Bát Nhã Tâm Kinh Luận

Phụ Bản

Prajnaparamita-Hridayam Sutra

Om, namo Bhagavatyai Arya-Prajnaparamitayai!

Arya-Avalokitesvaro bodhisattvo gambhiram prajnaparamitacaryam caramano vyavalokayati sma: panca-skandhas tams ca svabhavasunyan pasyati sma.

Iha Chariputra rupam sunyata sunataiva rupam, rupan na prithak sunyata sunyataa na prithag rupam, yad rumpam sa sunyata ya sunyata tad rupam; evam eva dedana-samjna- samkara-vijnanam.

Iha Chariputra sarva-dharmah sunyata-laksana, anutpanna aniruddha, amala avimala, anuna aparipurnah.

Bát Nhã Tâm Kinh 339

Tasmac Chariputra sunyatayam na rupam na vedana na samja na samskarah na vijnanam.

na caksuh-srotra-ghrana-jihva-kaya-manamsi. na rupa-sadda-gandha-rasa-spratavya-dharmah.

Na caksur-dhatur yava na manovjnana-dhatuh.

Na-avidya na-avidya-ksayo yavan na jara-maranam na jara-maranaksayo.

Na dukha-samdaya-nirodha-marga.

Na jhanam, na pratir na-apraptih.

Tasmac Chariputra aptraitvat bodhisattvasya prajnaparamitam asaritya viharaty acittavaranah.

Cittavarana-nastitvad atrasto viparyasa-atikranto nishta-nirvana-praptah Tryadhva-vyavasthitah sarva-buddhah prajnaparamitamsritya-anuttaram samyaksambodhim abhisambuddha

Tasmaj jnatavyam:

prajnaparamita maha-matrao maha-vidyamatro ‘nuttara-matro’ samasama-mantrah, sarva-duhkhaprasamanah, satyam amithyatvat, prajnaparamitayam ukto mantrah. Tadyatha: gate, gate paragate parasamgate bodhi svaha. Iti prajnaparamita-hridayam samaptam.

Bát Nhã Tâm Kinh 341

Bát Nhã Tâm Kinh

Om!

Vinh danh Trí Huệ Bát Nhã, rất đáng yêu và rất thánh!

Quán Tự Tại, Bồ Tát và chúa tể linh thiêng, trong lúc đi sâu trong Trí Huệ Bát Nhã trong cõi siêu việt, từ trên cao nhìn xuống,Ngài chỉ thấy năm hợp phần, và khi nhìn vào tự tánh của chúng, Ngài thấy tất cả đều trống không.

Tại đây, này Sariputra, sắc tức là không, không tức là sắc, sắc chẳng khác không, không chẳng khác sắc, sắc chính là không, không chính là sắc.

Thọ, hành, tưởng, thức cũng đều như thế.

Tại đây, này Sariputra, vạn pháp đều không;

Chúng không sinh, không diệt; Không nhơ, không sạch,

Không tăng, không giảm.

Vì vậy, này Sariputra, trong không, không có sắc, thọ, tưởng; cũng không có hành, thức;

không có mắt, tai, mũi, lưỡi, thân, ý; không có sắc, thanh, hương, vị, xúc, pháp;

không có nhãn giới cho đến không có ý thức giới;

không có vô minh, cũng không có hết vô minh; không có già chết cũng không có hết già chết;

không khổ, tập, diệt, đạo;

không có trí huệ, không có chứng đắc cũng không có không chứng đắc. Do đó, này Sariputra, chính vì không có chứng đắc mà bồ tát, dựa vào trí huệ bát nhã, tâm không có chướng ngại. Vì không có chướng ngại nên không sợ hãi, xa lìa lầm tưởng, đạt tới Niết Bàn.

Hết thảy các chư Phật trong ba đời dựa theo trí huệ bát nhã mà chứng đắc giác ngộ vô thượng viên toàn.

Vì vậy, Bát Nhã Ba La Mật là đại thần chú, là đại minh thần chú, là vô thượng thần chú, là vô đẳng thần chú, trừ được hết mọi khổ đau, chân thật không lầm.

Vì vậy, thần chú Bát Nhã Ba La Mật Đa này đã được công bố rằng:

Vượt qua, vượt qua, vượt qua bờ bên kia, vượt qua hết thảy, Ôi! giác ngộ viên thành!

Bát Nhã Tâm Kinh 343

THE HEART SUTRA

Translated by Edward Conze

Om!

Homage to the Perfection of Wisdom, the Lovely, the Holy !

Avalokita, the Holy Lord and Bodhisattva,was moving in the deep course of the Wisdom which has gone beyond. He looked down from on high, He beheld but five heaps, and He saw that in their own-being they were empty. Here, O Sariputra, form is emptiness and the very emptiness is form ;

emptiness does not differ from form, form does not differ from emptiness, whatever is emptiness, that is form, the same is true of feelings, perceptions, impulses, and consciousness.

Here, O Sariputra, all dharmas are marked with emptines ;

they are not produced or stopped,not defiled or immaculate, not deficient or complete.

Therefore, O Sariputra, in emptiness there is no form nor feeling, nor perception, nor impulse, nor consciousnes ;

No eye, ear, nose, tongue, body, mind ;

No forms, sounds, smells, tastes, touchables or objects of mind; No sight-organ element, and so forth, until we come to : No mind-consciousness element ;

There is no ignorance, no extinction of ignorance, and so forth, until we come to : There is no decay and death, no extinction of decay and death.

There is no suffering, no origination, no stopping, no path. There is no cognition, no attainment and no non-attainment.

Therefore, O Sariputra, it is because of his non-attainmentness that a Bodhisattva, through having relied on the Perfection of Wisdom, dwells without thought-coverings.

In the absence of thought-coverings he has not been made to tremble, he has overcome what can upset, and in the end he attains to Nirvana.

All those who appear as Buddhas in the three periods of time fully awake to the utmost, right and perfect Enlightenment because they have relied on the

Perfection of Wisdom.

Therefore one should know the prajnaparamita as the great spell, the spell of great knowledge the utmost spell, the unequalled spell, allayer of all suffering, in truth -- for what could go wrong ? By the prajnaparamita has this spell been delivered.

It runs like this :

gate gate paragate parasamgate bodhi svaha.

( Gone, gone, gone beyond, gone altogether beyond, O what an awakening, all-hail ! -- )

This completes the Heart of perfect Wisdom.

Quán Tự Tại = Avalokita

năm hợp phần = Ngũ uẩn

Adi Shankarya, triết gia cự phách nhất của Ấn Độ giáo, là một thí dụ.

Sufi = Bạch Y giáo, huyền học của Hồi giáo.

Pavlov, Tâm lý gia Nga, nổi tiếng với thí nghiệm đánh chuông làm chó tiết dịch vị.

Skinner, Tâm lý gia Mỹ, một thủ lãnh của Hành Vi học (Behaviorism)

Freud, tâm lý gia Áo, người sáng lập Phân Tâm học (Psychoanalysis)

Michelangelo, họa sĩ, điêu khắc gia nổi tiêng người Ý

Goethe, thi sĩ Đức

Byron, thi sĩ Anh.

Kalidas, thi sĩ Ấn, viết bằng Phạn ngữ

Shakespeare, văn hào Anh

Mozart, nhạc sĩ Áo

Wagner, nhạc sĩ Đức.

Adler, đệ tử của Freud, sáng lập Tâm Lý Học Cá Nhân

Krishna, hiện thân của Thượng Đế trong Ấn Độ giáo.

Đức Phật có 32 tướng tốt.

Jung, học trò của Freud, tìm ra Vô Thức Tập thể (Collective Unconsciousness), sáng lập Tâm Lý Học Miền Sâu.

Assagioli, Tâm Lý gia, sáng lập Tâm Lý học Tổng Hợp, tác giả bộ sách nổi tiếng Psychosynthesis (Tâm lý học tông hợp).

Hai bộ sách cổ rất nổi tiếng trong nhóm này là Yoga Sutra của Patanjali và Vigyan Bhairav Tantra của Shiva. Osho đã bàn rất nhiều về hai bộ sách này. Hy vọng trong tương lai gần hai bộ này sẽ được dịch sang Việt ngữ để chia sẻ với các bạn đạo.

Schopenhauer, triết gia Đức rất hâm mộ Phật giáo.

Nargajuna (Long Thọ) dùng thần thông xuống Long cung, đến nhà Rắn (Nagar) tìm được Tâm Kinh và nhiều kinh khác.

Phiêm âm là Bát Nhã Ba La Mật Đa

Khải Huyền 10.6

Osho gọi người tìm đạo là sannyasin, gọi việc tìm đạo là sannyas.

Trong Dịch học Âm đi trước Dương.

Hiện nay ơ Mỹ, Canada và Âu Châu nhiều phụ nữ có con bằng cách xin tinh trùng từ nhà thương, không cần có chồng.

Deuteornomy (Xuất Ai-Cập Ký) 6.14-15.

Đó là một trong nhiều ý nghĩa của Quán Thế Âm Bồ Tát. Ngàn mắt nhưng không có mắt nào là mắt chính.

Osho có lần nói, “Ta là người du hành đến thế gian này. Ở trong thế gian nhưng không thuộc về thế gian này”

Từ Avalokitesvaro hợp bởi Avalokita và Iswara

Pontius Pliate = Phong-Xi-Ô Philatô là quan toàn quyền La Mã, cai trị Do Thái.

Chúa Giê Su nói, “Thiên Chúa là tình yêu” thường ngày là tình yêu.

Luận lý hình thức của Aristotle gồm có ba nguyên tắc:

Áo Nghĩa Thư (Upanishads) là hơn 1000 bộ kinh của Ấn Độ,

Shunyata cũng được dịch là Tánh Không.

chó sủa ám chỉ tâm trí. Thiền sư Nan-in có bài kệ nổi tiếng: Tôi đi qua làng một đêm đông. Một con chó sủa không ngừng!

Câu nói thông dụng của Thiền, “Không làm gì hết. Khi xuân tới, cỏ tự nhiên mọc”

Lão Tử viết, “Người trên vì không cho là làm nên có làm. Còn kẻ dưới vì cho là có làm nên không làm.”

Long Thọ = Nagarjuna, là tổ Thiền tông và Mật tông. Ngài là tác giả của bộ Trung Luận (Madhyamikas) rất nổi tiếng.

Xin đọc thêm “Triết học Tánh Không” của Thượng Tọa Tuệ Sỹ.

Các nhà khoa học hiện đang đổ xô đi tìm Hick particle. Họ cho rằng Hick particle hiện diện khắp nơi trong vũ trụ. Vật thể tất cả từ Hick particle mà ra.

Aristotle cũng nói mọi vật sinh từ hư không. Lão Tử cũng dạy rằng hư không là mẹ của trời đất. Ki Tô Giáo cũng nói Thượng Đế dựng lên vũ trụ từ hư không.

Brihadaranyaka Upanishad

Bài giảng Bông Hoa=Niêm Hoa Vi Tiếu. Thiền tông gọi giai thọai này là, “Thế Tôn Niêm Hoa, Ca Diếp Vi Tiếu”, nghĩa là Phật giơ cành hoa lên, Ca Diếp mỉm cười. Thiền tông bắt đầu từ đó.

Thiền sau này được Bồ Đề Đạt Ma đưa sang đông với bài kệ nổi tiếng: Giáo ngoai biệt truyền Bất lập văn tự Trực chỉ nhân tâm Kiến tánh thành phật.

Socrates, người Hy Lạp. Những điều ông nói được học trò là Plato ghi lại đầy đủ. Plato được coi là ông tổ của triết Tây.

Adi Shankara, được coi là hiện thân của Shiva. Năm 30 tuổi ông ta đến đấu lý tại đại học Nalanda của Phật giáo và đánh bại tất cả tăng chúng trong chùa. Kết quả là sau đó Phật giáo bị hất ra khỏi Ấn Độ.

Nam Hoa Kinh có thiên Trí Bắc Du. Trí đây là trí năng. Bắc là điểm cao. Trí chơi phương bắc là nói trí năng đã vượt ra ngoài nó.

Chủ nghĩa thực chứng luận lý (logical Positivism) là trường phái triết học xuất hiện trong thế kỷ 20; khởi đầu từ Vienna, Áo, sau đó bành trướng mạnh tại các nước nói tiếng Anh. Đại biểu là A. J. Ayer. Phái này đặt vấn đề với ngôn ngữ, ý nghĩa và vai trò của những liên hệ luận lý, như kết quả của suy luận. Phái này chỉ chấp nhận những suy luận (logical) có thể kiểm chứng được bằng thí nghiệm (positive), ngoài ra tất cả chỉ là ngụy biện và vô nghĩa.

Heidegger là một lãnh tụ của phái Hiện sinh. Ông được coi là một trong những triết gia quan trọng nhất của thế kỷ 20. Tác phẩm nổi tiếng nhất của ông là Hữu Thể và Thời Gian (Being and Time)

Vật lý gia John Wheeler nói cái không là chỗ ngồi cao nhất của Vật lý học (Emptiness is the ultimate seat of physics)

Kierkegard, triết gia Đan Mạch, là người khởi xướng trường phái Hiện sinh.

Một thí dụ khác là giấc mơ. Nó không có thật nhưng ảnh hưởng của nó không thể chối cãi được.

Đó là lý do Mật tông lấy dục làm bàn đạp nhảy vào Thiền định.

Một trong những kinh nghiệm của tột đỉnh khoái lạc là ý niệm về không gian và thời gian hoàn toàn biến mất; bản ngã biến mất; ngay cả người yêu đang nằm bên cạnh cũng chẳng biết tới nữa.

Sách cho người chết của Tây Tạng là dạy về cái chết cho người sống. 49 ngày sau khi chết, gọi là Bardo, nếu được sửa soạn khi còn sống, người chết có thể tìm được chứng ngộ dễ dàng.

Heidegger có lần nói, sau khi đọc D.T Suzuki, rằng, “Nếu tôi thực sự hiểu người này thì những điều ông viết cũng chính là điều tôi muốn viết.” Một số người cho rằng Heidegger và các triết gia Hiện sinh khác đã vun xới mảnh đất tây phương để chờ Suzuki mang hạt giống Bồ Đề qua từ đông phương. Hạt giống ấy nay đã thành cây lớn, và gần đây đã được Osho phân bón và thêm nước trong hơn 50 tập sách bàn về các Tổ Thiền và rất nhiều công án Thiền. Quan trọng hơn nữa là trước khi nhập Niết Bàn, Osho đã làm sáng tỏ lại giáo lý Vô Ngã (anatta) của Đức Phật trong bộ Bản Tuyên Ngôn Thiền Tông. Đây là tập sách cuối cùng trong đời hoằng pháp của Osho.

Học thuyết này được các thánh Augustine và Thomas Aquinas lấy từ triết học Hy Lạp. Nếu nói rằng Thiên Chúa không tạo dựng từ hư không thì Ngài phải tạo ra từ cái gì đó. Và trước cái đó là gì? Và trước đó nữa lại là gì? Vậy thì nói về sự tạo thiên lập địa của Ngài cũng bằng thừa.

Siêu Sợi (super string theory) là ngành học cao nhất hiện nay của Vật lý học. Thuyết này giả thiết rằng mọi vật trong vũ trụ đều hợp bởi những sợi giây vô cùng nhỏ, và chúng rung động với tần số nhỏ không tưởng tượng được trong một không gian 26 chiều – không phải 3 chiều. Siêu Sợi đòi hỏi một khả năng rất cao về toán học nên chỉ một số nhỏ các nhà Vật lý tham gia. Nhiều tiên đoán của Siêu Sợi không thể nào kiểm chứng được bằng thí nghiệm. Siêu Sợi thâu tóm trọn vẹn cả thuyết tương đối (Relativity) lẫn Quantum Physics.

E=MC2. Vật chất chỉ là năng lượng tĩnh tại. Năng lượng là vật chất động.

Ở Mỹ, khi một người dùng ma túy thì hắn được nói là đi du lịch (take a trip). Tương tự như ta nói ‘Phi xì ke’.

Sartre là triết gia hiện sinh quan trọng nhất. Tác phẩm nổi tiếng nhất của ông ta là Hữu Thể và Hư Vô (Being and Nothingness).

Với lập luận này Sartre bác bỏ Cogito của Descartes, “Tôi suy tư, vậy tôi hiện hữu.” (I think, therefore I exist).

Thiên Chúa nói với Moses (Mai-sen), “I AM THAT I AM” (Exodus 3.14). Về mặt logic thì câu này hoàn toàn vô nghĩa như Osho đã bàn bên trên. Nhưng về mặt hiện thực, Ngài muốn nói Thiên Chúa chỉ hiện hữu trong hiện tại, không phải quá khứ, chẳng phải tương lai.

Kierkegaard gọi là run vì khiếp sợ (trembling with dread), và ông đề nghị phải nhảy vọt đức tin (leap of faith) để tìm về chân lý.

Thống khổ (anguish) và lo âu (anxiety) là những đề tài quen thuộc của Hiện sinh.

Gần đây nhiều Phật tử phẫn nộ vì Giáo hoàng John Paul II nói rằng Phật giáo là tôn giáo yếm thế và hư vô.

Jean-Jacques Rousseau viết trong Social Contract rằng, “Nếu kẻ nào bắt người khác là nô lệ cho mình thì chính kẻ ấy sẽ trở thành một tên nô lệ lớn hơn nữa.”

Đồng lầy Amazon thuộc Ba Tây, Nam Mỹ.

Osho cho rằng con người hiện đại bồn chồn, nóng nảy, dể cáu kỉnh, khó có thể ngồi yên mà ngồi thiền. Vậy phải có phương pháp giúp cho tâm trí tĩnh lặng mới có thể thiền được. Dynamic Meditation gồm 4 giai đoạn, mỗi đoạn 10 phút. Kundalini có 3 giai đoạn, mỗi đoạn 15 phút.

Nietzsche trách Hy Lạp bỏ con người bản năng của Dionysus và chọn con người lý trí, tính toán của Appolo

Heidegger nói rằng chỉ có giải thích mà không có dữ kiện (facts). Kết luận này có thể suy ra từ ngụ ngôn hang tối của Plato, rằng tất cả những gì ta thấy chỉ là những hình ảnh phản chiếu trên tường mà thôi. Hình ảnh phản chiếu này gọi là thực tại.

J.Krisnhnamurti, nhập niết bàn năm 1986, là một trong những thiên tài của thế kỷ 20. Ông được hội Thông Thiên học huấn luyện từ năm 8 tuổi về cả thể chất lẫn tinh thần để xứng đáng được Đức Phật mượn xác mà trở lại thế gian. Thời gian này được coi là thời mạt phát, chúng sinh bị vướng vào âm thanh, sắc tướng; người tu đạo thì nhiều mà chứng đắc rất it.

Kabbala là sách huyền học của Do Thái.

Rama là một ông vua thời cổ của Ấn, và là nhân vật chính trong anh hùng ca Ramanuja. Rama được coi là một hiện thân của Thượng Đế trong Ấn Độ Giáo.

Thomas Edison, khoa học gia thiên tài của Mỹ, có nhiều bằng sáng chế nhất.

Isaac Newton, khoa học gia Anh, sáng chế Calculus và Vật lý cổ điển.

Einstein, khoa học gia Đức gốc Do Thái, tác giả thuyết Tương Đối.

Newton là người tìm ra trọng lực. Ông nói có thể diễn tả được sự họat động của nó, nhưng không hiểu nó là gì.

Einstein từng nói tưởng tượng quan trọng hơn tri thức.

Các nhà khoa học cho rằng ý tưởng là sản phẩm của óc nên là vật chất. Họ nghĩ ngày nào đó ta có thể có kỹ thuật ghi lại lời của Phật, lời của Chúa.

Tạm dịch thành ngữ “the empty mind is the Devil’s workshop” khi nhàn rỗi bạn đã trở về nhà.

Một trong nhiều châm ngôn vàng của Nietszche là sống một cách nguy hiểm

Trong từ Phạn, kal nghĩa là chết và thời gian.

Trong truyền thống của Ấn Đô người bị thách thức bao giờ cũng ra điều kiện. Và khi hai bên thỏa thuận điều kiện thì cuộc đấu bắt đầu.

Osho từng là quán quân hùng biện toàn Ấn Đô khi còn là một sinh viên đại học

Vật lý học nói rằng vật chất xuất hiện trong chân không (empty space) là chuyện thường. Đơn vị năng lượng cần thiết để tạo ra hiện tượng ấy là hằng số Plank.

Logic của Aristotle gọi là Formal logic. Ngoài ra còn có logic hiện đại của Russell và Whitehead và Fuzzy logic của Zadeh.

Nguyên tắc triệt tam (excluded middle). Trong Vật lý, hai muons có số quay (spin) khác nhau có thể chiếm cùng một vị trí trong không gian. Điều này vi phạm quy tắc triệt tam.

Còn một phương pháp biện chứng nữa. Xin đọc Nguyễn đình Phong, “Biện Chứng Pháp Osho,” Triết, số 3, San Jose, California.

Heraclitus là một hiền triết Hy Lạp, chủ trương rằng mọi sự đều thay đổi, và ông lấy lửa làm biểu tượng của sự thay đổi đó. Câu nói rất nổi tiếng của ông là, “Bạn không thể bước xuống dòng sông hai lần.”

Hegel là một triết gia duy tâm. Ông là người sáng lập khoa triết lý lịch sử, dọn đường cho Karl Marx với duy vật lịch sử. Hegl được nhiều người biết tới với phương pháp biện chứng gồm ba giai đoạn: chính đề, phản đề và hợp để.

Dịch học cũng nói trong âm có dương, trong dương có âm. Trong Vật lý học âm điện tử vừa là sóng (wave) vừa là hạt (particle).

Lão Tử dạy, “Cao hạ tương khuynh. Trường bản tương hình. Âm thanh tương hình…”

Biện chứng pháp của Hegel không giải thích được sự thăng trầm của lịch sử và thiên nhiên. Biện chứng pháp Osho thành công hơn về mặt này.

Carl Jung nói có nam tính trong đàn bà - gọi là animus, và có nữ tính trong đàn ông - gọi là anima.

Người phi công Mỹ thả bom nguyên tử xuống Nagasaki cuối đời nghĩ nếu mà Mỹ thua trận thì chắc ông ta sẽ bị đem ra xử.

Vật lý gia lừng danh Neils Bohr tìm ra quy luật phần bù (principle of complementary). Huy hiệu của ông ấy có hình Thái Cực ở giữa.

Lỗ đen (black hole). Gọi là lỗ vì hấp lực của nó rất mạnh, mọi thứ chung quanh đều bị hút vào, kể cả ánh sáng. Gọi là đen vì ánh sáng cũng không lọt ra được để ta quan sát.

Các nhà khoa học nghĩ rằng có vô số vũ trụ hiện hữu song song (parallel universes), và lỗ đen có thể là cầu nối giữa các vũ trụ.

Big Bang là thuyết nói về khởi nguyên của vũ trụ này. Nhưng về mặt khoa học trước Big Bang này có thể đã có vô số Big Bang khác, và sau này nữa.

Các nhà tâm lý chia giấc ngủ ra làm hai: mơ và không mơ. Khi mơ, mắt ta cũng láo liên như khi tỉnh nên gọi là REM (rapid eye movement).

Sáng Thế Ký 1.3.

Blaise Pascal nói chúng ta tất cả là những tù nhân, và có hai loại người thoát ra được nhà tù ấy là thánh nhân và tội phạm. Thánh nhân trốn ra bằng cửa trước, còn tội phạm trốn ra bằng lối sau.

Ấn Độ giáo coi cuộc đời này là một vở kịch (leela) vĩ đại, và mỗi người chúng ta đều có một vai trò trong vỡ kịch đó. Vậy nên không có thánh nhân, cũng chẳng có tội phạm. Tất cả chỉ là một vở kịch.

Công giáo kể từ Công Đồng Vatican thứ hai tương đối cởi mở hơn. Giáo hội dạy rằng tín đồ các tôn giáo khác cũng có thể được lên thiên đàng, nhưng trọng tâm của cứu chuộc vẫn là Công giáo.

Tín Tâm Minh

Cách đây không lâu Tricycle, a Buddhist Review, có bài nói hầu hết những tay hút cần sa, ma túy tìm đến với Phật giáo.

Jimmy Carter từ 1976-1981 là Tổng Thống Mỹ, trong lúc đó thì Morajri Desai là Thủ Tướng Ấn Độ.

Sigmund Freud nói con người có hai bản năng căn bản là bản năng sống (euranos) và bản năng chết (thanatos).

Zarathustra được coi là thằng khùng. Thằng khùng cũng là nhân vật chính trong tiểu thuyết nổi tiếng của Dostovesky. Thằng khùng cũng là lá bài quan trọng nhất trong bài Tarot.

Laxmi từng là thư ký của Osho.

Điều này cũng là chủ trương của Tâm lý học Cá nhân của Alfred Adler.

Khi nghe bà tiên tri Delphi thành Athens nói Socrates là người khôn ngoan nhất, ông ấy nói rằng ông biết rõ là ông không biết gì hết. Bà ấy mới nói vì vậy ông ấy mới là người khôn ngoan nhất.

Nhà Tâm lý lừng danh Carl Jung tìm ra Vô Thức Tập Thể. Trong vô thức ấy có những khao khát, những mộng mơ của cả nhân loại.

Rajneesh là tên cúng cơm của Osho. Tên thật của Ngài là Rajneesh Chandra Mohan.

Năng lượng E=MC2.

Sợ là đặc tính chung của nhân loại. Làm cho người hết sợ là một trong ba loại bố thí của Phật giáo (thí bất cụ).

Xá Lợi Phất = Sariputra

Sắc= hình dạng = form

Thọ = cảm giác = feeling

hành = hành động vô ý thức = impulse

thức = ý thức= consciousness

tưởng = cảm nhận= perception

thanh = âm thanh = sound

hương = mùi = smells

pháp = đối tượng của tâm trí = objects of mind

Theo các nhà khoa học thì chân không (empty space) hợp bởi vật chất (matter) và phản vật chất (anti-matter).

Một số nhà khoa học quan niệm rằng Thượng Đế là một phần của vũ trụ vì vũ trụ được định nghĩa là toàn thể của những gì hiện hữu, và nếu Thượng Đế hiện hữu thì, theo định nghĩa đó, Thượng Đế nếu hiện hữu cũng là một phần của vũ trụ.

Hasidism là huyền học của Do Thái.

Hindu = người theo Ấn Độ giáo

Jain = Kỳ Na giáo. Mahavira, tổ thứ 24 của Kỳ Na giáo, sống cùng thời với Phật, là một trong lục sư ngoại đạo.

Tư Bản Luận=Das Kapital của Karl Marx là thánh kinh của cộng sản.

Veda là thánh thư của Ấn độ cổ, gồm 4 cuốn: Samhita, Rig-veda, Sama-veda và Atharva-veda.

Gita là một thánh thư quan trọng của Ấn Độ giáo được Krishna đọc cho Arjuna trong giữa trận Mahabrata.

Toán học thường được nói là khoa học chính xác. Albert Einstein nói, “Nếu toán học diễn tả được hiện sinh thì nó không chính xác, mà nếu chính xác thì nó không phải hiện sinh.”

Biết có ba loại: đã biết, chưa biết và không thể biết được. Đã biết là cái hôm qua chưa biết, nhưng hôm nay đã biết. Chưa biết là cái hôm nay chưa biết, nhưng ngày mai có thể biết. Nhưng có những cái muôn đời không bao giờ biết được - gọi là bí ẩn.

Tuân tử nói, “Không nghĩa là cái đã có không cản trở cái mới đến.”

Socrates bị kết án tử hình bằng thuốc độc vì tội đầu độc giới trẻ.

Người Việt xưa kia goi Phật là Bụt, do phiên âm của từ buddhi. Nay ta dùng từ Phật là nói theo người Tầu.

Rama là danh hiệu của Thượng Đế trong Ấn Độ giáo.

Thiền đường của Osho nằm tại Poona, cách Bombay khoảng 200 dặm.

Herenow- ở đây và ngay bây giờ. Đặc tính của tâm trí là lúc nào nó cũng nghĩ về một không gian nào khác – không phải ở đây, và một thời gian nào khác hoặc trong tương lai, hoặc quá khứ - không phải bây giờ.

Trong truyền thống Ấn Độ, đệ tử chào thầy bằng cách phục xuống dưới chân thầy, trán chạm vào chân thầy.

Masters và Johnson là hai nhà tâm lý nổi danh về tình dục học.

Báo cáo của Kíney – Kinsey’s report – xuất bản năm 1955, là một nghiên cứu rộng lớn đầu tiên về tình dục. Kinsey phỏng vấn học sinh ròi đúc kết lại mà thành.

Fritz Perls là người sáng lập khoa tâm lý Gestalt Therapy.

DMZ = De-Militararized Zone, vùng phi quân sự.

Gurdjieff là một đạo sư nổi tiếng người Nga. Sau khi Nga bị nhuộm đỏ, Ngài qua tạm trú tại Fountainbleau, Pháp.

Người Công giáo gọi là ‘tên thánh’; Phật tử gọi là ‘pháp danh’.

Jain = Kỳ Na giáo bên Ấn Độ.

Cách đây vài năm, tại Mỹ, có người thú tội đã giết hơn ba chục người. Cảnh sát điều tra và kết luận rằng nó chỉ nhận bừa để được nổi tiếng.

Mahatma Gandhi đã buộc người Anh phải trở lại độc lập cho Ấn Độ bằng phương pháp tranh đấu bất bạo động.

Ngô Khởi từng làm Tướng quốc nước Sở, và là tác giả của bộ Ngô Khởi Binh Pháp. Khi còn thiếu thời ông bi mẹ chửi là vô dụng. Từ đó ông quyết chí nếu không thành danh sẽ không nhìn mặt mẹ nữa. Khi ông đang đọc sách và hay tin mẹ chết, ông bỏ sách xuống khóc một hồi rồi cầm sách đọc tiếp chứ không vè chịu tang mẹ.

Khổng Tử dạy, “Đạo không xa người.”

Dynamic Meditation, Kundanili, nadabrahma là những phương pháp thiền đặc biệt của Osho.

Encounter Group phối hợp tâm lý trị liệu và thiền quá để giúp thiền sinh mau đạt kêt quả.

Primal Therapy là một phương pháp tâm lý dùng tiếng hét thật lớn để tìm đến cốt lõi bên trong.

Kshatriya = Sát đế lỵ, đẳng cấp của binh sĩ là một trong bốn đẳng cấp của Ấn Độ. Ba đẳng cấp khác là brahmin (tu sĩ), vaishya (thương mãi) và sudra (lao động). Người Việt đọc sudra là Thủ đà la.

Mahavira, Pashwanath và Neminath là ba vị tổ của Kỳ Na giáo.

Tirthankara = người đã chinh phục được chính mình.

avatara = đại hồn.

Rama và Krishna được coi là hai hiện thân của Thượng Đế của Ấn.

brahmin = Bà la môn, là đẳng cấp của giới trí thức, tu sĩ.

Thánh Gio-an Thánh Giá (John the Cross) cũng dạy rằng trước khi linh hồn hội nhập được với Thiên Chúa thì nó phải trải qua nhiều đêm dài tăm tối của tâm linh.

Gujarat là một tiểu bang của Ấn.

Charvaka là trường phái triết học cổ của Ấn.

Krishna nói với Arjuna trong Bhagavat Gita.

Gastalt Therapy là bộ môn tâm lý trị liệu nhìn con người như một tổng thể, khác với Hành Vi học (Behaviorism) và Phân Tâm học (psychoanalysis).

Hồi giáo tin rằng trên thiên đàng có những con sông rượu.

Ấn Độ giáo tin rằng trên thiên đường con gái đến mười sáu tuổi thì không già thêm nữa.

Zorba the Greek. Bộ sách nổi tiếng này đã được Nguyễn Hữu Hiệu dich sang Việt ngữ.

Vòng ngựa gỗ - merry-go-round

I Am The Gate – Tôi Là Lối Cổng. Tập sách bàn về những điều huyền bí sẽ được xuất bản nay mai.

Lobsang Rampa là tác giả của cuốn The Thỉd Eye (mắt thứ ba).

Một trong những va chạm giữa Ki Tô Giáo và khoa học là quan niệm rằng Thiên Chúa đã hoàn tất sự tạo dựng vũ trụ sau sáu ngày.

Nietzsche đã làm chấn động thế giới với câu “Thượng Đế đã chết!” Xin đọc Zarathustra Đã Nói Như Vậy (Thus Spake Zarathustra).

Do Thái giáo và Ki Tô Giáo nói rằng Thiên Chúa dựng lên vũ trụ trong sáu ngày, và ngày thứ bảy Ngài nghỉ. Câu hỏi là từ đó đến nay Ngài đã làm gì?

Các Mác là một thí dụ.

Đây là một trong nhưng công án rất nổi tiếng của người Nhật.

Phiên âm là Bát Nhã Ba La Mật Đa.

Chỉ cần nhìn thấy là đủ. Vì vậy tất cả các thánh nhân của Áo Nghĩa Thư đều được gọi là người biết nhìn (rishi).

Quy y Phật

Quy y Tăng

Quy y Pháp

Vanarasi, cũng được gọi là Kashi, là một thánh địa quan trọng nhất của Ấn độ giáo.

Saranath, cách Bồ Đề Đạo Tràng khoảng 150 cây số, là nơi có rất nhiều pháp môn huyền bí.

Cuộc đời hoằng pháp của Osho có thể được chia làm hai giai đoạn. Hai chục năm đầu Ngài giảng về tất cả các thánh hiền đông tây kim cổ;

Man is condemned to be free. Một trong những câu rất nổi tiếng của Sartre.

Trong tập “The Zen Manifesto”, Osho nói, “Tự do khỏi cái ta,” chính là điều Phật gọi là vô ngã (anatta).

Tự do của cái ta – freedom of the self. Tự do khỏi cái ta – freedom from the self.

Zarathustra, cũng gọi là Zoroaster, gốc Ba Tư, là giáo chủ của Bái Hỏa giáo.

Kabir, người Ấn, là một đạo sư nổi tiếng của Bạch Y giáo.

Guru Nanak, người Ấn, sáng lập đạo Sikhs.

Tín đồ Hồi giáo phải tin ba điều: chỉ có một Thượng Đế là Allah; Mohammed là tiên tri cuối cùng; Koran là thánh thư duy nhất.

Người Hồi phải cầu nguyện mỗi ngầy năm lần.

Việc biết, dịch từ từ knowing, một động từ, ám chỉ một tiến trình xảy ra không ngừng. Ngược lại với knowing là knowledge (tri thức), là một hỗn hợp của những cái đã qua và được tích trữ trong ký ức. Knowing thuộc về hiện tại. Còn knowledge thuộc về quá khứ.

Robert Frost có những câu rất nổi tiếng: Đôi đường chia đôi giữa rừng già Tôi chọn nẻo đường ít người qua Từ độ đó đã nhiều đổi thay

Rolfing một loại trị liệu bằng nắn bóp bắp thịt.

Chúa Giê Su nói,’Nước trời ở trong lòng các ngươi.”

Gautam Siddhartha = Cồ Đàm Tất Đạt Đa.

Ki Tô là phiên âm của từ Christo của Hy Lạp. Người Mỹ đọc là Christ.

Veda là thánh thư của Ấn. Người Việt đọc là Vệ Đà, hay Phệ Đà.

Trang Tử cũng nói về khả năng nằm ngoài trí tuệ này trong thiên Trí Bắc Du, Nam Hoa Kinh.

Xa bên ngoài trí tuệ

Người lịch sự (gentleman) là mẫu người lý tưởng của Anh, tương tự như quân tử của Tầu.

Trong truyền thống Ấn Độ đệ tử thường qùy xuống hôn chân thầy để bày tỏ sự qui phục hoàn toàn.

Osho học triết tại đại học Jabalpur. Thành phố này cũng là nơi người ngộ đạo vào năm hai mươi mốt tuổi, khi còn là một sinh viên.

Câu hỏi cổ điển của triết học là vấn đề đau khổ. Vì đau khổ là điều không thể chối cãi được nên câu hỏi là Thượng Đế có toàn giác không?

Cái lỗ EST (EST-hole). Osho chơi chữ. Người Mỹ dùng từ ass-hole (lỗ trôn) tương tự như từ cà chớn của ta. EST, của Werner Erhart, một thời cũng thu hút được một số người theo.

Ki tô hữu tin rằng thánh Phê-rô (Peter) là người giữ cửa thiên đường.

Pierre Teihard de Chardin, 1881-1955, một linh mục dòng Tên (Jesuit). Ảnh hưởng của Ngài rất sâu rộng trong triết học và thần học. Phần lớn sách của Ngài được phát hành sau khi Ngài qua đời.

Nguyên lý bất định (principle of uncertainty) của Werner Heisenberg nói rằng ta không thể biết được cùng một lúc cả vị trí lẫn tốc độ của một hạt điện..

Vật lý cổ điển của Isaac Newton. Vật lý hiện đại gồm có vật lý tương đối và vật lý nguyên lượng (quantum physics).

Vật lý hiện đại chỉ biết được xác suất để một hạt điện xuất hiện. Xác suất càng cao càng chính xác, nhưng không có gì bảo đảm cả.

Nguyên lý bất định đã phá vỡ quan niệm cổ điển của khoa học rằng nếu biết được điều kiện ban đầu thì ta có thể biết được vũ trụ tại mọi thời điểm khác nhau. Ngay hiện tại mà không biết được thì nói đâu xa.

Một hạt điện vừa là sóng, vừa là hạt. Nếu ta thí nghiệm để tìm sóng thì sẽ được sóng, và nếu tìm hạt thì sẽ được hạt. Như vậy nhà bác học trở thành một phần của cuộc thí nghiệm.

Phương pháp duy nhất để tiên đoán là dựa theo phép Thống kê để tìm xác xuất mà hạt điện có thể xảy ra. Nhà bác học Einstein bác bỏ khoa Vật lý nguyên lượng bằng câu châm biếm nổi tiếng rằng, “Thượng Đế không chơi xí ngầu.” Các nhà vật lý ngày nay nói rằng Thượng Đế không những chơi xí ngầu mà còn dấu đi nữa để cho ta phải đi tìm.

Lượng tử - quanta – nghĩa là năng lượng không phát ra một cách liên tục, mà mỗi lần với một lượng nhất định nào đó.

Newton đã đưa ra giả thuyết rằng ánh sáng được hợp bởi những hạt nhỏ gọi là photon. Sau đó Thomas Young chứng minh được rằng ánh sáng là những làn sóng. Năm 1905 Einstein dựa vào thí nghiệm của Max Plank lại cho rằng ánh sáng hợp bởi những hạt điện. Ngày nay không ai có thể chối cãi được là ánh sáng vừa là hạt, vừa là sóng – hoàn toàn mâu thuẫn, nhưng thực tại là như vậy.

Điều này mâu thuẫn với quy tắc triệt tam của lý luận hình thức.

Những nhà bác học kể từ Einstein trở về trước không thể chấp nhận được rằng một hạt điện có tự do nào đó. Và những nhà tâm lý như Pavlo, Freud, B.F Skinner cũng đều cho rằng con người hoàn toàn không có tự do.

Bốn trạng thái của tâm thức gồm có: Sushupti (ngủ), swabana (mơ), jagriti (thức), và trạng thái thứ tư là turiya. Khi đạt được turiya, bạn trở thành một vị Phật.

Chúa Giê-Su nói, “nếu các ngươi không nên như con trẻ thì không vào được nước trời.”

Solomon là một vị vua đời cổ, nổi tiếng thông minh nhất của Do Thái; Ngài được coi là tác giả của sách Thánh Vịnh (Psalm) trong Cựu Ước.

Các nhà khoa học đã chứng minh rằng khi ta có ý định tưới cây thì nó vui mừng, mà khi có ý định tỉa hay chặt cây thì nó run lên.

Patanjali là tác giả bộ kinh Yoya đã có 5000 lịch sử.

Rama là một hiện thân của Thượng Đế trong Ấn độ giáo. Truyện về Rama được đạo sĩ Valmiki ghi lại trong anh hùng ca Ramayana.

Ở Mỹ cũng có một số người không tin là Mỹ đã đổ bộ lên mặt trăng, và họ cho rằng những hình ảnh đổ bộ ấy là được tạo dựng từ sa mạc Arizona. Một trong những lý do họ đưa ra là bầu trời đen đặc đàng sau các phi hành gia không có một ngôi sao nào hết.

Ý chí tự do và quyết định luận – Free will and determinism – là một đề tài lớn của tây phương. Nhiều triết gia và hầu hết các nhà Thần học cho rằng con người có tự do và họ chịu trách nhiệm cho hành động của mình vì nếu không thì vấn đề tội lỗi không thể đặt ra. Ngược lai, các nhà tâm lý như Freud, Jung, Adler chủ trương rằng con người không có tự do vì hành động của họ bị chi phối bởi vô thức. Osho đứng biệt lập hẳn: con người có tự do, nhưng tự do ấy bắt nguồn từ sự lẫn lộn. Chính sự lẫn lộn ấy mới đáng bị kết án.

Omega là mẫu tự cuối cùng của Hy Lạp, thường được dùng để chỉ giai đoạn chót.

Arjuna là tướng trong trận đại chiến Mahabrahata, khoảng 200 B.C

Bhagavad-Gita là thánh thư quan trọng nhất của Ấn Độ giáo, được Krishna giảng cho Arjuna ngay giữa trận đại chiến Mahabrahata.

Tứ Thập Nhị Chương Kinh cũng nói về sự vượt qua Ki Tô cầu, “Thà cúng dường một người đã vượt trên tất cả tri thức, thiên kiến, kỷ luật và giác ngộ hơn là cúng dường một trăm tỷ vị Phật ba đời quá khứ, hiện tại và tương lai.

Hallelujah, là từ mà tín đồ đạo Chúa dùng để ca tụng thiên chúa. Người Việt thường đọc là “Ô Hô!”

Phiên âm theo Hán tự là, “Yết đế, Yết đế, Ba la Yết đế, Ba la tăng Yết đế, Bồ đề tát bà ha.” Nghĩa là, “Vượt qua, vượt qua, vượt qua bờ bên kia, vượt qua hết thảy. Ôi, thức tỉnh rồi!”

Recognition - nhận ra - hợp bởi tiếp đầu ngữ ‘re’ – một lần nữa, và cognition – biết.

Respect - kính trọng - hợp bởi re, một lần nữa, và spect, thấy.

Aramaic là tiếng Chúa Giê-Su dùng khi Ngài giảng đạo.

Meera là một sư bà của Ấn. Phần lớn bà dùng tiếng ca để dẫn dắt chúng sinh.

Chaitanya là một thiền sư đã ngộ đạo của Ấn.

Maharishi Mahesh Yogi là người sáng lập phong trào Transcendental Meditation ™, một thời rất thịnh hành ở Âu Mỹ.

Sannyasin nói chung là một người tầm đạo, một hành giả. Osho gọi đệ tử của Ngài là sannysin.

Sannyas là việc tầm đạo

Triết gia Friedrich Nietzsche chia luân lý làm hai loại: luân lý của chủ và của nô. Luân lý của nô đến từ bên ngoài vì được người khác dạy cho.

Nhìn mà không có ý tưởng nào. Đó là ý nghĩa của lời dạy của Chúa Giê-Su, “Phúc cho những ai có lòng nghèo khó vì Nước Trời là của họ.” (Matthew 5:3)

Đắc Nhân Tâm – How to Win Friends and Influence People – đã được Nguyễn Hiến Lê dịch sang Việt ngữ.

Theo truyền thống Ấn Độ, đệ tử nam xưng là Swami, và nữ xưng là Ma.

Đường MG – Mahatma Gandhi – là đường chính ở Poona, cách thiền viện của Osho khoảng năm cây số.

Magdalene – Mai-Đệ-Liên - từng là một kỹ nữ trước khi được Chúa Giê-Su qui phục. Bà được coi là một trong những môn đệ được Chúa yêu nhất.

Luke 24:13-31.

Sri Aurobindo là một trong những thiên tài của Ấn trong thế ky 20. Sách của Ngài có phần khô khan, khó nuốt trôi được.

Ravioli và Spaghetti là hai món ăn của người Ý được nhiều người ưa chuộng.