Tam tạng Việt · Pháp Bảo (VBeta) · Linh Sơn Đại Tạng › Bộ Bảo Tích
Đại Tập 43 · Bộ Bảo Tích II · Số 310 (Quyển 41–90)
- Dịch giả
- Thích Tịnh Hạnh
- Thông tin
- Ghi trên sách: Sa Môn Thích Tịnh HạnhHội Văn Hóa Giáo Dục Linh Sơn Đài Bắc, 2000
Kinh Đại Bảo Tích - Quyển 71 - Pháp Hội 16: Bồ-Tát Thấy Thật (Phần 11) - Phẩm 23: Thiên Tử Tịnh Cư Nói Kệ Ca Ngợi Phật (Phần 2)
KINH ĐẠI BẢO TÍCH
QUYỂN 71
Hán dịch: Đời Bắc Tề, Tam tạng Pháp sư Na-liên-đề-da-xá.
Pháp hội 16: BỒ-TÁT THẤY THẬT (Phần 11)
Phẩm 23: TỊNH CƯ THIÊN TỬ NÓI KỆ CA NGỢI PHẬT (Phần 2)
Thiên tử Lực Sinh nói kệ tán thán:
Nếu những nhân duyên nghiệp
Và quả báo chỗ được:
Thể tánh nó đều không
Phật nói như Sư tử.
Thiên tử Tùy Thuận Lực nói kệ tán thán:
Nếu dùng nghiệp nhân duyên
Tăng trưởng các quả báo
Đấng Lưỡng Túc biết rõ
Vì thế Phật vô thượng.
Thiên tử Thuận Hành Lực nói kệ tán thán:
Tu tập giới như thế
Tạo tác nghiệp như vậy
Sẽ lại được quả ấy
Phật nhãn thấy biết rõ.
Thiên tử Lực Khởi nói kệ tán thán:
Tu tập giới như vậy
Thành tựu tánh như thế
Phật biết các chúng sinh
Như nhìn năm ngón tay.
Thiên tử Lực Hành nói kệ tán thán:
Tu tập giới như thế
Lại gặp bạn như vậy
Thân cận nhau như vậy
Thắng Trượng Phu biết rõ.
Thiên tử Lực Gia nói kệ tán thán:
Gia trì nơi giới ấy
Đạo Sư biết rõ cả
Thân cận nơi các bạn
Thế Tôn đều soi thấy.
Thiên tử Quyết Định Giới nói kệ tán thán:
Giới ấy, hạn kỳ ấy
Bạn ấy, tương ưng ấy
Phật đều quyết định biết
Nên trừ được nghi hoặc.
Thiên tử Chánh Định Giới nói kệ tán thán:
Giới ấy, tương tục ấy
Tùy chỗ ở thế gian
Chỗ làm và chỗ được
Thắng Nhân đều biết rõ.
Thiên tử Học Giới nói kệ tán thán:
Ở trong các giới ấy
Đạo Sư trí biết rõ
Trí ấy thể tánh không
Thắng Trí nói như vậy.
Thiên tử Thừa Giới nói kệ tán thán:
Tu tập pháp giới ấy
Tùy thời cơ trụ đời
Phật đều biết như thật
Nên hiệu Vô Tỷ Thân.
Thiên tử Tùy Thuận Giới nói kệ tán thán:
Tu tập pháp giới ấy
Tùy chỗ được công đức
Y nhân và quả báo
Phật đều biết không dư.
Thiên tử Cộng Giới Trụ nói kệ tán thán:
Tùy chỗ tu pháp giới
Tùy đạo kia được hướng
Phật đều biết không thừa
Nên được người trí kính.
Thiên tử Trí Hành nói kệ tán thán:
Tùy pháp giới tu tập
Tùy đạo ấy được hướng
Phật biết chúng sinh hành
Nên hiệu Đấng học trí.
Thiên tử Hành Vô Úy nói kệ tán thán:
Chánh định và tà định
Cùng chúng sinh bất định
Ở trong ba khối này
Phật quyết định biết được.
Thiên tử Thừa Hành nói kệ tán thán:
Nếu chúng sinh chánh định
Người kham đến Niết-bàn
Phật là mặt nhật sáng
Soi đời trí vô ngại.
Thiên tử Giải Thoát Hành nói kệ tán thán:
Nếu có những chúng sinh
Trụ nơi khối bất định
Đọa trong các ác đạo
Phật cũng dạy Niết-bàn.
Thiên tử Lực Kỳ Hội nói kệ tán thán:
Phật ấy chỉ giả danh
Lực trí cũng như vậy
Và bốn Vô úy thảy
Chỉ có theo lời nói.
Thiên tử Kiến Thật nói kệ tán thán:
Không Phật, không Phật pháp
Cũng không khối trí khác
Hiển thị nghĩa đệ nhất
Như Lai biết như thật.
Thiên tử Lực Trụ nói kệ tán thán:
Trụ nơi sức Phật pháp
Nhân đây được vô úy
Tự tại tùy sở dục
Đều là hàng Phật tử.
Thiên tử Pháp Vô Úy nói kệ tán thán:
Thế đế và Chân đế
Hiển thị hai đế này
Ở trong Chân đế ấy,
Lời nói chẳng nắm bắt.
Thiên tử Trí Tôn nói kệ tán thán:
Pháp ngôn thuyết đều khác
Pháp tướng cũng sai khác
Ngôn thuyết ấy vô tướng
Phật biết pháp tướng ấy.
Thiên tử Hành Tinh Tấn nói kệ tán thán:
Phi xứ chúng bất định
Hoặc hướng đến dị đạo
Tà định tất cả xứ
Mâu-ni đều biết rõ.
Thiên tử Tín Lực nói kệ tán thán:
Tu tập nơi giới ấy
Như khởi tâm tin ưa
Thấy tham cho là sạch
Mâu-ni đều biết rõ.
Thiên tử Bất Tịnh Thừa nói kệ tán thán:
Chẳng thật vọng phân biệt
Tăng trưởng tham dục giới
Tin thì hành đạo ấy
Mâu-ni biết như thật.
Thiên tử Từ Thừa Hành nói kệ tán thán:
Chẳng thật vọng phân biệt
Tăng trưởng giới giận tức
Tin thì đi đường ấy
Mâu-ni biết như thật.
Thiên tử Thừa Nhân Duyên Đạo nói kệ tán thán:
Chẳng thật vọng phân biệt
Tăng trưởng ngu si giới
Tin thì đi đường ấy
Mâu-ni biết như thật.
Thiên tử Thừa Xả nói kệ tán thán:
Có người sợ chẳng sống
Tăng trưởng lòng tật đố
Tin thì tập làm theo
Mâu-ni biết như thật.
Thiên tử Tập Cận Thiện Tri Thức nói kệ tán thán:
Gần bạn tốt, bạn xấu
Trở lại tăng ác giới
Hoặc thành có niềm tin
Mâu-ni biết như thật.
Thiên tử Thức Kiên Cố nói kệ tán thán:
Lưu chuyển trong thế gian
Tùy giới được tu tập
Tùy thuận tin theo đó
Phật biết rõ không dư.
Thiên tử Hành Kiên Cố nói kệ tán thán:
Lưu chuyển nơi sinh tử
Tu tập hạnh như vậy
Tùy thuận tin nơi ấy
Phật biết rõ không dư.
Thiên tử Tín Căn nói kệ tán thán:
Nếu có những chúng sinh
Tùy giới được tu tập
Phật đều biết rõ cả
Nên hiệu Vô Ngại Trí.
Thiên tử Căn Hành nói kệ tán thán:
Phật biết rõ các căn
Tùy theo phương tiện khởi
Phan duyên và cảnh giới
Tùy chỗ nhập như sinh.
Thiên tử Thừa Căn nói kệ tán thán:
Thân bị khổ bức bách
Do tham trước khát ái
Đoạn diệt những khát ái
Chỉ Phật trí hơn cả.
Thiên tử Căn Cảnh Giới nói kệ tán thán:
Dạy chúng sinh hạ căn
Xa lìa nơi sắc ái
Dạy lợi căn quán sát
Là lời dạy của Phật.
Thiên tử Căn Thắng nói kệ tán thán:
Hạ căn trụ không nhàn
Diệt được các tham dục
Chánh quán nơi khát ái
Lưỡng Túc Tôn biết rõ.
Thiên tử Căn Quyết Định nói kệ tán thán:
Trước nơi ái dục khởi
Phật quán vô sở đắc
Tri, vô tri đều diệt
Nên gọi là thắng căn.
Thiên tử Bất Ly Căn nói kệ tán thán:
Xa lìa chẳng giận hờn
Là lìa đối trị sân
Là hạ căn sở hành
Phật biết dục chúng sinh.
Thiên tử Tín Căn nói kệ tán thán:
Hành Từ trừ sân khuể
Hay khởi trí chúng sinh
Họ diệt được sân khuể
Thế Tôn đều biết rõ.
Thiên tử Cầu Căn nói kệ tán thán:
Chẳng sân, không lỗi ác
Hành Từ tánh tịch diệt
Tịnh uế chẳng nắm bắt
Nên hiệu Thiên Nhân Sư.
Thiên tử Căn Thuận Hành nói kệ tán thán:
Hành nơi tà phân biệt
Vì người nói tà hạnh
Mê nặng không phương tiện
Phật thấy nên giải thoát.
Thiên tử Trí Khởi nói kệ tán thán:
Tham, sân, si phiền não
Chấp trước nơi việc trước
Trái nó được trí sáng
Vô Thượng Sĩ biết rõ.
Thiên tử Ly Trí Ái nói kệ tán thán:
Tham, sân và ngu si
Cùng cảnh sự sáng tối
Tánh nó chẳng nắm bắt
Đấng Lưỡng Túc biết rõ.
Thiên tử Trì Oai Đức nói kệ tán thán:
Chúng sinh chỗ được trí
Tùy được trí nhiều ít
Theo đó thành trí khí
Đức Như Lai biết rõ.
Thiên tử Cầu Căn nói kệ tán thán:
Dùng trí biết nơi trí
Xa lìa các phiền não
Thiên Nhân Sư biết rõ
Nên con cúi đầu lạy.
Thiên tử Nhất Hướng Lạc Căn nói kệ tán thán:
Cõi nước và thời tiết
Quan sát pháp phương tiện.
Phiền não uế và tịnh
Phật biết nó đều không.
Thiên tử Trí Tràng nói kệ tán thán:
Chúng sinh căn dục tín
Thượng, trung, hạ sai biệt
Buộc, mở và trí tuệ
Đều thấy vô giác tri.
Thiên tử Căn Tràng nói kệ tán thán:
Các căn thượng, trung, hạ
Phiền não trí và thọ
Điều phục, chẳng điều phục
Phật nói đều vô tướng.
Thiên tử Tu Căn nói kệ tán thán:
Thiền giải thoát phiền não
Chánh thọ Tam-ma-đề
Khởi thanh tịnh chúng sinh
Như Lai đều biết rõ.
Thiên tử Lực Tốc Tật nói kệ tán thán:
Vì được thiền tịch diệt
Nơi các pháp tự tánh
Thảy đều biết rõ được
Nên hiệu Nhất Thiết Trí.
Thiên tử Lực Khải nói kệ tán thán:
Nếu pháp và tự tánh
Nói được nơi pháp này
Được như thật chánh thọ
Thì chẳng trước ba cõi.
Thiên tử Lạc Lực nói kệ tán thán:
Phiền não tà phân biệt
Phát sinh ra bốn thứ
Biết được nghiệp chỗ sinh
Nên hiệu Đấng Vô Tỷ
Thiên tử Tri Lực nói kệ tán thán:
Biết được pháp thanh tịnh
Đối trị các phiền não
Hay tuyên nói nơi nghiệp
Nên hiệu Phật Vô Tỷ.
Thiên tử Lực Sĩ nói kệ tán thán:
Nơi thiền giải thoát khởi
Tam-ma-đề chánh thọ
Phiền não và thanh tịnh
Phật đều nói hư giả.
Thiên tử Lực Sinh nói kệ tán thán:
Thiền giải thoát thanh tịnh
Tam-muội và chánh thọ
Từ bất phóng dật sinh
Nơi đây Phật biết rõ.
Thiên tử Lực Tăng Trưởng nói kệ tán thán:
Đại Hùng ở trong đây
Được nơi thiền khắp chuyển
Biết nhập xả vô ngại
Như gió thổi hư không.
Thiên tử Tri Tiền Tế nói kệ tán thán:
Nơi vô số ức kiếp
Ở nơi trong các cõi
Chẳng bị lỗi ô nhiễm
Nên hiệu Thắng Trượng Phu.
Thiên tử Trụ Tiền Tế nói kệ tán thán:
Nơi vô số ức Phật
Đã từng tu cúng dường
Vì cầu đạo Vô thượng
Do đó con quy y.
Thiên tử Kiến Tiền Tế nói kệ tán thán:
Từng ở đời quá khứ
Nhiều thứ cúng dường Phật
Nơi các thứ biện tài
Thế Tôn đều được cả.
Thiên tử Tiền Tế Thiện Xảo nói kệ tán thán:
Xưa lưu chuyển thế gian
Như pháp học như hành
Từng thấy vô lượng Phật
Nên sâu hiểu được pháp.
Thiên tử Học Tiền Tế nói kệ tán thán:
Chỗ chư Phật Pháp Vương
Đại Hùng xưa tu hành
Ở bên Phật học rồi
Nên lạy Đấng Biến Tri.
Thiên tử Bản Phương Tiện Cụ Túc nói kệ tán thán:
Nơi vô lượng ức kiếp
Vô biên chư Phật hành
Tu hành thắng tinh tấn
Vì cầu Phật trí vậy.
Thiên tử Bản Phương Tiện Quyết Định nói kệ tán thán:
Tất cả pháp quyết định
Nhiều ức kiếp quan sát
Tất cả pháp không nhập
Chỉ nói duyên hòa hợp.
Thiên tử Tư Tiền Tế nói kệ tán thán:
Nơi vô lượng ức kiếp
Đạo Sư từng tu hành
Biết nơi xứ, phi xứ
Nên hiệu Thế Gian Giải.
Thiên tử Giản Trạch Tiền Tế nói kệ tán thán:
Trụ nơi xứ, phi xứ
Quan sát nơi nghiệp nhân
Giới căn, thiền giải thoát
Phật đều biết rõ hết.
Thiên tử Quan Sát Tiền Tế nói kệ tán thán:
Quá khứ từng quan sát
Tăng trưởng sức trí tuệ
Thập Lực đại hùng mãnh
Dùng trí quán thế gian.
Thiên tử Tiền Tế Cảnh Giới nói kệ tán thán:
Đại Hùng xưa tu hành
Biết tất cả chúng sinh
Tịnh hạnh, bất tịnh hạnh
Nên trị được chúng sinh.
Thiên tử Quan Sát Tiền Tế Hành nói kệ tán thán:
Trước quán nơi chúng sinh
Quá khứ chỗ sở hành
Tin ưa và cùng giới
Rồi sau trị chúng sinh
Thiên tử Tín Lực nói kệ tán thán:
Nay con tin Như Lai
Chẳng thể nghĩ bàn kiếp
Quan sát bản sở hành
Tâm đều không chấp trước.
Thiên tử Trí Tín nói kệ tán thán:
Nơi vô số ức kiếp
Suy Phật sở hành xưa
Không một ai có thể
Lường công đức Như Lai.
Thiên tử Quán Hậu Tế Thiện Xảo nói kệ tán thán:
Như Lai dùng Phật nhãn
Quán chúng sinh mười phương
Sơ sinh và già chết
Nhiều thứ nghiệp tương ưng.
Thiên tử Học Hậu Tế nói kệ tán thán:
Nếu nhân và với nghiệp
Tùy nơi hướng Phật đạo
Mâu-ni đều biết cả
Nên hiệu Nhất Thiết Trí.
Thiên tử Thức Sinh Tử nói kệ tán thán:
Nếu chúng sinh dung giới
Huân tập tạo các nghiệp
Chúng sinh và nghiệp tập
Phật biết rõ vô giác.
Thiên tử Tri Sinh Tử nói kệ tán thán:
Gần bằng hữu như vậy
Gây tạo nghiệp như vậy
Hướng đến đạo như vậy
Mâu-ni đều biết rõ.
Thiên tử Sở Tu Thiện Xảo nói kệ tán thán:
Biết được nơi sở tu
Tùy theo chỗ tác nghiệp
Tác nghiệp như vậy rồi
Như Lai đều biết rõ.
Thiên tử Sự Thiện Xảo nói kệ tán thán:
Nương nơi sự như vậy
Tạo tác nghiệp như vậy
Phật đều biết được hết
Đều là cảnh giới Phật.
Thiên tử Tri Sự nói kệ tán thán:
Tùy nơi sự chấp trước
Có được chỗ tạo tác
Vì Phật biết các căn
Nên biết rõ nghiệp ấy.
Thiên tử Trí Thiện Xảo nói kệ tán thán:
Hoặc trí hoặc cảnh sự
Phật biết nó vọng tưởng
Theo nó như chấp trước
Phật cũng biết không dư.
Thiên tử Tu Tác Thiện Xảo nói kệ tán thán:
Tùy chấp trước tạo nghiệp
Do nơi phiền não vậy
Phật đều biết được nó
Nên được đời nương về.
Thiên tử Thú Thiện Xảo nói kệ tán thán:
Tùy thú như tạo nghiệp
Tùy nghiệp được quả ấy
Tùy sở duyên tác nghiệp
Phật nhãn đều biết rõ.
Thiên tử Phan Duyên Thiện Xảo nói kệ tán thán:
Biết được nơi sở duyên
Tùy duyên nghiệp thành thục
Nơi các thú thọ báo
Phật đều biết không mất.
Thiên tử Tập Khí Thiện Xảo nói kệ tán thán:
Biết ác nghiệp tập khí
Thiện nghiệp cũng như vậy
Biết quá khứ sở hành
Chúng sinh đến trong thú.
Thiên tử Nghiệp Thiện Xảo nói kệ tán thán:
Biết được ba thứ nghiệp
Quá khứ, hiện, vị lai
Chúng sinh ở trong thú
Trong ấy phàm phu mê.
Thiên tử Báo Thiện Xảo nói kệ tán thán:
Làm ít được báo nhiều
Làm nhiều được báo ít
Và biết nhiều ít thảy
Ngoại đạo mê trong đó.
Thiên tử Học Nghiệp nói kệ tán thán:
Biết nơi nghiệp hiện báo
Cũng biết nghiệp sinh báo
Và biết nghiệp hậu báo
Phật nhãn đều biết rõ.
Thiên tử Tri Hiện Pháp Nghiệp nói kệ tán thán:
Hoặc hiện đời tác nghiệp
Hiện tại được thọ báo
Phật đều biết rõ ràng
Phàm phu chẳng hiểu được.
Thiên tử Tri Sinh Báo nói kệ tán thán:
Hoặc tác nghiệp hiện tại
Đời kế được thọ báo
Phật đều biết rõ ràng
Phàm phu chẳng hiểu được.
Thiên tử Tri Hậu Báo nói kệ tán thán:
Hoặc nghiệp nhiều ức kiếp
Rồi sau được thọ báo
Hoặc còn quá xa hơn
Như Lai đều biết rõ.
Thiên tử Tri Nghiệp Bất Thục nói kệ tán thán:
Hoặc nghiệp được tạo tác
Nghiệp duyên ấy chưa thục
Chưa được thọ quả báo
Như Lai đều biết rõ.
Thiên tử Quán Nghiệp Vị Thục nói kệ tán thán:
Như Lai khéo quán nghiệp
Hoặc lúc nghiệp tương ưng
Sinh nơi các chúng sinh
Thảy đều hay khéo nói.
Thiên tử Thiện Tri Nghiệp Thục nói kệ tán thán:
Nghiệp ấy hoặc thành thục
Hay thọ báo đương lai
Phật đều biết như thật
Cũng biết trí ấy không.
Thiên tử Nghiệp Thục Quyết Định nói kệ tán thán:
Nhất Thiết Trí rõ thấu
Nghiệp khinh và nghiệp trọng
Biết được chúng sinh dục
Nên được làm Thế Tôn.
Thiên tử Tri Nghiệp Khinh Trọng nói kệ tán thán:
Chúng sinh đến ác đạo
Theo nghiệp thấy như vậy
Nghiệp ấy hoặc khinh trọng
Người trí đều biết rõ.
Thiên tử Tri Chúng Sinh Hành nói kệ tán thán:
Thấy chúng sinh sở hành
Và những nghiệp khinh trọng
Hùng mãnh tùy thuận biết
Ngoại đạo chẳng biết được.
Thiên tử Quán Chúng Sinh Hành nói kệ tán thán:
Quán nơi chúng sinh hành
Tuyên nói nơi nghiệp báo
Như cả nước sông Hằng
Ném muối chừng một lượng.
Thiên tử Học Nghiệp nói kệ tán thán:
Hoặc thọ nơi tư nghiệp
Phật nói nghiệp cứu cánh
Cũng báo Học, Vô học
Thắng Tiên đã tuyên nói.
Thiên tử Lạc Phật Trí nói kệ tán thán:
Phật nhãn chỗ thấy biết
Ngu trí trong ba cõi
Tùy nghiệp thọ được báo
Con lễ Phật bậc trí.
Thiên tử Thuyết Nghiệp Tận nói kệ tán thán:
Chỗ sinh tử chúng sinh
Thế Tôn, Đại Đạo Sư
Đều biết rõ không dư
Nên lạy trí vô úy.
Thiên tử Vô Sở Đắc nói kệ tán thán:
Hoặc nghiệp và sinh tử
Chỗ chúng sinh riêng đến
Báo ấy như cảnh mộng
Lưỡng Túc Tôn đều biết.
Thiên tử Cầu Phiền Não nói kệ tán thán:
Tham dục, sân, ngu si
Lưỡng Túc Tôn biết hết
Dường người mơ khát nước
Mơ uống nước mát trong.
Thiên tử Ly Phân Biệt nói kệ tán thán:
Từ nơi phân biệt sinh
Tham dục, sân, ngu si
Như chơi đùa trong mộng
Quy mạng Đấng Thắng Thuyết.
Thiên tử Diệt Phân Biệt nói kệ tán thán:
Nếu diệt được phân biệt
Thì gọi hết phiền não
Như mộng thấy mây tan
Thế Tôn hiển hiện đấy.
Thiên tử Quan Sát Lậu Tận nói kệ tán thán:
Như mộng thấy trời Mưa
Khởi lậu cũng như vậy
Đại Hùng hay hiển thị
Nhân duyên phát khởi lậu.
Thiên tử Quán Sát Mộng nói kệ tán thán:
Như mộng thấy trời mưa
Khởi lậu cũng như vậy
Đại Hùng hay hiển thị
Phàm phu mê sinh lậu.
Thiên tử Quán Như Mộng nói kệ tán thán:
Như mộng thấy trời mưa
Theo đó khởi các lậu
Đại Hùng hay hiển thị
Phàm mê sinh các lậu.
Thiên tử Như Tự Tánh Tri nói kệ tán thán:
Như mẹ mộng sinh con
Sinh rồi con lại chết
Sinh mừng cũng sinh buồn
Phật thấy đời cũng vậy.
Thiên tử Tư Lương Mộng nói kệ tán thán:
Như mộng thấy chặt đầu
Hết lậu cũng như vậy
Tự hiểu cũng dạy người
Con lạy Đại Đạo Sư.
Thiên tử Tu Tập Tuệ nói kệ tán thán:
Thấy pháp hay hiểu rõ
Như mộng gặp sự ưa
Xa lìa nó chẳng thực
Như vậy vui thế gian.
Thiên tử Trí Tâm nói kệ tán thán:
Nghe nơi pháp Như Lai
Lấy pháp Không tự vui
Như trong mộng nói mộng
Như vậy hiểu thế gian.
Thiên tử Hoan Hỷ Ý nói kệ tán thán:
Người thiền định hay khiến
Trời, người thế gian mừng
Quan sát nơi các thú
Dường như tượng trong gương.
Thiên tử Quyết Định Tuệ nói kệ tán thán:
Nghe nơi pháp Như Lai
Như tiếng đàn không hầu
Độ Trời, người nghi hối
Nên con lạy Pháp Vương.
Thiên tử Ảo Hỷ nói kệ tán thán:
Như người làm ảo thuật
Mê hoặc các kẻ ngu
Người trí trọn chẳng mê
Vì biết ảo chẳng thực.
Thiên tử Trừ Tướng nói kệ tán thán:
Quán tất cả thế gian
Như trong mộng làm ảo
Trong ấy con không nghi
Do nghe Phật pháp vậy.
Thiên tử Học Ảo nói kệ tán thán:
Như ảo sư làm ảo
Từ nơi ảo chẳng mê
Vì biết ảo hư giả
Phật thấy đời cũng vậy.
Thiên tử Quán Vọng Tưởng nói kệ tán thán:
Vọng tưởng sinh thế gian
Đại Đạo Sư đều biết
Như tinh tấn niệm Phật
Trong mộng liền thấy Phật.
Thiên tử Diệt Vọng Tưởng nói kệ tán thán:
Chẳng phải sự sinh dục
Đều do vọng tưởng khởi
Chẳng thật vọng khởi dục
Thế Tôn biết như thật.
Thiên tử Thức Giải nói kệ tán thán:
Như tiếng vang hang sâu
Vang ấy không có thật
Vì thế chẳng chấp trước
Quán thế gian như vậy.
Thiên tử Thuyết Thiện Xảo nói kệ tán thán:
Tiếng ấy không có thật
Mà trong ấy lắng nghe
Phật tuyên nói pháp ấy
Cứu vớt các Phàm ngu.
Thiên tử Như Thuyết Hành Thiện Xảo nói kệ tán thán:
Ở trong pháp biệt nghĩa
Chúng sinh vọng lấy khác
Người tu hành biết pháp
Trong ấy trừ nghi hoặc.
Thiên tử Thuận nghĩa Hành nói kệ tán thán:
Nếu nghĩa và pháp thật
Không có ai biết được
Không nói cũng không chứng
Mâu-ni nói thuyết ấy.
Thiên tử Pháp Giả Danh Hành nói kệ tán thán:
Phiền não cấu lậu tập
Đều tưởng vọng phân biệt
Ô uế và thanh tịnh
Chỉ giả danh ngôn thuyết.
Thiên tử Phân Biệt Thiện Xảo nói kệ tán thán:
Tất cả chỉ danh tự
Gọi phiền não lậu thảy
Ô uế và thanh tịnh
Là lời dạy của Phật.
Thiên tử Vô Y Tuệ nói kệ tán thán:
Nơi ba cõi chẳng trước
Tâm ấy như hư không
Lìa ác chân phước điền
Con lạy tâm tịch diệt.
Thiên tử Bất Hạ Liệt nói kệ tán thán:
Chẳng sắc, chẳng không sắc
Chẳng dục, chẳng Niết-bàn
Phật tâm không chỗ nương
Nó như là hư không.
Thiên tử Vô Dục nói kệ tán thán:
Lìa nơi Dục giới ái
Sắc, Vô sắc cũng lìa
Giải thoát nơi tham, si
Đảnh lễ Đấng ái tận.
Thiên tử Viễn Ly Ái nói kệ tán thán:
Ở trong có, không có
Phật dứt hẳn xa lìa
Chẳng chấp trước ba cõi
Đảnh lễ Đấng Tự Tại.
Thiên tử Chướng Ái nói kệ tán thán:
Chướng che nơi ba cõi
Hành nơi Trượng phu hành
Hay giải thoát chúng sinh
Quy mạng Đấng Cứu Tế.
Thiên tử Giải Thoát Khát Ái nói kệ tán thán:
Lìa xa các kết sử
Sau đó hết sinh diệt
Thân tâm đều thanh tịnh
Đảnh lễ Đấng Bình Đẳng.
Thiên tử Tri Tự Tánh nói kệ tán thán:
Đại Hùng hiểu tự tánh
Biết trong pháp không sự
Không phược cũng không giải
Đảnh lễ Đấng Kiến Thật.
Thiên tử Xuất Ứ Nê nói kệ tán thán:
Xa lìa bùn ái dục
Cũng rời lìa các cõi
Không giữ cũng không bỏ
Đảnh lễ Đấng Vô Sinh
Thiên tử Thổ Khí Tư Duyên nói kệ tán thán:
Lìa cấu và tư duyên
Bỏ tội cũng xa ái
Dứt bỏ các chướng cái
Quy mạng Đại Đạo Sư.
Thiên tử Khí Dục nói kệ tán thán:
Dứt bỏ lợi, bất lợi
Vô trước hành quyết định
Ra khỏi nơi lưới ma
Đảnh lễ Đấng Vô Trước.
Thiên tử Lạc Lợi Ích Thiên Tử nói kệ tán thán:
Hoặc tự đạo, tha đạo
Người xa lìa nhiệt não
Đại Hùng thấy đạo ấy
Đảnh lễ Vô Ngại Kiến.
Thiên tử Đắc Danh Xưng nói kệ tán thán:
Tương ưng cùng Phật trí
Người như thuyết như quán
Họ trừ được phiền não
Đảnh lễ Thế Gian Giải.
Thiên tử Vô Úy nói kệ tán thán:
Quyết định nơi các pháp
Không ai đương đối được
Sư Tử hống vô úy
Biển trí rống cũng vậy.
Thiên tử Nhất Thiết Xứ Vô Sở Úy nói kệ tán thán:
Khéo độ tất cả xứ
Xa lìa các tên độc
Vô úy chẳng khiếp nhược
Con lạy Đấng Tối Thắng.
Thiên tử Vô Sở Hy nói kệ tán thán:
Chẳng phải Trời, Càn-thát
Ma vương cùng Phạm vương
Có thể nạn hỏi được
Nên Phật như sư tử.
Thiên tử Sư Tử Du Bộ nói kệ tán thán:
Phật nơi pháp vô úy
Vì hiểu rõ các pháp
Vô ngại nên vô trước
Không ai nạn hỏi được.
Thiên tử Vô Bố nói kệ tán thán:
Như sư tử ở rừng
Không hề có kinh sợ
Dẹp phục các cầm thú
Giữa rừng rống lớn lên.
Thế Tôn rống như vậy
Kinh bố các ngoại đạo
Trời, Rồng, Càn-thát-bà
Chẳng thấy ai đối địch.
Thiên tử Nhất Thiết Xứ Siêu Thắng nói kệ tán thán:
Tất cả trong ba cõi
Tất cả đều không có
Ai thắng nổi Đức Phật
Vì thế con quy y.
Thiên tử Sư Tử Tuệ nói kệ tán thán:
Đại Trí thấy tất cả
Nơi các pháp vô úy
Thế gian không ai bằng
Con lạy Đấng Vô Úy.
Thiên tử Xứng Thuận Sinh nói kệ tán thán:
Tự biết là Chánh giác
Như pháp không nạn được
Thế gian đều không có
Ai có thể nạn được.
Thiên tử Trì Tạng nói kệ tán thán:
Phật làm Sư tử hống
Mở bày các Pháp tạng
Chúng Phạm thiên nghe nói
Đều phát tâm Bồ-đề.
Thiên tử Thuận Oai Nghi nói kệ tán thán:
Chúng ấy được lợi lớn
Người thuận Phật oai nghi
Phát tâm Bồ-đề rồi
Quyết làm Thắng Đạo Sư.
Thiên tử Thuận Lạc Pháp nói kệ tán thán:
Đại chúng sinh thuở ấy
Được nghe Phật pháp rồi
Hay phát tâm Bồ-đề
Quyết thành Diệu Trượng Phu.
Thiên tử Tịnh Tâm nói kệ tán thán:
Được nghe Phật dạy rồi
Thế gian không ai bằng
Ngàn muôn ức chúng sinh
Phát thắng Bồ-đề tâm.
Thiên tử Thanh Tịnh Lưu nói kệ tán thán:
Nhân Vương đã lâu xa
Khéo tu tập Phật học
Nên thân Phật thanh tịnh
Ba mươi hai nghiêm tướng.
Thiên tử Vô Lậu Tâm nói kệ tán thán:
Vì Phật được vô lậu
Mà làm sư tử hống
Được núi thượng trí tuệ
Không ai nạn hỏi được.
Thiên tử Thuận Chúng Sinh nói kệ tán thán:
Trong ba cõi đều không
Trời, Người, A-tu-la
Nói Phật lậu chẳng hết
Nên Phật đủ mười Lực.
Thiên tử Xảo Tận Lậu nói kệ tán thán:
Tất cả những lậu tập
Phật đều hết không thừa
Không ai vấn nạn được
Nên Phật là cha con.
Thiên tử Thường Tinh Tấn nói kệ tán thán:
Thế gian chẳng thể có
Ai nạn được Pháp Vương
Rằng còn có phiền não
Nên là Bậc Tự Tại.
Thiên tử Tịch Diệt Hành nói kệ tán thán:
Phật đã dứt tham, sân
Ngu si và tập khí
Cũng diệt ác nghiệp hành
Con lạy Đấng Tịch Diệt.
Thiên tử Phương Tiện Hành nói kệ tán thán:
Nếu dùng phương tiện quán
Dứt hết các phiền não
Phật trí đã đầy đủ
Nên con đảnh lễ Phật.
Thiên tử Phương Tiện Giải nói kệ tán thán:
Vô lượng xảo phương tiện
Đạo Sư tu trong ấy
Dứt hết các phiền não
Thanh tịnh không còn thừa.
Thiên tử Phương Tiện Tuệ nói kệ tán thán:
Đạo Sư chiếu thế gian
Xảo tuệ không cùng tận
Nên dứt hết phiền não
Cũng dứt hết tập khí.
Thiên tử Tu Tịch Diệt nói kệ tán thán:
Vì dứt các phiền não
Tập khí đều không thừa
Do đó Phật đại trí
Bất động Vô sở úy.
Thiên tử Quán Đạo Lý nói kệ tán thán:
Phật dứt hết phiền não
Và dứt các tập khí
Chiếu sáng như Đức Phật
Thế gian không ai sánh.
Thiên tử Đoạn Sử nói kệ tán thán:
Phật dứt các tập khí
Không có sự tanh hôi
Nên Phật, Nhất Thiết Trí
Tuệ tối thắng trong trời.
Thiên tử Trụ Biên nói kệ tán thán:
Nay Phật tối hậu thân
Đã dứt nhân duyên sinh
Do vì hết các lậu
Nên Phật được vô úy.
Thiên tử Vô Lượng Trí nói kệ tán thán:
Đại Hùng dứt chủng tử
Đốt cháy mầm khổ não
Khô rụi nhánh dây ưu
Con lạy Đấng lìa não.
Thiên tử Xuất Khanh Giản nói kệ tán thán:
Thế Tôn, Nhất Thiết Trí
Đã lìa hố vô minh
Phật hạnh đã được tịnh
Nên Phật được vô úy.
Thiên tử Độ Hữu nói kệ tán thán:
Đã độ biển sinh tử
Đạo Sư việc làm xong
Cũng bỏ nơi bờ kia
Tự lợi được vô úy.
Thiên tử Nhập Niết-bàn nói kệ tán thán:
Phật đã được tịch diệt
Phá hết các phiền não
Cho đến chút tập khí
Thế Tôn thảy đều không.
Thiên tử Pháp Tràng nói kệ tán thán:
Phật dựng tràng chánh pháp
Xô gãy tràng kiêu mạn
Đại Hùng đã hiển thị
Vô lượng những pháp hạnh.
Thiên tử Pháp Tánh nói kệ tán thán:
Tánh cùng những trí biết
Mâu-ni đạt các pháp
Bạn lành của quần sinh
Con lạy biển Tối Thắng.
Thiên tử Pháp Sung nói kệ tán thán:
Khát ưa nơi Phật pháp
Nên được Vô sở úy
Các Phật tử vô trước
Mà làm sư tử hống.
Thiên tử Cầu Pháp nói kệ tán thán:
Vì cầu các pháp nên
Phật tử được phát tâm
Và thấy Phật vô úy
Có trí cầu Bồ-đề.
Thiên tử Khát Pháp nói kệ tán thán:
Vì khát ưa Phật pháp
Nên nhiều ức chúng sinh
Nghe Phật vô úy rồi
Sâu phát đại tinh tấn.
Thiên tử Pháp Khởi nói kệ tán thán:
Thấy Phật nói pháp thắng
Kiến lập nơi chánh pháp
Vô úy bố thí rồi
Phật tử cầu Bồ-đề.
Thiên tử Trì Pháp nói kệ tán thán:
Pháp được Thế Tôn nói
Thậm thâm khó thấy được
Phật tử được nghe rồi
Cầu Vô thượng Bồ-đề.
Thiên tử Vô Lẫn nói kệ tán thán:
Thân mạng và của cải
Phật tử không lẫn tiếc
Nghe Phật sư tử hống
Đều cầu diệu Bồ-đề.
Thiên tử Vô Dị Tuệ nói kệ tán thán:
Nghe Phật nói pháp rồi
Tâm tư không có khác
Ở chỗ Phật vô úy
Cầu pháp giữ Luật nghi.
Thiên tử Vô Dị Hành nói kệ tán thán:
Nghe Pháp Vương hống rồi
Chẳng đến các dị lộ
Xa rời nơi hai thừa
Cầu Vô thượng Bồ-đề.
Thiên tử Cận Trụ nói kệ tán thán:
Thấy Phật sư tử hống
Phật tử được nghe rồi
Quyết được thắng Bồ-đề
Sẽ thành thân Như Lai.
Thiên tử Cận Biện nói kệ tán thán:
Ở chỗ Phật Thế Tôn
Được nghe biện tài rồi
Trong diệu pháp Như Lai
Rất sinh lòng vui mừng.
Thiên tử Đắc Biện Tài nói kệ tán thán:
Lúc Phật hống vô úy
Nói pháp chẳng hủy được
Lòng tin ưa quyết định
Trọn không ý thoái chuyển.
Thiên tử Thường Hỷ nói kệ tán thán:
Thập Lực hống vô úy
Bao nhiêu các Phật tử
Tất cả thời hoan hỷ
Tâm thuận cầu Bồ-đề.
Thiên tử Vô Khiếp Nhược Tâm nói kệ tán thán:
Thường mừng chẳng khiếp nhược
Thế Tôn các Phật tử
Ưa cầu thắng Bồ-đề
Vì được nghe lời Phật.
Thiên tử Vô Ngại Tâm nói kệ tán thán:
Chúng ấy tìm Phật tâm
Trọn chẳng có thoái chuyển
Tâm mừng vui vi diệu
Vì nghe Phật khéo nói.
Thiên tử Xảo Tri Vô Biên Pháp nói kệ tán thán:
Do vì tu chánh pháp
Khối pháp lành chẳng giảm
Đạo Sư biết phi xứ
Chẳng sinh dòng nhàm đủ.
Thiên tử Xảo Thuyết Pháp nói kệ tán thán:
Tu hành chứa pháp ác
Mà chẳng biết thoái giảm
Thế Tôn biết phi xứ
Nên Phật vô sở úy.
Thiên tử Pháp Tánh Vô Úy nói kệ tán thán:
Pháp ác thể tánh nó
Sẽ ô uế pháp lành
Nó chẳng ô nhiễm tâm
Phật biết là phi xứ.
Thiên tử Xảo Tương Ưng nói kệ tán thán:
Pháp ác và pháp lành
Hai thứ khác chẳng hợp
Phật nói nơi nghĩa ấy
Nên Phật là Thầy con.
Thiên tử Xảo Tri Thiện Bất Thiện nói kệ tán thán:
Đại Hùng đều biết hết
Các pháp chẳng tạp tụ
Vì vọng tưởng phân biệt
Trong pháp lành thoái giảm.
Thiên tử Như Thuyết Hành Mãn Túc nói kệ tán thán:
Người hiện hành phiền não
Trọn chẳng sinh pháp lành
Vì chẳng sinh pháp lành
Nên biết chắc thoái giảm.
Thiên tử Lạc Giải Thoát nói kệ tán thán:
Nếu người ưa giải thoát
Mà tu hành pháp ác
Phật nói họ có chướng
Nên Phật Nhất Thiết Trí.
Thiên tử Tịnh Tâm nói kệ tán thán:
Người lòng ưa giải thoát
Cần biết sự phiền não
Đại Hùng nói pháp ấy
Nên Phật đáng thọ cúng.
Thiên tử Kiến Phiền Não nói kệ tán thán:
Đi ở trong phiền não
Mà chẳng biết phiền não
Họ chẳng biết chánh pháp
Thiện Thệ nói như vậy.
Nếu nói làm việc ác
Mà chẳng thoái pháp lành
Chẳng phải khí giải thoát
Lời Lưỡng Túc Tôn nói.
Thiên tử Điều Phục nói kệ tán thán:
Lìa dục, lìa ồn náo
Cũng lìa sân, si thảy
Như pháp được Phật nói
Phải nên tu như vậy.
Phiền não với pháp lành
Ngu si chẳng biết rõ
Phật chẳng phải Thầy họ
Đại Tiên nói như vậy.
Thiên tử Cần Tu Giải Thoát nói kệ tán thán:
Phật nói pháp đối trị
Để trừ phiền não vậy
Y theo trừ hết lậu
Không ai vấn nạn được.
Thiên tử Hướng Giải Thoát nói kệ tán thán:
Phật nói pháp như vậy
Vì để dứt phiền não
Nếu tu không diệt hoặc
Không thể tránh nạn vấn.
Thiên tử Phương Tiện Tương Ưng nói kệ tán thán:
Phật là người thuyết pháp
Vì các chúng Thanh văn
Tu hành theo được chứng
Không thể nạn vấn Phật.
Thiên tử Thú Giải Thoát nói kệ tán thán:
Phật nói pháp như vậy
Vì muốn dứt phiền não
Tu hành theo diệt hoặc
Không ai nạn vấn Phật
Thiên tử Vô Úy Công Đức nói kệ tán thán:
Vì để dứt phiền não
Phật nói bất tịnh quán
Hành theo diệt hết hoặc
Không ai nạn vấn Phật.
Thiên tử Thiện Phát Tâm Tất Tu nói kệ tán thán:
Từ tâm dứt giận tức
Tu Từ dứt được hoặc
Không ai nạn được Phật
Thế Tôn được vô úy.
Thiên tử Tịnh Mục nói kệ tán thán:
Phật nói tu trí tuệ
Thì trừ diệt ngu si
Nếu tu tuệ chẳng diệt
Không thể nạn vấn Phật.
Thiên tử Diệt Giác Quán nói kệ tán thán:
Vì đối trị giác quán
Phật nói pháp tức quán
Tu theo dứt giác quán
Không ai nạn được Phật.
Thiên tử Tôn Trọng Vô Tướng nói kệ tán thán:
Vì dứt trừ ngô ngã
Phật nói không tịch diệt
Hành theo diệt ngã chấp
Không ai nạn được Phật.
Thiên tử Đoạn Ngã Mạn nói kệ tán thán:
Vì đoạn trừ ngã mạn
Phật nói pháp vô tướng
Tu vô tướng diệt mạn
Không ai nạn được Phật.
Thiên tử Tịnh Thân nói kệ tán thán:
Thâm tâm tin thanh tịnh
Tất cả phiền não hết
Tu theo dứt phiền não
Không ai nạn được Phật.
Thiên tử Thâm Giải Tưởng nói kệ tán thán:
Đối trị và bạn đảng
Cầu tìm nơi phiền não
Người vô úy nạn Phật
Không bao giờ thấy có.
Thiên tử Giải Dụng nói kệ tán thán:
Thế Tôn chỉ danh dụng
Kia đây tận bất tận
Người vô úy vấn nạn
Họ cũng chỉ giả danh.
Thiên tử Điều Phục Thân Nghiệp nói kệ tán thán:
Dùng trí khéo hiểu rồi
Thân nghiệp được lưu hành
Thế Tôn đều biết khắp
Nên hiệu Nhất Thiết Trí.
Thiên tử Tri Thân nói kệ tán thán:
Thân nghiệp rất thanh tịnh
Đại Hùng đều không thừa
Đấng thương xót quần sinh
Con lạy Thế Gian Phụ.
Thiên tử Thân Nghiệp Giản Trạch nói kệ tán thán:
Khéo giản trạch thân nghiệp
Thương xót các chúng sinh
Chiếu thế mà tạo tác
Nên hiệu Thắng Trượng Phu.
Thiên tử Thiện Kiến Thân Nghiệp nói kệ tán thán:
Thân nghiệp được thanh tịnh
Đạo Sư đều xem thấy
Thương xót các quần sinh
Nên hiệu Nhất Thiết Trí.
Thiên tử Thiện Quán Thân nói kệ tán thán:
Khéo quán được thanh tịnh
Thân nghiệp được tương ưng
Vì thương xót quần sinh
Thắng Trượng Phu du hành.
Thiên tử Thành Tựu Ngữ Ngôn nói kệ tán thán:
Đủ công đức cam mỹ
Rời lìa lời dệt thô
Trí tuệ vây quanh nhau
Như Lai thường diễn nói.
Thiên tử Thời Ngữ nói kệ tán thán:
Y thời nghĩa tương ưng
Xa lìa sự vô ích
Lời Phật đều trung thực
Chúng sinh vui thọ hành.
Thiên tử Thành Tựu Trí Tuệ nói kệ tán thán:
Thương chúng sinh chẳng não
Thành tương ưng chẳng trược
Chẳng hư hoại nhân quả
Phật vốn nói như vậy.
Thiên tử Bất Tương Vi nói kệ tán thán:
Cho đến vì thân mạng
Chưa từng có vọng ngữ
Vì thế Phật công đức
Nơi đời không chướng ngại.
Thiên tử Thật Ngữ nói kệ tán thán:
Phật tu chân thật ngữ
Vì thế đời chiêm ngưỡng
Chí tâm ưa lắng nghe
Để được Phật pháp vậy.
Thiên tử Tùng Thật Sinh nói kệ tán thán:
Thế Tôn do lời thật
Lần đủ thành Bồ-đề
Các pháp chân thật tánh
Thế Tôn đều biết rõ.
Thiên tử Thật Tinh Tấn nói kệ tán thán:
Nơi các pháp hữu vi
Như tánh chân thật thấy
Thế Tôn đều biết rõ
Các pháp chân thật tướng.
Thiên tử Giản Trạch Nghiệp nói kệ tán thán:
Nơi mình và nơi người
Biết thân, khẩu, ý nghiệp
Bởi trí thanh tịnh ấy
Nên hiệu Phật Vô Đẳng.
Thiên tử Quán Sát Ý Nghiệp nói kệ tán thán:
Pháp Vương tâm ý nghiệp
Bao nhiêu sự tư lương
Thương nhớ nơi chúng sinh
Nên con lạy Từ Phụ.
Thiên tử Xảo Giác Quán Ý nói kệ tán thán:
Thế Tôn chỗ tâm duyên
Tâm ấy đều điều thuận
Thương nhớ nơi chúng sinh
Con lạy Đấng thương đời.
Thiên tử Xảo Phương Tiện nói kệ tán thán:
Chúng sinh tâm sở duyên
Ý nghiệp chỗ khởi tác
Các thứ trí tuệ sinh
Thế Tôn đều biết rõ.
Thiên tử Giải Tuệ nói kệ tán thán:
Ý nghiệp là Phật địa
Vì thương nhớ chúng sinh
Phương tiện trí thanh tịnh
Phật trí không thể tánh.
Thiên tử Xảo Tri Quá Khứ nói kệ tán thán:
Phật biết đời quá khứ
Nếu người chỗ tạo nghiệp
Giới, nhẫn, tấn, định, trí
Phật đều biết rõ cả.
Thiên tử Quán Sát Quá Khứ nói kệ tán thán:
Quán sát quá khứ hành
Biết được nhiều ức Phật
Chỗ sở hành quá khứ
Vì cầu thắng Bồ-đề.
Thiên tử Bản Hành Cụ Túc nói kệ tán thán:
Nhớ biết việc quá khứ
Ức kiếp a-tăng-kỳ
Phật tâm không chấp trước
Chỗ bản hành của Phật.
Thiên tử Quán Sát Bản Hạnh nói kệ tán thán:
A-tăng-kỳ ức Phật
Đạo Sư đều từng học
Xuất sinh Tam-muội lực
Thành các thứ Phật pháp.
Thiên tử Bản Hạnh Sinh nói kệ tán thán:
Vô lượng a-tăng-kỳ
Đạo Sư Tam-muội môn
Chỗ chư Phật quá khứ
Từng học cũng tu hành.
Thiên tử Quán Sát Bản Trụ nói kệ tán thán:
Trong sinh tử nhiều lỗi
Đáng cúng, chẳng đáng cúng
Quán rồi độ chúng sinh
Độ thoát kẻ mù lòa.
Thiên tử Yểm Quá Khứ Thế nói kệ tán thán:
Kia đây ăn nuốt nhau
Cũng từng vui đùa nhau
Cùng giết hại lẫn nhau
Thế Tôn đều biết rõ.
Thiên tử Tri Vị Lai Cảnh Giới nói kệ tán thán:
Đạo Sư thuở vị lai
Trí tuệ được vô ngại
Chúng sinh tin nghiệp báo
Các loài Phật đều biết.
Thiên tử Tùng Bản Hạnh Lai nói kệ tán thán:
Thế Tôn nơi quá khứ
Trí tuệ không chướng ngại
Thiện nghiệp Tam-ma-đề
Lìa loài biết các loài.
Thiên tử Xảo Tri Vị Lai nói kệ tán thán:
Phật nơi thuở vị lai
Trí tuệ không chướng ngại
Chúng sinh chết và sinh
Nghiệp báo đều biết rõ.
Thiên tử Ly Hữu Pháp nói kệ tán thán:
Thế Tôn vua ba cõi
Thuyết thắng trong ba đời
Phật trí thường vô ngại
Khéo biết cảnh giới hữu.
Thiên tử Dụng Hành nói kệ tán thán:
Chúng sinh chỗ nghiệp hành
Và sự thọ quả báo
Thứ ấy chỉ giả danh
Thế Tôn nói như vậy.
Thiên tử Quán Sát Hiện Tại nói kệ tán thán:
Thế Tôn vua hiện tại
Trí tuệ trọn vô ngại
Nơi vô số cõi Phật
Mâu-ni đều biết rõ.
Thiên tử Hiện Tại Vô Úy nói kệ tán thán:
Thế Tôn chánh quan sát
Ba đời đều bình đẳng
Cứu cánh vô sở hữu
Mê hoặc trí phàm phu.
Thiên tử Trí Vô Sở Trụ nói kệ tán thán:
Đạo Sư thấy như vậy
Ba đời vô sở trụ
Bởi nương nơi pháp tánh
Nên các pháp vô sự.
Thiên tử Giáo Tam Thế nói kệ tán thán:
Quá khứ và vị lai
Ấm sinh tất bại hoại
Không sự, không tự tánh
Đạo Sư dạy như vậy.
Thiên tử Ý Vô Trước nói kệ tán thán:
Thế Tôn nói ba đời
Thảy đều không bền chắc
Như ảo, như song nắng
Nói năng như tiếng vang.
Thiên tử Tam Thế Tự Tại Phú nói kệ tán thán:
Thế Tôn ở ba đời
Thường siêng thêm trí tuệ
Biết các hành như ảo
Các căn vô sở trước.
Thiên tử Dục Đáo Bỉ Ngạn nói kệ tán thán:
Đại Hùng nơi đêm ấy
Được chứng đại Bồ-đề
Thế Tôn tinh tấn dục
Đến nay không thoái giảm.
Thiên tử Dục Tác Tinh Tấn nói kệ tán thán:
Thế đăng chỗ có dục
Thường chẳng có thoái giảm
Các con của Thế Tôn
Rất ưa tinh tấn dục.
Thiên tử Kiến Lập Dục Tác nói kệ tán thán:
Thế Tôn từ dục khởi
Như hoa sen trong nước
Chẳng bị đời ô nhiễm
Như sen ở trong nước.
Thiên tử Dục Giải Thoát nói kệ tán thán:
Dục và Thế Gian Phụ
Hai ấy gọi pháp giới
Chẳng hai, không hai thể
Thế Tôn thảy đều thấy.
Thiên tử Tinh Tấn Sinh nói kệ tán thán:
Do tinh tấn oai đức
Chứng được đại Bồ-đề
Nơi pháp thị, pháp phi
Trọn chẳng bỏ tinh tấn.
Thiên tử Niệm Cụ Túc nói kệ tán thán:
Phật ở tất cả chỗ
Phát tâm đều tùy thuận
Nơi pháp thiện, pháp ác
Phật niệm chẳng tổn giảm.
Thiên tử Nhiếp Tâm nói kệ tán thán:
Thế Phụ thường nhiếp tâm
Biết hành nghiệp chúng sinh
Theo chỗ họ tu hành
Mà vì họ thuyết pháp.
Thiên tử Kính Trọng Bát-nhã nói kệ tán thán:
Thế Tôn biển trí tuệ
Biên tế bất khả đắc
Dù ức vô số kiếp
Phật nói cũng chẳng hết.
Thiên tử Học Giải Thoát nói kệ tán thán:
Vô Đẳng Phật Thế Tôn
Giải thoát chẳng tổn giảm
Giải thoát và người thoát
Phật tìm chẳng thể được.
Thiên tử Hội Giải Thoát Trí nói kệ tán thán:
Thế Tôn, Đấng Giải Thoát
Tri kiến khắp giải thoát
Hiểu chân thật chẳng giảm
Vì biết không tự tánh.
Thiên tử Quán Sát Thân nói kệ tán thán:
Phật nơi Phật Nhiên Đăng
Thường tu hành chân thật
Ba nghiệp không lỗi lầm
Nên hiệu là Như Lai.
Thiên tử Thâm Hạnh nói kệ tán thán:
Thế Tôn không lỗi lầm
Chẳng như chúng sinh khác
Biết tự tánh các pháp
Phật tự tánh chẳng mê.
Thiên tử Đại Tuệ nói kệ tán thán:
Phật nơi Nhất thiết chủng
Tâm niệm chẳng mê hoặc
Niệm ấy thường hiện tiền
Ví như dầu đầy chén.
Thiên tử Tâm Bất Tán Loạn nói kệ tán thán:
Cho đến thời gian ngắn
Tâm niệm chẳng tán loạn
Phật được pháp bất cộng
Chúng sinh đều chẳng biết.
Thiên tử Thiện Giải Trí Tuệ nói kệ tán thán:
Nếu có tư lương xả
Thiện Thệ không sự ấy
Thế Tôn bất cộng pháp
Đức ấy chẳng nghĩ bàn.
Thiên tử Siêu Nhất Thiết nói kệ tán thán:
Ở trong ba cõi này
Biết tất cả pháp đó
Tất cả không bằng Phật
Nên hiệu Nan Hàng Phục.
Thiên tử Kiên Trì nói kệ tán thán:
Đấng Vô Thượng Kiên Cố
Nơi pháp vô sở úy
Bằng đồng tất cả Phật
Giác ngộ kẻ chưa ngộ.
Kinh Đại Bảo Tích - Quyển 72 - Pháp Hội 16: Bồ-Tát Thấy Thật (Phần 12) - Phẩm 24: Ngoại Đạo Giá-La-Ca-Ba-Lợi-Bà-La-Xà-Ca
KINH ĐẠI BẢO TÍCH
QUYỂN 72
Hán dịch: Đời Bắc Tề, Tam tạng Pháp sư Na-liên-đề-da-xá.
Pháp hội 16: BỒ-TÁT THẤY THẬT (Phần 12)
Phẩm 24: NGOẠI ĐẠO GIÁ-LA-CA-BA-LỢI-BÀ-LA-XÀ-CA
Bấy giờ có tám ngàn người ngoại đạo Giá-la-ca-ba-lợi-bà-la-xà-ca thấy các chúng A-tu-la, Ca-lâu-la, Long nữ và chư Long, Cưu-bàn-trà, Càn-thát-bà, Dạ-xoa, Khẩn-na-la, Ma-hầu-la-già, chúng trời Không hành, Tứ Thiên vương, Tam thập tam, Dạ-ma, Đâu-suất-đà, Hóa lạc, Tha hóa tự tại, Quang âm, Biến tịnh, Quảng quả, Tịnh cư cúng dường Thế Tôn và nghe tiếng tán thán, họ sinh lòng hy hữu. Họ nghe pháp môn ấy, pháp mà họ chưa hề được nghe, họ sinh tâm niệm nghi ngờ, từ chỗ ngồi đứng dậy bạch hỏi Đức Phật:
–Thưa Cù-đàm! Chúng con nghe pháp mà từ trước chưa được nghe. Nghe xong, chúng con không thích Giá-la-ca-ba-lợi-bà-la-xà-ca ngoại đạo, cũng chẳng thích tại gia. Ở nơi pháp này, chúng con lại suy tư hồ nghi chẳng kính tin, do vì từ trước chưa hề được nghe. Chúng con ở chỗ Sa-môn Cù-đàm cũng có nhân duyên. Vì sao? Do Cù-đàm biến hóa thần thông như vậy, chúng con được thấy chư Thiên được thân vi diệu và thấy đại chúng quy phục Cù-đàm rất đông, nên biết vì Cù-đàm rất khéo thuyết pháp. Do đó với Cù-đàm chúng con có chút lòng tin. Cù-đàm lại vì chúng trời Quảng quả nói pháp rằng: “Tất cả pháp là Như Lai.” Nơi pháp thuyết ấy chúng con rất nghi lự: Thế nào tất cả pháp gọi là Như Lai?
Chúng con với Cù-đàm sinh lòng tin như vầy: Chỉ có Cù-đàm biết được ý chúng con như vậy như vậy. Xin Cù-đàm vì chúng con mà giải nói cho chúng con hiểu nghĩa của pháp ngữ ấy hầu được lìa lưới nghi.
Đức Thế Tôn bảo:
–Nay Phật hỏi lại các ông, tùy ý các ông đáp.
Chúng ngoại đạo thưa:
–Lành thay, Cù-đàm! Ngài có hỏi chúng con xin nói.
Đức Thế Tôn hỏi:
–Các ông có biết thế nào thai nhập bụng mẹ chăng?
Ngoại đạo thưa:
–Thưa Đức Cù-đàm! Trong luận của phái con có nói ba thứ nhân duyên hòa hợp thai nhập bụng mẹ. Đó là cha mẹ gần nhau sinh tham nhiễm nghĩ đến sự dục, do nghĩ mà hành dục nên thai nhập mà thành thai.
Đức Phật nói:
–Này các ông! Ý các ông thế nào, lúc cha mẹ nghĩ tưởng, tham nhiễm ấy có phải tù nơi tâm mẹ mà phát khởi chăng?
Ngoại đạo thưa:
–Thưa Đức Cù-đàm, không phải!
Đức Phật hỏi:
–Này các ông! Có phải từ mẹ nghĩ tưởng sinh khởi chăng?
Ngoại đạo nói:
–Thưa Đức Cù-đàm, không phải!
Đức Phật hỏi:
–Này các ông! Có phải từ nơi tâm cha phát khởi chăng?
Ngoại đạo thưa:
–Thưa Đức Cù-đàm, không phải!
Đức Phật hỏi:
–Này các ông! Có phải từ cha nghĩ tưởng sinh khởi chăng?
Ngoại đạo thưa:
–Thưa Đức Cù-đàm, không phải!
Đức Phật hỏi:
–Này các ông! Tham dục ấy của cha có vào bụng mẹ không?
Ngoại đạo thưa:
Thưa Đức Cù-đàm, không!
Đức Phật hỏi:
–Này các ông! Các ông nghĩ sao, tâm người cha có vào bụng mẹ chăng?
Ngoại đạo nói:
–Thưa Đức Cù-đàm, không!
Đức Phật nói:
–Này các ông! Các ông nghĩ sao, sự phân biệt của cha có vào bụng mẹ chăng?
Ngoại đạo nói:
–Thưa Đức Cù-đàm, không!
Đức Phật hỏi:
–Này các ông! Các ông nghĩ sao, thai ấy có phải từ thân trời chết rồi xuống vào bụng mẹ không?
Ngoại đạo nói:
–Thưa Đức Cù-đàm! Chúng con chẳng biết được.
Đức Phật hỏi:
–Này các ông! Các ông nghĩ sao, thai ấy có phải từ thân địa ngục chết rồi đến vào bụng mẹ không?
Ngoại đạo nói:
–Thưa Đức Cù-đàm! Chúng con chẳng biết được.
Đức Phật hỏi:
–Này các ông! Các ông nghĩ sao, thai ấy có phải từ súc sinh chết rồi đến vào bụng mẹ không?
Ngoại đạo nói:
–Thưa Đức Cù-đàm! Chúng con chẳng biết được.
Đức Phật hỏi:
–Này các ông! Các ông nghĩ sao, thai ấy có phải từ ngạ quỷ chết rồi đến vào bụng mẹ không?
Ngoại đạo thưa:
–Thưa Đức Cù-đàm! Chúng con chẳng biết được.
Đức Phật hỏi:
–Này các ông! Các ông nghĩ sao, thai ấy có phải từ thân A-tu-la chết rồi đến vào bụng mẹ không?
Ngoại đạo thưa:
–Thưa Đức Cù-đàm! Chúng con chẳng biết được.
Đức Phật hỏi:
–Này các ông! Các ông nghĩ sao, thai ấy có phải là phi sắc đến vào bụng mẹ không?
Ngoại đạo thưa:
–Thưa Đức Cù-đàm! Chúng con chẳng biết được.
Đức Phật hỏi:
–Này các ông! Các ông nghĩ sao, thai ấy có phải là sắc đến vào bụng mẹ không?
Ngoại đạo thưa:
–Thưa Đức Cù-đàm! Chúng con chẳng biết được.
Đức Phật hỏi:
–Này các ông! Các ông nghĩ sao, thai ấy có phải là thọ, tưởng, hành và thức đến vào bụng mẹ không?
Ngoại đạo thưa:
–Thưa Đức Cù-đàm! Chúng con chẳng biết được.
Đức Thế Tôn bảo chúng ngoại đạo:
–Này các ông! Pháp ấy thậm thâm tịch diệt vi diệu khó lường, khó hiển thị được, chẳng phải cảnh giới tư lương, chẳng phải là điều các ông biết được. Các phái ngoại đạo dị kiến dị nhẫn, ưa muốn dị chủng. Nơi pháp chẳng chân chánh thì tinh tấn tu hành, nơi trong dị kiến thì quyết định hướng đến.
Này các ông! Nếu có thiện nam, thiện nữ gặp được Thiện tri thức thì ở trong pháp thậm thâm sinh được mắt sáng tỏ. Ví như có người đau mắt lòa tối gặp được lương y chữa lành, họ do nơi mắt lành sáng ấy mà hiện đời được thấy những hình sắc từ trước chưa hề thấy. Cũng vậy, này các ông! Nếu có thiện nam, thiện nữ chẳng có đủ các căn tín…, họ gặp Thiện tri thức nên tuệ nhãn được thanh tịnh, do Tuệ nhãn nên thấy được thâm pháp.
Hàng ngoại đạo các ông từ thuở xa xưa bị tà luận lừa dối mà sinh những kiến chấp sai lệch, ở nơi phi pháp lại cho là thiện pháp, nơi chẳng giải thoát lại cho là giải thoát, nơi chẳng xuất thế lại cho là xuất thế.
Thầy các ông tự hư hỏng lại làm các ông hư hỏng. Như có người mù bảo người mù khác rằng: Ta dẫn anh đi. Người có trí nên biết hai người mù ấy chắc sẽ trụy lạc nơi phi đạo mà bị khổ.
Có Sa-môn, có Bà-la-môn thật chẳng phải Đạo sư mà tự xưng Đạo sư, thiệt chẳng phải Chánh giác mà tự xưng Chánh giác, thiệt chẳng biết đạo xuất thế mà tự xưng là biết, thật chẳng thấy đạo xuất thế mà tự xưng là thấy, thật chẳng biết chỗ cạn qua mà tự xưng là biết, thật chẳng phải giáo sư mà tự xưng là giáo sư, điều họ dạy bảo là tà giáo, tự thân chẳng chánh giác nhưng đem dạy cho người điều tà giác; thiệt chẳng giải thoát xuất ly mà nói ta có thể giải thoát, lời dạy về xuất ly của họ chỉ là tà xuất; thật chẳng biết đạo mà nói ta đã biết đạo, lời họ dạy đều là tà đạo; thật chẳng biết chỗ cạn qua mà nói ta đã biết, lời họ dạy về độ thoát ngược lại khiến người càng khốn khổ.
Này các ông! Ví như kẻ chăn bò chẳng biết chỗ cạn lùa bầy bò xuống nước, đưa đến chỗ nước sâu giữa dòng bị khốn không ai cứu hộ. Vì sao? Đó là do kẻ chăn bò chẳng biết chỗ nước cạn.
Cũng vậy, hàng ngoại đạo các ông chẳng phải Đạo sư mà tưởng mình là Đạo sư, người được độ trở lại bị khốn khổ.
Này các ông! Phật là Đạo Sư thật có khả năng hóa đạo, người được hóa độ đều được độ một cách chân chánh. Phật là Chánh giác lời nói chẳng hư dối, cho nên người được Phật giác ngộ đều được giác ngộ một cách chân chánh. Phật là năng xuất lời nói chẳng hư dối, nên người được dạy xuất ly thì được xuất ly một cách chân chánh. Phật thấy đạo lại có thể dạy cho người khác, đạo lộ mà Phật đã hướng dẫn cho họ là đạo lộ chân chánh. Phật biết chỗ cạn, lời nói chẳng hư dối, cho nên người được Phật độ thì được chánh độ. Phật biết pháp giáo hóa cho nên có thể giáo hóa người khác. Phật biết Phật pháp cho nên có thể giác ngộ người khác. Phật biết pháp xuất ly khiến người được xuất ly. Do Phật chánh kiến nên có thể chỉ bảo người một cách chân chánh. Phật biết chỗ độ qua được nên có thể độ người, người được dắt qua đều được đường tốt.
Ngoại đạo các ông, người ưa giải thoát, Phật là Đạo Sư nay ở trước các ông đây, các ông nên đến. Phật đã chân chánh giác ngộ,
hiểu rõ pháp xuất ly, khéo thấy đạo xuất ly, có thể làm chỗ cạn qua.
Các ông nhất tâm lắng nghe kỹ, khéo suy nghĩ, tất cả đều sinh ưa muốn chánh niệm hiện tiền, tâm phải chuyên chú khởi siêng năng tinh tấn, vì chưa chứng pháp khiến được chứng, vì chưa đến được pháp khiến đến được, vì xưa chưa hành đạo khiến tiến hành, vì xưa chưa đến chỗ khiến đến chỗ, vì chưa phục ma khiến hàng phục, vì xưa chưa tìm bạn khiến cầu bạn lữ, vì chưa được pháp phương tiện khiến được pháp phương tiện.
Này các ông! Như Phật đã nói ba pháp hòa hợp được thọ thai. Nay sẽ nói, các ông phải nhất tâm nghe kỹ. Phật sẽ vì các ông mà nói pháp môn thọ thai.
Này các ông! Phật nói mẹ, đó là quá khứ tác nghiệp ấy làm duyên. Phật nói cha, đó là quá khứ tác nghiệp ấy làm nhân. Phật nói Càn-thát-bà, đó là nghiệp chiêu vời thức. Phần nói Ca-la-lã, đó là nghiệp an trí. Phật nói bụng mẹ, đó là chỗ nơi mà nghiệp an trí thức. Thức ở nơi bụng rồi thì sinh mạng được tăng trưởng dần dần.
Này các ông! Ví như cỏ thuốc rừng rậm nương đại địa mà cây cỏ được tăng trưởng dần dần. Cũng vậy, thức ấy vào bụng mẹ rồi tăng trưởng lớn lên. Trong bụng mẹ ấy, hài nhi trưởng thành mới được sản sinh, sinh rồi lần tăng, đã được trưởng thành hành tánh thuở đời trước theo chỗ đã chết mà đến, chỗ sở hành quá khứ kia, quen tập phát khởi hiện tại đây. Cái ấy phải là trí mới biết, không phải ngu rõ được. Kết bạn cùng ở thường quan sát luôn mới biết tánh ấy.
Các ông hãy lắng nghe! Người ấy nếu từ địa ngục chết rồi đến sinh trong loài người đây sẽ có tướng này mà người trí phải biết tiếng họ ré lên ồ ề như tiếng con la, tiếng gấp rút, tiếng kinh sợ, tiếng to tiếng nhỏ, lòng thường sợ sệt, luôn luôn run rẩy nổi ốc dựng lông, trong chiêm bao phần nhiều thấy lửa cháy lớn, hoặc thấy chạy trên núi, hoặc thấy khối lửa, hoặc thấy nồi chảo nước sôi trào, hoặc thấy có người cầm gậy gộc mà chạy, hoặc thấy thân mình bị mâu xóc đâm, hoặc thấy La-sát nữ, hoặc thấy bầy chó dữ, hoặc thấy bầy voi dữ rượt, hoặc thấy mình chạy bốn phương mà không có chỗ nương về, lòng họ ít tin, không có thân hữu.
Này các ông! Vô lượng tướng cảnh như vậy nay Phật nói lược
bấy nhiêu, đây gọi là từ địa ngục chết đến sinh trong loài người, chẳng phải ngu lường được mà chỉ có trí mới biết.
Này các ông! Người ấy nếu từ súc sinh chết rồi đến sinh trong loài người sẽ có những tướng dạng này mà người trí phải biết. Họ ám độn ít trí, lười biếng ăn nhiều, thích ăn bùn đất. Tánh họ khiếp nhược, nói năng chẳng rành. Họ thích làm bạn với kẻ ngu, ưa chỗ tối tăm, mến thích nước đục, ưa nhai cỏ cây, ưa lấy ngón chân đào khoét đất cát, ưa động đầu xua đuổi ruồi lằn, thường cất cao đầu ngáp nhai không, thường ưa co chân tùy nghi nằm trên đất chẳng tránh ô uế, ưa ngửi không, ưa trần truồng, ưa dối trá, nói khác làm khác, ưa nói them bớt. Họ thường chiêm bao thấy lấy bùn trét lên mình, hoặc mộng thấy mình ở đồng ruộng ăn cỏ, hoặc mộng thấy mình bị rắn quấn, hoặc mộng thấy mình vào trong hang núi rừng rậm. Có vô lượng tướng cảnh như vậy nay Phật nói lược các tướng ấy, đây gọi là từ súc sinh chết đến sinh trong loài người. Trí mới biết, chẳng phải ngu lường được.
Này các ông! Người ấy nếu từ ngạ quỷ chết đến sinh trong loài người thì sẽ có các tướng sau đây mà người trí phải biết. Tóc họ vàng, giận trợn mắt nhìn, thường ưa nhịn đói nhịn khát, tham lam bỏn sẻn ghen ghét, ưa tham ăn tham uống, ưa nói lén người, thân nhiều lông, tròng mắt sáng đỏ, nhiều nghĩ tưởng các thức ăn, ưa muốn tích tụ không muốn chia cho, chẳng thích thấy người lành tốt, thấy tài vật liền sinh long trộm cắp cho đến được chút ít cũng liền mừng vui, thường cầu tài lợi, ưa ăn đồ bẩn, thấy người có của cải liền ganh ghét, lại với tài sản của người tưởng là của mình, thấy người thọ dùng thì tiếc lẫn, nghe nói ăn ngon thì long chẳng ưa, cho đến nơi xóm nơi đường thấy trái cây rụng hay lúa đậu liền sinh lòng tham lượm hái. Có vô lượng tướng cảnh như vậy nay Phật chỉ nói lược các tướng ấy, đây gọi là từ ngạ quỷ chết đến sinh trong loài người, chẳng phải ngu lường được, chỉ trí mới biết.
Này các ông! Nếu người ấy từ A-tu-la chết đến sinh trong loài người sẽ có những tướng sau đây mà người trí phải biết. Họ cao ngạo ngã mạn, ưa giận dữ đấu tranh, oán hận chẳng quên, khởi tăng thượng mạng, than họ to mạnh, mắt trắng như mắt chó, răng dài lộ ra
ngoài, dũng kiện nhiều sức lực ưa chiến trận, cũng ưa nói đâm thọc phá hoại kẻ khác, lòng họ cao ngạo khinh miệt sách luận của người, người khác dù biết mà họ khéo dùng lời lẽ kín sâu, họ cũng có trí lực và phiền não lực, thích tự dưỡng thân thể. Có vô lượng tướng cảnh như vậy nay Phật nói lược những tướng ấy, đây gọi là từ A-tu-la chết đến sinh trong loài người, chẳng phải ngu lường được, chỉ trí mới biết.
Này các ông! Nếu từ loài người chết rồi sinh trở lại trong loài người thì có những tướng như sau mà người trí phải biết. Người ấy hiền trực ưa gần người lành, chê tránh kẻ ác, mến tiếc dang vọng nhà mình, đốc hậu thủ tín, ưa thích tiếng tăm và lời khen tặng, mến ưa nghề khéo, kính trọng trí tuệ, có tâm hổ thẹn, tâm tánh nhu nhuyễn, biết ân dưỡng nơi các bạn lành, lòng thuận không trái, ưa xả thí, biết người hay dở, giỏi quan sát người có ích hay vô ích, giỏi đối đáp lãnh hội ngôn nghĩa ấy, giỏi hòa hợp cũng giỏi trái lìa, giỏi làm sứ giả tuyên truyền ngôn ngữ, nơi các thứ ngôn ngữ giỏi thông đạt ghi nhớ chẳng quên, cũng biết được thị xứ phi xứ. Có vô lượng tướng như vậy nay Phật nói lược các tướng ấy, đây gọi là người từ loài người chết trở lại sinh trong loài người, chẳng phải ngu lường được, chỉ trí mới biết.
Này các ông! Nếu người ấy từ thân trời chết rồi sinh trong loài người sẽ có các tướng sau đây mà người trí phải biết. Người ấy đoan chánh thích thanh tịnh, ưa mang vòng hoa và ướp hương thoa hương nơi thân, thích tắm gội, thọ năm dục thì chọn thứ đẹp tốt mà chẳng ưa thứ xấu, ưa âm thanh và ca vũ, thuần giao hữu với các thượng nhân, chẳng kết bạn với hạ nhân, ưa lầu các nhà cao phòng rộng, lòng từ hòa mỉm cười không giận, lời nói dịu dàng đẹp hay khiến người nghe đẹp dạ vui lòng, thích chuỗi ngọc và y phục trang sức, thường ưa đi ra vào, bước đi thong dong nhàn nhã, làm việc chuyên cần chẳng biếng lười. Có vô lượng tướng như vậy, nay Phật nói lược các tướng ấy, đây gọi là người từ thân trời chết rồi sinh trong loài người, chẳng phải ngu lường được chỉ trí mới biết.
Này các ông! Nếu thiện nam, thiện nữ muốn thoát khỏi các tướng ấy thì phải gần gũi Thiện tri thức, thuận theo ý và làm theo
chỗ làm của Thiện tri thức. Thiện tri thức ấy sẽ thuyết pháp để họ được siêu độ.
Này các ông! Người từ địa ngục chết sinh trong loài người ấy, đời ở trước địa ngục lúc họ làm thân người tạo những tội ác. Vì họ giận tức nên giết hại, do nghiệp giết hại ấy dắt họ đọa địa ngục thọ nhiều thứ khổ, sau đó sinh trong loài người vẫn còn tập khí. Người ấy đã biết tướng dạng như vậy rồi cần phải tự biết là mình từ địa ngục đến sinh trong loài người. Vì lìa bỏ nhân duyên địa ngục, người ấy phải tìm Thiện tri thức. Gặp được Thiện tri thúc rồi cung kính thừa sự. Thiện tri thức ấy vì trừ nghiệp sân hại mà dạy nói Từ bi và trợ đạo tương ưng Từ bi. Do các pháp hành ấy trừ được tập khí tàn thừa nhân duyên địa ngục của người ấy. Thiện tri thức ấy hoặc vì họ nói Thi-la ba-la-mật-đa tương ưng Từ bi để trừ tội ác sân hại cho người ấy. Lúc người ấy tu Từ bi, sáu pháp Ba-la-mật-đa sẽ đầy đủ thêm lớn phước đức.
Này các ông! Người từ súc sinh, chết sinh trong loài người, đời trước làm súc sinh lúc làm thân người, họ thực hành quen tập pháp ngu si. Do quen tập ngu si bèn làm ác nghiệp, do ác nghiệp ấy sinh trong loài súc sinh. Họ lúc xưa thọ thân súc sinh ăn ở chung với nhau lâu ngày có những hành động của súc sinh, nên nay làm thân người vẫn còn những tướng theo tập khí súc sinh. Người ấy khi đã được người thân, nghe được pháp như vậy, thấy việc làm của bản thân phải tự biết: Ta từ súc sinh chết đến sinh trong loài người đây. Vì bỏ rời nhân duyên súc sinh, họ phải tìm Thiện tri thức. Vì trừ tập khí ngu si, Thiện tri thức dạy họ mười hai Nhân duyên. Do pháp nhân duyên ấy mà trừ được ngu si. Thiện tri thức ấy hoặc vì họ mà dạy Bát-nhã ba-la-mật-đa. Vì được nghe Bát-nhã ba-la-mật-đa nên người ấy thể tánh ngu si tự lìa dứt, bèn sinh trí tuệ.
Này các ông! Người từ ngạ quỷ chết đến sinh trong loài người, đời trước làm ngạ quỷ, lúc làm thân người, họ thực hành tích chứa pháp xan tham. Kẻ ấy do tu hành pháp xan tham, kiên trì không bỏ, nên theo nghiệp lực ấy sinh trong loài ngạ quỷ, cùng chung ở lâu với các ngạ quỷ, hành động theo nghi thức ngạ quỷ. Người ấy từ ngạ quỷ mạng chung, khi đã được thân người vẫn có những hành động theo
tập khí ngạ quỷ. Khi nghe được pháp này, thấy rõ hành động bản thân, họ cần phải tự biết: Ta vốn là ngạ quỷ chết rồi đến sinh trong loài người này. Vì muốn bỏ rời hành nghiệp ngạ quỷ, người ấy phải tìm Thiện tri thức. Vì trừ nghiệp xan tham của người ấy nên Thiện tri thức dạy họ pháp bố thí. Nhờ pháp bố thí khiến nghiệp xan tham được trừ. Hoặc Thiện tri thức dạy họ pháp trợ Bồ-đề tương ứng với bố thí, hoặc dạy họ Đàn-na ba-la-mật-đa. Người ấy tu Đàn-na ba-la-mật-đa nên được đủ sáu pháp Ba-la-mật-đa. Thiện tri thức hoặc dạy họ tất cả pháp đều bình đẳng. Người ấy tu pháp bình đẳng nên được đủ Bát-nhã ba-la-mật-đa. Vì tu Bát-nhã ba-la-mật-đa nên có tâm hướng đến Nhất thiết trí.
Này các ông! Người từ A-tu-la chết đến sinh trong loài người, đời trước là A-tu-la, lúc làm thân người, họ làm nhiều căn lành mà kiêu mạn. Người ấy do kiêu mạn mà tạo các nghiệp, do sức nghiệp kiêu mạn tích tập mà sinh trong A-tu-la cùng chung ở lâu với chúng A-tu-la, làm những nghiệp A-tu-la. Từ A-tu-la chết họ sinh trong loài người nhưng tập khí nghiệp A-tu-la vẫn còn. Người ấy nghe pháp như vậy, quan sát hành động của mình phải tự biết rằng ta vốn từ A-tu-la chết rồi sinh trong loài người. Vì muốn bỏ rời hành nghiệp A-tu-la nên người ấy phải tìm Thiện tri thức. Vì trừ nghiệp kiêu mạn cho người ấy, Thiện tri thức dạy họ Thánh trụ xứ, do pháp môn này khiến họ trừ được nghiệp kiêu mạn. Hoặc dạy họ pháp môn Không, do đó khiến họ dứt trừ nghiệp kiêu mạn tôi ta mà được trí vô ngã. Hoặc dạy họ nhân duyên hòa hợp mà có các pháp, do hòa hợp mà có tạo tác. Nếu không hòa hợp thì không sở tác. Quan sát như vậy thì kiêu mạn và nghiệp đều tiêu trừ. Hoặc dạy các pháp nhất tướng, tu theo đây thì được đủ Bát-nhã ba-la-mật-đa mau chứng Nhất thiết trí trọn chẳng thoái chuyển.
Này các ông! Kẻ từ nơi thân người chết rồi lại sinh trong loài người, lúc đời trước làm thân người, họ tu hành tích tập mười nghiệp đạo lành, do nghiệp lực luôn luôn tu hành tích tập nghiệp đạo lành ấy mà lại sinh trong loài người đây. Người ấy xưa kia lúc làm thân người, ở chung với con người rất lâu, hành theo nghi thức của loài người, nay trở lại làm thân người do nghiệp tích tập nên nghe pháp
như vậy phải tự biết rằng ta vốn từ thân người chết rồi lại sinh trong loài người này. Vì muốn vượt bỏ tập khí nghiệp người, họ phải tìm thiện tri thức. Vì trừ tập khí ấy Thiện tri thức dạy họ vô thường tưởng để trừ tập khí. Hoặc dạy họ sinh từ lỗi khổ, Niết-bàn rất vui. Nghe pháp đó rồi, người ấy được nhàm sinh tử lỗi khổ mà ưa thích Niết-bàn vui. Hoặc dạy họ sáu pháp Ba-la-mật-đa, do đó hoặc họ có thể phát tâm Vô thượng Bồ-đề. Hoặc dạy họ phương tiện khéo léo, do đó họ có thể kiên trì sáu pháp Ba-la-mật-đa mau chứng Nhất thiết trí, trọn chẳng thoái chuyển.
Này các ông! Người từ thân trời chết rồi đến sinh trong loài người, đời trước làm thân trời, lúc làm thân người tu phạm hạnh bố thí, trì giới đều mong phước báu tương lai. Tu hành tích tập thiện nghiệp như vậy dài lâu xong, do nghiệp lực ấy sinh thân trời, cùng chư Thiên chung ở lâu, quen nghi thức chư Thiên, từ than trời chết, tập khí pháp hành chư Thiên vẫn còn. Khi được thân người rồi, nghe pháp như vậy, quan sát hành động của mình người ấy phải tự biết rằng ta khi xưa chắc hẳn từ thân trời chết đến sinh trong loài người. Vì muốn vượt bỏ tập khí chư Thiên, người ấy phải tìm Thiện tri thức. Thiện tri thức ấy dạy họ tu trì phạm hạnh chẳng cầu báo tương lai, dạy cho họ biết cầu phước báu là lầm lỗi, dạy rõ tịnh tu phạm hạnh không chỗ y trước thì được phước vô lượng, dạy họ tu bố thí chẳng cầu phước báu, nói cầu báo là lỗi lầm, dạy rõ bố thí không chỗ y trước thì được phước vô lượng, dạy họ tu trì giới chẳng cầu phước báo tương lai, nói cầu báo là lỗi lầm, dạy rõ trì giới không chỗ y trước thì công đức vô lượng. Hoặc dạy họ phương tiện khéo léo, do đó người ấy có thể hành sáu pháp Ba-la-mật-đa. Thực hành sáu pháp Ba-la-mật-đa xong nên sáu pháp Ba-la-mật-đa lần lần được viên mãn mau chứng Nhất thiết trí, trọn chẳng thoái chuyển.
Này các ông! Người từ địa ngục chết đến sinh trong loài người phải nương tựa Thiện tri thức để được nghe pháp bình đẳng của chư Phật ba đời, được nghe pháp bình đẳng rồi phải phát cần tinh tấn nương thành ấp, tụ lạc cùng đại chúng chung ở nơi đủ cả bốn bộ chúng cùng nhau luận lượng Phật pháp học vấn nạn đáp, pháp ba đời bình đẳng được hiện ra trước, hiểu tất cả pháp không có tự tánh. Do
tu trí hiểu này mà phiền não lần trừ.
Này các ông! Người từ súc sinh chết sinh trong loài người ấy phải nương tựa Thiện tri thức, gần gũi người đa văn, do gần người đa văn mà trừ lần ngu si. Người ấy dù gần người đa văn và các kinh luận mà quán tưởng chẳng phải có. Người ấy quán tưởng chẳng phải có rồi tự nhiên hiểu chứng pháp không tự tánh, do đó mà pháp ba đời bình đẳng tự nhiên hiện tiền, mau chóng đạt Nhất thiết trí, trọn chẳng thoái chuyển.
Này các ông! Người từ ngạ quỷ chết sinh trong loài người phải nương tựa Thiện tri thức tu hành bố thí để trừ xan tham và làm các công đức. Do vì tu xả thí nên tâm họ chẳng tích tụ, do đó pháp ba đời bình đẳng tự nhiên hiện tiền, hiểu được nhất tướng, tức là vô tướng. Người ấy do tu trí hiểu vô tướng này nên mau chứng Nhất thiết trí, trọn chẳng thoái chuyển.
Này các ông! Người từ A-tu-la chết đến sinh trong loài người phải nương tựa Thiện tri thức để cùng chiến đấu với phiền não ma. Thế nào là phiền não ma? Đó là kiêu mạn. Bấy giờ người ấy nên quán sát gì là mạn, ai mạn, ai bị khinh mạn, ai do mạn này mà khởi phiền não sử, ai bỏ mạn ấy. Khi người ấy suy tìm như vậy không có mạn để được, cũng chẳng thấy có ai nhiếp thọ mạn ấy. Người ấy do quán sát nghĩa như vậy nên không có mạn để được, không có người mạn, cảnh giới tương ưng với mạn cũng chẳng có được, cũng chẳng thấy có ai bỏ kiêu mạn. Quan sát như vậy rồi thì không một pháp có thể được. Người ấy lại quan sát như vầy: “Do ác nhiếp thọ tự phỉnh thân mình cũng phỉnh than người.” Lúc quan sát như vậy có thể thấy các pháp không có tự tánh. Do thấy các pháp đều không có tự tánh nên thấy pháp chẳng phải có, do chẳng phải có nên biết chẳng thành tựu, do chẳng thành tựu nên biết là chẳng sinh, vì chẳng sinh nên biết là chẳng diệt, đã chẳng sinh diệt thì nó là chẳng thể nêu bày. Nếu hiểu được chẳng thể nêu bày thì nó chẳng phải quá khứ, chẳng phải hiện tại, chẳng phải vị lai, ba đời chẳng thể nắm bắt được. Các pháp đã là ba đời chẳng thể nắm bắt được thì nên biết chưa hề có được, có mất, đây là tất cả pháp bình đẳng. Do tất cả pháp bình đẳng nên biết tất cả pháp là chân như không đổi, không khác, Như Lai
cũng là chân như không đổi, không khác, vì tất cả pháp tức là chân như. Do đó nên quan sát kiêu mạn được biết người ấy từ thân người đời trước chết rồi lại sinh trong loài người, vì họ có sức tập khí kiêu mạn. Cho đến từ địa ngục chết đến sinh trong loài người, do có tập khí kiêu mạn nên biết được tướng ấy. Nếu không tập khí kiêu mạn thì chẳng thể nói được là người ấy từ thân người đến hay cho đến từ trong địa ngục đến.
Này các ông! Đây gọi là trí tuệ lìa rời kiêu mạn. Tướng ấy phải do đủ phương tiện khéo léo mới có thể biết được. Lại do Bát-nhã ba-la-mật-đa gia trì nên người ấy mới biết được.
Lúc ấy tám ngàn người ngoại đạo được nghe Đức Phật thuyết pháp liền được Vô sinh pháp nhẫn. Chúng ấy được Vô sinh pháp nhẫn rồi liền đứng dậy đảnh lễ chân Phật. Họ đảnh lễ chân Phật rồi đứng qua một phía, khác miệng đồng lời nói kệ tán thán Đức Phật:
Đạo sư kiến lập sức trí tuệ
Biết các đạo thú chẳng do người
Biết các chúng sinh đi các thú
Như thấy trái cây cầm trong tay.
Do các kiến thủ trược thế gian
Ví như mây mù chướng hư không
Do đó bầy ngu thường lưu chuyển
Như bọn người mù lạc đường chính.
Thế gian là thường, là vô thường
Lại nói cũng thường cũng vô thường.
Lại nói phi thường phi vô thường
Họ như voi đui đi vào thành
Nói đời hữu biên, hay vô biên
Nói cũng hữu biên cũng vô biên.
Nói phi hữu biên phi vô biên
Do đây lưu chuyển như chim lồng
Lại nói tức thân là thần ngã
Hoặc nói ly thân có thần ngã
Bị vọng tưởng phân biệt trói buộc
Như chim sa lưới lòng sinh khổ.
Lại nói trời Tự tại hóa ra
Lại nói sinh chẳng phải do nhân
Chúng sinh bị kiến chấp che lấp
Ví như mây mù che khuất trăng.
Như trứng trong lồng nở ra chim
Theo các lỗ trống thường muốn ra
Chúng sinh bị kiến chấp làm ngu
Họ chứng giải thoát như chim lồng.
Lại lễ Phạm vương và Thiên chúa
Lại lễ đồng hài và phụ nhân
Lại lễ phương hải Tỳ-sa-môn
Như giặc bị bắt cầu thần linh.
Dường như kẻ nghèo gặp chủ nợ
Cầu lập bảo chứng cùng chủ nợ
Như vậy người đời chấp kiến thủ
Ngu si cầu trời mong dục lạc.
Phật thấy chúng sinh y chân thật
Như thấy năm ngón trên bàn tay
Ở trong các thú chịu trăm khổ
Như bọn giặc cướp vào lao ngục.
Với họ Thế Tôn lòng thương xót
Tu các đạo hạnh biết các thú
Thế Tôn đã dạy pháp xuất ngục
Như vua sinh trai phóng đại xá.
Thương đời chẳng kể vô số kiếp
Tu các khổ hạnh được Bồ-đề
Kiến thủ phá hoại bọn ngu si
Phật dạy cho họ được giải thoát.
Do đây Thiện Thệ, Thiên Nhân Sư
Ở trong các pháp được tự tại
Chúng con kiến chấp nên lạc đường
Nơi kiến chấp Phật cứu chúng con.
Do đó Thế Tôn có đại lực
Có đủ vô úy không oán đối
Giữa chúng đại hống như sư tử
Chúng con cũng nguyện được pháp ấy
Vì nó hay động cõi đại thiên
Cùng dùng pháp ấy chiếu khắp chốn
Dùng nó thọ ký các chúng sinh
Cũng nguyện chúng con gặp gỡ họ.
Bấy giờ, Đức Thế Tôn biết chư ngoại đạo đã tín sâu nên hiện tướng mỉm cười phóng ánh sáng.
Tuệ mạng Mã Thắng nói kệ bạch hỏi Đức Phật:
Phật thương thế gian hiện mỉm cười
Vì thấy các chúng ngoại đạo ấy
Ngưỡng mong Như Lai nói cớ cười
Phật hiện mỉm cười có nghĩa chi?
Đấng khéo hiểu nhân chẳng không nhân
Mà hiện mỉm cười phóng ánh sáng
Lành thay! Đấng hiện sáng mỉm cười
Đại chúng chiêm ngưỡng mong Phật nói.
Đại chúng tại hội đều hoài nghi
Vì thấy Phật hiện ánh sáng cười
Tất cả đều như nhìn trăng tròn
Nhìn Phật chờ nói cớ cười mỉm.
Ai tại hôm nay dâng cúng dường?
Ai ngày nay làm vui Từ Phụ?
Nay ai có được Phật công đức?
Lành thay! Đại Trí xin diễn nói.
Đại chúng nghe rồi chắc mừng vui
Đều do ngoại đạo được thọ ký
Ngưỡng mong Đạo Sư thương nói cho
Ở trong thừa nào họ đắc đạo.
Lành thay! Mâu-ni trừ chúng nghi
Do đây đại chúng được mừng vui
Một lòng hướng Phật không thoái chuyển.
Đức Thế Tôn nói kệ đáp Tỳ-kheo Mã Thắng:
Lành thay! Mã Thắng khéo biết thời
Hay hỏi Như Lai hàng ma oán
Thương xót thế gian nói lời ấy
Hay hỏi Đạo Sư Vô Thượng Sĩ.
Phật sẽ nói sự hiện mỉm cười
Ông phải nhất tâm nghe duyên cớ
Ông phải vui mừng nghe Phật nói
Nay nói nghĩa cớ Phật mỉm cười.
Tám ngàn ngoại đạo đều điều phục
Bỏ các ác kiến, trụ thiện kiến
Thấy thế gian bị kiến thủ não
Họ khởi Bi tâm cầu Bồ-đề.
Tất cả kiến chấp đều được bỏ
Vì họ đã biết chánh kiến vậy.
Từ Phật được nghe ký vô ngại
Họ đều ưa cầu Nhất thiết trí
Chỗ Phật quá khứ được ký rồi
Cúng dường Đại Bi Lưỡng Túc Tôn
Đầy đủ chỗ hai ức chư Phật
Để được lên Vô thượng Bồ-đề.
Chỗ Phật tu trí cũng chẳng thiếu
Tu trì tịnh giới, tu thiền định
Tịnh tu trí tuệ, phát tinh tấn
Nơi các quần sinh tu nhẫn nhục
Thường tu tập sáu Ba-la-mật
Lựa chọn trí tuệ cầu Bồ-đề.
Mã Thắng thỉnh hỏi Đấng hàng ma
Phát tâm thích cầu Phật Bồ-đề
Những khổ não ấy do đảng ác
Nương tựa nơi chỗ có kiến chấp.
Chúng ấy nay thấy Thắng Đạo Sư
Bỏ các ác kiến đều không thừa
Do được thật hiểu lời Phật dạy
Tùy thuận Phật pháp khởi thâm tín.
Họ ở nhiều ức Phật vị lai
Đều siêng cúng dường cầu Bồ-đề
Ở đời vị lai kiếp Tinh tú
Đều được làm Phật đồng một hiệu
Hiệu Phổ Văn Phật danh tiếng lớn.
Phật ấy đại trí độ thế gian
Quốc độ Phật ấy rất thanh tịnh
Nhiều thứ trang nghiêm không đâu bằng.
Cõi ấy chúng sinh không ác kiến
Thuần cầu Bồ-đề quả Hiền thánh.
Cõi ấy chúng sinh không ác thú
Thuở ấy cũng không tất cả nạn.
Tất cả Phật ấy thọ mạng lâu
Đồng trụ thế gian tám vạn tuổi.
Chúng sinh nghe được danh Phật ấy
Đều được không thoái thượng Bồ-đề.
Nếu những người nữ nghe hiệu Phật
Tất cả đều được thân nam nhi.
Như vậy Thế Tôn, Đấng hàng ma
Đã thọ ký cho chúng ngoại đạo
Tất cả trời, người nghe thọ ký
Thảy đều mừng vui sinh kính tin.
Nguồn: Nguồn: Pháp Bảo — kho kinh sách điện tử của Trung tâm biên, phiên dịch tài liệu Phật giáo Quốc tế, Ban Phật giáo Quốc tế, Giáo hội Phật giáo Việt Nam (vbeta.vn · api.phapbao.org), đọc về ngày 3–4/9/2026. Đại đức Thích Vạn Lợi, Thư kí phụ trách kinh sách điện tử. Bản quyền bản dịch, bản in và số trang thuộc về các dịch giả, tác giả và nhà xuất bản đứng tên trong từng cuốn. Gói này phát hành trên GitHub cho người dùng app, để nghiên cứu và đối chiếu, không nhằm mục đích thương mại. Ai muốn gỡ tác phẩm của mình khỏi gói xin báo, sẽ gỡ ngay.
