Tổ đình Ba La Mật366 Nguyễn Sinh Cung, TP. Huế
← Kinh Luật Luận Đại thừaTrang 9/12

Tam tạng Việt · Kinh Luật Luận Đại thừa · Kinh tạng

Kinh Đại Bát Nhã Ba La Mật Đa 21

Dịch giả
HT Trí Nghiêm Dịch - HT Thiện Siêu Khảo Dịch
Thông tin
Đại Chính số 220

Quyển Thứ 517

- Hội Thứ Ba

PHẨM TƯỚNG KHÔNG

Thứ 21 - 3

Lại nữa, Thiện Hiện! Có Bồ tát Ma ha tát tu đủ sáu thứ Ba la mật đa, thấy các hữu tình bởi ác nghiệp chướng, chỗ ở đất liền cao thấp chẳng bằng, gò đồi mưong hào hầm hố, cỏ uế cây trụi, gai độc gai táo, bất tịnh đầy rẫy. Thấy việc đây rồi, khởi suy nghĩ này: Ta phải làm sao phương tiện cứu vớt các lọai hữu tình khiến dứt trừ hẳn các ác nghiệp chướng, với chỗ nương ở đất đai bằng thẳng như lòng bàn tay, không có những việc các cỏ uế cây trụi thảy. Đã suy nghĩ rồi, khởi lời nguyện này: Ta phải tinh siêng không điều luyến đoái, tu hành sáu thứ Ba la mật đa , thành thục hữu tình, nghiêm tịnh cõi Phật, khiến mau viên mãn, mau năng chứng được Nhất thiết trí trí. Trong cõi Phật ta được không có các nghiệp tạp uế cảm thành đất liền như thế. Chỗ ở hữu tình nơi chỗ bằng phẳng, vườn rừng ao hồ các hoa thơm mầu nhiệm lẫn lộn trang nghiêm rất nên ưa thích. Thiện Hiện phải biết: Bồ tát Ma ha tát này nhờ sáu thứ Ba la mật đây mau được viên mãn, gần năng chứng được Nhất thiết trí trí.

Lại nữa, Thiện Hiện! Có Bồ tát Ma ha tát tu đủ sáu thứ Ba la mật đa, thấy các hữu tình vì phước đức mỏng, nên chỗ ở đất liền không các ngọc báu, chỉ có nhiều thứ đất đá ngói sỏi. Thấy việc này rồi, khởi suy nghĩ đây: Ta phải làm sao cứu vớt các loại hữu tình tội nhiều phước ít như thế, khiến nơi chỗ ở thịnh nhiều ngọc quí. Đã suy nghĩ rồi, khởi lời nguyện này: Ta phải tinh siêng không điều luyến đoái, tu hành sáu thứ Ba la mật đa, thành thục hữu tình, nghiêm tịnh cõi Phật, khiến mau viên mãn, mau năng chứng được Nhất thiết trí trí. Trong cõi Phật ta được các loại hữu tình không có tội nhiều phước ít như thế, cát vàng rải đất, nơi nơi đều có ngọc phệ lưu ly thảy, nhiều ngọc diệu trân kỳ quí lạ, mặc dù hằng thọ dụng mà không nhiễm đắm. Thiện Hiện phải biết: Bồ tát Ma ha tát này nhờ sáu thứ Ba la mật đây mau được viên mãn, gần năng chứng được Nhất thiết trí trí.

Lại nữa, Thiện Hiện! Có Bồ tát Ma ha tát này tu đủ sáu thứ Ba la mật đa, thấy các hữu tình thu nhận lắm nhiều rất sanh yêu đắm, phát khởi các thứ nghiệp ác bất thiện. Thấy việc này rồi, khởi suy nghĩ đây: Ta phải làm sao cứu vớt các loại hữu tình lắm nhiều thu nhận rất sanh yêu đắm như thế, khiến nó lìa hẳn thu nhận yêu đắm và phát khởi những nghiệp bất thiện. Đã suy nghĩ rồi, khởi lời nguyện này: Ta phải tinh siêng không điều luyến đoái, tu hành sáu thứ Ba la mật đa, thành thục hữu tình, nghiêm tịnh cõi Phật, khiến mau viên mãn, mau năng chứng được Nhất thiết trí trí. Trong cõi Phật ta được các loại hữu tình không thu nhận lắm nhiều rất sanh yêu đắm gây các ác nghiệp bất thiện như thế, tất cả hữu tình đối sắc thanh thảy, không sở thu nhận, đối các của cải chẳng sanh yêu đắm. Thiện Hiện phải biết: Bồ tát Ma ha tát này nhờ sáu thứ Ba la mật đa đây mau được viên mãn, gần năng chứng được Nhất thiết trí trí.

Lại nữa, Thiện Hiện! Có Bồ tát Ma ha tát tu đủ sáu thứ Ba la mật đa, thấy các hữu tình có bốn sắc loại sang hèn sai khác là vua chúa cho đến cày ruộng. Thấy việc này rồi, khởi suy nghĩ đây: Ta phải làm sao phương tiện cứu vớt các loại hữu tình khiến không sang hèn sai khác như thế. Đã suy nghĩ rồi, khởi lời nguyện này: Ta phải tinh siêng không điều luyến đoái, tu hành sáu thứ Ba la mật đa, thành thục hữu tình, nghiêm tịnh cõi Phật, khiến mau viên mãn, mau năng chứng được Nhất thiết trí trí. Trong cõi Phật ta được không có bốn thứ sắc loại sang hèn sai khác như thế, tất cả hữu tình đồng một sắc loại, thảy đều tôn quí, nhiếp thuộc nhân thú. Thiện Hiện phải biết: Bồ tát Ma ha tát này nhờ sáu thứ Ba la mật đa mau được viên mãn gần năng chứng được Nhất thiết trí trí.

Lại nữa, Thiện Hiện! Có Bồ tát Ma ha tát tu đủ sáu thứ Ba la mật đa, thấy các hữu tình gia tộc có thượng trung hạ sai khác. Thấy việc này rồi, khởi suy nghĩ

đây: Ta phải làm sao phương tiện cứu vớt các loại hữu tình khiến gia tộc không phẩm thượng trung hạ sai khác như thế. Đã suy nghĩ rồi, khởi lời nguyện này: Ta phải tinh siêng không điều luyến đoái, tu hành sáu thứ Ba la mật đa, thành thục hữu tình, nghiêm tịnh cõi Phật, khiến mau viên mãn, mau năng chứng được Nhất thiết trí trí. Trong cõi Phật ta được gia tộc không phẩm thượng trung hạ sai khác như thế, tất cả hữu tình đều đồng thượng phẩm. Thiện Hiện phải biết: Bồ tát Ma ha tát này nhờ sáu thứ Ba la mật đa đây mau được viên mãn, gần năng chứng được Nhất thiết trí trí.

Lại nữa, Thiện Hiện! Có Bồ tát Ma ha tát tu đủ sáu thứ Ba la mật đa thấy các hữu tình hình sắc xinh đẹp xấu xí sai khác. Thấy việc này rồi, khởi suy nghĩ đây: Ta phải làm sao phương tiện cứu vớt các loại hữu tình không hình sắc xinh đẹp xấu xí sai khác như thế. Đã suy nghĩ rồi, khởi lời nguyện này: Ta phải tinh siêng không điều kuyến đoái, tu hành sáu thứ Ba la mật đa, thành thục hữu tình, nghiêm tịnh cõi Phật, khiến mau viên mãn, mau năng chứng được Nhất thiết trí trí. Trong cõi Phật ta được các loại hữu tình không có hình sắc xinh đẹp xấu xí sai khác như thế, tất cả hữu tình đều sắc chơn kim, đoan nghiêm đẹp lạ, chúng ưa xem thấy, trọn nên tối thắng viên mãn tịnh sắc. Thiện Hiện phải biết: Bồ tát Ma ha tát này nhờ sáu thứ Ba la mật đa đây mau được viên mãn, gần năng chứng được Nhất thiết trí trí.

Lại nữa, Thiện Hiện! Có Bồ tát Ma ha tát tu đủ sáu thứ Ba la mật đa, thấy các hữu tình bị hệ thuộc chúa tể, ra làm việc gì chẳng được tự tại. Thấy việc đây rồi, khởi suy nghĩ này: Ta phải làm sao phương tiện cứu vớt các loại hữu tình khiến được tự tại. Đã suy nghĩ rồi, khởi lời nguyện này: Ta phải tinh siêng không điều luyến đoái, tu hành sáu thứ Ba la mật đa, thành thục hữu tình, nghiêm tịnh cõi Phật, khiến mau viên mãn, mau chứng được nhất thiết trí trí. Trong cõi Phật ta các loại hữu tình được không có chúa tể. Những việc ra làm đều được tự tại, cho đến chẳng thấy hình tượng chúa tể, cũng chẳng nghe danh tự chúa tể. Chỉ có Như Lai Ứng Chánh Đẳng Giác đem pháp thống nhiếp gọi là Pháp Vương. Thiện Hiện phải biết: Bồ tát Ma ha tát này nhờ sáu thứ Ba la mật đa đây mau được viên mãn, gần năng chứng được Nhất thiết trí trí.

Lại nữa, Thiện Hiện! Có Bồ tát Ma ha tát tu đủ sáu thứ Bát nhã Ba la mật đa, thấy các hữu tình có các thú địa ngục thảy sai khác. Thấy việc đây rồi, khởi suy nghĩ này: Ta phải làm sao phương tiện cứu vớt các loại hữu tình khiến không các thú thiện ác sai khác. Đã suy nghĩ rồi, khởi lời nguyện này: Ta phải tinh siêng không điều luyến đoái, tu hành sáu thứ Ba la mật đa, thành thục hữu tình, nghiêm tịnh cõi Phật, khiến mau viên mãn, mau năng chứng được Nhất thiết trí trí. Trong cõi Phật ta được không các thú thiện ác sai khác, cho đến không có danh các ác thú. Tất cả hữu tình đều đồng một loại, bình đẳng tu một nghiệp là đều hòa hiệp tu hành bố thí cho đến bát nhã Ba la mật đa. An trụ nội không cho đến vô tánh tự tánh không. An trụ chơn như cho đến bất tư nghì giới. An trụ khổ tập diệt đạo thánh đế.

Tu hành bốn niệm trụ cho đến tám thánh đạo chi. Tu hành bốn tĩnh lự, bốn vô lượng, bốn vô sắc định. Tu hành không, vô tướng, vô nguyện giải thoát môn. Tu hành tám giải thoát cho đến mười biến xứ. Tu hành các bậc Bồ tát Ma ha tát. Tu hành đà la ni môn, tam ma địa môn. Tu hành năm nhãn, sáu thần thông.

Tu hành Như Lai mười lực cho đến mười tám pháp Phật bất cộng. Tu hành đại từ, đại bi, đại hỷ, đại xả. Tu hành nhân các tướng, tùy hảo. Tu hành pháp vô vong thất, tánh hằng trụ xả. Tu hành nhất thiết trí, đạo tướng trí, nhất thiết tướng trí. Tu hành các hạnh Bồ tát Ma ha tát và chư Phật Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề.

Thiện Hiện phải biết: Bồ tát Ma ha tát này nhờ sáu thứ Ba la mật đa đây mau được viên mãn, gần năng chứng được Nhất thiết trí trí.

Lại nữa, Thiện Hiện! Có Bồ tát Ma ha tát tu đủ sáu thứ Ba la mật đa, thấy các hữu tình bốn sanh sai khác. Thấy việc đây rồi, khởi suy nghĩ này: Ta phải làm sao phương tiện cứu vớt các loại hữu tình khiến không bốn sanh sai khác như thế. Đã suy nghĩ rồi, khởi lời nguyện này: Ta phải tinh siêng không điều luyến đoái, tu hành sáu thứ Ba la mật đa, thành thục hữu tình, nghiêm tịnh cõi Phật, khiến mau viên mãn, mau chứng được Nhất thiết trí trí. Trong cõi Phật ta được không bốn sai khác như thế, các loại hữu tình đồng thọ hóa sanh. Thiện Hiện phải biết: Bồ tát Ma ha tát này nhờ sáu Ba la mật đa đây mau được viên mãn, gần năng chứng được Nhất thiết trí trí.

Lại nữa, Thiện Hiện! Có Bồ tát Ma ha tát tu đủ sáu thứ Ba la mật đa, thấy các hữu tình không năm thông huệ, ra làm việc gì chẳng được tự tại. Thấy việc đây rồi, khởi suy nghĩ này: Ta phải làm sao phương tiện cứu vớt các loại hữu tình đều khiến chứng được năm thần thông huệ. Đã duy nghĩ rồi, khởi lời nguyện này: Ta phải tinh siêng không điều luyến đoái, tu hành sáu thứ Ba la mật đa, thành thục hữu tình, nghiêm tịnh cõi Phật, khiến mau viên mãn, mau năng chứng được Nhất thiết trí trí. Trong cõi Phật ta các loại hữu tình đều đủ trọn nên năm thắng thần thông. Thiện Hiện phải biết: Bồ tát Ma ha tát này nhờ sáu thứ Ba la mật đa đây mau được viên mãn, gần năng chứng được Nhất thiết trí trí.

Lại nữa, Thiện Hiện! Có Bồ tát Ma ha tát tu đủ sáu thứ Ba la mật đa, thấy các hữu tình thọ dụng đoạn thực, thân có các thứ đại tiểu tiện lợi, mủ máu hôi uế rất nên chán bỏ. Thấy việc đây rồi, khởi suy nghĩ này: Ta phải làm sao phương tiện cứu vớt các loại hữu tình khiến trong thân nó không uế ác. Đã suy nghĩ rồi, khởi lời nguyện này: Ta phải tinh siêng không điều luyến đoái, tu hành sáu thứ Ba la mật đa, thành thục hữu tình, nghiêm tịnh cõi Phật, khiến mau viên mãn, mau năng chứng được Nhất thiết trí trí. Trong cõi Phật ta các loại hữu tình chỉ đồng thọ dụng diệu pháp hỷ thực, nơi thân thơm sạch, không các tiện uế. Thiện Hiện phải biết: Bồ tát Ma ha tát này nhờ sáu thứ Ba la mật đa đây mau được viên mãn, gần năng chứng được Nhất thiết trí trí.

Lại nữa, Thiện Hiện! Có Bồ tát Ma ha tát tu đủ sáu thứ Ba la mật đa, thấy các hữu tình thiếu thốn thân quang, ra làm việc gì cần nhờ đèn đuốc. Thấy việc đây rồi, khởi suy nghĩ này: Ta phải làm sao phương tiện cứu vớt các loại hữu tình khiến lìa thân thiếu ánh sáng như thế. Đã suy nghĩ rồi, khởi lời nguyện này: Ta phải tinh siêng không điều luyến đoái, tu hành sáu thứ Ba la mật đa, thành thục hữu tình, nghiêm tịnh cõi Phật, khiến mau viên mãn, mau năng chứng được Nhất thiết trí trí. Trong cõi Phật ta các loại hữu tình thân đủ ánh sáng, chẳng nhờ ngoài soi. Thiện Hiện phải biết: Bồ tát Ma ha tát này nhờ sáu thứ Ba la mật đa đây mau được viên mãn, gần năng chứng được Nhất thiết trí trí.

Lại nữa, Thiện Hiện! Có Bồ tát Ma ha tát tu đủ sáu thứ Ba la mật đa, thấy các hữu tình đất chỗ ở có ngày có đêm, có tháng nửa tháng, thời tiết số năm chuyển biến chẳng thường. Thấy việc ấy rồi, khởi suy nghĩ này: Ta phải làm sao phương tiện cứu vớt các loại hữu tình khiến nơi chỗ ở không ngày đêm thảy thời tiết biến đổi. Đã suy nghĩ rồi, khởi lời nguyện này: Ta phải tinh siêng không điều luyến đoái, tu hành sáu thứ Ba la mật đa, thành thục hữu tình, nghiêm tịnh cõi Phật, khiến mau viên mãn, mau năng chứng được Nhất thiết trí trí. Trong cõi Phật ta được không ngày đêm tháng nửa tháng thảy thời tiết và danh. Thiện Hiện phải biết: Bồ tát Ma ha tát này nhờ sáu thứ Ba la mật đa đây mau được viên mãn, gần năng chứng được Nhất thiết trí trí.

Lại nữa, Thiện Hiện! Có Bồ tát Ma ha tát tu đủ sáu thứ Ba la mật đa, thấy các hữu tình thọ lượng ngắn ngủi. Thấy việc ấy rồi, khởi suy nghĩ này: Ta phải làm sao phương tiện cứu vớt các loại hữu tình khiến lìa thọ lượng ngắn ngủi như thế. Đã suy nghĩ rồi, khởi lời nguyện này: Ta phải tinh siêng không điều luyến đoái, tu hành sáu thứ Ba la mật đa, thành thục hữu tình, nghiêm tịnh cõi Phật, khiến mau viên mãn, mau năng chứng được Nhất thiết trí trí. Trong cõi Phật ta các loại hữu tình thọ lượng lâu dài, kiếp số khó biết. Thiện Hiện phải biết: Bồ tát Ma ha tát này nhờ sáu thứ Ba la mật đa đây mau được viên mãn, gần năng chứng được Nhất thiết trí trí.

Lại nữa, Thiện Hiện! Có Bồ tát Ma ha tát tu đủ sáu thứ Ba la mật đa, thấy các hữu tình thân không tướng hảo. Thấy việc ấy rồi, khởi suy nghĩ này: Ta phải làm sao phương tiện cứu vớt các loại hữu tình khiến được tướng hảo. Đã suy nghĩ rồi, khởi lời nguyện này: Ta phải tinh siêng không điều luyến đoái, tu hành sáu thứ Ba la mật đa, thành thục hữu tình, nghiêm tịnh cõi Phật, khiến mau viên mãn, mau năng chứng được Nhất thiết trí trí. Trong cõi Phật ta, các loại hữu tình đủ ba mươi hai tướng Đại sĩ phu, tám mươi tùy hảo trang nghiêm, hữu tình thấy được sanh vui mừng thanh tịnh thù thắng. Thiện Hiện phải biết: Bồ tát Ma ha tát này nhờ sáu thứ Ba la mật đa mau được viên mãn, gần năng chứng được Nhất thiết trí trí.

Lại nữa, Thiện Hiện! Có Bồ tát Ma ha tát tu đủ sáu thứ Ba la mật đa, thấy các loại hữu tình thiếu các căn lành. Thấy việc ấy rồi, khởi suy nghĩ này: Ta phải làm sao phương tiện cứu vớt các loại hữu tình khiến đủ căn lành. Đã suy nghĩ rồi, khởi lời nguyện này: Ta phải tinh siêng không điều luyến đoái, tu hành sáu thứ Ba la mật đa, thành thục hữu tình, nghiêm tịnh cõi Phật, khiến mau viên mãn, mau năng chứng được Nhất thiết trí trí. Trong cõi Phật ta các loại hữu tình tất cả trọn nên căn lành tịnh thắng. Nhờ căn lành đây năng sắm được các thứ đồ cúng thượng diệu cúng dường chư Phật. Nhờ phước lực đây, tùy sanh chỗ nào lại hay năng cúng dường chư Phật Thế Tôn. Thiện Hiện phải biết: Bồ tát Ma ha tát này nhờ sáu thứ Ba la mật đa đây mau được viên mãn, gần năng chứng được Nhất thiết trí trí.

Lại nữa, Thiện Hiện! Có Bồ tát Ma ha tát tu đủ sáu thứ Ba la mật đa, thấy các hữu tình thân tâm đủ bệnh. Thân bệnh có bốn là gió nóng đàm và các tạp bệnh. Tâm bệnh cũng bốn là tham sân si và mạn thảy bệnh. Thấy việc ấy rồi, khởi suy nghĩ này: Ta phải làm sao phương tiện cứu vớt các loại hữu tình thân tâm bệnh khổ. Đã suy nghĩ rồi, khởi lời nguyện này: Ta phải tinh siêng không điều luyến đoái, tu hành sáu thứ Ba la mật đa, thành thục hữu tình, nghiêm tịnh cõi Phật, khiến mau viên mãn, mau năng chứng được Nhất thiết trí trí. Trong cõi Phật ta được các loại hữu tình thân tâm không bệnh khổ như thế, cho đến không có danh bệnh thân tâm. Thiện Hiện phải biết: Bồ tát Ma ha tát này nhờ sáu thứ Ba la mật đa đây mau được viên mãn, gần năng chứng được Nhất thiết trí trí.

Lại nữa, Thiện Hiện! Có Bồ tát Ma ha tát tu đủ sáu thứ Ba la mật, thấy các hữu tình, nhiều thứ ý muốn Tam thừa sai khác. Thấy việc ấy rồi, khởi suy nghĩ này: Ta phải làm sao phương tiện cứu vớt các loại hữu tình ý muốn hẹp yếu, khiến nó nới bỏ ý muốn Nhị thừa, chỉ khiến hướng tới Vô thượng Đại thừa. Đã suy nghĩ rồi, khởi lời nguyện này: Ta phải tinh siêng không điều luyến đoái, tu hành sáu thứ Ba la mật đa, thành thục hữu tình, nghiêm tịnh cõi Phật, khiến mau viên mãn, mau năng chứng được Nhất thiết trí trí. Trong cõi Phật ta các loại hữu tình duy cầu Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề, chẳng muốn quả Thanh văn, Độc giác thừa cho đến không có danh Nhị thừa. Thiện Hiện phải biết: Bồ tát Ma ha tát này nhờ sáu thứ Ba la mật đa đây mau được viên mãn, gần năng chứng được Nhất thiết trí trí.

Lại nữa, Thiện Hiện! Có Bồ tát Ma ha tát tu đủ sáu thứ Ba la mật đa, thấy các hữu tình ôm tăng thượng màn chưa xả bảo đã xả, chưa đắc bảo đã đắc. Thấy việc ấy rồi, khởi suy nghĩ này: Ta phải làm sao phương tiện cứu vớt các loại hữu tình khiến nó mở bỏ gút tăng thượng mạn. Đã suy nghĩ rồi, khởi lời nguyện này: Ta phải tinh siêng không điều luyến đoái, tu hành sáu thứ Ba la mật đa, thành thục hữu tình, nghiêm tịnh cõi Phật, khiến mau viên mãn, mau năng chứng được Nhất thiết trí trí. Trong cõi Phật ta được không kẻ tăng thượng mạn như thế, tất cả hữu tình như thật biết thấy điều xả điều đắc. Thiện Hiện phải biết: Bồ tát Ma ha tát này nhờ sáu thứ Ba la mật đa đây mau được viên mãn, gần năng chứng được Nhất thiết trí trí.

Lại nữa, Thiện Hiện! Có Bồ tát Ma ha tát tu đủ sáu thứ Ba la mật đa, thấy các hữu tình nhiều sanh chấp trước, là chấp trước sắc uẩn, chấp trước thọ tưởng hành thức uẩn. Nói rộng cho đến chấp trước hạnh Bồ tát Ma ha tát, chấp trước Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề. Thấy việc ấy rồi, khởi suy nghĩ này: Ta phải làm sao phương tiện cứu vớt các loại hữu tình khiến lìa chấp trước. Đã suy nghĩ rồi, khởi lời nguyện này: Ta phải tinh siêng không điều luyến đoái, tu hành sáu thứ Ba la mật đa, thành thục hữu tình, nghiêm tịnh cõi Phật, khiến mau viên mãn, mau năng chứng được Nhất thiết trí trí. Trong cõi Phật ta các loại hữu tình không các thứ chấp trước như thế thảy. Thiện Hiện phải biết: Bồ tát Ma ha tát này nhờ sáu thứ Ba la mật đa đây mau được viên mãn, gần năng chứng được Nhất thiết trí trí.

Lại nữa, Thiện Hiện! Có Bồ tát Ma ha tát tu đủ sáu thứ Ba la mật đa, thấy có Như Lai Ứng Chánh Đẳng Giác thọ lượng quang minh, số chúng đệ tử đều có hữu hạn. Thấy việc ấy rồi, khởi suy nghĩ này: Ta phải làm sao được thọ lượng quang minh, số chúng đệ tử đều không hữu hạn. Đã suy nghĩ rồi, khởi lời nguyện này: Ta phải tinh siêng không điều luyến đoái, tu hành sáu thứ Ba la mật đa, thành thục hữu tình, nghiêm tịnh cõi Phật, khiến mau viên mãn, mau năng chứng được Nhất thiết trí trí. Khi ta sở hữu thọ lượng quang minh, số chúng đệ tử đều không hữu hạn. Thiện Hiện phải biết: Bồ tát Ma ha tát này nhờ sáu thứ Ba la mật đa đây mau được viên mãn, gần năng chứng được Nhất thiết trí trí.

Lại nữa, Thiện Hiện! Có Bồ tát Ma ha tát tu đủ sáu thứ Ba la mật đa, thấy có Như Lai Ứng Chánh Đẳng Giác cõi chỗ ở chu viên hữu lượng. Thấy việc ấy rồi, khởi suy nghĩ này: Ta phải làm sao được cõi chỗ ở chu viên vô lượng, yên ổn giàu vui. Đã suy nghĩ rồi, khởi lời nguyện này: Ta phải tinh siêng không điều luyến đoái, tu hành sáu thứ Ba la mật đa, thành thục hữu tình, nghiêm tịnh cõi Phật khiến mau viên mãn, mau năng chứng được Nhất thiết trí trí. Cõi nước mười phương đều như cát Căng già hiệp làm một cõi, yên ổn giàu vui, ta ở trong đó thuyết pháp giáo hóa vô lượng vô số vô biên hữu tình. Thiện Hiện phải biết: Bồ tát Ma ha tát này nhờ sáu thứ Ba la mật đa mau được viên mãn, gần năng chứng được Nhất thiết trí trí.

Lại nữa, Thiện Hiện! Có Bồ tát Ma ha tát tu đủ sáu thứ Ba la mật đa, thấy ngằn sanh tử trước sau lâu xa, các cõi hữu tình số ấy vô biên. Thấy việc ấy rồi, khởi suy nghĩ này: Ngằn mé sanh tử và cõi hữu tình đều như hư không chân thật trôi lăn sanh tử và giải thoát ấy, mà các hữu tình hư vọng chấp đắm, lộn quanh sanh tử chịu khổ vô cùng. Ta phải làm sao phương tiện cứu vớt. Đã suy nghĩ rồi, khởi lời nguyện này: Ta phải tinh siêng không điều luyến đoái, tu hành sáu thứ Ba la mật đa, thành thục hữu tình, nghiêm tịnh cõi Phật, khiến mau viên mãn, mau năng chứng được Nhất thiết trí trí, vì các hữu tình thuyết pháp vi diệu đều khiến giải thoát sanh tử đại khổ, cũng khiến chứng biết sanh tử giải thoát đều vô sở hữu, trọn rốt ráo không. Thiện Hiện phải biết: Bồ tát Ma ha tát này nhờ sáu thứ Ba la mật đa đây mau được viên mãn, gần năng chứng được Nhất thiết trí trí.

Hội Thứ Ba

PHẨM CĂNG GIÀ THIÊN

THỨ 22

Bấy giờ, trong hội có một vị Thiên nữ tên Căng Già Thiên, từ tòa đứng dậy, đầu lễ chân Phật, vai tả lệch che, gối hữu chấm đất chấp tay hướng lên Phật thưa rằng: Bạch Thế Tôn! Tôi viên mãn được bố thí, tịnh giới, an nhẫn, tinh tiến, tĩnh lự, bát nhã Ba la mật đa và năng nhiếp thọ như nay Thế Tôn vì các đại chúng đã thuyết cõi Phật. Khi Căng Già Thiên nói lời đây rồi liền lấy các thứ hoa vàng hoa bạc, hoa sanh nước đất, các đồ trang nghiêm và cầm một cặp áo thiên y sắc vàng, cung kính chí thành dâng rải lên Phật. Vì thần lực Phật vọt lên không trung, xoay quanh bên hữu ở trên đỉnh Phật, biến thành bảo đài bốn trụ bốn góc thêu dệt trang nghiêm rất nên ưa thích. Nơi đây Thiên nữ cầm bảo đài đây cùng các hữu tình bình đẳng chung có, hồi hướng Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề.

Bấy giờ, Như Lai biết ý chí sâu xa Thiên nữ kia liền bèn mỉm cười. Lẽ thường chư Phật nếu khi mỉm cười, các thứ sắc quang từ diện môn phóng ra, Phật nay cũng vậy, từ nơi diện môn bay ra các thứ sắc quang xanh vàng đỏ trắng hồng tía bích lục khắp soi thế giới chư Phật mười phương vô lượng vô biên. Rồi quay về lại cõi đây hiện thần biến lớn vào trên đỉnh Phật.

Bấy giờ, A Nan Đà thấy nghe việc ấy rồi, từ tòa đứng dậy đảnh lễ chân Phật, vai tả lệch che, gối hữu chấm đất, chấp tay hướng Phật thưa rằng: Bạch Thế Tôn! Nhân nào duyên gì hiện mỉm cười ấy? Phật hiện mỉm cười chẳng phải không nhân duyên!

Bấy giờ, Phật bảo Khánh Hỷ rằng: Nay Thiên nữ đây ở đời vị lai sẽ thành Như Lai Ứng Chánh Đẳng Giác, nói rộng cho đến Phật Thế Tôn, kiếp tên Tinh Dụ, Phật hiệu Tinh Hoa. Khánh Hỷ phải biết: Nay Thiên nữ đây tức là đã thọ nữ thân cuối cùng. Xả thân đây rồi, chuyển thọ nam thân, tận đời vị lai chẳng làm nữ nữa. Từ đây chết rồi sanh ở trong thế giới Phật Bất Động Như Lai Ứng Chánh Đẳng Giác rất nên ưa muốn. Ở chỗ Phật kia siêng tu phạm hạnh. Nữ nay cõi kia tên chữ Kim Hoa, tu các hạnh Bồ tát Ma ha tát. Khánh Hỷ phải biết: Kim Hoa Bồ tát từ thế giới Phật Bất Động chết rồi sanh đi phương khác, từ một nước Phật tới một nước Phật, chỗ sanh đời đời thường chẳng lìa Phật, như vua Chuyển Luân từ một bảo điện ngự tới bảo điện, hưởng thọ vui khoái, cho đến mạng chung chân chẳng bén đất. Bồ tát Kim Hoa cũng lại như thế, từ một cõi Phật qua một cõi Phật, cho đến Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề, sanh đời chỗ nào thường thấy chư Phật, hằng nghe chánh pháp, tu hạnh Bồ tát.

Khi ấy, A Nan Đà thầm khởi nghĩ này: Kim Hoa Bồ tát khi sẽ làm Phật cũng nên tuyên nói Bát nhã Ba la mật đa sâu thẳm, hội kia chúng Bồ tát Ma ha tát số ấy nhiều ít lẽ như chúng hội Bồ tát Phật nay.

Phật biết kia nghĩ, bảo Khánh Hỷ rằng: Như vậy, như vậy. Như người đã nghĩ. Kim Hoa Bồ tát khi sẽ làm Phật cũng vì chúng hội tuyên nói Bát nhã Ba la mật đa sâu thẳm như thế. Hội kia chúng Bồ tát Ma ha tát số ấy nhiều ít cũng như chúng hội Bồ tát Phật nay.

Khánh Hỷ phải biết: Kim Hoa Bồ tát khi sẽ làm Phật, đệ tử xuất gia số ấy rất nhiều, chẳng thể xưng tính được, nghĩa là chẳng thể đếm hoặc trăm hoặc ngàn hoặc trăm ức thảy được. Chỉ có thể nói tổng vô lượng vô biên.

Khánh Hỷ phải biết: Kim Hoa Bồ tát khi sẽ làm Phật, cõi ấy không có các thứ tội lỗi như trong kinh Bát nhã Ba la mật đa sâu thẳm đây mà Ta đã tuyên nói.

Bấy giờ, Khánh Hỷ lại thưa Phật rằng: Nay Thiên nữ đây trước đối Phật nào đã phát tâm Vô thượng Chánh đẳng giác, trồng các căn lành, hồi hướng phát nguyện, nay được gặp Phật cúng dường cung kính bèn được nhận nơi ký Bất thối chuyển?

Khánh Hỷ phải biết: Ta ở chỗ Phật Nhiên Đăng quá khứ, đem năm cọng hoa dâng rải Phật kia hồi hướng phát nguyện. Nhiên Đăng Như Lai Ứng Chánh Đẳng Giác biết căn Ta chín, trao ký cho Ta: Ngươi ở sau sẽ được làm Phật hiệu là Năng Tịch, cõi tên Kham Nhẫn, kiếp hiệu là Hiền. Thiên nữ bấy giờ nghe Phật trao ký Đại Bồ đề cho Ta vui mừng nhảy nhót, liền đem kim hoa dâng rải lên Phật, bèn phát tâm Vô thượng Chánh đẳng giác, trồng các căn lành, hồi hướng phát nguyện rằng: "Khiến tôi đời sau đối Bồ tát đây khi sẽ làm Phật, cũng như Phật nay hiện tiền trao cho tôi ký Đại Bồ đề". Nên Ta ngày nay trao ký cho kia.

Phật bảo Khánh Hỷ! Như vậy, như vậy. Như ngươi đã nói, kia căn lành chín Ta trao ký cho.

Hội Thứ Ba

PHẨM XẢO TIỆN

THỨ 23 - 1

Bấy giờ, cụ thọ Thiện Hiện thưa Phật rằng: Bạch Thế Tôn! Các Bồ tát Ma ha tát hành Bát nhã Ba la mật đa sâu thẳm, làm sao tập không, vô tướng, vô nguyện tam ma địa? Làm sao vào không, vô tướng, vô nguyện tam ma địa? Làm sao tập bốn niệm trụ cho đến tám thánh đạo chi? Làm sao tu bốn niệm trụ cho đến tám thánh đạo chi? Làm sao tập các Bồ đề phần pháp khác? Làm sao tu các Bồ đề phần pháp khác?

Phật bảo: Thiện Hiện! Các Bồ tát Ma ha tát hành Bát nhã Ba la mật đa sâu thẳm, nên quán sắc uẩn cho đến thức uẩn không. Nên quán nhãn xứ cho đến ý xứ không. Nên quán sắc xứ cho đến pháp xứ không. Nên quán nhãn giới cho đến ý giới không. Nên quán sắc giới cho đến pháp giới không. Nên quán nhãn thức giới cho đến ý thức giới không. Nên quán nhãn xúc cho đến ý xúc không. Nên quán nhãn xúc làm duyên sanh ra các thọ cho đến ý xúc làm duyên sanh ra các thọ không.

Nên quán địa giới cho đến thức giới không. Nên quán nhân duyên cho đến tăng thượng duyên không. Nên quán vô minh cho đến lão tử không. Nên quán bố thí cho đến bát nhã Ba la mật đa không.

Nên quán nội không cho đến vô tánh tự tánh không không. Nên quán chơn như cho đến bất tư nghì giới không. Nên quán khổ tập diệt đạo thánh đế không.

Nên quán bốn niệm trụ cho đến tám thánh đạo chi không. Nên quán bốn tĩnh lự, bốn vô lượng, bốn vô sắc định không. Nên quán tám giải thoát cho đến mười biến xứ không. Nên quán không, vô tướng, vô nguyện giải thoát môn không.

Nên quán Tịnh quán địa cho đến Như Lai địa không. Nên quán Cực hỷ địa cho đến Pháp vân địa không. Nên quán tất cả đà la ni môn, tam ma địa môn không. Nên quán năm nhãn, sáu thần thông không.

Nên quán Như Lai mười lực cho đến mười tám pháp Phật bất cộng không. Nên quán đại từ, đại bi, đại hỷ, đại xả không. Nên quán ba mươi hai tướng, tám mươi tùy hảo không. Nên quán pháp vô vong thất, tánh hằng trụ xả không. Nên quán nhất thiết trí, đạo tướng trí, nhất thiết tướng trí không.

Nên quán quả Dự lưu cho đến Độc giác Bồ đề không. Nên quán tất cả hạnh Bồ tát Ma ha tát, chư Phật Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề không.

Nên quán pháp hữu lậu vô lậu không. Nên quán pháp thế gian xuất thế gian không. Nên quán pháp hữu vi vô vi không. Nên quán pháp quá khứ vị lai hiện tại không. Nên quán pháp thiện bất thiện vô ký không. Nên quán pháp cõi Dục cõi Sắc cõi Vô sắc không.

Thiện Hiện phải biết: Bồ tát Ma ha tát này khi tu quán đây chẳng cho tâm loạn. Nếu tâm chẳng loạn thời chẳng thấy pháp. Nếu chẳng thấy pháp thời chẳng tác chứng. Sở dĩ vì sao? Bồ tát Ma ha tát này khéo học các pháp tự tướng đều không. Không pháp khá tăng không pháp khá giảm, nên đối các pháp chẳng thấy chẳng chứng. Vì cớ sao? Vì đối trong thắng nghĩa đế tất cả pháp năng chứng, sở chứng, xứ chứng, thời chứng và do đây chứng, hoặc tổng hoặc biệt đều bất khả đắc, vì chẳng thể thấy vậy.

Bấy giờ, Thiện Hiện bèn thưa Phật rằng: Như Thế Tôn nói, các Bồ tát Ma ha tát nên quán pháp không mà chẳng tác chứng, Bồ tát Ma ha tát làm sao nên quán pháp không mà chẳng tác chứng?

Phật bảo: Thiện Hiện! Các Bồ tát Ma ha tát khi quán pháp không, trước khởi nghĩ này: Ta nên quán pháp các tướng đều không, chẳng nên tác chứng. Ta vì học nên quán các pháp không, chẳng vì chứng nên quán các pháp không, nay là thời học, chẳng phải thời chứng. Bồ tát Ma ha tát này khi chưa vào định buộc tâm nơi cảnh. Bồ tát Ma ha tát này đối khi như thế chẳng lui tất cả phần pháp Bồ đề, chẳng chứng lậu tận. Sở dĩ vì sao? Bồ tát Ma ha tát này trọn nên trí huệ rộng lớn như thế khéo trụ pháp không, và tát cả phần pháp Bồ đề, hằng khởi nghĩ này: Thời nay nên học chẳng nên tác chứng. Bồ tát Ma ha tát này hành Bát nhã Ba la mật đa sâu thẳm thường khởi nghĩ này: Ta đối bố thí cho đến bát nhã Ba la mật đa thời nay nên học chẳng nên tác chứng. Ta đối nội không cho đến vô tánh tự tánh không thời nay nên học chẳng nên tác chứng. Ta đối chơn như cho đến bất tư nghì giới thời nay nên học chẳng nên tác chứng. Ta đối khổ tập diệt đạo thánh đế thời nay nên học chẳng nên tác chứng.

Ta đối bốn niệm trụ cho đến tám thánh đạo chi thời nay nên học chẳng nên tác chứng. Ta đối bốn tĩnh lự, bốn vô lượng, bốn vô sắc định thời nay nên học chẳng nên tác chứng. Ta đối tám giải thoát cho đến mười biến xứ thời nay nên học chẳng nên tác chứng. Ta đối không, vô tướng, vô nguyện giải thoát môn thời nay nên học chẳng nên tác chứng.

Ta đối Tịnh quán địa cho đến Như Lai địa thời nay nên học chẳng nên tác chứng. Ta đối Cực hỷ địa cho đến Pháp vân địa thời nay nên học chẳng nên tác chứng. Ta đối tất cả đà la ni môn, tam ma địa môn thời nay nên học chẳng nên tác chứng. Ta đối năm nhãn, sáu thần thông thời nay nên học chẳng nên tác chứng.

Ta đối Như Lai mười lực cho đến mười tám pháp Phật bất cộng thời nay nên học chẳng nên tác chứng. Ta đối đại từ, đại bi, đại hỷ, đại xả thời nay nên học chẳng nên tác chứng. Ta đối pháp vô vong thất, tánh hằng trụ xả thời nay nên học chẳng nên tác chứng. Ta đối nhất thiết trí, đạo tướng trí, nhất thiết tướng trí thời nay nên học chẳng nên tác chứng. Ta đối tất cả hạnh Bồ tát Ma ha tát thời nay nên học chẳng nên tác chứng. Ta đối chư Phật Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề thời nay nên học chẳng nên tác chứng. Ta nay vì học Nhất thiết trí trí nên học quả Dự lưu cho đến Độc giác Bồ đề, đều khiến khéo léo chẳng nên tác chứng.

Thiện Hiện phải biết: Bồ tát Ma ha tát này hành Bát nhã Ba la mật đa sâu thẳm nên tập không, vô tướng, vô nguyện tam ma địa. Nên trụ không, vô tướng, vô nguyện tam ma địa. Nên tu không, vô tướng, vô nguyện tam ma địa, mà đối thật tế chẳng nên tác chứng.

Nên tập bốn niệm trụ cho đến tám thánh đạo chi. Nên trụ bốn niệm trụ cho đến tám thánh đạo chi. Nên tu bốn niệm trụ cho đến tám thánh đạo chi, mà đối thật tế chẳng nên tác chứng.

Nên tập các phần pháp Bồ dề khác. Nên trụ các phần pháp Bồ đề khác. Nên tu các phần pháp Bồ đề khác, mà đối thật tế chẳng nên tác chứng.

Thiện Hiện phải biết: Bồ tát Ma ha tát này tuy tập không, vô tướng, vô nguyện giải thoát môn; cũng trụ không, vô tướng, vô nguyện giải thoát môn; cũng tu không, vô tướng, vô nguyện giải thoát môn mà chẳng chứng quả Dự lưu cho đến chẳng chứng Độc giác Bồ đề.

Tuy tập bốn niệm trụ cho đến tám thánh đạo chi, cũng trụ bốn niệm trụ cho đến tám thánh đạo chi, cũng tu bốn niệm trụ cho đến tám thánh đạo chi, mà chẳng chứng quả Dự lưu cho đến chẳng chứng Độc giác Bồ đề.

Tuy tập các phần pháp Bồ đề khác, cũng trụ các phần pháp Bồ đề khác, cũng tu các phần pháp Bồ đề khác, mà chẳng chứng quả Dự lưu cho đến chẳng chứng Độc giác Bồ đề.

Bởi nhân duyên đây Bồ tát Ma ha tát này chẳng rơi Thanh văn và bậc Độc giác, mau chứng Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề.

Thiện Hiện phải biết: Ví như tráng sĩ hình vóc đoan nghiêm uy mãnh mạnh mẽ kẻ thấy vui mừng, đầy đủ thắng thế viên mãn, dòng họ trong sạch. Đối các binh pháp học đến rốt ráo, giỏi cầm khí giới gậy gộc, vững vàng chẳng lay, sáu mươi bốn tài năng, mười tám minh xứ, tất cả kỹ thuật không thứ nào chẳng tuyệt giỏi, được đông người ngưỡng mộ, thảy đều kính phục. Vì sự nghiệp giỏi, nên thi công thì ít mà thu lợi thì nhiều. Do đây các người cúng dường cung kính, tôn trọng ngợi khen không lúc tạm bỏ. Kia với bấy giờ vui mừng hớn hở tăng bội, đối các dòng họ tự âm thầm mừng. Vì có nhân duyên nên phải đem cha mẹ vợ con dòng họ đi tới phương khác, giữa đường trải qua đồng nội hiểm nạn, trong ấy có nhiều ác thú giặc cướp oan gia ẩn núp những việc đáng sợ khá nhiều, bà con lớn nhỏ không ai chẳng kinh hoàng! Người ấy tự ỷ có nhiều tài giỏi, uy mãnh mạnh mẽ, thân ý thư thới, an ủi cha mẹ và các bà con rằng: Chớ có lo sợ, tất không khổ đâu! Người kia nơi ấy dùng tài năng giỏi đem các bà con đi đến chỗ yên ổn, đã khỏi nguy nan vui mừng sung sướng hưởng lạc. Nhưng tráng sĩ kia khi ở giữa đồng nội không có ý gia hại ác thú oán tặc. Sở dĩ vì sao? Vì tự ỷ uy mãnh đủ các tài nghệ không sợ gì vậy.

Thiện Hiện phải biết: Các Bồ tát Ma ha tát cũng lại như thế, vì thương xót khổ sanh tử các loại hữu tình phát tới Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề. Duyên khắp hữu tình, khởi tâm trụ bốn vô lượng, cùng hành bốn vô lượng, siêng tu bố thí cho đến bát nhã Ba la mật đa khiến mau viên mãn. Bồ tát Ma ha tát này đối sáu thứ Ba la mật đa đây ngôi chưa viên mãn, vì muốn tu học Nhất thiết trí trí chẳng chứng lậu tận. Mặc dù trụ không, vô tướng, vô nguyện giải thoát môn nhưng chẳng theo thế lực kia mà chuyển, cũng chẳng bị chướng kia làm dắt cướp, đối môn giải thoát cùng chẳng tác chứng. Do chẳng chứng nên chẳng rơi Thanh văn và bậc Độc giác, tốc tới Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề.

Thiện Hiện phải biết: Như chim kim xí bay bổng hư không, tự tại quanh liệng lâu chẳng rơi rớt. tuy nương không bay giỡn mà chẳng chống không, cũng chẳng bị không làm câu ngại.

Thiện Hiện phải biết: Các Bồ tát Ma ha tát cũng lại như thế, tuy đối không, vô tướng, vô nguyện giải thoát môn hằng tập trụ tu, mà với trong ấy năng chẳng tác chứng. Do chẳng chứng nên chẳng rơi Thanh văn và bậc Độc giác. Tu Phật mười lực, bốn vô sở úy, bốn vô ngại giải, đại từ, đại bi, đại hỷ, đại xả và mười tám pháp Phật bất cộng thảy vô lượng Phật pháp. Nếu chưa viên mãn, trọn chẳng nương không, vô tướng, vô nguyện mà chứng lậu tận.

Thiện Hiện phải biết: Ví như tráng phu thạo giỏi nghề bắn, muốn hiển tài mình bắn ngửa hư không. Muốn làm cho tên giữa không chẳng rơi đất, lại lấy tên sau bắn đuôi tên trước. Bắn mãi như thế qua đã nhiều thời tên tên nối nhau chẳng cho rơi xuống. Nếu muốn cho rơi, bèn thôi bắn tên sau, bấy giờ các tên mới rơi gấp xuống.

Thiện Hiện phải biết: Các Bồ tát Ma ha tát cũng lại như thế, hành Bát nhã Ba la mật đa sâu thẳm phương tiện khéo léo đã nhiếp thọ, nên cho đến Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề tu nhân căn lành chưa đều thành chín, quyết chẳng giữa đường chứng nơi thật tế. Nếu được Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề tu nhân căn lành tất cả thành chín, bấy giờ Bồ tát mới chứng thật tế, bèn được Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề.

Vậy nên, Thiện Hiện! Các Bồ tát Ma ha tát hành Bát nhã Ba la mật đa sâu thẳm đều nên quán sát kỹ chắc như thế, như trước đã nói thật tướng các pháp, tu các hạnh Bồ tát Ma ha tát mà tới Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề.

Bấy giờ, Thiện Hiện bèn thưa Phật rằng: Các Bồ tát Ma ha tát rất là hiếm có, năng làm việc khó. Tuy thường tu học thật tướng các pháp, tuy thường tu học chơn như, pháp giới, pháp tánh cho đến bất tư nghì giới; tuy thường tu học nội không cho đến vô tánh tự tánh không, tuy thường tu học khổ tập diệt đạo thánh đế, tuy thường tu học bốn niệm trụ cho đến tám thánh đạo chi, tuy thường tu học ba môn giải thoát và tất cả các phần pháp Bồ đề khác mà với giữa đường chẳng rơi Thanh văn và bậc Độc giác, chẳng lui mất Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề?

Phật bảo: Thiện Hiện! Các Bồ tát Ma ha tát đối các hữu tình thề chẳng nới bỏ. Nghĩa là khởi nguyện này: Nếu các hữu tình chưa được giải thoát sanh lão bệnh tử, ta quyết chẳng bỏ tu thêm căn lành.

Thiện Hiện phải biết: Các Bồ tát Ma ha tát nguyện lực thù thắng thường khởi nghĩ này: Tất cả hữu tình nếu chưa giải thoát, ta quyết chẳng bỏ. Do bởi tâm rộng lớn như thế nên ở giữa đường kia tất chẳng lui rơi.

Thiện Hiện phải biết: Các Bồ tát Ma ha tát hằng khởi nghĩ này: Ta chẳng nên bỏ tất cả hữu tình quyết làm cho giải thoát. Nhưng các hữu tình hành pháp bất chính, ta vì độ kia nên hằng dẫn phát vắng lặng không, vô tướng, vô nguyện giải thoát môn, tuy hằng dẫn phát mà chẳng lấy chứng.

Lại nữa, Thiện Hiện! Các Bồ tát Ma ha tát đối chỗ sâu thẳm thường muốn quán sát là muốn quán sát nội không, ngoại không, nội ngoại không, không không, đại không, thắng nghĩa không, hữu vi không, vô vi không, rốt ráo không, vô tế không, tán không, vô biến dị không, bổn tánh không, tự tướng không, cộng tướng không, nhất thiết pháp không, bất khả đắc không, vô tánh không, tự tánh không, vô tánh tự tánh không.

Cũng muốn quán sát bốn niệm trụ, bốn chánh đoạn, bốn thần túc, năm căn, năm lực, bảy đẳng giác chi, tám thánh đạo chi, và không, vô tướng, vô nguyện giải thoát môn thảy đều tự tướng không.

Thiện Hiện phải biết: Bồ tát Ma ha tát này làm quán đây rồi, khởi nghĩ như vầy: Các loại hữu tình bởi sức bạn ác khởi tưởng chấp ngã, nói rộng cho đến tướng chấp kiến giả. Do tưởng chấp đây hành hữu sở đắc, trôi lăn sanh tử, chịu các thứ khổ. Vì dứt hữu tình tưởng chấp như thế, nên tới Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề, vì các hữu tình nói pháp thẳm sâu mầu nhiệm, khiến dứt tướng chấp, lìa khổ sanh tử.

Bồ tát Ma ha tát này bấy giờ tuy học ba môn giải thoát mà chẳng nương đây chứng nơi thật tế. Vì đối thật tế chẳng chứng lấy nên chẳng rơi quả Dự lưu, Nhất Lai, Bất hoàn, A la hán, Độc giác Bồ đề. Bồ tát Ma ha tát này do nghĩ như thế, hành Bát nhã Ba la mật đa sâu thẳm trọn nên căn lành chẳng chứng thật tế.

Tuy đối thật tế chưa liền tác chứng mà chẳng lui mất bốn tĩnh lự, bốn vô lượng, bốn vô sắc định. Cũng chẳng lui mất bốn niệm trụ cho đến tám thánh đạo chi. Cũng chẳng lui mất không, vô tướng, vô nguyện giải thoát môn. Cũng chẳng lui mất tám giải thoát cho đến mười biến xứ. Cũng chẳng lui mất nội không cho đến vô tánh tự tánh không. Cũng chẳng lui mất chơn như cho đến bất tư nghì giới. Cũng chẳng lui mất khổ tập diệt đạo thánh đế.

Cũng chẳng lui mất bố thí cho đến bát nhã Ba la mật đa. Cũng chẳng lui mất các bậc Bồ tát. Cũng chẳng lui mất đà la ni môn, tam ma địa môn. Cũng chẳng lui mất năm nhãn, sáu thần thông. Cũng chẳng lui mất Như Lai mười lực cho đến mười tám pháp Phật bất cộng. Cũng chẳng lui mất đại từ, đại bi, đại hỷ, đại xả. Cũng chẳng lui mất nhất thiết trí, đạo tướng trí, nhất thiết tướng trí. Cũng chẳng lui mất các Phật pháp khác vô lượng vô biên.

Thiện Hiện phải biết: Bồ tát Ma ha tát này bấy giờ trọn nên tất cả phần pháp Bồ đề, cho đến chứng được Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề, đối các công đức ấy trọn chẳng suy giảm. Bồ tát Ma ha tát này hành Bát nhà Ba la mật đa sâu thẳm, phương tiện khéo léo được nhiếp thọ nên mỗi sát na sát na bạch pháp tăng trưởng, các căn bén sướt, tất cả Thanh văn và Độc giác thảy chỗ chẳng năng kịp được.

Lại nữa, Thiện Hiện! Nếu Bồ tát Ma ha tát hằng khởi nghĩ này: Các loại hữu tình ở trong đêm dài, nơi tâm thường hành bốn thứ trái ngược là: Thường tưởng ngược tâm ngược thấy ngược, hoặc lạc tưởng ngược tâm ngược, thấy ngược, hoặc ngã tưởng ngược tâm ngược, thấy ngược, hoặc ngã tưởng ngược tâm ngược thấy ngược, hoặc tịnh tưởng ngược tâm ngược thấy ngược. Ta vì các hữu tình như thế nên cầu tới Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề, tu các hạnh Bồ tát Ma ha tát khi chứng được Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề, vì các hữu tình thuyết pháp không trái ngược là thuyết sanh tử vô thường vô lạc vô ngã vô tịnh, chỉ có Niết bàn vắng lặng nhiệm mầu, đầy đủ các thứ công đức chơn thật Thường, Lạc, Ngã, Tịnh.

Thiện Hiện phải biết: Bồ tát Ma ha tát này trọn nên nghĩ đây hành Bát nhã Ba la mật đa sâu thẳm phương tiện khéo léo được nhiếp thọ vậy. Nếu chưa viên mãn Như Lai mười lực cho đến mười tám pháp Phật bất cộng và các Phật pháp khác vô lượng vô biên, trọn chẳng chứng vào thắng định chư Phật.

Thiện Hiện phải biết: Bồ tát Ma ha tát này bấy giờ mặc dù học ba môn giải thoát vào ra tự tại mà đối thực tế chưa liền tác chứng, cho đến Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề, nhân hành công đức chưa khéo viên mãn chẳng chứng thật tế và các công đức khác. Nếu khi được Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề mới có thể chứng được.

Thiện Hiện phải biết: Bồ tát Ma ha tát này bấy giờ tuy đối các công đức khác tu chưa viên mãn mà đối môn vô nguyện tam ma địa tu đã viên mãn.

Quyển Thứ 518 - Hội Thứ Ba

Quyển Thứ 518 - Hội Thứ Ba

PHẨM XẢO TIỆN

Thứ 23 - 2

Lại nữa, Thiện Hiện! Nếu Bồ tát Ma ha tát hằng khởi nghĩ này: "Các loại hữu tình ở trong đêm dài hành hữu sở đắc. Nghĩa là chấp có ngã cho đến kiến giả. Hoặc chấp có sắc uẩn cho đến thức uẩn. Hoặc chấp có nhãn xứ cho đến ý xứ. Hoặc chấp có sắc xứ cho đến pháp xứ. Hoặc chấp có nhãn giới cho đến ý giới. Hoặc chấp có sắc giới cho đến pháp giới. Hoặc chấp có nhãn thức giới cho đến ý thức giới. Hoặc chấp có nhãnh xúc cho đến ý xúc. Hoặc chấp có nhãn xúc làm duyên sanh ra các thọ cho đến ý xúc làm duyên sanh ra các thọ. Hoặc chấp có địa giới cho đến thức giới. Hoặc chấp có nhân duyên cho đến tăng thượng duyên. Hoặc chấp có vô minh cho đến lão tử. Hoặc chấp có mười thiện nghiệp đạo. Hoặc chấp có bốn tĩnh lự, bốn vô lượng, bốn vô sắc định. Hoặc chấp có bốn nhiếp sự. Hoặc chấp có các pháp thắng thiện khác. Ta vì các hữu tình như thế nên cầu tới Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề, tu các hạnh Bồ tát Ma ha tát. Khi chứng được Vô thượng Chánh đẳng giác, khiến các hữu tình dứt hẳn chấp hữu sở đắc như thế".

Thiện Hiện phải biết: Bồ tát Ma ha tát này trọn nên nghĩ đây, hành Bát nhã Ba la mật đa sâu thẳm phương tiện khéo léo được nhiếp thọ vậy. Nếu chưa viên mãn Như Lai mười lực cho đến mười tám pháp Phật bất cộng và các Phật pháp khác vô lượng vô biên, quyết chẳng chứng vào thắng định chư Phật.

Thiện Hiện phải biết: Bồ tát Ma ha tát này bấy giờ tuy học ba môn giải thoát vào ra tự tại mà đối thật tế chưa liền tác chứng được, cho đến Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề nhân hành công đức chưa khéo viên mãn, chẳng chứng thật tế và các công đức khác. Nếu được Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề mới có thể chứng được. Thiện Hiện phải biết, Bồ tát Ma ha tát này bấy giờ tuy đối các công đức khác tu chưa viên mãn, mà chỉ đối môn Không tam ma địa tu đã viên mãn.

Lại nữa, Thiện Hiện! Nếu Bồ tát Ma ha tát hằng khởi nghĩ này: Các loại hữu tình ở trong đêm dài thường hành các tướng. Hoặc chấp tướng nam, hoặc chấp tướng nữ, hoặc chấp tướng sắc, hoậc chấp tướng thanh, hoặc chấp tướng hương, hoậc chấp tướng vị, hoặc chấp tướng xúc, hoặc chấp tướng pháp, hoặc chấp tướng ngã, tướng pháp khác. Ta vì các hữu tình như thế nên cầu tới Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề, tu các hạnh Bồ tát Ma ha tát. Khi chứng được Vô thượng Chánh Đẳng Giác, khiến các hữu tình dứt hẳn các thứ chấp tướng như thế.

Thiện Hiện phải biết: Bồ tát Ma ha tát này trọn nên nghĩ đây, hành Bát nhã Ba la mật đa sâu thẳm phương tiện khéo léo được nhiếp thọ vậy. Nếu chưa viên mãn Như Lai mười lực cho đến mười tám pháp Phật bất cộng và vô lượng vô biên Phật pháp khác, quyết chẳng chứng vào thắng định chư Phật.

Thiện Hiện phải biết: Bồ tát Ma ha tát này bấy giờ tuy học ba môn giải thoát vào ra tự tại mà đối thật tế chưa liền tác chứng, cho đến Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề nhân hành công đức chưa khéo viên mãn chẳng chứng thật tế và các công đức khác. Nếu khi được Vô thượng Chánh đẳng giác mới có thể chứng được. Thiện Hiện phải biết: Bồ tát Ma ha tát bấy giờ tuy đối các công đức khác tu chưa viên mãn, mà đối môn Vô tướng tam ma địa tu đã viên mãn .

Lại nữa, Thiện Hiện! Nếu Bồ tát Ma ha tát đã khéo tu học bố thí Ba la mật đa cho đến bát nhã Ba la mật đa. Đã khéo an trụ nội không cho đến vô tánh tự tánh không. Đã khéo an trụ chơn như cho đến bất tư nghì giới. Đã khéo an trụ khổ tập diệt đạo thánh đế. Đã khéo tu học bốn niệm trụ cho đến tám thánh đạo chi. Đã khéo tu học không, vô tướng, vô nguyện giải thoát môn. Đã khéo tu học bốn tĩnh lự, bốn vô lượng, bốn vô sắc định. Đã khéo tu học tám giải thoát cho đến mười biến xứ. Đã khéo tu học các bậc Bồ tát. Đã khéo tu học đà la ni môn, tam ma địa môn. Đã khéo tu học năm nhãn, sáu thần thông. Đã khéo tu học Như Lai mười lực cho đến mười tám pháp Phật bất cộng. Đã khéo tu học đại từ, đại bi, đại hỷ, đại xả. Đã khéo tu học pháp vô vong thất, tánh hằng trụ xả, và vô lượng vô biên Phật pháp khác.

Thiện Hiện phải biết: Bồ tát Ma ha tát này trọn nên tri kiến thù thắng như thế, nếu đối sanh tử phát khởi tưởng vui hoặc nói có vui, hoặc đối ba cõi an trụ chấp trước, không có lẽ ấy.

Thiện Hiện phải biết: Bồ tát Ma ha tát này đã khéo tu hành phần pháp Bồ đề. Tất cả Như Lai Ứng Chánh Đẳng Giác và các đệ tử lẽ nên hỏi thử: "Nếu Bồ tát Ma ha tát muốn chứng Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề, lẽ vì sao tu hành phần pháp Bồ đề mà chẳng chứng không, vô tướng, vô nguyện, vô sanh vô diệt, vô tác vô vi, vô tánh thật tế? Do chẳng chứng nên chẳng được quả Dự lưu, Nhất lai, Bất hoàn, A la hán, Độc Giác Bồ đề, mà siêng tu tập Bát nhã Ba la mật đa sâu thẳm, thường không sở chấp?"

Thiện Hiện phải biết: Bồ tát Ma ha tát này khi được hỏi đây nếu khởi đáp này: "Các Bồ tát Ma ha tát muốn chứng Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề, chỉ nên suy nghĩ không, vô tướng, vô nguyện, vô sanh, vô diệt, vô tác vô vi, vô tánh thật tế và tất cả phần pháp Bồ đề khác, chẳng nên tu học". Bồ tát Ma ha tát này chưa nhờ Như Lai Ứng Chánh Đẳng Giác trao cho ký Bất thối chuyển Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề. Sở dĩ vì sao? Bồ tát Ma ha tát này chưa được khai chỉ ký biệt rõ ràng trụ Bồ tát Ma ha tát bậc Bất thối chuyển tu học pháp tướng.

Thiện Hiện phải biết: Bồ tát Ma ha tát này khi được hỏi đây, nếu khởi đáp này: "Các Bồ tát Ma ha tát muốn chứng Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề nên chính suy nghĩ không, vô tướng, vô nguyện, vô sanh, vô diệt, vô tác vô vi, vô tánh thật tế và tất cả phần pháp Bồ đề khác, cũng nên phương tiện như trước đã nói khéo léo tu học mà chẳng tác chứng". Bồ tát Ma ha tát này đã nhờ Như Lai Ứng Chánh Đẳng Giác trao cho ký Bất thối chuyển Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề. Sở dĩ vì sao? Bồ tát Ma ha tát này đã được khai chỉ ký biệt rõ ràng trụ Bồ tát Ma ha tát Bất thối chuyển tu học pháp tướng.

Thiện Hiện! Nếu Bồ tát Ma ha tát chưa được khai chỉ ký biệt rõ ràng trụ Bồ tát Ma ha tát bậc Bất thối chuyển tu học pháp tướng. Phải biết Bồ tát Ma ha tát này chưa khéo tu học bố thí, tịnh giới, an nhẫn, tinh tiến, tĩnh lự, bát nhã Ba la mật đa và tất cả phần pháp Bồ đề khác, chưa vào bậc Bạc địa, chưa như các Bồ tát Ma ha tát kia trụ bậc Bất thối chuyển khai chỉ ký biệt rõ ràng an trụ tướng Bất thối chuyển.

Thiện Hiện! Nếu Bồ tát Ma ha tát đã được khai chỉ ký biệt rõ ràng trụ Bồ tát Ma ha tát bậc Bất thối chuyển tu học pháp tướng. Phải biết Bồ tát Ma ha tát này đã khéo tu học bố thí,tịnh giới, an nhẫn, tinh tiến, tĩnh lự bát nhã Ba la mật đa và tất cả phần pháp Bồ đề khác, đã vào bậc Bạc địa, đã như các Bồ tát Ma ha tát trụ bậc Bất thối chuyển, khai chỉ ký biệt rõ ràng,an trụ tướng Bất thối chuyển.

Cụ thọ Thiện Hiện thưa Phật rằng: Bạch Thế Tôn! Vả có Bồ tát Ma ha tát chưa được Bất thối chuyển năng khởi như thật đáp như thế chăng?

Phật bảo: Thiện Hiện! Có Bồ tát Ma ha tát mặc dù chưa được Bất thối chuyển, mà năng đối đây khởi như thật đáp. Thiện Hiện! Phải biết Bồ tát Ma ha tát này mặc dù chưa được Bất thối chuyển, mà năng tu học bố thí, tịnh giới, an nhẫn, tinh tiến, tĩnh lự, bát nhã Ba la mật đa và tất cả phần pháp Bồ đề khác đã được thành thục, giác tuệ bén sướt, hoặc nghe chẳng nghe năng như thật đáp như Bồ tát Ma ha tát bậc Bất thối chuyển.

Cụ thọ Thiện Hiện lại thưa Phật rằng: Có nhiều Bồ tát Ma ha tát cầu học Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề ít có năng như thật đáp như Bồ tát Ma ha tát bậc Bất thối chuyển, bậc đã khéo tu trị, bậc chưa khéo tu trị mà an trụ vậy?

Phật bảo: Thiện Hiện! Như vậy, như vậy. Sở dĩ vì sao? Hiếm có Bồ tát Ma ha tát được nhận tuệ ký Bất thối chuyển thù thắng như thế. Nếu có kẻ được nhận ký như thế đều năng đối đây khởi như thật đáp. Thiện Hiện! Nếu kẻ năng đối đây như thật đáp, phải biết đấy là Bồ tát Ma ha tát đã trồng căn lành rất cực minh lợi, chỗ tu trí tuệ lượng ấy sâu rộng, thế gian, trời, người, a tố lạc thảy chẳng thể dẫn cướp khiến kia phá hoại, chắc chắn được Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề.

Lại nữa, Thiện Hiện! Nếu Bồ tát Ma ha tát cho đến trong mộng cũng chẳng ưa muốn xưng khen pháp bậc Thanh văn, Độc giác, đối pháp ba cõi cũng chẳng ưa muốn xưng khen. Thường quán các pháp như mộng, như vang, nói rộng cho đến như thành tầm hương, mặc dù quán như thế mà chẳng chứng thật tế. Phải biết Bồ tát đây có tướng Bất thối chuyển.

Lại nữa, Thiện Hiện! Nếu Bồ tát Ma ha tát mộng thấy Như Lai Ứng Chánh Đẳng Giác có vô số lượng trăm ngàn ức muôn ức chúng cung kính vây quanh mà vì thuyết pháp. Đã nghe pháp rồi khéo hiểu nghĩa thú. Hiểu nghĩa thú rồi tinh siêng tu hành tùy pháp hành pháp, vào tam ma địa khởi hạnh tùy pháp. Phải biết Bồ tát này có tướng Bất thối chuyển.

Lại nữa, Thiện Hiện! Nếu Bồ tát Ma ha tát mộng thấy Như Lai Ứng Chánh Đẳng Giác đủ ba mươi hai tướng Đại sĩ phu, tám mươi tùy hảo viên mãn trang nghiêm, thường quang một lần soi sáng chung quanh. Ở vô lượng chúng vọt lên hư không hiện thần thông lớn thuyết chánh pháp yếu, hóa làm kẻ hóa sĩ khiến qua phương khác thi tác Phật sự. Phải biết Bồ tát này có tướng Bất thối chuyển.

Lại nữa, Thiện Hiện! Nếu Bồ tát Ma ha tát mộng thấy giặc cuồng phá hoại thôn thành, hoặc thấy lửa khởi đốt cháy xóm làng, hoặc thấy sư tử hổ lang thú dữ rắn độc trùng ác muốn đến hại thân, hoặc thấy oan gia muốn chém nơi đầu, hoặc thấy cha mẹ anh em chị em thân hữu sắp đến mất mạng, hoặc thấy tự thân lạnh nóng đói khát và các việc khổ làm bực hại khó chịu. Thấy những việc đáng sợ hãi như thế thảy mà chẳng kinh chẳng sợ cũng chẳng lo rầu. Từ mộng tỉnh rồi tức suy nghĩ được ba cõi chẳng phải chơn thật,đều như mộng thấy, khi ta được Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề, phải vì hữu tình nói pháp ba cõi tất cả hư dối, đều như cảnh mộng. Phải biết Bồ tát này có tướng Bất thối chuyển.

Lại nữa, Thiện Hiện! Nếu Bồ tát Ma ha tát cho đến trong mộng thấy có địa ngục, bàng sanh, quỷ giới các loại hữu tình, bèn khởi nghĩ này: Ta phải tinh siêng tu các hạnh Bồ tát Ma ha tát mau tới Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề. Trong cõi Phật ta được không có địa ngục, bàng sang, quỷ giới và danh tự loại ấy. Từ mộng tỉnh rồi cũng khởi nghĩ ấy. Thiện Hiện! Phải biết Bồ tát Ma ha tát này khi sẽ làm Phật chỗ ở định không ác thú. Sở dì vì sao? Vì hoặc mộng hoặc tỉnh các pháp không hai không hai phần vậy. Phải biết Bồ tát này có tướng Bất thối chuyển.

Lại nữa, Thiện Hiện! Nếu Bồ tát Ma tát trong mộng thấy lửa đốt địa ngục thảy các loại hữu tình, hoặc lại thấy cháy thành ấp xóm làng, bèn phát thệ nguyện: Ta nếu đã nhận ký Bất thối chuyển sẽ chứng Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề, nguyện lửa dữ đây tức thì tắt gấp, biến thành mát mẻ. Nếu Bồ tát đây khởi nguyện này rồi, lửa thấy trong mộng tức thì tắc lẹ, phải biết đã được ký Bất thối chuyển. Nếu Bồ tát đây khởi nguyện này rồi, lửa thấy trong mộng chẳng liền tắt gấp, phải biết chưa được Bất thối chuyển.

Lại nữa, Thiện Hiện! Nếu Bồ tát Ma ha tát khi tỉnh hiện thấy lửa dữ bỗng khởi đốt các thành ấp, hoặc cháy xóm làng, bèn khởi nghĩ này: Ta ở trong mộng, hoặc ở khi tỉnh, từng thấy tự có các hành trạng tướng bậc Bất thối chuyển chưa xác thật hư. Nếu ta đã thấy đây thật có ấy, nguyện lửa dữ này tức thì tắt gấp, biến thành mát mẻ. Nếu Bồ tát đây khởi thệ nguyện này phát lời thành thực, bấy giờ lửa dữ tức thì tắt lẹ, phải biết đã được ký Bất thối chuyển. Nếu Bồ tát đây khởi thệ nguyện này phát lời thành thực, lửa chẳng tắt liền, phải biết chưa được ký Bất thối chuyển.

Lại nữa, Thiện Hiện! Nếu Bồ tát Ma ha tát khi tỉnh thấy lửa đốt các thành ấp hoặc cháy xóm làng, bèn khởi nghĩ này: Ta ở trong mộng hoặc ở khi tỉnh, từng thấy tự có các hành trạng tướng bậc Bất thối chuyển, nếu ta đã thấy định là thật có, tất chứng Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề, nguyện lửa dữ đây tức thì tắt gấp, biến thành mát mẻ. Bồ tát Ma ha tát này phát lời thệ nguyện thành thật đây rồi, bấy giờ lửa dữ chẳng vì tắt gấp. Đốt cháy một nhà, vượt bỏ một nhà lại cháy một nhà, hoặc cháy một xóm, vượt bỏ một xóm lại cháy một xóm. Luân chuyển như thế lửa ấy mới chịu tắt. Bồ tát Ma ha tát này nên tự biết rõ quyết định đã được ký Bất thối chuyển. Nhưng những nhà xóm bị cháy ấy do hữu tình kia gây làm tăng trưởng nghiệp hoại chánh pháp. Kia do nghiệp ấy hoặc đọa ác thú trong vô lượng kiếp chịu quả chính khổ, nay sanh đạo người chịu tội thừa kia. Hoặc bởi nghiệp này sẽ đọa ác thú trải vô lượng kiếp chịu quả chính khổ, nay ở đạo người trước hiện chút tội.

Lại nữa, Thiện Hiện! Y như trước đã thuyết các thứ nhân duyên biết là Bồ tát Ma ha tát Bất thối chuyển, lại có trọn nên các hành trạng tướng biết là Bồ tát Ma ha tát Bất thối chuyển. Ta sẽ vì ngươi phân biệt giải nói, ngươi nên lóng nghe rất khéo suy nghĩ. Thiện Hiện thưa rằng: Dạ xin nói cho.

Phật bảo: Thiện Hiện! Nếu Bồ tát Ma ha tát thấy có nam tử hoặc có nữ nhân hiện bị quỷ ám bắt chịu các khổ não chẳng thể xa lìa được, bèn khởi nghĩ này: "Nếu các Như Lai Ứng Chánh Đẳng Giác biết ý muốn tôi đã được thanh tịnh, trao tôi ký Bất thối chuyển Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề, xa lìa các ý Thanh văn, Độc giác chẳng đem các ý Thanh văn, Độc giác cầu chứng Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề. Nếu tôi đời sau tất được Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề cùng đời vị lai lợi ích an vui các loại hữu tình. Nếu mười phương cõi hiện tại thật có vô lượng Như Lai Ứng Chánh Đẳng Giác, các pháp nhiệm mầu lợi vui hữu tình, các Như Lai Ứng Chánh Đẳng Giác kia không gì chẳng thấy, không gì chẳng biết, không gì chẳng hiểu, không gì chẳng chứng, hiện biết thấy giác tất cả hữu tình ý muốn sai khác, nguyện đủ soi xét tâm tôi nghĩ gì và nói lời thành thật. Nếu tôi năng tu được hạnh Bồ tát, chắc được Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề, cứu vớt hữu tình khổ sanh tử ấy, nguyện nam tử này hoặc nữ nhân đây chẳng bị quỷ làm rối hại, kia theo lời tôi tức phải bỏ đi". Bồ tát Ma ha tát này khi nói lời ấy nếu quỷ kia chẳng vì bỏ đi, phải biết chưa được ký Bất thối chuyển. Bồ tát Ma ha tát này khi nói lời ấy, nếu quỷ kia tức vì bỏ đi, phải biết đã được ký Bất thối chuyển.

Lại nữa, Thiện Hiện! Có Bồ tát Ma ha tát chưa khéo tu học bố thí, tịnh giới, an nhẫn, tinh tiến, tĩnh lự, bát nhã Ba la mật đa. Chưa khéo an trụ nội không cho đến vô tánh tự tánh không. Chưa khéo an trụ chơn như cho đến bất tư nghì giới. Chưa khéo an trụ khổ tập diệt đạo thánh đế. Chưa khéo an trụ bốn niệm trụ cho đến tám thánh đạo chi. Chưa khéo tu học bốn tĩnh lự, bốn vô lượng, bốn vô sắc định. Chưa khéo tu học tám giải thoát cho đến mười biến xứ. Chưa khéo tu học không, vô tướng, vô nguyện giải thoát môn. Chưa khéo tu học đà la ni môn, tam ma địa môn. Chưa vào Bồ tát Chánh tánh ly sanh. Chưa tu hành đủ tất cả Phật pháp. Xa lìa Bồ tát phương tiện khéo léo. Chưa khỏi bị ác ma làm não loạn. Đối các ma sự chưa năng giác biết được. Chẳng tự độ lượng căn lành dày mỏng, bắt trước các Bồ tát phát lời thành thật, bèn bị các ma làm dối gạt.

Bồ tát Ma ha tát này thấy có nam tử hoặc có nữ nhân hiện bị quỷ làm ám bắt, chịu các khổ não chẳng năng xa lìa được, tức bèn nhẹ phớt, phát lời thành thật rằng: Nếu tôi đã từ chư Phật quá khứ nhận được ký Bất thối chuyển Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề, khiến nam tử này hoặc nữ nhân đây chẳng bị quỷ làm rối hại, kia theo lời ta phải mau bỏ đi. Bồ tát Ma ha tát này khi nói lời đây rồi, bấy giờ ác ma vì làm dối gạt nên bèn xua đuổi quỷ kia khiến đi. Sở dĩ vì sao? Vì oai lực ác ma hơn quỷ mỵ kia, vậy nên quỷ bị ma dạy khiến tức liền bỏ đi. Bồ tát Ma ha tát này thấy việc ấy rồi vui mừng nhảy nhót khởi nghĩ này rằng: Quỷ nay đi rồi là oai lực của ta. Sở dĩ vì sao? Vì quỷ mỵ kia theo ta đã phát thệ nguyện tức thì buông thả nam tử nữ nhân này, không riêng có duyên cớ nào khác vậy.

Bồ tát Ma ha tát này chẳng hay biết được ác ma đã làm, bảo là sức mình, yên trí sanh vui mừng, rồi ỷ đấy khinh dể các Bồ tát khác rằng: Ta đã từ chư Phật quá khứ nhận được ký Bất thối chuyển Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề, sở phát thệ nguyện đều chẳng luống uổng. Các ngươi chưa nhờ chư Phật trao ký chẳng nên bắt trước ta phát lời thành thật, giả sử có cố mong muốn tất không kết quả nào. Bồ tát Ma ha tát này vì khinh dể chê mắng các Bồ tát, nên vọng ỷ chút khả năng đối các công đức sanh trưởng nhiều thứ tăng thượng mạn, nên xa lìa Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề, chẳng năng chứng được Nhất thiết trí trí. Bồ tát Ma ha tát này vì không sức phương tiện khéo léo nên sanh trưởng nhiều thứ tăng thượng mạn vậy, hủy chê khinh dể các Bồ tát, nên mặc dù siêng tinh tiến mà rơi Thanh văn hoặc bậc Độc giác. Bồ tát Ma ha tát này vì phước đức mỏng, nên sở tác sự nghiệp, phát lời thành thật đều động ma sự. Bồ tát Ma ha tát này chẳng hay gần gũi cúng dường cung kính, tôn trọng ngợi khen bậc chơn thiện tri thức, chẳng hay thỉnh hỏi hành tướng với Bồ tát đã được Bất thối chuyển, chẳng hay hỏi học các ác ma quân sở tác sự nghiệp. Bởi đấy ma trói buộc lại càng bền chắc.

Sở dĩ vì sao? Bồ tát Ma ha tát này chẳng lâu tu hành bố thí, tịnh giới, an nhẫn, tinh tiến, tĩnh lự, bát nhã Ba la mật đa, cho đến xa lìa phương tiện khéo léo, nên bị ma làm lừa gạt. Vậy nên, Thiện Hiện! Các Bồ tát Ma ha tát nên khéo giác biết các việc ác ma.

Lại nữa, Thiện Hiện! Vì sao Bồ tát Ma ha tát chẳng lâu tu hành bố thí, tịnh giới, an nhẫn, tinh tiến, tĩnh lự, bát nhã Ba la mật đa, cho đến xa lìa phương tiện khéo léo nên bị ác ma làm lừa gạt, khuyên các Bồ tát nên khéo giác biết ? Nghĩa là có ác ma vì muốn làm lừa gạt, nên phương tiện hóa làm các thứ hình tượng, đi đến chỗ Bồ tát Ma ha tát nói lời như vầy: Khốn thay! Thiện nam tử! Ngươi tự biết ư? Chư Phật quá khứ đã từng trao ngươi ký Đại Bồ đề. Ngươi đối Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề quyết định sẽ được, chẳng còn quay lui. Cái thân ngươi, cha mẹ, anh em chị em, thân hữu quyến thuộc cho đến danh tự sai khác bảy đời, ta đều biết rõ. Thân ngươi sanh ở phương nào nước nào thành nào ấp nào trong xóm làng nào, ngươi sanh ở năm nào tháng nào ngày nào giờ nào, sanh trong túc tướng vương nào. Như vậy ác ma nếu thấy Bồ tát bẩm tánh mềm mại, các căn mờ chậm, bèn dối ghi rằng: Ngươi ở đời trước đã thọ căn tánh, đã từng như vậy. Nếu thấy Bồ tát bẩm tánh cứng cỏi, các căn sáng bén, bèn dối ghi rằng: Ngươi ở đời trước đã thọ căn tánh cũng từng như vậy. Nếu thấy Bồ tát ở chỗ vắng vẻ, hoặc thường khất thực, hoặc thọ một thực, hoặc một ngồi thực, hoặc một bát thực, hoặc ở trong mả, hoặc ở đất trống, hoặc ở gốc cây, hoặc áo giẻ lượm, hoặc chỉ ba y, hoặc thường ngồi chẳng nằm, hoặc trải chiếc cụ như cu, hoặc ít muốn, hoặc vui đủ, hoặc ưa xa lìa, hoặc ưa định vắng lặng, hoặc đủ chính niệm, hoặc đủ diệu huệ, hoặc chẳng trọng lợi dưỡng, hoặc chẳng quí danh dự, hoặc ưa liêm kiệm chân chẳng thoa dầu, hoặc bớt ngủ nghỉ, hoặc lìa lay cử, hoặc ưa nói ít, hoặc muốn nói nhẹ. Như vậy ác ma thấy các thứ hạnh Bồ tát này rồi, bèn dối ghi rằng: Ngươi ở đời trước cũng từng như vậy. Sở dĩ vì sao? Vì ngươi nay trọn nên công đức thù thắng như vậy như vậy, thế gian đồng thấy. Đời trước định lẽ cũng có công đức thù thắng như vậy, nên tự vui mừng đi chớ nên tự khinh. Bồ tát Ma ha tát này nghe ác ma đây nói công đức quá khứ vị lai kia, và nói thân hữu, tự thân danh thảy sai khác hiện tại, gồm khen các thứ căn lành thù thắng, vui mừng nhảy nhót, sanh nhiều tăng thượng mạn lấn khinh hủy mắng các Bồ tát khác.

Bấy giờ ác ma biết kia ám độn khởi tăng thượng mạn khinh lấn người khác, lại bảo đó rằng: Ngươi định trọn nên công đức thù thắng, Như Lai Ứng Chánh Đẳng Giác quá khứ đã trao ký cho ngươi, ngươi đối Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề định sẽ chứng được chẳng quay lui lại, vì đã tướng lành hiện trước như thế.

Khi ấy ác ma vì muốn làm rối loạn, nên hoặc đối hiện làm hình tượng tại gia, hoặc đối hiện làm cha mẹ, anh em, chị em, thân hữu, phạm chí, sư chủ, trời, rồng, dược xoa, người phi người thảy các thứ hình tượng, đến chỗ Bồ tát Ma ha tát đây nói lên lời này: Như Lai Ứng Chánh Đẳng Giác quá khứ đã trao ngươi ký đại Bồ đề lâu rồi, ngươi đối Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề quyết định sẽ được chẳng quay lui lại nữa. Sở dĩ vì sao? Vì các trạng tướng công đức Bồ tát Ma ha tát bậc Bất thối chuyển ngươi đều có đủ, nên tự tôn trọng, chớ sanh do dự. Khi Bồ tát đây nghe lời kia rồi tâm tăng thượng mạn lại càng kiên cố thêm.

Thiện Hiện phải biết: Như ta đã nói các hành trạng tướng Bồ tát Ma ha tát thật được Bất thối chuyển, Bồ tát Ma ha tát này thật đều chẳng có. Thiện Hiện phải biết: Bồ tát Ma ha tát này bị ma nắm giữ, bị ma làm rối, chẳng được tự tại. Sở dĩ vì sao? Bồ tát Ma ha tát này đối các hành trạng tướng Bồ tát Ma ha tát được Bất thối chuyển thật đều chưa có. Chỉ nghe ác ma dối nói đức kia và các danh tự rồi sanh tăng thượng mạn, lấn khinh hủy mắng các Bồ tát khác. Vậy nên, Thiện Hiện! Nếu Bồ tát Ma ha tát muốn được Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề, nên khéo giác biết các việc ác ma.

Lại nữa, Thiện Hiện! Có Bồ tát Ma ha tát phải ma nắm giữ, bị ma làm ám, chỉ nghe danh tự vọng sanh chấp trước. Sở dĩ vì sao? Vì Bồ tát Ma ha tát này trước chưa tu học bố thí, tịnh giới, an nhẫn, tinh tiến, tĩnh lự, bát nhã Ba la mật đa và vô lượng vô biên các Phật pháp khác. Bởi nhân duyên đây khiến ma được cơ hội. Bồ tát Ma ha tát này chẳng năng biết rõ hành tướng uẩn ma, hành tướng tử ma, hành tướng thiên ma, hành tướng phiền não ma. Bởi nhân duyên đây khiến ma được cơ hội. Bồ tát Ma ha tát này chẳng năng biết rõ sắc uẩn thọ uẩn tưởng uẩn hành uẩn thức uẩn và vô lượng pháp môn khác. Cũng chẳng biết rõ các pháp danh tự thật tướng hữu tình, chỗ gọi vô tướng. Bởi nhân duyên đây khiến ma được cơ hội, phương tiện hóa làm các thứ hình tượng bảo Bồ tát Ma ha tát này rằng: Ngươi đã tu hành hạnh nguyện đã mãn, sẽ được Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề. Khi ngươi thành Phật sẽ được công đức thắng diệu như thế, danh hiệu tôn quý. Nghĩa là ác ma kia biết Bồ tát đây đêm dài nghĩ muốn khi ta thành Phật sẽ được công đức danh hiệu như thế, tùy kia nghĩ muốn mà ghi nói đó.

Khi nói Bồ tát này xa lìa Bát nhã Ba la mật đa, vì không phương tiện khéo léo nên nghe ma ghi nói bèn khởi nghĩ rằng: Người này lạ thay, vì ta ghi nói sẽ được thành Phật công đức danh hiệu cùng ta đêm dài nghĩ muốn hợp nhau, do đây nên biết chư Phật quá khứ quyết đã trao ta ký Đại Bồ đề. Ta đối Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề quyết định sẽ được chẳng còn quay lui. Khi ta thành Phật, tất định sẽ được công đức danh hiệu tôn quý như thế. Bồ tát Ma ha tát này như vậy ác ma hoặc quyến thuộc ma, hoặc ma nắm giữ các sa môn thảy, ghi nói đời sau thành Phật danh hiệu như vậy như vậy, kiêu mạn càng tăng: Ta ở vị lai định sẽ làm Phật, chắc được công đức danh hiệu như thế, các bồ tát kia không ngang cùng ta.

Thiện Hiện phải biết: Như Ta đã nói các hành trạng tướng Bồ tát Ma ha tát đã được Bất thối chuyển, Bồ tát Ma ha tát đây đều chưa thành tựu, chỉ nghe ma nói thành Phật hư danh bèn sanh kiêu mạn khinh chê hủy nhục các Bồ tát Ma ha tát kia, nên xa lìa Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề. Bồ tát Ma ha tát này xa lìa Bát nhã Ba la mật đa, vì không phương tiện khéo léo nên bỏ bạn lành, nên thường bị bạn ác nhiếp thọ, nên phải rơi Thanh văn hoặc bậc Độc giác.

Thiện Hiện phải biết: Bồ tát Ma ha tát này hoặc có thân đây lại được chánh niệm, chí thành hối lỗi, bỏ tâm kiêu mạn, thường thường gần gũi cúng dường cung kính, tôn trọng ngợi khen bạn lành chơn tịnh. Kia dù trôi lăn sanh tử nhiều thời, mà sau lại nương Bát nhã Ba la mật đa sâu thẳm, lần hồi tu học sẽ chứng Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề.

Thiện Hiện phải biết: Bồ tát Ma ha tát này nếu có thân đây chẳng được chánh niệm, chẳng năng hối lỗi, chẳng bỏ mạn tâm, chẳng muốn gần gũi cúng dường cung kính, tôn trọng ngợi khen bạn lành chơn tịnh. Kia quyết định trôi lăn sanh tử nhiều thời, sau dù tinh tiến tu các nghiệp lành, mà rơi Thanh văn hoặc bậc Độc giác.

Ví như kẻ Bí sô cầu Thanh văn, đối bốn trọng tội nếu tùy phạm một bèn chẳng Sa môn, chẳng con Thích Ca. Kia ở đời hiện, định chẳng năng được quả Dự lưu thảy, vọng chấp hư danh. Bồ tát cũng vậy, chỉ nghe ma nói thành Phật danh suông, bèn khởi mạn tâm khinh chê hủy báng chúng các Bồ tát Ma ha tát khác, phải biết tội đây hơn Bí sô kia đã phạm bốn trọng vô lượng bội số.

Thôi Bí sô kia đã phạm bốn trọng, tội Bồ tát đây hơn năm vô gián cũng vô lượng bội. Sở dĩ vì sao? Vì Bồ tát Ma ha tát này thật chẳng trọn nên công đức thù thắng, nghe ác ma nói hư danh thành Phật, bèn tự kiêu mạn khinh các Bồ tát. Vậy nên tội đây hơn năm vô gián. Do đây nên biết: Nếu Bồ tát Ma ha tát muốn chứng Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề, nên khéo giác biết việc ma ghi nói hư danh hiệu thảy vi tế như thế.

Lại nữa, Thiện Hiện! Có Bồ tát Ma ha tát tu hạnh viễn ly, nghĩa là ở ẩn núi rừng, chằm trống đồng nội, ở chỗ vắng vẻ, ngồi yên suy nghĩ. Khi có ác ma đi đến chỗ ấy cung kính khen ngợi công đức viễn ly, là nói lời này: Hay thay Đại sĩ! Năng tu hạnh chơn viễn ly như thế. Hạnh viễn ly đây đã được tất cả Như Lai Ứng Chánh Đẳng Giác cộng đồng xưng khen, Thiên Đế Thích thảy chư thiên thần tiên đều chung giữ hộ, cúng dường tôn trọng, nên thường ở đây chớ đi nơi khác. Thiện Hiện phải biết: Ta chẳng khen ngợi các Bồ tát Ma ha tát ở chỗ vắng vẻ, đồng nội, núi rừng, ngồi yên suy nghĩ tu hạnh viễn ly.

Bấy giờ, Thiện Hiện bèn thưa Phật rằng: Các Bồ tát Ma ha tát nên tu những hạnh viễn ly nào mà Phật chẳng khen ở chỗ vắng vẻ, đồng nội, núi rừng, bỏ đồ nằm tốt, ngồi yên suy nghĩ công đức viễn ly?

Phật bảo: Thiện Hiện! Các Bồ tát Ma ha tát hoặc ở núi rừng chằm trống đồng nội chỗ vắng vẻ, hoặc trụ thành ấp xóm làng, chỗ vương đô ồn tạp, chỉ năng xa lìa phiền não ác nghiệp và các tác ý Thanh văn, Đ?c giác, hành Bát nhã Ba la mật đa sâu thẳm và tu các công đức thắng diệu khác. Đấy gọi hạnh Bồ tát chơn viễn ly. Hạnh viễn ly đây đã được tất cả Như Lai Ứng Chánh Đẳng Giác cộng đồng xưng khen, đã được chư Phật Thế Tôn cộng đồng khai cho, các chúng Bồ tát thường nên tu học, hoặc ngày hoặc đêm nên chính suy nghĩ tinh tiến tu hành pháp viễn ly đây. Đấy gọi Bồ tát tu hạnh viễn ly. Hạnh viễn ly đây chẳng hỗn tạp tác ý Thanh văn, Đ?c giác, chẳng lẫn tạp tác tất cả phiền não ác nghiệp, lìa các ồn tạp, rốt ráo thanh tịnh, khiến các Bồ tát Ma ha tát mau chứng Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề, lợi vui hữu tình thường không dứt hết.

Thiện Hiện phải biết: Ác ma đã khen ẩn nơi núi rừng, chằm trống, đồng nội, chỗ vắng vẻ, bỏ đồ nằm tốt, ngồi yên suy nghĩ, chẳng phải hạnh chơn viễn ly các Bồ tát. Sở dĩ vì sao? Vì hạnh viễn ly kia còn có lẫn ồn tạp, nghĩa là kia hoặc lộn ác nghiệp phiền não, hoặc lộn tác ý Thanh văn, Độc giác, đối Bát nhã Ba la mật đa sâu thẳm chẳng thể tinh siêng tín thọ tu học, chẳng thể viên mãn được Nhất thiết trí trí.

Thiện Hiện phải biết: Có Bồ tát Ma ha tát tuy muốn tu hành pháp hạnh viễn ly được ma khen ngợi mà khởi tâm kiêu mạn chẳng thanh tịnh, khinh dễ hủy chê chúng các Bồ tát Ma ha tát khác. Nghĩa là có chúng Bồ tát Ma ha tát mặc dù ở thành ấp xóm làng vương đô, mà tâm thanh tịnh chẳng lẫn lộn các thứ phiền não ác nghiệp và tác ý các Thanh văn, Độc giác, tinh siêng tu học bố thí, tịnh giới, an nhẫn, tinh tiến, tĩnh lự, bát nhã Ba la mật đa, nói rộng cho đến nhất thiết tướng trí, nghiêm tịnh cõi Phật, thành thục hữu tình. Mặc dù ở chỗ ồn náo mà tâm vắng lặng, thường siêng tu tập hạnh chơn viễn ly. Kia đối chúng Bồ tát Ma ha tát chơn tịnh như thế tâm sanh kiêu mạn khinh mỉa hủy chê bài báng lấn át.

Thiện Hiện phải biết: Bồ tát Ma ha tát này xa lìa Bát nhã Ba la mật đa, vì không phương tiện khéo léo, nên mặc dù cư trú đồng nội rộng trăm ngàn dặm, trong ấy tuyệt không các ác cầm thú rắn bọ cạp trộm giặc, chỉ có quỷ thần la sát bà thảy dạo ở trong ấy mà thôi. Kia cư trú chỗ vắng vẻ như thế, tuy đã qua một năm, hoặc năm hoặc mười hoặc lại cho đến trăm ngàn trăm ức, hoặc hơn số này, tu hành viễn ly, mà chẳng biết rõ hạnh chơn viễn ly. Nghĩa là chúng các Bồ tát Ma ha tát mặc dù ở những chỗ ồn náo mà nơi tâm vắng lặng, xa lìa các thứ phiền não ác nghiệp và tác ý các Thanh văn, Độc giác phát tới Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề.

Thiện Hiện phải biết: Các Bồ tát này mặc dù ở đồng nội qua lâu nhiều thời, mà lẫn lộn tác ý Thanh văn, Độc giác, đối hai chỗ kia rất sanh ưa đắm, nương pháp hai chỗ đó tu hạnh viễn ly, lại đối hạnh đây rất sanh say nhiễm. Kia dù tu hạnh viễn ly như thế mà chẳng xứng thuận tâm chư Phật.

Thiện Hiện phải biết: Ta đã xưng khen hạnh chơn viễn ly các Bồ tát Ma ha tát, Bồ tát Ma ha tát này đều chẳng thành tựu. Kia đối trong hạnh chơn tịnh viễn ly cũng chẳng thấy có hành tướng tương tự. Sở dĩ vì sao? Vì kia đối hạnh chơn viễn ly như thế chẳng sanh ưa muốn, chỉ vui siêng tu hạnh viễn ly suông của Thanh văn, Độc giác.

Thiện Hiện phải biết: Bồ tát Ma ha tát này khi tu hạnh chẳng chơn tịnh viễn ly, ma đến trong hư không vui mừng khen ngợi, bảo rằng: Đại sĩ! Hay thay! Hay thay! Ngươi năng siêng tu hạnh chơn viễn ly. Hạnh viễn ly đây được tất cả Như Lai Ứng Chánh Đẳng Giác cộng đồng xưng khen. Ngươi đối hạnh này tinh siêng tu học mau chứng Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề.

Thiện Hiện phải biết: Bồ tát Ma ha tát này chấp đắm pháp hạnh sở tu viễn ly của Nhị thừa như thế cho là hơn hết, khinh mỉa chê hủy trụ Bồ tát thừa, mặc dù cư trụ chỗ ồn náo mà tâm vắng lặng thành thiện pháp điều hòa. Nghĩa là các Bí sô bảo: Kia chẳng năng tu được hạnh viễn ly, thân ở ồn náo, tâm chẳng vắng lặng, không thiện pháp điều hòa.

Thiện Hiện phải biết: Bồ tát Ma ha tát này đối Bồ tát Ma ha tát trụ hạnh chơn viễn ly đã được Phật khen khinh khi hủy chê, bảo ở ồn náo tâm chẳng vắng lặng, chẳng năng siêng tu hạnh chơn viễn ly. Đối Bồ tát Ma ha tát trụ hạnh chơn ồn tạp các Như Lai Ứng Chánh Đẳng Giác chỗ chẳng xưng khen, lại tôn trọng khen ngợi bảo chẳng ồn tạp, nơi tâm vắng lặng năng chính tu hành được hạnh chơn viễn ly.

Thiện Hiện phải biết: Bồ tát Ma ha tát này đối kẻ nên gần gũi cung kính cúng dường như Thế Tôn, mà chẳng gần gũi cúng dường cung kính, trái lại sanh khinh miệt. Đối kẻ nên xa lìa chẳng nên gần gũi cung kính cúng dường như bạn ác, mà trái lại gần gũi cúng dường cung kính như thờ Thế Tôn .

Thiện Hiện phải biết: Bồ tát Ma ha tát này xa lìa Bát nhã Ba la mật đa, vì không phương tiện khéo léo, nên vọng sanh các thứ phân biệt chấp trước. Sở dĩ vì sao? Vì kia chẳng phải nghĩ này: Chỗ ta tu học là chơn viễn ly, nên bị kẻ phi nhân xưng khen hộ niệm. Ta ở thành ấp thân tâm rối loạn ai mà cung kính hộ niệm, cung kính khen mỹ. Bồ tát Ma ha tát này bởi nhân duyên đây tâm nhiều kiêu mạn khinh khi hủy chê chúng các Bồ tát Ma ha tát khác, phiền não ác nghiệp tăng trưởng ngày đêm.

Thiện Hiện phải biết: Bồ tát Ma ha tát này đối chúng Bồ tát Ma ha tát khác là kẻ hàng thịt, làm ô uế chúng Bồ tát Ma ha tát. Mặc dù giống tướng Bồ tát Ma ha tát, mà là đại tặc trong trời người, dối gạt người, trời, a tố lạc thảy, thân kia tuy mặc pháp phục Sa môn mà tâm thường ôm ý muốn làm việc trộm cướp. Các kẻ có tâm phát tới Bồ tát thừa chẳng nên gần gũi cúng dường cung kính, tôn trọng ngợi khen ác nhân như thế. Sở dĩ vì sao? Vì những các người này ôm tăng thượng mạn, ngoài giống Bồ tát trong nhiều phiền não. Vậy nên, Thiện Hiện! Nếu Bồ tát Ma ha tát chơn thật chẳng bỏ Nhất thiết trí trí, chẳng bỏ Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề, thâm tâm muốn cầu Nhất thiết trí trí, muốn được Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề, khắp vì lợi vui các hữu tình ấy, chẳng nên gần gũi cúng dường cung kính, tôn trọng ngợi khen ác nhân như thế.

Thiện Hiện phải biết: Các Bồ tát Ma ha tát thường nên tinh tiến tu trị sự nghiệp, chán lìa sanh tử, chẳng đắm ba cõi. Đối hạng người ác tặc hàng thịt kia thường nên phát sanh từ bi hỷ xả, nên khởi nghĩ này: Ta chẳng nên khởi tội lỗi như ác nhân kia đã khởi. Nếu phải mất niệm như kia tạm khởi, tức thì giác biết khiến mau trừ diệt. Vậy nên, Thiện Hiện! Các Bồ tát Ma ha tát muốn chứng Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề phải khéo giác biết các việc ác ma, nên siêng tinh tiến xa lìa trừ diệt tội lỗi như Bồ tát kia đã khởi, siêng cầu Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề.

Lại nữa, Thiện Hiện! Nếu Bồ tát Ma ha tát tăng thượng ý vui muốn chứng Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề, thường nên gần gũi cúng dường cung kính, tôn trọng ngợi khen bạn lành chơn tịnh.

Bấy giờ, Thiện Hiện bèn thưa Phật rằng: Những hạng nào gọi là bạn lành chơn tịnh các Bồ tát Ma ha tát?

Phật bảo: Thiện Hiện! Tất cả Như Lai Ứng Chánh Đẳng Giác là bạn lành chơn tịnh các Bồ tát. Tất cả chúng Bồ tát Ma ha tát cũng là bạn lành chơn tịnh các Bồ tát. Có các Thanh văn và các Thiện sĩ năng vì chúng Bồ tát Ma ha tát tuyên nói khai chỉ phân biệt rõ ràng pháp môn tương ưng bố thí, tịnh giới, an nhẫn, tinh tiến, tĩnh lự, bát nhã Ba la mật đa khiến cho dễ hiểu, cũng là bạn lành chơn tịnh các Bồ tát.

Lại nữa, Thiện Hiện! Bố thí Ba la mật đa cho đến bát nhã Ba la mật đa là bạn lành chơn tịnh các Bồ tát. Bốn niệm trụ cho đến tám thánh đạo chi cũng là bạn lành chơn tịnh các Bồ tát. Bốn tĩnh lự, bốn vô lượng, bốn vô sắc định cũng là bạn lành chơn tịnh các Bồ tát. Tám giải thoát cho đến mười biến xứ cũng là bạn lành chơn tịnh các Bồ tát. Không, vô tướng, vô nguyện giải thoát môn cũng là bạn lành chơn tịnh các Bồ tát.

Cực hỷ địa cho đến Pháp vân địa cũng là bạn lành chơn tịnh các Bồ tát. Đà la ni môn, tam ma địa môn cũng là bạn lành chơn tịnh các Bồ tát. Năm nhãn, sáu thần thông cũng là bạn lành chơn tịnh các Bồ tát. Như Lai mười lực cho đến mười tám pháp Phật bất cộng cũng là bạn lành chơn tịnh các Bồ tát. Đại từ, đại bi, đại hỷ, đại xả cũng là bạn lành chơn tịnh các Bồ tát. Pháp vô vong thất, tánh hằng trụ xả củng là bạn lành chơn tịnh các Bồ tát. Nhất thiết trí, đạo tướng trí, nhất thiết tướng trí cũng là bạn lành chơn tịnh các Bồ tát. Dứt hẳn tất cả tập khí nối nhau cũng là bạn lành chơn tịnh các Bồ tát. Tất cả hạnh Bồ tát Ma ha tát cũng là bạn lành chơn tịnh các Bồ tát. Chư Phật Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề cũng là bạn lành chơn tịnh các Bồ tát.

Lại nữa, Thiện Hiện! Khổ thánh đế cho đến đạo thánh đế là bạn lành chơn tịnh các Bồ tát. Các pháp duyên tánh cũng là bạn lành chơn tịnh các Bồ tát. Các nhóm duyên khởi cũng là bạn lành chơn tịnh các Bồ tát. Nội không cho đến vô tánh tự tánh không cũng là bạn lành chơn tịnh các Bồ tát. Chơn như cho đến bất tư nghì giới cũng là bạn lành chơn tịnh các Bồ tát.

Lại nữa, Thiện Hiện! Bố thí Ba la mật đa cho đến bát nhã Ba la mật đa cùng chúng các Bồ tát Ma ha tát làm thầy làm dẫn, làm sáng làm đuốc, làm đèn làm soi, làm hiểu làm biết, làm trí làm huệ, làm cứu làm hộ, làm nhà làm cửa, làm cồn làm bãi, làm về làm tới, làm cha làm mẹ.

Bốn niệm trụ cho đến nhất thiết tướng trí cũng cùng chúng Bồ tát Ma ha tát làm thầy làm dẫn, làm sáng làm đuốc, làm đèn làm soi, làm hiểu làm biết, làm trí làm huệ, lạm cứu làm hộ, làm nhà làm cửa, làm cồn làm bãi, làm về làm tới, làm cha làm mẹ.

Dứt hẳn tất cả tập khí nối nhau, tất cả hạnh Bồ tát Ma ha tát, chư Phật Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề cũng cùng chúng các Bồ tát Ma ha tát làm thầy làm dẫn, làm sáng làm đuốc, làm đèn làm soi, làm hiểu làm biết, làm trí làm huệ, làm cứu làm hộ, làm nhà làm cửa, làm cồn làm bãi, làm về làm tới, làm cha làm mẹ.

Lại nữa, Thiện Hiện! Khổ thánh đế cho đến đạo thánh đế cùng chúng các Bồ tát Ma ha tát làm thầy làm dẫn, làm sáng làm đuốc, làm đèn làm soi, làm hiểu làm biết, làm trí làm huệ, làm cứu làm hộ, làm nhà làm cửa, làm cồn làm bãi, làm về làm tới, làm cha làm mẹ.

Các pháp duyên tánh và nhánh duyên khởi cũng cùng chúng Bồ tát Ma ha tát làm thầy làm dẫn, làm sáng làm đuốc, làm đèn làm soi, làm hiểu làm biết, làm trí làm huệ, làm cứu làm hộ, làm nhà làm cửa, làm cồn làm bãi, làm về làm tới, làm cha làm mẹ.

Nội không cho đến vô tánh tự tánh không cũng cùng chúng Bồ tát Ma ha tát làm thầy làm dẫn, làm sáng làm đuốc, làm đèn làm soi, làm hiểu làm biết, làm trí làm huệ, làm cứu làm hộ, làm nhà làm cửa, làm cồn làm bãi, làm về làm tới, làm cha làm mẹ.

Chơn như cho đến bất tư nghì giới cũng cùng chúng Bồ tát Ma ha tát làm thầy làm dẫn, làm sáng làm đuốc, làm đèn làm soi, làm hiểu làm biết, làm trí làm huệ, làm cứu làm hộ, làm nhà làm cửa, làm cồn làm bãi, làm về làm tới, làm cha làm mẹ.

Sở dĩ vì sao? Vì tất cả chư Phật Thế Tôn quá khứ vị lai hiện tại đều dùng bố thí Ba la mật đa cho đến bát nhã Ba la mật đa, nói rộng cho đến chơn như cho đến bất tư nghì giới làm thầy làm dẫn, làm sáng làm đuốc, làm đèn làm soi, làm hiểu làm biết, làm trí làm huệ, làm cứu làm hộ, làm nhà làm cửa, làm cồn làm bãi, làm về làm tới, làm cha làm mẹ. Vì cớ sao? Vì tất cả chư Phật Thế Tôn quá khứ vị lai hiện tại đều từ bố thí cho đến bát nhã Ba la mật đa, nói rộng cho đến chơn như cho đến bất tư nghì giới mà sanh trưởng vậy.

Vậy nên, Thiện Hiện! Nếu Bồ tát Ma ha tát tăng thượng ý vui muốn chứng Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề, thành thục hữu tình, nghiêm tịnh cõi Phật, phải học bố thí Ba la mật đa cho đến bát nhã Ba la mật đa, nói rộng cho đến phải học chơn như cho đến bất tư nghì giới. Bồ tát Ma ha tát này đã học bố thí Ba la mật đa nói rộng cho đến bất tư nghì giới, lại nên đem bốn nhiếp sự mà thu nhiếp các hữu tình.

Những gì là bốn? Một là bố thí, hai là ái ngữ, ba là lợi hành, bốn là đồng sự. Ta xem nghĩa đây nên tác thuyết này: Tất cả bố thí Ba la mật đa nói rộng cho đến bất tư nghì giới, cùng chúng các Bồ tát Ma ha tát làm thầy làm dẫn, nói rộng cho đến làm cha làm mẹ.

Vậy nên, Thiện Hiện! Các Bồ tát Ma ha tát muốn được hạnh chẳng theo người dạy, muốn trụ bậc chẳng theo người dạy, muốn dứt nghi tất cả hữu tình, muốn mãn nguyện tất cả hữu tình, muốn nghiêm tịnh cõi Phật, muốn thành thục hữu tình, nên học Bát nhã Ba la mật đa. Sở dĩ vì sao? Vì ở trong kinh Bát nhã Ba la mật đa sâu thẳm đây rộng nói pháp chúng Bồ tát Ma ha tát đáng nên học. Chúng tất cả Bồ tát Ma ha tát đều nên siêng tu học ở trong ấy.

Nguồn: Kinh · Luật · Luận Đại thừa bản Việt — Không Hoa tập hợp. Bốn bộ A-hàm đã gỡ khỏi gói ngày 8/9/2026: gói Nikāya có đúng bốn bộ ấy, chia theo từng bài và kèm chú thích của dịch giả. Hai mục còn bản quyền đã chuyển sang gói cài tay, không phát hành lại. Tác phẩm của mình có trong gói mà không muốn, xin báo, sẽ gỡ ngay. Đợt 13 (9/2026): thêm các bộ kinh · luật · luận bản Việt phổ biến trên mạng (bộ chưa có trong gói), ghi công theo dịch giả từng bộ. Đợt 20 (10/2026): thêm và thay bản chép một số bộ kinh · luận bản Việt từ ebook của Pháp Thí Hội (phapthihoi.org), ghi công theo dịch giả từng bộ. Luật tạng (Tứ Phần Luật, Ma-ha Tăng-kỳ Luật): Bản tiếng Việt: HT. Thích Minh Châu, Bhikkhu Indacanda, HT. Tuệ Sỹ, HT. Thích Đức Thắng, HT. Tịnh Sự, HT. Thích Thanh Từ, HT. Thích Đỗng Minh, HT. Thích Phước Sơn, Nguyễn Văn Ngân, Tỳ kheo Thiện Minh, Tâm An – Minh Tuệ và các dịch giả khác. Bản tiếng Anh: Bhikkhu Sujato, Bhikkhu Brahmali, Bhikkhu Bodhi, I.B. Horner, T.W. Rhys Davids, Thanissaro Bhikkhu, Marcus Bingenheimer, Samuel Beal và các dịch giả khác. Dữ liệu từ SuttaCentral, budsas.net (Bình Anson) và tamtangpaliviet.net.