Đại Tập 7 · Bộ A-hàm VII · Kinh Tạp A-hàm · Số 3

Số 121- Phật Nói Kinh Nguyệt Dụ

SỐ 121

PHẬT NÓI KINH NGUYỆT DỤ

Hán dịch: Đời Tống, Pháp sư Thi Hộ.

Tôi nghe như vầy:

Một thời Đức Thế Tôn ở tại tinh xá Trúc lâm trong vườn Ca-lan-đà, thuộc thành Vương xá, cùng với chúng Bí-sô.

Khi ấy Thế Tôn bảo các Bí-sô:

–Như mọi người thấy, trăng tròn sáng đi trên không trung, rực rỡ không bị che. Các Bí-sô không phá uy nghi, thường như hạ đầu tiên, đầy đủ sự hổ thẹn, cả thân tâm đều không tán loạn, theo đúng pháp nghi, đi vào nhà thế tục, thanh tịnh không nhiễm, cũng như vậy. Này các Bí-sô, như người có mắt sáng, đi vào chỗ nước lớn sâu rộng, hoặc lội qua nơi hiểm nạn ở sông suối, hoặc đi qua chốn cao thấp ở núi ghềnh, nhờ mắt sáng nên thấy rõ hết, không nghi ngại sợ hãi, các Bí-sô cũng vậy, như nói ở trên. Này các Bí-sô, Ta sẽ dạy, hãy như mặt trăng đi trên không trung, trong sáng không trở ngại, ví như người có mắt sáng vượt qua các hiểm nạn, không nghi ngại sợ hãi; hãy như Bí-sô Ca-diếp không phá uy nghi, thường như người một hạ, đầy đủ sự hổ thẹn, cả thân tâm đều không tán loạn, sống đúng pháp nghi, đi vào nhà thế tục, thanh tịnh không nhiễm, không có khiếp sợ.

Thế Tôn lại bảo các Bí-sô:

–Này các Bí-sô, khi vào nhà thế tục, nên vận dụng tâm nào, với cử chỉ thế nào?

Các Bí-sô bạch Phật:

–Thưa Thế Tôn, Phật là nơi quy hướng, Ngài là gốc các pháp, là mắt thanh tịnh. Chúng con không biết ý nghĩa ấy như thế nào, cầu mong Thế Tôn dạy rõ, làm cho các Bí-sô sau khi nghe, được hiểu biết thấu đáo.

Phật dạy:

–Này các Bí-sô, các ông hãy lắng nghe, chú ý kỹ, Ta sẽ giảng cho các ông. Các Bí-sô nào khi đi vào nhà thế tục, nên vận dụng tâm không tham đắm, không trói buộc, không chấp thủ, theo đúng luật nghi mà đi vào nhà người, tuy thọ lợi dưỡng chỉ vì muốn tạo phước cho họ, thọ nhận vừa phải tùy theo phần của mình, lại khéo tác ý, không tự cao ngạo, không tự hèn hạ; vận dụng tâm này với cử chỉ như vậy, mới được đi vào nhà thế tục.

Khi ấy Thế Tôn cử động tay trong không gian, bảo các Bí-sô:

–Ý các ông thế nào, hư không có tham đắm, có trói buộc, có chấp thủ không?

Các Bí-sô thưa:

–Bạch Thế Tôn, không!

Phật dạy:

–Bí-sô nào đi vào nhà thế tục với tâm không tham đắm, không trói buộc, không chấp thủ, cũng như vậy.

Thế Tôn lại cử động tay trong không gian, bảo các Bí-sô:

–Này các Bí-sô, ý các ông thế nào, hư không có tham đắm, có trói buộc, có chấp thủ không?

Các Bí-sô đáp:

–Bạch Thế Tôn, không!

Phật nói:

–Bí-sô Ca-diếp cũng vậy, vào nhà thế tục với tâm không tham vướng, không trói buộc, không chấp thủ, tuy nhận lợi dưỡng, chỉ vì muốn tạo phước cho họ, thọ nhận vừa phải theo phần của mình, lại khéo tác ý, không tự cao ngạo, không hèn hạ. Này các Bí-sô, vì ý nghĩa này, cho nên phải như Bí-sô Ca-diếp thì mới đi vào nhà thế tục để nhận lợi dưỡng.

Các Bí-sô lại thưa với Phật:

–Thế Tôn, các Bí-sô khi thuyết pháp cho người thế tục, khi nào

thanh tịnh, khi nào không thanh tịnh, việc này như thế nào, xin Ngài giảng thuyết.

Phật dạy:

–Này các Bí-sô, các ông hãy chú ý lắng nghe, Ta sẽ giảng cho các ông. Bí-sô nào muốn làm cho người khác phát sanh tín tâm để với tín tâm đó, họ cung cấp y phục, thức ăn, vật để nằm, thuốc trị bệnh, vì cầu lợi nên thuyết pháp cho người, đây là không thanh tịnh. Bí-sô nào, học tập lời dạy của Phật, an trú trong Chánh kiến, xa lìa nhiễm ô, như luyện vàng ròng lọc bỏ chất tạp, thấy đúng như pháp, chứng đúng như pháp, như Phật thuyết giảng, pháp này viễn ly sanh, lão, bệnh, tử, ưu, bi, khổ não, đem pháp như vậy chỉ dạy cho người, làm cho họ được nghe pháp này rồi, tùy thuận tu hành, ngay trong đêm dài sanh tử được lợi lạc lớn, nhờ duyên này, phát sanh các tâm Từ, Bi; do nhân này làm cho chánh pháp được trường tồn ở thế gian. Này các Bí-sô, ai phát tâm như vậy để thuyết pháp cho người, đây là thanh tịnh.

Lại nữa, này các Bí-sô, các ông nên biết, Bí-sô Ca-diếp thường phát tâm thanh tịnh, thuyết pháp cho người, vì thanh tịnh nên làm cho chánh pháp của Phật được trường tồn ở thế gian. Thế nên, chúng Bí-sô các ông cần phải tu học đúng lý như vậy. Lại nữa, này các Bí-sô, ai phát tâm như thế, để thuyết pháp cho người, Ta gọi là tối thượng thanh tịnh chân thật, làm cho chánh pháp của Như Lai trường tồn ở thế gian.

Phật dạy kinh này, các Bí-sô đều hoan hỷ tín thọ.

Số 122- Phật Nói Kinh Thân Vua Ba- Tư- Nặc Dính Bụi Vì Thái Hậu Qua Đời

SỐ 122

PHẬT NÓI KINH

THÂN VUA BA-TƯ-NẶC DÍNH BỤI VÌ

THÁI HẬU QUA ĐỜI

Hán dịch: Đời Tây Tấn, Sa-môn Pháp Cự.

Nghe như vầy:

Một thời Đức Thế Tôn ở tại khu lâm viên Kỳ-đà Cấp cô độc, thuộc nước Xá-vệ.

Khi ấy, thái hậu của vua Ba-tư-nặc nước Câu-sa-la qua đời, lúc tuổi đến một trăm, già cả suy yếu, nhưng vẫn tinh tấn tu tập pháp thiện.

Trời đã giữa trưa, sau khi tống táng cho mẹ, vua Ba-tư-nặc với thân thể dính đầy bụi, đi bộ đến gặp Thế Tôn, đầu mặt lạy sát chân Phật, ngồi qua một bên.

Thế Tôn hỏi:

–Hôm nay vì sao Đại vương người dính đầy bụi, đi bộ đến gặp Ta?

Bấy giờ nhà vua khóc lóc không tự kiềm chế được, lau nước mắt, bạch Thế Tôn:

–Thái hậu đã qua đời! Thưa Thế Tôn. Thái hậu đã không còn! Thưa Như Lai, thái hậu vào tuổi phải nương cậy, không còn sức lực, vẫn tích đức tu pháp thiện, con rất yêu thương, ngày đêm chăm sóc chưa từng trái ý. Mạng sống có thể chuộc được để sống mãi, thì con

đem hết cả voi, ngựa, xe cộ để chuộc mạng, đem hết cả dân chúng để chuộc mạng cho thái hậu của con đừng chết. Nếu đem vàng bạc đổi được mạng sống, con cũng đem đổi. Nếu đem châu báu đổi được mạng sống con cũng đem đổi. Nếu đem nô tỳ đổi được mạng sống con cũng đem đổi. Nếu đem làng xóm đổi được mạng sống con cũng đem đổi. Nếu đem thành phố đổi được mạng sống con cũng đem đổi. Nếu đem cả thành phố, xóm làng đổi được mạng sống con cũng đem đổi. Nếu đem một phương đổi được mạng sống, con cũng đem đổi. Nếu đem một vùng dân chúng đổi được mạng sống con cũng đem đổi. Nếu đem một phương dân chúng đổi được mạng sống con cũng đem đổi, để cho mẹ con không bị qua đời.

Thế Tôn bảo vua Ba-tư-nặc:

–Đúng vậy, Đại vương. Như lời Đại vương nói, nếu đem voi trắng đổi được mạng sống thì có thể đem voi đổi mạng cho mẹ. Nếu đem ngựa, xe, dân chúng, châu báu, vàng bạc, nô, tỳ, xóm làng, thành phố, một phương chúng dân đổi mạng cho mẹ được thì nên đem một phương dân chúng để đổi mạng sống cho mẹ, đừng để cho mẹ qua đời. Do vậy, này Đại vương, nên tư duy nhớ nghĩ về vô thường, nên tưởng rộng về vô thường, nên tưởng rộng về sự chết.

Thế Tôn nói kệ:

Ai cũng phải qua đời

Không có ai sống mãi

Tùy hành động tội phước

Tự nhận quả thiện ác

Làm ác đọa địa ngục

Người thiện chắc sanh thiên

Người trí phân biệt rõ

Làm phước ngăn điều ác.

Này Đại vương, có bốn việc đáng sợ, là sợ hãi lớn không thể tránh khỏi, không thể dùng sức lực đao gậy tránh được, không thể dùng chú thuật, dược thảo, voi ngựa, xe cộ, dân chúng, châu báu, vàng bạc, nô tỳ, xóm làng thành phố, một phương dân chúng mà có thể tránh thoát được. Bốn việc ấy là: Già là sợ hãi lớn, bắp thịt tiêu hết, không thể dùng dao gậy để tránh thoát, cho đến dùng một

phương dân chúng cũng không tránh thoát được. Bệnh là sợ hãi lớn, không còn ý chí cường thịnh, không thể dùng dao gậy cho đến một phương dân chúng để tránh thoát được. Chết là sợ hãi lớn, tuổi thọ không còn, không thể dùng dao gậy hay một phương dân chúng để tránh thoát được. Ân ái bị biệt ly là sợ hãi lớn, không thể dùng dao gậy cho đến một phương dân chúng để tránh thoát được. Thế nên, này Đại vương, bốn sự sợ hãi lớn này không thể dùng dao gậy cho đến chú thuật, dược thảo, voi ngựa, xe cộ, dân chúng, châu báu, vàng bạc, nô tỳ, làng xóm, thành phố, dân chúng một phương để tránh thoát được. Này Đại vương, ví như mây lớn nổi lên sấm chớp tung tóe, rồi nó tự tiêu tán không tồn tại lâu. Cũng vậy, này Đại vương, mạng người rất ngắn, thọ dài lắm là trăm năm, vượt hơn số này rất ít. Này Đại vương, ví như có bốn núi đá lớn, không có chỗ khuyết. Bốn núi này đồng thời đi đến nghiền nát cây cối dược thảo thì không thể dùng dao gậy để tránh thoát được. Cũng vậy, này Đại vương, có bốn sự sợ hãi lớn đến, không thể tránh thoát được. Bốn sự đó là: Già là sợ hãi lớn, bắp thịt tiêu hết, không thể dùng dao gậy tránh thoát, không thể dùng dược thảo chú thuật mà tránh thoát được. Bệnh là sợ hãi lớn, không còn ý chí cường thịnh. Chết là sợ hãi lớn, thân bị tiêu diệt. Ân ái bị biệt ly là sợ hãi lớn, không thể dùng dao gậy, chú thuật dược thảo mà tránh thoát được. Này Đại vương, cần phải tu tập nhiều tưởng vô thường, nên trải rộng tưởng vô thường. Vì sao? Đã tu tập tưởng vô thường, trải rộng tưởng vô thường, thì đoạn trừ sạch tất cả dục ái, đoạn trừ tất cả sắc ái, đoạn trừ tất cả vô sắc ái, tất cả vô minh đã bị đoạn trừ, bất kỳ ái gì cũng bị đoạn trừ hết. Này Đại vương, ví như đem lửa đến đốt hết đống cỏ rơm củi, đốt cả rừng rậm lớn, lầu đài nhà cửa. Đây cũng vậy, ai tu tưởng vô thường, trải rộng tưởng vô thường thì đoạn trừ sạch dục ái, sắc ái, vô sắc ái, vô minh, và tất cả ái khác. Thế nên, này Đại vương cần phải học như vậy.

Bấy giờ vua Ba-tư-nặc bạch Thế Tôn:

–Pháp này tên là gì, phụng trì như thế nào?

Thế Tôn bảo:

–Tên kinh là Trừ Ưu Hoạn. Pháp này trừ hết ưu sầu hoạn nạn.

Vua Ba-tư-nặc bạch Phật:

–Thế Tôn, đúng là kinh Trừ Ưu Hoạn, đúng là kinh Trừ Ưu Hoạn. Vì sao? Thưa Thế Tôn, con nghe kinh này xong thì bao nhiêu thương cảm sầu ưu đều bị tiêu trừ hết, cảm giác thân thể nhẹ nhàng hoan hỷ.

Thế Tôn lại vì vua Ba-tư-nặc thuyết pháp vi diệu làm cho hoan hỷ.

Nhà vua đứng dậy đem đầu mặt lạy sát chân Phật, nhiễu quanh Phật ba vòng, rồi từ giã.

Vua Ba-tư-nặc nước Câu-sa-la nghe lời Phật dạy, hoan hỷ phụng hành.

Số 123- Phật Nói Kinh Phóng Ngưu

SỐ 123

PHẬT NÓI KINH PHÓNG NGƯU

Hán dịch: Đời Hậu Tần, Tam tạng Pháp sư Cưu-ma-la-thập,

người nước Quy tư.

Nghe như vầy:

Một thời Đức Thế Tôn ở tại khu lâm viên Kỳ-đà Cấp cô độc, thuộc nước Xá-vệ.

Thế Tôn bảo các Tỳ-kheo:

–Có mười một pháp mà mục đồng không biết để chăn trâu cho thuận tiện và nuôi dưỡng phát triển trâu. Mười một pháp ấy là:

1.Mục đồng không biết sắc.

2.Không biết tướng.

3.Không biết chà xát cho sạch.

4.Không biết trị vết thương.

5.Không biết xông khói.

6.Không biết chọn đường đi.

7.Không biết thương trâu.

8.Không đường lội qua nước.

9.Không biết tìm chỗ có cỏ nước tốt.

10.Vắt sữa đến khô kiệt.

11.Không biết phân biệt nên nuôi con nào, không nên nuôi con nào.

Như vậy, mục đồng không biết nuôi dưỡng đàn trâu bằng mười một pháp này, thì đàn trâu không phát triển và ngày càng giảm sút.

Tỳ-kheo không biết làm mười một việc như mục đồng, chắc chắn không bao giờ thành tựu Sa-môn cả. Tuy sống trong pháp luật này, nhưng không vun trồng được gốc pháp luật, không có cành lá che phủ. Người không hành mười một pháp này, vẫn cố làm Sa-môn thì khi chết bị đọa ba đường ác. Thế nào là Tỳ-kheo không biết hành mười một pháp?

Tỳ-kheo không biết sắc, không biết tướng trạng, cần phải chà xát mà không biết chà xát, cần phải trị vết thương mà không biết trị vết thương bằng cách xông khói, không biết chọn đường đi, không biết yêu thương trâu, không biết đường nào lội qua nước, không biết chỗ ăn, không biết kính lễ Trưởng lão.

Này Tỳ-kheo, thế nào là Tỳ-kheo không biết sắc? Tỳ-kheo không biết Bốn đại chủng và sắc do Bốn đại chủng tạo thành.

Thế nào là Tỳ-kheo không biết tướng? Tỳ-kheo không biết tướng của nhân duyên si mê, không biết tướng của nhân duyên sáng suốt. Thế nào là không biết tướng của nhân duyên si mê? Tỳ-kheo không biết nhân duyên đen, không biết nhân duyên trắng, không biết nhân duyên đen trắng. Tỳ-kheo như vậy là không biết tướng.

Thế nào là Tỳ-kheo nên chà rửa sạch mà không biết chà rửa? Này Tỳ-kheo, giả như có tâm dục phát sanh liền thích thú tham đắm, không xả bỏ, không quên đi, không đoạn tuyệt. Phát sanh ngu si, tham lam và các tâm ác khác thì ôm giữ hết, không xả bỏ. Tỳ-kheo như vậy là nên chà xát mà không chịu chà xát.

Thế nào là Tỳ-kheo cần phải băng bó vết thương mà không chịu băng bó? Tỳ-kheo thấy sắc phát sanh vọng tưởng, nghe âm thanh sanh tham ái, tưởng nhớ đến hình thể không biết là ác. Không giữ gìn mắt, tai, mũi, lưỡi, thân, ý; tận lực chạy theo ngoại trần, không chịu phòng hộ. Tỳ-kheo như vậy là cần phải băng bó vết thương mà không chịu băng bó.

Thế nào là Tỳ-kheo cần phải xông khói mà không chịu xông khói? Tỳ-kheo học vấn chưa thông suốt, lại giảng thuyết cho người. Tỳ-kheo như vậy, cần phải xông khói mà không chịu xông khói.

Thế nào là Tỳ-kheo không biết chọn đường đi? Tỳ-kheo không biết đi đường chánh, đi vào đường tà. Thế nào đi đường tà? Tỳ-kheo đi

vào xóm dâm nữ, quán rượu, nơi cờ bạc vui chơi. Tỳ-kheo như vậy là không biết đường đi.

Thế nào là Tỳ-kheo không biết thân ái? Khi Tỳ-kheo nghe giảng pháp bảo, không chí tâm ưa thích lắng nghe. Tỳ-kheo như vậy là không biết thân ái.

Thế nào là Tỳ-kheo không biết chỗ lội qua nước? Tỳ-kheo không biết bốn Thánh đế. Bốn Thánh đế là gì? Tỳ-kheo không biết Khổ đế, Khổ tập đế, Khổ tận đế, Khổ tận đạo đế. Như vậy là Tỳ-kheo không biết đường lội qua nước.

Thế nào là Tỳ-kheo không biết chỗ ăn? Tỳ-kheo không biết Bốn ý chỉ. Bốn ý chỉ là những gì? Tỳ-kheo không biết quán nội thân, quán ngoại thân, quán nội ngoại thân; không biết quán nội thọ, không biết quán ngoại thọ, không biết quán nội ngoại thọ; không biết quán nội ý, không biết quán ngoại ý, không biết quán nội ngoại ý; không biết quán nội pháp, quán ngoại pháp, quán nội ngoại pháp. Tỳ-kheo như vậy là không biết chỗ ăn.

Thế nào là Tỳ-kheo không biết ăn không được dùng tận cùng? Tỳ-kheo nào, giả như được vua chúa, trưởng giả, thanh tín sĩ nữ mời thọ trai, dọn các món thơm ngon, chí tâm dâng lên. Tỳ-kheo không tiết độ, ăn xong còn dư, lại mang về. Tỳ-kheo như vậy là không biết ăn không được dùng tận cùng.

Thế nào là Tỳ-kheo không biết kính trọng bậc Trưởng lão? Tỳ-kheo không biết cung kính cúng dường họ như thế nào? Giả như có Trưởng lão Tỳ-kheo tu tập lâu, đạo đức lớn, học vấn uyên bác. Tỳ-kheo nhỏ không chí tâm cung kính, thấy họ không cung kính, không nhường chỗ ngồi, khinh mạn đùa cợt, không giao tiếp bằng tâm thiện. Tỳ-kheo như vậy là không biết cung kính Trưởng lão.

Tỳ-kheo nào không biết hành mười một pháp này, không được làm Sa-môn trong giáo pháp của Ta, không vun trồng gốc cây pháp luật, nên không có nhánh lá che chở, tự mình hư hoại, không bằng hoàn tục. Ai cố gượng làm Sa-môn chắc chắn bị đọa ba đường ác. Tỳ-kheo nên biết mười một pháp nuôi trâu của mục đồng làm cho đàn trâu phát triển. Thế nào là mười một? Mục đồng biết sắc, biết tướng, chà tẩy, băng vết thương, xông khói, chọn đường đi, qua nước, thương trâu,

chọn cỏ nước, vắt sữa biết vừa phải không lấy khô kiệt, phân biệt trâu tốt xấu, trông nom đúng cách. Người chăn trâu như vậy mới có thể nuôi dưỡng làm cho đàn trâu phát triển.

Đức Phật nói kệ:

Người chăn trâu đúng cách

Chủ trâu có phước đức

Sáu trâu trong sáu năm

Thành sáu mươi không giảm

Người chăn trâu thông minh

Biết phân biệt các tướng

Người chăn trâu như vậy

Được Đức Phật ngợi khen.

Có mười một pháp này, Tỳ-kheo phải làm, thì ngay trong pháp ấy trồng gốc cây pháp luật, cành lá sum suê, che khắp mặt đất, không bị hư hoại. Mười một pháp là gì? Tỳ-kheo biết sắc, biết tướng, biết chà xát, biết băng vết thương, biết khi xông khói, biết đường đi, biết thân ái, biết qua nước, biết chỗ ăn, biết không dùng hết, biết cung kính bậc Trưởng lão kỳ cựu có học, cung kính cúng dường.

Thế nào là Tỳ-kheo biết sắc? Tỳ-kheo biết tứ đại và biết sắc do Tứ đại tạo. Đó là Tỳ-kheo biết sắc. Thế nào là Tỳ-kheo biết tướng? Tỳ-kheo biết phân biệt ngu si và hiểu biết. Thế nào là si? Suy nghĩ sự không nên suy nghĩ, hành động việc không nên hành động, nói điều không nên nói, đây gọi là si. Thế nào là hiểu biết? Nghĩ điều đáng suy nghĩ, làm điều nên làm, nói lời nên nói, đây gọi là hiểu biết. Biết phân biệt ngu si và hiểu biết gọi là biết tướng. Thế nào là Tỳ-kheo biết chà xát chỗ nên chà xát? Tỳ-kheo, giả như sanh tâm dục liền chế ngự, lánh xa như thấy điều xấu ác; giả như phát sanh sân hận, tham lam, keo kiệt và các ác khác, đều chế ngự lánh xa như thấy điều xấu ác. Tỳ-kheo như vậy là biết chà xát nơi nên chà xát. Thế nào là Tỳ-kheo biết băng bó vết thương? Tỳ-kheo mắt thấy sắc không phân biệt tốt xấu, giữ gìn nhãn căn không cho tham đắm ngoại sắc, xa lìa các ác, phòng hộ nhãn căn. Tai nghe âm thanh, mũi ngửi hương, lưỡi nếm vị, thân tham mềm mại, ý suy nghĩ, đều chế ngự không cho tham đắm, giữ gìn các căn không nhiễm ngoại trần, như vứt bỏ điều thấy

xấu ác. Tỳ-kheo như vậy là biết băng bó vết thương. Thế nào là Tỳ-kheo luôn luôn xông khói? Tỳ-kheo theo như điều đã học, đã nghe, đã biết, đem giảng rộng rãi. Tỳ-kheo như vậy là biết hun khói. Thế nào là Tỳ-kheo biết đường đi? Tỳ-kheo hành động theo Bát chánh đạo, biết chỗ không nên đi đến như xóm dâm nữ, quán rượu, nơi cờ bạc vui chơi, không bao giờ đến tùy tiện. Tỳ-kheo như vậy là biết đường đi. Thế nào là Tỳ-kheo biết thân ái? Tỳ-kheo khi nghe thuyết pháp chí tâm thọ trì, phấn khởi ưa thích. Tỳ-kheo như vậy là biết thân ái. Thế nào là Tỳ-kheo biết chỗ lội qua nước? Tỳ-kheo biết bốn Thánh đế. Bốn Thánh đế là gì? Là Khổ đế, Khổ tập đế, Khổ tận đế, Khổ tận đạo đế. Tỳ-kheo như vậy là biết chỗ lội qua nước. Thế nào là Tỳ-kheo biết chỗ ăn? Tỳ-kheo biết Bốn ý chỉ. Bốn ý chỉ là gì? Tỳ-kheo quán nội thân, quán ngoại thân, quán nội ngoại thân; quán nội thọ, quán ngoại thọ, quán nội ngoại thọ; quán nội tâm, quán ngoại tâm, quán nội ngoại tâm; quán nội pháp, quán ngoại pháp, quán nội ngoại pháp. Tỳ-kheo như vậy là biết chỗ ăn. Thế nào là Tỳ-kheo biết không được ăn đến cùng tận? Tỳ-kheo nào được Vua chúa, Trưởng giả, Thanh tín sĩ nữ với tín tâm vui mừng thỉnh Tỳ-kheo cúng dường các món ăn uống thơm ngon, cung kính dâng mời. Tỳ-kheo biết tri túc nhận vừa đủ nuôi thân, tư duy lời Phật dạy, người bố thí tuy sung túc, nên tự biết giới hạn, không thọ nhận đến cùng tận. Như vậy là Tỳ-kheo biết không được ăn đến cùng tận. Thế nào là Tỳ-kheo biết cung kính Trưởng lão cựu học, cung kính cúng dường. Tỳ-kheo thân cận các vị ấy, lễ kính cúng dường, ra vào nghinh tiếp, thấy đến nhường chỗ ngồi, tùy sức hướng thượng không có kiêu mạn lười biếng. Tỳ-kheo như vậy là biết cung kính Trưởng lão.

Tỳ-kheo nào thường hành mười một pháp này, trong pháp ấy vun trồng gốc cây pháp luật cành là sum suê, che rợp nhiều nơi, thanh tịnh không cấu uế.

Thế Tôn nói kệ tán thán:

Có tín tinh tấn học

Thọ thực biết tiết độ

Cung kính với Trưởng lão

Hạnh này Phật khen ngợi.

Với mười một pháp này

Tỳ-kheo cần phải học

Ngày đêm định tâm ý

Sáu năm chứng La-hán.

Các Tỳ-kheo nghe lời Phật dạy, đều hoan hỷ phụng hành.

Số 124- Kinh Duyên Khởi

SỐ 124

KINH DUYÊN KHỞI

Hán dịch: Đời Đường, Tam tạng Pháp sư Huyền Tráng.

Tôi nghe như vầy:

Một thời Đức Thế Tôn ở tại khu lâm viên Kỳ-đà Cấp cô độc, thuộc thành Thất-la-phiệt, cùng với vô số Thanh văn, Bồ-tát, Trời, Người.

Thế Tôn bảo chúng Bí-sô:

–Ta sẽ giảng cho các ông về ý nghĩa nguyên lý và sự khác nhau của duyên khởi. Các ông hãy hết sức chú ý lắng nghe, suy nghĩ. Ta sẽ phân biệt giảng giải cho các ông.

Các Bí-sô thưa:

–Xin Ngài giảng thuyết, chúng con muốn nghe.

Phật dạy:

–Thế nào gọi là ý nghĩa của nguyên lý duyên khởi? Nghĩa là cái này có nên cái kia có, cái này sanh nên cái kia sanh; đó là vô minh duyên hành, hành duyên thức, thức duyên danh sắc, danh sắc duyên lục nhập, lục nhập duyên xúc, xúc duyên thọ, thọ duyên ái, ái duyên thủ, thủ duyên hữu, hữu duyên sanh, sanh duyên lão tử, phát sanh sầu đau, khổ, ưu, não. Đó là toàn bộ tập hợp khổ. Như vậy gọi là ý nghĩa của nguyên lý duyên khởi.

Thế nào là ý nghĩa sai biệt của duyên khởi? Nghĩa là vô minh duyên hành. Vô minh là gì? Nghĩa là không biết về cõi trước, cũng không biết về cõi sau, không biết về cả cõi trước sau; không biết trong, không biết ngoài, không biết cả trong ngoài; không biết về nghiệp,

không biết về dị thục, không biết về nghiệp dị thục; không biết về Phật, Pháp, Tăng; không biết về Khổ, Tập, Diệt, Đạo; không biết về nhân và quả, không biết về nhân đã sanh ra các pháp, không biết về thiện và bất thiện, không biết có tội hay không có tội, không biết về nên tu tập hay không nên tu tập, không biết về hạ liệt, không biết về thượng diệu, không biết về trắng, không biết về đen, không biết có phần khác, không biết về duyên đã sanh sáu xúc xứ, thông đạt như thật; như vậy đối với các chỗ ấy hoàn toàn không biết, không thấy, không hiện quán, ngu si vô minh hắc ám; đây gọi là vô minh.

Thế nào là hành? Hành có ba là thân hành, khẩu hành, ý hành.

Hành duyên thức. Thức là gì? Là sáu thức thuộc thân: Nhãn, nhĩ, tỷ, thiệt, thân, ý thức.

Thức duyên danh sắc. Danh là gì? Bốn uẩn ngoài sắc là thọ, tưởng, hành, thức uẩn. Sắc là gì? Là sắc của tứ đại chủng và sắc do tứ đại chủng tạo thành. Sắc này và danh tổng hợp lại làm một, nên gọi danh sắc.

Danh sắc duyên sáu xứ. Sáu xứ là gì? Là sáu nội xứ: Nhãn nội xứ, nhĩ, tỷ, thiệt, thân, ý nội xứ.

Sáu xứ duyên xúc. Xúc là gì? Là sáu xúc thuộc thân: Nhãn, nhĩ, tỷ, thiệt, thân, ý xúc.

Xúc duyên thọ. Thọ là gì? Thọ có ba là khổ, lạc và xả thọ.

Thọ duyên ái. Ái là gì? Ái có ba là dục ái, sắc ái, vô sắc ái.

Ái duyên thủ. Thủ là gì? Có bốn thủ: Dục thủ, kiến thủ, giới cấm thủ, ngã ngữ thủ.

Thủ duyên hữu. Hữu là gì? Hữu có ba: Dục hữu, sắc hữu, vô sắc hữu.

Hữu duyên sanh. Sanh là gì? Nghĩa là các hữu tình, trong các loại hữu tình kia sanh bằng nhiều cách, nhiều đường khác nhau, sự xuất hiện uẩn, hình thành giới, xứ, các uẩn, xuất hiện mạng căn.

Sanh duyên lão tử. Lão là gì? Là tóc bạc, da nhăn, khí lực suy tàn, thân thể gầy còm, đen đúa, hơi thở mệt nhọc, khòm về phía trước, phải chống gậy, không minh mẫn suy nhược, tổn giảm, suy thoái, các căn hư rã, công năng bị hư hoại, các hành hư hoại, thân hình suy bại.

Tử là gì? Các hữu tình này cho đến các loại hữu tình khác đời sống chấm dứt không còn hơi thở, mạng căn bị diệt, các uẩn tan rã, khi chết không còn gì. Lão và tử hợp lại gọi là già chết.

Như vậy là ý nghĩa sai biệt của duyên khởi.

Này các Bí-sô, Ta đã giảng cho các ông về ý nghĩa nguyên lý và sự khác nhau của duyên khởi.

Khi Đức Thế Tôn thuyết giảng kinh này, các chúng Thanh văn, Bồ-tát, Trời, Người nghe lời Phật dạy đều rất hoan hỷ chưa từng có, tín thọ phụng hành.

Mục Lục Chỉnh Lý

MỤC LỤC CHỈNH LÝ

(SỐ 99 – KINH TẠP A- HÀM)

TIỂU DẪN

Nguyên bản Hán dịch Tạp A-hàm hiện tại, ấn hành trong Đại Chánh Tạng, gồm 50 quyển, 1.362 kinh. Tổng số kinh theo sự biên tập của Đại sư Ấn Thuận, «Tạp A-hàm Hội Biên», có tất cả 13.412. Tổng số ghi theo «Quốc Dịch Nhất Thiết Kinh» (Nhật bản), có đến 13.443. Có sự sai biệt số kinh này là do có rất nhiều kinh trùng lặp. Những kinh này, trong bản Hán dịch chỉ ghi tóm tắt mà không tách phân thành các kinh riêng biệt. Tùy theo cách phân tích nội dung được tóm tắt này mà số kinh tăng gia bất đồng.

Trong ấn bản Đại Chánh, từ quyển 1 đến quyển 3, cuối mỗi nhóm kinh, hoặc 8 kinh, hoặc 10 kinh, có một bài kệ gọi là «Nhiếp tụng». Tức kệ tóm tắt nội dung, và cũng được coi là đề kinh, của các kinh trước đó. Nhưng từ quyển 4 về sau, các «Nhiếp tụng» không xuất hiện đều đặn.

Ngay đầu quyển 16, có ghi khoa mục của kinh như sau «Tạp nhân tụng đệ tam phẩm chi tứ», bắt đầu với kinh số 407. Có nghĩa là, đoạn thứ tư của phẩm thứ ba thuộc Tạp nhân tụng. Trong biên tập của Ấn Thuận, «Tụng iii. Tạp nhân, 4. Tương ưng Đế», gồm các kinh trong bản Đại Chánh 379-443 (phần cuối quyển 15, và phần đầu quyển 16). Trong Quốc Dịch, đây là «Tụng iii. Nhân duyên; 2. Tương ưng Tứ đế», phẩm 2, kinh số Đại Chánh 407-443 (phần đầu quyển 16).

Đầu quyển 17, ghi «Tạp nhân tụng đệ tam phẩm chi ngũ”. Tức phần 5, phẩm thứ 3 của Tạp nhân tụng, tiếp theo quyển 16, gồm các kinh 456-489. Trong biên tập của Ân Thuận, đây là «Tụng iii. 5. Tương ưng Giới”, gồm các kinh Đại Chánh 444-465 (phần sau quyển 16 và phần đầu quyển 17). Quốc Dịch, «Tụng iii. Nhân duyên, 3. Tương ưng Giới» phẩm 1 ＆ 2, số kinh như Hội Biên của Ấn Thuận.

Nơi quyển 23, kinh số 604, kể nhân duyên A-dục vương; được xem là tương đương với «A-dục Vương Truyện» (Đại 50, No 2043), và «A-dục Vương Kinh» (Đại 50, No 2042). Quyển 25, kinh số 640, trong đó Phật huyền ký về thời kỳ mạt pháp. Cũng trong quyển 25, kinh số 641, có ghi tiêu đề«A-dục Vương Thí Bán A-ma-lặc Quả Nhân Duyên Kinh». Rõ ràng đây là 3 bản kinh phụ hội, không thuộc Tạp A-hàm. Theo Lương Tăng Hựu, «Xuất Tam Tạng Ký Tập», quyển 2, Cầu-na-bạt-đà-la, dịch giả của Tạp A-hàm, cũng có dịch một bản kinh có tiêu đề là «Vô Ưu Vương

Kinh”. Nhưng được biết kinh đã thất truyền trong thời Tăng Hựu. Có thể người sao chép nhân cùng dịch giả nên chép chung luôn với Tạp A-hàm. Người sau không phân biệt, cho rằng kinh thuộc A-hàm. Trong «Tạp A-hàm Hội Biên”, Ấn Thuận loại bỏ 3 bản kinh này ra ngoài Tạp A-hàm. Quốc Dịch xếp chúng vào 2 quyển cuối cùng. Tóm lại, nếu loại trừ 3 kinh, số 604, 640, 641, được chép trong 2 quyển 23 và 25, số quyển của bản Hán dịch Tạp A-hàm chỉ còn lại là 48 quyển, thay vì 50 quyển.

Như vậy có thể thấy, trong bản dịch nguyên thủy có phân khoa mục các kinh. Nhưng do sự sao chép lưu truyền mà các khoa mục này dần dần bị rơi mất. Nguyên hình của bản dịch như vậy cho thấy tương đồng với khoa mục được lưu hành theo Pāli Samyutta. Nghĩa là, các truyền bản Pali và Sanskrita đều có chung một bản gốc nguyên thủy.

Khi biên tập và phiên dịch, Ấn Thuận và Quốc Dịch đều có chỉnh lý lại mục lục, căn cứ theo các «Nhiếp tụng» hoặc nội dung đối chiếu theo Samyutta/ Pāli, rồi theo đó tổ chức lại hinh thức văn bản theo khoa mục thứ tự mạch lạc. Nhưng cũng có sự bất đồng giữa hai bản này. Bản dịch Việt vẫn giữ nguyên thứ tự của Đại Chánh, để những vị nghiên cứu khi cần tham chiếu nguyên bản Hán dịch sẽ dò tìm dễ dàng hơn. Nhưng cũng cần nêu ở đây hai bản mục lục chỉnh lý theo «Tạp A-hàm Hội Biên» của Ấn Thuận, và «Quốc Dịch Nhất Thiết Kinh» để tiện việc tham khảo, khi cần đọc các kinh theo từng khoa mục gọi là «Tương ưng» tương đương với các Samyutta của Pāli. Hai bản mục lục chỉnh lý này được trình bày sau đây.

Ngoài ra, những khác biệt trong các truyền bản của Hán dịch, thứ tự khoa mục, và số quyển của Đại Chánh, đều được ghi ở phần cước chú, để các vị cần nghiên cứu sẽ dễ dàng tham khảo các tài liệu cần thiết.

Tuy nhiên, một ấn bản riêng biệt, với khoa mục đã được chỉnh lý cũng rất cần thiết. Nhưng đó là công trình khác.

Quảng Hương Già-lam,

Mùa an cư 2546

Tuệ Sỹ

LINH SƠN PHÁP BẢO ĐẠI TẠNG KINH

TẬP 7

BỘ A- HÀM VII

———

Tổng giám tu: Thích Tịnh Hạnh

Ban thực hiện:

-Thích Tuệ Sỹ

-Thích Chánh Lạc

-Thích Đức Thắng

-Thích Bảo Quang

-Thích Tâm Hạnh

-Thích Tâm Khanh

-Thích Nữ Huệ Hướng

Mục Lục Chỉnh Lý 1

MỤC LỤC CHỈNH LÝ 1

ẤN THUẬN HỘI BIÊN | SỐ KINH | ĐẠI CHÁNH KINH SỐ | QUYỂN

Tụng i. NGŨ ẤM
1.Tương ưng Ấm | 178 | 1-32
256-272 59-87
33-58
103-110 | 1
10
3
2
5

Tụng ii. LỤC NHẬP XỨ
2.Tương ưng Nhập xứ | 285 | 188-255,
1164-1177,
273-282,
304-342 | 8,
43,
11
13

Tụng iii. TẠP NHÂN
3.Tương ưng Nhân duyên

4.Tương ưng Đế
5.Tương ưng Giới
6.Tương ưng Thọ

78

150
37
31

283-303
343-378

379-443
444-465
466-489

12
14

15/b-16/a
16/b-17/a
17/b

Tụng iv. ĐẠO PHẨM
7.Tương ưng Niệm xứ
8.Tương ưng Chánh đoạn
9.Tương ưng Như ý túc
10.Tương ưng Căn
11.Tương ưng Lực
12.Tương ưng Giác chi
13.Tương ưng Thánh đạo phần
14.Tương ưng An-na-ban-na niệm
15.Tương ưng Học
16.Tương ưng Bất hoại tịnh

54

27
60
67
114

22

32
29 |
605-639
thiếu
thiếu
642-660
661-703
704-747
748-800

801-815

816-832
833-86 |
24

26/a
26/b
26/c-27
28-29/a

29/b

29/c-30/a
30/b

Tụng v. BÁT CHÚNG
17.Tương ưng Tỳ-kheo
18.Tương ưng Ma
19.Tương ưng Đế Thích

20.Tương ưng Sát-lợi

21.Tương ưng Bà-la-môn

22.Tương ưng Phạm thiên
23.Tương ưng Tỳ-kheo-ni
24.Tương ưng Bà-kỳ-xá

25.Tương ưng Chư thiên

26.Tương ưng Dạ-xoa

27.Tương ưng Lâm |
22
20
22

21

38

10

10

16

108

12

32 |
1062-1083
1084-1103
1104-1120
1222-1225
1226-1240
1145-1150
1151-1163
88-102
1178-1187
1188-1197

1198-1207

1208-1221
993-994
995-1022
576-603
1267-1293
1294-1318
1319-1324
1325-1330
1331-1362

38-39/a
39/b
40
46/a
46/b
42/a
42/b
4
44/a
44/b

45/a

45/b
36/a
36/b
22
48
49/a
49/b
50/a
50/b

Tụng vi. ĐỆ TỬ SỞ THUYẾT
28.Tương ưng Xá-lợi-phất
29.Tương ưng Mục-kiền-liên
30.Tương ưng A-na-luật
31.Tương Đại Ca-chiên-diên
32.Tương ưng A-nan
33.Tương ưng Chất-đa-la |
81
53
11
10
11
10 |
490-500
501-534
535-545
546-555
556-565
566-575

18/a
18/b-19/a
19/b-20/a
20/b
20/c-21/a
21/b

Tụng vii. NHƯ LAI SỞ THUYẾT
34.Tương ưng La-đà
35.Tương ưng Kiến
36.Tương ưng Đoạn tri
37.Tương ưng Thiên |
133
93
109
48 |
111-132
133-171
172-187
861-872 |
6/a
6/b-7/a
7/b-8/a
31/a

38.Tương ưng Tu chứng 39.Tương ưng Nhập giới ấm
40.Tương ưng Bất hoại tịnh
41.Tương ưng Đại Ca-diếp
42.Tương ưng Tụ lạc chủ
43.Tương ưng Mã
44.Tương ưng Ma-ha-nam
45.Tương ưng Vô thủy
46.Tương ưng Bà-ta xuất gia
47.Tương ưng Ngoại đạo xuất gia
48.Tương ưng Tạp

49.Tương ưng Thí dụ
50.Tương ưng Bệnh

51.Tương ưng Nghiệp báo

70

182

62

11

10

10
10

20

9

15

18

19

20

35 | 873-891

892-901

902-904
1121-1135
1136-1144
905-906
907-916

917-926
927-936

937-956

957-964

965-979

980-992
1241-1245
1246-1264

1265-1266
1023-1038
1039-1061

31/b

31/c

31/d 41/a 41/b
32/a
32/b

32/c-33/a
33/b

33/c-34/a

34/b

34/c-35

35/b
47/a
47/b

47/c
37/a
37/b

Mục Lục Chỉnh Lý 2

MỤC LỤC CHỈNH LÝ 2

Quốc Dịch | Đại chánh Kinh số | Ấn Thuận Hội biên Tương ưng

Quyển 1 Tụng.i. NGŨ UẨN… Tụng i. NGŨ ẤM
1.Tương ưng Ngũ uẩn………… Tương ưng Ấm
Phẩm 1
Phẩm 2
Phẩm 3
Phẩm 4
Phẩm 5

1- 7
8- 14
15-24
25-29
30-32 |

Quyển 2
Phẩm 5 (tt)
Phẩm 6
Phẩm 7 |
256-262
263-272
62-88 |

Quyển 3
Phẩm 7 (tt)
Phẩm 8
Phẩm 9
Phẩm 10 |
33-36
37-46
47-56
57-58 |

Quyển 4
Phẩm 11
Phẩm 12
Phẩm 13
Phẩm 14 |
59-64
65-68
69-71
72-81 |

Quyển 5
Phẩm 15 | 103-101 |

Quyển 6
2. Tương ưng La-đà………. 34. Tương ưng La-đà
Phẩm 1
Phẩm 2
Phẩm 3
Phẩm 4
Phẩm 5
Phẩm 6
3. Tương ưng Kiến………… 35. Tương ưng Kiến
Phẩm 1 |
111-120
121-127
không
128-129
130
131-132

133-138 |

Quyển 7
Phẩm 2
Phẩm 3
Phẩm 4
Phẩm 5
Phẩm 6
Phẩm 7 |
139-152
153-162
163-171
172-174
175-177
178-187

Quyển 8 Tụng ii. LỤC NHẬP Tụng ii. LỤC NHẬP XỨ
1.Lục nhập tương ưng……. 2. Tương ưng Nhập xứ
Phẩm 1
Phẩm 2
Phẩm 3
Phẩm 4
Phẩm 5

188-194
195-197
198-200
201-211
212-228 |

Quyển 9
Phẩm 6
Phẩm 7
Phẩm 8 |
230-242
243-247
248-255 |

Quyển 10
Phẩm 9 | 273-282 |

Quyển 11
Phẩm 10
Phẩm 11 |
304-131
314-342 |

Quyển 12
Phẩm12 |
1164-1177 |

Quyển 13
Tụng iii. NHÂN DUYÊN ……...Tụng iii. TẠP NHÂN
1. Tương ưng Nhân duyên…. 3. Tương ưng Nhân duyên
Phẩm 1
Phẩm 2

283-292
293-303 |

Quyển 14
Phẩm 3
Phẩm 4 |
343-354
355-364 |

Quyển 15
Phẩm 5
Phẩm 6
2. Tương ưng Tứ đế 4. Tương ưng Tứ đế
Phẩm 1
Quyển 16
Phẩm 2
3.Tương ưng Giới…5. Tương ưng Giới
Phẩm 1 |
365-370
370-378

379-406

407-443

444-455 |

Quyển 17
Phẩm 2
4.Tương ưng Thọ … 6. Tương ưng Thọ |
456-465
466-489

Quyển 18
Tụng iv. ĐỆ TỬ SỞ THUYẾT…….
Tụng vi. ĐỆ TỬ SỞ THUYẾT
1. Tương ưng Xá-lợi- phất………
28. Tương ưng Xá-lợi-phất
Phẩm 1. Diêm-phù-xa

490-491 |

Phẩm 2
2. Tương ưng Mục-kiền-liên…… 29. Tương ưng Mục-kiền-liên
Phẩm 1 | 492-500

501-503

Quyển 19
Phẩm 2
13.Tương ưng A-na-luật ………….
30. Tương ưng A-na-luật

504-507
508-534

535-536

Quyển 20
4. Tương ưng Đại Ca-chiên-diên…. 31. Tương ưng Đại Ca-chiên-diên
5.Tương ưng A-nan ……………….32. Tương ưng A-nan | 537-545
546-555

556-558

Quyển 21
6.Tương ưng Chất-đa ………………33. Tương ưng Chất-đa | 559-565
566-575

Quyển 22
Tụng v. ĐẠO PHẨM……………. Tụng iv. ĐẠO PHẨM
1.Tương ưng Niệm xứ……………… 7. Tương ưng Niệm xứ
PhẩmNiệm xứ

605-639

Quyển 23
2.Tương ưng Căn …………….. 10.Tương ưng Căn
Phẩm Căn
3.Tương ưng Lực…………………. 11. Tương ưng Lực
Phẩm Lực
4. Tương ưng Bồ-đề phần………… 12. Tương ưng Giác chi
Phẩm 1

642-660

661-703

704-711

Quyển 24
Phẩm 2 |
712-747

Quyển 25
5.Tương ưng Thánh đạo … 13. Tương ưng Thánh đạo phần
Phẩm 1

748-796 |

Quyển 26
Phẩm 2
6. Tương ưng An-na-ban-na ……14. Tương ưng A-na-ban-na niệm
Phẩm An-ban
7. Tương ưng Học ………………15 Tương ưng Học
Phẩm 1 |
797-800

801-815

816-829 |

Quyển 27
Phẩm 2
8. Tương ưng Bất hoại tịnh …….. 16. Tương ưng Bất hoại tịnh
Phẩm 1 |
830-832

833-860 |

Quyển 28
Phẩm 2
9. Chư tương ưng………….. 37. Tương ưng Thiên
Phẩm 1
Phẩm 2
Phẩm 3
Phẩm 4
Phẩm 5
Phẩm 6
Phẩm 7
Phẩm 8 .
Phẩm 9
Phẩm 10
Phẩm 11
Phẩm 12
Phẩm 13 |
1121-1135

861-863
864-874
875-882
883
884-889
890
891
892
893
894
895-896
897
898-904

40. Tương ưng Bất hoại tịnh Tụng iv.)

38. Tương ưng Tu chứng

39. Tương ưng Nhập giới ấm

Quyển 29
Tụng vi. BÁT CHÚNG……………… Tụng v. BÁT CHÚNG (2) | |

1. Tương ưng Bát chúng
Phẩm 1 |
980-992 |

Quyển 30
Phẩm 2
2. Tương ưng Thí dụ ……. 49. Tương ưng Thí dụ
(Tụng vii.)
Phẩm Thí dụ |
1241-1244

1246-1264 |

Quyển 31
3. Tương ưng Bệnh……..50. Tương ưng Bệnh
Phẩm 1
Phẩm 2
4. Tương ưng Ứng báo… 51. Tương ưng Nghiệp báo
Ứng báo tâm

1265-1266
1023-1038

1039-1061 |

Quyển 32
Tụng vii. KỆ… Tụng v. BÁT CHÚNG (1)
1. Tương ưng Tỳ-kheo……. 17. Tương ưng Tỳ-kheo
Phẩm 1
Phẩm 2

1062-1072
1073-1080 |

Quyển 33

2.Tương ưng Ma……….18. Tương ưng Ma
Phẩm 1
Phẩm 2

1081-1083

1084-1093
1094-1103 |

Quyển 34
3. Tương ưng Đế Thích……..19. Tương ưng Đế Thích
Phẩm 1
Phẩm 2

1104-1113
1114-1120 |

Quyển 35
4. Tương ưng Câu-tát-la …20. Tương ưng Sát-lợi
Phẩm 1 |
1222-1225

1226-1235 |

Phẩm 2 | 1236-1240 |

Quyển 36
5. Tương ưng Bà-la-môn………………. 21. Tương ưng Bà-la-môn
Phẩm 1
Phẩm 2 | 1145-1150

1151-1160
1162-1163 |

Quyển 37

Phẩm 3
Phẩm 4 |
88-91
92-101
102 |

Quyển 38
6. Tương ưng Phạm thiên……………… 22. Tương ưng Phạm thiên
Phẩm Phạm thiên |
1178-1187

1188-1197 |

Quyển 39
7. Tương ưng Tỳ-kheo-ni……………… 23. Tương ưng Tỳ-kheo-ni
Phẩm Tỳ-kheo-ni
8. Tương ưng Bà-kỳ-xá………………... 24. Tương ưng Bà-kỳ-xá
Phẩm 1
Phẩm 2

1198-1207

1208-1216
1217-1221 |

Quyển 40
9. Tương ưng Chư thiên……………….. 25. Tương ưng Chư thiên
Phẩm 1
Phẩm 2
Phẩm 3 |
993-994

995-1003
1004-1012
1013-1022 |

Quyển 41
Phẩm 4
Phẩm 5
Phẩm 6 |
576-585
586-595
596-603 |

Quyển 42

Phẩm 7
Phẩm 8
Phẩm 9 |
1267-1269
1270-1279
1280-1289
1290-1293 |

Quyển 43
26. Tương ưng Dạ-xoa….. 10. Tương ưng Thiên tử 26. nt.
Phẩm 1
Phẩm 2
11. Tương ưng Dạ-xoa……. 26. nt.
Phẩm Dạ-xoa | 1294-1299

1300-1308
1309-1318

1319-1324 |

Quyển 44
27. Tương ưng Lâm……12. Tương ưng Lâm 27. nt.
Phẩm 1
Phẩm 2
Phẩm 3 | 1325-1330

1331-1339
1340-1350
1351-1362 |

Quyển 45
Tụng viii. NHƯ LAI….. Tụng vii. NHƯ LAI SỞ THUYẾT
1. Tương ưng Đại Ca-diếp
Phẩm Đại Ca-diếp
2.Tương ưng Tụ lạc chủ……. 42. Tương ưng Tụ lạc chủ
Phẩm Tụ lạc chủ

1136-1144
905-906

907-916 |

Quyển 46
3. Tương ưng Mã……. 43. Tương ưng Mã
Phẩm Mã
4. Tương ưng Ma-ha-nam….44. Tương ưng Ma-ha-nam
Phẩm Ma-ha-nam

917-926

927-936 |

Quyển 47
5. Tương ưng Vô thủy……………. 45. Tương ưng Vô thủy
Phẩm 1
Phẩm 2

937-947
948-956 |

Quyển 48
6. Tương ưng Bà-sa chủng…………. 46. Tương ưng Bà-sa xuất gia
Phẩm Bà-sa chủng
7. Tương ưng Ngoại đạo……………. 47. Tương ưng Ngoại đạo xuất gia
Phẩm Ngoại đạo

957-964

965-979 |

Quyển 49
A-dục vương nhân duyên |
604 |

Quyển 50 | 640-641 |

Mục Lục

LINH SƠN PHÁP BẢO ĐẠI TẠNG KINH

Tập 7

Tổ chức và điều hành:

Sa môn Thích Tịnh Hạnh

Với sự cộng tác của:

- Hòa thượng Thích Phổ Tuệ;

- Hòa thượng Giáo sư Thích Quảng Độ;

- Thượng tọa Giáo sư Thích Tuệ Sĩ;

- Giáo sư Tiến sĩ Lê Mạnh Thát (Trí Siêu);

- Giáo sư Tiến sĩ Lý Kim Hoa (Nguyên Hồng);

v.v...

LINH SƠN PHÁP BẢO ĐẠI TẠNG KINH

TẬP 7

BỘ A- HÀM

VII

KINH TẠP A- HÀM

SỐ 3

&

TẠP A- HÀM BIỆT DỊCH

HỘI VĂN HÓA GIÁO DỤC

LINH SƠN ĐÀI BẮC XUẤT BẢN

NHỮNG QUY ƯỚC THỐNG NHẤT

TRONG PHÁP BẢO ĐẠI TẠNG KINH

I-Viết hoa toàn bộ:

1.Tên người: (Phật) Vô Lượng, (vua) Tự Đức, (Thiền sư) Vạn Hạnh, (Bồ-tát) Quán Thế Âm…

2.Tên nước: Việt Nam, Trung Hoa, Thái Lan, Đài Loan…

3.Tôn xưng danh hiệu Phật: Đức Như Lai, Bậc Chúng Hựu, Đấng Tối Chánh Giác…

4.Tác phẩm, kinh sách: luận Trung Quán, kinh Diệu Pháp Liên Hoa, kinh Trường A-hàm…

II-Viết hoa chữ đầu:

1.Địa danh: thành Vương xá, chùa Ấn quang, rừng Thi Lợi….

2.Thuật ngữ Phật học được nhấn mạnh: Bát chánh đạo, Tứ thánh đế, Khổ xuất yếu thánh đế…

3.Phẩm bậc, quả vị tôn kính: Hòa thượng, Thanh văn, Duyên giác,….

4.Chủng loại: chư Thiên

5. Phương hướng: phương Đông nam, hướng Tây bắc, phía Đông thành vương xá…

III- Viết hoa chữ đầu+ gạch nối: (những từ được phiên âm từ Pāli)

1.Nhân danh: Mãn-độ-ma, Xà-ni-sa, Xá-lợi-phất…

2. Địa danh: nước Bạt-kỳ, thành Xá-vệ,…

3. Thuật ngữ Phật học được nhấn mạnh: A-lại-da, Tam-phật-đà,…

4. Phẩm bậc, quả vị: Tỳ-kheo, Ưu-bà-di,…

5. Chủng loại: A-tu-la, La-sát,…

IV- Gạch nối: (danh từ chung được phiên âm từ Pāli)

Ví dụ: đàn-việt, na-do-tha, do-tuần…

V- Số:

1.Viết thành chữ: (những số qua lớn nên chú thích thêm số)

Ví dụ: hai trăm năm mươi (giới), ba mươi hai (tướng tốt), mười lăm ức bảy ngàn sáu mươi vạn (1.570.600.000)…

2. Viết thành số: số hiệu kinh, số trang dẫn

Ví dụ: Đại I, trang 15, cht.52…

VI- Đặc biệt:

Âm “y” và “i” dù đứng một mình, đứng đầu từ hoặc ở giữa từ, hoặc sau các phụ âm: K, L, M, T, Q vẫn viết theo thói quen cũ.

Ví dụ: kỷ cương, lý luận,…

梵: viết là “Phạm” không viết là “Phạn”(phát âm theo chữ Brahma)

慧: viết là “Tuệ” không viết là “Huệ”.

Tp. Hồ Chí Minh, ngày 8 tháng 9 năm 2000

Sa môn THÍCH TỊNH HẠNH

MỤC LỤC

TẠP A-HÀM (III) ＆ TẠP A-HÀM BIỆT DỊCH

SỐ 99 – KINH TẠP A-HÀM (III).................................................. 1

TẠP A-HÀM Quyển 45................................................................... 3

Kinh 1198. A-lạp-tỳ........................................................................... 3

Kinh 1199. Tô-ma.............................................................................. 4

Kinh 1200. Cù-đàm-di....................................................................... 6

Kinh 1201. Liên Hoa Sắc................................................................... 7

Kinh 1202. Thi-la............................................................................... 9

Kinh 1203. Tỳ-la................................................................................ 10

Kinh 1204. Tỳ-xà-da ......................................................................... 12

Kinh 1205. Giá-la.............................................................................. 13

Kinh 1206. Ưu-ba-giá-la.................................................................... 15

Kinh 1207. Thi-lợi-sa-giá-la .............................................................. 17

Kinh 1208. Ao Yết-già ..................................................................... 18

Kinh 1209. Kiều-trần-như ................................................................. 19

Kinh 1210. Xá-lợi-phất...................................................................... 21

Kinh 1211. Na-già sơn....................................................................... 22

Kinh 1212. Tự tứ............................................................................... 23

Kinh 1213. Bất lạc............................................................................. 27

Kinh 1214. Tham dục........................................................................ 29

Kinh 1215. Xuất ly............................................................................ 30

Kinh 1216. Kiêu mạn......................................................................... 31

Kinh 1217. Bản dục cuồng hoặc........................................................ 32

Kinh 1218. Bốn pháp cú.................................................................... 34

Kinh 1219. Sườn núi Na-già.............................................................. 35

Kinh 1220. Nhổ tên........................................................................... 37

Kinh 1221. Ni-câu-luật Tưởng.......................................................... 38

TẠP A-HÀM Quyển 46................................................................... 42

Kinh 1222. Tổ chim........................................................................... 42

Kinh 1223. Người nghèo .................................................................. 43

Kinh 1224. Đại tế tự (1)..................................................................... 44

Kinh 1225. Đại tế tự (2)..................................................................... 47

Kinh 1226. Tam-bồ-đề....................................................................... 48

Kinh 1227. Mẹ................................................................................... 51

Kinh 1228. Thân yêu......................................................................... 53

Kinh 1229. Tự hộ.............................................................................. 55

Kinh 1230. Tài lợi ............................................................................. 56

Kinh 1231. Tham lợi ......................................................................... 57

Kinh 1232. Bỏn sẻn........................................................................... 58

Kinh 1233. Mệnh chung.................................................................... 61

Kinh 1234. Tế tự................................................................................ 64

Kinh 1235. Hệ phược........................................................................ 65

Kinh 1236. Chiến đấu (1).................................................................. 66

Kinh 1237. Chiến đấu (2).................................................................. 67

Kinh 1238. Không buông lung (1)..................................................... 68

Kinh 1239. Không buông lung (2)..................................................... 70

Kinh 1240. Ba pháp........................................................................... 72

TẠP A-HÀM Quyển 47................................................................... 74

Kinh 1241. Gia nhân.......................................................................... 74

Kinh 1242. Sống cung kính .............................................................. 76

Kinh 1243. Tàm quý.......................................................................... 77

Kinh 1244. Thiêu đốt......................................................................... 77

Kinh 1245. Ác hành........................................................................... 80

Kinh 1246. Luyện kim....................................................................... 80

Kinh 1247. Ba tướng......................................................................... 82

Kinh 1248. Chăn bò (1)..................................................................... 83

Kinh 1249. Chăn bò (2)..................................................................... 85

Kinh 1250. Na-đề-ca (1).................................................................... 88

Kinh 1251. Na-đề-ca (2).................................................................... 91

Kinh 1252. Mộc chẩm....................................................................... 93

Kinh 1253. Bách phủ......................................................................... 94

Kinh 1254. Gia đình.......................................................................... 94

Kinh 1255. Dao găm.......................................................................... 95

Kinh 1256. Móng tay......................................................................... 96

Kinh 1257. Cung thủ......................................................................... 96

Kinh 1258. A-năng-ha ...................................................................... 97

Kinh 1259. Hòn sắt ........................................................................... 99

Kinh 1260. Miêu ly............................................................................ 99

Kinh 1261. Chày gỗ........................................................................... 100

Kinh 1262. Dã hồ (1)......................................................................... 101

Kinh 1263. Phân tiểu......................................................................... 101

Kinh 1264. Dã hồ (2)......................................................................... 102

Kinh 1265.......................................................................................... 103

Kinh 1266. Xiển-đà........................................................................... 108

TẠP A-HÀM Quyển 48................................................................... 113

Kinh 1267. Sử lưu ............................................................................ 113

Kinh 1268. Giải thoát......................................................................... 114

Kinh 1269. Chiên-đàn........................................................................ 115

Kinh 1270. Câu-ca-ni (1)................................................................... 116

Kinh 1271. Câu-ca-ni (2)................................................................... 118

Kinh 1272. Câu-ca-ni (3)................................................................... 119

Kinh 1273. Câu-ca-ni (4)................................................................... 121

Kinh 1274. Câu-ca-ni (5)................................................................... 123

Kinh 1275. Xúc................................................................................. 125

Kinh 1276. An lạc.............................................................................. 127

Kinh 1277. Hiềm trách....................................................................... 128

Kinh 1278. Cù-ca-lê .......................................................................... 129

Kinh 1279. ........................................................................................ 133

Kinh 1280.......................................................................................... 136

Kinh 1281.......................................................................................... 136

Kinh 1282.......................................................................................... 137

Kinh 1283. ........................................................................................ 138

Kinh 1284.......................................................................................... 140

Kinh 1285.......................................................................................... 143

Kinh 1286.......................................................................................... 144

Kinh 1287.......................................................................................... 146

Kinh 1288.......................................................................................... 147

Kinh 1289.......................................................................................... 148

Kinh 1290.......................................................................................... 151

Kinh 1291.......................................................................................... 152

Kinh 1292.......................................................................................... 153

Kinh 1293.......................................................................................... 154

TẠP A-HÀM Quyển 49................................................................... 155

Kinh 1294. Sở cầu............................................................................. 155

Kinh 1295. Xe .................................................................................. 156

Kinh 1296. Sanh con......................................................................... 156

Kinh 1297. Số.................................................................................... 158

Kinh 1298. Vật gì.............................................................................. 159

Kinh 1299. Giới gì............................................................................. 159

Kinh 1300. Mạng............................................................................... 161

Kinh 1301. Trường Thắng ................................................................ 163

Kinh 1302. Thi-tì............................................................................... 163

Kinh 1303. Nguyệt Tự Tại................................................................ 164

Kinh 1304. Vi-nựu............................................................................. 165

Kinh 1305. Ban-xà-la-kiện ................................................................ 166

Kinh 1306. Tu-thâm........................................................................... 166

Kinh 1307. Xích Mã.......................................................................... 168

Kinh 1308. Ngoại đạo........................................................................ 170

Kinh 1309. Ma-già............................................................................. 174

Kinh 1310. Di-kì-ca........................................................................... 175

Kinh 1311. Đà-ma-ni......................................................................... 176

Kinh 1312. Đa-la-kiền-đà ................................................................. 177

Kinh 1313. Ca-ma (1)........................................................................ 178

Kinh 1314. Ca-ma (2)........................................................................ 179

Kinh 1315. Chiên-đàn (1).................................................................. 180

Kinh 1316. Chiên-đàn (2).................................................................. 181

Kinh 1317. Ca-diếp (1)...................................................................... 182

Kinh 1318. Ca-diếp (2)...................................................................... 183

Kinh 1319. Khuất-ma........................................................................ 184

Kinh 1320. Ma-cưu-la........................................................................ 185

Kinh 1321. Tất-lăng-già quỷ.............................................................. 187

Kinh 1322. Phú-na-bà-tẩu.................................................................. 188

Kinh 1323. Ma-ni-giá-la..................................................................... 190

Kinh 1324. Châm Mao quỷ............................................................... 192

TẠP A-HÀM Quyển 50................................................................... 195

Kinh 1325. Quỷ ám........................................................................... 195

Kinh 1326. A-lạp quỷ........................................................................ 197

Kinh 1327. Thúc-ca-la ...................................................................... 201

Kinh 1328. Tỳ-la................................................................................ 202

Kinh 1329. Hê-ma-ba-đê................................................................... 203

Kinh 1330. Ưu-ba-già-tra................................................................... 211

Kinh 1331. Chúng đa......................................................................... 213

Kinh 1332. Ham ngủ......................................................................... 214

Kinh 1333. Viễn ly............................................................................ 215

Kinh 1334. Bất chánh tư duy............................................................. 217

Kinh 1335. Giữa trưa......................................................................... 218

Kinh 1336. A-na-luật......................................................................... 219

Kinh 1337. Tụng kinh........................................................................ 220

Kinh 1338. Bát-đàm-ma..................................................................... 221

Kinh 1339. Thợ săn........................................................................... 223

Kinh 1340. Kiêu-mâu-ni.................................................................... 224

Kinh 1341. Chỉ trì giới ...................................................................... 225

Kinh 1342. Na-ca-đạt-đa.................................................................... 225

Kinh 1343. Phóng túng...................................................................... 226

Kinh 1344. Gia phụ........................................................................... 227

Kinh 1345. Kiến-đa .......................................................................... 229

Kinh 1346. Ham ngủ......................................................................... 229

Kinh 1347. Bình rượu ....................................................................... 232

Kinh 1348. Dã can............................................................................. 232

Kinh 1349. Chim Ưu-lâu .................................................................. 233

Kinh 1350. Hoa Ba-tra-lợi ................................................................ 233

Kinh 1351. Khổng tước..................................................................... 234

Kinh 1352. Doanh sự......................................................................... 235

Kinh 1353. Núi Tần-đà...................................................................... 236

Kinh 1354. Theo dòng trôi................................................................. 236

Kinh 1355. Trăng sang...................................................................... 237

Kinh 1356. Phướn............................................................................. 237

Kinh 1357. Bát sành.......................................................................... 238

Kinh 1358. Người nghèo................................................................... 239

Kinh 1359. Kiếp-bối.......................................................................... 240

Kinh 1360. Vũng sình........................................................................ 241

Kinh 1361. Bên bờ sông.................................................................... 242

Kinh 1362. ........................................................................................ 242

SỐ 100 – bIỆT DỊCH KINH TẠP A-HÀM.................................. 247

QUYỂN I.......................................................................................... 247

TỤNG 1: Phần 1................................................................................ 247

QUYỂN II......................................................................................... 281

TỤNG 1: Phần 2................................................................................ 281

QUYỂN III........................................................................................ 312

TỤNG 1: Phần 3................................................................................ 312

QUYỂN IV....................................................................................... 346

TỤNG 1: Phần 4................................................................................ 346

QUYỂN V......................................................................................... 380

TỤNG 1: Phần 5................................................................................ 380

QUYỂN VI....................................................................................... 421

TỤNG 1: Phần 6................................................................................ 421

TỤNG 2: Phần 1................................................................................ 431

QUYỂN VII...................................................................................... 454

TỤNG 2: Phần 2................................................................................ 454

QUYỂN VIII..................................................................................... 479

QUYỂN IX....................................................................................... 516

QUYỂN X ........................................................................................ 553

QUYỂN XI....................................................................................... 572

QUYỂN XII...................................................................................... 597

QUYỂN XIII..................................................................................... 632

QUYỂN XIV.................................................................................... 663

QUYỂN XV...................................................................................... 701

QUYỂN XVI.................................................................................... 746

SỐ 101 – KINH TẠP A-HÀM ........................................................ 776

Số 102 – PHẬT NÓI KINH NĂM UẨN ĐỀU KHÔNG................ 805

SỐ 103 – PHẬT NÓI KINH THÁNH PHÁP ẤN........................... 807

SỐ 104 – PHẬT NÓI KINH PHÁP ẤN.......................................... 809

SỐ 105 – KINH NGŨ ẤM THÍ DỤ................................................ 811

SỐ 106 – PHẬT NÓI KINH BỌT NƯỚC....................................... 814

SỐ 107 – PHẬT NÓI KINH BẤT TỰ THỦ Ý............................... 817

SỐ 108 – PHẬT NÓI KINH MÃN NGUYỆN TỬ......................... 819

SỐ 109 – PHẬT NÓI KINH CHUYỂN PHÁP LUÂN................... 822

SỐ 110 – PHẬT NÓI KINH TAM CHUYỂN PHÁP LUÂN......... 825

SỐ 111 – PHẬT nói KINH TƯƠNG ƯNG KHẢ........................... 828

SỐ 112 – PHẬT NÓI KINH BÁT CHÁNH ĐẠO.......................... 830

SỐ 113 – KINH NAN-ĐỀ-THÍCH.................................................. 833

SỐ 114 – PHẬT NÓI KINH NGỰA CÓ BA TƯỚNG................... 837

SỐ 115 – PHẬT NÓI KINH NGỰA CÓ TÁM THÁI ĐỘ, VÍ CHO

NGƯỜI............................................................................................. 839

SỐ 116 – PHẬT NÓI KINH HƯƠNG CỦA GIỚI ĐỨC................ 841

SỐ 117 – PHẬT NÓI KINH HƯƠNG CỦA GIỚI......................... 844

SỐ 118 – PHẬT NÓI KINH ƯƠNG-QUẬT-MA........................... 846

SỐ 119 – PHẬT NÓI KINH ƯƠNG-QUẬT-MAN........................ 855

SỐ 120 – KINH ƯƠNG-QUẬT-MA-LA......................................... 863

QUYỂN I.......................................................................................... 863

QUYỂN II......................................................................................... 910

QUYỂN III........................................................................................ 952

QUYỂN IV....................................................................................... 975

SỐ 121 – PHẬT NÓI KINH NGUYỆT DỤ.................................... 1001

SỐ 122 – PHẬT NÓI KINH THÂN VUA BA-TƯ-NẶC DÍNH BỤI

VÌ THÁI HẬU QUA ĐỜI............................................................... 1004

SỐ 123 – PHẬT NÓI KINH PHÓNG NGƯU................................ 1008

SỐ 124 – KINH DUYÊN KHỞI...................................................... 1014

MỤC LỤC CHỈNH LÝ (Số 99 – Kinh Tạp A-hàm)......................... 1017

MỤC LỤC CHỈNH LÝ 1 (Số 99 – Kinh Tạp A-hàm)...................... 1019

MỤC LỤC CHỈNH LÝ 2 (Số 99 – Kinh Tạp A-hàm)...................... 1022