Tuyển Tập Các Bài Sám Văn

82. VĂN CẢNH SÁCH BUỔI SÁNG

(Sách tấn tu tập I)

Xin đại chúng lặng nghe cho kỹ,

Phật dạy rằng rất quý là thân,

Vì bao đời tích thiện nhân,

Nên nay mới lại được sinh làm người.

Phật pháp chính là nơi khó gặp,

Thầy bạn hiền cũng rất hiếm hoi,

Nay ta may gặp đủ rồi,

Không mau tu tỉnh đợi thời nào ư?

Vậy nên kíp bài trừ tính xấu,

Bao điều hay khuyên bảo lẫn nhau,

Phải nên suy trước nghĩ sau,

Chớ theo cảnh dối tìm vào bến mê.

Để thân lại quay về bể khổ,

Kiếp bọt bèo sóng vỗ tả tơi,

Đắm chìm chưa biết bao đời,

Vào sinh, ra tử, đứng ngồi lao đao.

Lúc đó muốn tu nào dễ được,

Đường đã nhầm càng bước càng xa,

Chi bằng ta hãy vì ta,

Bây giờ tu học thật là dễ thay.

Học ngay pháp xưa nay Phật học,

Việc Phật làm cũng dốc lòng theo,

Chí thaønh làm được bao nhiêu,

Quả sau kết bởi nhân gieo tự rày.

Việc phúc thiện đêm ngày nên gắng,

Điều hại người, chớ tưởng màng chi,

Thẳng dong đường chính bước đi,

Ngàn kia xa cũng có khi tới gần.

Bấy giờ được pháp thân tự tại,

Cả hai đường phúc tuệ vẹn hai,

Lại ra độ khắp muôn loài,

Theo như chư Phật đời đời yên vui.

Dốc lòng niệm đức Như lai.

-Trích Nghi Thức Tụng Niệm bằng chữ Việt, Sa Môn Trí Hải soạn, chùa Bồ Đề ấn hành, Sài gòn, 1971

83. VĂN CẢNH SÁCH BUỔI TỐI

(Sách tấn tu tập II)

Xin đại chúng cùng nghe cho rõ,

Phật dạy rằng từ cổ tới nay,

Cõi đời thay đổi đổi thay,

Biến thiên từng phút từng giây chẳng ngừng.

Ngẫm ngay cảnh tưng bừng trước mắt,

Ngoảnh cổ đi đã mất hết rồi,

Khác nào như đám mây trôi,

Thiên hình vạn trạng hợp rồi lại tan.

Muôn loài ở thế gian là khổ,

Sinh, ốm, già, chết, đủ đắng cay,

Ái ân ly biệt thảm thay,

Cầu chi chẳng được lòng này xót xa.

Ở với kẻ vẫn là thù oán,

Chịu những điều chẳng muốn xưa nay,

Khổ đau càng chất càng đầy,

Ai người trong cảnh mới hay nỗi niềm.

Một thân chịu muôn nghìn đau khổ,

Kết cục rồi còn có thấy chi,

Họa may đám cỏ xanh rì,

Gọi là chút đỉnh làm ghi ít ngày.

Thế mới biết thân này là giả,

Có chi mà tranh ngã, tranh nhân,

Chẳng qua cùng ở cõi trần,

Cõi đời ô uế dễ thân sạch nào.

Suy cho kỹ gót đầu sẽ thấy,

Cõi đời này tin cậy được không,

Vậy còn chi nữa mà mong,

Kíp nên niệm Phật để hòng mai sau.

Sang Cực lạc còn đâu hơn được,

Đấy mới là cõi nước yên vui,

Chúng sinh sung sướng đời đời,

Muốn sao được vậy tức thời có ngay.

Đức Di Đà hiện nay là chủ,

Vẫn rộng lòng cứu độ chúng sinh,

Hễ ai có chút duyên lành,

“Tin” theo “Làm” đúng “Nguyện” mình sẽ nên.

Trong chín phẩm đài sen khi tới,

Bạn bè cùng toàn với thiện nhân,

Đều cùng chứng được chân thân,

Tiêu dao tự tại muôn phần yên vui.

Ngôi bảo tọa chẳng lui chẳng chuyển,

Cảnh trang nghiêm chẳng biến chẳng rời,

Sống luôn kiếp kiếp đời đời,

An nhàn sung sướng thảnh thơi tháng ngày.

Vết ô uế mảy may chẳng có,

Tiếng ưu sầu đau khổ đều không,

Sạch sanh như thể gương trong,

Cảnh vui khôn dễ tả cùng được sao.

Khắp mười phương Phật đều khen ngợi,

Khuyên chúng sinh nguyện tới cho mau,

Tới nơi như ý sở cầu,

Muốn sao được vậy còn đâu hơn mà.

Vậy ai đã goïi là người biết,

Nên dốc lòng chí thiết cầu sang,

Sang rồi lại mở lòng thương,

Lại ra độ khắp mười phương muôn loài.

Để cùng được về nơi Cực lạc,

Hưởng đời đời giải thoát tiêu dao,

Dốc lòng niệm Phật cùng nhau.

-Trích Nghi Thức Tụng Niệm bằng Chữ Việt, Sa Môn Trí Hải soạn, chùa Bồ Đề ấn hành, Sài Gòn, 1971

III - CÁC BÀI SÁM VĂN TÁN DƯƠNG – KỶ NIỆM PHẬT – BỒ TÁT

84. SÁM THÍCH CA

(Sám tán Bổn sư II)

Nam mô Phật Tổ Thích Ca,

Ta bà Giáo chủ liên tòa ngự an.

Hào quang chiếu diệu huy hoàng,

Mười phương ứng hóa muôn vàn kim thân.

Thương đời xưa giáng trược trần,

Tuyết sơn tìm đạo khổ tân muôn phần.

Đạo thành phổ độ chuùng dân,

Muôn loài nhuần gọi oai ân đức Ngài.

Vô thượng Chánh giác đạo khai,

Pháp luân thường chuyển khắp rày bốn châu.

Nhân duyên thập nhị cao sâu,

Tứ đế Bát chánh đạo mầu diệu dương.

Cùng là Lục độ chơn thường,

Muôn vàn diệu hạnh, giới hương diễn toàn.

Luân hồi quả báo nghiệt oan,

Nhiệm mầu giáo lý, đạo tràng mở mang.

Tam thừa phương tiện dẫn đàng,

Tùy duyên độ chúng mười phương khỏi nàn.

Đồng nương Bát Nhã từ thoàn,

Vượt qua biển khổ đặng an Niết bàn.

Cao Tăng đệ tử muôn ngàn.

Bồ-tát, Duyên giác cùng hàng Thanh văn.

Tam thân, Tứ trí, huệ căn,

Đạo hạnh viên mãn đồng đăng Phật tòa.

Pháp truyền tự giác giác tha,

Độ mình độ thế rất là từ bi.

Linh Sơn thuyết pháp cao kỳ,

Chánh pháp Nhãn tạng chơn vi đạo thiền.

Chơn như Diệu giác tâm nguyên,

Thật là Chánh pháp Phật truyền muôn năm.

Kim Cang Bát Nhã chơn tâm.

Vô thượng công đức thậm thâm diệu huyền.

Pháp môn phương tiện vô biên,

Trong Kinh, Luật, Luận chép biên rõ bày.

Cúi xin đức cả Như lai,

Độ trong thế giới hiện nay hòa bình.

Khiến cho thủy hỏa đao binh,

Tam tai bát nạn khổ hình giải tiêu.

Hằng năm võ thuận phong điều,

Nhà an nước trị tiêu diêu lạc nhàn.

Nguyền trong ba cõi trần gian.

Chúng sinh đồng đặng siêu thăng Niết-bàn.

Lại nguyền Tam bảo đạo tràng.

Nhờ ân Phật Tổ điểm ban diệu huyền.

Đạo mầu Chánh giác hoằng tuyên.

Pháp môn vĩnh viễn rộng truyeàn khắp nơi,

Độ người biển khổ lưng vơi,

Lên thuyền Bát Nhã về nơi thanh nhàn.

Nam mô Ta Bà Giáo chủ, đại từ đại bi, Bổn sư Thích Ca Mâu Ni Phật.

-Trích Thiền Môn Nhựt Tụng, HT Minh Trực, Phật Bửu Tự xb, Sàigòn, 1992

85. SÁM DI LẶC (II)

Cúi đầu làm lễ Từ Bi,

Di Lặc Tôn Phật giải ly khổ nàn.

Thiên cung Đâu Suất ngự an,

Đương lai xuất hiện thế gian Ta bà.

Nối ngôi Phật Tổ Thích Ca,

Long Hoa đại hội diễn ra phép thiền.

Độ trong khắp cả tam thiên,

Chúng sinh nhuần gội vô biên đức Ngài.

Từ quang rọi khắp trần ai,

Giải trừ nghiệp chướng tam tai bát nàn.

Tôn Phật hải hội lệnh ban,

Các vì Bồ-tát mở mang đạo tràng.

Vân du khắp caû mười phương,

Cứu người mê muội theo đường giác minh.

Làm lành, lánh dữ, háo sinh,

Khỏi vương khổ não, tâm tình lạc an.

Tôn Phật diệu tướng nghiêm trang.

Từ bi tịnh lạc đức tàng viên dung.

Tử kim ánh rạng đại hùng,

Diệt tan tà quái, bố cùng phép linh.

Thiện nam, tín nữ kỉnh tin,

Lòng hằng chiêm ngưỡng Thánh minh phò trì.

Hồng danh thường niệm kỉnh vì,

Di Lặc Tôn Phật quảng thi ân lành.

Giải tan ác niệm nghiệp sanh.

Bồ-đề tăng trưởng, tín thành Kim cang.

Niệm Phật, niệm Pháp, niệm Tăng.

Vô thượng Chánh giác đạo căn vững bền.

Sen vàng chín phẩm bước lên.

Đạo thành chứng quả, bồi đền tứ ân.

Ngưỡng trông Tôn Phật từ nhân,

Tam kỳ mạt kiếp hóa thân độ đời.

Đao binh thủy hỏa khắp nơi,

Cơ hàn bệnh tật hại thời vạn linh.

Cúi xin đức Phật háo sinh,

Từ bi phổ tế quần linh khỏi nàn,

Mong nhờ phước huệ rải ban,

Khắp nơi tam giới đạo tràng mở mang.

Độ cho quốc thái dân an.

Chúng sinh tỉnh ngộ theo đàng chánh minh.

Nguyện đời tái tạo quang vinh,

Đạo khai đức hóa, thái bình vạn bang.

Lại nguyền Tam bảo đạo tràng,

Nhờ ân Tôn Phật điểm ban diệu huyền.

Đạo mầu Chánh giác hoằng tuyên,

Pháp môn vĩnh viễn rộng truyền khắp nơi.

Độ người biển khổ lưng vơi,

Lên thuyền Bát Nhã về nơi thanh nhàn.

Nam mô Ta bà thế giới

Đương lai Giáo chủ,

Đại từ đai bi,

Di Lặc Tôn Phật.

-Trích Thiền Môn Nhựt Tụng, HT Minh Trực, Phật Bửu Tự xb, Sàigòn, 1992

86. SÁM ĐỊA TẠNG

(Sám tụng chư Bồ-tát IV)

Nam mô Đại Thánh Từ Vương

Địa Tạng Bồ-tát xót thương độ người.

Kiếp xưa thệ có mấy lời,

Nguyện lành độ thế muôn đời nêu cao.

“Nếu Ta địa ngục chẳng vào,

Thì ai chịu khổ mà vào cõi ni?”

Lớn thay hạnh nguyện từ bi,

Đức ân Địa Tạng chơn vi hải hà,

Cứu nàn giải khổ hằng sa,

U minh thị hiện Ta bà độ an.

Phóng ra muôn trượng từ quang,

Khắp soi địa ngục mọi đàng trần ai.

Chúng sinh nghiệp ác sâu dày,

Ba đường thọ hại, nạn tai khôn lường.

Mong nhờ Đại Thánh diệu phương

Thần thông độ chúng khỏi đường khổ nguy.

Khắp trong Địa ngục Thiết Vi,

Phạt hình Vô gián, âm ty các miền.

Lực, hùng, bi, trí vô biên,

Địa Tạng Bồ-tát hiện tiền hóa thân.

Hoằng thi võ lộ đức ân.

Cứu hồn khổ não, tâm thần đặng yên.

U minh thọ tội triền miên,

Lửa thiêu giá lấp, tỏa xiềng phủ bao.

Oan hồ uổng tử lạc vào,

Nghiệt thành thoï quả khổ đau muôn phần.

Bởi vì tham, ái, si, sân,

Nhơn nào quả nấy trầm luân biển nàn,

Âm tào nạn ách đa mang,

Chúng sinh rên siết khóc than li bì.

Tâm hồn bức rức sầu bi,

Giờ giờ khắc khắc chẳng ly mảy hào.

Não phiền thảm khổ biết bao,

Trăm bề hình phạt khác nào lửa thiêu.

Ngưỡng trông Bồ-tát dắt dìu,

Từ Vương Thập Điện thứ nhiêu giải nàn.

Độ hồn lìa cõi trần gian,

Ăn năn các tội, tâm toàn liễu tri.

Thần thông Đại Thánh quảng thi,

Từ bi bố thí diệu vi phép mầu.

Rải ban phương tiện cao sâu,

Độ trong vạn loại khỏi âu tội hình.

Tỉnh hồn giác ngộ tánh linh,

Dứt trừ nghiệp chướng, biết gìn bổn chơn.

Nương về Tịnh độ Tây phương,

Một lòng tín ngưỡng chơn thường pháp minh.

Cúi nguyền Giáo chủ U Minh,

Oai linh Địa Tạng háo sinh phò trì.

Độ hồn thoát nghiệp âm ty,

Siêu thăng Cực lạc Liên trì Tịnh bang.

Di Đà Phật niệm vững vàng,

Quy y Tam bảo thoát đàng trầm luân.

Niệm niệm hối ngộ tự tân,

Minh tâm kiến tánh, hưởng phần tiêu diêu.

Lòng thành nguyện có mấy điều,

Thánh Minh chứng chiếu độ siêu các loài.

Bước lên Cửu phẩm Liên đài,

Căn lành chứng quả Như lai Niết-bàn.

Nam Mô U Minh Giáo Chủ, Đại Từ Đại Bi Bổn Tôn Địa Tạng Vương Bồ-tát Ma ha tát.

-Trích Thiềân Môn Nhựt Tụng, HT Minh Trực, Phật Bửu Tự xb, Sàigòn, 1992

87. SÁM BỒ TÁT

(Sám tụng chư Bồ-tát V)

Cúi đầu trước mười phương chư Phật,

Chúng con nguyền chân thật kính tin,

Phát lời thệ nguyện độ sinh,

Y theo giáo pháp, luật, kinh chỉ bày.

Ngày nào cũng lắm thay công việc,

Vì ngu mê mải miết ân cần,

Ngày đêm lo tảo bán tần,

Trăm mưu ngàn kế, vô ngần thảm thương.

Lạc một bước sa đường xuống hố,

Bị vô minh lắm độ truân chuyên,

Vào ra sáu cõi triền miên,

Mang thân tứ đại thảm phiền biết bao!

Vậy nhân thế hãy mau xét kỹ,

Kiếp phù sinh chớ nghĩ lẳng lơ,

Khuyên đừng đem dạ tưởng mơ,

Trăm năm cuộc thế như cờ bị vây.

Rút gươm huệ dứt dây tham ái,

Kíp tìm thầy thọ phái quy y,

Giữ gìn ngũ giới tam quy,

Mở lòng từ mẫn, sân si quyết chừa.

Rèn lòng kinh kệ sớm trưa,

Nguyện con ra khỏi nắng mưa cõi traàn.

Ngưỡng cầu chư Phật thi ân,

Đệ tử phát nguyện ân cần thiết tha.

Một là: Nguyện đức Di Đà

Cầu xin bá tánh trẻ già khắp nơi.

Làm lành lánh dữ kịp thời,

Nhà nhà an lạc, nơi nơi thái hòa.

Hai là: Nguyện đức Thích Ca,

Trở đời ly loạn hóa ra thái bình.

Mở mang vận hội văn minh,

Tâm thần thơ thới, nhơn tình trung lương.

Ba là: Nguyện Chuẩn Đề Vương,

Thần thông dẹp hết bốn phương chiến trường.

Độ người ngỗ nghịch bạo cường,

Bỏ tà quy chánh, theo đường thiện tâm.

Bốn là: Nguyện đức Quán Âm,

Độ người thù oán cừu thâm thuận hòa.

Giúp bao tai nạn xảy ra,

Cùng người tật bịnh điều hòa an thuyên.

Năm là: Nguyện đức Phổ Hiền,

Độ người chân chánh, giữ quyền an dân

Bốn phương tương ái tương thân,

Đồng tuân pháp nước, nhân dân kính nhường.

Sáu là: Nguyện Địa Tạng Vương,

Độ người xiêu lạc bốn phương được về.

Cùng là người chết thảm thê,

Hồn linh độ hết đưa về Tây phương.

Kìa, Cực lạc là nơi an dưỡng,

Đất lưu ly vô lượng khiết tinh,

Có ao thất bảo quang minh,

Có sen chín phẩm như hình bánh xe.

Ao thất bảo ngỏa nguê đẹp đẽ,

Nước bát công sạch sẽ tinh vi,

Bảy hàng cây báu lưu ly,

Lan can bảy lớp ma ni sáng ngời.

Chim nói pháp hôm mai êm dịu,

Hoa trên không lểu nhểu cúng dường.

Bồ-đề nảy búp ngát hương,

Cúi xin chư Phật, đoái thương cứu độ.

-Trích Nghi Thức Tụng Niệm Hàng Ngày, HT Thích Thiện Thanh, THPG Tp. HCM xb, 1994

88. SÁM KHỂ THỦ QUAN ÂM NGHĨA

(Sám tụng Quan Âm III)

Cúi đầu đảnh lễ đức Quan Âm,

Tướng tốt quang minh nguyện lực thâm.

Nghìn mắt sáng soi đường tăm tối,

Nghìn tay dìu dắt kẻ mê lầm

Vô vi phát khởi Từ bi nguyện,

Chơn thật tuyên dương bí mật âm.

Thỏa mãn mọi người lòng ước nguyện,

Tiêu trừ tội chướng hết lâm trầm.

Long Thiên các Thánh đồng gia hộ,

Trăm nghìn tam muội nguyện tu tâm.

Thân được quang minh tâm trí tuệ,

Thọ trì công đức thật cao thâm,

Trần lao biển cả thề qua lại,

Siêu chứng Bồ-đề hết lỗi lầm.

Con nay xưng tụng nguyện qui y,

Các nguyện tùy tâm đều viên mãn.

Nam mô Đại Bi Quan Thế Âm,

Xin cho con biết tất cả pháp.

Nam mô Đại Bi Quan Thế Âm,

Xin cho con được mắt trí tuệ.

Nam mô Đại Bi Quan Thế Âm,

Xin cho con được nhiều phương tiện.

Nam mô Đại Bi Quan Thế Âm,

Xin cho con lên thuyền Bát Nhã.

Nam mô Đại Bi Quan Thế Âm,

Xin cho con vượt qua biển khổ.

Nam mô Đại Bi Quan Thế Âm,

Xin cho con được Giới Định Huệ.

Nam mô Đại Bi Quan Thế Âm,

Xin cho con lên núi Niết-bàn.

Nam mô Đại Bi Quan Thế Âm,

Xin cho con vào vô vi thất.

Nam mô Đại Bi Quan Thế Âm,

Xin cho con được thân pháp tánh.

Nếu con đeán núi dao,

Núi dao tự đổ vỡ,

Nếu con đến lửa nóng,

Lửa nóng tự tàn rụi.

Nếu con đến địa ngục,

Địa ngục tự khô diệt.

Nếu con đến ngạ quỉ,

Ngạ quỉ tự no đủ.

Nếu con đến tu la,

Tu la được điều phục.

Nếu con đến chúng sanh

Chúng sanh được trí tuệ.

Nam Mô Đại Bi Quan Thế Âm Bồ-tát

-Trích Pháp Sự Khoa Nghi Việt Ngữ, HT. Thích Hiển Tu, chùa Xá Lợi ấn hành nội bộ, Tp. HCM, 1989

89. VĂN TÁN DƯƠNG PHỔ MÔN 12 ĐẠI NGUYỆN

(Sám tụng Quan Âm 4)

Phổ Môn một phẩm khen Ngài,

Quan Âm Bồ-tát chẳng nài công lao.

Thị hiện phép Phật tối cao,

Nghe lời khấn nguyện tìm vào độ nguy.

Phương tiện thuyết pháp từ bi,

Bến mê biển khổ tức thì cứu lên.

Tùy duyên cảm ứng tới liền,

Dắt dìu sanh chúng về miền Lạc bang.

Bốn biển êm lặng bình an,

Ba đường tám nạn vững vàng lánh xa.

1. Nam Mô Quan Âm Như lai,

Công tu đầy đủ hiệu ngài Viên Thông.

Tâm Ngài vắng lặng sạch trong,

Nêu danh Tự Tại đầy lòng từ bi.

Liền phát đại nguyện một khi,

Lời lời rộng lớn đều vì chúng sinh.

2. Nam mô Quan Âm Như lai,

Tâm lành thường niệm chẳng sai chút nào.

Trong đục thêm bớt lao xao,

Chẳng hề tưởng tới đức cao tột vời.

Còn chi ngăn ngại chơi vơi,

Nguyện ở Nam Hải là nơi thanh nhàn.

3. Nam Mô Quan Âm Như lai,

Ta Bà dạo khắp chẳng nài công lao.

U minh cõi ấy thường vào,

Xét soi lời nói kẻ nào hồi tâm.

Tùy duyên ngôn hạnh ân caàn,

Nguyện đều cứu khổ người trần kẻ âm.

4. Nam Mô Quan Âm Như lai,

Hàng ma trừ quái phép Ngài tối cao.

Trần gian như có người nào,

Yêu tà phá quấy lâm vào cảnh nguy.

Chí thành cầu khẩn một khi,

Nguyện giải tai ách tức thì hết ngay.

5. Nam Mô Quan Âm Như lai,

Nhành dương bình tịnh của Ngài rất hay.

Tu hành muốn kiếm đường ngay,

Tâm còn xao xuyến hằng ngày chưa yên.

Cam lồ hay hóa phép Tiên,

Nguyện rửa cho sạch tâm phiền trần gian.

6. Nam Mô Quan Âm Như lai,

Từ bi quảng đại tâm Ngài rộng thông.

Hỷ xả hết tội lập công,

Ăn năn sám hối quyết lòng lo tu.

Nhân lành tự tạo đền bù,

Nguyện đều độ khắp chẳng từ phân chia.

7. Nam Mô Quan Âm Như lai,

Ngày đêm tuần khắp xét soi lòng người.

Tu hành chẳng có biếng lười,

Chuyên cần Chánh pháp vẹn mười điều hay.

Ủng hộ tinh tấn hằng ngày,

Thệ nguyện dứt hết trả vay ba đường.

8. Nam Mô Quan Âm Như lai,

Hướng về Nam Hải cầu Ngài độ cho.

Chuyên cần niệm nguyện nhỏ to,

Thường hành Chánh pháp nương đò từ bi.

Nghiệp duyên cho dứt một khi,

Nguyện đều giải thoát tức thì thênh thang.

9. Nam Mô Quan Âm Như lai,

Pháp thuyền đóng sẵn đợi ngoài biển khơi.

Mê tân khổ hải dạo chơi,

Cứu vớt muôn loại khỏi nơi sóng trần.

Ai người tu niệm ân cần,

Nguyện độ hết thảy một lần chúng sinh.

10. Nam Mô Quan Âm Như lai,

Tràng phan dẫn lộ tuyền đài thẳng dong.

Bảo cái kế tiếp song song,

Kim Đồng, Ngọc Nữ đã mong lệnh truyền.

Nguyện tiếp những kẻ hữu duyên,

Đưa về Cực lạc ở miền Tây phương.

11. Nam Mô Quan Âm Như lai,

Tây phương Cực lạc cõi ngài Thọ Vương.

Hoa sen chín phẩm biểu dương,

Lầu châu các ngọc lót đường pha lê.

Di Đà, Thánh chúng đề huề,

Nguyện nhờ thọ ký rước về tòa sen.

12. Nam Mô Quan Âm Như lai,

Pháp thân thanh tịnh Liên đài trang nghiêm.

Pháp mầu vô lượng vô biên,

Không thêm không bớt tự nhiên an nhàn.

Khắp nơi vui vẻ phong quang,

Hoàn mười hai nguyện rõ ràng như trên.

-Trích Kinh Nhật Tụng, Chùa Hoằng Pháp xb, Sàigòn, 1971

90. SÁM NGHĨA CỦA LỤC TỰ DI ĐÀ

(Sám tụng Di Đà I)

NAM thứ nhứt lòng nhân bất Sát,

Khắp chúng sinh bác ái từ bi.

Chữ MÔ bỏ hết ái si,

Chớ tham dâm dục mà suy đọa hoài.

A, tam thứ bỏ ngoài Thâu đạo,

Của cải người chớ háo chớ tham.

Chữ Di nên dứt nói sàm,

Bốn điều Vọng ngữ chớ găm trong lòng.

Đà, đệ ngũ sáng trong soi trí,

Tránh ma men thì ý bình an.

Qui y Tam bảo vẹn toàn,

Nhớ lời Phật dạy rõ ràng sáu âm.

Kẻ học đạo chuyên tâm nghe rõ,

Cứ xuất gia thì tỏ ngộ ngay.

Rán lần sáu chữ từ đây,

Xét suy cạn lý ngộ rày chân tâm.

*

NAM về Nhãn sắc trần đều diệt,

Chớ đê mê mài miệt trần ai.

Chữ MÔ thuộc Nhĩ thinh hai,

Phải đều dẹp tắt thanh bai bước đường.

A là Tỵ mùi hương xa lánh,

Thích làm chi bịn rịn ái tình.

Chữ DI là Thiệt khiết tinh,

Vị trần chẳng mến, sóng tình khỏi chao.

ĐÀ sáng suốt chiếu vào Thân uẩn,

Đồ vô thường đừng bận Xúc duyên.

PHẬT khuyên ý niệm chánh chuyên,

Pháp mầu giả dối chẳng bền chẳng lâu.

Này Phật tử thẩm sâu mấy chữ,

Cứu độ người sanh tử luân hồi,

Cố công trì niệm trau giồi,

An nhiên tự tại khỏi thời trầm luân.

*

NAM quyết chí dứt Sân hối ngộ,

Địa ngục kia thoát lộ siêu thăng.

MÔ lìa tham dục tánh xằng,

Khỏi đường Ngạ quỉ được thăng cảnh trời.

A, khá nhớ lo rời Si muội,

Cảnh Bàng sanh được khỏi tam tai.

DI, khuyên dứt tánh nghi hoài,

Khỏi làm Thần dị đọa đày bấy lâu.

ĐÀ, vi diệu gắn câu phước thiện,

Khỏi thân người ứng hiện tự do

PHẬT, nay tạo sẵn chiếc đò,

Rán chèo qua bể đến bờ an vui.

Muốn được vậy chớ lui một bước,

Rán công phu không trước thì sau,

Chăm hành hạnh nguyện dồi dào,

Chúng sinh độ tận bậc nào lại hơn.

*

NAM cố gắng đem ra Bố Thí,

Pháp lẫn tài vô úy chớ quên,

Đức từ mở rộng khắp miền,

Nhỏ như hột cát không riêng chút lòng.

MÔ tịnh hạnh người trong Trì Giới

Chớ ố hoen mà phải hư hèn.

Lòng bi nào kể xuống lên,

Một câu thanh bạch cũng nên đạo mầu.

A vô lượng chớ âu Nhẫn Nhục,

Hãy nhu hòa hun đúc chân nguyên.

Không màng những chuyện não phiền,

Đớn đau tủi hổ dữ hiền cần chi.

DI tiến bước hằng khi Tinh Tấn,

Chớ kêu nài mỏi cẳng mệt hơi

Khá xem các Phật rạng ngời,

Danh truyền thiên cổ cũng thời tinh chuyên.

ĐÀ quang đãng soi miền Chánh Định,

Vẫn an nhiên thanh tịnh bình thường.

Keo sơn gắn bó luôn luôn,

Một mai giác ngộ mười phương tỏ tường.

PHẬT toàn giác khai hương Bát Nhã

Án nguyệt quang buông tỏa chín từng

Rõ thông diệu lý siêu quần,

Hoàn toàn thiện ý tâm trưng Niết-bàn.

Hành Lục độ lo toan bữa bữa,

Chớ tham van kéo nhựa kéo giây.

Hiểu rằng cõi Phật gần đây,

Di Đà, Thế Chí với rày Quan Âm.

*

NAM đo đắn định tâm nghe kỹ,

Nghĩa lý kinh trí huệ soi thông,

Ấy là ngộ đặng Nhân ông,

Lo gì không đến thềm rồng Lạc bang.

MÔ học hỏi cho toàn bản giác,

Nghĩa hành kinh chớ lạc tín thâm.

Nguyện hành cho thiết một tầm,

Lên đường giải thoát chân tâm an nhàn.

A thaønh tựu rõ ràng kinh giác,

Ngộ tánh rồi thân pháp hiện ra.

Ba tòa qua lại lại qua,

Đã nên ba đức liên hoa đủ màu.

DI thanh tịnh Tỳ lư pháp ngộ,

Thân Giá Na hoàn độ mười phương.

Thật là bí tạng không lường,

Di Đà thân pháp, hiện thường cảnh chân.

ĐÀ vô tận báo thân viên mãn,

Lư Xá Na oai dạng trang nghiêm.

Khắp trong tam giới đắm chìm,

Thích Ca ứng hiện bể trần tiêu tan.

Phật vô lượng hóa thân thiên ức,

Đủ muôn hình tùy bực độ sanh.

Vượt lên hết lũ hàm linh,

Long Hoa Di Lặc viên minh tánh này.

Này Phật tử nhớ ngay Lục tự

Chỉ bấy nhiêu hãy cứ hành đi.

Gắng công niệm niệm thọ trì

Bước lên Bản giác mà đi về thành.

Di Đà Cực lạc bên mình.

-Trích Tam Bảo Tôn Kinh, Thích Ca Tự xb, Sàigòn, 1974

91. BỐN MƯƠI TÁM LỜI NGUYỆN DI ĐÀ

(Sám tụng Di Đà 2)

Nguyện thứ nhất: Tôi thành Phật được,

Thì nước tôi là nước tịnh thanh,

Ngục hình, ngạ quỉ, súc sinh,

Thảy đều chẳng có sanh thành nơi đây.

Nguyện thứ hai: Nước này tịnh giới,

Đàn bà cùng con gái tịch nhiên,

Những người trong cõi Nhơn, Thiên,

Cùng loài cầm thú cần chuyên tu hành.

Thảy đều đặng hóa sinh thọ cảm,

Thất baûo trì, Cửu phẩm liên hoa.

Nguyện thứ ba: Dân chúng Phật đà,

Khi cần ăn uống, hóa ra sẵn sàng.

Bát thất bảo, bỉ bàng đựng lắm,

Trăm món ngon, khỏi sắm ở đâu,

Ăn rồi, khí dụng liền thâu,

Không cần phải rửa, phải lau nhoïc nhằn.

Nguyện thứ tư: Nhơn dân trong nước,

Muốn áo quần, khăn, lược, mão, giày,

Thảy đều hóa đủ sẵn bày,

Khỏi mua, khỏi giặt, khỏi may cực lòng.

Nguyện thứ năm: Giáp vòng địa lợi,

Từ đất bằng lên tới hư không,

Thảy đeàu lầu các, điện, cung,

Cùng là cây trái, ao, sông, cửa nhà.

Các thứ ấy đều là trân bảo,

Cùng bá thiên hoa báu, hương thơm.

Hiệp nhau thành tạo kết đơm,

Trau giồi trang sức, cho làm phồn ba,

Mùi hương ấy xông ra khắp đủ,

Cả mười phương hưởng thụ cấp kỳ.

Chúng sinh hạnh nguyện chuyên trì,

Tin và tưởng Phật, đến thì vãng sinh.

Nguyện thứ sáu: Dân lành quốc độ,

Thương kỉnh nhau, ví tợ ruột rà,

Không lời qua lại bất hòa,

Không ganh không ghét, sinh ra tranh giành.

Nguyện thứ bảy: Dân sinh trong nước,

Không có lòng uế trược, dâm ô,

Cũng không có tánh tục thô,

Cùng là nóng giận hồ đồ ngu si.

Nguyện thứ tám: Chuyên trì thiện niệm,

Cứ đường ngay tiệm tiệm lướt đi,

Nếu ai muốn nói chuyện gì,

Người kia hiểu ý tức thì khỏi phân.

Nguyện thứ chín: Chúng dân từ thiện,

Tai chẳng nghe những chuyện không lành,

Có đâu sự ác sự hành,

Mấy điều nghiệp chướng đã thành vô danh.

Nguyện thứ mười: chúng sinh đều ví,

Huyễn thân là mộng mỵ mà thôi,

Vậy nên lòng chẳng nhiễm đời,

Tánh không tham muốn, khắp nơi vui cười.

Nguyện mười một: Tiên, người tùy khác,

Hình dung đồng một sắc vàng y,

Mặt mày nghiêm chỉnh phương phi,

Trong ngần đẹp đẽ, không chi ví bằng.

Nguyện mười hai: Mười phương thế giới,

Thiên, Nhơn cùng các loại súc sinh,

Hóa thân về cõi Lạc thành,

Chứng ngôi Duyên giác, Thinh văn trùng trùng.

Ngồi thiền tọa, tấm lòng tịch tịnh,

Hiệp cùng nhau tính tuổi ít nhiều,

Chẳng hề biết đặng bao nhiêu.

Ngàn, muôn, ức kiếp số nhiều khó phân.

Nguyện mười ba: Thiên, Nhơn trên giải,

Hiệp cùng nhau đếm mãi dân cư,

Không hề rõ biết số dư,

Tại An dưỡng quốc nhiều như cát Hằng.

Nguyện mười bốn: Dân trong quốc độ,

Thảy thảy đồng trường thọ miên miên.

Không sao biết đặng số niên,

Sống lâu vô lượng, vô biên kiếp đời.

Nguyện mười lăm: Dân thời thanh tịnh,

Trụ vào nơi thật tính trạm nhiên,

Ly chư loạn tưởng đảo điên,

Đắc vô phân biệt, mãn viên Niết-bàn.

Nguyện mười sáu: Lạc bang dân chúng,

Vui vẻ mà thọ dụng đủ điều,

Thảy đồng với các Tỷ-kheo,

Chứng phần “Vô lậu” hết theo sự đời.

Nguyện mười bảy: khi tôi thành Phật,

Sẽ giảng kinh, thuyết pháp độ sanh.

Làm cho sở nguyện đắc thành,

Công tôi giảng đạo trọn lành hơn ai.

Nguyện mười tám: Hóa thai khỏi dục,

Người người đều đắc “Túc mạng thông”.

Rõ điều tiền kiếp xa trông,

Hằng hà sa số như đồng kim sinh.

Nguyện mười chín: chúng sinh ức vạn,

Đắc thần thông “Thiên nhãn tịnh quang”.

Thấy toàn vũ trụ mười phương,

Trùng trùng duyên khởi thế gian tỏ tường.

Nguyện hai mươi: Tây phương dân chúng,

“Thiên nhĩ thông”, đắc dụng nghe xa,

Những lời thuyết pháp bủa ra

Của trăm ngàn ức Phật Đà khẩu tuyên.

Nguyện hăm mốt: Nhơn, Thiên trong nước,

“Tha tâm thông” biết được chẳng sai,

Những điều tâm niệm mỗi loài,

Thập phương thế giới không ngoài tánh linh.

Nguyện hăm hai: chúng sinh quốc độ,

“Thần túc thông” đắc ngộ rong chơi,

Bao hàm thế giới nơi nơi,

Vượt qua một mạch, mau thời hơn bay.

Nguyện hăm ba: Khi tôi thành Phật,

Danh hiệu tôi vang dội mười phương.

Phật và đại chúng tán dương,

Còn dân trong nước lai Vương(1) tôi hoài.

Thiên, Nhơn với các loài thú vật,

Niệm danh tôi cho thật chí thành,

Sinh lòng vui vẻ, hiền lành,

Lâm chung sẽ đặng hóa sinh sen vàng.

Nguyện hăm bốn: Ánh quang minh chiếu,

Nơi đầu tôi, tuyệt diệu rỡ ràng,

Mặt trời cùng ánh mặt trăng,

Tuy là sáng tỏ chẳng bằng Phật quang,

Nguyện hăm lăm: Hào quang tôi chói,

Khắp cùng nơi chỗ tối khúc quanh,

Thiên, Nhơn cuøng các súc sinh;

Thấy liền đặng khởi lòng thành quy y.

Nguyện hăm sáu: Bất kỳ nhơn, thú,

Trong thập phương vũ trụ vân vân,

Nhờ hào quang chiếu đến thân,

Từ hòa tâm tánh hơn dân cõi trời.

Nguyện hăm bảy: Tiên, Người phát ý,

Tâm Bồ-đề, trì chí giới trai,

Lục Ba-la-mật quảng khai,

Làm nhiều công đức, chẳng sai một thì.

Khi thọ mạng tới kỳ viên mãn;

Có tôi và các hạng Tăng lành,

Phóng quang tiếp dẫn vãng sinh,

Đặng làm Bồ-tát tại thành Lạc bang.

Nguyện hăm tám: Thiên, Nhơn vũ trụ.

Nghe danh tôi sắm đủ bỉ bàng,

Hương, hoa, đăng, chúc huy hoàng,

Tràng phan, bảo cái cúng dường Như lai.

Tạo tháp, tự, trì trai, thanh tịnh,

Làm việc lành tâm định tưởng tôi,

Tưởng luôn trọn một ngày thôi,

Chắc là sẽ đặng nước tôi về liền.

Nguyện hăm chín: Nhơn, Thiên mười cõi,

Nếu dốc lòng ra khỏi bến mê,

Hiệu tôi thập niệm chuyên bề,

Lâm chung sẽ đặng sinh về Lạc bang.

Trừ những kẻ hung tàn hỗn tạp,

Cùng những người Phật pháp dễ khinh,

Ai mang tội ấy vào mình,

A tỳ địa ngục thọ hình chung thân.

Nguyện ba mươi: Thiên, Nhơn, cầm, thú,

Trong thập phương vũ trụ khôn lường,

Trước đà tạo tội thường thường,

Sau nghe danh Phật, tỏ tường cung khai,

Cầu sám hối, trì trai, giới sát,

Nguyện làm lành, nước Phật mong sinh,

Lâm chung sẽ đặng công lành,

Khỏi tam đồ khổ, hóa sinh liên đài.

Nguyện băm mốt: Tiên, Người mười cảnh,

Nghe danh tôi, lễ đảnh theo về,

Vui mà tu hạnh Bồ-đề,

Người người cung kỉnh, một bề tán dương.

Nguyện băm hai: Thập phương thế giới,

Những đàn bà con gái chán đời,

Phát tâm tín niệm danh tôi,

Thân sau tránh khỏi phục hồi nữ nhơn.

Nguyện băm ba: Chúng dân mới tới,

Quả vô sinh bất thối chứng liền.

Lại thêm quả Phật siêu nhiên,

Ngoại trừ những vị bổn nguyền độ sinh.

Tôi sẽ giúp cho thành sở mộ,

Tới tha phương tế độ hàm linh,

Hạnh tu Bồ-tát rất tinh,

Lại còn lấy sức oai linh hộ truyền.

Cho người ấy tinh chuyên tấn bộ,

Cùng chúng sinh tín thọ pháp huyền,

“Bồ-đề”, “Tịch diệt”, “Phổ Hiền”,

Tấn thêm “Tối thắng”, cần chuyên thi hành.

Nguyện băm bốn: Dân lành trong nước,

Độ chúng sinh, dùng đủ mọi phương,

Ước nguyền sẽ đặng như lòng,

Bao nhiêu nghiệp ác, ba đường khỏi mang.

Nguyện băm lăm: Các hàng Bồ-tát,

Muốn cúng dường chư Phật đâu đâu,

Hoa hương, anh lạc, trân châu,

Liền đi khắp đủ, vừa hầu bữa ăn.

Nguyện băm sáu: Muôn ngàn báu vật,

Muốn cúng dường chư Phật, Thánh Hiền,

Ước ra thì có đủ liền,

Cúng dâng khắp cả về miền chưa trưa.

Nguyện băm bảy: Ai vừa đọc tụng,

Hoặc thọ trì, phụng cúng chư kinh,

Đặng tài biện luận thông minh,

Lại thêm Bát nhã, trí lành cao siêu.

Nguyện băm tám: Giảng điều pháp lý,

Đủ viên thông, đầy trí tuệ tâm,

Nghĩa kinh cùng với pháp âm,

Dầu rằng vi diệu cao thâm đều cùng.

Nguyện băm chín: Quốc trung Bồ-tát,

Thảy thảy đồng dõng bạt kiên cần,

Mỗi người đều đặng kim thân,

Băm hai tướng tốt, mười phân sắc màu.

Thuyết các pháp gồm thâu đạo Phật,

Cũng in như chư Phật đương thời.

Bốn mươi nguyện: Nước của tôi,

Hoàn toàn tinh sạch, chiếu soi một màu.

Chư Bồ-tát ví như muốn thấy,

Cõi Phật nào là thấy chẳng ngoa,

Dòm trong “bảo thọ” hiện ra,

Cảnh nào Phật nấy như là soi gương.

Nguyện bốn mốt: Mọi đường công đức,

Bồ-tát nào chưa được hoàn toàn,

Đặng nghe, đặng thấy “Đạo tràng”,

Bề cao cho đến bốn ngàn na do.

Nguyện bốn hai: Các đồ nhật dụng,

Quốc độ tôi thiệt đúng tinh minh,

Chói ngời hình sắc đẹp xinh,

Dầu Thiên nhãn chẳng nhìn hình đặng đâu.

Nguyện bốn ba: Ai ai trong nước,

Chỉ mong cầu nghe được pháp kinh,

Tự nhiên sở nguyện đắc thành,

Không chờ mời thỉnh, thường tình thế gian.

Nguyện bốn bốn: Thanh văn, Duyên Giác,

Trong nước tôi đều đắc oai thần,

Hào quang tỏ rạng vô ngần,

Biện tài thuyết pháp ngang phần Pháp vương.

Nguyện bốn lăm: Tha phương Bồ-tát,

Nghe danh tôi, tấn phát phụng hành,

Thảy đều đặng phép “Tịnh thanh”,

Định thần, giải thoát, phước lành thưởng ban.

Như ai muốn cúng dường Phật pháp,

Trong một giờ đi khắp hà sa,

Tuy là đường sá rất xa,

Định thần không lạc, Thiền na chẳng lìa.

Nguyện bốn sáu: Chư tôn Bồ-tát,

Ở tha phương nghe đạt danh tôi,

Quy y tinh tấn vừa rồi,

“Định thiền bình đẳng” phục hồi bổn nguyên.

Đắc pháp Nhẫn lên ngôi Chánh giác,

Đặng thấy thường các bậc Như lai.

Lời nguyện bốn bảy như vầy:

Tha phương Bồ-tát về đầy nước tôi.

Hướng đạo cả tâm hồi bất nhị,

Chẳng thối lui địa vị cao sâu,

Lời nguyện bốn tám báu mầu :

Tha phương Bồ-tát khấu đầu quy y.

Chư vị ấy đắc kỳ sở nguyện,

Nhứt, nhị, tam “Nhẫn thiện” Pháp vương,

Pháp môn của Phật khôn lường,

Thập phương vững trụ dẫn đường chúng sinh.

Khi Pháp Tạng nguyện xong bốn tám

Cõi Tam thiên sáu món rung rinh,

Hương hoa đổ xuống đầy thành,

Hư không phát tiếng “Chắc thành Như Lai”.

-Trích Nghi Thức Tụng Niệm chữ Việt, Chùa Xá Lợi, Sàigòn, 1992

92. BÀI TỤNG VÍA DI LẶC (III)

Đêm nay ngày laønh Nguyên đán,

Giờ này phút thiêng Giao thừa;

Tuân lệ cổ tục ngày xưa,

Mở cửa nghinh xuân tiếp phước.

Truyền thừa di phong thuở trước,

Lên chùa lễ Phật dâng hương;

Cầu minh niên vạn sự cát tường,

Nguyện Xuân nhựt tam nguyên như ý.

Cũng trong lễ hôm nay:

Nhớ xưa có Đại sĩ,

Đức Di lặc hóa sanh,

Huyện Phụng Hóa Châu Minh,

Thuộc đời Lương, Trung Quốc.

Tin vui của trời đất,

Ân huệ của nhơn sinh,

Ngài có một thân hình,

Đầy từ bi hoan hỷ.

Người có nhiều thần bí,

Rất khó nghĩ khôn lường,

Và không ít dị thường,

Thật ngờ phàm ngại Thánh.

Người có nhiều kỳ hạnh,

Nói năng không định lời,

Xôn xao trong một thời,

Không ai biết sự thật.

Có người bảo là Phật,

Có kẻ goïi là Thầy.

Đi khất thực đó đây,

Ai cúng gì cũng lấy.

Bị vải treo đầu gậy,

Vật phẩm chứa không đầy,

Có lúc thấy ở đây,

Có khi gặp nơi khác.

Khuyên người chớ làm ác,

Dạy người nên làm lành,

Không ai biết tánh danh,

Gọi Bố đại Hòa thượng.

Một hôm Ngài dựng trượng (gậy),

Tại núi chùa Nhạc Lâm,

Ngồi trên đá định tâm,

Nói bài kệ vắn tắt:

“Rằng ta chơn Di Lặc,

Phân thân ngàn muôn ức,

Thường hiện trước mọi người,

Mọi người tự không biết”.

Nói xong Ngài nhập diệt,

Diệt đông lại sinh Tây,

Ứng hóa khắp đó đây,

Vận thần thông diệu dụng.

Và trong một dịp khác,

Trước một số dân chúng,

Ngài tuyên bố như vầy:

“Ta có một vị Thầy (Phật),

Mọi người đều không biết.

Không tô vẽ son thếp,

Không chạm trổ điêu khắc,

Không một chút thể sắc,

Không một chút cát bụi.

Sạch sẽ không lau chùi,

Người vẽ vẽ không thành,

Kẻ trộm lấy không được,

Thành tánh vốn tự nhiên.

Tuy là có một thể,

Phân thân ngàn muôn ức,

Ngài sử dụng thần lực,

Hóa hiện khắp nhơn thiên.

Dạy vẽ kẻ hữu duyên,

Dắt dìu người vô phúc,

Xa lánh đời trần tục,

Đưa vào cõi Thiên cung.

Hẹn Long Hoa tam hội tương phùng,

Nguyện Suất Đà nhaát sanh thân cận,

Giờ này mọi nhà kính cẩn,

Xưng dương tán lễ Hồng danh,

Đêm nay trăm họ chí thành,

Trân trọng cúng dường vía Thánh.

Trăm hoa hân hạnh,

Mừng Hóa Phật giáng sinh,

Muôn vật nghiêng mình,

Đón Xuân thiên khai thaùi.

Đến đây tất cả chúng con:

- Cúi đầu lễ bái,

Cầu gia đình hạnh phúc an khang,

Ngửa mặt dâng hương,

Nguyện đất nước hòa bình hưng thịnh.

Năm châu an định,

Bốn bể thanh bình,

Tình với vô tình,

Đồng thành Phật đạo.

Nam mô Đương Lai Hạ Sanh Từ Thị Tôn Phật.

-Trích Pháp Sự Khoa Nghi Việt Ngữ, HT. Thích Hiển Tu, chùa Xà Lợi ấn hành nội bộ, Sàigòn 1989

93. BÀI TỤNG NGÀY PHẬT ĐẢN (II)

Chúng con cung kính nghe rằng:

Nhớ lại thuở xa xưa,

Đấng đại bi cứu thế.

Đức Bồ-tát Thiện Huệ,

Bổ xứ tại Ta bà

Từ cõi trời Suất Đa,

Quán nhân duyên thời tiết.

Tịnh Phạn Vương cung khuyết,

Ứng mộng bà Ma Gia.

Cưỡi voi trắng sáu ngà,

Mang Thánh thai Bồ-tát.

Trong vườn hoa thơm ngát,

Một buổi sáng tinh sương,

Hoàng hậu đi dạo vườn,

Bỗng hạ sanh Thái tử.

Tin lan truyền khắp xứ,

Rằng Hoàng hậu sanh con,

Mừng vui cả nước non,

Hân hoan cùng vũ trụ.

Hàng Thiên Long ca vũ,

Các tầng trời rải bông,

Tắm thân có nước chín rồng,

Đỡ gót có hoa bảy đóa.

ƯÙng thân mở đường giáo hóa,

Linh tích báo việc độ sanh,

Ít có mộng đẹp điềm lành,

Chẳng không tình thương đạo đức.

Trong ngoài thế gian đệ nhứt,

Trên dưới trời đất độc tôn!

Từ đó: cỏ cây chờ thánh gọi hồn,

Người vật đợi thầy truyền đạo.

Nhơn gian có thêm tôn giáo,

Thiên hạ không thiếu Thánh Hiền,

Kiếp sống giảm bớt não phiền,

Cuộc đời tăng thêm lợi lạc.

Phật Đản hôm nay khai mạc,

Trăng tròn mùa Hạ tháng tư,

Hương thơm phụng hiến một lư,

Hoa quý cúng dường mấy phẩm.

Trước điện cúi đầu suy ngẫm,

Công ơn giáo hoùa cao dầy,

Dưới tọa ngửa mặt tỏ bày,

Hạnh nguyện tín tâm kiên cố.

Chớ tạo ác duyên đau khổ,

Nên xây thiện nghiệp an vui,

Gập ghềnh đường thánh không lui,

Tăm tối ngõ phàm chờ đợi.

Việc làm: Tự tha lưỡng lợi,

Ý nghĩ: Mê ngộ phân minh,

Thương người giúp vật như mình,

Trọng mạng quý thân của chúng.

Thực hiện từ bi diệu dụng,

Trau giồi trí tuệ thần thông,

Đạo nghiệp mong thuở thành công,

Phước duyên đợi ngày mỹ mãn.

Hôm nay đón mừng Phật Đản,

Thành tâm tán tụng hồng danh,

Giờ này rước lễ Giáng sanh,

Cung kính quan chiêm bảo tượng.

Vị Thánh muôn đời vô thượng,

Bậc Thầy ba cõi tối cao,

Giáng thần vằng vặc bóng sao,

Hạ sanh huy hoàng mặt nhật.

Chúng con cùng tất cả chúng sinh:

Sống kiếp hậu sinh thiếu đức,

Sanh đời mạt pháp ít duyên,

Rất may gặp đường Từ thuyền,

Tốt phước đón nhằm Pháp giá.

Mong ơn Đạo sư giáo hóa,

Thắm nhuần lẽ đạo nhiệm mầu,

Thỏa lòng mấy thuở nguyện cầu,

Vui sống bao đời giải thoát.

Cúi mong Thế Tôn đại giác,

Từ bi tác đại chứng minh.

Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật.

-Trích Pháp Sự Khoa Nghi Việt Ngữ,HT Thích Hiển Tu, chùa Xá Lợi ấn hành nội bộ, Sàigòn, 1989

94. BÀI TỤNG VÍA PHẬT DI ĐÀ

Chúng con cung kính nghe rằng:

Thân vàng tướng hảo,

Ba đời uy đức huy hoàng,

Ao báu sen vàng,

Mười cõi hào quang rực rỡ !

Tịnh nghiệp pháp môn nguyện mở,

Thiện nhơn liên xã xin đăng.

Theo ngài Huệ Viễn cao Tăng,

Niệm Phật vãng sanh Thánh cảnh.

Nhờ đức Di Đà đại thánh,

Thương tình tiếp dẫn Lạc bang.

Hôm nay tất cả chúng con:

Cung kính quì trước đạo tràng,

Chí thành dâng lên pháp cúng,

Di Đà kinh văn phúng tụng,

Hồng danh Thánh hiệu xưng dương.

DÂng đủ Ngũ căn hương,

Cúng đầy Bát đức thủy,

Cùng Thất chi quả quí,

Với chúng diệu hoa tươi.

Cúng dường Cực lạc Đạo sư,

Tôn vinh giờ thiêng vía Thánh.

Đông tây hai cảnh,

Cảm cách một lòng,

Cúi đầu cầu mong,

Dũ lòng chứng giám.

Tất cả chúng con nghĩ rằng:

Tự tánh Di Đà mặc cảm,

Duy tâm Tịnh độ nghĩ suy.

A Di Đà Phật là gì?

Là Vô Lượng Quang,

Là Vô Lượng Thọ.

Là vô biên Trí huệ từ bi !

Duy tâm Tịnh độ là gì?

Là đất nước trang nghiêm công đức,

Là phương Trời tự tại đông vui !

Thế nhưng tất cả chúng con,

Từ vô thỉ kiếp đến nay,

Sáu đường sanh tử tới lui,

Ba cõi luân hồi qua lại.

Đến như thế giới chúng con:

Tám nạn, ba tai kinh hãi,

Bốn suy, tám khổ chán chường.

Đến đây tất cả chúng con:

Nguyện phát minh thể tánh chơn thường,

Hầu thấy Di Đà tự tánh.

Mong xây dựng cuộc đời đạo hạnh,

Ngõ thành Tịnh độ duy tâm.

Cúi đầu thệ nguyện âm thầm,

Ngửa mong Từ bi gia hộ.

Nam mô Tây phương Giáo chủ,

Tiếp dẫn Đạo sư,

A Di Đà Phật.

Tác đại chứng minh.

-Trích Pháp Sự Khoa Nghi Việt Ngữ, HT Thích Hiển Tu, chùa Xá Lợi ấn hành nội bộ, Sàigòn, 1989

95. BÀI TỤNG NGÀY PHẬT THÀNH ĐẠO (II)

Chúng con kính nghe rằng:

Nhớ một thuở xa xưa,

Tại thành Tỳ La Vệ,

Một Bồ-tát xuất thế,

Con vua Tịnh Phạn Vương,

Ôm ấp một tình thương

Cứu muôn loài đau khổ.

Bỏ ngai vàng quốc độ,

Vào núi Tuyết tu hành.

Vì thệ nguyện độ sanh,

Sống sáu năm khổ hạnh.

Thế rồi trong đêm lạnh,

Dưới gốc cây Bồ-đề,

Người hạ một lời thề,

Quyết không rời bảo tọa.

Nếu không thành đạo quả,

Chẳng rời khỏi nơi đây,

Các ma vương bủa vây,

Tất cả đều hàng phuïc.

Dứt sạch mọi tham dục,

Thấy ánh sáng sao mai,

Lúc ấy độ canh hai,

Tâm hồn đều trong sáng.

Người liền tuyên lời phán:

“Rằng rất là lạ thay,

Không một ai biết hay,

Muôn loài có Phật tánh.

Ta nay đã thành Thánh,

Chúng sinh Thánh sẽ thành.

Vì tất cả chúng sinh,

Đều có các đức tướng,

Cùng trí tuệ vô thượng,

Của các đấng Như lai.

Trong quá khứ vị lai,

Muôn đời mới xuất hiện,

Tin vui truyền non biển,

Nước Ấn Độ bao la.

Rằng Thái tử Đạt Đa,

Thuộc dòng vua họ Thích,

Sau bao năm ẩn tích,

Tìm đạo để cứu đời.

Đã tuyên bố mấy lời,

Thành Chánh đẳng Chánh giác,

Trời người đều hoan lạc,

Đến rải hoa cúng dường.

Cùng thiên nhạc thiên hương,

Xin Pháp vương thuyết pháp.

Nhưng Người chưa vội đáp,

Vì thấy đạo thâm huyền,

Không thể được vội truyền,

Pháp thiêng của chư Phật.

Thế rồi Ngài nhập thất,

Trong hai mốt ngày liền,

Quán sát các nhơn duyên,

Cùng với các phương tiện.

Nhớ lại lời thệ nguyện,

Người đứng dậy ra đi,

Trong trí thường nghĩ suy,

Về năm người bạn cũ.

Người đến vườn Lộc Uyển,

Giảng đạo lý nhơn duyên,

Chỉ rõ gốc não phiền,

Từ vô minh trước hết.

Đến sinh già bệnh chết,

Mười hai duyên nối liền.

Soáng cuộc đời triền miên,

Với sanh tử đau khổ.

Gốc vô minh phải nhổ,

Mới hết nỗi khổ đau,

Tứ đế đạo nhiệm mầu,

Là “Khổ, Tập, Diệt, Đạo”.

Từ đâu có quả báo?

Từ tích “Tập” khổ nhơn.

Muốn “Dứt” các “Khổ” nhơn,

Cần tu Bát Thánh “Đạo”.

Đó là Người dạy bảo,

Năm Đại đức Tỷ-kheo,

Khuyên các vị tuân theo,

Sẽ dứt hết sanh tử.

Vào Niết-bàn tịch xứ,

Hết các thứ nghiệp khiên,

Hết tham sân sử triền,

Sống cuộc đời giải thoát.

Với “Ngã tịnh thường lạc”,

Hết lưu chuyển luân hồi,

Biển khổ hết nổi trôi,

Đường mê thôi lạc lối.

Đã vào thành bất thối,

Vui hơn các trời cao!

Kính bạch đức Bổn sư Từ phụ!

Chúng con hôm nay:

Nhìn lại ánh sao,

Nhớ thuở Bổn sư thành Đạo.

Nhớ lời dạy bảo,

Nhớ ngày trời đất hân hoan.

Chúng con cúi mong rằng:

Mong cho ánh sáng đạo vàng,

Muôn thuở hào quang rực rỡ.

Cầu cho Hoa Đàm lại nở,

Tỏa hương ngào ngạt nhơn gian.

Cầu cho đất nước bình an,

Nguyện cho nhân dân hạnh phúc.

Cúi đầu cung chúc,

Ngửa mặt ca dương.

Cha lành đoái thương,

Chứng minh gia hộ.

Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật

-Trích Pháp Sự Khoa Nghi Việt Ngữ, HT.Thích Hiển Tu, chùa Xá Lợi ấn hành nội bộ, Sàigòn, 1989

1 Lai vương: lại chầu vua, tức là chầu Phật, Pháp vương

IV - CÁC BÀI SÁM VĂN BÁO HIẾU – CẦU AN – CẦU SIÊU

96. SÁM CÔNG CHA

(Sám báo hiếu 4)

Luân hồi sinh tử khôn cùng,

Sắc thân trong cõi bụi hồng phù du.

Nhớ cha đức độ nhân từ,

Thương con chăm chút cũng như mẹ hiền.

Cuộc đời chìm nổi bao phen,

Cha không theo gót bon chen đua đòi.

Mọi điều nhân nghĩa rạch ròi,

Nên thường cam chịu thiệt thòi vô thân.

Thương con lo lắng xa gần,

Vì con ăn học muôn phần hy sinh.

Lắm khi khổ nhọc quên mình,

Tấm thân không thiết, tận tình chăm lo.

Thấy con siêng học gầy gò,

Nên thường nhắc nhở, chăm lo ân cần.

Chắt chiu mọi chuyện tiện tằn,

Chẳng chè, chẳng rượu, chẳng năng bạn bè.

Cả năm chẳng hội, không hè,

Bạc bài không thích, đam mê không màng.

Cửa nhà từ chỗ bần hàn,

Cần cù rán sức cho ngang bằng người.

Đời cha kham khổ nhiều rồi,

Nên cha chỉ thích con vui học hành.

Mọi điều khó nhọc đâu thành,

Đeå con vững chí nên danh với đời...

Bấy lâu con vẫn nhớ lời,

Sống sao cho được ra người đâu quên.

Thà cam nghèo của nghèo tiền,

Giàu vì bất chính cha khuyên đừng làm.

Vâng lời mọi việc đường hoàng,

Chúng con nay vẫn nghèo nàn như xưa.

Lợi danh như áng mây đưa,

Rồi ba tấc đất hơn thua ra gì?

Chúng con thực sự kém chi,

Kỹ sư, bác sĩ... có gì thiếu đâu.

Chỉ vì giáo dục ăn sâu,

Nên mình đơn giản cháo rau qua ngày.

Nhớ lời cha dạy xưa đây,

Bỗng dưng lệ thấm mắt cay mủi lòng.

Nhân lành cha mẹ gieo trồng,

Chúng con vun bón vuông tròn mai sau.

Trước ngôi Tam bảo đê đầu,

Nguyện cầu cha mẹ sống lâu an lành.

Mọi điều phước đức viên thành,

Mong cầu Phật độ vãng sanh cõi trời.

Trích Kinh Báo Hiếu và Vu lan – Chùa Giác Ngộ XB – Saigon 1994

97. SÁM NGHĨA MẸ

(Sám báo hiếu 5)

Luân hồi trong kiếp ba sinh,

Sắc thân trôi nổi mong mênh bệnh già.

Nay con quỳ trước Phật đà,

Nguyện cầu cho mẹ tuổi già an vui.

Nhớ về chuyện cũ bùi ngùi,

Mẹ cha lam lũ cả đời long đong.

Nuôi con tận tụy hết lòng,

Cho con ăn học vô cùng công lao.

Nuôi con năm tháng bù đầu,

Biết bao khổ nhọc dãi dầu nắng mưa.

Dạc dài chiều tối sớm trưa,

Gạo đong chưa được thì chưa về nhà.

Thương con mẹ chẳng nề hà,

Thức khuya dậy sớm thật là đa đoan.

Lụa là trau chuốt không màng,

Cả đời lam lũ rán làm cho con.

Vì con thân thể hao mòn,

Vì con mẹ chẳng phấn son bao giờ.

Nuôi con mong mỏi từng giờ,

Trông con khôn lớn như chờ quả ra.

Ốm đau cũng chẳng nệ hà,

Chắt chiu tằn tiện để mà nuôi con.

Mọi điều khéo léo trông nom,

Mẹ thường thu vén vuông tròn trước sau.

Ru con mẹ hát ca dao,

Như là hương vị mía lau ngọt ngào.

Nhẹ nhàng âm điệu thanh tao,

Đã từng thấm lịm ăn vào tim con.

Mẹ không áp dụng roi đòn,

Nhưng lời mẹ nói lại còn hơn cơ.

Mẹ không roi vọt bao giờ,

Mỗi lời mẹ nói tựa hoà thơ ra.

Những lời ý nhị thật thà,

Lại còn thấm mát hơn là mưa to.

Mỗi lần khuyên nhủ dặn dò,

Những lời mẹ dạy là pho “truyền kỳ”

Mỗi lần luân lý ra thì,

Mẹ dùng tục ngữ khác gì hiền nhân...

Những lời dạy bảo ân cần,

Chúng con nguyện mãi ghi tâm thực hành.

Suốt đời cha mẹ ở lành,

Chúng con vẫn nguyện tận tình noi theo.

Nhân lành cha mẹ từng gieo,

Chúng con trân trọng dẫu nghèo không buông.

Nay Vu Lan, cúng dường Tam bảo,

Nguyện Phật đà phước báo mẹ cha,

Yên vui hạnh phúc tuổi già,

Đến hồi trăm tuổi sanh qua cõi trời.

-Trích Kinh Báo Hiếu và Vu Lan, Thích Nhật Từ và Phan Khắc Nhượng biên soạn, chùa Giác Ngộ ấn hành nội bộ, Sàigòn, 1994

98. KỆ NHỚ ƠN CHA MẸ

(Sám báo hiếu 6)

Nước sông nọ có nguồn mới chảy,

Hạt thóc kia có cấy mới lên,

Phàm phu cho đến Thánh Hiền,

Ví không cha mẹ sao nên thân người?

Trong mười tháng mặt xanh da bủng,

Vì nuôi con bụng ỏng lưng eo,

Ba năm bú mớm nâng niu,

Cam sài mẹ chịu, hẩm hiu mẹ buồn.

Hai bầu sữa nước nguồn khôn ví,

Dạ thương con xá kể nhọc nhằn,

Đêm đông ấp nệm ủ chăn,

Chiếu giường ẩm ướt giành thân mẹ nằm.

Năm canh những âm thầm với bóng,

Mong cho con chóng lớn nên người,

Tháng hè như nấu như sôi,

Tay xoa tay quạt mồ hôi đầm đìa.

Hàm răng cũng thường khi biếng xỉa,

Đài gương soi cũng để bụi mơø,

Xuân xanh mấy chỗ đã già,

Trời cao bể rộng khôn mà ví ơn !

Còn cha phải tìm cơm lo áo,

Vì con, lo quần áo đơn mền,

Một ngày dần một lớn lên,

Tìm thầy, tìm bạn bút nghiên học hành.

Dạy ăn nói cho thành khuôn nếp,

Đạo laøm người dạy biết sâu nông,

Lại lo dựng vợ gả chồng,

Gây cơ lập nghiệp nối giòng mai sau.

Vì con phải mưa dầu nắng dãi,

Vì con nên chẳng ngại nhọc nhằn,

Vì con bớt ngủ khoan ăn,

Vì con thương xót băn khoăn đêm ngày.

Công đưùc nặng xem tầy non Thái,

Đạo làm con ta phải biết ân,

Sớm khuya phụng dưỡng chuyên cần,

Đem lòng hiếu kính song thân mới là.

Khi ăn ở vào ra hầu hạ,

Dung nhan thường hòa nhã vui tươi,

Không may trái nắng trở trời,

Tìm thầy, tìm thuốc đêm ngày dưỡng nuôi.

Mùa nóng nực không ngơi tay quạt,

Tiết hàn đông sắp đặt màn chăn,

Đừng điều quí vợ hơn thân,

Nặng bên tình ái nhẹ phần cù lao.

Gương hiếu hạnh kể sao cho xiết,

Muôn điều lành hiếu liệt đầu tiên,

Kìa như vua Thuấn đại hiền,

Bởi tùy thuận ý chẳng phiền lòng cha.

Ông Mẫn Tử sương sa rét mướt,

Mảnh áo lau cảm được lòng từ,

Chôn con nuôi mẹ chuyện xưa,

Kìa ông Quách Cự trời cho lò vàng.

Chẳng qua đấng anh hùng hào kiệt,

Hiếu có tròn sự nghiệp mới cao,

Huống người thoát cõi trần lao,

Công ơn cúc dục nỡ nào lãng quên.

Vứt bỏ tấm thân hèn chẳng đoái,

Quyết một điều ân ái bước ra,

Sắc trần chẳng chút nhuộm qua,

Giàu sang trò ảo vinh hoa chuyện đời.

Chí lục độ cần chăm gắng gỏi,

Chữ tứ ân thúc gọi luôn tai,

Vì mình thoát cảnh trần ai,

Mẹ cha hẳn được liên đài tiêu dao.

Đấng Đại Giác kể bao nhiêu kiếp,

Vì sinh thành dù chết cũng cam,

Mục Liên dốc một hiếu tâm,

Thần thông đác đạo ân thâm trả đền.

Mẹ ngục tối trở nên tịnh độ,

Con như Ngài mới hậu mới cao,

Bà-la-môn thác sinh vào,

Là Ngài Địa Tạng má đào lạ thay.

Gậy tích trượng ra tay cứu mẫu,

Ngọc Minh Châu soi thấu cõi đời,

Kiếp sau lại trở làm người,

Giả tên Quang Mục đứng ngồi nghiêm trang.

Thích trứng cá mẹ mang tội báo,

Vào ngục Ngài hóa đạo sinh thiên,

Dốc lòng tu đạo cần chuyên,

Mới là đại hiểu báo đền ơn sâu.

Hiếu thế tục chỉ hầu cơm nước,

Hiếu xuất gia giải thoát luân hồi,

Daùm khuyên tất cả mọi người,

Báo ơn nên tỏ, chớ sai lầm đường.

Khuyên cha mẹ ngày thường niệm Phật,

Miệng hằng nên nói thật ăn chay,

Chúng sinh nghiệp sát đưøng gây,

Tu hành thập thiện trồng cây phúc lành.

Dù một kiếp chưa thành Chánh giác,

Song thân lành quả chắc có phen,

Làm con phải dứt trần duyên,

Tu hành gắng gỏi báo đền ơn sâu.

Khỏi mang tiếng cạo râu cắt tóc,

Không thẹn thân khoát Phúc điền y,

Tinh thần cần phải tu trì,

Giữ giới, định, huệ quy y tham thiền.

Rồi ra thành Phật chứng Tiên,

Cửu huyền, độ được báo liền tứ ân,

Mấy lời Thầy dạy ân cần.

Nam Mô Sinh Tịnh Độ Bồ-tát Ma ha tát.

-Trích Kinh Nhật Tụng, chùa Hoằng pháp xb, Sàigòn, 1971