Hoa. Lên thềm mới vào nhà và cịn nhiều nữa mới là tu luyện và chứng đắc Pháp Hoa chứ! Nĩi chung kinh Pháp Hoa, Đức Phật thuyết và phổ truyền cơng khai, khơng đặc quyền cho riêng hàng đệ tử của Ngài, lại cũng khơng chỉ dành riêng cho lồi người, nhất là khơng độc quyền cho nam giới, trường hợp nàng cơng chúa rồng và hai vị Ni trưởng cùng sáu nghìn nữ quyến thuộc đã qû́ rõ.

Những điều kiện cần phải cĩ của phẩm Trì đã phơi bày rất rõ ràng và rất tỷ mỷ, mong các vị hành giả Pháp Hoa lưu ý và phải hội đủ yếu tố của chữ trì, tối thiểu là một yếu tố, bằng khơng thì chẳng thể nào là trì kinh Pháp Hoa, chứ đừng bảo là phổ truyền. Họa chăng nếu ai qû́ thích kinh Pháp Hoa, hoặc kính ngưỡng kinh Pháp Hoa thì cũng chỉ ở vào hàng đọc hoặc tụng, để cầu phước hiện đời và nhiều đời sau, chứ cịn bảo là tơi đang thọ, hoặc trì, hoặc phổ truyền kinh Pháp Hoa thì chưa ! Vì đọc hoặc tụng chưa phải là thọ trì, lại càng chưa phải là phổ truyền !

Quốc Tổ Lạc Long Qûn hướng dẫn một trăm sắc tộc rời đất phương Bắc, theo dấu chân lồi chim Lạc đến sơng Hồng lập thành nước Hồng Bàng, nay là Việt Nam, nối truyền nhau mười tám tộc vua Hùng, mỗi tộc cĩ mấy chục ơng vua. Nước Hồng Bàng duy trì nền an ninh thạnh trị suốt dịng thời gian 2.622 năm. Một thời gian thạnh trị siêu lịch sử quốc tế. Người thứ hai vị thức giả Từ Phước, dẫn năm trăm sinh viên, rời Trung Hoa đến quần đảo Phù Tang lập thành nước Nhật và cũng duy trì nền thạnh trị từ thời Tần Thủy Hồng đến nay. Việc lập quốc lập làng thì dễ, nhưng duy trì nền thạnh trị mới là khĩ. Việc in chép kinh Pháp Hoa, dịch kinh Pháp Hoa, tụng kinh Pháp Hoa, hoặc lập Đạo tràng Pháp Hoa rất khĩ, nhưng việc phổ truyền và duy trì kinh Pháp Hoa nhập vào đời mới thật là khĩ. Một điều tối ư quan trọng là lối duy trì kinh Pháp Hoa khơng tồn phần bộ kinh Pháp Hoa, mà chia cắt từng phần như người mù sờ voi. Con voi là con voi vì nĩ chỉ là con voi, chứ khơng là cái quạt, khơng là cái chổi … Kinh Pháp Hoa là kinh Pháp Hoa, chứ khơng phải chỉ thọ trì hoặc là niệm đề kinh Pháp Hoa, cũng khơng chỉ là phẩm Phổ mơn, nĩ lại khơng thể là một phần bổn, hay của tích mơn, phổ truyền từng phần là phương tiện tùy căn cơ của từng thời kỳ mà độ sanh chứ chưa gọi là thọ trì tồn bộ kinh Pháp Hoa được. Việc thọ trì tồn bộ phải là hàng Đại Bồ tát, hoặc những ai phát nguyện tu hạnh Bồ tát.

Lưu ý: Muốn thọ trì kinh Pháp Hoa phải khởi từ Tiểu thừa đến Đại thừa, đến Tối thượng thừa. Phải khởi luyện từ sáu căn tám thức đến vơ thức, chuyển sang tứ trí, sang an lạc, sang Như Lai thần lực, sang Dược vương, Diệu âm, Qû́n Thế Âm, Đà Ra Ni, chuyển lên cao là Tịnh Tạng, Tịnh Nhãn, Tịnh Đức để dồn về xĩa tâm vương (Diệu Trang Nghiêm Vương), cuối cùng trải rộng hạnh Phổ Hiền. Khơng thể bỏ chữ nào, câu nào, phẩm nào cả. Đời này chưa đắc nguyện nối đời sau, kiếp này chưa thành nguyện kiếp sau, bởi vì lời dặn của Pháp Hoa là “khơng gian vơ biên thời gian vơ tận”.

Phật thuyết một thời pháp, thời gian sáu mươi tiểu kiếp vậy mà thính chúng nghe chừng như một bữa ăn.

Hành giả tu tập kinh Pháp Hoa phải cĩ ý chí kiên nhẫn như cậu bé học trị từ mẫu gî́o, đến mãn phần trung học, rồi đến cử nhân, cao học, tiến sĩ, bác học và siêu bác học vậy.

Phạm vi phẩm Trì chưa nĩi hết tồn phần bộ kinh Pháp Hoa, nhưng nĩ khẳng định người tu kinh Pháp Hoa phải cĩ chí kiên trì, tâm nhẫn nhục, tánh vị tha, hạnh Dược vương, giới Thánh quả, nhất là thân khẩu ý Đại Nhạo Thuyết và tư tưởng phải tûn theo pháp, bình đẳng giữa mọi người mọi lồi, nhất là chấm dứt sự xem thấp nữ giới.

Điều đáng lưu ý là nữ giới. Trên tất cả các địa hạt, gia đình, đồn thể, tơn gî́o muốn phát triển thì nam giới, nhưng muốn duy trì thì cần phải cĩ nữ giới. Nhưng cũng cần phải lưu ý là phải qûn bình âm dương đúng nguyên lý tạo thành của nguyên tử, nhất là chỉ đạo, lãnh đạo mở mang, khơng phải ở nữ. Hai vị nữ Thánh Trưng đuổi xâm lăng được nhưng giữ nước khơng được.

Hệ thống tổ chức nhân sự phải cho đúng. Địa hạt duy trì thiếu nữ thì thất.

Vắng đàn ơng quạnh nhà

Vắng đàn bà quạnh bếp. Kinh Pháp Hoa, phẩm Trì chỉ rõ cịn hay mất đạo cũng như đời. Trì sai thì rơi vào mê tín dị đoan. Trì đúng thì chánh pháp hiển hưng, muơn lồi đều an vui, quốc thái dân an, nhà nhà thịnh vượng, người người hạnh phúc. Hồi hướng cơng đức đến các pháp giới chúng sanh đều nhuần triêm cơng đức. Xin kết thành Bồ đề quyến thuộc, kiếp kiếp đời đời hoằng dương Đại thừa Diệu Pháp Liên Hoa kinh.

Nam mơ Đại thừa Diệu Pháp Liên Hoa kinh.

--- o0o --- Bài 22 - Phẩm An Lạc Hạnh - Thứ Mười Bốn

Bồ Tát Văn Thù bạch Phật và Đức Phật dạy

An trụ bốn pháp : Tiêu chuẩn đức hạnh.

Những nơi chẳng nên mật thiết.

Cuộc sống an lạc.

Phát khởi Ý từ, tâm bi.

--- o0o --- I - MỞ ĐỀ Hành giả Pháp Hoa tu luyện đến phẩm thứ mười bốn là đã thuận duyên học qua nửa phần pháp Diệu. Đến đây hành giả đã chuyển từ sự tướng sang hịa lý tánh, tức là tánh tướng đều tìm được pháp để an trụ. Nếu chưa tìm được pháp an trụ thì cuộc sống chưa được an vui. Muốn an trụ nơi bốn pháp an vui thì phải hành theo lời dạy của Đức Phật Thích Ca Mâu Ni. Bồ tát Đại Trí Văn Thù Sư Lợi đã là vị cổ Phật hiện thân Bồ tát, vậy thì tại sao Đức Phật phải căn dạn. Những lời dặn nơi phẩm kinh này là Đức Phật muốn mượn Ngài Bồ tát Văn Thù để chỉ dạy cho những ai muốn dẫn trí nhập hạnh an vui. Vì vậy nên ai muốn làm hành giả phẩm An Lạc Hạnh này thì khơng thể chỉ đọc qua, hoặc tụng kỹ phẩm kinh là đủ, mà cần phải thọ trì và phổ quảng kinh Pháp Hoa. Việc thọ trì phải tûn thủ đúng quy pháp, ngồi ra cần phải biết hành xử thế nào và ý trụ nơi nao. Hai phần cịn lại là thức, ý và tâm cũng phải tuyệt đối tûn thủ lời dạy của Đức Phật dặn. Nên nhớ đây là những lời mượn Bồ tát Đại Trí Văn Thù Sư Lợi để dặn, chứ khơng trực tiếp riêng chúng ta. Vì là hành giả Pháp Hoa tu học phẩm này dù chưa chứng đắc đại trí như Bồ tát Văn Thù, nhưng khi đọc tụng thọ trì in sao viết chép phổ truyền và cúng dường kinh này nên trụ nơi tâm nguyện mà tu luyện, nghĩa là khơng thể dùng tư duy phàm tục để suy lường, dùng trí thấp kém để thảo luận mật nghĩa kinh, lại khơng cố chấp văn tự mà tu luyện. Trường hợp cĩ một số chùa tụng đọc phẩm An Lạc Hạnh rồi cố chấp văn tự khơng dám nuơi chú tiểu nhỏ tuổi, vì nuơi trẻ nhỏ là phạm vào hạnh khơng an lạc. Thật quan niệm sai lầm đáng tiếc, bởi chuyển từ Hoa văn sang Việt ngữ chưa chính xác, hai chữ “thân cận” thành hai chữ “gần gũi”. Khơng được thân cận vua quan tể tướng, khơng được thân cận thiếu nhi ít tuổi ... lại hiểu khơng được gần gũi vua quan tể tướng, khơng được gần gũi Sa di trẻ tuổi, khơng nuơi trẻ nhỏ. Lại khơng nên gần gũi các hàng bất nam bất nữ cùng các hạng đàn bà con gái, cho nên khơng chịu nuơi chú tiểu, bởi vì một số người chấp hai chữ chẳng nên gần gũi, khi người cố chấp về chùa thấy cĩ chú tiểu là kêu tống lên rằng thầy vi phạm phẩm An Lạc Hạnh kinh Pháp Hoa, tức là thầy cãi lại lời Phật dạy. Khổ thay hiểu trật một ly sai đi một dặm. Đây chính là ly kinh một chữ tức đồng ma thuyết. Nếu hiểu hai chữ thân cận thành hai chữ “Mật thiết” thì làm gì cĩ trường hợp nghẽn lối nối truyền nhân sự. Khơng nuơi chú tiểu thì nuơi ai, khơng lẽ chỉ nuơi giới lớn tuổi là đúng lời Phật dạy ư ! Nếu vậy thì thuở ấy La Hầu La là sao?

Chuyện gì sai, biết sửa sai, tuy chậm mà cĩ cịn hơn khơng. Rất mong chương trình nuơi dưỡng đào tạo Tăng “tài đức” của các chùa đừng cố chấp sai lạc, mà bỏ quên nuơi dưỡng chú tiểu. Khơng nên mật thiết, tức là khơng chung ăn chung nằm ơm ấp cưng chìu hơn nựng như cha mẹ đối với con, chứ gần gũi thì phải gần, nếu khơng gần gũi thì làm sao nuơi dạy? Khơng gần gũi để nuơi dạy Sa di, chú tiểu thì ai nối truyền ngơi Tăng bảo? Thọ trì đọc tụng phổ truyền kinh Pháp Hoa phẩm An Lạc Hạnh, hành giả đặc biệt chú tâm vào những lời dạy của Đức Phật về câu chuyện viên ngọc trong búi tĩc của Ngài Chuyển Lûn Thánh Vương. Viên ngọc là gì?

Nhà vua là ai? Và ai là tướng sĩ được ban thưởng viên ngọc? Nhiều người ngỡ tưởng mình là hàng tướng sĩ của Đức Phật đang được thưởng viên ngọc nơi búi tĩc, bởi vì mình cĩ cơng đọc tụng in chép kinh Pháp Hoa! Lầm tưởng hay tưởng trúng cũng được, nhưng nhớ kiểm lại mình đủ tiêu chuẩn được ban thưởng viên ngọc chưa? Đừng biến mộng tưởng thành hoang tưởng, bởi vì tu kinh Pháp Hoa là liễu đạt để chứng đắc thực tướng của các pháp, mà thực tướng các pháp tức đồng khơng tướng, mà khơng tướng chẳng phải là ngoan khơng như lơng rùa sừng thỏ.

Hành giả thẩm sâu thực tu và thực luyện hầu sớm liễu ngộ phẩm An

Lạc Hạnh để ích mình lợi người.

--- o0o --- II - NỘI DUNG Ngài Bồ tát Văn Thù bạch Phật và Đức Phật dạy Chính văn 1- Lúc bấy giờ, Ngài Văn Thù Sư Lợi Đại Bồ tát con đấng Pháp vương bạch Phật rằng: “Bạch Đức Thế Tơn! Các vị Bồ tát đây thật ít cĩ, vì sự kính ngưỡng Phật, nên phát đại thệ nguyện: Sau này gặp đời trược ác hộ trì đọc tụng phổ truyền kinh Pháp Hoa.

Thế Tơn! Các vị Đại Bồ tát ấy, gặp đời ác, làm thế nào để phổ truyền kinh Pháp Hoa?”.

Đức Phật bảo Ngài Văn Thù Sư Lợi: “Nếu vị Bồ tát sau gặp đời ác mà muốn thuyết giải kinh này thì phải an trụ nơi bốn pháp”.

--- o0o --- A. Tiêu chuẩn đức hạnh 2- Một Bồ tát an trụ nơi hành xứ và thân cận xứ thì mới cĩ thể vì chúng sanh mà thuyết giải kinh này.

Này Bồ tát Văn Thù! Thế nào gọi là “hành xứ” của Đại Bồ tát? Nếu vị Đại Bồ tát trụ nơi đất nhẫn nhục, nhu hịa, hiền thuận, nhất là chớ nĩng giận, tâm chẳng hề sợ hãi, lại luơn theo pháp chẳng phân biệt mà qû́n tướng như thật của các pháp, tức là chẳng làm theo pháp phân biệt, như thế gọi là chỗ hành xứ của Bồ tát.

Giảng luận Đoạn kinh này chỉ pháp hành xứ của hàng Đại Bồ tát. Hàng Đại Bồ tát phát đại thệ nguyện, sau khi Như Lai diệt độ, dù gặp đời ác nhưng các Ngài vẫn thay Phật đọc tụng thọ trì phổ thuyết kinh Pháp Hoa. Ngài Đại Bồ tát Văn Thù Sư Lợi thấy vậy khi vào phần hạnh an lạc Ngài mới quỳ bạch Phật rằng hàng Đại Bồ tát kia làm cách nào mà vào thời kỳ khơng cĩ Phật lại gặp đời ác mà các Ngài cĩ thể thuyết giảng, phổ truyền kinh Pháp Hoa? Đức Phật Thích Ca Mâu Ni cho biết, muốn phổ truyền kinh Pháp Hoa vị Đại Bồ tát cần phải an trụ nơi bốn pháp, trước nhất là hành xứ và thân cận xứ.

Hành xứ và thân cận xứ này nặng cả hai sự tướng và lý tánh. Muốn phổ truyền kinh Pháp Hoa thì hàng Đại Bồ tát, mà hàng Đại Bồ tát cũng phải an trụ nơi bốn pháp, trong đĩ hành xứ là một. Đây nĩi về an trụ thứ nhất. Đạt hành xứ này hàng Đại Bồ tát mới cĩ một tiêu chuẩn trong bốn pháp phổ truyền kinh Pháp Hoa. Kinh Pháp Hoa thì chia làm sáu phần đọc - tụng - thọ trì - in chép - phổ thuyết và cúng dường. Hành giả Pháp Hoa dễ hành theo bốn phần đầu, cịn việc thọ trì và phổ thuyết thì thật là khĩ. Hành giả Pháp Hoa nếu chưa vào thọ trì và phổ thuyết thì chưa địi hỏi bốn pháp. Cịn những vị thọ trì và phổ thuyết dù là Bồ tát hay là hạnh nguyện Bồ tát cũng cần phải an trụ trên bốn pháp.

Hiểu chi tiết về hành xứ và thân cận xứ

a. Hành xứ: An trụ trong nhẫn nhục. Nhẫn cĩ năm thời kỳ tu luyện: • Nhẫn nhịn: Nhịn bên ngồi hình thức, cịn trong lịng vẫn chưa thanh thản, chưa thấy vui vẻ.

• Nhẫn nhục: Khơng cịn thấy gì là nhục cả, dù kẻ đối nghịch dùng nhiều cách khiêu khích hoặc bơi nhục, nhưng hành giả luơn cảm thấy sự thư thái tràn ngập, từ bên ngồi thân thể đến bên trong tâm hồn. Người đạt đến trình độ nhẫn nhục là người đã đắc pháp chẳng hai, tâm địa Bồ tát hạnh, trải rộng bao la, hoa từ và bi đang tỏa ngát hương, nhất là đã liễu thơng bốn âm thanh năm pháp qû́n của Bồ tát Qû́n Thế Âm.

• Nhẫn nhu: Cuộc sống đã đạt đến thời kỳ nhẫn nhục, nhưng đây chỉ lợi cho mình nhiều hơn tha nhân, cho nên khi tu luyện đắc pháp nhẫn nhục thì cần phải tinh tấn vươn lên một bậc nữa, đĩ là bậc thứ ba của chữ nhẫn.

Thế nào là nhẫn nhu? Nhu là gì? Là mềm là nhuyễn, mình chịu nhẫn nhục, nhưng người thì vẫn dùng bạo lực hăm dọa hoặc triệt hạ mình, vì vậy đức nhẫn thứ ba của người tu nhẫn là phải nhu, chẳng riêng mình nhu, mà cịn chuyển hĩa kẻ đối nghịch với mình cũng phải nhu. Nếu làm được chất đường nhu mềm chảy thành nước, cịn bột thì vẫn đĩng cục thì làm sao trịn hạnh nhẫn nhu. Cho nên bằng mọi cách bột phải nhu nhuyến như đường đã nhu nhuyến vậy.

• Nhẫn hịa: Thời kỳ nhẫn hịa là thời kỳ tu luyện cao điểm của hạnh tu nhẫn. Mình nhu và người cũng nhu, cả hai đều nhu mới hịa được. Đường nhu nhờ nước, bột nhu cũng nhờ nước, cả hai đem hịa trộn lại với nhau.

Đến thời kỳ thứ tư tu luyện pháp nhẫn là thời kỳ nhẫn hịa.

• Vơ sinh pháp nhẫn: Thường chữ pháp ở kinh Phật được dịch là các pháp hoặc gî́o pháp, hoặc pháp Phật, riêng đặc biệt ở câu này khơng thể dịch chữ pháp thành chữ phương pháp, hoặc gî́o pháp được mà phải dịch thành chữ trí thì mới giải thơng liễu nghĩa tồn câu văn: Vơ sinh pháp nhẫn. Phải hiểu vơ sinh pháp nhẫn là Trí đã đạt đến vơ sinh diệt thì chẳng cịn gì để mà nhẫn. Nếu nhẫn cịn ở thời kỳ nhu hoặc hịa thì vẫn chưa hồn chỉnh. Dù bột và đường đã nhuyễn thành nước, nhưng lúc nào cũng phải kềm cái muỗng một bên để khuấy, nếu khơng thì bột lắng đọng riêng bột, đường lắng đọng riêng đường. Thời kỳ tu nhẫn thứ năm, là thời kỳ vượt khỏi thức, chuyển sang trí và trí đã liễu ngộ được các pháp khơng hề cĩ sinh diệt. Đã đến thời kỳ liễu ngộ “Thế gian tướng thường trụ”, lúc ấy là lúc pháp khơng tướng hiển hiện, vậy thì cịn cĩ cái gì để phân biệt tơi và người. Lúc đĩ là lúc Nhất thừa pháp đã lộ bày tướng chơn thật thì cịn tìm đâu ra cái đối kháng để mà mình nhẫn, chẳng hề cĩ riêng người thì làm gì cĩ mình để mà nhẫn. Cũng ví như bột đường nước đã hịa chung bắt lên bếp gî́o vừa chín rồi dùng lá gĩi thành bánh, hấp thật chín thì cịn đâu là bột là đường là nước để phân biệt, để nhu nhuyến, để hịa nhập. Vơ sanh pháp nhẫn là như thế. Học thuyết Phật gî́o khơng hề dạy đệ tử nhu thắng cang, nhược thắng cường. Trái lại dạy rằng: “Chẳng thắng chẳng thua chẳng hịa chẳng đấu. Con đấu hơn người gây người đau khổ. Con đấu thua người người sẽ hại con”. Danh từ nhu hịa và hiền thuận, kể cả khơng nĩng giận đều giải nghĩa ở năm pháp tu nhẫn.

Lịng chẳng sợ hãi: Người thuyết giải phổ truyền kinh Pháp Hoa nếu cịn hãi sợ, nếu cịn tham sanh úy tử thì khơng thể nào phổ truyền kinh Pháp

Hoa.

Trụ nơi pháp vơ phân biệt: Trụ nơi pháp này và làm gì nữa? An trụ nơi đây mới qû́n được tướng chơn thật. Tướng chơn thật là gì? Là tướng khơng của các pháp. Thị pháp trụ pháp vị, thế gian tướng thường trụ. Tướng khơng của các pháp là Tướng thế gian vẫn cịn. Đây là đại cương về hành xứ của vị Bồ tát hoặc đang tu luyện hạnh nguyện Bồ tát để trì và truyền kinh Pháp Hoa. --- o0o --- B. Những nơi chẳng nên mật thiết Chính văn Thế nào gọi là chỗ “thân cận” của Đại Bồ tát? Vị Đại Bồ tát chẳng nên mật thiết với vua, con vua, quan lớn, tể tướng, chẳng mật thiết hàng ngoại đạo, phạm chí, đạo lõa thể ... Lại chẳng nên mật thiết với những kẻ viết sách ca ngâm thế tục, sách ngoại đạo; cũng chẳng mật thiết với pháp thuận theo ngoại đạo, kể cả những phái nghịch với ngoại đạo. Lại cũng chẳng nên mật thiết những kẻ chơi đùa hung hiểm đâm chém đánh vật nhau, kể cả bọn múa hát thế tục, những kẻ bày trị ảo thuật. Lại cũng chẳng mật thiết với những kẻ làm nghề đồ tể, chăn nuơi heo, dê, gà, chĩ, săn bắn, chài lưới, hạng người sinh sống bằng nghề xấu ác. Nếu cần phải thuyết pháp cho hạng người này thì Bồ tát chỉ thuyết chứ khơng lịng mong cầu.

Lại cũng chẳng nên mật thiết những vị Tỷ kheo, Tỷ kheo Ni, nam cư sĩ, nữ cư sĩ, hoặc hạng người cầu quả Thanh Văn, hoặc trong phịng riêng, hoặc nơi kinh hành, hoặc nơi giảng đường chẳng nên cùng chung mật thiết, hoặc cĩ lúc hạng người này đến gần, Bồ tát phải tùy cơ nghi thuyết pháp, chứ khơng cĩ lịng mong cầu. Này Bồ tát Văn Thù Sư Lợi ! Đại Bồ tát chẳng nên nhìn thân tướng người nữ mà khởi sanh tư tưởng dục nhiễm rồi thuyết pháp, cũng khơng nên ưa thấy. Nếu vào nhà người chẳng nên cùng với nữ nhi, nữ trinh, nữ gĩa ... mà riêng nĩi chuyện. Cũng chẳng mật thiết năm giống người phi nam, phi nữ mà thân hậu.

Chẳng riêng một mình vào nhà người, nếu cĩ nhân duyên cần vào một mình thì chuyên tâm thầm niệm Phật.

Nếu phải vì người nữ thuyết pháp thì chẳng nên cười hở răng, chẳng lộ bày hơng ngực, vì pháp mà cịn chẳng như thế, huống là việc khác.

Chẳng mật thiết với đệ tử Sa di ít tuổi và các trẻ nhỏ, cũng chẳng ưa cùng với chúng chung học cùng thầy. Thường ưa ngồi thiền ở nơi thanh vắng, tu nhiếp tâm mình.

Bồ tát Văn Thù Sư Lợi ! Đĩ gọi là chỗ “thân cận” ban đầu.

Giảng luận Đoạn kinh ghi rất rành mạch rằng đây là sự thân cận của Bồ tát. Vậy mà cĩ một số hành giả Pháp Hoa cứ ngỡ tưởng là đoạn kinh này dạy mình. Cĩ người cịn ngỡ mình là Bồ tát, được dạy khơng được gần gũi hạng này, khơng được gần gũi kẻ khác, khơng được nuơi dưỡng kẻ nọ, khơng được ở chung kẻ kia ... Thật là một sự sai lầm đáng ghê sợ. Sai lầm khơng thể tưởng tượng, hoặc nĩi cách khác là làm hư nát nhiều thế hệ !

Chi tiết về thân cận xứ của Bồ tát:

Đức Phật dặn các vị Đại Bồ tát, vì cĩ chữ ma ha tát nên mới gọi là Đại, chứ cĩ dạy chúng ta đâu? Hay là các vị hành giả Pháp Hoa ngỡ tưởng mình là hàng Bồ tát ma ha tát.

Đức Phật dặn các Ngài “Đại Bồ tát”: Bồ tát ma ha tát bất “thân cận”

quốc vương, vương tử ... Bất thân cận là chẳng nên mật thiết, vậy mà chúng ta lại hiểu rằng chẳng thân cận tức là khơng được gần gũi. Nghĩ thế nào mà quả quyết như thế? Thân sao cĩ thể bảo là gần, cận sao gọi là gũi. Thân cĩ nghĩa là mật, cận cĩ nghĩa là thiết. Đức Phạt dạy hàng Đại Bồ tát muốn phổ giải kinh Pháp Hoa chẳng nên thân cận với một số hạng người như thế, tức là khơng được “mật thiết” với hàng vua chúa, con vua, quan lớn, hoặc với những người ngoại đạo ... Tại sao? Tại vì hàng Bồ tát mà mật thiết với vua chúa hoặc con vua, hay là quan lớn cĩ hai mặt khơng lợi: Thứ nhất cậy thần ỷ thế vua quan, nhất là được hưởng bổng lộc của triều đình sẽ mất chất khổ hạnh của vị hành giả. Thứ nhì, những quyến thuộc của vị hành giả chủ quan dựa mượn thế lực, gây phiền não. Cịn mật thiết với các hàng người khác như hàng lõa thể, phi nam phi nữ, ngoại đạo, gái gĩa, gái trinh, gái thơ. Nhất là người tu hạnh Bồ tát một mình nĩi chuyện mật thiết với một người nữ chỗ kín đáo sẽ bị tiếng đời dị nghị mà sự đắm nhiễm sao lường trước được. Cịn việc nuơi dưỡng Sa di thiếu nhi trẻ tuổi mà mật thiết hoặc đồng thầy với chúng thì sự gî́o dưỡng rất khĩ kết quả. Mật thiết với hạng người làm nghề đồ tể, hoặc chăn nuơi súc vật. Cĩ một số chùa nuơi súc vật, dẫu khơng phải là hành giả Pháp Hoa, nhưng việc nuơi súc vật trong chùa là trái giới đức, mất thanh tịnh chốn thiền mơn. Pháp hành xứ và thân cận xứ chú trọng nhiều đối với hàng Đại Bồ tát, muốn thuyết giải phổ truyền kinh Pháp Hoa thì khơng nên mật thiết với những hạng người như thế.

---o0o--- Chính văn 3- Lại nữa vị Đại Bồ tát qû́n sát “Nhứt thiết pháp khơng - như thật tướng”. Chẳng điên đảo, chẳng động, chẳng thối, chẳng chuyển, như hư khơng khơng cĩ thật tánh, tất cả sự nĩi năng ngưng dứt, cũng đều chẳng sanh, chẳng dứt, chẳng khởi, cũng khơng danh, khơng tướng, thật khơng chỗ cĩ. Khơng lường, khơng ngằn, khơng ngại, khơng chướng, chỉ do nhân duyên mà cĩ, từ điên đảo mà sanh, cho nên mới nĩi: Thường ưa qû́n sát pháp tướng như thế đĩ, mới gọi là chỗ thân cận thứ hai của Bồ tát.

Giảng luận Nơi an trụ thứ hai cũng của hàng Đại Bồ tát, nếu Tăng Ni Phật tử, thức giả, hành giả, trí giả chúng ta muốn sống an trụ trong chỗ thân cận thứ hai này thì phải dứt bỏ mọi suy luận phân biệt phàm phu tục tử từ trước. Hãy thẩm sâu từng chữ, từng câu sâu xa mầu nhiệm, nhược bằng mãi cịn phân biệt như từ xưa đến nay thì tốt nhất xếp đoạn kinh này lại vì chưa liễu thơng thì chẳng những vơ ích mà cịn mâu thuẫn nơi tâm hồn của người thực hành.

Câu đầu tiên của đoạn kinh: “Vị Đại Bồ tát qû́n sát hết thảy pháp khơng - đều như thật tướng”. Chỉ cĩ hàng Đại Bồ tát mới qû́n sát tất cả pháp khơng như thật tướng, cịn chúng ta thì chưa liễu ngộ, chỉ tập luyện mà thơi! Cịn hành giả Pháp Hoa muốn qû́n sát “Tất cả pháp khơng như thật tướng” thì trước nhất phải tu luyện cho nhuần nhuyễn hai câu kệ nơi phẩm Phương tiện:

... Thị pháp trụ pháp vị

Thế gian tướng thường trụ ...

Việt dịch: Pháp trụ trên ngơi pháp Tướng thế gian vẫn thường. Nghiền ngẫm tư duy bừng tỏ để liễu ngộ được hai câu này, mới dị dẫm mở cửa vào nhà Pháp Hoa để tìm hiểu, để qû́n sát câu: “Tất cả pháp khơng, đều như thật tướng”, qû́n sát Tướng khơng là tướng chơn thật. Cĩ liễu ngộ được tướng chơn thật mới liễu thơng được tướng khơng, chính đắc tướng khơng mới bảo tướng thế gian vẫn thường. Trái lại nếu hiểu tướng cĩ thì nhất định là vơ thường. Người tu Pháp Hoa mà qû́n các pháp vơ thường là qû́n tướng cĩ thì sai lầm! Vì cĩ và vơ thường là thời kỳ nhập mơn, chứ khi đã lên thềm và vào nhà Pháp Hoa thì phải khởi sự qû́n sát tướng khơng là tướng chơn thường. Thế gian tướng vẫn thường. Đạt trình độ này mới qû́n sát Tất cả pháp khơng, đều như thật tướng.

Khi liễu ngộ được tất cả pháp khơng như thật tướng, lúc ấy chúng ta mới vào hạnh Bồ tát, học hỏi những gì mầu nhiệm siêu đẳng của Bồ tát. Đến đây mới thọ trì và phổ truyền kinh Pháp Hoa, để rồi chứng đắc Pháp Hoa, chứng đắc Bồ tát, từ đĩ tu luyện tinh tấn mới chứng đắc Bồ tát ma ha tát, cịn hiện nay thì chưa, bởi vì chưa qû́n sát liễu thơng để chứng đắc câu “Tất cả pháp khơng, đều như thật tướng”.

Liễu thơng câu một của pháp an trụ này, mới bắt đầu qû́n sát thẩm sâu từng chữ từng câu tiếp theo:

+ Chẳng điên đảo + Chẳng động.

+ Chẳng thối.

+ Chẳng chuyển, như hư khơng, chẳng hề cĩ thật tánh, kể cả sự nĩi năng ngậm thinh cũng đều chẳng sinh, chẳng xuất, chẳng khởi, bởi vì tất cả khơng sinh, khơng tướng. Tại sao? Tại vì thật khơng chỗ cĩ, nĩ chỉ là:

- Khơng thể lường.

- Khơng hề cĩ ngằn mé. - Cũng chẳng hề cĩ chướng.

- Chẳng hề cĩ ngại. Qû́n đắc tất cả pháp đều do nhân duyên sinh, tức là nhiều nhân nĩ duyên lại với nhau thành ra một pháp. Mà hễ các nhân cĩ duyên hợp thì phải cĩ lúc hết duyên sẽ tan rã. Khi tan rã rồi nĩ trở lại duyên. Duyên hợp, tan rã, rồi duyên hợp, cứ thế mà vịng trịn tan hợp. Cũng ví như từng hạt nguyên tử, các âm tử duyên cùng với một dương tử, khi đủ âm dương tự nhiên thành một nguyên tử, rồi bỗng nhiên cĩ một âm tử khác sáp nhập thì nguyên tử đĩ bị dư âm tử nên tức tốc tan vỡ. Cứ như thế tan vỡ rồi hợp thành và hợp thành để rồi tan vỡ. Các pháp khác cũng hợp tan, cũng nhờ nhiều nhân duyên lại với nhau thành một pháp. Khi pháp đĩ dư âm tử thì liền tan vỡ, cho nên mới bảo các pháp từ nhân và duyên sinh và các pháp cũng từ nhân duyên diệt, chứ chính mỗi pháp khơng hề cĩ chủ thể của nĩ.

- Khơng cĩ chủ thể: Ta đến cảm ơn người thợ gốm, đã tạo ra những dụng cụ bình chén tơ đĩa để ta cĩ mà sử dụng hằng ngày. Người thợ gốm từ chối vì khơng phải do một mình anh ta làm nên bình chén ly tách, bởi vì anh ta phải nhờ chàng nơng dân cày ruộng trồng lúa mới cĩ gạo ăn để làm những vật dụng gốm. Ta vội vàng đến cảm ơn người nơng dân, vị nơng dân từ chối, bởi vì nếu khơng cĩ anh thợ làm nhà thì anh ở đâu để sản xuất lúa gạo. Thế là chúng ta chạy sang nhà anh thợ làm nhà để cảm ơn. Anh thợ làm nhà từ chối, bởi vì khơng cĩ bác thợ rèn thì búa cưa đục khoan đâu để anh cưa đục cây gỗ. Lại cũng chẳng riêng anh thợ rèn mà phải cĩ chị kéo sợi, chị dệt vải, chị thợ may, chị nấu cơm, nhiều nhân hợp lại mới cĩ cái nhà ... Đã qû́ mỏi mệt, mà dù cĩ đi hết tháng này, đến năm khác, đời này đến kiếp khác cũng vẫn khơng sao tìm gặp người nào là chủ đầu tiên của vật dụng bình ly chén đĩa. Vì thế nên gî́o thuyết nhà Phật mới xác quyết rằng các pháp chính nĩ chẳng hề cĩ chủ thể. Và để minh định vấn đề này, đạo Phật bảo rằng các pháp là do từ điên đảo mà sanh, ai qû́n sát thấu rõ để chấm dứt được cái sự phân biệt và chủ quan điên đảo đĩ, tức là qû́n sát được “Tất cả các pháp chẳng hề cĩ thật tướng”; bởi vì nĩ từ tánh khơng cho nên tướng cũng khơng, từ khơng tướng hợp thành các pháp rồi cũng trả về nơi khơng tướng.

Chỉ cĩ khơng tướng mới là pháp chơn thật của các pháp. Lưu ý khơng tướng ở đây khơng đồng nghĩa với ngoan khơng như lơng rùa sừng thỏ. Muốn liễu thơng phần an trụ về hành xứ thứ hai của hàng Đại Bồ tát nơi phẩm An Lạc Hạnh thì trước nhất phải liễu ngộ mười như thị pháp, cũng đều là giả tướng, nơi phẩm Phương tiện kinh Pháp Hoa.

---o0o--- Chính văn Lúc đĩ Đức Thế Tơn cần trùng tuyên lại nghĩa trên nên thuyết thơ kệ rằng: 4- Nếu cĩ Bồ tát Nơi đời ác sau Tâm chẳng sợ hãi Muốn thuyết kinh này Nên vào “hành xứ”

Và “thân cận xứ” Chẳng mật thiết vua

Và con của vua Đại thần, quan trưởng

Kẻ đùa hiểm hung Bọn người đồ tể Ngoại đạo Phạm Chí Cũng chẳng mật thiết Hạng tăng thượng mạn Tiểu thừa tham chấp Rành ba tạng kinh Tỷ kheo phá giới

Xưng A La Hán Cả Tỷ kheo Ni

Thích trị cười cợt Các nữ du ca Tham năm mĩn dục

Niết bàn hiện tại Các nữ cư sĩ Đều chớ mật thiết Nếu hạng người đĩ Dùng tâm tốt đến Nơi của Bồ tát Để nghe pháp Phật Bồ tát nên dùng Tâm chẳng hãi sợ Khơng khởi mong cầu Thuyết pháp cho họ Gái gĩa, gái trinh Và phi nam nữ Đều chớ mật thiết Chẳng mật thiết họ Cũng chẳng thân cận Đồ tể cắt thái Săn bắn chài lưới Giết hại vì lợi Sống nghề bán thịt Lẫn buơn sắc gái Hạng người như thế Đều chớ mật thiết

Đấu vật hung hiểm Các thứ trị đùa Cả hàng dâm nữ Đều chớ mật thiết Chẳng riêng chỗ khuất Người nữ cầu pháp Nếu phải thuyết giải Chớ cĩ cười đùa Vào xĩm khất thực Phải hai Tỷ kheo Nếu chỉ một mình Nhất tâm niệm Phật Điều đĩ gọi là “Hành xứ”, “cận xứ” Dụng hai xứ trên Thuyết pháp an ổn Lại chẳng nương theo

Pháp thượng, trung, hạ Hữu vi vơ vi Thật hoặc giả pháp

Cũng chẳng phân biệt Là nam hay nữ Chẳng chọn các pháp Chẳng biết chẳng thấy Đây gọi tên là “Hành xứ” Bồ tát Tất cả mơn pháp Đều khơng chỗ cĩ Chẳng cĩ thường trụ Lại khơng khởi diệt Là chỗ “thân cận” Của hàng trí giả Đảo điên phân biệt Pháp cĩ hoặc khơng Thật hay chẳng thật Sinh hay chẳng sinh Ở nơi thanh vắng Dồi trao nhiếp tâm An trụ chẳng động

Tợ núi Tu Di Qû́n tất cả pháp Thảy đều khơng thật Tợ như hư khơng Chẳng hề bền chắc Chẳng sinh chẳng xuất Chẳng động chẳng lui Thường trụ một tướng Gọi là “cận xứ”

Nếu cĩ Tỷ kheo Sau “Ta” diệt độ Vào hành xứ này Và thân cận xứ Lúc thuyết Pháp Hoa Tâm chẳng khiếp nhược

Bồ tát cĩ khi Vào nơi tịnh thất Nghĩ tưởng chơn chánh Đúng nghĩa qû́n pháp

Từ thiền định dậy Vì các quốc vương Vương tử, quan dân Cùng Bà la mơn Khai hĩa diễn bày Rộng thuyết kinh này Tâm họ an ổn Chẳng chút khiếp nhược

Văn Thù Sư Lợi !

Đĩ là Bồ tát An trụ sơ pháp Cĩ thể đời sau Thuyết kinh Pháp Hoa.

Thơ kệ thường trùng tuyên lại chính nghĩa kinh văn, nhưng tĩm gọn để dễ tụng đọc và dễ nhớ. Nhưng cũng cĩ chỗ thì thơ kệ và kinh văn khác hơn, hoặc chính văn khơng cĩ mà thơ kệ lại tuyên thuyết rõ ràng, như trường hợp phẩm kinh này, đoạn kệ cĩ một số câu hồn tồn khác với kinh văn, như đoạn kệ sau đây:

Bồ tát cĩ khi Vào nơi tịnh thất . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Từ thiền định dậy Vì các quốc vương Vương tử, quan dân Cùng Bà la mơn Khai hĩa diễn bày Rộng thuyết kinh này Vì sợ hiểu lầm giữa vị Bồ tát mang sứ mệnh thuyết giảng kinh Pháp Hoa, mà sao lại chẳng mật thiết cùng hàng quốc vương, vương tử, quan đại thần, hàng Phạm Chí, Bà la mơn ... đoạn kệ này giải tỏa ... Những vị Bồ tát rời thiền định lại vì quốc vương, vương tử, đại thần, Phạm Chí, Bà la mơn mà thuyết giảng kinh Pháp Hoa. Đoạn văn kinh trước ghi là hàng Bồ tát thuyết kinh Pháp Hoa chẳng nên mật thiết với quốc vương, vương tử, đại thần, đạo sĩ ... là để tránh sự ỷ lại dựa nương một cách qû́ mật thiết, chỉ cĩ thế thơi! Mục đích để tránh tình trạng Ngộ Đạt Quốc Sư, chứ khơng phải cấm chẳng cho gần gũi. Nếu khơng gần gũi thì làm sao cĩ đoạn kệ này. Đoạn kệ ghi: Bồ tát từ thiền định dậy thuyết kinh Pháp Hoa cho hàng quốc vương, vương tử, đại thần ... Hiểu sai chẳng những gây mâu thuẫn mà cịn vơ tình đào hố chia rẽ. Bồ tát tu pháp vơ phân biệt, vậy tại sao khơng được gần gũi vua quan, vương tử, đại thần ... Tư tưởng sai lạc, hoặc vơ tình, hoặc cố ý chia rẽ giữa người phổ truyền kinh Pháp Hoa và người nghe kinh, vậy xin từ nay nên chấm dứt, hầu mới lấp bằng cái hố chia rẽ. Cũng cần giải thích thêm về hai chữ thân mật tức là mật thiết. Trước đã giải sơ lược, đây xin rõ thêm mật thiết như cha mẹ mật thiết với con trẻ, hơn hít cưng nựng, hoặc đồng hội chung thề đồng tử đồng sanh... Nĩi chung là chẳng nên mật thiết như người thế tục. Vị Đại Bồ tát là của chung, như ánh sáng mặt trời, lợi ích cho cả muơn lồi vạn vật, chứ khơng như ánh đuốc, hay lị sưởi chỉ dành cho riêng rẽ. Mật thiết là hành động của cá thể. Bí pháp của phẩm An Lạc Hạnh khơng phải ở nơi chữ nghĩa mà ở chỗ “Dụng” của nĩ. Dụng của phẩm kinh này là Đức Phật chỉ rõ những điều cần cĩ của một vị Đại Bồ tát để thuyết giảng phổ truyền kinh Pháp Hoa. Dụng của vị Bồ tát là: Được an trụ nơi bốn pháp. Hành xứ đã khĩ, mà thân cận xứ và hạnh an lạc lại càng khĩ hơn. Chúng ta phải chú ý chẳng lẽ những lời dạy của Đức Phật Thích Ca Mâu Ni nơi phẩm kinh này là chỉ để dành riêng cho hàng Đại Bồ tát thơi ư ! Ngồi sự dạy Bồ tát, Đức Phật cũng cịn dạy chúng ta chứ! Vậy thì chúng ta, hàng học giả, hành giả, trí giả của Pháp Hoa tu gì đây, đĩ mới chính là bí pháp.

Một vấn đề quan trọng khác là đa phần hành giả Pháp Hoa ưa đọc tụng qua rồi thơi, ít ai trích đoạn và học thuộc, để hằng ngày ơn nhuần và áp dụng vào đời sống phàm tình của chính mình. Ví dụ như đoạn kệ nhấn mạnh về cận xứ:

Qû́n tất cả pháp Thảy đều khơng thật Tợ như hư khơng Chẳng hề bền chắc Chẳng sinh chẳng xuất Chẳng động chẳng lui Thường trụ một tướng Gọi là “cận xứ”

Học thuộc tám câu, 32 chữ này, rồi ngày nào cũng đọc một vài lần, trải qua hơn một năm chúng ta sẽ rõ thấy sự linh nghiệm của sự tu luyện này đã làm cho tâm trí của mình, tự khai mở và hiệu quả của sự an lạc về cuộc sống của chính mình nĩ sẽ sáng suốt an vui khác trước rất nhiều. Nên tuyệt đối tin tưởng và yên lặng thực nghiệm, sau đĩ mới phổ truyền cho người khác để cùng thâm tín, để cùng thọ trì kinh Pháp Hoa như mình. Trên đây chỉ nêu đại cương một đoạn thơ kệ, cịn ai phù hợp đoạn nào, câu nào, chữ nào thì chọn đoạn đĩ, chữ đĩ. Như luyện hai chữ “Diệu âm”

của phẩm Phổ Mơn, hoặc luyện bốn chữ “trí hiện lý ẩn” của phẩm Đề Bà Đạt Đa ... Nĩi chung tu luyện theo đoạn nào, câu nào, chữ nào cũng được, miễn rằng tu phải cĩ luyện, mà luyện thì phải tinh chuyên. Cĩ cơng mài sắt cĩ ngày nên kim, nhất là giới học giả lại cần phải tu luyện hơn ai hết. Võ sinh khơng luyện thì sao thành võ sĩ, khi đạt võ sĩ mà khơng luyện thì sao thành võ sư. Hành giả khơng luyện làm sao thành trí giả, giảng sư khơng luyện làm sao thành Pháp sư.

Trong bốn pháp của Bồ tát an trụ để thọ trì và phổ truyền kinh Pháp Hoa, pháp nào, chi tiết nào cũng quan trọng, đoạn nào cũng cĩ thể trích để tập luyện được cả. Nhưng khi đã gia cơng tập luyện thì phải chuyên cần, nhất là liễu thơng và chứng đắc chủ đích đĩ.

--- o0o --- C. Cuộc sống an lạc Chính văn 5. Lại Bồ tát Văn Thù Sư Lợi ! Sau khi Như Lai diệt độ, nơi đời mạt pháp Bồ tát muốn thuyết kinh này cần phải trụ ở “hạnh an lạc”. Khi tuyên thuyết hoặc đọc tụng kinh này thì chẳng ưa nĩi lỗi của người và của kinh điển, cũng chẳng khinh mạn các Pháp sư khác, chẳng nĩi việc hay dở, tốt xấu của người khác. Ở nơi hàng Thanh Văn cũng chẳng nêu đích danh, chớ nĩi lỗi quấy của người đĩ, cũng chẳng nêu tên khen ngợi điều tốt của người đĩ.

Lại cũng chớ sanh lịng ốn hiềm, luơn giữ tâm khéo tu hạnh an lạc như thế, nên mọi người nghe pháp khơng trái ý. Cĩ ai gạn hỏi, chớ nên dùng pháp Tiểu thừa mà đáp, nên khéo dùng Đại thừa mà thuyết giải khiến người nghe đặng bậc “Nhất thiết chủng trí”.

Giảng luận Khơng nĩi lỗi của người, chẳng khinh mạn Pháp sư, chẳng nĩi việc xấu dở của người khác. Việc này chỉ cĩ hàng Đại Bồ tát chứ cịn hành giả Pháp Hoa thì trong số trăm người hết tám chín chục vị vi phạm, bởi thế nên suốt đời chưa bước vào nhà Pháp Hoa, chứ đừng nĩi đắc thành Đại Bồ tát phổ truyền kinh Pháp Hoa. Các Đạo tràng Pháp Hoa thường thường biến thành nơi hý trường (nhà hát) bình luận khen chê thầy này dịch hay, thầy kia in chép dở, thầy nọ giảng hay, thầy khác tụng dở. Việc giảng kinh chứ đâu phải văn nghệ, nếu dở thì đừng nghe, bỏ tránh đi nơi khác, mở miệng bình phẩm làm gì! Các vị Giảng sư, Pháp sư Pháp Hoa đâu phải là ca sĩ, hay diễn viên điện ảnh mà đem ra bình luận khen chê. Cĩ người chịu tu cái miệng khơng chê chỗ dở của kinh hoặc của Pháp sư, nhưng cái ý chưa được như cái miệng. Việc khen chê Giảng sư, Pháp sư tuy rất đơn giản dễ tránh, thế mà rất khĩ được đa phần thực hiện.

Hơm nay chúng ta đã hiểu rõ, rất mong giới học giả lẫn hành giả, trí giả kinh Pháp Hoa tĩnh lặng, an vui, hịa hợp bước vào tu tập “hạnh” Bồ tát, tập làm việc Bồ tát làm, hầu sớm đắc quả Bồ tát, để cùng nhau phổ truyền kinh Pháp Hoa. --- o0o ---

Khi ấy Đức Thế Tơn tuyên thuyết thơ kệ trùng tuyên lại nghĩa đoạn kinh này:

Chính văn 6- Bồ tát luơn trụ An lạc thuyết kinh Ở nơi thanh tịnh Ổn định sàn tịa Dùng dầu xoa thân

Gội tắm bụi dơ Mặc y phục mới Trong ngồi đều tịnh An định pháp tịa Tùy hỏi mà đáp Nếu cĩ Tỷ kheo Hoặc Tỷ kheo Ni Thiện nam Phật tử Cùng nữ cư sĩ Quốc vương, vương tử Quan qûn, quần chúng Ai cần diệu nghĩa Vui vẻ nĩi trao Nếu cĩ gạn hỏi Tùy nghĩa mà đáp Nhân duyên, thí dụ Phân biệt rõ ràng Áp dụng phương tiện

Đều khiến phát tâm Dần dần thêm đơng

Nhập gî́o pháp Phật Trừ tâm biếng nhác Lẫn tướng giải đãi Khiến bớt ưu não Tâm lành thuyết pháp Đêm ngày thường thuyết Gî́o pháp vơ thượng Dùng các nhân duyên Vơ lượng thí dụ Chỉ dạy chúng sanh Đều khiến hoan hỷ Giường nằm, y phục Ăn uống thuốc men Sẵn dành đầy đủ Chẳng hề mong cầu Chỉ nhất tâm niệm Thuyết pháp nhân duyên Nguyện thành Phật đạo Mọi người cũng thế

Đĩ là lợi lớn An vui cúng dường Sau ta diệt độ Nếu cĩ Tỷ kheo Cĩ thể thuyết được Kinh Diệu Pháp Hoa Tâm chẳng ganh hờn Các não chướng ngại Cũng chẳng ưu sầu Cũng chẳng mắng nhiếc Lại khơng hãi sợ Bởi các dao gậy Khơng xua đuổi ai Vì an trụ nhẫn Người trí như thế

Khéo tu tâm mình Khá trụ an lạc Như ta nĩi trên Cơng đức người này Nghìn muơn ức kiếp

Tính đếm, thí dụ Nĩi chẳng hết được.

Giảng luận Đoạn thơ kệ trùng tuyên lại hạnh thứ ba của vị Đại Bồ tát phổ truyền kinh Pháp Hoa, hoặc người mới tập hạnh Bồ tát.

Muốn phổ truyền kinh Pháp Hoa thì phải an trụ đủ bốn pháp. Dù hành xứ và thân cận xứ đã trịn, nhưng thiếu hạnh an lạc thì việc phổ truyền kinh

Pháp Hoa sẽ ít thành tựu. Ví dụ như người phổ truyền kinh Pháp Hoa mà tâm luơn ganh ghét hoặc mắng nhiếc người khác, tâm ý âu sầu, hãi sợ, hay xua đuổi người khác, nhất là dùng vũ lực hăm dọa người khác thì ai nghe theo mà phổ truyền? Người muốn phổ truyền kinh Pháp Hoa phải an trụ nơi các hạnh nhẫn. Chẳng những là lời kinh căn dặn mà Đức Phật cịn thuyết thơ kệ trùng tuyên rất cặn kẽ. Trong chúng ta ai cũng cĩ thể làm theo một lời dạy của Đức Phật nơi hành xứ này. Nếu chưa thực hành hồn chỉnh thì cũng được một phần. Nhất là trích từng đoạn từng câu, hoặc từng chữ, đọc đi đọc lại rất nhiều lần. Đọc đến khi nhập tâm lúc nào chẳng hề hay biết, phương pháp hành trì này sẽ đạt kết quả khơng ngờ.

Tĩm lại muốn phổ truyền kinh Pháp Hoa độ mình và làm cho đời ngày càng ngạt ngào hương Diệu Pháp thì điều cần thiết là phải thực hành, tức là tu phải luyện. Trước nhất học thuộc, rồi đọc tụng thọ trì chuyên cần và nhuần nhuyễn. Đừng đọc trơi qua, nhất là tu luyện chớ nên để gî́n đoạn thiếu tinh chuyên thì khơng kết quả sẽ ân hận, bởi vì đã uổng mất một đời được làm thân người và đã gặp được pháp mơn tu luyện Pháp Hoa.

---o0o--- Chính văn 7. Lại này Bồ tát Văn Thù ! Vị Đại Bồ tát ở đời rốt sau, lúc pháp gần diệt, mà ai đọc tụng thọ trì kinh này thì chớ nên dua nịnh, dối trá ganh ghét, cũng chớ khinh khi mắng nhiếc người, chớ nên vạch tìm chỗ hay dở của người tu theo đạo Phật. Nếu là hàng Tỷ kheo, Tỷ kheo Ni, hàng nam nữ cư sĩ, hoặc người cầu Thanh Văn, hoặc người cầu Duyên Gî́c, hoặc tu cầu Bồ tát đạo, cũng khơng nên làm não hại những người đĩ, làm cho họ nghi hối, chớ nĩi với người đĩ là các người cịn cách đạo rất xa, trọn đời khơng thể đắc bậc nhất thiết chủng trí. Vì sao? Vì dù cho cĩ người buơng lung đối với đạo, thường hay biếng trễ. Lại cũng chớ nên tranh giỡn, gî̀nh cãi về Phật pháp.

Phải vì hết thảy chúng sanh mà khởi tâm đại từ bi, cịn đối với chư Phật thường tâm tưởng kính mến như vị cha lành của mình, đối với chư Bồ tát thường tưởng kính như bậc đại sư. Đối với chư Bồ tát ở khắp mười phương, thường tín tâm tơn kính lễ lạy, cịn đối với tất cả chúng sanh thảy đều bình đẳng thuyết pháp. Vì thuận theo pháp nên chẳng thuyết nhiều, hoặc ít, nhẫn đến đối với kẻ mến thích gî́o pháp, cũng khơng nên nĩi nhiều. Bồ tát Văn Thù! Vị Đại Bồ tát ở rốt đời sau, lúc pháp gần diệt, nếu thành tựu được hạnh an lạc thứ ba đây thì khi thuyết pháp này chẳng ai não loạn, lại được bạn tốt đồng học cùng chung đọc tụng kinh này, lại được đại chúng thường đến nghe thọ trì. Nghe rồi luơn nhớ, nhớ rồi luơn tụng, tụng rồi luơn thuyết, thuyết rồi hay chép, hoặc khuyên bảo nhiều người cùng chép, cúng dường và tơn trọng, cung kính, tán dương.

Giảng luận Đoạn kinh văn này đã chuyển sang pháp an trụ thứ ba, tức là vị Bồ tát đang an trụ ở hạnh an lạc để thuyết kinh Pháp Hoa. Đoạn này khơng riêng chú trọng hàng Đại Bồ tát, mà Đức Phật dụng ý nhắc tất cả những ai tu luyện kinh Pháp Hoa, chớ nên giữ tâm ganh ghét nhỏ mọn dua nịnh, chớ khinh mắng người khác, chớ vạch lơng tìm vết, tìm chỗ lỗi của người để nĩi xấu người.

Đặc biệt lại cịn nĩi về hàng Tỷ kheo, Tỷ kheo Ni, nam nữ Phật tử, kể cả những vị tu cầu Thanh văn, Duyên gî́c thì vị Đại Bồ tát và những người tập luyện hạnh Bồ tát khơng nên gây cho họ sự ngờ vực. Phá giới khơng bằng phá kiến. Khơng nên nĩi những lời rằng các vị tu khơng chứng bởi vì các vị cách đạo rất xa. Lại cũng chẳng nên tranh luận kể cả gî̀nh cãi. Tu theo phương pháp an trụ hạnh an lạc, hành giả phải khởi tâm bình đẳng, tâm khơng hề phân biệt. Cũng khơng vì thích ưa thuyết giảng qû́ nhiều, cũng khơng nên thuyết qû́ ít. Khơng đợi đến hàng Đại Bồ tát, mà bốn chúng đệ tử Phật đều phát tâm tu luyện để tập sự phổ truyền kinh Pháp Hoa, nhưng phải sống an trụ nơi hạnh an lạc đúng như lời Đức Phật dặn dị nơi đoạn kinh này. Nếu ngược lại thì chẳng những khơng đem lợi ích an vui cho người mà cịn đem sự hiểu lầm phá tín tâm của hàng thính chúng. Phần thơ kệ tiếp theo là bổ túc cho sự an trú nơi hạnh an lạc.

---o0o--- Chính văn Lúc đĩ Đức Phật tuyên thuyết thơ kệ trùng tuyên lại nghĩa này:

8. Nếu muốn thuyết kinh này Phải dứt bỏ ganh hờn Chớ ngạo dối tà ngụy Tinh tấn tu chánh trực Chẳng được khinh miệt người Cũng chẳng hí luận pháp Chẳng gây người nghi nan Rằng họ khơng thành Phật Đệ tử Phật thuyết pháp Luơn nhẫn nhục nhu hịa Khởi tâm từ tất cả Khơng sanh tâm lười biếng Đại Bồ tát mười phương Thương chúng sanh hành đạo Phải khởi tâm kính lễ Là bậc Pháp sư mình Đối chư Phật Thế Tơn Kính là cha vơ thượng Trừ bỏ tâm kiêu ngạo Thì thuyết pháp chẳng ngại

Pháp thứ ba như thế Bậc trí phải giữ gìn Nhất tâm An Lạc Hạnh

Vơ lượng chúng cung kính.

Giảng luận Thường thường tụng đọc kinh văn chưa liễu ngộ, nhưng trùng tụng nhiều lần thơ kệ liền bừng vỡ trí sáng nơi chính mình, thĩi hư tật xấu nhờ đĩ mà dần dần thay đổi. Ai tu hành được như thế thì gọi là tụng, là thọ, là trì kinh Pháp Hoa. Cịn đọc suơng để tính đếm số nhiều mà khoe khoang rằng tơi trì tụng hàng trăm, hàng ngàn bộ kinh Pháp Hoa, mỗi ngày đêm tơi tụng và trì đến mấy bộ kinh. Ai tu như thế thì đĩ chỉ mới cĩ đọc kinh Pháp Hoa, chứ chưa phải là tụng. Chưa đúng nghĩa tụng thì sao cĩ thể bảo là trì. Vậy thì thế nào là đọc, thế nào là tụng? Đọc là nhanh như đọc sách, cịn tụng thì phải cĩ nghi lễ khai kinh, đọc chú Tịnh khẩu nghiệp, Tịnh pháp giới, Tịnh tam nghiệp. Nếu khơng đọc các bài chú này mà tụng thì tiếng tụng chỉ lẩn quẩn nơi dơ bẩn chứ khơng thể phĩng xa ra khỏi bầu khí quyển thì làm gì âm thanh tùy xứ kiết tường vân, làm gì cĩ chư Phật hiện tồn thân. Nhất là khi tụng kinh phải cĩ hương hoa trà quả, nếu thiếu trà quả thì phải cĩ hương hoa, bằng ít nhất cũng phải cĩ một cây hương thơm để mượn mùi hương xĩa đi sự hơi hám đang chung quanh ta. Tiếng chuơng mõ hợp cùng các nhạc cụ trống, bảng, khánh, tạo thành âm thanh do các hợp chất kim - mộc - thủy -hỏa - thổ tạo thành giúp tiếng tụng kinh của mình hịa nhập cùng với trùng trùng pháp giới bao la. Nhưng sử dụng mõ chuơng bắt buộc phải như nhạc sĩ hịa tấu, chứ khơng phải đánh nhanh như mõ báo động cháy nhà. Nếu đánh nhanh qû́ các vị quỷ thần tưởng mõ báo động nên quy tụ đến tận nơi thì ơi thơi cả người đánh mõ lẫn quỷ thần đều ngẩn ngơ. Cịn trì thọ thì linh thiêng hơn tụng. Muốn tập trở thành một nhạc cơng, một nhạc sĩ, một người thợ, một vị kỹ sư, bác sĩ ... thì tốn biết bao cơng phu tập luyện, nhỏ biết bao giọt mồ hơi. Cịn ở đây tu tập để trở thành một hành giả, một thức giả, một trí giả, một vị Bồ tát, một vị Đại Bồ tát để phổ truyền kinh Pháp Hoa và cuối cùng là đắc thành một vị Pháp sư, thế mà cĩ người tu kinh Pháp Hoa lại bày trị lừa phỉnh đời và dối thánh thần, biến một pháp mơn mầu nhiệm thành một trị tiêu khiển, cũng cĩ vị biến thành trị đùa hoặc dùng để khoe khoang, tụng nhiều kinh để dễ che mắt mọi người tỏ ra là cĩ nhiều uy tín, để thiên hạ thấy mình “tu niệm giỏi” thì mới dễ làm ăn, mới dễ áp phe, mới dễ hốt hụi. Ở đời việc khơng tốt cũng cĩ người dám làm. Nhưng việc linh thiêng mầu nhiệm đừng nên pha trộn vào những việc thiếu chơn chánh. Hành giả Pháp Hoa giúp người nhập vào lẽ chánh nên phát tâm đọc đi đọc lại, tụng tới tụng lui, đọc chậm rãi bổng trầm như một dàn nhạc hịa tấu để âm thanh vi diệu của kinh Diệu Pháp Liên Hoa dễ thấm vào lịng người, dễ nhập vào dịng đời, giúp đời vơi bớt thương đau, bớt phiền não, giảm giọt lệ, tăng nụ cười. Chúng ta khơng thể hành đúng bốn pháp an trú của phẩm An Lạc Hạnh như các Ngài Đại Bồ tát thì tối thiểu cũng hành theo một vài điều mà Phật đã dặn kỹ nơi phẩm kinh.

III - TĨM KẾT

(Nửa phẩm An Lạc Hạnh)

Chúng ta đã đi qua ba pháp an trú của các Ngài Đại Bồ tát khi các Ngài phổ thuyết kinh Pháp Hoa. Nếu trong số chúng ta ai muốn an trú pháp nào để học hạnh của các Ngài, theo chân các Ngài để tu luyện và phổ truyền kinh Pháp Hoa. Nếu khơng thực hành hết tồn phần những lời chỉ dạy của Đức Phật thì cũng tu luyện một vài điểm là đã tốt lắm rồi. Nếu chọn đoạn nào thì chép đoạn ấy, câu ấy, hoặc cũng cĩ thể tụng tồn phần giảng luận cũng được. Cĩ người nĩi tụng kinh chứ ai lại tụng sách.

Pháp Hoa giảng luận gồm cả kinh lẫn phần giảng luận, vậy thì đây thuộc là sách rồi, làm sao tụng? Ai bảo khơng tụng được? Cứ vẫn tụng theo âm điệu ngân nga, bổng trầm khoan nhặt, chỉ khác là sử dụng mõ chuơng. Tụng kinh văn thì lời nào tiếng mõ đĩ, cịn tụng giảng luận thì ba lời mới nhịp một tiếng mõ, cĩ khi đến dấu phẩy mới cĩ tiếng mõ, đến dấu chấm mới cĩ tiếng chuơng.

Chia phẩm An Lạc Hạnh thành hai bài học giúp hành giả dễ nhớ và dễ thực hành. Chúng tơi nêu vấn đề như thế chắc chắn cũng cĩ người khơng đồng ý phẩm An Lạc Hạnh là phẩm kinh Đức Phật dạy cho hàng Đại Bồ tát, cịn mình là phàm nhân thì làm gì vươn lên cho đến những lời dạy cao siêu của phẩm kinh. Ai cĩ tư tưởng như thế thì đã tự mình đánh mất tánh Phật của mình rồi vậy! Đồng ý là Phật dạy hàng Đại Bồ tát, các Ngài Đại Bồ tát là những vị Bồ tát ma ha tát “đã thành”, cịn chúng ta là những vị Bồ tát “sẽ thành” kia mà! Hàng Đại Bồ tát vâng lời Đức Phật thực hành tất cả những lời Đức Phật dạy nơi phẩm kinh, cịn chúng ta là phàm phu chẳng lẽ khơng thực hành theo một vài lời chỉ dạy của Đức Phật hay sao? Bồ tát hành theo nhẫn nhục nhu hịa và vơ sanh pháp nhẫn, cịn chúng ta khởi đầu tập hành theo hai chữ “nhẫn nhịn”, dần dần tiến đến nhẫn nhục rồi mới tấn lên cao hơn. Nhẫn nhịn khác xa nhẫn nhục. Nhẫn nhịn dễ tập dễ luyện. Ngồi xã hội đâu phải ai cũng là đệ tử giỏi của Đức Phật, vậy mà biết bao người sống trịn hạnh nhẫn nhịn, cĩ người đạt luơn đức tánh nhẫn nhục, kể cả nhu hịa.

Chúng ta đã là đệ tử của Đức Phật há lại thua nhiều người ngồi xã hội hay sao?

Trước mắt chúng ta cĩ những lồi vật, chúng đang sống nhẫn nhịn nhu hịa, đĩ là lồi vịt, lồi trâu. Lồi vịt dù bao nhiêu ngàn vạn con vẫn sống thương yêu nhường nhịn nhau khơng bao giờ cắn xé tàn hại nhau. Tu luyện an trụ pháp thứ ba của phẩm này Đức Phật dạy khơng mắng nhiếc kẻ khác ... khơng dao gậy đánh nhau. Vịt chúng làm được điều này, cịn ta là nguời đang đọc tụng tu tập kinh Pháp Hoa khơng lẽ thua chúng hay sao? Vậy thì cĩ ai phản đối rằng tơi tu phẩm khác chứ khơng tu phẩm An Lạc Hạnh hay khơng? An Lạc là an vui mà tránh né, từ chối, vậy khơng lẽ thích và chấp nhận phiền não hay sao?

Tu kinh Pháp Hoa khơng bắt buộc phải hồn tồn tu hành đúng theo tồn phần bộ kinh Pháp Hoa, nhưng quyết định là khơng nên đọc suơng mà khơng chịu thực hành một phần nào theo lời dạy nơi kinh. Một mình thực hành vẫn chưa đủ, cần phải phổ truyền khuyến khích người khác cùng tu theo kinh Pháp Hoa. Chú bé chơi trị chơi vọc bũn, nhưng ngộ nghĩnh hơn các đứa bé khác, đĩ là bé dùng mĩng tay vẽ ba vịng trịn hợp lại nhau. Vịng trịn trên nhỏ, tượng trưng là phần đầu, vịng giữa lớn hơn tượng trưng là thân thể, vịng dưới lại lớn hơn vịng giữa, tượng trưng hai chân xếp bằng kiết gî̀. Vẽ xong bé mừng reo: “Mẹ ơi! Con vẽ Đức Phật”. Đứa bé đĩ sau này nhất định sẽ thành Phật. Một bà cụ gî̀ khơng thơng chữ nghĩa, nên khơng đọc kinh điển, nhưng khi bà đi ngang qua chùa, vừa nhìn thấy tượng Phật, bà ấy nghiêng một bàn tay và cúi đầu xá Phật, cịn tay kia bà bận cầm vật khác. Như thế đĩ, chỉ nghiêng một tay và cúi đầu xá, chứ chưa lễ lạy, vậy mà Phật dạy rằng người đĩ sau này nhất định sẽ thành Phật. Tu kinh Pháp Hoa dễ như thế đĩ, tại sao cĩ người lại ngần ngại, lại xa lánh kinh Pháp Hoa? Trái lại cĩ người thuộc dạng trí thức, nên phát biểu rằng, việc tu luyện kinh Pháp Hoa dễ dàng lắm, cho nên đây chỉ là pháp dành cho đàn bà con nít tu chứ cịn trí thức chúng tơi cĩ gì trong đĩ để mà tu. Khoan đã, chớ vội vàng ức đốn chủ quan như thế, xin mời những ai đĩ hãy đi sâu vào các đoạn kinh: Hãy qû́n sát các pháp khơng tướng. Khơng tướng là thực tướng, bởi vì khơng tướng đồng với thực tướng. Ai chứng đắc thể tướng khơng này mới liễu ngộ Pháp Hoa, hoặc Pháp trụ trên ngơi pháp. Vậy pháp nào trụ trên pháp nào? Hoặc câu “Tướng thế gian vẫn thường”. Đã là tướng của thế gian thì thuộc về vật thể, mà vật chất thì tan mất, là vơ thường, chứ sao lại nĩi là vẫn thường? Một vài nét về kinh Pháp Hoa khai mở chỗ thắc mắc để ai ai cũng cĩ thể tu kinh Pháp Hoa. Nhưng với một điều kiện tối hậu là phải thơng lý đạt sự. Phải học thơng suốt về lý tánh và tập luyện để đắc sự tướng. Hồi hướng cơng đức này đến thảy các pháp giới chúng sanh đều nhuần triêm cơng đức. Xin kết thành Bồ đề quyến thuộc, kiếp kiếp đời đời đọc tụng, thọ trì, chứng đắc và hoằng dương Đại thừa Diệu Pháp Liên Hoa kinh. Nam mơ Đại Trí Văn Thù Sư Lợi Bồ tát ma ha tát, tác đại chứng minh.