Tổ đình Ba La Mật366 Nguyễn Sinh Cung, TP. Huế
← Pháp Bảo (VBeta)Trang 13/26

Tam tạng Việt · Pháp Bảo (VBeta) · Linh Sơn Đại Tạng › Bộ Bảo Tích

Đại Tập 43 · Bộ Bảo Tích II · Số 310 (Quyển 41–90)

Dịch giả
Thích Tịnh Hạnh
Thông tin
Ghi trên sách: Sa Môn Thích Tịnh HạnhHội Văn Hóa Giáo Dục Linh Sơn Đài Bắc, 2000

Kinh Đại Bảo Tích - Quyển 65 - Pháp Hội 16: Bồ-Tát Thấy Thật (Phần 5) - Phẩm 10: Dạ-Xoa Được Thọ Ký

KINH ĐẠI BẢO TÍCH

QUYỂN 65

Hán dịch: Đời Bắc Tề, Tam tạng Pháp sư Na-liên-đề-da-xá.

Pháp hội 16: BỒ-TÁT THẤY THẬT (Phần 5)

Phẩm 10: DẠ-XOA ĐƯỢC THỌ KÝ

Bấy giờ lại có tám ức Dạ-xoa thấy các chúng A-tu-la, Ca-lâu-la, Long nữ, Long vương, Cưu-bàn-trà, Càn-thát-bà cúng dường Phật được thọ ký, họ vui mừng hớn hở đều sinh lòng hy hữu chưa từng có, biết Phật Thế Tôn trí tuệ vô tận tối tôn tối thắng, trí tuệ vô ngại chẳng thể nghĩ bàn. Họ lại còn được nghe pháp môn thứ đệ. Đối với Phật, họ tưởng là Đạo sư, là Vô tận tuệ. Chúng Dạ-xoa ấy biết trí tuệ của Đức Phật là vô tận rồi, đối với chánh pháp của Đức Phật sinh lòng yêu thích. Do yêu thích nên cúng dường, phát khởi tinh tấn nói kệ tán thán:

Chúng con tán than Đấng Cứu Thế

Vì Phật đầy đủ trí lực vậy

Vô tận, vô lượng như biển cả

Thế Tôn thân tốt không ai bằng.

Tu-di còn biết được nặng nhẹ

Hư không còn biết được rộng hẹp

Sức trí tuệ của Đức Như Lai

Tất cả chẳng ai đo lường được.

Biết các chúng sinh lòng kính tin

Những người đáng độ đều độ xong

Nơi người được độ biết hướng đến

Nên Phật là không ai sánh bằng.

Tùy chúng tu tạo nghiệp thiện ác

Tất cả chỗ sinh thọ thân hình

Biết rõ căn tín đáng thọ pháp

Nên Phật là không ai sánh bằng.

Tham dục ác hành, sân khuể hành

Si hành phiền não Phật đều biết

Kiêu mạn, tật đố cũng biết rõ

Nên Phật là không ai sánh bằng.

Chúng sinh nơi đây nhiều lầm lỗi

Như Lai biết rõ nghiệp đạo họ

Thế Tôn biết họ rất lanh lẹ

Nên Phật là không ai sánh bằng.

Thiện Thệ thấy rõ các thế gian

Tùy phương diện họ có lỗi lầm

Và cùng ngữ ngôn họ sai quấy

Thế Tôn thấy rõ hết tất cả.

Tại trong sáu đường ở bao lâu

Tùy họ thọ khổ nhiều hay ít

Và họ thọ lấy các thứ thân

Tất cả Thế Tôn đều thấy biết.

Tùy sức phiền não họ phát khởi

Phương tiện tạo tác và gây nghiệp

Theo nghiệp nhận lấy các thứ khổ

Tất cả Đạo Sư đều biết rõ.

Tùy họ chỗ cầu đạo giải thoát

Ở trong Phật pháp đã xuất gia

Tinh tấn tu học Thánh đạo rồi

Dứt hết phiền não Phật đều biết.

Ở trong Phật pháp có phàm phu

Dù được xuất gia chẳng biết nghĩa

Chê bai pháp diệu của người trí

Thế Tôn cũng lại biết rõ họ.

Những kẻ chê bai chánh pháp ấy

Nghiệp hành ấy mắc những khổ não

Tùy tại địa ngục ở lâu mau

Như Lai cũng đều biết rõ cả.

Nơi Phật đã được kính tin sâu

Xuất gia thọ trì tạng chánh pháp

Quán sát các pháp thảy đều không

Dứt trừ tất cả đường sinh tử,

Chẳng muốn tất cả thân sinh tử

Quan sát thân này dường như ảo

Biết mọi âm thanh như tiếng vang

Ở vững nơi đạo, Phật cũng biết.

Tán thán Đạo Sư không sánh bằng

Nay tôi chỗ được khối phước đức

Dùng phước đức này nguyện thành Phật

Cũng nguyện chúng sinh thành Chánh giác.

Đức Thế Tôn biết chúng Dạ-xoa thâm tâm kính tin nên hiện tướng mỉm cười.

Tuệ mạng Mã Thắng Tỳ-kheo nói kệ bạch hỏi:

Đức Thế Tôn hiện trướng mỉm cười

Ngưỡng mong cho biết nhân duyên cười

Tất cả chư Phật chẳng vô cớ

Mà hiện ra tướng mỉm cười ấy.

Nay đại chúng này đều hoài nghi

Vì thấy Đạo Sư mỉm cười vậy

Ngưỡng mong Thế Tôn trừ nghi cho

Khiến tất cả chúng được mừng rỡ.

Nay người được kính tin nơi Phật

Và người biết chánh pháp vi diệu

Người tâm kiên cố bất động ấy

Nguyện Phật tuyên nói cho họ nghe.

Đại chúng tại đây đều hoài nghi

Tất cả chime ngưỡng mặt Như Lai

Hôm nay sẽ có những sự gì

Duy nguyện Thế Tôn dứt nghi cho.

Hôm nay ai hiện đại thần lực?

Hôm nay ai phát đại tinh tấn?

Hôm nay Phật cùng ai thân hữu?

Nơi đại chúng này xin hiển hiện.

Lành thay! Mâu-ni thương thế gian

Ngưỡng mong dứt trừ các nghi hoặc

Trời, người đại chúng đều được nghe

Hôm nay tất sẽ rất mừng vui.

Đức Thế Tôn nói kệ đáp Tỳ-kheo Mã Thắng:

Lành thay! Lời hỏi của Mã Thắng

Nay sẽ lợi ích lớn thế gian

Do ông hỏi được nhân duyên cười

Nên khen ông khéo hiểu ý Phật.

Nay Phật sẽ đáp hết nghĩa ấy

Ông nên nhất tâm chuyên lắng nghe

Biết tâm ý các Dạ-xoa rồi

Phật vì thế gian hiện mỉm cười

Các chúng Dạ-xoa lòng kính tin

Vì họ biết Bồ-đề tịch diệt.

Khen Phật công đức chân thật rồi

Phát tâm hướng đến đại Bồ-đề.

Vì họ biết các pháp không tịch

Trừ khiển tất cả tướng hư vọng

Nguyện bỏ tất cả loài sinh tử

Phát tâm hướng đến đại Bồ-đề.

Do sức thiền định biết các ấm

Chỉ là thế đế chẳng chấp trước

Chẳng trước sinh tử như hoa sen

Phát tâm hướng đến đại Bồ-đề.

Những sự chướng ngại trong sinh tử

Do thấy là không chẳng bị buộc

Biết Phật Bồ-đề vô thượng rồi

Họ có thể tu Bồ-đề hạnh.

Những sinh, già, chết thảy đều không

Đây là đạo Bồ-đề vô thượng

Biết pháp tự tánh không tịch rồi

Hay được đại Bồ-đề an ổn.

Biết ấm tự tánh không tịch rồi

Bồ-đề tịch tĩnh tánh cũng lìa

Hạnh Bồ-đề được tu cũng không

Trí biết như vậy phàm chẳng rõ.

Hay quán trí tuệ tánh tự không

Cảnh giới được quán đều tịch diệt

Người biết, pháp biết thảy đều không

Người này hay tu Bồ-đề đạo

Phải biết không cũng tánh tự không

Tướng và nguyện cũng không thể tánh

Nếu người có thể biết như vậy

Người này hay tu hạnh chân thật.

Trời, người đại chúng nghe đây rồi

Sinh lòng mừng rỡ được lợi ích

Nơi Phật tất cả kính tin rồi

Tâm trụ câu Bồ-đề tịch tĩnh.

Nay cúng dường thù thắng này rồi

Tâm chúng Dạ-xoa đều thanh tịnh

Những bậc trí này bỏ quỷ đạo

Hưởng thọ vui lâu trong thiện đạo.

Nơi nhiều ức Phật thuở vị lai

Họ dùng thần thông trong một niệm

Nơi nhiều cõi Phật sắm cúng dường

Ở chỗ chư Phật được pháp nhẫn.

Nơi các thế giới chẳng khởi tướng

Người trí hay dung thần lực đến

Quán thế gian này như ảo hóa

Người trí du hành không chấp trước

Dạ-xoa dũng mãnh cúng dường Phật

Sẽ được vô thượng đại Bồ-đề

Cũng được vô thượng tịnh cõi Phật

Trong ấy sẽ độ vô lượng chúng.

Chúng ấy sẽ thành Thế Gian Giải

Tất cả đồng hiệu Vô Biên Trí

Danh nghe mười phương thọ ngàn kiếp

Trí tuệ, thọ mạng tịch diệt đồng.

Chư Phật ấy có chúng Thanh văn

Dường như tinh tú giữa đêm vắng

Chúng ấy dễ được đại Bồ-đề

Tất cả không có sự nạn khổ.

Trời, người đại chúng nghe thế rồi

Vì đạo Bồ-đề lòng mừng rỡ

Tâm họ kiên cố phát tinh cần

Dùng sức tinh tấn gìn công hạnh.

❧

Phẩm 11: KHẨN-NA-LA ĐƯỢC THỌ KÝ

Bấy giờ có tám ức Khẩn-na-la chúng, Đại Thọ Khẩn-na-la vương làm thượng thủ, thấy các chúng A-tu-la, Ca-lâu-la, Long nữ, Long vương, Cưu-bàn-trà, Càn-thát-bà, Dạ-xoa cúng dường Phật được thọ ký, họ sinh lòng hy hữu chưa từng có, mà suy nghĩ: “Việc này thật hy hữu chưa từng có, do vì chúng sinh không thể nắm bắt được, vì không mạng giả, không sinh giả, không có nhân, không trượng phu, không dưỡng dục, không thọ giả, không có ngã, không ngã sở. Do các ấm mà gọi là chúng sinh. Tất cả các ấm cũng không thể nắm bắt được. Do các giới chủng nên gọi là chúng sinh. Tất cả giới chủng cũng không thể nắm bắt được. Do các nhập mà gọi là chúng sinh. Tất cả các nhập cũng không thể nắm bắt được. Do có nghiệp nên có quả báo, mà hành nghiệp ấy cũng không thể nắm bắt được, Vô thượng Bồ-đề cũng không thể nắm bắt được, tất cả Bồ-tát cũng không thể nắm bắt được, tất cả chư Phật cũng không thể nắm bắt được. Dù vậy mà Đức Thế Tôn vẫn thọ ký cho các Bồ-tát. Do

nghĩa gì mà Như Lai thọ ký cho các Bồ-tát, nêu bày danh hiệu của họ, hiển hiện nghiệp báo, nói việc ở vị lai của đại chúng Bồ-tát, cũng hiển bày thần thông lực của chư Phật, cũng nói lực chánh pháp, cũng hiển hiện trang nghiêm cõi Phật, tuyên nói chúng sinh có nghiệp có báo, cũng nói cõi Phật thanh tịnh, cũng hiển bày Bồ-tát du hành các nước Phật từ một cõi Phật đến một cõi Phật, cũng nói Bồ-tát đến đó cúng dường, cũng nói thần biến cúng dường thù thắng, lại liệt bày đồ cúng vi diệu hy hữu, lại nói qua bao nhiêu kiếp sẽ được làm Phật, Đức Phật ấy trụ thế bao lâu, Phật ấy sẽ có bao nhiêu Thanh văn, sau khi diệt độ chánh pháp của Phật ấy trụ thế bao lâu, tại sao Như Lai bỏ chúng sinh mà nhập đại Niết-bàn?”

Đại Thọ Khẩn-na-la vương sinh niệm nghi ấy liền cùng tám ức chúng Khẩn-na-la từ chỗ ngồi đứng dậy, vén áo bày vai phải, gối phải sát đất, chắp tay hướng Phật nói kệ bạch hỏi:

Chúng con nghe Phật thọ ký rồi

Lòng sinh nghi hoặc sao Đại Trí

Đã nói thọ ký lại nói không

Nơi hai thuyết ấy con chẳng hiểu.

Đã nói không tịch lìa tự tánh

Pháp giới bình đẳng không biến động

Mà sao Như Lai thọ cúng dường?

Việc ấy thế nào bạch Thế Tôn!

Đức Phật đã nói pháp vô sinh

Mà lại nói phát tâm Bồ-đề?

Đức Vô Lượng Trí nói hai thuyết

Thuyết ấy bí mật con chẳng hiểu.

Thế Tôn nói pháp không có diệt

Mà sao lại nói là có tử?

Ngưỡng mong như thật nói rõ cho

Dứt hết lòng nghi của chúng con.

Sao Đức Thế Tôn nói như ảo

Mà lại nói rằng sinh cõi trời?

Đức Lưỡng Túc Tôn nói như vậy

Giáo pháp bí mật con chẳng hiểu.

Phật nói các pháp không chỗ nương

Mà lại nói y Thiện tri thức?

Đây là mật ngữ của Thế Tôn

Con thật chẳng hiểu bạch Như Lai.

Tại sao Phật nói không tạo tác

Lại dạy chúng sinh tu hạnh nghiệp?

Điều Ngự Trượng Phu, Thiên Nhân Sư

Lời nói bí mật con chẳng hiểu.

Tại sao Phật nói tánh tự không

Lại nói quán không được giải thoát?

Ở nơi nghĩa này con chẳng hiểu

Ngưỡng mong Như Lai dứt nghi cho.

Tại sao Phật nói sự tận diệt

Lại nói các pháp tánh tịch diệt?

Chúng tôi ngưỡng mong Đấng Vô Thượng

Giải rõ những thuyết bí mật ấy.

Tại sao Thế Tôn cần kệ tụng

Hiển thị các pháp như hư không

Mà người ngu si hủy báng pháp

Chết rồi chắc đọa đại địa ngục.

Đại Hùng luôn nói các thiện đạo

Mà lại còn nói các đạo khác?

Đã nói các loài do tạo nghiệp

Lại nói không có ai tại nghiệp

Đấng Vô Thượng Tôn thường tuyên nói

Các thuyết sai biệt chẳng biết được

Chúng con nơi ấy sinh nghi hoặc

Ngưỡng mong Thế Tôn dứt trừ cho.

Đã nói nghiệp lành không họp được

Lại nói tu hành được Bồ-đề?

Sa-môn Pháp Vương nói như vậy

Chúng con nơi ấy chẳng hiểu được.

Tại sao nói pháp bất khả tận

Mà nói kẻ chê tội được hết?

Đấng Vô Lượng Trí xin khai thị

Chúng con nơi ấy rất nghi ngờ.

Như Lai đã nói pháp chân tế

Lại nói điên đảo và thí giới?

Đấng mắt sang không lòa diệt tội

Ngưỡng mong vì con nói nghĩa ấy.

Ngoài Phật không ai vì chúng con

Giải thích được những điều nghi ấy

Chỉ có Như Lai dứt trừ được

Vì thế con kính Đấng Đại Giác.

Đức Thế Tôn nói kệ đáp Đại Thọ Khẩn-na-la vương:

Ông hỏi nói không lại thọ ký

Nơi hai sự ấy chẳng hiểu được

Các pháp nếu là chẳng phải không

Thì Phật chẳng vì họ thọ ký.

Do nhân duyên gì nói như vậy

Các pháp nếu có thể tánh riêng

Thì nó còn mãi chẳng chuyển được.

Nó phải chẳng giảm cũng chẳng tăng

Các pháp thể tánh vốn tự không

Dường như mặt gương bằng sạch sáng

Hay hiện tất cả các sắc tượng.

Phải biết tất cả pháp như vậy

Pháp giới không có tướng đổi khác.

Ông với tất cả vật cúng dường

Mỗi mỗi các phần nên quan sát

Trong những phần nào mà có tướng

Pháp giới thường trụ không đổi khác

Người trí phải nên quán như vậy.

Các người phàm phu đều mê hoặc

Vì không trí tuệ nên không hiểu

Ông hỏi Phật nói là vô sinh

Lại nói phát tâm nên khó hiểu

Các ông nay phải nhất tâm nghe

Đấng Thập Lực nói nghĩa bí mật.

Phàm phu chìm ngập sông sinh tử

Cũng còn buộc ràng nắm chỗ ấy

Tâm thường ôm lấy tưởng điên đảo

Nên thọ sinh tử các khổ não

Từ trước đến nay chưa nghe pháp

Phật nếu vì họ quyết định nói

Phàm phu ngu mê nơi pháp ấy

Càng thêm tăng trưởng các nghi hoặc.

Họ nghe Bồ-đề lợi ích lớn

Lòng họ chuyên chú nơi quả ấy

Tâm họ lại còn sinh tham luyến

Tự nhiên thắng trí không thông được.

Ông hỏi không diệt lại có chết

Hai điều này ông chẳng biết được

Nơi đây ông phải nhất tâm nghe

Phật sẽ vì ông nói chân thật

Vì các chúng sinh chấp thường kia

Do đó Như Lai nói nghĩa diệt

Hằng thấy những có đều suy hoại

Không có một pháp nào là thường.

Ông hỏi các pháp như mộng ảo

Lại nói sinh Thiên nên nghi ngờ.

Hữu học phàm phu thiện ác đạo

Pháp ấy bất định nên hư ảo.

Ông hỏi Phật nói không chỗ nương

Lại nói nương nơi Thiện tri thức.

Vì người cầu rời bỏ y chỉ

Nên thiện hữu nói không chỗ nương.

Ông hỏi rốt ráo không tác năng

Lại nói có tác nên chẳng hiểu.

Phải xem xe kia nhiều thành phần

Cũng quán xe có những tác dụng

Nếu lại có người chấp nơi ngã

Cũng lại lấy những sự ngã làm.

Phật vì bọn họ nói vô tác

Dù như vậy chẳng phải không dụng.

Ông hỏi tất cả tánh tự không

Lại nghi quán không được giải thoát.

Người vô trí ngu si điên đảo

Chẳng rõ biết được thể tánh không

Từ nơi vọng tưởng phân biệt sinh

Hư vọng phan duyên nên bị buộc

Vì độ những chúng sinh như vậy

Thế Tôn nói tánh chẳng phải có.

Như ông hỏi rằng sự tận diệt

Tất cả các pháp tánh cũng diệt.

Các chúng sinh mê hoặc vô trí

Vì vọng phân biệt nên khát ái

Như kẻ khát nước thấy bóng nắng

Vì nhớ tưởng nên càng thêm khát

Người ngu lại bị hư vọng hại

Nơi không sở hữu khởi phân biệt

Người khát vọng sinh tưởng thấy nước

Nơi chỗ sóng nắng nước vốn không.

Vọng tưởng làm hại các chúng sinh

Nơi các bất tịnh tưởng là tịnh

Phàm phu ngu si bị ái trói

Trong nhơ xấu ấy tánh chẳng sạch

Như sóng nắng kia giống tướng nước

Trong thể tánh nắng thiệt không nước.

Như vậy trong than không sắc sạch

Thân sắc cũng lại tánh chẳng sạch

Phàm phu ngu si thấy điên đảo

Vọng tưởng là sạch nên bị trói.

Dù nói các pháp như hư không

Cũng nói hủy bang đọa địa ngục

Người ngu nghe nói sinh sợ sệt

Người trí dù nghe tâm an ổn.

Thế gian thể tánh tự không tịch

Ngu si vô trí tưởng có ngã

Bọn họ nếu nghe tánh không giáo

Sợ sệt chẳng được còn thọ sinh

Bọn họ hủy bang pháp tánh không

Đều do vì họ chấp ngã kiến

Như người trói buộc nơi hư không

Người vô trí ấy đọa địa ngục.

Phật vốn đã nói các thiện đạo

Và vì thế gian nói các đạo

Nói có tạo nghiệp mà chẳng mất

Cũng trừ chấp là có tác giả.

Tất cả các đạo dường cảnh mộng

Phật vì ông nói biết như vậy.

Trong mộng không có tướng khứ lai

Người thấy điên đảo chấp khứ lai

Phật đã diễn nói có tác nghiệp

Suy tìm mười phương không tác giả

Ví như gió lớn thổi cây khô

Cây ấy chạm nhau phát sinh lửa

Gió ấy cùng cây chẳng nghĩ tưởng

Chúng ta hay phát xuất lửa ấy.

Dù là như vậy mà lửa sinh

Phải biết có nghiệp không tác giả.

Ông hỏi phước đức không tích tụ

Sao họp thiện được quả Bồ-đề.

Nay Phật chân thật vì ông nói

Ông phải chăm chỉ chí tâm nghe.

Ví như người đời được trường thọ

Mạng họ đến được hơn trăm tuổi

Nơi số tuổi ấy không tích tụ

Tất cả duyên họp cũng như thế.

Ông hỏi các pháp không có tận

Sao Phật lại nói nghiệp được hết.

Người quán không pháp không có cùng

Tùy thế pháp nên nghiệp có hết.

Phật dù nói có thật tế pháp

Điên đảo cũng chẳng ngoài thật tế

Hàng chúng sinh ngu si điên đảo

Chẳng biết rõ được chân thật tế.

Khẩn-na-la vương phải lắng nghe:

Vì người tinh tấn đủ trí tuệ

Tất cả các tướng là nhất tướng

Đó là không tướng phải nên biết.

Nếu hay hiểu được nơi chữ nhất

Phật vì người trí nói Bồ-đề.

Tất cả các pháp đều vô tác

Đây nói chữ A môn Tổng trì

Tất cả việc làm của Bồ-tát

Vô biên hành tướng Phật đã nói.

Đây cũng vào được tất cả pháp

Đó là chữ A môn Tổng trì

Tất cả các pháp đều tịch diệt

Dạy môn chữ A khiến chứng nhập.

Khẩn-na-la vương phải nên biết

Đây cũng chữ A môn Tổng trì

Tất cả các pháp vô phân biệt

Vào pháp môn này Phật đã nói.

Khẩn-na-la vương phải nên biết

Đây cũng chữ A môn Tổng trì

Tất cả các pháp không tự tánh,

Dạy môn chữ A khiến chứng nhập.

Khẩn-na-la vương phải nên biết

Đây cũng chữ A môn Tổng trì

Tất cả các pháp không có biên

Dùng môn chữ A nói các pháp.

Khẩn-na-la vương phải nên biết

Đây cũng chữ A môn Tổng trì

Pháp tận vô tận Phật đã nói

Phải nói tất cả pháp vô tận

Tất cả Như Lai đủ mười Lực

Đã nói môn Tổng trì vô tận.

Tất cả các pháp không có môn

Vì vật không nên hiện chẳng có.

Đây cũng tức là môn Tổng trì

Do đây vào được môn chữ A

Nơi các pháp chẳng thể nghĩ bàn

Chư Phật theo thật hay hiển thị.

Thọ Khẩn-na-la vương nên biết

Đây cũng chữ A Đà-la-ni

Tất cả các pháp không chỗ đến

Phật vì người trí nói Bồ-đề

Đây cũng tức là môn Tổng trì

Là môn chữ A phải nên nhập.

Tất cả các pháp không có đến

Nếu người chẳng tu thì chẳng được

Đây cũng tức là môn Tổng trì

Là môn chữ A phải nên nhập.

Các pháp giả danh đều sẽ có

Suy tư tánh nó chẳng thể được

Đây cũng tức là môn Tổng trì

Là môn chữ A phải nên nhập.

Tất cả các pháp không tự tánh

Suy tự tánh nó chẳng thể được

Đây cũng tức là môn Tổng trì

Là Đà-la-ni của Phật nói.

Tất cả các pháp không nắm bắt

Vì pháp tự tánh không nên vậy

Đây cũng tức là môn Tổng trì

Là Đà-la-ni Thiện Thệ nói.

Khẩn-na-la vương nên lắng nghe

Tất cả các pháp lìa nghĩ nhớ

Đây cũng tức là môn Tổng trì

Là môn chữ A phải nên nhập

Chư Phật Thế Tôn đã hiển thị.

Vì pháp không thật, không chướng ngại

Đây cũng tức là môn Tổng trì

Nên nhập Đà-la-ni chữ A.

Tất cả các pháp không chướng ngại

Không có gì hay chướng các pháp

Đây cũng tức là môn Tổng trì

Nhập môn chữ A Phật đã nói.

Tất cả các pháp không có sinh

Người trí phải biết chỉ nhất tướng.

Tất cả pháp kia là vô sinh

Phải biết pháp ấy không có danh.

Tất cả các pháp không có sinh

Sinh ấy xưa nay không nắm bắt

Đây cũng tức là môn Tổng trì

Là môn chữ A phải nên nhập.

Nếu pháp là không thật không sinh

Chẳng nhìn thấy được, chẳng chỉ được,

Các pháp tự tánh không nắm bắt

Vì thế không có ai hay thấy.

Tất cả các pháp không có sinh

Nên là nhất tướng không có tướng

Ví như hư không không có bằng

Tất cả các pháp cũng như vậy.

Tất cả các pháp không tăng giảm

Chẳng một, chẳng hai, chẳng nhiệt não

Cũng chẳng phải lạnh, chẳng phải nóng

Vì chẳng phải có, chẳng thấy được

Không có tướng cong và tướng ngay

Cũng không có tướng sáng, tướng tối

Cũng không những tướng thấy, nghe thấy

Là Đà-la-ni vô sở hữu

Chẳng phải siểm khúc chẳng tránh trực

Không có các tướng co duỗi thảy

Cũng không giận hờn, không vui vẻ

Lại không khởi tác, không tịch diệt

Không có tướng nhập và tướng xuất

Không tiến, không thoái, không lai vãng

Cũng lại không ngủ và không thức

Lìa tướng giác tri cần phải biết.

Chẳng phải mắt thấy cũng chẳng mù

Không có năng kiến và ám chướng

Cũng không tướng mở và tướng nhắm

Chẳng có điều phục, chẳng điều phục

Chẳng phải điều động, chẳng dừng nghỉ

Chẳng phải thế gian, chẳng Niết-bàn

Chẳng phải chân thật, chẳng hư vọng

Phải biết Phật cảnh là như vậy.

Vì muốn điều phục các thế gian

Dứt trừ long nghi cho các ông

Trong đệ nhất nghĩa ngoài Phật ra

Tất cả không ai trừ nghi được.

Đại thọ Khẩn-na-la vương nghe Đức Phật nói môn Tổng trì lòng rất vui mừng liền phát tâm tinh tấn dũng mãnh, tức thì hóa làm tám ức lầu gác. Các lầu gác ấy hoặc ở trên cây, trên hoa sen hoặc ở

trên núi, đều trang nghiêm bằng bảy báu, có lọng bảy báu, tràng hoa bảy báu, rèm tua hoa báu, rèm tua lụa nhiễu nhiều màu để trang sức.

Đại thọ Khẩn-na-la vương cùng tám ức Khẩn-na-la cầm các thứ hoa trên đất, dưới nước tại Hương sơn để rải trên Phật rồi đều lên lầu gác bảy báu bay nhiễu Đức Phật ba vòng, lại rải hoa lên Đức Phật rồi lại nhiễu Đức Phật ba vòng nữa.

Đại thọ Khẩn-na-la vương và chúng Khẩn-na-la xuống lầu gác đi nhiễu Đức Phật ba vòng, đảnh lễ chân Phật, nhất tâm chắp tay chiêm ngưỡng Thế Tôn mắt chẳng tạm rời, đứng qua một phía suy niệm về vô lượng công đức thuở quá khứ và hiện tại của Đức Như Lai.

Biết tâm nguyện của Đại thọ Khẩn-na-la vương và tám ức chúng Khẩn-na-la, Đức Thế Tôn hiện tướng mỉm cười.

Tuệ mạng Mã Thắng Tỳ-kheo nói kệ bạch hỏi Phật:

Phật chẳng phải không duyên mà cười

Đấng Thiên Nhân Sư nói như thật

Chúng thấy Phật cười đều hoài nghi

Nay thấy Tối Thắng như trăng non.

Bạch Đức Thế Tôn hôm nay ai

Nơi pháp không hai sinh thắng tuệ?

Ngày nay con ôm lòng nghi hoặc

Ngưỡng mong Thế Tôn trừ nghi cho.

Ai ở Phật pháp được tịnh tâm

Do đó Như Lai hiện tướng cười?

Ngưỡng mong Như Lai nói rõ cho

Chúng tôi hết nghi lòng vui mừng.

Bấy giờ tất cả hàng đại chúng

Nếu nghe Phật nói đều mừng rỡ

Nguyện trừ nghi hoặc cho đại chúng

Như lời Phật dạy đều làm được.

Vì thế nên Đấng Lưỡng Túc Tôn

Dứt trừ nghi hoặc nói rõ cớ

Nguyện vì Khẩn-na-la vương thảy

Và vì tất cả các chúng sinh.

Đức Thế Tôn nói kệ đáp Tuệ mạng Mã Thắng:

Lành thay! Mã Thắng hỏi phải lúc

Nay Phật vì ông phân biệt nói,

Do vì ông hỏi Phật hiển bày

Đại chúng sẽ được Phật công đức.

Ông nên thanh tịnh tâm chuyên nhất

Nghe sự hy hữu chớ loạn ý

Đức Thiện Thệ có trí tối thắng

Tri kiến rộng lớn không chướng ngại

Đặt nghi vấn nơi Khẩn-na-la

Làm lợi tất cả các chúng sinh

Nay Phật nói quả vị lai họ

Lắng nghe Phật sẽ dứt nghi cho.

Thọ Khẩn-na-la tám ức chúng

Vương và quan dân, các quyến thuộc

Chúng ấy cúng dường nơi Phật rồi

Từ đây mạng chung sinh cõi trời

Từ đó về sau chín ức kiếp

Lưu chuyển ở trong cõi trời, người

Tu tập đầy đủ năm thần thông

Được trí tự tại, tâm tự tại.

Họ nơi na-do-tha cõi Phật

Là do chư Phật sai qua đó

Thân ở cung trời luôn bất động

Luôn thọ thiền duyệt vui an ổn.

Họ ở chín mươi ngàn vạn kiếp

Ở trong trời, người lưu chuyển rồi

Mỗi mỗi ở trong cõi Phật mình

Đều được thành bậc Vô thượng đạo.

Kiếp ấy hiệu là Thường chiếu diệu

Ở trong kiếp ấy thành Phật đạo

Họ đều hạng Nhất sinh bổ xứ

Chúng trí tuệ ấy sẽ thành Phật.

Cõi Phật ấy không một người nào

Chẳng phải người tu hành thành thục

Đều là bậc Nhất sinh bổ xứ

Không người cầu Thanh văn, Duyên giác

Tất cả đều là Đại Bồ-tát

Bậc soi sáng đời đều sinh đó

Đều là người Nhất sinh bổ xứ

Họ đều sẽ được thành Phật đạo.

Cõi ấy các chúng Đại Bồ-tát

An trụ trong hoằng thệ đại nguyện

Ở trong vô lượng các cõi Phật

Ta đều sửa trị khiến thanh tịnh.

Bồ-tát ấy nguyện rất rộng lớn

Ở trong đêm dài khéo suy lường

Vì họ có tín nguyện thanh tịnh

Đều riêng sửa trị cõi Phật mình.

Các cõi Phật ấy trang nghiêm đẹp

Xa rời tất cả các phiền não

Đất ấy khắp nơi có cung điện

Giải thoát tất cả các ác đạo

Bao nhiêu tội ác và tám nạn

Các cõi Phật ấy thảy đều không

Đã tu thanh tịnh cõi Phật rồi

Chúng sinh liền được dễ điều phục

Như vậy Thế Tôn, Thiên Trung Thiên

Nói thọ ký cho Khẩn-na-la

Tất cả đại chúng nơi hiện tại

Nghe rồi thảy đều rất vui mừng.

Kinh Đại Bảo Tích - Quyển 66 - Pháp Hội 16: Bồ-Tát Thấy Thật (Phần 6) - Phẩm 12: Trời Hư Không Hành Được Thọ Ký

KINH ĐẠI BẢO TÍCH

QUYỂN 66

Hán dịch: Đời Bắc Tề, Tam tạng Pháp sư Na-liên-đề-da-xá.

Pháp hội 16: BỒ-TÁT THẤY THẬT (Phần 6)

Phẩm 12: TRỜI HƯ KHÔNG HÀNH ĐƯỢC THỌ KÝ

Bấy giờ lại có tám vạn trời Hư không hành thấy A-tu-la, Ca-lâu-la, Long nữ, Long vương, Cưu-bàn-trà, Càn-thát-bà, Dạ-xoa và Khẩn-na-la cúng dường Đức Phật được thọ ký, họ đều rất vui mừng hớn hở vô lượng ở trong Phật pháp thâm tâm yêu thích. Vì cúng dường Phật nên họ phát khởi tâm dũng mãnh. Vòng khắp ngoài thành Ca-tỳ-la tám vạn sáu ngàn do-tuần, chúng trời Hư không hành ấy mưa hoa Mạn-đà-la khắp mặt đất dày đến gối người.

Họ cúng dường, nhiễu quanh ba vòng, nói kệ tán thán Đức Phật:

Các căn tịnh tĩnh mặt mỉm cười

Cứu hộ tất cả các chúng sinh

Thiện Thệ đầy đủ đại Từ bi

Nên làm Thế Tôn Thiên Nhân Sư.

Như Lai đại chúng đều an trụ

Ở trong Phật pháp và Niết-bàn

Đạo Sư hạnh trí Lưỡng Túc Tôn

Chúng con đầu mặt nay đảnh lễ.

Như đêm rằm vầng trăng tròn sáng

Người đời đều lạy trăng giữa sao

Như vậy tất cả các Thiên chúng

Thấy Phật mặt cười đều đảnh lễ.

Chứa nhóm khối lớn vô lượng phước

Cũng lại thành tựu thân trí tuệ

Đầy đủ vô lượng oai đức lớn

Nên con đảnh lễ Đấng Cứu Đời.

Núi công đức đầy đủ mười Lực

Thông pháp vô úy, lìa ba cấu

Thành tựu mười tám pháp Bất cộng

Thấy rõ không nghi Đấng Đạo Sư

Đầy đủ ba mươi hai tướng tốt

Tám mươi tùy hảo tự trang nghiêm

Tâm Phật thắng thượng như Đế Tràng.

Nên con đảnh lễ Đấng Vô Thượng.

Đã hay cứu cánh sức trì giới

Thiền lực quyết định chẳng khuynh động

Nắm cầm gươm trí tuệ tối thượng

Tối thắng dũng kiện hàng thiên ma

Nơi sức trí tuệ đến bờ kia

Điều ngự Thanh văn lòng không tiếc

Tâm Phật tịch tĩnh khắp mười phương

Độ thoát tất cả chúng trời, người

Thế Tôn là Bậc Thầy Trời Người

Được pháp tịch diệt tối vô thượng.

Thưa vâng, bạch Thế Tôn con nguyện

Cũng sẽ được pháp thắng diệu ấy.

Nguyện con cũng sẽ trong trời, người

Được các thế gian tin mến thích

Như Đức Thế Tôn bằng không khác

Biết rõ tâm thích muốn chúng sinh.

Nguyện con làm lợi cho thế gian

Dùng tâm xót thương, tâm đại Bi

Nguyện con đều độ thoát được những

Chúng sinh đọa biển khổ sinh tử.

Nguyện con ở trong hàng trời, người

Được làm Đại Đạo Sư vô thượng

Con sẽ giải thoát cõi sinh tử

Những chúng sinh bị trăm thứ khổ.

Đức Thế Tôn biết chúng trời Hư không hành có tâm tin nguyện sâu rộng nên liền mỉm cười.

Tỳ-kheo Mã Thắng nói kệ hỏi Phật:

Phật Mâu-ni chẳng phải không duyên

Chiếu sáng ba cõi hiện tướng cười

Ngưỡng mong Thập Lực nói rõ cho

Vì chúng sinh nào mà mỉm cười.

Thấy mặt tối thắng của Như Lai

Hiện trạng mỉm cười làm chúng mừng

Tất cả đại chúng đều hoài nghi

Xin Phật nói rõ nhân duyên cười.

Xin Đại Đạo Sư mau nói rõ

Nhân duyên mỉm cười sự lợi ích

Xin dứt trừ lưới nghi cho chúng

Xin vua Sa-môn hãy tuyên

Ai làm cho Phật hiện mỉm cười?

Ai ở nơi Phật bày cúng dường?

Khiến ai đạt được cõi sinh tử?

Mong Đức Thế Tôn trừ nghi cho.

Ai ở ngày nay động cung ma

Khiến ma cuồng loạn lòng chẳng an?

Ai ở ngày nay khiến Thiên chúng

Thảy đều vui mừng rất hớn hở?

Ngưỡng mong vì con mà tuyên nói

Dứt trừ tất cả nghi cho đời

Đại chúng nếu được nghe Phật nói

Tất cả sẽ đều rất vui mừng.

Đức Thế Tôn nói kệ đáp Tuệ mạng Mã Thắng:

Hôm nay Mã Thắng bạch hỏi Phật

Việc thọ ký trời Hư không hành

Ông hỏi Phật tạo lợi ích lớn

Cho vô lượng trời, người thế gian.

Nếu không hỏi nơi Đức Thập Lực

Chẳng được nghe nói lời thọ ký

Nay ông bạch hỏi nơi Như Lai

Làm lợi ích lớn cho thế gian

Trời Không hành đây với Đức Phật

Dùng tâm mừng rỡ mà cúng dường

Qua khỏi số kiếp a-tăng-kỳ

Dứt trừ phiền não được làm Phật.

Từ nơi thân này mạng chung rồi

Liền được sinh Thiên chỗ thù thắng

Chỗ vô lượng ức chư Như Lai

Đều dùng hương hoa để cúng dường.

Ở chỗ chư Phật phát đạo tâm,

Cũng lại tăng tiến tâm Bồ-đề.

Bởi nói vô lượng kệ thắng diệu

Khen ngợi trí tự nhiên của Phật,

Chúng ấy sẽ ở đời vị lai

Chỗ vô lượng, vô biên chư Phật

Dùng hương hoa tốt để cúng dường

Cũng nói kệ hay để khen ngợi.

Các Bồ-tát than Na-la-diên

Cúng dường tán thán chư Phật rồi

Ở đời vị lai kiếp Hân hỷ

Được thành trí tối thắng vô thượng

Phật ấy hiệu là Hoa Tràng Tôn

Đanh tiếng nghe khắp đều kính trọng.

Tám vạn chúng Thiên thần Không hành

Đều đồng một kiếp được thành Phật.

Trong cõi Phật ấy không địa ngục

Cũng không ngạ quỷ và súc sinh

Cõi ấy cũng không loài Tu-la

Không có tất cả tám điều nạn.

Lúc tám vạn Hành thiên thành Phật

Cõi ấy tất cả các nhân dân

Tất cả chúng sinh thọ vô lượng

Quả báo như quả trời Đao-lợi

Nước ấy chẳng nghe tên ác đạo

Huống là có người tạo nghiệp ác.

Thuở ấy chúng sinh đều như pháp

Tất cả đều là chúng điều phục.

Phật ấy độ người vô lượng ức

Số ấy đông hơn cát sông Hằng

Tuyên nói pháp vô y, vô trước

Thập Lực độ thoát các chúng sinh.

Phật ấy nhập đại Niết-bàn rồi

Xá-lợi lưu bố xây bảo tháp

Mỗi mỗi xá-lợi của Phật kia

Trong ấy đều hiện thân tướng Phật.

Danh tiếng không hư các thân phần

Vì chúng sinh ấy hiện thần biến

Vô lượng ức số các chúng sinh

Đều phát tâm Vô thượng Bồ-đề.

Đạo Sư trí phương tiện như vậy

Thọ ký cho chúng trời Không hành

Tất cả đại chúng nghe thọ ký

Thảy đều vui mừng rất hớn hở.

❧

Phẩm 13: TỨ THIÊN VƯƠNG ĐƯỢC THỌ KÝ

Bấy giờ có chin vạn Tứ Thiên vương thiên thấy A-tu-la, Ca-lâu-la, Long nữ, Long vương, Cưu-bàn-trà, Càn-thát-bà, Dạ-xoa, Khẩn-na-la và trời Hư không hành cúng dường Phật được thọ ký, họ đều rất vui mừng hớn hở vô lượng, ở trong Phật pháp thâm tâm tin ưa. Ví như có người ngồi ghe bằng sành vào trong sông tự nghĩ rằng:

“Ghe sành này chẳng bao lâu sẽ nứt bể, lúc nó chưa chìm phải mau vào bờ để khỏi bị thủy nạn.” Chín vạn Tứ Thiên vương thiên này cũng như vậy, họ thấy oai thần của Phật nên khởi lòng tin ưa, vì muốn được Phật pháp nên họ phát tâm dũng mãnh cúng dường Như Lai.

Tứ Thiên vương và chín vạn trời Tứ Thiên vương hóa ra chín vạn trướng bảy báu rộng lớn trang nghiêm nhiều màu sắc đẹp lạ. Trong số ấy có nhiều trướng xích trân châu, trướng hỏa châu, trướng lưu ly, trướng thiên chân kim, trướng kim cang châu. Chín vạn trướng bảy báu ấy ở hư không bay nhiễu Phật ba vòng. Lại hóa chín vạn Thiên nhạc ở hư không nhiễu Phật ba vòng. Lại hóa những hoa trời Mạn-đà-la, Ma-ha mạn-đà-la, Mạn-thù-sa, Ma-ha mạn-thù-sa, Ca-ca-la-bà, Ma-ha ca-ca-la-bà, họ đem những hoa trời ấy rải lên Đức Phật, lại nhiễu Phật ba vòng, đứng ở một bên chắp tay cung kính nói kệ tán thán Phật:

Chín vạn chúng chư Thiên

Đồng ở chỗ Đạo Sư

Đều chắp tay một lòng

Mong muốn công đức Phật.

Không trạo cử, không trầm

Không tham cũng không hối

Không cống cao, không hạ

Do vì lễ Thế Tôn.

Đoạn trừ giống sinh tử

Cũng diệt vô minh ám

Nhổ sạch tên phiền não

Xô ngã núi ngã mạn.

Phật khéo nhổ tên độc

Hay diệt các ung nhọt

Khéo tu không phóng dật

Thân viên mãn không giảm,

Trừ sạch các phiền não

Thoát mọi dây trói buộc

Cắt đứt các kết sử

Rời khỏi chốn náo nhiệt.

Pháp không và vô tướng

Là sở hành của Phật

Trong tất cả các loài

Tâm Ngài không ưa muốn.

Nhổ tận gốc khát ái

Bỏ hẳn ám vô minh

Với bốn thứ đảo điên

Đều hay khéo rời bỏ.

Phật hay biết thật tế

Kẻ vô tri ở đời

Phàm phu nghe sợ hãi

Như nai sợ thợ săn.

Chúng sinh mãi chấp thân

Với không không thể biết

Bị vô minh trùm che

Tham trước với cõi đời.

Nếu thật thấy chân như

Quán đời đều trống rỗng

Vì đời bày thật trí

Do đó được mắt tịnh.

Hiển thị các ấm không

Danh sắc cũng như thế

Thể giới, pháp là không

Các nhập cũng như vậy.

Pháp này và pháp kia

Chỉ dùng danh tự nói

Các pháp danh tự này

Phật dạy đều là không.

Ví như đại ảo sư

Hóa làm các hình tượng

Thật không có chúng sinh

Không nhân cũng không mạng.

Như vậy các ấm giới

Các căn mười hai nhập

Đều từ ảo hóa sinh

Như lời Phật đã dạy.

Ví như họa sư khéo

Vẻ thân tướng bạch tượng

Chi tiết đều giống hệt

Cao thấp cũng như thế.

Thật không tướng cao thấp

Chỉ mờ mắt kẻ ngu

Pháp giới ấy bình đẳng

Kẻ ngu tự mê lầm.

Phật vì họ chỉ bày

Như trăm quả am-la

Bậc trí không mê loạn

Khéo học lời Thế Tôn.

Như Lai đại trí tuệ

Vì đời thắp đuốc trí

Chuyển bánh xe diệu pháp

Giáo hóa khắp quần sinh.

Con nguyện được khai ngộ

Đạo giác vô thượng tịch

Chuyển pháp luân vi diệu

Như Phật nay đã chuyển.

Chúng con ở thế gian

Với kẻ mê lầm đường

Sẽ vì họ nói pháp

Như Thế Tôn ngày nay.

Đức Thế Tôn biết thâm tâm tin ưa của chín vạn vị trời Tứ Thiên vương nên hiện tướng mỉm cười, từ miệng Phật phóng ra nhiều tia sáng năm màu.

Tuệ mạng Mã Thắng Tỳ-kheo nói kệ hỏi Phật:

Chẳng phải không nhân duyên

Phật hiện tướng mỉm cười

Thế Tôn, Đấng Đại Hùng

Nguyện nói duyên cớ ấy.

Thấy Phật hiện tướng cười

Tất cả chúng hội đây

Đều ôm lòng nghi hoặc

Mọi người đều muốn biết

Ai nay phá quân ma?

Ai nay trừ phi hoặc?

Ai đạt pháp quyết định?

Cúi mong Thế Tôn nói.

Ai nay được cúng Phật?

Ai tuân Phật giáo hạnh?

Chúng đây đều nghi ngờ

Mong Đạo Sư tuyên nói.

Lưỡng Túc Tôn thọ ký

Chúng sinh nếu được nghe

Lưới nghi đều trừ sạch

Cúi mong Phật diễn bày,

Lại khiến cho chúng sinh

Nương theo Đạo chủng trí

Mau đạt đến Bồ-đề

Vì thế nên thọ ký.

Đức Thế Tôn nói kệ đáp Tỳ-kheo Mã Thắng:

Lành thay! Này Mã Thắng

Vì chúng nên thỉnh Phật

Nhân duyên Phật mỉm cười

Ta vì ông sẽ nói

Vì thương xót thế gian

Phải chuyên chú lắng nghe.

Chín vạn vị trời kia

Đều đứng ở trước Phật

Tín tâm thật thanh tịnh

Đã từng cúng dường Phật

Lại nói kệ ngợi khen

Ngộ rõ các pháp không

Với pháp được quyết định

An trụ trong Phật pháp.

Chúng trời Tứ Thiên vương

Từng cùng tám ức Phật

Cúng dường các Phật ấy

Cầu được đạo Vô thượng.

Ở chỗ vô lượng Phật

Nếu không dâng cúng dường

Dưới cội cây Bồ-đề

Trọn không ngồi giác ngộ.

Chúng ấy đời vị lai

Sẽ thành tựu Phật đạo

Tên hiệu là Đại Trì

Bậc Tối thượng thế gian.

Cõi nước Phật ấy chứng

Đều có chúng Thanh văn

Tám mươi chúng tập hội

Tri kiến không chướng ngại.

Các vị ấy thành Phật

Chúng sinh trong nước kia

Tất cả đều hưởng thọ

Đầy đủ tám ức tuổi.

Phật ấy trí vô lượng

Vô số ức Tỳ-kheo

Đều xa rời trần cấu

Đều trụ tối hậu thân.

Sau khi Phật diệt độ

Vì do công đức kia

Trang nghiêm cõi Phật ấy

Xây tạo vô lượng tháp.

Vô lượng ngàn chúng kia

Và trăm na-do-tha

Cúng dường các tháp này

Lợi ích cho thế gian

Hoặc phát tâm Bồ-đề

Hoặc chứng Niết-bàn giới.

Sau khi Phật ấy diệt

Chánh pháp trụ rất lâu

Trải suốt tám ức tuổi,

Vô lượng na-do-tha

Các chúng Pháp vương tử

Nhận lãnh hộ trì pháp.

Chúng trời Tứ Thiên vương

Đã được Phật thọ ký

Vì lợi ích thế gian

Thành thục chư chúng sinh.

Đại chúng vừa nghe xong

Tâm đều đại hoan hỷ

Vui mừng không kể xiết

Vâng lãnh lời Phật dạy.

❧

Phẩm 14: TRỜI TAM THẬP TAM ĐƯỢC THỌ KÝ

Bấy giờ có tám ức chư Thiên Đao-lợi, Thiên đế Thích là tối thượng thủ thấy các chúng A-tu-la, Ca-lâu-la, Long nữ, Long vương, Cưu-bàn-trà, Càn-thát-bà, Dạ-xoa, Khẩn-na-la, trời Hư không hành và Tứ Thiên vương thiên cúng dường Phật được thọ ký, họ đều rất vui mừng hớn hở vô lượng, ở trong Phật pháp thâm tâm tin ưa. Sau khi khởi tâm tin ưa, Đế Thích và chư Thiên cõi trời Đao-lợi phát khởi tâm dũng mãnh cúng dường Như Lai, liền hóa làm tám ức lầu gác

thất bảo nhiều màu trang nghiêm đẹp lạ, nơi nơi giăng rủ những anh lạc, xích châu, lưu ly, hỏa châu, tạp châu. Mỗi lầu gác đều có trăm cấp tràng môn trang nghiêm. Trong mỗi cấp đều có bốn lầu gác nhỏ trang sức cửa nẻo và tòa sư tử, tràng phan, lọng trướng, lưới linh đều bằng bảy báu. Có Thiên đồng nữ xinh đẹp đệ nhất hầu nơi lầu gác và tòa Sư tử, trổi những nhạc trời. Họ lại hóa làm tám ức xe ngựa bảy báu trang hoàng với những tràng phan, lọng báu cõi trời và những âm nhạc trời. Khắp thành Ca-tỳ-la ngang rộng sáu mươi do-tuần, họ rải những hoa trời Mạn-đà-la, Ma-ha mạn-đà-la, Mạn-thù-sa, Ma-ha mạn-thù-sa, Ca-ca-la-bà, Ma-ha ca-ca-la-bà, Ba-lô-sử-ca, Ma-ha ba-lô-sử-ca. Hoa được rải dày đến gối. Thiên đế Thích lại hóa làm tám ức y-la long tượng, mỗi con voi có tám ức đầu, mỗi đầu tượng đều có sáu ngà, trên mỗi ngà có bảy ao sen, trong mỗi ao có bảy bông sen, mỗi hoa sen đều có ngàn cánh, trong mỗi cánh sen có bảy Thiên nữ, mỗi thiên nữ có bảy thị nữ nhiều thứ trang nghiêm. Giữa các lầu gác an trí long tượng, xe báu theo sau cúng dường Như Lai những lầu gác ấy. Họ lại mưa các thứ bột hương trời như chiên-đàn, trầm thủy, chân kim; các loại hoa trời như Mạn-đà-la, Ma-ha mạn-đà-la, Mạn-thù-sa, Ma-ha mạn-thù-sa, Ba-lô-sa, Ma-ha ba-lô-sa, Ca-ca-la-bà, Ma-ha ca-ca-la-bà, hoa vàng, hoa bạc, hoa Tỳ-lưu-ly, các loại hoa nhiều màu Ba-tra lê; tất cả các loại hoa thắng diệu bậc nhất để cúng dường Phật. Các vị Thiên đồng nữ ấy hoặc tấu âm nhạc, hoặc ca, hoặc vũ hoặc động chuyển thân rải hoa hương cúng dường. Họ lại hóa làm tám ức mã vương trang nghiêm nhiều thứ rồi ngồi lên và đem những vật báu cõi trời rải lên Phật. Lại có tám ức âm nhạc trời ở hư không tự nhiên hòa tấu. Trên tám ức xe bảy báu, mỗi xe đều có một hóa Thiên nữ. Tám ức Thiên nữ ấy hoặc ca, hoặc vũ, hoặc tấu nhạc, hoặc động chuyển thân, tay rải hoa hương lên Phật cúng dường như chúng A-tu-la đã nói ở trên.

Lúc ấy tám ức chư Thiên Đao-lợi suy nghĩ: “Các hóa Thiên nữ cúng dường Như Lai, nhưng tất cả các pháp cũng đều là ảo hóa như Đức Như Lai đã từng giảng dạy.” Biết tất cả pháp như ảo hóa rồi, họ đối với tất cả pháp chẳng còn hoài nghi. Chư Thiên nhiễu Phật ba vòng, đảnh lễ chân Phật rồi đứng qua một phía. Họ biết các pháp

như ảo rồi, cũng biết than mình đồng là ảo hóa, biết những sự cúng dường Như Lai cũng là ảo hóa, pháp của Phật dạy cũng như vậy. Ở nơi ảo pháp được không nghi ngờ rồi, họ nói kệ tán thán Đức Phật:

Những hóa nhân này dâng cúng dường

Tất cả mọi người cũng như vậy

Đế Thích, chư Thiên và các pháp

Tất cả thảy đều như ảo hóa.

Như Lai Đạo Sư cũng như ảo

Chúng Thanh văn từ pháp hóa sinh

Với lời Phật dạy đều không nghi

Hiểu được thọ ký của Phật nói,

Pháp của Như Lai Thế Tôn nói

Phàm phu ngu si chẳng hiểu được

Pháp của Như Lai đã truyền dạy

Tất cả thảy đều như ảo hóa.

Nếu hàng học nhân và vô học

Chúng điều phục, đệ tử của Phật

Những người ấy cũng như ảo hóa

Ở nơi pháp ấy con không nghi.

Nếu người ưa thích cảnh tịch nhiên

Riêng mình không não như kỳ lân

Chúng ấy tất cả đều như ảo

Ở nơi pháp ấy con không nghi.

Người hành Phật hạnh, Bồ-tát hạnh

Lợi ích chúng sinh chẳng phóng dật

Họ là Bồ-tát con Như Lai

Tất cả thảy đều như ảo hóa.

Thiện Thệ Đạo Sư tự nhiên trí

Mười Lực đại Bi trí vô lượng

Trí tuệ tự tại nhất thế gian

Phật ấy như vậy cũng như ảo.

Như pháp Thế Tôn đã từng dạy

Thanh lương tịch tĩnh không chỗ nương

Pháp được Niết-bàn và Niết-bàn

Tất cả thứ ấy cũng như ảo.

Thiện Thệ như pháp vô sở hữu

Tất cả dường như tánh ảo hóa

Nơi Phật pháp ấy và trí tuệ

Trong ấy chúng con đều không nghi.

Chúng con thường nguyện được như Phật

Thấy tất cả pháp dường như ảo

Chúng con đi trong cảnh giới Phật

Nguyện được thành Phật không có nghi.

Đức Thế Tôn biết tám ức vị trời Đao-lợi thâm tâm tin ưa nên hiện mỉm cười.

Tuệ mạng Mã Thắng Tỳ-kheo nói kệ bạch hỏi Phật:

Danh xưng vô tỷ đủ công đức

Như Lai mỉm cười chẳng vô cớ

Ngày nay Như Lai tại sao cười?

Ngưỡng mong nói rõ trừ nghi cho.

Chúng thấy Như Lai hiện mỉm cười

Thấy rồi chúng đều có lòng nghi

Ngưỡng mong trừ nghi cho chúng ấy

Khiến chúng chớ ôm lấy lưới nghi.

Chúng chư Thiên kia đều mừng rỡ

Tán thán Như Lai và cúng dường

Nay vì ai mà Phật mỉm cười

Xin Phật nói rõ cho chúng mừng.

Công đức thanh tịnh như trăng tròn

Đấng đáng cúng dường xin nói rõ

Lời Phật phán ra nếu họ nghe

Chúng ấy mừng rỡ được thành Phật.

Chư Thiên đại chúng dự hội này

Biết tất cả pháp dường như ảo

Chư Thiên tu học không chướng ngại

Ngưỡng mong Thập Lực nói việc ấy.

Tất cả đại chúng nếu trừ nghi

Dùng lòng mừng vui tu Phật đạo

Khởi nguyện tăng thượng chẳng hạ liệt

Chúng nghe liền phát tâm dũng mãnh.

Bấy giờ, Đức Thế Tôn nói kệ đáp Tỳ-kheo Mã Thắng:

Mã Thắng nay ông hỏi Như Lai

Khéo hợp thời cơ lợi ích lớn

Phật biết chư Thiên mừng vui rồi

Duyên cớ mỉm cười Phật sẽ nói.

Ông vì chư Thiên hỏi cớ cười

Dùng tâm thanh tịnh khéo lắng nghe:

Chư Thiên đại chúng dự hội này

Biết tất cả pháp dường như ảo

Vô lượng, vô ngại tri kiến tuệ

Đời sau lìa tối được làm Phật.

Quá khứ lưu chuyển trong sinh tử

Đã cúng dường Phật như hằng sa

Ở chỗ chư Phật luôn tu tập

Tất cả các pháp dường như ảo.

Nay ở chỗ ta cũng cúng dâng

Cũng như các pháp đồng ảo hóa.

Họ tin ưa sâu nơi Phật pháp

Đời vị lai nhất định thành Phật,

Nơi Phật pháp này tu phước đức

Không có hư mất không chướng ngại.

Chư Thiên cúng dường nơi ta rồi

Lại biết các pháp dường như ảo

Trong kiếp Lực cân ở đời sau

Được thành tối thắng Vô Thượng Giác.

Chư Như Lai ấy đều đồng hiệu

Là Nhân-đà-la Tràng Vương Phật.

Phật ấy tuyên dạy pháp như ảo

Độ thoát vô lượng ức chúng sinh

Vì thế các ông bỏ phóng dật

Tu tất cả pháp dường như ảo.

Người chẳng phóng dật được ta độ

Cho đủ Bồ-đề phần pháp vậy

Tinh tấn dường nhu cứu đầu cháy

Mau cầu tịch diệt đại Bồ-đề.

❧

Phẩm 15: TRỜI DẠ-MA ĐƯỢC THỌ KÝ

Bấy giờ lại có bốn ức chư Thiên Dạ-ma thấy A-tu-la, Ca-lâu-la, Long nữ, Long vương, Cưu-bàn-trà, Càn-thát-bà, Dạ-xoa, Khẩn-na-la, trời Hư không hành, Tứ Thiên vương và trời Đao-lợi cúng dường Phật được thọ ký, họ rất vui mừng hớn hở vô lượng, ở nơi Phật pháp họ phát khởi lòng tin ưa mà nghĩ rằng: “Phật pháp như vậy rất lạ rất diệu. Ai chứng được Phật pháp ấy thì không gì chẳng biết, không gì chẳng thấy, không gì chẳng giản trạch, không gì chẳng chứng nhập. Nơi đã sinh, chưa sinh, hiện sinh; hoặc đã diệt, sẽ diệt, hiện diệt; hoặc nghiệp, hoặc báo đều biết như thật. Rất lạ! Đức Như Lai có thể biết Thế đế và Đệ nhất nghĩa, khéo biết hai đế ấy không còn gì khác. Đức Phật Thế Tôn ở nơi pháp không, khéo hay biết hay thấy, khéo biết giản trạch, khéo chứng tương ưng nên gọi là Nhất thiết trí. Gì gọi là Thế đế? Tất cả thế tục sinh tử hiện hành, ở nơi các pháp ấy đều biết rõ được cả. Đệ nhất nghĩa đế không có ngôn thuyết, không có người biết, chẳng phải sở hành của tâm, vì là vô tri nên không ai có thể nói, không ai hiển thị, không ai nói dạy, không có ai nghe, vì là không nói nên cũng không người biết, không sinh không hiển bày, không người thấy, không người sắp đặt, không có nắm lấy, không có giác tri, không có năng đáo cũng không sở đáo không thể gần kề, không thể đo lường, không có kiến lập, không có vứt bỏ, không sở tác không năng tác, không khen không chê, không lợi không suy, không ca ngợi không chê bai, không khổ không vui, chẳng phải sắc chẳng phải chẳng sắc, chẳng phải số chẳng phải chẳng phải số, chẳng phải sáng chẳng phải chẳng sáng, chẳng phải phiền não,

chẳng rời phiền não, chẳng phải thế gian, chẳng phải Niết-bàn, chẳng phải giác, chẳng phải quán, chẳng phải tiến chẳng phải thoái, không động không tác, không có hý luận, vượt khỏi hý luận, tướng sắc được nói chẳng thể nắm bắt được; thọ, tưởng, hành, thức cũng chẳng thể nắm bắt được, tướng nhãn chẳng thể nắm bắt được; nhĩ, tỷ, thiệt, thân và ý các tướng ấy cũng chẳng thể nắm bắt được, tướng sắc chẳng thể nắm bắt được; các tướng thanh, hương, vị, xúc và pháp đều chẳng thể nắm bắt được, tướng nhãn thức chẳng thể nắm bắt được, các tướng nhĩ thức, tỷ thức, thiệt thức, thân thức và ý thức đều chẳng thể nắm bắt được, tướng nhãn xúc chẳng thể nắm bắt được; các tướng nhĩ xúc, tỷ xúc, thiệt xúc, thân xúc và ý xúc đều chẳng thể nắm bắt được, nhãn xúc sinh thọ chẳng thể nắm bắt được; nhĩ, tỷ, thiệt, thân và ý xúc sinh thọ đều chẳng thể nắm bắt được, tướng sắc tư giác chẳng thể nắm bắt được, các tướng thanh, hương vị, xúc và pháp tư giác đều chẳng thể nắm bắt được, tướng không chẳng thể nắm bắt được, các giới địa, thủy, hỏa, phong và thức đều chẳng thể nắm bắt được, tướng dục giới chẳng thể nắm bắt được, tướng sắc giới chẳng thể nắm bắt được, tướng vô sắc giới chẳng thể nắm bắt được, tướng hữu vi chẳng thể nắm bắt được, tướng vô vi chẳng thể nắm bắt được. Các tướng như vậy, nếu các pháp ấy được tuyên nói thì không người hay nói, các pháp như vậy như vậy gọi là những pháp chẳng thể nói được. Phật pháp tối thắng, chúng sinh phàm phu ngu si không học chẳng biết được nên họ nghe đến sinh kinh sợ. Ở nơi Phật pháp vì họ kinh sợ nên bèn thoái thất nơi Nhất thiết chủng trí. Chư Thiên và người đời nên phải xót thương các chúng sinh ấy, họ thường ở sinh tử bị nhiều khổ não.”

Chư Thiên Dạ-ma quan sát các thế gian chúng sinh khổ não rồi, vì được Phật pháp và vì cúng dường Như Lai nên phát khởi tâm tinh tấn dũng mãnh, bày biện đồ cúng dường hơn trời Đao-lợi để dâng cúng Phật, cúng dường xong đảnh lễ chân Phật, nhiễu Phật ba vòng rồi đứng qua một phía nói kệ tán thán Phật:

Phật thấy các ấm đều không tịch

Ở nơi giới nhập cũng như vậy

Các căn tích tụ đều lìa tướng

Như Lai như thật biết rõ cả.

bậc trí thế gian nơi thật pháp

Chẳng theo người nghe tự nhiên hiểu

Đó là Thế đế và Chân đế

Ngoài đây không còn pháp thứ ba.

Như Lai thương xót tất cả loài

Vì lợi thế gian nói tục đế

Như Lai tuyên nói nơi thế gian

Vì các chúng sinh hiển sáu đường

Địa ngục súc sinh và ngạ quỷ

Trời, Người, Tu-la đủ sáu đường.

Nhà hạ liệt và nhà thù thắng

Bao nhiêu nhà nghèo và nhà giàu

Các hàng nô bộc và tỳ nữ

Các giống nam nữ và hai căn

Bao nhiêu sáu đường ở thế gian

Đức Phật Thế Tôn đều đã nói.

Quan sát các pháp thế tục rồi

Vì lợi ích đời Phật tuyên nói.

Chúng sinh ưa thích nơi sinh tử

Chẳng thể rời được tám sự đời

Đó là lợi suy và hủy dự

Các thứ xưng cơ và khổ lạc.

Được lợi long họ liền vui mừng

Thất lợi họ liền sinh sân não

Sáu sự đời kia cũng như vậy

Thế gian đều theo tám sự ấy.

Ở trong tục đế mà nói chân

Kiến thức điên đảo cần phải rõ

Trong chẳng sạch vui nói sạch vui

Trong không có ngã nói có ngã

Trong pháp vô thường nói là thường

Ở trong tướng ấy luôn nắm lấy.

Nghe giáo pháp của Đức Phật dạy

Họ bèn sợ chê chẳng tin nhận

Chê bai thật giáo của Như Lai

Sẽ đọa địa ngục rất khốn khổ.

Phàm ngu tham cầu nơi thế lạc

Càng thọ vô biên trăm thứ khổ.

Nếu ai được ở trong Phật pháp

Quan sát như vậy chẳng điên đảo

Bỏ rời sinh tửu vào Niết-bàn

Như rắn kia lột bỏ da cũ.

Tất cả các pháp thể tánh không

Không chẳng có tướng Đệ nhất nghĩa

Nếu nghe pháp Không mà ưa thích

Chắc được Vô thượng đại Bồ-đề.

Như Lai như thật nói pháp ấy

Dứt trừ nghi ngờ cho chư Thiên

Đều phát tâm Vô thượng Bồ-đề

Vì độ tất cả chúng sinh vậy.

Chư Thiên như vậy phát tâm rồi

Thảy đều mừng vui tâm thanh tịnh

Được nghe Phật pháp tối thắng xong

Chúng chư Thiên đây đều thành Phật.

Đức Thế Tôn biết thâm tâm tin ưa của bốn ức chúng trời Dạ-ma nên hiện tướng mỉm cười.

Tuệ mạng Mã Thắng Tỳ-kheo nói kệ hỏi Phật:

Phật vì thế gian mà mỉm cười

Tất cả chúng đây đều sinh nghi

Ngưỡng mong Thế Tôn nói rõ cho

Khiến tất cả chúng đều mừng rỡ.

Được nghe thọ ký chư Thiên rồi

Tất cả đại chúng đều hớn hở

Người có trí tuệ phát dũng mãnh

Ở trong Phật pháp làm như lời.

Hàng chúng thù thắng của Như Lai

Có đủ pháp khí công đức Phật.

Lành thay tuyên nói lời đẹp hay

Để nhiếp tất cả đại chúng vậy.

Nghe Phật công đức lòng vui mừng

Các đại chúng đây quyết sẽ được

Nghe Đức Như Lai thọ ký rồi

Đúng pháp sẽ siêng tu tinh tấn.

Lành thay Thế Tôn, Thầy Trời Người!

Vì trừ nghi hoặc cho đại chúng

Ngưỡng mong Thế Tôn mau nói rõ

Đại chúng nhất tâm ưa thích nghe.

Trời Dạ-ma kia được thọ ký

Xin Đức Thế Tôn mau nói rõ

Các đại chúng đây đều vui mừng

Tất cả đều phát tâm Bồ-đề.

Đức Thế Tôn nói kệ đáp Tỳ-kheo Mã Thắng:

Vì lợi thế gian hiện tướng cười

Mã Thắng đúng thời khéo hỏi Phật

Lợi ích vô lượng các đại chúng

Vì nghe công đức của Như Lai.

Các chúng sinh ưa thích tham, sân

Không biết ưa nơi công đức Phật

Tâm họ ngu si bị mê loạn

Sẽ chìm mãi trong biển sinh tử.

Với chánh pháp Phật nếu tin ưa

Đã từng thỉnh hỏi nơi Phật trước

Người tương ưng với tâm đại Bi

Người này sẽ được Phật công đức.

Nếu thấy chúng sinh bị si não

Người trí với họ sinh lòng thương

Các chúng sinh ấy nghe Phật đức

Đội lãnh Phật giáo như vòng hoa.

Chúng hội của Phật rất thanh tịnh

Nơi chỗ Phật trước đã tu phước

Họ đối với công đức Như Lai

Đội lãnh như vòng hoa Bà-sư.

Chúng trời Dạ-ma đứng trước

Phật Đã tu trì giới, trừ tham trước

Nhàm lìa phiền não lòng thanh tịnh

Với chúng sinh khổ sinh lòng thương.

Đã từng gần gũi vô lượng Phật

Số ấy nhiều như cát sông Hằng

Họ đã tu tập vô lượng lành

Để cầu Vô thượng Bồ-đề vậy.

Biết chúng sinh chìm trong phiền não

Với chúng sinh khổ sinh lòng thương

Nơi Đấng cứu thế Đại Đạo Sư

Bạch hỏi vô lượng pháp môn diệu.

Nay Phật Đạo Sư vì họ nói

Người nghe đều được thành Phật đạo

Biết chúng sinh bị phiền não móc

Vì họ nói pháp thượng thắng diệu.

Điều Ngự Trượng Phu, Đại Đạo Sư

Vì các chúng sinh nói pháp Không

Họ nghe pháp của Phật dạy rồi

Các pháp Không ấy đều biết rõ.

Đó là Không không các pháp tướng

Nói pháp vô tướng không tự tánh

Biết rõ các Phật pháp như vậy

Thảy đều an trụ Phật công đức.

Chúng ấy cúng dường nơi Như Lai

Như pháp đều tự thọ ký biệt

Ở kiếp Tinh tú đời vị lai

Thảy đều được thành đạo Vô thượng.

Chư Phật như vậy không tăng giảm

Số ấy đầy đủ bốn ức chẵn

Thảy đều đồng hiệu Tịnh Trí Phật

Khai ngộ vô lượng các chúng sinh.

Đại Tiên hàng phục các ma oán

Đáp lời Mã Thắng đã bạch hỏi

Chúng trời Dạ-ma đã mãn nguyện

Đại chúng trời, người đều mừng rỡ.

Nguồn: Nguồn: Pháp Bảo — kho kinh sách điện tử của Trung tâm biên, phiên dịch tài liệu Phật giáo Quốc tế, Ban Phật giáo Quốc tế, Giáo hội Phật giáo Việt Nam (vbeta.vn · api.phapbao.org), đọc về ngày 3–4/9/2026. Đại đức Thích Vạn Lợi, Thư kí phụ trách kinh sách điện tử. Bản quyền bản dịch, bản in và số trang thuộc về các dịch giả, tác giả và nhà xuất bản đứng tên trong từng cuốn. Gói này phát hành trên GitHub cho người dùng app, để nghiên cứu và đối chiếu, không nhằm mục đích thương mại. Ai muốn gỡ tác phẩm của mình khỏi gói xin báo, sẽ gỡ ngay.