Tam tạng Việt · Pháp Bảo (VBeta) · Linh Sơn Đại Tạng › Bộ Bảo Tích
Đại Tập 43 · Bộ Bảo Tích II · Số 310 (Quyển 41–90)
- Dịch giả
- Thích Tịnh Hạnh
- Thông tin
- Ghi trên sách: Sa Môn Thích Tịnh HạnhHội Văn Hóa Giáo Dục Linh Sơn Đài Bắc, 2000
Kinh Đại Bảo Tích - Quyển 65 - Pháp Hội 16: Bồ-Tát Thấy Thật (Phần 5) - Phẩm 10: Dạ-Xoa Được Thọ Ký
KINH ĐẠI BẢO TÍCH
QUYỂN 65
Hán dịch: Đời Bắc Tề, Tam tạng Pháp sư Na-liên-đề-da-xá.
Pháp hội 16: BỒ-TÁT THẤY THẬT (Phần 5)
Phẩm 10: DẠ-XOA ĐƯỢC THỌ KÝ
Bấy giờ lại có tám ức Dạ-xoa thấy các chúng A-tu-la, Ca-lâu-la, Long nữ, Long vương, Cưu-bàn-trà, Càn-thát-bà cúng dường Phật được thọ ký, họ vui mừng hớn hở đều sinh lòng hy hữu chưa từng có, biết Phật Thế Tôn trí tuệ vô tận tối tôn tối thắng, trí tuệ vô ngại chẳng thể nghĩ bàn. Họ lại còn được nghe pháp môn thứ đệ. Đối với Phật, họ tưởng là Đạo sư, là Vô tận tuệ. Chúng Dạ-xoa ấy biết trí tuệ của Đức Phật là vô tận rồi, đối với chánh pháp của Đức Phật sinh lòng yêu thích. Do yêu thích nên cúng dường, phát khởi tinh tấn nói kệ tán thán:
Chúng con tán than Đấng Cứu Thế
Vì Phật đầy đủ trí lực vậy
Vô tận, vô lượng như biển cả
Thế Tôn thân tốt không ai bằng.
Tu-di còn biết được nặng nhẹ
Hư không còn biết được rộng hẹp
Sức trí tuệ của Đức Như Lai
Tất cả chẳng ai đo lường được.
Biết các chúng sinh lòng kính tin
Những người đáng độ đều độ xong
Nơi người được độ biết hướng đến
Nên Phật là không ai sánh bằng.
Tùy chúng tu tạo nghiệp thiện ác
Tất cả chỗ sinh thọ thân hình
Biết rõ căn tín đáng thọ pháp
Nên Phật là không ai sánh bằng.
Tham dục ác hành, sân khuể hành
Si hành phiền não Phật đều biết
Kiêu mạn, tật đố cũng biết rõ
Nên Phật là không ai sánh bằng.
Chúng sinh nơi đây nhiều lầm lỗi
Như Lai biết rõ nghiệp đạo họ
Thế Tôn biết họ rất lanh lẹ
Nên Phật là không ai sánh bằng.
Thiện Thệ thấy rõ các thế gian
Tùy phương diện họ có lỗi lầm
Và cùng ngữ ngôn họ sai quấy
Thế Tôn thấy rõ hết tất cả.
Tại trong sáu đường ở bao lâu
Tùy họ thọ khổ nhiều hay ít
Và họ thọ lấy các thứ thân
Tất cả Thế Tôn đều thấy biết.
Tùy sức phiền não họ phát khởi
Phương tiện tạo tác và gây nghiệp
Theo nghiệp nhận lấy các thứ khổ
Tất cả Đạo Sư đều biết rõ.
Tùy họ chỗ cầu đạo giải thoát
Ở trong Phật pháp đã xuất gia
Tinh tấn tu học Thánh đạo rồi
Dứt hết phiền não Phật đều biết.
Ở trong Phật pháp có phàm phu
Dù được xuất gia chẳng biết nghĩa
Chê bai pháp diệu của người trí
Thế Tôn cũng lại biết rõ họ.
Những kẻ chê bai chánh pháp ấy
Nghiệp hành ấy mắc những khổ não
Tùy tại địa ngục ở lâu mau
Như Lai cũng đều biết rõ cả.
Nơi Phật đã được kính tin sâu
Xuất gia thọ trì tạng chánh pháp
Quán sát các pháp thảy đều không
Dứt trừ tất cả đường sinh tử,
Chẳng muốn tất cả thân sinh tử
Quan sát thân này dường như ảo
Biết mọi âm thanh như tiếng vang
Ở vững nơi đạo, Phật cũng biết.
Tán thán Đạo Sư không sánh bằng
Nay tôi chỗ được khối phước đức
Dùng phước đức này nguyện thành Phật
Cũng nguyện chúng sinh thành Chánh giác.
Đức Thế Tôn biết chúng Dạ-xoa thâm tâm kính tin nên hiện tướng mỉm cười.
Tuệ mạng Mã Thắng Tỳ-kheo nói kệ bạch hỏi:
Đức Thế Tôn hiện trướng mỉm cười
Ngưỡng mong cho biết nhân duyên cười
Tất cả chư Phật chẳng vô cớ
Mà hiện ra tướng mỉm cười ấy.
Nay đại chúng này đều hoài nghi
Vì thấy Đạo Sư mỉm cười vậy
Ngưỡng mong Thế Tôn trừ nghi cho
Khiến tất cả chúng được mừng rỡ.
Nay người được kính tin nơi Phật
Và người biết chánh pháp vi diệu
Người tâm kiên cố bất động ấy
Nguyện Phật tuyên nói cho họ nghe.
Đại chúng tại đây đều hoài nghi
Tất cả chime ngưỡng mặt Như Lai
Hôm nay sẽ có những sự gì
Duy nguyện Thế Tôn dứt nghi cho.
Hôm nay ai hiện đại thần lực?
Hôm nay ai phát đại tinh tấn?
Hôm nay Phật cùng ai thân hữu?
Nơi đại chúng này xin hiển hiện.
Lành thay! Mâu-ni thương thế gian
Ngưỡng mong dứt trừ các nghi hoặc
Trời, người đại chúng đều được nghe
Hôm nay tất sẽ rất mừng vui.
Đức Thế Tôn nói kệ đáp Tỳ-kheo Mã Thắng:
Lành thay! Lời hỏi của Mã Thắng
Nay sẽ lợi ích lớn thế gian
Do ông hỏi được nhân duyên cười
Nên khen ông khéo hiểu ý Phật.
Nay Phật sẽ đáp hết nghĩa ấy
Ông nên nhất tâm chuyên lắng nghe
Biết tâm ý các Dạ-xoa rồi
Phật vì thế gian hiện mỉm cười
Các chúng Dạ-xoa lòng kính tin
Vì họ biết Bồ-đề tịch diệt.
Khen Phật công đức chân thật rồi
Phát tâm hướng đến đại Bồ-đề.
Vì họ biết các pháp không tịch
Trừ khiển tất cả tướng hư vọng
Nguyện bỏ tất cả loài sinh tử
Phát tâm hướng đến đại Bồ-đề.
Do sức thiền định biết các ấm
Chỉ là thế đế chẳng chấp trước
Chẳng trước sinh tử như hoa sen
Phát tâm hướng đến đại Bồ-đề.
Những sự chướng ngại trong sinh tử
Do thấy là không chẳng bị buộc
Biết Phật Bồ-đề vô thượng rồi
Họ có thể tu Bồ-đề hạnh.
Những sinh, già, chết thảy đều không
Đây là đạo Bồ-đề vô thượng
Biết pháp tự tánh không tịch rồi
Hay được đại Bồ-đề an ổn.
Biết ấm tự tánh không tịch rồi
Bồ-đề tịch tĩnh tánh cũng lìa
Hạnh Bồ-đề được tu cũng không
Trí biết như vậy phàm chẳng rõ.
Hay quán trí tuệ tánh tự không
Cảnh giới được quán đều tịch diệt
Người biết, pháp biết thảy đều không
Người này hay tu Bồ-đề đạo
Phải biết không cũng tánh tự không
Tướng và nguyện cũng không thể tánh
Nếu người có thể biết như vậy
Người này hay tu hạnh chân thật.
Trời, người đại chúng nghe đây rồi
Sinh lòng mừng rỡ được lợi ích
Nơi Phật tất cả kính tin rồi
Tâm trụ câu Bồ-đề tịch tĩnh.
Nay cúng dường thù thắng này rồi
Tâm chúng Dạ-xoa đều thanh tịnh
Những bậc trí này bỏ quỷ đạo
Hưởng thọ vui lâu trong thiện đạo.
Nơi nhiều ức Phật thuở vị lai
Họ dùng thần thông trong một niệm
Nơi nhiều cõi Phật sắm cúng dường
Ở chỗ chư Phật được pháp nhẫn.
Nơi các thế giới chẳng khởi tướng
Người trí hay dung thần lực đến
Quán thế gian này như ảo hóa
Người trí du hành không chấp trước
Dạ-xoa dũng mãnh cúng dường Phật
Sẽ được vô thượng đại Bồ-đề
Cũng được vô thượng tịnh cõi Phật
Trong ấy sẽ độ vô lượng chúng.
Chúng ấy sẽ thành Thế Gian Giải
Tất cả đồng hiệu Vô Biên Trí
Danh nghe mười phương thọ ngàn kiếp
Trí tuệ, thọ mạng tịch diệt đồng.
Chư Phật ấy có chúng Thanh văn
Dường như tinh tú giữa đêm vắng
Chúng ấy dễ được đại Bồ-đề
Tất cả không có sự nạn khổ.
Trời, người đại chúng nghe thế rồi
Vì đạo Bồ-đề lòng mừng rỡ
Tâm họ kiên cố phát tinh cần
Dùng sức tinh tấn gìn công hạnh.
❧
Phẩm 11: KHẨN-NA-LA ĐƯỢC THỌ KÝ
Bấy giờ có tám ức Khẩn-na-la chúng, Đại Thọ Khẩn-na-la vương làm thượng thủ, thấy các chúng A-tu-la, Ca-lâu-la, Long nữ, Long vương, Cưu-bàn-trà, Càn-thát-bà, Dạ-xoa cúng dường Phật được thọ ký, họ sinh lòng hy hữu chưa từng có, mà suy nghĩ: “Việc này thật hy hữu chưa từng có, do vì chúng sinh không thể nắm bắt được, vì không mạng giả, không sinh giả, không có nhân, không trượng phu, không dưỡng dục, không thọ giả, không có ngã, không ngã sở. Do các ấm mà gọi là chúng sinh. Tất cả các ấm cũng không thể nắm bắt được. Do các giới chủng nên gọi là chúng sinh. Tất cả giới chủng cũng không thể nắm bắt được. Do các nhập mà gọi là chúng sinh. Tất cả các nhập cũng không thể nắm bắt được. Do có nghiệp nên có quả báo, mà hành nghiệp ấy cũng không thể nắm bắt được, Vô thượng Bồ-đề cũng không thể nắm bắt được, tất cả Bồ-tát cũng không thể nắm bắt được, tất cả chư Phật cũng không thể nắm bắt được. Dù vậy mà Đức Thế Tôn vẫn thọ ký cho các Bồ-tát. Do
nghĩa gì mà Như Lai thọ ký cho các Bồ-tát, nêu bày danh hiệu của họ, hiển hiện nghiệp báo, nói việc ở vị lai của đại chúng Bồ-tát, cũng hiển bày thần thông lực của chư Phật, cũng nói lực chánh pháp, cũng hiển hiện trang nghiêm cõi Phật, tuyên nói chúng sinh có nghiệp có báo, cũng nói cõi Phật thanh tịnh, cũng hiển bày Bồ-tát du hành các nước Phật từ một cõi Phật đến một cõi Phật, cũng nói Bồ-tát đến đó cúng dường, cũng nói thần biến cúng dường thù thắng, lại liệt bày đồ cúng vi diệu hy hữu, lại nói qua bao nhiêu kiếp sẽ được làm Phật, Đức Phật ấy trụ thế bao lâu, Phật ấy sẽ có bao nhiêu Thanh văn, sau khi diệt độ chánh pháp của Phật ấy trụ thế bao lâu, tại sao Như Lai bỏ chúng sinh mà nhập đại Niết-bàn?”
Đại Thọ Khẩn-na-la vương sinh niệm nghi ấy liền cùng tám ức chúng Khẩn-na-la từ chỗ ngồi đứng dậy, vén áo bày vai phải, gối phải sát đất, chắp tay hướng Phật nói kệ bạch hỏi:
Chúng con nghe Phật thọ ký rồi
Lòng sinh nghi hoặc sao Đại Trí
Đã nói thọ ký lại nói không
Nơi hai thuyết ấy con chẳng hiểu.
Đã nói không tịch lìa tự tánh
Pháp giới bình đẳng không biến động
Mà sao Như Lai thọ cúng dường?
Việc ấy thế nào bạch Thế Tôn!
Đức Phật đã nói pháp vô sinh
Mà lại nói phát tâm Bồ-đề?
Đức Vô Lượng Trí nói hai thuyết
Thuyết ấy bí mật con chẳng hiểu.
Thế Tôn nói pháp không có diệt
Mà sao lại nói là có tử?
Ngưỡng mong như thật nói rõ cho
Dứt hết lòng nghi của chúng con.
Sao Đức Thế Tôn nói như ảo
Mà lại nói rằng sinh cõi trời?
Đức Lưỡng Túc Tôn nói như vậy
Giáo pháp bí mật con chẳng hiểu.
Phật nói các pháp không chỗ nương
Mà lại nói y Thiện tri thức?
Đây là mật ngữ của Thế Tôn
Con thật chẳng hiểu bạch Như Lai.
Tại sao Phật nói không tạo tác
Lại dạy chúng sinh tu hạnh nghiệp?
Điều Ngự Trượng Phu, Thiên Nhân Sư
Lời nói bí mật con chẳng hiểu.
Tại sao Phật nói tánh tự không
Lại nói quán không được giải thoát?
Ở nơi nghĩa này con chẳng hiểu
Ngưỡng mong Như Lai dứt nghi cho.
Tại sao Phật nói sự tận diệt
Lại nói các pháp tánh tịch diệt?
Chúng tôi ngưỡng mong Đấng Vô Thượng
Giải rõ những thuyết bí mật ấy.
Tại sao Thế Tôn cần kệ tụng
Hiển thị các pháp như hư không
Mà người ngu si hủy báng pháp
Chết rồi chắc đọa đại địa ngục.
Đại Hùng luôn nói các thiện đạo
Mà lại còn nói các đạo khác?
Đã nói các loài do tạo nghiệp
Lại nói không có ai tại nghiệp
Đấng Vô Thượng Tôn thường tuyên nói
Các thuyết sai biệt chẳng biết được
Chúng con nơi ấy sinh nghi hoặc
Ngưỡng mong Thế Tôn dứt trừ cho.
Đã nói nghiệp lành không họp được
Lại nói tu hành được Bồ-đề?
Sa-môn Pháp Vương nói như vậy
Chúng con nơi ấy chẳng hiểu được.
Tại sao nói pháp bất khả tận
Mà nói kẻ chê tội được hết?
Đấng Vô Lượng Trí xin khai thị
Chúng con nơi ấy rất nghi ngờ.
Như Lai đã nói pháp chân tế
Lại nói điên đảo và thí giới?
Đấng mắt sang không lòa diệt tội
Ngưỡng mong vì con nói nghĩa ấy.
Ngoài Phật không ai vì chúng con
Giải thích được những điều nghi ấy
Chỉ có Như Lai dứt trừ được
Vì thế con kính Đấng Đại Giác.
Đức Thế Tôn nói kệ đáp Đại Thọ Khẩn-na-la vương:
Ông hỏi nói không lại thọ ký
Nơi hai sự ấy chẳng hiểu được
Các pháp nếu là chẳng phải không
Thì Phật chẳng vì họ thọ ký.
Do nhân duyên gì nói như vậy
Các pháp nếu có thể tánh riêng
Thì nó còn mãi chẳng chuyển được.
Nó phải chẳng giảm cũng chẳng tăng
Các pháp thể tánh vốn tự không
Dường như mặt gương bằng sạch sáng
Hay hiện tất cả các sắc tượng.
Phải biết tất cả pháp như vậy
Pháp giới không có tướng đổi khác.
Ông với tất cả vật cúng dường
Mỗi mỗi các phần nên quan sát
Trong những phần nào mà có tướng
Pháp giới thường trụ không đổi khác
Người trí phải nên quán như vậy.
Các người phàm phu đều mê hoặc
Vì không trí tuệ nên không hiểu
Ông hỏi Phật nói là vô sinh
Lại nói phát tâm nên khó hiểu
Các ông nay phải nhất tâm nghe
Đấng Thập Lực nói nghĩa bí mật.
Phàm phu chìm ngập sông sinh tử
Cũng còn buộc ràng nắm chỗ ấy
Tâm thường ôm lấy tưởng điên đảo
Nên thọ sinh tử các khổ não
Từ trước đến nay chưa nghe pháp
Phật nếu vì họ quyết định nói
Phàm phu ngu mê nơi pháp ấy
Càng thêm tăng trưởng các nghi hoặc.
Họ nghe Bồ-đề lợi ích lớn
Lòng họ chuyên chú nơi quả ấy
Tâm họ lại còn sinh tham luyến
Tự nhiên thắng trí không thông được.
Ông hỏi không diệt lại có chết
Hai điều này ông chẳng biết được
Nơi đây ông phải nhất tâm nghe
Phật sẽ vì ông nói chân thật
Vì các chúng sinh chấp thường kia
Do đó Như Lai nói nghĩa diệt
Hằng thấy những có đều suy hoại
Không có một pháp nào là thường.
Ông hỏi các pháp như mộng ảo
Lại nói sinh Thiên nên nghi ngờ.
Hữu học phàm phu thiện ác đạo
Pháp ấy bất định nên hư ảo.
Ông hỏi Phật nói không chỗ nương
Lại nói nương nơi Thiện tri thức.
Vì người cầu rời bỏ y chỉ
Nên thiện hữu nói không chỗ nương.
Ông hỏi rốt ráo không tác năng
Lại nói có tác nên chẳng hiểu.
Phải xem xe kia nhiều thành phần
Cũng quán xe có những tác dụng
Nếu lại có người chấp nơi ngã
Cũng lại lấy những sự ngã làm.
Phật vì bọn họ nói vô tác
Dù như vậy chẳng phải không dụng.
Ông hỏi tất cả tánh tự không
Lại nghi quán không được giải thoát.
Người vô trí ngu si điên đảo
Chẳng rõ biết được thể tánh không
Từ nơi vọng tưởng phân biệt sinh
Hư vọng phan duyên nên bị buộc
Vì độ những chúng sinh như vậy
Thế Tôn nói tánh chẳng phải có.
Như ông hỏi rằng sự tận diệt
Tất cả các pháp tánh cũng diệt.
Các chúng sinh mê hoặc vô trí
Vì vọng phân biệt nên khát ái
Như kẻ khát nước thấy bóng nắng
Vì nhớ tưởng nên càng thêm khát
Người ngu lại bị hư vọng hại
Nơi không sở hữu khởi phân biệt
Người khát vọng sinh tưởng thấy nước
Nơi chỗ sóng nắng nước vốn không.
Vọng tưởng làm hại các chúng sinh
Nơi các bất tịnh tưởng là tịnh
Phàm phu ngu si bị ái trói
Trong nhơ xấu ấy tánh chẳng sạch
Như sóng nắng kia giống tướng nước
Trong thể tánh nắng thiệt không nước.
Như vậy trong than không sắc sạch
Thân sắc cũng lại tánh chẳng sạch
Phàm phu ngu si thấy điên đảo
Vọng tưởng là sạch nên bị trói.
Dù nói các pháp như hư không
Cũng nói hủy bang đọa địa ngục
Người ngu nghe nói sinh sợ sệt
Người trí dù nghe tâm an ổn.
Thế gian thể tánh tự không tịch
Ngu si vô trí tưởng có ngã
Bọn họ nếu nghe tánh không giáo
Sợ sệt chẳng được còn thọ sinh
Bọn họ hủy bang pháp tánh không
Đều do vì họ chấp ngã kiến
Như người trói buộc nơi hư không
Người vô trí ấy đọa địa ngục.
Phật vốn đã nói các thiện đạo
Và vì thế gian nói các đạo
Nói có tạo nghiệp mà chẳng mất
Cũng trừ chấp là có tác giả.
Tất cả các đạo dường cảnh mộng
Phật vì ông nói biết như vậy.
Trong mộng không có tướng khứ lai
Người thấy điên đảo chấp khứ lai
Phật đã diễn nói có tác nghiệp
Suy tìm mười phương không tác giả
Ví như gió lớn thổi cây khô
Cây ấy chạm nhau phát sinh lửa
Gió ấy cùng cây chẳng nghĩ tưởng
Chúng ta hay phát xuất lửa ấy.
Dù là như vậy mà lửa sinh
Phải biết có nghiệp không tác giả.
Ông hỏi phước đức không tích tụ
Sao họp thiện được quả Bồ-đề.
Nay Phật chân thật vì ông nói
Ông phải chăm chỉ chí tâm nghe.
Ví như người đời được trường thọ
Mạng họ đến được hơn trăm tuổi
Nơi số tuổi ấy không tích tụ
Tất cả duyên họp cũng như thế.
Ông hỏi các pháp không có tận
Sao Phật lại nói nghiệp được hết.
Người quán không pháp không có cùng
Tùy thế pháp nên nghiệp có hết.
Phật dù nói có thật tế pháp
Điên đảo cũng chẳng ngoài thật tế
Hàng chúng sinh ngu si điên đảo
Chẳng biết rõ được chân thật tế.
Khẩn-na-la vương phải lắng nghe:
Vì người tinh tấn đủ trí tuệ
Tất cả các tướng là nhất tướng
Đó là không tướng phải nên biết.
Nếu hay hiểu được nơi chữ nhất
Phật vì người trí nói Bồ-đề.
Tất cả các pháp đều vô tác
Đây nói chữ A môn Tổng trì
Tất cả việc làm của Bồ-tát
Vô biên hành tướng Phật đã nói.
Đây cũng vào được tất cả pháp
Đó là chữ A môn Tổng trì
Tất cả các pháp đều tịch diệt
Dạy môn chữ A khiến chứng nhập.
Khẩn-na-la vương phải nên biết
Đây cũng chữ A môn Tổng trì
Tất cả các pháp vô phân biệt
Vào pháp môn này Phật đã nói.
Khẩn-na-la vương phải nên biết
Đây cũng chữ A môn Tổng trì
Tất cả các pháp không tự tánh,
Dạy môn chữ A khiến chứng nhập.
Khẩn-na-la vương phải nên biết
Đây cũng chữ A môn Tổng trì
Tất cả các pháp không có biên
Dùng môn chữ A nói các pháp.
Khẩn-na-la vương phải nên biết
Đây cũng chữ A môn Tổng trì
Pháp tận vô tận Phật đã nói
Phải nói tất cả pháp vô tận
Tất cả Như Lai đủ mười Lực
Đã nói môn Tổng trì vô tận.
Tất cả các pháp không có môn
Vì vật không nên hiện chẳng có.
Đây cũng tức là môn Tổng trì
Do đây vào được môn chữ A
Nơi các pháp chẳng thể nghĩ bàn
Chư Phật theo thật hay hiển thị.
Thọ Khẩn-na-la vương nên biết
Đây cũng chữ A Đà-la-ni
Tất cả các pháp không chỗ đến
Phật vì người trí nói Bồ-đề
Đây cũng tức là môn Tổng trì
Là môn chữ A phải nên nhập.
Tất cả các pháp không có đến
Nếu người chẳng tu thì chẳng được
Đây cũng tức là môn Tổng trì
Là môn chữ A phải nên nhập.
Các pháp giả danh đều sẽ có
Suy tư tánh nó chẳng thể được
Đây cũng tức là môn Tổng trì
Là môn chữ A phải nên nhập.
Tất cả các pháp không tự tánh
Suy tự tánh nó chẳng thể được
Đây cũng tức là môn Tổng trì
Là Đà-la-ni của Phật nói.
Tất cả các pháp không nắm bắt
Vì pháp tự tánh không nên vậy
Đây cũng tức là môn Tổng trì
Là Đà-la-ni Thiện Thệ nói.
Khẩn-na-la vương nên lắng nghe
Tất cả các pháp lìa nghĩ nhớ
Đây cũng tức là môn Tổng trì
Là môn chữ A phải nên nhập
Chư Phật Thế Tôn đã hiển thị.
Vì pháp không thật, không chướng ngại
Đây cũng tức là môn Tổng trì
Nên nhập Đà-la-ni chữ A.
Tất cả các pháp không chướng ngại
Không có gì hay chướng các pháp
Đây cũng tức là môn Tổng trì
Nhập môn chữ A Phật đã nói.
Tất cả các pháp không có sinh
Người trí phải biết chỉ nhất tướng.
Tất cả pháp kia là vô sinh
Phải biết pháp ấy không có danh.
Tất cả các pháp không có sinh
Sinh ấy xưa nay không nắm bắt
Đây cũng tức là môn Tổng trì
Là môn chữ A phải nên nhập.
Nếu pháp là không thật không sinh
Chẳng nhìn thấy được, chẳng chỉ được,
Các pháp tự tánh không nắm bắt
Vì thế không có ai hay thấy.
Tất cả các pháp không có sinh
Nên là nhất tướng không có tướng
Ví như hư không không có bằng
Tất cả các pháp cũng như vậy.
Tất cả các pháp không tăng giảm
Chẳng một, chẳng hai, chẳng nhiệt não
Cũng chẳng phải lạnh, chẳng phải nóng
Vì chẳng phải có, chẳng thấy được
Không có tướng cong và tướng ngay
Cũng không có tướng sáng, tướng tối
Cũng không những tướng thấy, nghe thấy
Là Đà-la-ni vô sở hữu
Chẳng phải siểm khúc chẳng tránh trực
Không có các tướng co duỗi thảy
Cũng không giận hờn, không vui vẻ
Lại không khởi tác, không tịch diệt
Không có tướng nhập và tướng xuất
Không tiến, không thoái, không lai vãng
Cũng lại không ngủ và không thức
Lìa tướng giác tri cần phải biết.
Chẳng phải mắt thấy cũng chẳng mù
Không có năng kiến và ám chướng
Cũng không tướng mở và tướng nhắm
Chẳng có điều phục, chẳng điều phục
Chẳng phải điều động, chẳng dừng nghỉ
Chẳng phải thế gian, chẳng Niết-bàn
Chẳng phải chân thật, chẳng hư vọng
Phải biết Phật cảnh là như vậy.
Vì muốn điều phục các thế gian
Dứt trừ long nghi cho các ông
Trong đệ nhất nghĩa ngoài Phật ra
Tất cả không ai trừ nghi được.
Đại thọ Khẩn-na-la vương nghe Đức Phật nói môn Tổng trì lòng rất vui mừng liền phát tâm tinh tấn dũng mãnh, tức thì hóa làm tám ức lầu gác. Các lầu gác ấy hoặc ở trên cây, trên hoa sen hoặc ở
trên núi, đều trang nghiêm bằng bảy báu, có lọng bảy báu, tràng hoa bảy báu, rèm tua hoa báu, rèm tua lụa nhiễu nhiều màu để trang sức.
Đại thọ Khẩn-na-la vương cùng tám ức Khẩn-na-la cầm các thứ hoa trên đất, dưới nước tại Hương sơn để rải trên Phật rồi đều lên lầu gác bảy báu bay nhiễu Đức Phật ba vòng, lại rải hoa lên Đức Phật rồi lại nhiễu Đức Phật ba vòng nữa.
Đại thọ Khẩn-na-la vương và chúng Khẩn-na-la xuống lầu gác đi nhiễu Đức Phật ba vòng, đảnh lễ chân Phật, nhất tâm chắp tay chiêm ngưỡng Thế Tôn mắt chẳng tạm rời, đứng qua một phía suy niệm về vô lượng công đức thuở quá khứ và hiện tại của Đức Như Lai.
Biết tâm nguyện của Đại thọ Khẩn-na-la vương và tám ức chúng Khẩn-na-la, Đức Thế Tôn hiện tướng mỉm cười.
Tuệ mạng Mã Thắng Tỳ-kheo nói kệ bạch hỏi Phật:
Phật chẳng phải không duyên mà cười
Đấng Thiên Nhân Sư nói như thật
Chúng thấy Phật cười đều hoài nghi
Nay thấy Tối Thắng như trăng non.
Bạch Đức Thế Tôn hôm nay ai
Nơi pháp không hai sinh thắng tuệ?
Ngày nay con ôm lòng nghi hoặc
Ngưỡng mong Thế Tôn trừ nghi cho.
Ai ở Phật pháp được tịnh tâm
Do đó Như Lai hiện tướng cười?
Ngưỡng mong Như Lai nói rõ cho
Chúng tôi hết nghi lòng vui mừng.
Bấy giờ tất cả hàng đại chúng
Nếu nghe Phật nói đều mừng rỡ
Nguyện trừ nghi hoặc cho đại chúng
Như lời Phật dạy đều làm được.
Vì thế nên Đấng Lưỡng Túc Tôn
Dứt trừ nghi hoặc nói rõ cớ
Nguyện vì Khẩn-na-la vương thảy
Và vì tất cả các chúng sinh.
Đức Thế Tôn nói kệ đáp Tuệ mạng Mã Thắng:
Lành thay! Mã Thắng hỏi phải lúc
Nay Phật vì ông phân biệt nói,
Do vì ông hỏi Phật hiển bày
Đại chúng sẽ được Phật công đức.
Ông nên thanh tịnh tâm chuyên nhất
Nghe sự hy hữu chớ loạn ý
Đức Thiện Thệ có trí tối thắng
Tri kiến rộng lớn không chướng ngại
Đặt nghi vấn nơi Khẩn-na-la
Làm lợi tất cả các chúng sinh
Nay Phật nói quả vị lai họ
Lắng nghe Phật sẽ dứt nghi cho.
Thọ Khẩn-na-la tám ức chúng
Vương và quan dân, các quyến thuộc
Chúng ấy cúng dường nơi Phật rồi
Từ đây mạng chung sinh cõi trời
Từ đó về sau chín ức kiếp
Lưu chuyển ở trong cõi trời, người
Tu tập đầy đủ năm thần thông
Được trí tự tại, tâm tự tại.
Họ nơi na-do-tha cõi Phật
Là do chư Phật sai qua đó
Thân ở cung trời luôn bất động
Luôn thọ thiền duyệt vui an ổn.
Họ ở chín mươi ngàn vạn kiếp
Ở trong trời, người lưu chuyển rồi
Mỗi mỗi ở trong cõi Phật mình
Đều được thành bậc Vô thượng đạo.
Kiếp ấy hiệu là Thường chiếu diệu
Ở trong kiếp ấy thành Phật đạo
Họ đều hạng Nhất sinh bổ xứ
Chúng trí tuệ ấy sẽ thành Phật.
Cõi Phật ấy không một người nào
Chẳng phải người tu hành thành thục
Đều là bậc Nhất sinh bổ xứ
Không người cầu Thanh văn, Duyên giác
Tất cả đều là Đại Bồ-tát
Bậc soi sáng đời đều sinh đó
Đều là người Nhất sinh bổ xứ
Họ đều sẽ được thành Phật đạo.
Cõi ấy các chúng Đại Bồ-tát
An trụ trong hoằng thệ đại nguyện
Ở trong vô lượng các cõi Phật
Ta đều sửa trị khiến thanh tịnh.
Bồ-tát ấy nguyện rất rộng lớn
Ở trong đêm dài khéo suy lường
Vì họ có tín nguyện thanh tịnh
Đều riêng sửa trị cõi Phật mình.
Các cõi Phật ấy trang nghiêm đẹp
Xa rời tất cả các phiền não
Đất ấy khắp nơi có cung điện
Giải thoát tất cả các ác đạo
Bao nhiêu tội ác và tám nạn
Các cõi Phật ấy thảy đều không
Đã tu thanh tịnh cõi Phật rồi
Chúng sinh liền được dễ điều phục
Như vậy Thế Tôn, Thiên Trung Thiên
Nói thọ ký cho Khẩn-na-la
Tất cả đại chúng nơi hiện tại
Nghe rồi thảy đều rất vui mừng.
Kinh Đại Bảo Tích - Quyển 66 - Pháp Hội 16: Bồ-Tát Thấy Thật (Phần 6) - Phẩm 12: Trời Hư Không Hành Được Thọ Ký
KINH ĐẠI BẢO TÍCH
QUYỂN 66
Hán dịch: Đời Bắc Tề, Tam tạng Pháp sư Na-liên-đề-da-xá.
Pháp hội 16: BỒ-TÁT THẤY THẬT (Phần 6)
Phẩm 12: TRỜI HƯ KHÔNG HÀNH ĐƯỢC THỌ KÝ
Bấy giờ lại có tám vạn trời Hư không hành thấy A-tu-la, Ca-lâu-la, Long nữ, Long vương, Cưu-bàn-trà, Càn-thát-bà, Dạ-xoa và Khẩn-na-la cúng dường Đức Phật được thọ ký, họ đều rất vui mừng hớn hở vô lượng ở trong Phật pháp thâm tâm yêu thích. Vì cúng dường Phật nên họ phát khởi tâm dũng mãnh. Vòng khắp ngoài thành Ca-tỳ-la tám vạn sáu ngàn do-tuần, chúng trời Hư không hành ấy mưa hoa Mạn-đà-la khắp mặt đất dày đến gối người.
Họ cúng dường, nhiễu quanh ba vòng, nói kệ tán thán Đức Phật:
Các căn tịnh tĩnh mặt mỉm cười
Cứu hộ tất cả các chúng sinh
Thiện Thệ đầy đủ đại Từ bi
Nên làm Thế Tôn Thiên Nhân Sư.
Như Lai đại chúng đều an trụ
Ở trong Phật pháp và Niết-bàn
Đạo Sư hạnh trí Lưỡng Túc Tôn
Chúng con đầu mặt nay đảnh lễ.
Như đêm rằm vầng trăng tròn sáng
Người đời đều lạy trăng giữa sao
Như vậy tất cả các Thiên chúng
Thấy Phật mặt cười đều đảnh lễ.
Chứa nhóm khối lớn vô lượng phước
Cũng lại thành tựu thân trí tuệ
Đầy đủ vô lượng oai đức lớn
Nên con đảnh lễ Đấng Cứu Đời.
Núi công đức đầy đủ mười Lực
Thông pháp vô úy, lìa ba cấu
Thành tựu mười tám pháp Bất cộng
Thấy rõ không nghi Đấng Đạo Sư
Đầy đủ ba mươi hai tướng tốt
Tám mươi tùy hảo tự trang nghiêm
Tâm Phật thắng thượng như Đế Tràng.
Nên con đảnh lễ Đấng Vô Thượng.
Đã hay cứu cánh sức trì giới
Thiền lực quyết định chẳng khuynh động
Nắm cầm gươm trí tuệ tối thượng
Tối thắng dũng kiện hàng thiên ma
Nơi sức trí tuệ đến bờ kia
Điều ngự Thanh văn lòng không tiếc
Tâm Phật tịch tĩnh khắp mười phương
Độ thoát tất cả chúng trời, người
Thế Tôn là Bậc Thầy Trời Người
Được pháp tịch diệt tối vô thượng.
Thưa vâng, bạch Thế Tôn con nguyện
Cũng sẽ được pháp thắng diệu ấy.
Nguyện con cũng sẽ trong trời, người
Được các thế gian tin mến thích
Như Đức Thế Tôn bằng không khác
Biết rõ tâm thích muốn chúng sinh.
Nguyện con làm lợi cho thế gian
Dùng tâm xót thương, tâm đại Bi
Nguyện con đều độ thoát được những
Chúng sinh đọa biển khổ sinh tử.
Nguyện con ở trong hàng trời, người
Được làm Đại Đạo Sư vô thượng
Con sẽ giải thoát cõi sinh tử
Những chúng sinh bị trăm thứ khổ.
Đức Thế Tôn biết chúng trời Hư không hành có tâm tin nguyện sâu rộng nên liền mỉm cười.
Tỳ-kheo Mã Thắng nói kệ hỏi Phật:
Phật Mâu-ni chẳng phải không duyên
Chiếu sáng ba cõi hiện tướng cười
Ngưỡng mong Thập Lực nói rõ cho
Vì chúng sinh nào mà mỉm cười.
Thấy mặt tối thắng của Như Lai
Hiện trạng mỉm cười làm chúng mừng
Tất cả đại chúng đều hoài nghi
Xin Phật nói rõ nhân duyên cười.
Xin Đại Đạo Sư mau nói rõ
Nhân duyên mỉm cười sự lợi ích
Xin dứt trừ lưới nghi cho chúng
Xin vua Sa-môn hãy tuyên
Ai làm cho Phật hiện mỉm cười?
Ai ở nơi Phật bày cúng dường?
Khiến ai đạt được cõi sinh tử?
Mong Đức Thế Tôn trừ nghi cho.
Ai ở ngày nay động cung ma
Khiến ma cuồng loạn lòng chẳng an?
Ai ở ngày nay khiến Thiên chúng
Thảy đều vui mừng rất hớn hở?
Ngưỡng mong vì con mà tuyên nói
Dứt trừ tất cả nghi cho đời
Đại chúng nếu được nghe Phật nói
Tất cả sẽ đều rất vui mừng.
Đức Thế Tôn nói kệ đáp Tuệ mạng Mã Thắng:
Hôm nay Mã Thắng bạch hỏi Phật
Việc thọ ký trời Hư không hành
Ông hỏi Phật tạo lợi ích lớn
Cho vô lượng trời, người thế gian.
Nếu không hỏi nơi Đức Thập Lực
Chẳng được nghe nói lời thọ ký
Nay ông bạch hỏi nơi Như Lai
Làm lợi ích lớn cho thế gian
Trời Không hành đây với Đức Phật
Dùng tâm mừng rỡ mà cúng dường
Qua khỏi số kiếp a-tăng-kỳ
Dứt trừ phiền não được làm Phật.
Từ nơi thân này mạng chung rồi
Liền được sinh Thiên chỗ thù thắng
Chỗ vô lượng ức chư Như Lai
Đều dùng hương hoa để cúng dường.
Ở chỗ chư Phật phát đạo tâm,
Cũng lại tăng tiến tâm Bồ-đề.
Bởi nói vô lượng kệ thắng diệu
Khen ngợi trí tự nhiên của Phật,
Chúng ấy sẽ ở đời vị lai
Chỗ vô lượng, vô biên chư Phật
Dùng hương hoa tốt để cúng dường
Cũng nói kệ hay để khen ngợi.
Các Bồ-tát than Na-la-diên
Cúng dường tán thán chư Phật rồi
Ở đời vị lai kiếp Hân hỷ
Được thành trí tối thắng vô thượng
Phật ấy hiệu là Hoa Tràng Tôn
Đanh tiếng nghe khắp đều kính trọng.
Tám vạn chúng Thiên thần Không hành
Đều đồng một kiếp được thành Phật.
Trong cõi Phật ấy không địa ngục
Cũng không ngạ quỷ và súc sinh
Cõi ấy cũng không loài Tu-la
Không có tất cả tám điều nạn.
Lúc tám vạn Hành thiên thành Phật
Cõi ấy tất cả các nhân dân
Tất cả chúng sinh thọ vô lượng
Quả báo như quả trời Đao-lợi
Nước ấy chẳng nghe tên ác đạo
Huống là có người tạo nghiệp ác.
Thuở ấy chúng sinh đều như pháp
Tất cả đều là chúng điều phục.
Phật ấy độ người vô lượng ức
Số ấy đông hơn cát sông Hằng
Tuyên nói pháp vô y, vô trước
Thập Lực độ thoát các chúng sinh.
Phật ấy nhập đại Niết-bàn rồi
Xá-lợi lưu bố xây bảo tháp
Mỗi mỗi xá-lợi của Phật kia
Trong ấy đều hiện thân tướng Phật.
Danh tiếng không hư các thân phần
Vì chúng sinh ấy hiện thần biến
Vô lượng ức số các chúng sinh
Đều phát tâm Vô thượng Bồ-đề.
Đạo Sư trí phương tiện như vậy
Thọ ký cho chúng trời Không hành
Tất cả đại chúng nghe thọ ký
Thảy đều vui mừng rất hớn hở.
❧
Phẩm 13: TỨ THIÊN VƯƠNG ĐƯỢC THỌ KÝ
Bấy giờ có chin vạn Tứ Thiên vương thiên thấy A-tu-la, Ca-lâu-la, Long nữ, Long vương, Cưu-bàn-trà, Càn-thát-bà, Dạ-xoa, Khẩn-na-la và trời Hư không hành cúng dường Phật được thọ ký, họ đều rất vui mừng hớn hở vô lượng, ở trong Phật pháp thâm tâm tin ưa. Ví như có người ngồi ghe bằng sành vào trong sông tự nghĩ rằng:
“Ghe sành này chẳng bao lâu sẽ nứt bể, lúc nó chưa chìm phải mau vào bờ để khỏi bị thủy nạn.” Chín vạn Tứ Thiên vương thiên này cũng như vậy, họ thấy oai thần của Phật nên khởi lòng tin ưa, vì muốn được Phật pháp nên họ phát tâm dũng mãnh cúng dường Như Lai.
Tứ Thiên vương và chín vạn trời Tứ Thiên vương hóa ra chín vạn trướng bảy báu rộng lớn trang nghiêm nhiều màu sắc đẹp lạ. Trong số ấy có nhiều trướng xích trân châu, trướng hỏa châu, trướng lưu ly, trướng thiên chân kim, trướng kim cang châu. Chín vạn trướng bảy báu ấy ở hư không bay nhiễu Phật ba vòng. Lại hóa chín vạn Thiên nhạc ở hư không nhiễu Phật ba vòng. Lại hóa những hoa trời Mạn-đà-la, Ma-ha mạn-đà-la, Mạn-thù-sa, Ma-ha mạn-thù-sa, Ca-ca-la-bà, Ma-ha ca-ca-la-bà, họ đem những hoa trời ấy rải lên Đức Phật, lại nhiễu Phật ba vòng, đứng ở một bên chắp tay cung kính nói kệ tán thán Phật:
Chín vạn chúng chư Thiên
Đồng ở chỗ Đạo Sư
Đều chắp tay một lòng
Mong muốn công đức Phật.
Không trạo cử, không trầm
Không tham cũng không hối
Không cống cao, không hạ
Do vì lễ Thế Tôn.
Đoạn trừ giống sinh tử
Cũng diệt vô minh ám
Nhổ sạch tên phiền não
Xô ngã núi ngã mạn.
Phật khéo nhổ tên độc
Hay diệt các ung nhọt
Khéo tu không phóng dật
Thân viên mãn không giảm,
Trừ sạch các phiền não
Thoát mọi dây trói buộc
Cắt đứt các kết sử
Rời khỏi chốn náo nhiệt.
Pháp không và vô tướng
Là sở hành của Phật
Trong tất cả các loài
Tâm Ngài không ưa muốn.
Nhổ tận gốc khát ái
Bỏ hẳn ám vô minh
Với bốn thứ đảo điên
Đều hay khéo rời bỏ.
Phật hay biết thật tế
Kẻ vô tri ở đời
Phàm phu nghe sợ hãi
Như nai sợ thợ săn.
Chúng sinh mãi chấp thân
Với không không thể biết
Bị vô minh trùm che
Tham trước với cõi đời.
Nếu thật thấy chân như
Quán đời đều trống rỗng
Vì đời bày thật trí
Do đó được mắt tịnh.
Hiển thị các ấm không
Danh sắc cũng như thế
Thể giới, pháp là không
Các nhập cũng như vậy.
Pháp này và pháp kia
Chỉ dùng danh tự nói
Các pháp danh tự này
Phật dạy đều là không.
Ví như đại ảo sư
Hóa làm các hình tượng
Thật không có chúng sinh
Không nhân cũng không mạng.
Như vậy các ấm giới
Các căn mười hai nhập
Đều từ ảo hóa sinh
Như lời Phật đã dạy.
Ví như họa sư khéo
Vẻ thân tướng bạch tượng
Chi tiết đều giống hệt
Cao thấp cũng như thế.
Thật không tướng cao thấp
Chỉ mờ mắt kẻ ngu
Pháp giới ấy bình đẳng
Kẻ ngu tự mê lầm.
Phật vì họ chỉ bày
Như trăm quả am-la
Bậc trí không mê loạn
Khéo học lời Thế Tôn.
Như Lai đại trí tuệ
Vì đời thắp đuốc trí
Chuyển bánh xe diệu pháp
Giáo hóa khắp quần sinh.
Con nguyện được khai ngộ
Đạo giác vô thượng tịch
Chuyển pháp luân vi diệu
Như Phật nay đã chuyển.
Chúng con ở thế gian
Với kẻ mê lầm đường
Sẽ vì họ nói pháp
Như Thế Tôn ngày nay.
Đức Thế Tôn biết thâm tâm tin ưa của chín vạn vị trời Tứ Thiên vương nên hiện tướng mỉm cười, từ miệng Phật phóng ra nhiều tia sáng năm màu.
Tuệ mạng Mã Thắng Tỳ-kheo nói kệ hỏi Phật:
Chẳng phải không nhân duyên
Phật hiện tướng mỉm cười
Thế Tôn, Đấng Đại Hùng
Nguyện nói duyên cớ ấy.
Thấy Phật hiện tướng cười
Tất cả chúng hội đây
Đều ôm lòng nghi hoặc
Mọi người đều muốn biết
Ai nay phá quân ma?
Ai nay trừ phi hoặc?
Ai đạt pháp quyết định?
Cúi mong Thế Tôn nói.
Ai nay được cúng Phật?
Ai tuân Phật giáo hạnh?
Chúng đây đều nghi ngờ
Mong Đạo Sư tuyên nói.
Lưỡng Túc Tôn thọ ký
Chúng sinh nếu được nghe
Lưới nghi đều trừ sạch
Cúi mong Phật diễn bày,
Lại khiến cho chúng sinh
Nương theo Đạo chủng trí
Mau đạt đến Bồ-đề
Vì thế nên thọ ký.
Đức Thế Tôn nói kệ đáp Tỳ-kheo Mã Thắng:
Lành thay! Này Mã Thắng
Vì chúng nên thỉnh Phật
Nhân duyên Phật mỉm cười
Ta vì ông sẽ nói
Vì thương xót thế gian
Phải chuyên chú lắng nghe.
Chín vạn vị trời kia
Đều đứng ở trước Phật
Tín tâm thật thanh tịnh
Đã từng cúng dường Phật
Lại nói kệ ngợi khen
Ngộ rõ các pháp không
Với pháp được quyết định
An trụ trong Phật pháp.
Chúng trời Tứ Thiên vương
Từng cùng tám ức Phật
Cúng dường các Phật ấy
Cầu được đạo Vô thượng.
Ở chỗ vô lượng Phật
Nếu không dâng cúng dường
Dưới cội cây Bồ-đề
Trọn không ngồi giác ngộ.
Chúng ấy đời vị lai
Sẽ thành tựu Phật đạo
Tên hiệu là Đại Trì
Bậc Tối thượng thế gian.
Cõi nước Phật ấy chứng
Đều có chúng Thanh văn
Tám mươi chúng tập hội
Tri kiến không chướng ngại.
Các vị ấy thành Phật
Chúng sinh trong nước kia
Tất cả đều hưởng thọ
Đầy đủ tám ức tuổi.
Phật ấy trí vô lượng
Vô số ức Tỳ-kheo
Đều xa rời trần cấu
Đều trụ tối hậu thân.
Sau khi Phật diệt độ
Vì do công đức kia
Trang nghiêm cõi Phật ấy
Xây tạo vô lượng tháp.
Vô lượng ngàn chúng kia
Và trăm na-do-tha
Cúng dường các tháp này
Lợi ích cho thế gian
Hoặc phát tâm Bồ-đề
Hoặc chứng Niết-bàn giới.
Sau khi Phật ấy diệt
Chánh pháp trụ rất lâu
Trải suốt tám ức tuổi,
Vô lượng na-do-tha
Các chúng Pháp vương tử
Nhận lãnh hộ trì pháp.
Chúng trời Tứ Thiên vương
Đã được Phật thọ ký
Vì lợi ích thế gian
Thành thục chư chúng sinh.
Đại chúng vừa nghe xong
Tâm đều đại hoan hỷ
Vui mừng không kể xiết
Vâng lãnh lời Phật dạy.
❧
Phẩm 14: TRỜI TAM THẬP TAM ĐƯỢC THỌ KÝ
Bấy giờ có tám ức chư Thiên Đao-lợi, Thiên đế Thích là tối thượng thủ thấy các chúng A-tu-la, Ca-lâu-la, Long nữ, Long vương, Cưu-bàn-trà, Càn-thát-bà, Dạ-xoa, Khẩn-na-la, trời Hư không hành và Tứ Thiên vương thiên cúng dường Phật được thọ ký, họ đều rất vui mừng hớn hở vô lượng, ở trong Phật pháp thâm tâm tin ưa. Sau khi khởi tâm tin ưa, Đế Thích và chư Thiên cõi trời Đao-lợi phát khởi tâm dũng mãnh cúng dường Như Lai, liền hóa làm tám ức lầu gác
thất bảo nhiều màu trang nghiêm đẹp lạ, nơi nơi giăng rủ những anh lạc, xích châu, lưu ly, hỏa châu, tạp châu. Mỗi lầu gác đều có trăm cấp tràng môn trang nghiêm. Trong mỗi cấp đều có bốn lầu gác nhỏ trang sức cửa nẻo và tòa sư tử, tràng phan, lọng trướng, lưới linh đều bằng bảy báu. Có Thiên đồng nữ xinh đẹp đệ nhất hầu nơi lầu gác và tòa Sư tử, trổi những nhạc trời. Họ lại hóa làm tám ức xe ngựa bảy báu trang hoàng với những tràng phan, lọng báu cõi trời và những âm nhạc trời. Khắp thành Ca-tỳ-la ngang rộng sáu mươi do-tuần, họ rải những hoa trời Mạn-đà-la, Ma-ha mạn-đà-la, Mạn-thù-sa, Ma-ha mạn-thù-sa, Ca-ca-la-bà, Ma-ha ca-ca-la-bà, Ba-lô-sử-ca, Ma-ha ba-lô-sử-ca. Hoa được rải dày đến gối. Thiên đế Thích lại hóa làm tám ức y-la long tượng, mỗi con voi có tám ức đầu, mỗi đầu tượng đều có sáu ngà, trên mỗi ngà có bảy ao sen, trong mỗi ao có bảy bông sen, mỗi hoa sen đều có ngàn cánh, trong mỗi cánh sen có bảy Thiên nữ, mỗi thiên nữ có bảy thị nữ nhiều thứ trang nghiêm. Giữa các lầu gác an trí long tượng, xe báu theo sau cúng dường Như Lai những lầu gác ấy. Họ lại mưa các thứ bột hương trời như chiên-đàn, trầm thủy, chân kim; các loại hoa trời như Mạn-đà-la, Ma-ha mạn-đà-la, Mạn-thù-sa, Ma-ha mạn-thù-sa, Ba-lô-sa, Ma-ha ba-lô-sa, Ca-ca-la-bà, Ma-ha ca-ca-la-bà, hoa vàng, hoa bạc, hoa Tỳ-lưu-ly, các loại hoa nhiều màu Ba-tra lê; tất cả các loại hoa thắng diệu bậc nhất để cúng dường Phật. Các vị Thiên đồng nữ ấy hoặc tấu âm nhạc, hoặc ca, hoặc vũ hoặc động chuyển thân rải hoa hương cúng dường. Họ lại hóa làm tám ức mã vương trang nghiêm nhiều thứ rồi ngồi lên và đem những vật báu cõi trời rải lên Phật. Lại có tám ức âm nhạc trời ở hư không tự nhiên hòa tấu. Trên tám ức xe bảy báu, mỗi xe đều có một hóa Thiên nữ. Tám ức Thiên nữ ấy hoặc ca, hoặc vũ, hoặc tấu nhạc, hoặc động chuyển thân, tay rải hoa hương lên Phật cúng dường như chúng A-tu-la đã nói ở trên.
Lúc ấy tám ức chư Thiên Đao-lợi suy nghĩ: “Các hóa Thiên nữ cúng dường Như Lai, nhưng tất cả các pháp cũng đều là ảo hóa như Đức Như Lai đã từng giảng dạy.” Biết tất cả pháp như ảo hóa rồi, họ đối với tất cả pháp chẳng còn hoài nghi. Chư Thiên nhiễu Phật ba vòng, đảnh lễ chân Phật rồi đứng qua một phía. Họ biết các pháp
như ảo rồi, cũng biết than mình đồng là ảo hóa, biết những sự cúng dường Như Lai cũng là ảo hóa, pháp của Phật dạy cũng như vậy. Ở nơi ảo pháp được không nghi ngờ rồi, họ nói kệ tán thán Đức Phật:
Những hóa nhân này dâng cúng dường
Tất cả mọi người cũng như vậy
Đế Thích, chư Thiên và các pháp
Tất cả thảy đều như ảo hóa.
Như Lai Đạo Sư cũng như ảo
Chúng Thanh văn từ pháp hóa sinh
Với lời Phật dạy đều không nghi
Hiểu được thọ ký của Phật nói,
Pháp của Như Lai Thế Tôn nói
Phàm phu ngu si chẳng hiểu được
Pháp của Như Lai đã truyền dạy
Tất cả thảy đều như ảo hóa.
Nếu hàng học nhân và vô học
Chúng điều phục, đệ tử của Phật
Những người ấy cũng như ảo hóa
Ở nơi pháp ấy con không nghi.
Nếu người ưa thích cảnh tịch nhiên
Riêng mình không não như kỳ lân
Chúng ấy tất cả đều như ảo
Ở nơi pháp ấy con không nghi.
Người hành Phật hạnh, Bồ-tát hạnh
Lợi ích chúng sinh chẳng phóng dật
Họ là Bồ-tát con Như Lai
Tất cả thảy đều như ảo hóa.
Thiện Thệ Đạo Sư tự nhiên trí
Mười Lực đại Bi trí vô lượng
Trí tuệ tự tại nhất thế gian
Phật ấy như vậy cũng như ảo.
Như pháp Thế Tôn đã từng dạy
Thanh lương tịch tĩnh không chỗ nương
Pháp được Niết-bàn và Niết-bàn
Tất cả thứ ấy cũng như ảo.
Thiện Thệ như pháp vô sở hữu
Tất cả dường như tánh ảo hóa
Nơi Phật pháp ấy và trí tuệ
Trong ấy chúng con đều không nghi.
Chúng con thường nguyện được như Phật
Thấy tất cả pháp dường như ảo
Chúng con đi trong cảnh giới Phật
Nguyện được thành Phật không có nghi.
Đức Thế Tôn biết tám ức vị trời Đao-lợi thâm tâm tin ưa nên hiện mỉm cười.
Tuệ mạng Mã Thắng Tỳ-kheo nói kệ bạch hỏi Phật:
Danh xưng vô tỷ đủ công đức
Như Lai mỉm cười chẳng vô cớ
Ngày nay Như Lai tại sao cười?
Ngưỡng mong nói rõ trừ nghi cho.
Chúng thấy Như Lai hiện mỉm cười
Thấy rồi chúng đều có lòng nghi
Ngưỡng mong trừ nghi cho chúng ấy
Khiến chúng chớ ôm lấy lưới nghi.
Chúng chư Thiên kia đều mừng rỡ
Tán thán Như Lai và cúng dường
Nay vì ai mà Phật mỉm cười
Xin Phật nói rõ cho chúng mừng.
Công đức thanh tịnh như trăng tròn
Đấng đáng cúng dường xin nói rõ
Lời Phật phán ra nếu họ nghe
Chúng ấy mừng rỡ được thành Phật.
Chư Thiên đại chúng dự hội này
Biết tất cả pháp dường như ảo
Chư Thiên tu học không chướng ngại
Ngưỡng mong Thập Lực nói việc ấy.
Tất cả đại chúng nếu trừ nghi
Dùng lòng mừng vui tu Phật đạo
Khởi nguyện tăng thượng chẳng hạ liệt
Chúng nghe liền phát tâm dũng mãnh.
Bấy giờ, Đức Thế Tôn nói kệ đáp Tỳ-kheo Mã Thắng:
Mã Thắng nay ông hỏi Như Lai
Khéo hợp thời cơ lợi ích lớn
Phật biết chư Thiên mừng vui rồi
Duyên cớ mỉm cười Phật sẽ nói.
Ông vì chư Thiên hỏi cớ cười
Dùng tâm thanh tịnh khéo lắng nghe:
Chư Thiên đại chúng dự hội này
Biết tất cả pháp dường như ảo
Vô lượng, vô ngại tri kiến tuệ
Đời sau lìa tối được làm Phật.
Quá khứ lưu chuyển trong sinh tử
Đã cúng dường Phật như hằng sa
Ở chỗ chư Phật luôn tu tập
Tất cả các pháp dường như ảo.
Nay ở chỗ ta cũng cúng dâng
Cũng như các pháp đồng ảo hóa.
Họ tin ưa sâu nơi Phật pháp
Đời vị lai nhất định thành Phật,
Nơi Phật pháp này tu phước đức
Không có hư mất không chướng ngại.
Chư Thiên cúng dường nơi ta rồi
Lại biết các pháp dường như ảo
Trong kiếp Lực cân ở đời sau
Được thành tối thắng Vô Thượng Giác.
Chư Như Lai ấy đều đồng hiệu
Là Nhân-đà-la Tràng Vương Phật.
Phật ấy tuyên dạy pháp như ảo
Độ thoát vô lượng ức chúng sinh
Vì thế các ông bỏ phóng dật
Tu tất cả pháp dường như ảo.
Người chẳng phóng dật được ta độ
Cho đủ Bồ-đề phần pháp vậy
Tinh tấn dường nhu cứu đầu cháy
Mau cầu tịch diệt đại Bồ-đề.
❧
Phẩm 15: TRỜI DẠ-MA ĐƯỢC THỌ KÝ
Bấy giờ lại có bốn ức chư Thiên Dạ-ma thấy A-tu-la, Ca-lâu-la, Long nữ, Long vương, Cưu-bàn-trà, Càn-thát-bà, Dạ-xoa, Khẩn-na-la, trời Hư không hành, Tứ Thiên vương và trời Đao-lợi cúng dường Phật được thọ ký, họ rất vui mừng hớn hở vô lượng, ở nơi Phật pháp họ phát khởi lòng tin ưa mà nghĩ rằng: “Phật pháp như vậy rất lạ rất diệu. Ai chứng được Phật pháp ấy thì không gì chẳng biết, không gì chẳng thấy, không gì chẳng giản trạch, không gì chẳng chứng nhập. Nơi đã sinh, chưa sinh, hiện sinh; hoặc đã diệt, sẽ diệt, hiện diệt; hoặc nghiệp, hoặc báo đều biết như thật. Rất lạ! Đức Như Lai có thể biết Thế đế và Đệ nhất nghĩa, khéo biết hai đế ấy không còn gì khác. Đức Phật Thế Tôn ở nơi pháp không, khéo hay biết hay thấy, khéo biết giản trạch, khéo chứng tương ưng nên gọi là Nhất thiết trí. Gì gọi là Thế đế? Tất cả thế tục sinh tử hiện hành, ở nơi các pháp ấy đều biết rõ được cả. Đệ nhất nghĩa đế không có ngôn thuyết, không có người biết, chẳng phải sở hành của tâm, vì là vô tri nên không ai có thể nói, không ai hiển thị, không ai nói dạy, không có ai nghe, vì là không nói nên cũng không người biết, không sinh không hiển bày, không người thấy, không người sắp đặt, không có nắm lấy, không có giác tri, không có năng đáo cũng không sở đáo không thể gần kề, không thể đo lường, không có kiến lập, không có vứt bỏ, không sở tác không năng tác, không khen không chê, không lợi không suy, không ca ngợi không chê bai, không khổ không vui, chẳng phải sắc chẳng phải chẳng sắc, chẳng phải số chẳng phải chẳng phải số, chẳng phải sáng chẳng phải chẳng sáng, chẳng phải phiền não,
chẳng rời phiền não, chẳng phải thế gian, chẳng phải Niết-bàn, chẳng phải giác, chẳng phải quán, chẳng phải tiến chẳng phải thoái, không động không tác, không có hý luận, vượt khỏi hý luận, tướng sắc được nói chẳng thể nắm bắt được; thọ, tưởng, hành, thức cũng chẳng thể nắm bắt được, tướng nhãn chẳng thể nắm bắt được; nhĩ, tỷ, thiệt, thân và ý các tướng ấy cũng chẳng thể nắm bắt được, tướng sắc chẳng thể nắm bắt được; các tướng thanh, hương, vị, xúc và pháp đều chẳng thể nắm bắt được, tướng nhãn thức chẳng thể nắm bắt được, các tướng nhĩ thức, tỷ thức, thiệt thức, thân thức và ý thức đều chẳng thể nắm bắt được, tướng nhãn xúc chẳng thể nắm bắt được; các tướng nhĩ xúc, tỷ xúc, thiệt xúc, thân xúc và ý xúc đều chẳng thể nắm bắt được, nhãn xúc sinh thọ chẳng thể nắm bắt được; nhĩ, tỷ, thiệt, thân và ý xúc sinh thọ đều chẳng thể nắm bắt được, tướng sắc tư giác chẳng thể nắm bắt được, các tướng thanh, hương vị, xúc và pháp tư giác đều chẳng thể nắm bắt được, tướng không chẳng thể nắm bắt được, các giới địa, thủy, hỏa, phong và thức đều chẳng thể nắm bắt được, tướng dục giới chẳng thể nắm bắt được, tướng sắc giới chẳng thể nắm bắt được, tướng vô sắc giới chẳng thể nắm bắt được, tướng hữu vi chẳng thể nắm bắt được, tướng vô vi chẳng thể nắm bắt được. Các tướng như vậy, nếu các pháp ấy được tuyên nói thì không người hay nói, các pháp như vậy như vậy gọi là những pháp chẳng thể nói được. Phật pháp tối thắng, chúng sinh phàm phu ngu si không học chẳng biết được nên họ nghe đến sinh kinh sợ. Ở nơi Phật pháp vì họ kinh sợ nên bèn thoái thất nơi Nhất thiết chủng trí. Chư Thiên và người đời nên phải xót thương các chúng sinh ấy, họ thường ở sinh tử bị nhiều khổ não.”
Chư Thiên Dạ-ma quan sát các thế gian chúng sinh khổ não rồi, vì được Phật pháp và vì cúng dường Như Lai nên phát khởi tâm tinh tấn dũng mãnh, bày biện đồ cúng dường hơn trời Đao-lợi để dâng cúng Phật, cúng dường xong đảnh lễ chân Phật, nhiễu Phật ba vòng rồi đứng qua một phía nói kệ tán thán Phật:
Phật thấy các ấm đều không tịch
Ở nơi giới nhập cũng như vậy
Các căn tích tụ đều lìa tướng
Như Lai như thật biết rõ cả.
bậc trí thế gian nơi thật pháp
Chẳng theo người nghe tự nhiên hiểu
Đó là Thế đế và Chân đế
Ngoài đây không còn pháp thứ ba.
Như Lai thương xót tất cả loài
Vì lợi thế gian nói tục đế
Như Lai tuyên nói nơi thế gian
Vì các chúng sinh hiển sáu đường
Địa ngục súc sinh và ngạ quỷ
Trời, Người, Tu-la đủ sáu đường.
Nhà hạ liệt và nhà thù thắng
Bao nhiêu nhà nghèo và nhà giàu
Các hàng nô bộc và tỳ nữ
Các giống nam nữ và hai căn
Bao nhiêu sáu đường ở thế gian
Đức Phật Thế Tôn đều đã nói.
Quan sát các pháp thế tục rồi
Vì lợi ích đời Phật tuyên nói.
Chúng sinh ưa thích nơi sinh tử
Chẳng thể rời được tám sự đời
Đó là lợi suy và hủy dự
Các thứ xưng cơ và khổ lạc.
Được lợi long họ liền vui mừng
Thất lợi họ liền sinh sân não
Sáu sự đời kia cũng như vậy
Thế gian đều theo tám sự ấy.
Ở trong tục đế mà nói chân
Kiến thức điên đảo cần phải rõ
Trong chẳng sạch vui nói sạch vui
Trong không có ngã nói có ngã
Trong pháp vô thường nói là thường
Ở trong tướng ấy luôn nắm lấy.
Nghe giáo pháp của Đức Phật dạy
Họ bèn sợ chê chẳng tin nhận
Chê bai thật giáo của Như Lai
Sẽ đọa địa ngục rất khốn khổ.
Phàm ngu tham cầu nơi thế lạc
Càng thọ vô biên trăm thứ khổ.
Nếu ai được ở trong Phật pháp
Quan sát như vậy chẳng điên đảo
Bỏ rời sinh tửu vào Niết-bàn
Như rắn kia lột bỏ da cũ.
Tất cả các pháp thể tánh không
Không chẳng có tướng Đệ nhất nghĩa
Nếu nghe pháp Không mà ưa thích
Chắc được Vô thượng đại Bồ-đề.
Như Lai như thật nói pháp ấy
Dứt trừ nghi ngờ cho chư Thiên
Đều phát tâm Vô thượng Bồ-đề
Vì độ tất cả chúng sinh vậy.
Chư Thiên như vậy phát tâm rồi
Thảy đều mừng vui tâm thanh tịnh
Được nghe Phật pháp tối thắng xong
Chúng chư Thiên đây đều thành Phật.
Đức Thế Tôn biết thâm tâm tin ưa của bốn ức chúng trời Dạ-ma nên hiện tướng mỉm cười.
Tuệ mạng Mã Thắng Tỳ-kheo nói kệ hỏi Phật:
Phật vì thế gian mà mỉm cười
Tất cả chúng đây đều sinh nghi
Ngưỡng mong Thế Tôn nói rõ cho
Khiến tất cả chúng đều mừng rỡ.
Được nghe thọ ký chư Thiên rồi
Tất cả đại chúng đều hớn hở
Người có trí tuệ phát dũng mãnh
Ở trong Phật pháp làm như lời.
Hàng chúng thù thắng của Như Lai
Có đủ pháp khí công đức Phật.
Lành thay tuyên nói lời đẹp hay
Để nhiếp tất cả đại chúng vậy.
Nghe Phật công đức lòng vui mừng
Các đại chúng đây quyết sẽ được
Nghe Đức Như Lai thọ ký rồi
Đúng pháp sẽ siêng tu tinh tấn.
Lành thay Thế Tôn, Thầy Trời Người!
Vì trừ nghi hoặc cho đại chúng
Ngưỡng mong Thế Tôn mau nói rõ
Đại chúng nhất tâm ưa thích nghe.
Trời Dạ-ma kia được thọ ký
Xin Đức Thế Tôn mau nói rõ
Các đại chúng đây đều vui mừng
Tất cả đều phát tâm Bồ-đề.
Đức Thế Tôn nói kệ đáp Tỳ-kheo Mã Thắng:
Vì lợi thế gian hiện tướng cười
Mã Thắng đúng thời khéo hỏi Phật
Lợi ích vô lượng các đại chúng
Vì nghe công đức của Như Lai.
Các chúng sinh ưa thích tham, sân
Không biết ưa nơi công đức Phật
Tâm họ ngu si bị mê loạn
Sẽ chìm mãi trong biển sinh tử.
Với chánh pháp Phật nếu tin ưa
Đã từng thỉnh hỏi nơi Phật trước
Người tương ưng với tâm đại Bi
Người này sẽ được Phật công đức.
Nếu thấy chúng sinh bị si não
Người trí với họ sinh lòng thương
Các chúng sinh ấy nghe Phật đức
Đội lãnh Phật giáo như vòng hoa.
Chúng hội của Phật rất thanh tịnh
Nơi chỗ Phật trước đã tu phước
Họ đối với công đức Như Lai
Đội lãnh như vòng hoa Bà-sư.
Chúng trời Dạ-ma đứng trước
Phật Đã tu trì giới, trừ tham trước
Nhàm lìa phiền não lòng thanh tịnh
Với chúng sinh khổ sinh lòng thương.
Đã từng gần gũi vô lượng Phật
Số ấy nhiều như cát sông Hằng
Họ đã tu tập vô lượng lành
Để cầu Vô thượng Bồ-đề vậy.
Biết chúng sinh chìm trong phiền não
Với chúng sinh khổ sinh lòng thương
Nơi Đấng cứu thế Đại Đạo Sư
Bạch hỏi vô lượng pháp môn diệu.
Nay Phật Đạo Sư vì họ nói
Người nghe đều được thành Phật đạo
Biết chúng sinh bị phiền não móc
Vì họ nói pháp thượng thắng diệu.
Điều Ngự Trượng Phu, Đại Đạo Sư
Vì các chúng sinh nói pháp Không
Họ nghe pháp của Phật dạy rồi
Các pháp Không ấy đều biết rõ.
Đó là Không không các pháp tướng
Nói pháp vô tướng không tự tánh
Biết rõ các Phật pháp như vậy
Thảy đều an trụ Phật công đức.
Chúng ấy cúng dường nơi Như Lai
Như pháp đều tự thọ ký biệt
Ở kiếp Tinh tú đời vị lai
Thảy đều được thành đạo Vô thượng.
Chư Phật như vậy không tăng giảm
Số ấy đầy đủ bốn ức chẵn
Thảy đều đồng hiệu Tịnh Trí Phật
Khai ngộ vô lượng các chúng sinh.
Đại Tiên hàng phục các ma oán
Đáp lời Mã Thắng đã bạch hỏi
Chúng trời Dạ-ma đã mãn nguyện
Đại chúng trời, người đều mừng rỡ.
Nguồn: Nguồn: Pháp Bảo — kho kinh sách điện tử của Trung tâm biên, phiên dịch tài liệu Phật giáo Quốc tế, Ban Phật giáo Quốc tế, Giáo hội Phật giáo Việt Nam (vbeta.vn · api.phapbao.org), đọc về ngày 3–4/9/2026. Đại đức Thích Vạn Lợi, Thư kí phụ trách kinh sách điện tử. Bản quyền bản dịch, bản in và số trang thuộc về các dịch giả, tác giả và nhà xuất bản đứng tên trong từng cuốn. Gói này phát hành trên GitHub cho người dùng app, để nghiên cứu và đối chiếu, không nhằm mục đích thương mại. Ai muốn gỡ tác phẩm của mình khỏi gói xin báo, sẽ gỡ ngay.
