Tam tạng Việt · Pháp Bảo (VBeta) · Linh Sơn Đại Tạng › Bộ Bảo Tích
Đại Tập 43 · Bộ Bảo Tích II · Số 310 (Quyển 41–90)
- Dịch giả
- Thích Tịnh Hạnh
- Thông tin
- Ghi trên sách: Sa Môn Thích Tịnh HạnhHội Văn Hóa Giáo Dục Linh Sơn Đài Bắc, 2000
Kinh Đại Bảo Tích - Quyển 69 - Pháp Hội 16: Bồ-Tát Thấy Thật (Phần 9) - Phẩm 22: Trời Quảng Quả Được Thọ Ký
KINH ĐẠI BẢO TÍCH
QUYỂN 69
Hán dịch: Đời Bắc Tề, Tam tạng Pháp sư Na-liên-đề-da-xá.
Pháp hội 16: BỒ-TÁT THẤY THẬT (Phần 9)
Phẩm 22: TRỜI QUẢNG QUẢ ĐƯỢC THỌ KÝ
Bấy giờ có tám ức chúng trời Quảng quả thấy các chúng A-tu-la, Ca-lâu-la, chư Long và Long nữ, Cưu-bàn-trà, Càn-thát-bà, Dạ-xoa, Khẩn-na-la, Ma-hầu-la-già, chúng trời Hư không hành, Tứ Thiên vương, Tam thập tam, Dạ-ma, Đâu-suất-đà, Hóa lạc, Tha hóa tự tại, Phạm ma, Quang âm, Biến tịnh cúng dường Phật được thọ ký, họ đều vừa lòng vui mừng hớn hở nhập mỗi mỗi pháp môn, từ mỗi mỗi pháp môn thấy vô lượng môn, nơi tất cả pháp môn được vô lượng biện tài, bất đoạn biện tài, tương ưng biện tài, giải thoát biện tài, vô trước biện tài, vô ngại biện tài, vi tế biện tài, thậm thâm biện tài, chủng chủng biện tài, mỹ diệu biện tài, tương tục biện tài. Ở nơi các biện tài thảy đều biết rồi, chúng trời Quảng quả ấy đối với Như Lai kính tin tôn trọng mà bạch:
–Bạch Thế Tôn! Có Đà-la-ni tên Vô lượng môn. Nếu có Bồ-tát tu tập Đà-la-ni vô lượng môn ấy, thì được các biện tài bất đoạn… ấy, ở trong tất cả cảnh giới tâm chẳng mê hoặc. Các cảnh giới ấy không có một pháp nào chẳng phải Đà-la-ni. Lúc Đại Bồ-tát được Đà-la-ni ấy, ở trong các pháp đều được Đà-la-ni trí biện tài vô ngại. Lúc Đại Bồ-tát an trụ Đà-la-ni vô lượng pháp môn ấy thì nhập nơi năm ấm, nhập nơi mười hai xứ, nhập nơi mười tám giới, nhập nơi các căn, nhập nơi bốn Đế, mười hai nhân duyên, nhập nơi chúng sinh, nhập nơi phi chúng sinh, nhập nơi hữu, nhập nơi phi hữu; nhập nơi thủ tưởng, nơi phi thủ tưởng; nhập nơi y, nơi phi y; nhập nơi không; nhập nơi ngã; nhập nơi tướng, nơi phi tướng;
nhập nơi nguyện, nơi phi nguyện; nhập nơi hữu vi, nơi vô vi, tất cả xứ như vậy được bất hoại biện tài.
Đại Bồ-tát ấy nhập trong năm ấm được Đà-la-ni. nghĩa là sắc ấm ấy tức chẳng thành tựu. Vì sao? Vì không có chút sắc pháp được thành tựu. Vì sao? Vì tánh địa giới của đất chẳng thành tựu. Cũng thế thủy giới, hỏa giới và phong giới tánh đều chẳng thành tựu. Vì sao? Vì tánh xa lìa của đất vậy. Nếu pháp không có thể tánh thì gọi là chẳng thành tựu. Do vậy vì thủy, hỏa và phong giới tánh tự lìa, vì không có thể tánh nên chẳng thành tựu. Sắc chẳng thành tựu như vậy, do vì chẳng thành tựu nên chẳng thể nói là quá khứ, hiện tại và vị lai. Vì sao? Vì sắc chẳng phải là pháp có cho nên là chẳng thể nắm bắt được. Nếu sắc đã bất sinh tức là bất diệt, do vì không sinh diệt nên tức là chẳng thể nêu bày. Lại còn có thuyết như vầy: “Những sắc quá khứ, sắc hiện tại, sắc vị lai, các sắc ấy hòa hợp gọi là sắc ấm. Sắc ấy thể tánh cũng chẳng thể nắm bắt, nào có quá khứ, hiện tại, vị lai. Thế nên sắc ấm chẳng phải là có thể nêu bày. Thọ, tưởng, hành và thức cũng như vậy. Vì vậy nên nhập nơi ấm tức là nhập nơi Đà-la-ni. Do vì nhập Đà-la-ni nên ấm chẳng thể nắm bắt được, vì ấm chẳng thể nắm bắt nên Đà-la-ni cũng chẳng thể nắm bắt, do đó mà nhập Đà-la-ni chẳng thể nắm bắt, chỉ có riêng danh, riêng dụng, riêng giả, chỉ là thế tục, chỉ là lời nói, chỉ là đặt bày, chẳng phải ấm, chẳng phải sắc, chẳng phải nhập nơi sắc, cũng chẳng phải Đà-la-ni thể tánh có thể nắm bắt được. Vì sao?
Nghĩa là ấm… chẳng phải là tác pháp, vì chẳng phải tác pháp nên không có tích tụ. Do vì tích tụ nên giả gọi là ấm. Vì như thế gian nhiều vật liệu tích tụ lại giả gọi là thành, là nhà, là phòng ốc, điện đường; lầu gác, khung cửa sổ, lan can, tường vách, tường ngăn, lỗ thông gió bao bọc xung quanh thì gọi đó là thành. Các sắc ấy tánh chẳng thể nắm bắt, không có tích tụ, vì không tích tụ nên là không sắc, cũng không sắc ấm. Thọ, tưởng, hành và thức cũng như vậy, tánh chẳng thể nắm bắt không có tích tụ. Vì không tích tụ nên là không thọ, tưởng, hành, thức, cũng không thọ, tưởng, hành, thức ấm. Nhập nơi các ấm ấy phải biết như vậy.
Nhập nơi nhãn ấy là ai nhập. nghĩa là khổ nhập. Nhãn là gì?
Đó là bốn đại thanh tịnh tạo nên sắc gọi đó là nhãn. Bốn đại là những gì? Đó là địa giới, thủy giới, hỏa giới và phong giới thanh tịnh. Vì địa giới ấy tánh tự lìa, vì pháp thể chẳng thể nắm bắt nên nó là chẳng thành tựu. Như vậy thủy, hỏa và phong giới tánh đều tự lìa, vì pháp thể chẳng thể nắm bắt nên nó chẳng thành tựu. Nhãn nhập chẳng phải thành tựu như vậy nên chẳng thể nói là quá khứ, hiện tại, vị lai. Vì sao? Vì nhãn nhập chẳng phải là vật. Vì chẳng phải vật nên chẳng sinh, chẳng diệt, nếu chẳng sinh diệt tức là chẳng thể nêu bày. Như vậy nhãn chẳng sinh diệt, nhập cũng chẳng sinh diệt, vì chẳng sinh diệt nên cũng chẳng thể nêu bày. Phải hiểu biết như vầy: Chỉ là riêng danh, riêng dụng, riêng giả, chỉ là thế tục, chỉ là ngôn thuyết. Danh ấy và danh thể cũng lìa tự tánh. Vì sao? Vì không có một pháp nào được gọi là nhãn, gọi là nhập, gọi là khổ. Vì danh chẳng thể nắm bắt được nên nhãn nhập cũng chẳng thể nắm bắt. Vì nhãn chẳng thể nắm bắt nên tức là Đà-la-ni nhập. Đà-la-ni nhập này cũng chẳng thể nắm bắt. Vì sao? Vì tánh tự lìa vậy, chỉ là danh, dụng, giả; chỉ là thế tục, là lời nói, là đặt bày. Vì thế nên do nhãn nhập mà được nhập Đà-la-ni. Được Đà-la-ni rồi thì được biện tài.
Nên biết nhĩ, tỷ, thiệt, thân, ý; sắc, thanh, hương, vị, xúc, pháp cũng đều như vậy.
Nhập nơi giới ấy được Đà-la-ni nhãn, nhãn thể chẳng thể nắm bắt, giới thể chẳng thể nắm bắt. Vì sao? Vì nhãn lìa nhãn tánh vậy, vì giới lìa giới tánh vậy. Bởi pháp thể chẳng thể nắm bắt được nên nó chẳng phải vật, bởi chẳng phải vật nên chẳng thành tựu. Chẳng thành tựu thì là chẳng sinh, chẳng diệt. Vì chẳng sinh diệt nên nó chẳng phải quá khứ, hiện tại, vị lai, chỉ là danh, dụng, giả; chỉ là thế tục, là lời nói, là đặt bày. Danh ấy lìa danh tự tánh, cho đến đặt bày cũng lìa đặt bày tự tánh. Nếu pháp không tự tánh là chẳng thể nắm bắt thì tức là chẳng phải vật. Đã chẳng phải vật thì chẳng thành tựu. Đã chẳng thành tựu thì chẳng sinh, chẳng diệt. Bởi bất sinh diệt nên chẳng phải quá khứ, hiện tại, vị lai. Nếu chẳng nhiếp ở ba đời thì danh ấy tức chẳng phải tướng cũng chẳng phải tưởng, chẳng phải dụng, chẳng phải giả, chẳng phải hữu vi, chẳng phải có thể nêu bày,
chẳng phải đến, chẳng phải đi, chẳng phải được nói cho người, chẳng phải được hiển thị, chẳng phải được biết, chẳng phải được rõ, chẳng phải đen, chẳng phải trắng, chẳng phải nhà cửa vì lìa nhà cửa, chẳng phải đến vì chẳng phải có thể đến, chẳng phải được vì chẳng phải có thể được, chẳng phải chứng vì chẳng phải có thể chứng, chẳng phải phàm phu cũng chẳng phải phàm phu địa, chẳng phải Thanh văn cũng chẳng phải Thanh văn địa, chẳng phải Duyên giác cũng chẳng phải Duyên giác địa, chẳng phải Bồ-tát cũng chẳng phải Bồ-tát địa, chẳng phải Phật cũng chẳng phải Phật địa, chẳng phải địa cũng chẳng phải phi địa. Đây tức là chân như, chẳng dị như, chẳng phải phi như, tịch diệt vô tướng, chỉ riêng dụng, riêng giả. Nói rằng Như Lai, chỉ riêng vì thế tục nên nói danh Như Lai, chẳng phải đệ nhất nghĩa mà có Như Lai vậy. Vì sao? Vì pháp ấy chẳng thể nắm bắt được nên không có Như Lai. Ở nơi giới ấy mà nhập thì phải nên nhập nhãn, nhĩ, tỷ, thiệt, thân, ý, giới pháp, giới ý, thức giới như vậy. Tất cả giới khác cũng phải biết như vậy. Phải nên rộng nhập pháp giới như vậy.
Bạch Thế Tôn! Pháp giới ấy, lúc nói rằng ấm mà chẳng hư hoại bản tánh của pháp giới ấy, lúc nói nhập lúc nói giới, lúc nói bốn Đế lúc nói mười hai nhân duyên, cũng đều chẳng hoại tánh bản thể của pháp giới ấy.
Pháp giới ấy tùy theo chỗ được nói, tất cả các pháp kiến lập danh tự, đều chẳng hoại thể tánh của pháp giới ấy.
Bạch Thế Tôn! Ví như địa giới tùy theo chỗ nó ở mà làm danh tự sai khác, nhưng chẳng hư hoại bản tánh của địa giới ấy. Cũng vậy pháp giới tùy theo chỗ nó ở làm danh tự sai khác mà chẳng hoại bản tánh pháp giới. Ví như thủy, hỏa, phong giới cũng vậy.
Bạch Thế Tôn! Ví như hư không tùy theo chỗ nó ở có tác dụng sai khác mà chẳng hoại thể tánh hư không. Cũng vậy pháp giới tùy theo chỗ nó ở có tác dụng danh tự sai biệt mà chẳng hoại thể tánh pháp giới.
Bạch Thế Tôn! Lúc nhập các căn tức là nhập pháp giới. Nói các căn là nhãn căn, nhĩ căn, tỷ căn, thiệt căn, than căn và ý căn, cùng nam căn, nữ căn, mạng căn, lạc căn, khổ căn, hỷ căn, ưu căn,
xả căn, tín căn, tinh tấn căn, niệm căn, định căn tuệ căn, vị tri dục tri căn, tri căn tri dó căn.
Nhãn ấy, nhãn thể chẳng thể nắm bắt được. Căn ấy, căn thể chẳng thể nắm bắt được. Vì sao? Vì nhãn ấy lìa tự tánh nhãn vậy. Bởi pháp không thể tánh thì nó chẳng phải vật. Bởi chẳng phải vật nên chẳng thành tựu. Bởi chẳng thành tựu nên nó chẳng sinh. Bởi chẳng sinh nên chẳng diệt. Bởi chẳng sinh diệt nên chẳng thể nói nó là quá khứ, hiện tại, vị lai. Nếu ở trong ba đời chẳng sinh diệt thì nó chẳng phải nhãn cũng chẳng phải nhãn căn thì làm sao có dụng, phải biết như vậy.
Bạch Thế Tôn! Ví như nắm tay nắm hư không hư dối không có vật chỉ có danh tự, chỉ có ngôn thuyết. Ở trong đệ nhất nghĩa nắm tay nắm hư không cũng không có. Nhãn và nhãn căn ấy dường như nắm tay nắm hư không hư vọng chẳng phải thật mà hiện tướng hư giả dối gạt phàm phu, chỉ có danh tự, sự đặt bày, lời nói. Ở trong đệ nhất nghĩa, nhãn và nhãn căn đều chẳng thể nắm bắt được.
Bạch Thế Tôn! Vì như vậy nên người được Nhất thiết trí rồi vì độ chúng sinh mà nói tên là căn. Các căn ấy, ở đệ nhất nghĩa, vì tự tánh lìa nên căn thể đều không. Vì pháp ấy thể không nên dụng cũng hư vọng, chẳng có, chẳng thực, dối gạt phàm ngu. Vì lìa tự tánh nên chẳng sinh diệt. Vì chẳng sinh diệt nên chẳng được nói nó là quá khứ, hiện tại, vị lai. Nếu ở trong ba đời không có thì nó không có danh không có tướng, chẳng thể nói, chẳng thể vì người khác nói, chẳng sinh chẳng thể bị sinh, chẳng phải đã biết sẽ biết, chẳng phải đã nghe sẽ nghe, chẳng phải biết chẳng phải bị biết, chẳng phải đã chứng sẽ chứng, chẳng phải đã được sẽ được, chẳng phải đã thấy sẽ thấy, chẳng phải đã đến sẽ đến. Vì sao? Vì nó chẳng phải có vậy.
Bạch Thế Tôn! Ví như có người trong chiêm bao được vui mừng, cười nói, mớ, đi chơi. Người ấy sau khi thức dậy ghi nhớ sự vui chơi trong mộng mà tìm chẳng thấy, chẳng được. Vì sao? Người ấy đương lúc chiêm bao sự vui chơi ấy còn chẳng có thật huống là lúc thức dậy, không bao giờ cảnh mộng ấy lại hoặc thấy hoặc được.
Bạch Thế Tôn! Các căn như vậy giống cảnh vui chơi trong
mộng quả thật chẳng thể nắm bắt được. Vì thế nên tất cả các pháp thể tánh đều chẳng thể nắm bắt. Vì là chẳng thể nắm bắt nên chẳng thể nói nó là quá khứ, hiện tại, vị lai. Nếu ở trong ba đời chẳng thể nắm bắt được thì nó chẳng thể nói được.Với tất cả các căn phải biết như vậy.
Bạch Thế Tôn! Nhập pháp giới là nhập tất cả pháp, nhập tất cả pháp là nhập pháp giới.
Bạch Thế Tôn! Nhập pháp bốn Đế là nhập pháp giới. Những gì là bốn Đế? Đó là Khổ, Tập, Diệt và Đạo.
Đức Thế Tôn cũng nói tất cả các pháp thảy đều là không, chẳng phải chúng sinh, chẳng phải mạng, chẳng phải nhân, chẳng phải tưởng, chẳng phải tướng. Chúng con ở nơi pháp ấy chẳng có nghi ngờ.
Bạch Thế Tôn! Vì không chúng sinh nên cũng không có khổ. Vì sao? Vì chúng sinh không nên khổ đế cũng không. Vì không khổ nên Tập đế cũng không. Vì sao? Vì không có nhân như vậy nên không có quả như vậy. Vì không có tập nên Diệt đế cũng không. Vì sao? Vì không có Tập đế nên đoạn tập cũng không. Do không có diệt nên Đạo đế cũng không. Vì sao? Vì không thể có đạo mà không đoạn tập.
Bạch Thế Tôn! Đạo quả ấy là diệt đế Phiền não tập kia chẳng thể nắm bắt được nên đoạn phiền não diệt cũng chẳng thể nắm bắt. Do diệt chẳng thể nắm bắt nên đạo cũng chẳng thể nắm bắt được. Không khi nào có đạo như vậy mà không có quả của nó. Bốn Thánh đế ấy chỉ là phân biệt hư vọng, chẳng phải có. Bởi chẳng phải có nên chẳng thể nói được là quá khứ, hiện tại, vị lai. Nếu ở trong ba đời chẳng thể nắm bắt được thì nó chẳng phải sinh, chẳng phải diệt, chẳng phải tướng, chẳng phải tưởng; chẳng phải sắp bày, chẳng phải bị sắp bày; chẳng phải nêu chỉ, chẳng phải bị nêu chỉ; chẳng phải hiển hiện, chẳng phải bị hiển hiện; chẳng phải ngữ ngôn, chẳng phải bị ngữ ngôn; chẳng phải ngôn từ, chẳng phải bị ngôn từ; chẳng phải nói, chẳng phải bị nói; chẳng phải thấy, chẳng phải bị thấy; chẳng phải biết, chẳng phải bị biết; chẳng phải rõ, chẳng phải bị rõ; chẳng phải lường, chẳng phải bị lường; chẳng
phải thấu, chẳng phải bị thấu; chẳng phải đến, chẳng phải bị đến; chẳng phải được, chẳng phải bị được; chẳng phải nghe, chẳng phải bị nghe; chẳng phải thấy, chẳng phải bị thấy; chẳng phải đối, chẳng phải bị đối; chẳng phải chứng, chẳng phải bị chứng; chẳng phải trắng, chẳng phải đen; chẳng phải sáng, chẳng phải tối; chẳng phải đến, chẳng phải đi; chẳng phải cạn, chẳng phải sâu; chẳng phải trong, chẳng phải đục; chẳng phải sợ, chẳng phải an; chẳng phải trói, chẳng phải mở; chẳng phải ghét, chẳng phải thương; chẳng phải phiền não, chẳng phải thanh tịnh; chẳng phải trí, chẳng phải chẳng trí; chẳng phải đường sá, chẳng phải chẳng đường sá; chẳng phải hoại, chẳng phải chẳng hoại; chẳng phải nhiếp thọ, chẳng phải chẳng nhiếp thọ; chẳng phải sinh tử, chẳng phải chẳng sinh tử; chẳng phải được, chẳng phải chẳng được; chẳng phải chúng sinh, chẳng phải chẳng chúng sinh; chẳng phải thọ mạng, chẳng phải chẳng thọ mạng; chẳng phải ngã, chẳng phải chẳng ngã; chẳng phải vật, chẳng phải chẳng vật; chẳng phải không, chẳng phải chẳng không; chẳng phải tướng, chẳng phải chẳng tướng; chẳng phải nguyện, chẳng phải chẳng nguyện; chẳng phải y, chẳng phải chẳng y; chẳng phải hữu vi, chẳng phải vô vi; chẳng phải đoạn, chẳng phải thường; chẳng phải tà, chẳng phải chánh; chẳng phải thật, chẳng phải vọng; chẳng phải vọng tưởng, chẳng phải chẳng vọng tưởng; chẳng phải xứ, chẳng phải phi xứ; chẳng phải nhà, chẳng phải chẳng nhà; chẳng phải tri, chẳng phải bất tri; chẳng phải xả, chẳng phải tu; chẳng phải sinh tử, chẳng phải Niết-bàn; chẳng phải giác, chẳng phải chẳng giác; chẳng phải cảnh giới phàm phu, chẳng phải cảnh giới Thanh văn, chẳng phải cảnh giới Duyên giác, chẳng phải cảnh giới Bồ-tát, chẳng phải cảnh giới Phật; chẳng phải cảnh giới, chẳng phải chẳng cảnh giới; chẳng phải tác, chẳng phải bất tác. Nhập vào đế như vậy tức là nhập vào pháp giới. Nhập pháp giới rồi thì được Đà-la-ni. Được Đà-la-ni rồi thì được biện tài. Nhập vào mười hai Nhân duyên tức là nhập vào pháp giới. Vô minh duyên hành, hành duyên thức, thức duyên danh sắc, danh sắc duyên lục nhập, lục nhập duyên xúc, xúc duyên thọ, thọ duyên ái, ái duyên thủ, thủ duyên hữu, hữu duyên sinh, sinh
duyên lão tử ưu bi khổ não, khối lớn tích tụ các khổ. Như vậy vô minh diệt thì hành diệt cho đến sinh diệt thì lão tử ưu bi khổ não diệt, khối lớn tích tụ các khổ diệt.
Bạch Thế Tôn! Vô minh ấy, thể của nó chẳng thể nắm bắt được. Vì sao? Vì tánh tự lìa. Nếu pháp không có thể tánh thì nó chẳng phải vật. Vì chẳng phải vật nên chẳng thành tựu. Bởi chẳng thành tựu nên chẳng sinh, chẳng diệt. Bởi chẳng sinh diệt nên chẳng phải quá khứ, hiện tại, vị lai. Nếu ở trong ba đời chẳng thể nắm bắt được thì không có danh, không có hình, không tướng, không tưởng cũng chẳng sai biệt. Chỉ là riêng danh, riêng giả, riêng dụng, chỉ là thế tục, chỉ là ngôn thuyết, vì giáo hóa tất cả phàm phu chúng sinh. Vô minh ấy ở trong đệ nhất nghĩa thật chẳng thể nắm bắt được. Bởi chẳng thể nắm bắt được nên chẳng phải dụng sai biệt cũng chẳng thể nói được.
Bạch Thế Tôn! Nếu là chỉ riêng danh cho đến chỉ riêng đặt bày thì nó chẳng phải thật, chỉ là hư vọng lời nói phân biệt, giác quán chẳng định chỉ là hý luận. Vô minh ấy nếu không có tự tánh thì làm sao có thể sinh được hành. Vì vô minh đã không nên hành cũng chẳng sinh, bởi chẳng sinh nên nó tức là chẳng già, chẳng bệnh, chẳng chết, chẳng lưu chuyển tức là chẳng sinh. Vì sao? Nếu chẳng sinh thì làm sao có già. Do không già nên chẳng chết. Nếu chẳng sinh ra chẳng chết đi tức là chư Phật Bồ-đề quá khứ, hiện tại, vị lai; chỉ là danh tự thế tục chẳng phải Đệ nhất nghĩa. Nói rằng vô minh đó tức là Bồ-đề, các chi kia cũng vậy. Nhập mười hai Nhân duyên như vậy phải biết tức là nhập nơi pháp giới.
Bạch Thế Tôn! Như Lai bất sinh, tất cả pháp cũng bất sinh, vì thế nên tất cả pháp tức là Như Lai. Như Lai bất diệt, tất cả pháp cũng bất diệt, vì thế nên tất cả pháp tức là Như Lai. Như Lai vô tướng, tất cả pháp cũng vô tướng, vì thế nên tất cả pháp tức là Như Lai.
Nói tóm lược, vô tướng chẳng thể nắm bắt như vậy chẳng phải cấu, chẳng phải tịnh, chẳng phải yêu, chẳng phải ghét, pháp giới chẳng thể rõ cũng chẳng thể biết.
Bạch Thế Tôn! Chân như tức là Như Lai, tất cả các pháp tức là
chân như, vì thế nên tất cả pháp tức là Như Lai.
Bạch Thế Tôn! Thật tế tức là Như Lai, tất cả pháp tức là thật tế, vì thế nên tất cả pháp tức là Như Lai.
Bạch Thế Tôn! Tùy trong pháp nào tức là có Như Lai, trong pháp ấy tức là có tất cả pháp, vì thế nên tất cả pháp tức là Như Lai.
Bạch Thế Tôn! Nếu lại có người nói rằng: Như Lai được Vô thượng Bồ-đề, người ấy là có kiến chấp. Vì sao? Vì Như Lai không hai, Bồ-đề cũng không hai, không hai ấy chẳng thể giác ngộ không hai vậy.
Bạch Thế Tôn! Nếu lại có người nói rằng: Như Lai chuyển pháp luân vô thượng, người ấy là có kiến chấp. Vì sao? Vì Như Lai chẳng phải tiến thoái vậy.
Bạch Thế Tôn! Nếu lại có người nói rằng: “Như Lai độ vô lượng chúng sinh, người ấy là có chấp kiến.” Vì sao? Vì tất cả pháp thực không có chúng sinh nên không có ai được diệt độ vậy.
Bạch Thế Tôn! Nếu lại có người nói rằng: “Như Lai lợi ích vô lượng chúng sinh, người ấy là có kiến chấp.” Vì sao? Vì Như Lai chẳng vì lợi ích hay chẳng lợi ích chúng sinh mà xuất thế.
Bạch Thế Tôn! Nếu lại có chúng sinh ở đời vị lai nói rằng: “Như Lai xả bỏ thọ mạng, chúng sinh ấy là có kiến chấp.” Vì sao? Vì pháp giới không có nhiếp thọ cũng không có xả bỏ.
Bạch Thế Tôn! Nếu lại có người nói rằng: “Như Lai nhập vô dư Niết-bàn, người ấy là có chấp kiến.” Vì sao? Vì pháp giới không có sinh tử cũng không có Niết-bàn.
Bạch Thế Tôn! Nếu lại có người ở nơi pháp của con nói mà có thể quyết định biết, người ấy chẳng còn thoái chuyển nơi Vô thượng Bồ-đề.
Bạch Thế Tôn! Giả sử pháp giới có biến khác, các thiện nam, thiện nữ có thể tin như vậy, chắc chắn sẽ giác ngộ Vô thượng Bồ-đề không có biến đổi thoái lui.
Lúc ấy tám ức chúng trời Quảng quả đối trước Thế Tôn diễn nói pháp của mình đã chứng rồi, đầu mặt lễ chân Phật, nhiễu Phật ba vòng, đứng qua một phía chắp tay đồng thanh nói kệ tán thán Đức Phật:
Kính lễ Thiện Thệ Đấng biết pháp
Đại Đạo Sư lực Na-la-diên
Thắng Mâu-ni thương yêu tất cả
Phương tiện thị hiện nơi chân thật.
Đã tự biết rõ tất cả pháp
Như thật hiển thị các thế gian
Cúi lạy thân vô lượng công đức
Vô Thượng Sĩ trí tuệ tối thắng.
Pháp vi diệu chân thật như vậy
Phật nói tương ưng không có khác.
Thế Tôn, Đại Y vương vô thượng
Khiến chúng sinh Pháp nhãn thanh tịnh
Khai diễn tám thứ đường Chân thánh
Vì được đại Bồ-đề vô thượng.
Quy kính thân vô lượng công đức
Vô Thượng Sĩ trí tuệ tối thắng
Hiển thị Bồ-đề đạo chánh chân
Quyết định hướng đến đại Niết-bàn
Chứng được Vô thượng thắng Bồ-đề
Tịch diệt an ổn rất kiên cố
Độ thoát nhiều ức na-do-tha
Chúng sinh luân hồi khổ sinh tử.
Đảnh lễ thân vô lượng công đức
Vô Thượng Sĩ trí tuệ tối thắng
Quan sát năm ấm đều không vô
Ấm thể rốt ráo chẳng nắm bắt.
Ấm ấy tức thể lìa các quán
Chỉ gạt những chúng sinh phàm ngu
Thế gian nơi đó bị trói buộc
Như khỉ vượn kia bị dính nhựa.
Người trí nơi đó được giải thoát
Du hành không ngại như gió trống
Các giới tức thể tánh tự không
Tất cả người trí nói như vậy.
Không ấy cũng không, không tự tánh
Cứu cánh cầu nó không thể được
Phàm phu nơi đó đều bị trói
Do vì chẳng biết tánh chân thật.
Người trí quán sát được giải thoát
Không bị chấp bởi ba cõi kia
Các nhập vô thể tự không tịch
Tất cả người trí nói như vậy.
Như nắm tay không giả chẳng thật
Dối gạt hàng chúng sinh ngu tối
Phàm phu vọng sinh lòng chấp trước
Đều do nơi pháp sinh nghi hoặc.
Trụy lạc sinh tử bị tán hoại
Như các nhà buôn chìm biển lớn
Tánh các căn ấy tự nó không
Cứu cánh suy tìm chẳng nắm bắt.
Ví như trong gương hiện mặt mắt
Tượng ấy không thực cứu cánh không
Phàm phu vô trí chấp tượng ấy
Chính vì chẳng biết pháp chân như.
Dường như bầy chim vào lưới bẫy
Cũng như trong vực cá mắc câu
Chúng sinh không thể lìa tướng sinh
Chân thật tìm cầu chẳng nắm bắt.
Ví như trên vách vẽ hình tượng
Tướng chúng sinh cứu cánh không thực
Phàm phu vô trí nên chấp giữ
Đều do chẳng biết nghĩa chân thật.
Người trí quan sát được giải thoát
Ví như chim sinh ra khỏi vỏ
Nhân duyên sinh pháp đều vô thường
Tất cả không tịch lìa phan duyên.
Ví như trong mộng hưởng thọ vui
Hư dối gạt gẫm phàm phu mê
Ngu si vô trí bị nó trói
Do chẳng tư lương vọng phân biệt.
Người trí quan sát được giải thoát
Như các chim khôn thoát lồng lưới
Như Phật công đức chẳng nghĩ bàn
Tất cả các pháp cũng như vậy.
Các pháp vô tướng như Mâu-ni
Pháp thể tịch diệt như Niết-bàn
Các pháp vô y như Như Lai
Nơi ba cõi kia chẳng chấp trước.
Vì thế tất cả người thành Phật
Đều do được biết nghĩa này vậy
Các pháp không sợ như Thế Tôn
Chẳng khởi tưởng thân mình, thân người.
Các pháp khó nghĩ như Đạo Sư
Chỉ Phật biết được dắt quần sinh
Pháp không phân biệt như Thiện Thệ
Chẳng phải tâm cảnh của phàm phu,
Là cảnh giới diệu của Như Lai
Chỉ Phật Đại Thánh biết rõ được.
Nếu người vô trí nói thế này:
Phật chứng Vô thượng đại Bồ-đề.
Nếu lại có người nói như vầy:
Thế Tôn đã chuyển diệu pháp luân.
Nếu lại có người nhận định rằng:
Thiện Thệ đã độ vô lượng chúng
Họ đều bị kiến chấp trói buộc
Vì họ chẳng biết tánh chân thật.
Nếu người bảo Phật nói lời này:
Sát hại hành ấm và cùng mạng
Hoặc nói Thập Lực nhập Niết-bàn
Đã lợi ích vô lượng chúng sinh
Tất cả người ấy đều chấp kiến
Bị trói chặt trong rọ của ma
Chẳng hiểu biết được pháp chân như
Vì chẳng biết nên chẳng biết Phật.
Nếu người khéo biết phải chẳng phải
Họ đều biết rõ Đại Đạo Sư
Sẽ được khối vô lượng công đức
Thành Phật thương xót các thế gian.
Đây là chân như không biến đổi
Tất cả các pháp lìa nghi hoặc.
Đấng thắng vô thượng trong trời, người
Chúng con đã biết nghĩa như vậy.
Tám ức chúng trời Quảng quả này
Nơi pháp thảy đều được biết hết
Đối Phật Đạo Sư tự diễn nói
Hiện nội tâm mình tin hiểu rồi
Tất cả mừng vui không nghi ngờ
Đều tự thấy mình sẽ thành Phật
Đây là diệu pháp của Như Lai
Họ tự nhận lãnh Phật thọ ký.
Đức Thế Tôn biết chúng trời Quảng quả có đủ thâm tín, ở trong Phật pháp quyết định không nghi, vì muốn đại chúng trồng căn lành nên hiện mỉm cười.
Tuệ mạng Mã Thắng nói kệ bạch Đức Phật:
Đạo Sư trí tuệ núi công đức
Chẳng phải không nhân mà mỉm cười
Con từng nơi Phật thân tự nghe
Thế Tôn mỉm cười tất có cớ.
Như Lai hiện tướng mỉm cười ấy
Khiến chúng đều thọ vui thanh tịnh
Trời, Người, Tu-la, Đại Đạo Sư
Ngưỡng mong diễn nói nhân duyên cười.
Nay thấy Như Lai từ nơi diện
Hiện tướng mỉm cười rất thanh lương
Các chúng hội đây đều hoài nghi
Nhất tâm chiêm ngưỡng mặt Như Lai.
Đại Bi tối thắng Thiên Nhân Sư
Xin nói cớ cười rất hy hữu
Thế gian nếu được nghe Phật nói
Quyết định trừ hết lòng nghi hoặc.
Tám ức chúng trời Quảng quả ấy
Thảy đều diễn nói tự thọ ký
Do công đức gì được quả gì?
Xin nói thành Phật sự thần thông.
Khai diễn Phạm âm rất vi diệu
Cúi mong trừ dứt các nghi hoặc
Tất cả đại chúng nghe Phật nói
Thảy đều hớn hở rất vui mừng.
Đại chúng chắp tay đều nhất tâm
Tịnh tín chime ngưỡng cung kính đứng
Chúng Trời Phật tử đều tư duy
Mong cầu đại Bồ-đề vô thượng.
Các chúng hội đây có nghi hoặc
Xin Đức Như Lai trừ dứt cho
Chắc sẽ được Lực trí thị phi
Đầy đủ thành tựu Nhất thiết trí.
Được nghe Như Lai tiếng tám đức
Chúng Trời không ai chẳng vui mừng
Sẽ được hộ trì Như Lai giáo
Tùy thuận chánh pháp như thuyết hành.
Quan sát biết lòng chúng Trời rồi
Đại Trí Vô Thượng nguyện giải nói
Do đó đại chúng lòng mừng vui
Ở trong Phật pháp được tin hiểu.
Nay nơi Đạo Sư nguyện được nghe
Chúng trời quá khứ đã tu hành
Nếu nhờ Như Lai giải nói xong
Sở nguyện thảy đều được đầy đủ.
Chúng trời Quảng quả như pháp hành
Chắc được thành tựu Nhất thiết trí
Sẽ độ thế gian các chúng sinh
Hiển thị thể tánh chân như pháp.
Bấy giờ, Đức Thế Tôn nói kệ đáp Tuệ mạng Mã Thắng:
Lành thay! Mã Thắng khéo biết thời
Nay ông hỏi Phật thật đúng lúc
Phật vì chúng trời Quảng quả ấy
Ở trước đại chúng hiện mỉm cười
Nay sẽ vì ông phân biệt nói
Đều phải nhất tâm cùng lắng nghe
Nghĩa nhân duyên của tướng mỉm cười
Ông và đại chúng sẽ được rõ.
Như Lai đầy đủ Nhất thiết trí
Quan sát nhân duyên có ba thứ
Lưỡng Túc Thế Tôn chánh quán rồi
Liền hiện mỉm cười thị thế gian.
Có người thích ở nơi Niết-bàn
Ít trí cạn nhỏ cầu Thanh văn,
Lại có người thích ở yên lặng
Chỉ cầu Bồ-đề Bích-chi-phật,
Có người thích cầu Đại Đạo Sư
Thành Phật đại lực Na-la-diên
Phật thấy chúng ấy thâm tín rồi
Tùy họ sở nguyện mà độ thoát.
Vì cầu Thanh văn mà thị hiện
Phải biết là tướng cười tối hạ,
Phải nên biết Phật trung phẩm cười
Thị hiện vì người cầu Bích-chi,
Ông phải biết cười thượng phẩm đây
Vì chúng trời này thọ ký Phật.
Phật giải nói ba nhân duyên cười
Đó là tối hạ và trung, thượng
Thắng Đạo Sư khéo hiểu thế gian
Thị hiện mỉm cười hiển thoại tướng.
Phật biết chúng sinh muốn ba thừa
Nguyện ưa cầu chứng ba Thánh quả
Vì cầu Thanh văn mà hiện cười
Tia sáng mỉm cười vào nơi chân
Thị hiện vì cầu Bích-chi-phật,
Phải biết sáng cười nhập vào rún
Vì thọ ký Vô thượng Bồ-đề
Tia sáng cười nhập vào đảnh Phật.
Mã Thắng, nay ông cần nên biết
Nhân duyên mỉm cười có ba loại
Vừa rồi Phật hiện tướng sáng cười
Sáng ấy nhập vào đảnh của Phật
Phải biết mỉm cười hiện sáng này
Đều vì thọ ký Vô Thượng Giác.
Nay Phật sẽ lại vì ông nói
Mỉm cười lại có ba nhân duyên
Lành thay! Mã Thắng và đại chúng
Một lòng lặng ý đều lắng nghe.
Hiện tiền mỉm cười vì cầu Phật
Tia sáng phóng ra nhập vào đảnh,
Tia sáng có lúc dừng ngang lưng
Giây lát mất là vì Duyên giác.
Phật hiện mỉm cười phóng tia sáng
Tạm thời dừng ở nơi chân Phật
Sáng ấy theo thừa mà biến hiện
Phải biết là vì người Thanh văn.
Nay Phật lại nói cớ mỉm cười
Mã Thắng nghe kỹ có ba thứ:
Đạo Sư phóng ra các tia sáng
Ra rồi vòng quanh nơi mình Phật
Tia sáng ra rồi đều rẽ thưa
Trở lại tụ mau quanh lưng Phật
Lần lần trở lại thêm lớn rộng
Cũng lại vòng quanh bên phải Phật.
Có sáng trước dừng sau rộng lớn
Lần lần hữu nhiễu quanh thân Phật
Sáng ấy đều khắp hết thân Phật
Cùng đồng với thân không sai khác
Sáng ấy trang nghiêm thân tướng Phật
Rực rỡ dường như khối hoàng kim.
Mâu-ni phóng sang từ miệng cười
Phải biết sáng ấy ký cõi nước.
Có sáng phóng ra như lọng báu
Che khắp trên thân Đức Thế Tôn.
Có sáng như hoa ở hư không
Sáng ấy chói rỡ thân Đức Phật
Sáng ấy tất cả xoay bên phải
Ba vòng quanh ngoài thân Như Lai.
Phải biết sáng ấy ký thọ mạng
Xuất thế đại trí hiện thoại tướng.
Ba thứ mỉm cười phóng sáng ấy
Thiện Thệ theo căn hiện sai biệt
Nay đây Mã Thắng cần nên biết
Đó là ba thứ nhân mỉm cười.
Đạo Sư thế gian hiện thoại tướng
Khéo biết chúng sinh tin thích sâu
Nay ở trong pháp của Như Lai
Các ông nghe đây được trừ nghi.
Tám ức chúng trời Quảng quả đây
Hiện tiền trước Phật sâu kính tin,
Nói rộng chánh pháp môn vi diệu
Mỗi vị cõi riêng được thành Phật
Thọ mạng đầy đủ lâu vô lượng
Trải do-tha kiếp trụ thế gian
Thế nên Như Lai hiện điềm tướng
Ánh sáng rộng lớn đủ năm màu.
Chúng trời Quảng quả thuở quá khứ
Ba mươi sáu a-tăng-kỳ kiếp
Thường được gặp gỡ chư Thế Tôn
Thân thừa cúng dường tu pháp lành.
Lại trải thời gian ba mươi sáu
A-tăng-kỳ kiếp rộng tu hành
Chư Đại sĩ này trụ thế gian
Cúng dường Như Lai chưa từng mỏi.
Vì tư duy cứu độ chúng sinh
Nên luôn siêng tu cúng dường Phật,
Cúng dường Thế Tôn đúng pháp nghi
Mong cầu Vô thượng đại Bồ-đề.
Chúng trời Quảng quả đời vị lai
Sẽ được làm Phật Na-la-diên
Thành diệu Mâu-ni núi công đức.
Kiếp ấy hiệu là Thắng kim tràng
Chư Như Lai ấy đều riêng ở
Trong cõi nước trang nghiêm thanh tịnh.
Phật ấy đồng hiệu Nhựt Quang Luân
Đầy đủ vô lượng khối công đức
Mỗi mỗi Như Lai đều trụ thế
Lâu đến vô lượng do-tha kiếp.
Chư Thiện Thệ ấy họp chúng hội
Vô lượng, vô biên chẳng thể đếm
Lúc mỗi Đức Đạo Sư thành Phật
Các chúng hàng đệ tử Thanh văn
Dù Phật ở trong do-tha kiếp
Tính đếm số ấy cũng chẳng tận.
Nếu tất cả thầy toán cùng họp
Cũng tính chẳng hết số chúng ấy
Thuở ấy chỗ có các Bồ-tát
Số đông gấp bội chúng Thanh văn
Thảy đều phát tâm ở Phật thừa
Nguyện sẽ được thành Nhất thiết trí
Ở trong cõi nước thanh tịnh ấy
Đều sẽ được thành Phật Thập Lực.
Các Bồ-tát ấy chỗ tu hành
Đồng như Bản Sư không sai khác.
Chư Như Lai ấy diệt độ rồi
Chánh pháp hưng thạnh ở đời lâu
Trải đến mười hai na-do kiếp
Được chư Phật tử siêng hộ trì.
Lúc pháp chư Phật ấy hưng thạnh
Kẻ phát tâm Vô thượng Bồ-đề
Sô ấy nhiều hơn cát sông Hằng
Thảy đều siêng tu Bồ-tát hạnh.
Chư Thiện Thệ ấy diệt độ rồi
Chỗ có tất cả chúng Thanh văn
Chúng ấy thảy đều được Niết-bàn
Nhiều hơn số cát nơi đại hải.
Chánh pháp của chư Thế Tôn ấy
Đầy đủ hưng thạnh nơi thế gian
Lợi ích vô lượng các chúng sinh
Giáo pháp Phật ấy rất hưng thạnh.
Nghe Phật giải nói như vậy rồi
Tất cả đại chúng đều tin hiểu
Quyết sẽ được thành Phật Thế Tôn
Rộng làm lợi ích các quần sinh.
Bấy giờ chúng hội đều vui mừng
Đầu mặt lễ lạy chân Như Lai
Cung kính vô lượng nơi Thiện Thệ
Đúng pháp cúng dường Thiên Nhân Sư.
Thế nên hớn hở phát tinh tấn
Dường như cứu đầu đang bị cháy
Thường phải thân cận Thiện tri thức
Siêng tu Bát-nhã ba-la-mật-đa
Đây là hạnh thắng tấn thấy thực
Tỳ-kheo các ông phải tu tập
Sẽ thành Vô thượng Lưỡng Túc Tôn
Công đức như núi ích lợi đời.
Kinh Đại Bảo Tích - Quyển 70 - Pháp Hội 16: Bồ-Tát Thấy Thật (Phần 10) - Phẩm 23: Thiên Tử Tịnh Cư Nói Kệ Ca Ngợi Phật (Phần 1)
KINH ĐẠI BẢO TÍCH
QUYỂN 70
Hán dịch: Đời Bắc Tề, Tam tạng Pháp sư Na-liên-đề-da-xá.
Pháp hội 16: BỒ-TÁT THẤY THẬT (Phần 10)
Phẩm 23: THIÊN TỬ TỊNH CƯ NÓI KỆ CA NGỢI PHẬT (Phần 1)
Bấy giờ các Thiên tử Tịnh cư biết vô lượng chúng sinh được an trụ Bồ-đề ở trong Phật pháp không có suy tư ngờ vực, họ đều vừa ý vui mừng, đều riêng nói kệ vi diệu tán thán công đức Phật.
Thiên tử Tín Thí nói kệ tán thán:
Xả thí vợ con yêu
Và xả thân được trọng
Đến ngôi vua, của cải
Con lạy Đấng Đàn Độ.
Thiên tử Lạc Trì Giới nói kệ tán thán:
Như Lai xưa trì giới
Tất cả không chấp trước
Được quả đến bờ kia
Con lạy Đấng Giới Độ.
Thiên tử Lạc Nhẫn nói kệ tán thán:
Xưa Phật tu nhẫn nhục
Chịu được chặt tay chân
Lòng không hề hối não
Con lạy Đấng Nhẫn Độ.
Thiên tử Lạc Tinh Tấn nói kệ tán thán:
Đấng dũng kiện bất thoái
Tinh tấn có đại lực
Đã được thượng Bồ-đề
Con lạy Đấng Nhẫn Độ.
Thiên tử Lạc Thiền nói kệ tán thán:
Phật xưa tu thiền định
Thế gian chẳng hay biết
Tam tế được bình đẳng
Con lạy Đấng Nhẫn Độ.
Thiên tử Oai Đức nói kệ tán thán:
Đại Hùng nơi Bát-nhã
Tương tục mà tu hành
Chứng được vô tận tuệ
Con lạy Đấng Nhẫn Độ.
Thiên tử Giới Tuệ nói kệ tán thán:
Bố thí và Ái ngữ
Lợi hành cùng Đồng sự
Bốn nhiếp độ chúng sinh
Con lạy Đại Đạo Sư.
Thiên tử Tịnh Tuệ nói kệ tán thán:
Nơi đại Từ, Bi, Hỷ
Thường tu tập dài lâu
Dùng đó cứu quần sinh
Quy mạng Đại Thuyền Sư.
Thiên tử Tịnh Tâm nói kệ tán thán:
Đến được hạnh vô tranh
Điều tâm Đại Mâu-ni
Điều được kẻ chưa điều
Con lạy Điều Ngự Sư.
Thiên tử Vô Cấu Tuệ nói kệ tán thán:
Tâm rộng, tâm nhu nhuyễn
Tâm điều và các căn
Biết tâm các chúng sinh
Con lạy Đấng biết khắp.
Thiên tử Tịnh Ý nói kệ tán thán:
Đấng đầy đủ chánh niệm
An trụ trong kiên tuệ
Sáng suốt biết rõ ràng
Lạy Đấng Giác Giác tha.
Thiên tử Trang Nghiêm Tâm nói kệ tán thán:
Từ lâu tâm Phật tịnh
Cũng tịnh cõi nước Phật
Và tịnh tuệ quần sinh
Con lạy Tịnh Pháp Vương.
Thiên tử Vô Thắng nói kệ tán thán:
Sở nguyện không bị hoại
Sức hàng phục ma oán
Đầy đủ các nguyện lớn
Vui đẹp chúng chư Thiên.
Thiên tử Tốc Doanh Sự nói kệ tán thán:
Như Lai mau biết pháp
Cũng chóng tịnh chúng sinh
Đã thấy pháp khó thấy
Con lạy Đấng Tốc Sự.
Thiên tử Kiến Tinh Tấn nói kệ tán thán:
Xứ xứ đều giải thoát
Lìa si không các lậu
Đã đến ở bờ kia
Lạy Đấng Kiên Cố Lực.
Thiên tử Lạc Oai Nghi nói kệ tán thán:
Ly dục không các lỗi
Trừ tối được lậu tận
Thắng phước điền cho đời
Con lạy Đấng Ứng Cúng.
Thiên tử Thiện Trụ nói kệ tán thán:
Thế Tôn trụ chánh pháp
Được ba cõi cúng dường
Một đường an ổn đi
Vì thế con kính lễ.
Thiên tử Vô Động nói kệ tán thán:
Phật như núi kiên cố
Chẳng bị gió làm động
Chê khen thường bình đẳng
Vì thế con kính lạy.
Thiên tử Đắc Bình Đẳng nói kệ tán thán:
Đại Hùng sắc thù thắng
Đủ ba mươi hai tướng
Có trí tuệ lớn sâu
Lạy Đấng Đoan Chánh Trí.
Thiên tử Thâm Tuệ nói kệ tán thán:
Đấng đại thân phi thân
An trụ pháp chân như
Nói rõ nơi thật tế
Thế gian không ai bằng.
Thiên tử Vô Đẳng Ngại Tuệ nói kệ tán thán:
Cứu cánh đồng không hai
Dũng kiện hay phục ma
Chẳng nghi nơi nghĩa sâu
Chiếu pháp đến bờ kia.
Thiên tử Hỷ Ý nói kệ tán thán:
Hỷ Ý xưa dũng kiện
Sở học đều thông lợi
Bỏ lìa ba cõi này
Như rắn thoát da cũ.
Thiên tử Định Ý nói kệ tán thán:
Như đèn trong nhà tối
Hết dầu nên mất sang
Người trí dứt như vậy
Do nghe Phật pháp vậy.
Thiên tử Trụ Xa-ma-tha nói kệ tán thán:
Như Lai khắp quan sát
Bị dục nó trói buộc
Phật đoạn được lưới dục
Do cầm gươm trí vậy.
Thiên tử Đa Xa-ma-tha nói kệ tán thán:
Định tâm và định hành
Định oai nghi cảnh giới
Phật diệt được phiền não
Con lạy Đấng Phục Oán.
Thiên tử Vô Úy Xa-ma-tha nói kệ tán thán:
Học Phật Xa-ma-tha
Bồ-tát được danh xưng
Do chánh định dẫn đạo
Thành tựu định tâm Phật.
Thiên tử Định Thực nói kệ tán thán:
Tịch diệt tất cả pháp
Của Đại Hùng diễn nói
Đấng Đại Trí hiểu đó
Mau thành Phật Như Lai.
Thiên tử Thường Quán nói kệ tán thán:
Thường quán các chúng sinh
Đều theo Như Lai học
Chứng được thắng Bồ-đề
Đầy đủ trí tuệ lớn.
Thiên tử Trì Đức nói kệ tán thán:
Phật trí Ba-la-mật-đa
Vì Bồ-tát tu học
Thành bậc đại oai đức
Thấy được vô lượng pháp.
Thiên tử Tạo Quang nói kệ tán thán:
Người được bất tư quang
Sẽ được vui vô cấu
Chỗ Như Lai chiếu thế
Được nghe trí cảnh giới.
Thiên tử Vô Cấu Quang nói kệ tán thán:
Các pháp không phân biệt
Do thiện phương tiện vậy
Tu tập trí như vậy
Nên thành Diệu Trượng Phu.
Thiên tử Vô Sở Trụ nói kệ tán thán:
Vô trụ không xúc nhiễu
Các pháp không chỗ thấy
Chẳng thấy có tự tha
Phật y chân thật thấy.
Thiên tử Trạch Tuệ nói kệ tán thán:
Các pháp không quật trạch
Đạo Sư thấy như vậy
Vì chúng sinh mà nói
Tùy thuận thủ pháp tướng
Thiên tử Vô Y Tuệ nói kệ tán thán:
Các pháp không chỗ nương
Xa lìa nơi bỉ thử
Như Lai hiển chân thật
Như am-la trong tay.
Thiên tử Hư Không Hành nói kệ tán thán:
Biết pháp như hư không
Chẳng sinh cũng chẳng diệt
Phật thấy pháp như vậy
Nên lìa được thế gian.
Thiên tử Vô Tích Tụ nói kệ tán thán:
Không cầu cũng không mạn
Không giác, không bất giác
Y chân, không tự tánh
Là Phật thấy thế gian.
Thiên tử Tu Tuệ nói kệ tán thán:
Như nhà ảo thuật giỏi
Ảo hóa các thứ vật
Chẳng thật mà thấy thật
Nên Phật không ai bằng.
Thiên tử Hỷ Ngộ nói kệ tán thán:
Như hình tượng trong gương
Dù thấy mà chẳng thực
Phật thấy pháp như vậy
Chẳng mê nơi thế gian.
Thiên tử Trừ Nghi nói kệ tán thán:
Phật như vang theo tiếng
Các pháp cũng như vậy
Nói nghe đều chẳng thực
Là Phật thấy thế gian.
Thiên tử Vô Ngại Biện nói kệ tán thán:
Người an trụ chánh pháp
Biện tài thuyết thâm diệu
Từ lâu Phật chứng pháp
Nên đầy đủ biện tài.
Thiên tử Vô Chướng Trí nói kệ tán thán:
Y chân, không tự tánh
Tất cả pháp như vậy
Như Lai biết như thật
Nên trừ được tối tăm.
Thiên tử Vô Ưu nói kệ tán thán:
Không ưu cũng không não
Không tranh, không nhiễu trược
Các pháp không cấu nhiễm
Phật thấy tánh chân thật.
Thiên tử Hành Cụ Túc nói kệ tán thán:
Không đến cũng không đi
Các pháp vô sở hữu
Như Lai chân thật thấy
Vì đời nói như vậy.
Thiên tử Thắng Tuệ nói kệ tán thán:
Không nhiễm cũng không tịnh
Chẳng ngu cũng chẳng trí
Các pháp không năng sở
Phật thấy biết như thật.
Thiên tử Đắc Vô Ngại nói kệ tán thán:
Chẳng sáng cũng chẳng tối
Chẳng sắc, chẳng phi sắc
Chẳng buộc, chẳng giải thoát
Phật tuệ thấy như thật.
Thiên tử Dũng Mục nói kệ tán thán:
Chẳng co cụm chẳng khắp
Chẳng không cũng chẳng có
Như mộng thọ năm dục
Phật thấy pháp như thật.
Thiên tử Bất Thuần nói kệ tán thán:
Chẳng sinh cũng chẳng diệt
Chẳng dừng ở trung gian
Mê đó là vô trí
Chỉ Phật thấy chân thật.
Thiên tử Trụ Không nói kệ tán thán:
Chẳng nhân, chẳng chúng sinh
Chẳng dụng, chẳng của đời
Theo thuyết nên có dụng
Phật hay thấy chân thật.
Thiên tử Trụ Vô Tướng nói kệ tán thán:
Tất cả pháp được dùng
Nó đều không có tướng
Các pháp tánh tướng lìa
Đạo Sư thấy như vậy.
Thiên tử Vô Nguyện nói kệ tán thán:
Do pháp không, vô tướng
Thế nên chẳng khởi nguyện
Giả đặt có nguyện cầu
Chỉ Phật biết như thật.
Thiên tử Tam-muội Lưu Chú nói kệ tán thán:
Đã được môn giải thoát
Không có người giải thoát
Phiền não gốc cũng không
Phật thấy tánh chân thật.
Thiên tử Vô Hủy nói kệ tán thán:
Lìa bỏ tất cả ác
Họp những khối công đức
Nên Phật không bị chê
Cũng không có sự chê.
Thiên tử Điện Vân nói kệ tán thán:
Dường như mây sấm chớp
Mưa xuống khắp mặt đất
Phật tuôn mưa chánh pháp
Sung túc các quần sinh.
Thiên tử Bất Đường Nguyện nói kệ tán thán:
Lời của Phật vô thượng
Hay chuyển chánh pháp luân
Sáng thấu lý pháp sâu
Đầy đủ Nhất thiết trí.
Thiên tử Cụ Trí Tuệ nói kệ tán thán:
Không sinh cũng không diệt
Các pháp tự tánh không
Vì Như Lai khéo biết
Nên dạy lại mọi người.
Thiên tử Sư Tử Hống nói kệ tán thán:
Như Lai sư tử hống
Lúc diễn nói pháp không
Ngoại đạo đều kinh sợ
Như thú sợ sư tử.
Thiên tử Nghiệp Vô Phóng Dật nói kệ tán thán:
Hiện tiền không phóng dật
Phật tu thành Bồ-đề
Đạo Sư nơi chánh pháp
Không dật đến bờ kia
Thiên tử Trụ Vô Phóng Dật nói kệ tán thán:
An trụ chẳng phóng dật
Tăng ích Phật chánh pháp
Mười Lực và công hạnh
Phật pháp chẳng nghĩ bàn.
Thiên tử Vô Phóng Dật Sinh nói kệ tán thán:
Hội nơi không phóng dật
Trợ đạo được sinh Thiên
Dùng đây cứu quần sinh
Phật cũng tự giải thoát.
Thiên tử Thành Vô Phóng Dật nói kệ tán thán:
Không dật được thành tựu
Các cõi nương giải thoát
Thanh văn và Bồ-tát
Đều từ đây mà học.
Thiên tử Bất Dật Hành nói kệ tán thán:
Bao nhiêu các Phật tử
Thường hành chẳng phóng dật
Hay được Nhất thiết trí
Vì khéo quán thế gian.
Thiên tử Vô Dật Hộ nói kệ tán thán:
Lúc Phật tu Bồ-đề
Giữ gìn chẳng phóng dật
Đến được thắng Bồ-đề
Vì đại Bi trang nghiêm.
Thiên tử Trụ Bất Phóng Dật nói kệ tán thán:
Nếu trụ chẳng phóng dật
Giản trạch pháp nhất tướng
Phật tử đại dũng kiện
Sẽ được sự nghiệp cha.
Thiên tử Lạc Bất Phóng Dật nói kệ tán thán:
Dũng kiện ưa chẳng dật
Hay phá núi phiền não
Đây đồng dùng Phật trí
Mau dứt khối cao mạn
Thiên tử Kiên Trì Bất Phóng Dật nói kệ tán thán:
Giữ gìn không phóng dật
Xưa cầu Nhất thiết trí
A-tăng-kỳ ức kiếp
Phật tâm không mỏi mệt.
Thiên tử Xa-ma-tha Hiện Tiền nói kệ tán thán:
Pháp tánh tự tịch diệt
Là cảnh giới chư Phật
Người trí nương đó trụ
Hay đến thắng Bồ-đề.
Thiên tử Y Xa-ma-tha nói kệ tán thán:
Chư Phật nương Xa-ma
Nương mà chẳng chấp trước
Chúng sinh diệt phiền não
Như mưa sạch bụi nhơ.
Thiên tử Trụ Xa-ma-tha nói kệ tán thán:
Chư Phật trụ Xa-ma
Bất động như Thái sơn
Thiên ma chẳng hoại được
Tâm tịch nên con lạy.
Thiên tử Xa-ma-tha Điều Phục nói kệ tán thán:
Xa-ma chỗ điều phục
Phật tử không chê bai
Ức ma chẳng động được
Ly dục như La-hán.
Thiên tử Tu Xa-ma-tha nói kệ tán thán:
Đại Hùng xưa tu tập
Xa-ma-tha đại định
Không ai biết tâm Phật
Y đâu được thiền định.
Thiên tử Xa-ma-tha Thượng Thủ nói kệ tán thán:
Phật chuyển chánh pháp luân
Liền được Xa-ma-tha
Pháp khác đều y đó
Vì thế được Bồ-đề.
Thiên tử Lưu Xa-ma-tha nói kệ tán thán:
Phật nói Xa-ma-tha
Đây là lồng lưới tâm
Chúng sinh sa ngục mê
Phật dạy hàng phục tâm.
Thiên tử Xa-ma-tha Cảnh Giới nói kệ tán thán:
Chư Phật diệu cảnh giới
Đó là Xa-ma-tha
Tu đây được vô ngại
Thành tựu Đại Đạo Sư.
Thiên tử Mãn Túc Xa-ma-tha nói kệ tán thán:
Dùng thiền sung mãn tâm
Rồi lại tu tập tuệ
Nên Phật được Bồ-đề
Lại hay an chúng sinh.
Thiên tử Trọng Xa-ma-tha nói kệ tán thán:
Chẳng thấy có đạo khác
Chỉ ở trong Phật pháp
Chứng được đại trí tuệ
Thành bậc Vô Thượng Sĩ.
Thiên tử Hân Tỳ-bà-xá-na nói kệ tán thán:
Phật nương Tỳ-xá-na
Hay thấy tất cả pháp
Bồ-tát tùy thuận học
Thành tựu Tự nhiên trí.
Thiên tử Sinh Tỳ-bà-xá-na nói kệ tán thán:
Vì đến trí bờ kia
Nên thành đại Y vương
Hiển thị bốn chân đế
Đều do Tỳ-xá-na.
Thiên tử Trụ Tỳ-bà-xá-na nói kệ tán thán:
Trụ Tỳ-bà-xá-na
Như thật biết các pháp
Dũng kiện chứng Bồ-đề
Hay thành Đại Đạo Sư.
Thiên tử Tu Tận Tỳ-bà-xá-na nói kệ tán thán:
Đại Sĩ dùng trí tuệ
Tu tập thắng Bồ-đề
Chẳng sinh cảnh giới thức
Thành tựu Đại Đạo Sư.
Thiên tử Lạc Tỳ-bà-xá-na nói kệ tán thán:
Người trí nương chân thật
Quan sát pháp như đây
Hay được quả vô đẳng
Thành Phật hiệu Đạo Sư.
Thiên tử Cần Tập Tỳ-bà-xá-na nói kệ tán thán:
Do siêng tu trí tuệ
Hay lập các khổ hạnh
Kia thành khó hàng phục
Chẳng bị tà đạo hoại.
Thiên tử Tỳ-bà-xá-na nói kệ tán thán:
Bao nhiêu các Phật tử
Do quan sát pháp tướng
Biết pháp tướng ấy rồi
Thành tựu Điều Ngự Sư.
Thiên tử Tu Tỳ-bà-xá-na nói kệ tán thán:
Như Lai đã lâu xa
Tu tập thắng trí tuệ
Hay thành Nhất thiết trí
Độ thoát vô lượng chúng.
Thiên tử Thù Thắng Hành nói kệ tán thán:
Phật tu Nhất thiết trí
Thành tựu Đại Đạo Sư
Dùng pháp cứu thế gian
Vượt khỏi dòng nước xiết.
Thiên tử Trụ Tỳ-bà-xá-na nói kệ tán thán:
Trụ Tỳ-bà-xá-na
Quán sát tất cả pháp
Xuất sinh các Phật pháp
Đất sinh cây Ni-câu.
Thiên tử Trì Tỳ-bà-xá-na nói kệ tán thán:
Thế Tôn các Phật tử
Nhiếp thọ thắng trí tuệ
Được thượng Bồ-đề rồi
Hay độ các chúng sinh.
Thiên tử Du Hý Tỳ-bà-xá-na nói kệ tán thán:
Dạo chơi nơi các pháp
Được Phật vô sở úy
Không khiếp cũng không sợ
Thắng trí đại Mâu-ni.
Thiên tử Tùy Thuận Tỳ-bà-xá-na nói kệ tán thán:
Đại Hùng nơi các pháp
Đều hội Tỳ-xá-na
Quan sát không tự tánh
Đây là Phật Bồ-đề.
Thiên tử Tỳ-bà-xá-na Kiên Cố nói kệ tán thán:
Chư Phật trí kiên cố
Nơi pháp không chỗ sợ
Xem thấy quần sinh khổ
Hay khởi đại Bi tâm.
Thiên tử Tỳ-bà-xá-na nói kệ tán thán:
Do trí đến Bồ-đề
Có trí hay khéo học
Phật được thắng Bồ-đề
Độ thoát các chúng sinh.
Thiên tử Tu Không nói kệ tán thán:
Tu tập nơi pháp Không
Người trí ngộ Bồ-đề
Phá hoại các lao ngục
Cũng độ kẻ bị trói.
Thiên tử Giải Không nói kệ tán thán:
Vì Thế Tôn giải Không
Nên chẳng thấy thân mạng
Không duyên, không tự tánh
Nương đây vì đời nói.
Thiên tử Không Cảnh Giới nói kệ tán thán:
Tất cả cảnh giới Phật
Các pháp tánh tự không
Đại Hùng học trong đó
Vì thương cứu chúng sinh.
Thiên tử Tín Không nói kệ tán thán:
Như Lai lìa cấu uế
Bố úy cũng đã lâu
Chẳng chấp ở các pháp
Như gió không tựa đâu.
Thiên tử Lạc Không nói kệ tán thán:
Người tu tập pháp Không
Hay ưa cảnh giới Phật
Cũng là cúng dường Phật
Đều thành Vô thượng cúng.
Thiên tử Không Kiến Lập nói kệ tán thán:
Do tu tập pháp Không
Đạo Sư hay kiến lập
Thông đạt pháp Không rồi
Thành tựu Thế Gian Giải.
Thiên tử Hướng Không nói kệ tán thán:
Phật biết không một pháp
Chẳng là Niết-bàn ấy
Các pháp đến Niết-bàn
Đó là Phật Bồ-đề.
Thiên tử Không Thành Tựu nói kệ tán thán:
Đã được Không tịch định
Phật tử được thành tựu
Chúng ấy cúng dường Phật
Là người tu pháp Không.
Thiên tử Thú Không nói kệ tán thán:
Bao nhiêu người quy Không
Có trí chẳng ngu si
Vô trước đoạn phiền não
Ly cấu được Bồ-đề.
Thiên tử Mãn Túc Không nói kệ tán thán:
Phật pháp được mãn túc
Thành tựu khó hàng phục
Bao nhiêu người tu Không
Hay lợi ích thế gian.
Thiên tử Trụ Không nói kệ tán thán:
An trụ trong Phật pháp
Người hay tu không trí
Vô lượng các ma chúng
Chẳng động được chúng ấy.
Thiên tử Lạc Vô Tướng nói kệ tán thán:
Mừng ưa nơi vô tướng
Chẳng trước trong hữu tướng
Giản trạch các pháp rồi
Phật hay siêu thế gian.
Thiên tử Vô Tướng Hành nói kệ tán thán:
Lúc tập hành vô tướng
Thanh tịnh tịch diệt hạnh
Lìa mọi tướng chúng sinh
Ma chẳng biết chỗ họ.
Thiên tử Vô Tướng Cảnh Giới nói kệ tán thán:
Cảnh giới Phật vô tướng
Như Lai tu trong ấy
Vô tướng khó chứng hiểu
Con lạy Đấng hành định.
Thiên tử Khát Lạc Vô Tướng nói kệ tán thán:
Tất cả đại chúng đây
Khát ưa pháp vô tướng
Mong cầu Phật Bồ-đề
Cúng dường Thiên Nhân Sư.
Thiên tử Tu Vô Tướng Hành nói kệ tán thán:
Như Lai nơi vô tướng
Ngày đêm thường tu hành
Trời, người và quỷ thần
Chẳng biết chỗ Phật đến.
Thiên tử Vô Tướng Giải Thoát nói kệ tán thán:
Đại Hùng trụ vô tướng
Tư lương tất cả pháp
Đạo Sư đã tu học
Vì thế con kính lễ.
Thiên tử Vô Tướng Du Hý nói kệ tán thán:
Đại Từ hiện du hý
Thường nương pháp vô tướng
Vì thành thục chúng sinh
An trụ trong Phật trí.
Thiên tử Vô Tướng Thành Tựu nói kệ tán thán:
Người khéo tu lìa tướng
Hay được Phật Bồ-đề
Cũng hay cúng dường Phật
Như con kính mến cha.
Thiên tử Cửu Lạc Vô Tướng nói kệ tán thán:
Người mến Phật chánh pháp
Tức là tháp chúng sinh
Bao nhiêu người lìa tướng
Được ở chỗ của Thầy.
Thiên tử Vô Tướng Đạo nói kệ tán thán:
Chúng sinh những chỗ về
Nương đạo được tế độ
Vô trước tịch diệt hạnh
Như Lai tối vô thượng.
Thiên tử Tín Vô Tướng nói kệ tán thán:
Người tin hiểu vô tướng
Tịch diệt lìa các oán
Con lạy tất cả Phật
Đấng tự độ độ người.
Thiên tử Thú Vô Nguyện nói kệ tán thán:
Thế Tôn có những nguyện
Cầu tìm chẳng nắm bắt
Chúng ấy lìa sở tác
Là Phật xuất thế gian.
Thiên tử Tu Vô Nguyện nói kệ tán thán:
Nơi có chẳng khởi nguyện
Tu hành tâm tịch diệt
Dứt trừ dây khát ái
Là Phật lìa thế gian.
Thiên tử Vô Nguyện Sinh nói kệ tán thán:
Người được đại tinh tấn
Nơi có lìa khát ái
Các con của Như Lai
Đều lạy cha của mình.
Thiên tử Tùng Vô Nguyện Sinh nói kệ tán thán:
Chúng ấy chẳng khởi nguyện
Nơi có mà phá có
Dứt rời được dây ái
Phật tử lìa chê bai.
Thiên tử Vô Nguyện Giải Thoát nói kệ tán thán:
Vô nguyện được giải thoát
Chẳng cầu lìa trói buộc
Buông bỏ chẳng khởi nguyện
Phật tử giữ oai đức.
Thiên tử Xuất Vô Nguyện nói kệ tán thán:
Xuất ly đồng hoang ưu
Nhổ đứt gốc ái nhiễm
Chúng con lạy Như Lai
Đấng trừ được đói khát.
Thiên tử Tất Định Vô Nguyện nói kệ tán thán:
Người khéo biết hữu khổ
Biết thế lạc hư vọng
Phật là cha chúng con
Chúng là con Đạo Sư.
Thiên tử Hướng Vô Nguyện nói kệ tán thán:
Người nơi hữu thấy khổ
Người ấy được điều phục
Con lạy Bậc khéo điều
Phá hữu Điều Ngự Sư.
Thiên tử Siêu Vô Nguyện nói kệ tán thán:
Vượt khỏi đồng hoang hữu
Được ở chỗ an ổn
Khắp lạy Đại Đạo Sư
Đã phục phiền não oán.
Thiên tử Bỉ Vô Nguyện Khải nói kệ tán thán:
Chiến thắng phá oán địch
Kẻ tối cường khó phục
Hàng các ma chúng rồi
Dũng kiện chẳng cầu hữu.
Thiên tử Vô Nguyện Lực nói kệ tán thán:
Đại lực nơi giải thoát
Dứt được các dây ma
Các hàng Phật tử này
Xem ma như cỏ nhỏ.
Thiên tử Quán Thân nói kệ tán thán:
Các hữu quán thân này
Họ hay mến Phật pháp
Không thân, không tác giả
Chúng ấy tùy thuận pháp.
Thiên tử Niệm Thân nói kệ tán thán:
Suy niệm nơi thân này
Dơ nhớp không thanh tịnh
Đã biết thân như thật
Kính lạy Đại Đạo Sư.
Thiên tử Yểm Hoạn Thân nói kệ tán thán:
Buộc niệm nơi nội thân
Xem thấy tướng bất tịnh
Họ lìa được thân khổ
Điều phục nên kính lễ.
Thiên tử Xả Thân nói kệ tán thán:
Bỏ thân máu mủ này
Như rắn thoát da cũ
Kính lạy nơi phi thân
Là thân Đại Như Lai.
Thiên tử Yểm Ố Thân nói kệ tán thán:
Chán ghét thân máu mủ
Chẳng sạch rất hôi dơ
Bỏ thân bất tịnh này
Quy kính Thiên Nhân Sư.
Thiên tử Hoạn Thân Bì Lao nói kệ tán thán:
Thân hư rã đáng sợ
Phật tử cầu thanh tịnh
Chúng ấy đều lạy Phật
Được tu thân chánh pháp.
Thiên tử Bố Thân nói kệ tán thán:
Xem biết bốn đại này
Dường như rắn độc ác
Chúng ấy vượt khỏi thân
Kính lạy Đại Đạo Sư.
Thiên tử Kiến Thân Quá nói kệ tán thán:
Hiện tiền thấy thân lỗi
Là được mắt trí tuệ
Chiếu rõ ba cõi này
Người trí nương Phật tuệ
Thiên tử Bất Lạc Thân nói kệ tán thán:
Những ai chẳng ưa thân
Chẳng dựa ở pháp tướng
Không mắc nơi kết sử
Chúng ấy lạy Điều Ngự.
Thiên tử Ư Hữu Khởi Oán Tưởng nói kệ tán thán:
Nơi hữu tưởng oán thù
Tu quán phá các hữu
Phật tử học như vậy
Sinh trí ngộ Bồ-đề.
Thiên tử Hoại Hữu nói kệ tán thán:
Nơi hữu thấy lỗi rồi
Biết được diệt vô úy
Phật tử siêng cầu đạo
Được hưởng di sản cha.
Thiên tử Khí Hữu nói kệ tán thán:
Tu học bỏ các hữu
Thích ở đại Niết-bàn
Tâm định lìa kết sử
Con lạy Đại Đạo Sư.
Thiên tử Đoạn Hữu nói kệ tán thán:
Dứt trừ gốc rễ hữu
Chiếu suốt cõi tam thiên
Các con của Thế Tôn
Sở học đều thông lợi.
Thiên tử Độ Hữu nói kệ tán thán:
Đã qua khỏi biển hữu
Cứu tế kẻ cô độc
Ở trong ba cõi này
Chúng ấy chẳng tại số.
Thiên tử Phá Hữu nói kệ tán thán:
Phật tử người hành đạo
Phá được hết ba cõi
Họ đã cúng dường Phật
Vì giáo hóa chúng sinh.
Thiên tử Ư Hữu Giải Thoát nói kệ tán thán:
Giải thoát được dòng hữu
Cứu cánh trụ hậu tế
Đại Hùng xuất thế gian
Kính lạy Đấng đoạn hữu.
Thiên tử Diệt Hữu nói kệ tán thán:
Diệt trừ gốc rễ hữu
Khỏi hữu đến bờ kia
Đã đoạn nơi hậu tế
Thế gian không bằng Phật.
Thiên tử Trụ Hậu Tế nói kệ tán thán:
Như Lai trụ hậu tế
Tịch diệt đến bỉ ngạn
Nhất Thiết Trí độ hữu
Giác ngộ người chưa ngộ.
Thiên tử Ư Hữu Trụ Hậu Tế nói kệ tán thán:
Phật trụ nơi hậu tế
Nói rõ nhân ba hữu
Chẳng thấy có kết sử
Sau được chẳng sinh hữu.
Thiên tử Đắc Diệt Hữu nói kệ tán thán:
Biết hữu không tịch rồi
Mở được nhân ba hữu
Tinh tấn chẳng khiếp nhược
Con lạy đấng bình đẳng.
Thiên tử Độ Hữu Đáo Bỉ Ngạn nói kệ tán thán:
Khỏi hữu đến bờ kia
Nhổ trừ nguồn gốc hữu
Cứu độ các quần sinh
Đạo Sư thương tất cả.
Thiên tử Ư Thọ Vô Não nói kệ tán thán:
Nơi thọ không cống cao
Không tư cũng không lự
Thiền sự đều hiểu biết
Xem thọ như bóng nước.
Thiên tử Giải Thọ nói kệ tán thán:
Như Lai biết các thọ
Xưa nay không tự tánh
Chỗ phàm phu chấp trước
Như mộng thọ dục lạc.
Thiên tử Quán Thọ nói kệ tán thán:
Có trí quán các thọ
Hay được nơi đường thiện
Chẳng sinh thọ vị lai
Như vậy thấy Đạo Sư.
Thiên tử Ly Thọ nói kệ tán thán:
Năng thọ và sở thọ
Phật thấy không tự tánh
Liền nói cho chúng sinh
Câu thậm thâm khó biết.
Thiên tử Quyết Định Tri Thọ nói kệ tán thán:
Các thọ chỉ thế đế
Trong nhất nghĩa không có
Như Lai nói chân thật
Trừ dứt nghi thế gian.
Thiên tử Thiện Giải Thọ nói kệ tán thán:
Thế Tôn khéo biết thọ
Như mây trong hư không
Ai mê người vô trí
Riêng có Phật thật hiểu.
Thiên tử Thông Đạt Thọ nói kệ tán thán:
Như Lai đạt các thọ
Hiểu thọ đến bờ kia
Biết thọ không ngã sở
Thuyết pháp là tối thượng.
Thiên tử Độ Thọ nói kệ tán thán:
Thế Tôn lâu đã khỏi
Biển ba thọ khó qua
Bỏ rời bùn lầy nhơ
Phật trí hiệu Vô thượng.
Thiên tử Đoạn Thọ nói kệ tán thán:
Đạo Sư nơi các thọ
Biết rõ xuất thế gian
Lìa khỏi bùn ô nhiễm
Chẳng chấp trước các hữu.
Thiên tử Tư Thọ nói kệ tán thán:
Như Lai niệm các thọ
Do thọ mà đời khổ
Chúng sinh phiền não trói
Phật trí chân thật tánh.
Thiên tử Giải Tâm nói kệ tán thán:
Phật tâm phục phiền não
Cũng hàng các ma oán
Y chân không bị phá
Nên Phật hiệu Mâu-ni
Thiên tử Thức Tâm nói kệ tán thán:
Phật biết rõ tâm tướng
Như nhà ảo thuật giỏi
Hóa ra các thứ hình
Nên Phật hiệu Ứng Cúng.
Thiên tử Tâm Hành nói kệ tán thán:
Đại Hùng đã tu hành
Dứt được tâm sở duyên
Ức kiếp a-tăng-kỳ
Tâm tánh chẳng nắm bắt.
Thiên tử Nhiếp Tâm nói kệ tán thán:
Tháo động khó điều phục
Vô thể mà ở hang
Phật đoạn tâm tốc tật
Nên được thọ cúng dường.
Thiên tử Giản Trạch Tâm nói kệ tán thán:
Phật đã giản trạch tâm
Chúng sinh bị tâm trói
Phật biết được chân thật
Như ảo sư dạy con.
Thiên tử Tu Tâm Cảnh Giới nói kệ tán thán:
Sở hành tâm cảnh giới
Đạo Sư quyết định thấy
Như mộng thọ năm dục
Làm mê kẻ ngu si.
Thiên tử Tâm Tự Tại nói kệ tán thán:
Điều phục tác nghiệp rồi
Tâm không phân biệt sự
Như Lai thấy tâm tướng
Thế gian chẳng biết được.
Thiên tử Tâm Dũng nói kệ tán thán:
Nói rằng người tâm dũng
Hay phá chúng ma quân
Người dùng tâm thấy tâm
Quán tâm chẳng mỏi mệt.
Thiên tử Kiến Lập nói kệ tán thán:
Như Lai quán chúng sinh
Người kiến lập nơi pháp
Dùng tâm biết được tâm
Họ là chân Phật tử.
Thiên tử Định Tâm nói kệ tán thán:
Những người phục được tâm
Họ hay hành tịch diệt
Người ấy lìa trói buộc
Chẳng bị ma làm não.
Thiên tử Nhu Nhuyễn Tâm nói kệ tán thán:
Tâm dũng kiện nhu nhuyễn
Điều phục các chúng sinh
Những người ưa Phật pháp
Chẳng chấp trước dục lạc.
Thiên tử Tịnh Tâm nói kệ tán thán:
Thiện tâm thích thanh tịnh
Suy gẫm mà tác nghiệp
Nghe Phật chánh pháp rồi
Không còn nghi nghĩa sâu.
Thiên tử Trụ Pháp nói kệ tán thán:
Nghĩ tâm hướng đến pháp
Rất thích chẳng lui mất
Họ là chân Phật tử
Đã đến chỗ điều phục.
Thiên tử Tư Duy Pháp nói kệ tán thán:
Tư duy nơi pháp giới
Cảnh giới không chẳng một
Tất cả pháp giới tịnh
Là chỗ học của Phật.
Thiên tử Pháp Giới Kiến Lập nói kệ tán thán:
Pháp giới được kiến lập
Là tâm đại Từ bi
Hay trụ trong nhất tướng
Họ là chân Phật tử.
Thiên tử Pháp Giới Cảnh Giới nói kệ tán thán:
Thế Tôn nói pháp giới
Đó là các cõi Phật
Đại Sĩ chỗ sở hành
Trí ấy chẳng nghĩ bàn.
Thiên tử Pháp Giới Sinh nói kệ tán thán:
Pháp giới chỗ xuất sinh
Trí ấy khó nghĩ bàn
Chẳng nghi Phật pháp sâu
Cũng biết các căn tánh.
Thiên tử Nhập Pháp Giới nói kệ tán thán:
Người nhập thâm pháp giới
Hiểu pháp không gì bằng
Trí lực chẳng nghĩ bàn
Cũng được các diệu nguyện.
Thiên tử Pháp Giới Vô úy nói kệ tán thán:
Đã được pháp vô úy
Là trụ chỗ an ổn
Có được sức biện tài
Không ai sánh bằng được.
Thiên tử Thiện Giải Pháp Giới nói kệ tán thán:
Như Lai hiểu pháp giới
Cũng đạt Nhất thiết trí
Thị hiện tướng pháp giới
Như am-la trong tay.
Thiên tử Trụ Pháp Giới nói kệ tán thán:
Thế Tôn trụ pháp giới
Thấy pháp chân thật tánh
Chẳng nương cũng chẳng lìa
Chẳng giữ cũng chẳng bỏ.
Thiên tử Pháp Giới Hành nói kệ tán thán:
Như Lai hành pháp giới
Tịch tĩnh như hư không
Cảnh giới Đại Mâu-ni
Kính lạy Từ Bi Phụ.
Thiên tử Quy Pháp Giới nói kệ tán thán
Theo nhiều thứ pháp môn
Thế Tôn nói pháp giới
Trong các pháp môn ấy
Không tâm cũng không sắc.
Thiên tử Pháp Giới Tinh Tấn nói kệ tán thán:
Thế Tôn nói tinh tấn
Biết được nơi pháp giới
Nhân vì tu tinh tấn
Giác trí đến bờ kia.
Thiên tử Pháp Giới Sung Mãn nói kệ tán thán:
Đại Từ dung chánh pháp
No đầy các thế gian
Người biết được pháp giới
Thì được trụ Bồ-đề.
Thiên tử Triệt Pháp Giới nói kệ tán thán:
Phật thấu tỏ thâm pháp
Nên hay quán thế gian
Đã biết rõ pháp giới
Con lạy Thiên Nhân Sư.
Thiên tử Trụ Trí Xứ nói kệ tán thán:
Xứ ấy trên tất cả
Trí Như Lai chứng được
Pháp giới và mười phương
Chỗ đi của Đạo Sư.
Thiên tử Trụ Xứ nói kệ tán thán:
Pháp giới là trụ xứ
Là đạo bậc trí hành
Trọn tất cả các pháp
Đều hiểu là một tướng.
Thiên tử Tri Xứ nói kệ tán thán:
Thế Tôn biết pháp giới
Đã làm một tướng tu
Chúng sinh các dục tánh
Phật cũng đều biết rõ.
Thiên tử Xuất Xứ nói kệ tán thán:
Lấy được Nhất thiết trí
Gọi là hàng Phật tử
Ở chỗ pháp giới này
Chỉ trí biết được thôi.
Thiên tử Học Xứ nói kệ tán thán:
Người tu tập pháp giới
An trụ trong Bồ-đề
Thấu được chỗ tự nhiên
Mau thành Phật Như Lai.
Thiên tử Phi Xứ Học nói kệ tán thán:
Người được thấy phi xứ
Hay thích Như Lai giáo
Ngàn ức chúng ma quân
Chẳng mê hoặc được họ.
Thiên tử Tri Phi Xứ nói kệ tán thán:
Thấy biết được phi xứ
Người trí được mừng vui
Chúng con tu chánh giác
Ức ma chẳng động được.
Thiên tử Thâm Mật Xứ nói kệ tán thán:
Khéo học chỗ thâm trí
An trụ trong chánh pháp
Cỡi được ma Ba-tuần
Như xe đóng ngựa thuần.
Thiên tử Thiện Phi Xứ nói kệ tán thán:
Phi xứ thiện pháp giới
Tập học nơi nhất tướng
Nếu ma mà não được
Phật nói không hề có.
Thiên tử Trụ Xứ nói kệ tán thán:
Thị xứ và phi xứ
Chỉ bày người ngu si
Như Lai tự giác rồi
Lại nói dạy chúng sinh
Thiên tử Thiện Thủ nói kệ tán thán:
Nhân ấy lấy được sự
Và tác nghiệp thuở xưa
Chỗ nhân ấy tu nghiệp
Thế Tôn đều biết rõ.
Thiên tử Xảo Nghiệp Thiên tử nói kệ tán thán
Tham dục và giận si
Phật cũng biết nghiệp nhân
Là nhân, là nghiệp ấy
Như Lai đều biết rõ.
Thiên tử Tri Đương Lai nói kệ tán thán:
Biết đời đương lai ấy
Chúng sinh sở tác nghiệp
Nhân sở tác nghiệp ấy
Xứ ấy Phật biết rõ.
Thiên tử Tư Hiện Tại nói kệ tán thán:
Khắp đến mười phương cõi
Chúng sinh nghiệp và nhân
Xứ và nhân nghiệp sự
Đạo Sư đều biết rõ.
Thiên tử Lực Cảnh Giới nói kệ tán thán:
Hoặc nghiệp hoặc là nhân
Xứ sở và xuất sinh
Như Lai đều biết rõ
Nên hiệu Thiên Nhân Sư.
Thiên tử Lạc Lực nói kệ tán thán:
Nhân nghiệp và xứ sở
Quả báo trong ba cõi
Họ có sự tạo tác
Như Lai đều biết rõ.
Thiên tử Lực Chủ nói kệ tán thán:
Các việc làm, nghiệp nhân
Báo nhân và nhân duyên
Xứ sở tánh tự lìa
Là chỗ Phật không có.
Thiên tử Lực Cát Tường nói kệ tán thán:
Các việc làm, nghiệp nhân
Bởi nhân duyên thế đế
Quả báo được thọ dụng
Phật biết nó đều không.
Thiên tử Lực Duyệt nói kệ tán thán:
Các việc làm do nghiệp
Bởi nhân duyên tục đế
Phật tự biết rõ rồi
Nói nó không tự tánh.
Thiên tử Lực Du Hý nói kệ tán thán:
Các việc làm do duyên
Chỗ nhân duyên thế đế
Chẳng do tự, tha sinh
Phật biết từ duyên khởi.
Nguồn: Nguồn: Pháp Bảo — kho kinh sách điện tử của Trung tâm biên, phiên dịch tài liệu Phật giáo Quốc tế, Ban Phật giáo Quốc tế, Giáo hội Phật giáo Việt Nam (vbeta.vn · api.phapbao.org), đọc về ngày 3–4/9/2026. Đại đức Thích Vạn Lợi, Thư kí phụ trách kinh sách điện tử. Bản quyền bản dịch, bản in và số trang thuộc về các dịch giả, tác giả và nhà xuất bản đứng tên trong từng cuốn. Gói này phát hành trên GitHub cho người dùng app, để nghiên cứu và đối chiếu, không nhằm mục đích thương mại. Ai muốn gỡ tác phẩm của mình khỏi gói xin báo, sẽ gỡ ngay.
