Đại Tập 60 · Bộ Kinh Tập VII · Số 626–639

Kinh Nguyệt Đăng Tam-Muội - Quyển 3

KINH NGUYỆT ĐĂNG TAM-MUỘI

QUYỂN 3

Bấy giờ Đức Thế Tôn biết Đồng tử Nguyệt Quang trong lòng thầm nghĩ, nên nói kệ dạy rằng:

–Nếu Bồ-tát tương ưng với một pháp thì đều có thể đạt được công đức tối thắng, mau chóng thành tựu quả vị Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác. Sao gọi là một pháp? Này Đồng tử! Đó là, nếu Bồ-tát đối với thể tánh của tất cả pháp, mà rõ biết như thật.

Này Đồng tử! Sao gọi là đối với thể tánh tất cả pháp mà rõ biết như thật?

–nghĩa là tất cả pháp xa lìa danh tự, xa lìa âm thanh, xa lìa ngôn ngữ, xa lìa văn tự, xa lìa sinh diệt, tướng của nhân, tướng của duyên, tướng của phan duyên. Đó gọi là vô tướng, xa lìa nơi tướng, chẳng phải tâm xa lìa nơi tâm mà biết các pháp.

Bấy giờ Đức Thế Tôn liền nói bài kệ:

Các pháp chỉ nói một

Đó là pháp vô tướng

Là bậc Trí nói ra

Như thật mà rõ biết.

Nếu nói pháp như vậy

Bồ-tát mới rõ biết

Liền được Vô ngại biện

Nói ức Tu-đa-la.

Được Đạo sư gia hộ

Hiển thị nơi thật tế

Không phân biệt giả danh

Không có điều để nói.

Dùng một biết tất cả

Dùng tất cả biết một

Tuy có các ngôn thuyết

Nhưng không khởi kiêu mạn.

Tâm ấy hay biết rõ

Tất cả pháp không tên

Tùy thuận học các tên

Mà diễn thuyết chân thật.

Các âm thanh nghe được

Biết rõ gốc âm thanh

Biết rõ nguồn gốc rồi

Không bị nhiễm âm thanh.

Biết ngằn mé âm thanh

Tướng các pháp cũng vậy

Nếu hay hiểu một pháp

Không còn đi đầu thai.

Tất cả pháp không sinh

Rõ biết vô sinh này

Biết sinh nói kẻ sinh

Thì biết được kiếp trước.

Nếu đối với kiếp trước

Biết được tạo nghiệp gì

Nếu thường biết nghiệp tạo

Được quyến thuộc kiên cố.

Nếu nơi pháp không này

Bồ-tát hay biết rõ

Không có gì không biết

Chẳng phải bờ phiền não.

Nơi cõi chẳng phiền não

Phàm phu vọng phân biệt

Cho nên trong ức kiếp

Mãi lưu chuyển sinh tử.

Không thể biết vọng tưởng

Giống như Đại Đạo Sư

Vì không tạo ác nghiệp

Nên không đọa ác đạo.

Vì các phàm phu này

Không thể biết nghĩa này

Mới khởi tâm hủy báng

Pháp diệt khổ như vậy.

Các pháp không thể được

Chẳng không các pháp tưởng

Nếu hay biết như vậy

Tưởng ấy cũng không thấy.

Ta biết tưởng như vậy

Phàm phu vọng phân biệt

Nơi pháp lìa phân biệt

Người trí không mê hoặc.

Đó là cõi bậc Trí

Chẳng phải cảnh giới ngu

Là việc làm Bồ-tát

Là không, không phân biệt.

Đó là Bồ-tát địa

Việc làm của Phật tử

Phật pháp diệu trang nghiêm

Gọi là tịch diệt không.

Tất cả Bồ-tát này

Đoạn tập khí các cõi

Không bị sắc hủy hoại

An trụ nơi Phật tánh.

Tất cả pháp không trụ

Vì không có trụ xứ

Nếu ai biết như vậy

Được Bồ-đề không khó.

Tu Thí, Giới, Văn, Nhẫn

Tập gần Thiện tri thức

Nếu ai biết nghiệp này

Mau chứng đạo Bồ-đề.

Người này thường được chư Thiên kính

Càn-thát, Dạ-xoa và Ma-hầu

Rồng, Quỷ, La-sát, Khẩn-na-la

Tất cả thường đến cúng Bồ-tát.

Hằng được chư Phật hết lời khen

Đem lại lợi ích các thế gian

Trí tuệ tương tục, thích tịch diệt

Bồ-tát thắng diệu thương xót thân.

Nếu có Bồ-tát hay biết không

Lợi ích vô lượng ức chúng sinh

Trong chúng nhu hòa, diễn thuyết pháp

Người nghe vui thích nên ái kính.

Trí tuệ rộng lớn càng thêm sáng

Nhờ trí tuệ này hay thấy Phật

Cũng thấy cõi tịnh diệu trang nghiêm

Nghe nhận điều chư Phật thuyết pháp.

Biết tất cả pháp như huyễn hóa

Giống như hư không, tự tánh không

Hay biết thể tánh là không vô

Hành dụng như vậy, không ô nhiễm.

Có người tu hành Bồ-tát hạnh

Ở trong các việc không đắm trước

Biết tất cả pháp như biến hóa

Nhưng với các cõi hiện biến hóa.

Hay vì chư Phật làm Phật sự

Thể tánh huyễn pháp không đến, đi

Tùy nguyện quá khứ được lợi ích

Là người hay an trụ Bồ-đề.

Hằng nhớ ân tất cả Như Lai

Mong nối giống Phật, không đoạn tuyệt

Được thân tịnh diệu và sáng rỡ

Được thành tựu ba mươi hai tướng tốt.

Vô lượng thứ lợi ích khác nữa

Hành thắng Bồ-đề sẽ đắc quả

Thành tựu đại lực, không thể động

Oai đức các vua không thể bằng.

Phước đức tròn đủ, rất đoan nghiêm

Phước và công đức, oai quang chiếu

Chư Thiên thấy oai không dám nhìn

Là người trí tuệ hành Phật pháp.

Trụ nơi tâm Bồ-đề kiên cố

Cùng các chúng sinh làm bạn lành

Người ấy không còn các tối tăm

Hiển bày đạo Bồ-đề diệu thắng.

Lìa đường ngôn ngữ, không còn dục

Các pháp vắng lặng như hư không

Có người biết được nghiệp như vậy

Thành tựu vô lượng thắng biện tài.

Diễn thuyết trăm ngàn Tu-đa-la

Chỉ bày nghĩa vi tế pháp ấy

Bậc Trí luôn thành vô ngại tuệ

Hay biết thể tánh pháp vi tế.

Thường khéo biết chúng sinh tín tâm

Học tập tất cả âm ngôn ngữ

Vì người chỉ bày lý nhân quả

Hay được việc thắng diệu như trên.

Trì đủ các lực không giảm thiểu

Bậc phạm hạnh vào chúng không sợ

Hằng nhớ gìn giữ không quên mất

Vì luôn khéo rõ biết pháp tánh.

Tai không nghe lời, không ái ngữ

Thường luôn nghe nhận tiếng an vui

Miệng thường tuyên nói lời đẹp lòng

Người đó khéo biết pháp tánh vậy.

Hằng niệm trí tuệ đều thành tựu

Trong lòng thanh tịnh không uế trược

Nói trăm ngàn kinh không ngừng trệ

Hễ có diễn thuyết không hư ngụy.

Phân minh câu chữ rồi tu học

Khéo hiểu ngàn ức các ngữ ngôn

nghĩa thú, danh từ đều khéo hiểu

Nhờ ngộ pháp tánh, có đức ấy.

Dạ-xoa, La-sát, Thiên, Tu-la

Ca-lâu, Khẩn-na, Ma-hầu-trà

Được tám bộ chúng thường kính yêu

Bởi nhờ ngộ giải pháp tánh vậy.

Chúng thần ác tâm Tỳ-xá-xà

Uống máu, ăn thịt rất độc hại

Có người thọ trì tịch định này

Thì họ thường theo làm hộ vệ.

Nghe lời rộng lớn bậc Trí giả

Trong lòng hoan hỷ, lông dựng đứng

Với Bồ-đề ấy thường vui kính

Được phước rộng lớn khó nghĩ bàn.

Phước báo như vậy khó biết được

Trong trăm ngàn kiếp nói không hết

Hộ trì Pháp bảo tạng Thiện Thệ

Vô lượng vô biên vô số kể.

Liền đem cúng dường tất cả Phật

Các Thế Tôn quá khứ, vị lai

Cùng với hiện tại khắp mười phương

Vì có thể tuyên thuyết tịch định.

Nếu ai vì ưa thích phước đức

Cúng dường Đấng Thập Lực Đại Bi

Vô lượng vô số ức chư Phật

Thời gian như cát trong biển cả.

Lại có người khác thích phước đức

Nơi thắng nghĩa này trì bài kệ

Vào lúc kiếp tận thời ác thế

Phước đức như vậy rất thù thắng.

Nếu ai có thể nghe bài kệ

Người ấy liền cúng tất cả Phật

Vào đời sau cùng, thời ác thế

Đó là cúng dường trên tất cả.

Người ấy liền được lợi ích lớn

Thọ nhận cung kính của thế gian

Các Thập Lực sinh con tối thắng

Với Ngài mãi mãi đem cúng dường.

Ngài thấy ta ở núi Kỳ-xà

Ta liền được thọ ký Bồ-đề

Ta đã phó chúc Di-lặc Tôn

Phật kia cũng riêng thọ ký rằng:

Người ấy lại làm Phật Di-đà

Vì nói vô lượng thắng lợi ích

Hoặc lại đi đến nước An lạc

Lại muốn thích thấy Phật A-súc.

Vô lượng vô biên trăm ngàn kiếp

Người ấy không đọa các ác đạo

Nơi Bồ-đề này hành thắng hạnh

Thành tựu vô lượng các khoái lạc.

Công đức vô lượng, lợi ích lớn

Nay ta đã tuyên thuyết như vậy

Nếu muốn được công đức như ta

Nên trì kinh này đời sau cùng.

Này Đồng tử! Vì nghĩa lý ấy cho nên Đại Bồ-tát có thể biết thể tánh các pháp chẳng thể nghĩ bàn như vậy sẽ được công đức lợi lạc như thế, khen ngợi công đức chân thật của Như Lai, không hủy báng Như Lai là lời nói không chân thật. Vì sao? Vì Như Lai đã đắc các pháp là chỗ biết của đời, người này biết như thật đối với pháp ấy, cũng biết vô lượng công đức của Như Lai, có thể biết như thật về Phật pháp chẳng nghĩ bàn. Vì sao?

Này Đồng tử! Đức Phật có vô lượng, vô biên công đức không thể nghĩ bàn, xa lìa nơi tâm. Chính vì nghĩa này nên những người khác không thể nghĩ bàn, không thể so sánh. Vì sao?

Này Đồng tử! Vì tâm không có tánh, lại không có hình sắc, không thể nhìn thấy.

Này Đồng tử! Thể tánh của tâm như vậy, tức là thể tánh công đức của Phật, thể tánh công đức của Phật như vậy, chính là thể tánh của tất cả các pháp. Chính vì nghĩa ấy, này Đồng tử! Nếu Bồ-tát nói và rõ biết như thật về nghĩa thể tánh của tất cả pháp, đó là Bồ-tát vắng lặng nơi tâm, khéo hiểu ba cõi, xa rời thiện căn, biết rõ như thật, tri kiến như thật, nói như thật, không có nói khác, tùy theo lời nói mà thực hành, không có chấp trước, vượt qua tất cả cảnh giới các phiền não, vượt qua Dục giới, Sắc giới, giải thoát khỏi vô sắc giới, vượt qua cảnh giới của tên gọi, vượt qua cảnh giới âm thanh, khéo rõ biết và xa lìa pháp văn tự, khéo rõ trí phân biệt văn tự, khéo hiểu lìa pháp ngôn ngữ, rõ biết văn tự, giỏi về văn tự, khéo nơi văn tự trí sai biệt, rộng biết trí văn tự, khéo hiểu trí sai biệt tất cả pháp, khéo đối với tất cả pháp rộng lớn bằng trí sai biệt, khéo phân biệt tất cả xứ bằng trí về pháp, cùng tương ưng với Phật pháp chẳng thể nghĩ bàn, Ma vương Ba-tuần và các ma dân, không thể phá hoại.

Khi Đức Phật nói pháp này, có tám ức na-do-tha các trời, người… được pháp Nhẫn tu vô ngại, tất cả đều được chư Phật thọ ký quả vị Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác trải qua bốn trăm tám mươi vạn a-tăng-kỳ kiếp chứng được Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác, các thứ danh hiệu, quốc độ khác nhau, nhưng thọ mạng thì giống nhau. Bấy giờ Đức Thế Tôn nói bài kệ:

Nếu có các Bồ-tát trí tuệ

Hướng đến đạo Bồ-đề thắng diệu

Các ngôn thuyết giỏi nơi thắng nghĩa

Hay hành thể tánh tất cả pháp.

Miệng thường tuyên thuyết lời chân thật

Khen thật Đức Phật nên diễn nói

Hay biết tất cả pháp chư Phật

Ba cõi tôn kính không còn nghi.

Tất cả các pháp đồng một nghĩa

Nhờ pháp Không nên biết như thật

Chúng không có các tướng dị biệt

Với một nghĩa này đã tu học.

Không tưởng phân biệt, tưởng phân biệt

Tưởng chúng sinh, thọ mạng, ngã, nhân

Tưởng tận và vô tận như vậy

Đoạn các tưởng này không còn sót.

Không thấy Như Lai có sắc tướng

Bởi biết các pháp tự tánh không

Cũng không có tướng đẹp tùy hình

Vì đã đoạn tất cả điên đảo.

Tất cả chư Phật khó nghĩ bàn

Xa lìa nơi tâm, thể tịch diệt

Nếu ai có thể biết như vậy

Mới thấy Vô Thượng Lưỡng Túc Tôn.

Nếu ai hay biết tưởng thần ngã

Trong đó phát sinh thắng trí tuệ

Biết được các pháp như vậy rồi

Liền đắc cái gọi thanh tịnh nhãn.

Người ấy không có các chướng ngại

Đại trí biết rõ đạo xuất ly

Sung mãn, đầy đủ hai loại nhân

Không có tất cả các mong ước.

Với chỗ chân thật, thấy như thật

Không có tất cả lời không thật

Người ấy có đủ các ngôn luận

Tùy thuận tất cả pháp nghi thức.

Người trí vượt ra khỏi Dục giới

Vượt Sắc, Vô sắc, chốn phiền não

Hay lìa nhiễm trước nơi ba cõi

Hành ở thế gian, lợi chúng sinh.

Vượt lên tất cả các danh tự

Và vượt âm thanh thể tánh không

Tuy diễn thuyết pháp đã lâu xa

Đối với ngôn thuyết không nương trú.

Xa lìa các tưởng và hý luận

Đoạn trừ điên đảo các ác kiến

Đối với trí tuệ, khéo quyết định

Người ấy dũng mãnh hành như không.

Nếu ma nhiều ức na-do-tha

Vì để loạn ý nói lời rằng:

Ai hay chiếu sáng ma quân này

Không theo ma lực, tự tại nhiếp.

Vứt bỏ tất cả các việc ma

Giới hạnh thanh tịnh, không phiền não

Nếu ai vui sâu với Thiền lạc

Thì có thể biết thế gian Không.

Nếu nói ngũ ấm là thế gian

Đã biết pháp ấy thể không tịch

Đã không có diệt cũng không sinh

Tất cả các pháp như hư không.

Thà phải vứt bỏ thân mạng mình

Trọn không hủy phạm lời Như Lai

Hộ trì nơi giới đến bờ kia

Tùy theo sở nguyện được vãng sinh.

Du hành vô lượng các cõi Phật

Gặp nhiều na-do-tha ức Phật

Trọn không mong ước sinh lên trời

Xa lìa tất cả ước nguyện vui.

Người ấy không bỏ sự tinh tấn

Trong thời gian ngắn hành pháp hạnh

Ở trong mười phương chỗ chư Phật

Khéo hay ca vịnh và xưng tán.

Khi ấy thân Đồng tử Nguyệt Quang

Được nghe định tịch diệt như vậy

Vứt bỏ tất cả sự lợi dưỡng

Tu hành pháp chư Phật khen ngợi.

Nếu có muốn được trí tự nhiên

Ta vì tất cả người thế gian.

Cần phải học Thắng Tam-muội này

Nếu học như vậy hơn trời, người.

Bấy giờ Đức Thế Tôn bảo Đồng tử Nguyệt Quang:

–Này Đồng tử! Đại Bồ-tát đối với trí Tam-muội nói rõ này, cần phải khéo tu tập, vì người khác hiển bày.

Này Đồng tử! Thế nào là hiển bày? Đó là đối với tất cả pháp, khởi tâm bình đẳng, không có bỉ thử, không có phân biệt, không có không phân biệt, không tạo, không khởi, không sinh, không diệt, tất cả vọng tưởng phân biệt, nhớ nghĩ, khởi tưởng, thảy đều dứt trừ, chỗ tâm phan duyên, chỗ ý suy nghĩ và các giả danh cũng đều đoạn trừ, cũng đoạn trừ tất cả các giác quán ác, đối với ấm giới, nhập, không có tự tánh, đoạn trừ tham, sân, si. Đó gọi là: Niệm tuệ giải thoát, tàm, quý, kiên cố, nghi quỹ tu hành ứng hợp với hành xứ. Đó là chỗ không nhàn, chỗ trí tuệ, dứt hẳn đến, đi, tất cả sở học Bồ-tát, là tất cả hành xứ Như Lai, thành tựu tất cả công đức.

Này Đồng tử! Đó gọi là hiển thuyết về Tam-muội này vậy. Nếu ai có thể hiển thuyết về Tam-muội như vậy, liền không xa lìa các định, tâm ấy không mất tất cả Tam-muội, không có mê hoặc, khởi tâm đại Bi, làm lợi ích vô lượng, vô biên chúng sinh.

Ngay lúc đó Đức Thế Tôn nói bài kệ:

Bình đẳng, không hiểm trở

Tịch lặng mầu khó thấy

Đoạn trừ tất cả tưởng

Nên gọi là Tam-muội.

Không vọng tưởng phân biệt

Lìa kiến không thể giữ

Tâm ấy chẳng thể nắm

Đó gọi là Tam-muội.

An trụ định như thật

Không giữ tất cả pháp

Vì như thật không thủ

Nên nói định Tịch diệt.

Pháp không có mảy may

Cũng không chút khả đắc

Vì không chút khả đắc

Nên gọi là Tam-muội.

Hữu đắc hay vô đắc

Đó gọi là vọng tưởng

Lìa phân biệt nơi pháp

Nên gọi là Tam-muội.

Nhờ tiếng nên nói nghĩ

Tiếng này chẳng thật có

Giống như tiếng dội lại

Lại giống như hư không.

Chúng sinh vô sở trụ

Chỗ trụ bất khả đắc

Tiếng đắc cùng bất đắc

Tự tánh bất khả đắc.

Hoặc bỏ, hoặc đọa lạc

Bỏ đạo bất khả đắc

Tiếng bỏ cùng không bỏ

Nơi đạo biết như vậy.

Còn có định là thủ

Còn không định cũng vậy

Vô trước hành Bồ-đề

Chứng Thánh đạo cũng thế.

Địa bình đẳng lìa hiểm

Định tuệ này vô tướng

Phật tử tu tập nó

Khéo tu định tương ưng.

Văn tự chẳng có thể

Vào nghĩa thú sâu này

Bỏ các việc ngôn ngữ

Lược định vô sở thủ.

Bồ-tát được định này

Như nói trụ tương ưng

Dù lửa thiêu thế giới

Trong ấy không bị cháy.

Vô lượng kiếp hỏa thiêu

Như hư không, không cháy

Nếu biết pháp như không

Người ấy lửa không đốt.

Nếu khi thiêu cõi Phật

Trong định phát nguyện này

Diệt sạch hết lửa ấy

Người và đất không hoại.

Thần túc ấy vô biên

Đạo hư không không ngại

Tùy học định mà trụ

Bồ-tát gặt công đức

Hoặc sinh hoặc biến mất

Không khởi cũng không diệt

Nếu hay biết như vậy

Được định này không khó.

Thế gian có sinh diệt

Chỗ Như Lai đã nói

Nếu hay biết định này

Nên biết thân cận đời.

Nơi thế gian không nhiễm

Thế pháp không thể ngại

Thân nếu không chướng ngại

Qua lại cõi chư Phật.

Thường thấy nơi tịnh độ

Và thấy Đạo sư đời

Nên được nghe chánh pháp

Diễn thuyết tại các cõi.

Cũng không khởi vô tri

Vào lúc nói pháp tánh

Hay thông đạt các pháp

Như tùy theo pháp tánh.

Diễn thuyết trong ức kiếp

Biện tài không đoạn tuyệt

Hay biến làm nhiều thân

Các Bồ-tát khác nữa.

Biến hóa các Bồ-tát

Qua lại các cõi Phật

Trên hoa sen ngàn cánh

Kiết già mà an tọa.

Hiển thị Bồ-đề Phật

Tu-đa-la Tổng trì

Cùng hằng ức kinh khác

Nhờ tu tập Tịch định.

Chỉ trừ bất thoái chuyển

Người chẳng nghĩ bàn khác

Không thể hết biện tài

Hiển thị Bồ-đề Phật.

Bỏ đi các lầu gác

Các thứ báu nghiêm sức

Tung rải các diệu hoa

Hương thơm thật đáng ưa.

Tung rải các hương bột

Cùng đốt các hương thơm

Hoặc tung vô lượng báu

Vì chứng được Bồ-đề.

Bồ-tát bậc cứu tế

Vô lượng đức như vậy

Đoạn trừ các phiền não

Đạt thần túc thù thắng.

Không khởi sinh phiền não

Thanh tịnh thật chói sáng

Vô vi không thể hoại

Là cảnh giới Bồ-tát.

Tịch tĩnh, càng tịch tĩnh

Lìa não, không phiền não

Vượt qua sự hý luận

Thích pháp không hý luận.

Văn tự không thể vào

Vì các pháp vô tướng

Trí biết chỉ âm thanh

Cho nên gọi là định.

Thắng tịch diệt vô tận

Vô công dụng, không thấy

Tất cả cảnh giới Phật

Thật tế không nhà cửa.

Theo chư Phật tu học

Tự tánh tất cả pháp

Học công đức Phật này

Được công đức cứu cánh.

Chẳng đây cũng chẳng kia

Bản tế không phân biệt

Cho nên tất cả Phật

Đạt công đức bờ kia.

Với vị lai không bỏ

Vì đã biết pháp tánh

Vô công dụng hý luận

Đạt công đức bờ kia.

Bấy giờ Đồng tử Nguyệt Quang bạch Đức Phật:

–Hy hữu thay! Bạch Thế Tôn! Như Lai, Bậc Ứng Cúng Chánh Biến Tri, mới có thể khéo nói về thể tánh bình đẳng của tất cả các pháp. Đó là nói về thể tánh bình đẳng của tất cả các pháp mà Bồ-tát phải học. Nếu Bồ-tát có thể tu học Tam-muội đã được nói ra ấy, sẽ mau chóng chứng được Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác.

Bạch Thế Tôn! Con lại muốn nói! Bạch Như Lai! Con lại muốn nói. Bạch Thiện Thệ! Con muốn nói một phần nhỏ.

Đức Phật nói:

–Này Đồng tử! Nếu muốn nói cứ nói.

Bấy giờ Đồng tử Nguyệt Quang, ở trước Đức Phật, chắp tay hướng về Đức Phật, xưng dương thật đức bằng bài kệ khen ngợi:

Thấy sinh, bị già, bệnh chết, khổ

Tham sân và si thường mê hoặc

Xưa Phật đã phát tâm Bồ-đề

Mong thành Chánh giác mở các trói.

Lành thay, vô lượng kiếp tu hành

Bố thí, điều phục, ngăn các lỗi

Trì giới, Nhẫn nhục, siêng Tinh tấn

Khéo tu Thiền định và Trí tuệ.

Vì không hy vọng, bỏ ngôi vua

Vợ con, của cải đều bỏ hết

Đầu, mắt, tay chân và thọ mạng

Tâm ấy ban đầu không mệt mỏi.

Cấm giới trong sáng, sạch không nhơ

Vứt bỏ thân mạng thường hộ trì

Khéo hay cấm chế thân, miệng, ý

Quy mạng Thiện Thệ, điều phục tâm.

An trụ trí tuệ trong sức nhẫn

Dù bị cắt thân, không phẫn nộ

Nhờ lòng từ máu biến thành sữa

Quy mạng Như Lai, rất kỳ đặc.

Thành tựu oai lực, trụ Thập lực

Dùng trí vô lượng rõ các pháp

Phật đem lòng thương đến thế gian

Cứu độ lợi ích các cõi khác.

Đã biết bản thể các pháp không

Thấy các thế gian đều hư vọng

Ngộ đạo khế hội tánh vô ngã

Biết giải thoát ấy, không chỗ thoát.

Xa lìa phiền não và phóng dật

Hàng phục ma lực và ma quân

Biết đạo vô cấu, trí vô ngại

Nói pháp thanh tịnh, vô ngại tịch.

Giả sử tinh tú trên trời rớt

Đất biển thành ấp đều hoại diệt

Hư không, vô vi tánh đổi khác

Như Lai hoàn toàn không nói dối.

Thấy sự khổ não các chúng sinh

An trụ, đắm trước trong phân biệt

Vì họ hiển bày lìa đắm trước

Gọi là tịch diệt, không thậm thâm.

Chẳng thể nghĩ bàn vô số kiếp

Đại hùng dũng mãnh, học từ lâu

Tu học tất cả, không đắm trước

Nên Phật không có các lỗi lầm.

Phật đã tu học tất cả pháp

Như pháp sở đắc vì người nói

Đó chẳng phải phàm phu, ngu si

Lại chẳng phải tất cả ngoại đạo.

Tâm thường an trụ nơi ngã tưởng

Gọi là các phàm phu lỗi lầm

Nếu hay biết được pháp vô ngã

Không có tất cả các lỗi lầm.

Đại hùng đã nói lời chân thật

Hằng thường an trụ nơi thật pháp

An trụ thật pháp như vậy rồi

Lại hay diễn thuyết lời chân thật.

Quá khứ từng tu hạnh chân thật

Mới hay xứng đáng nơi bản nguyện

Đạt được diệu quả báu chân thật

Nhờ vậy hay nói lời chân thật.

Đã hành hạnh chân thật đầy đủ

Khéo hay biết được chân thật tế

Đã tu hạnh chân thật như vậy

Quy mạng Nhân tôn đại trí tuệ.

Trí Ngài tối thắng không ai bằng

Trí tuệ đầy đủ, rất sáng rạng

Cuối cùng đạt được thắng trí tuệ

Quy mạng bậc Trí tuệ ngôn thuyết.

Hay cùng chúng sinh làm bạn hữu

Từ lâu tu tập tâm Từ bi

Hay khéo an trụ nơi bất động

Bất động giống như núi Tu-di.

Làm thầy trời, người, đầy đức lớn

Giáo thọ Đại chúng, các quần sinh

Thiện Thệ thắng trí tuệ thậm thâm

Trong chúng vô úy, làm chấn động.

Sư tử rống vô úy như vậy

Như vua sư tử oai hùng mãnh

Hàng phục tất cả các ngoại đạo

Giống như sư tử vồ chồn hoang.

Đại hùng điều phục kẻ không điều

Điều phục lại hay khéo điều ngự

Hay khiến thành tựu làm thiện hữu

An trụ kiên cố mà không hoại.

Thấy các chúng sinh kia khổ não

Nương vào hoàn toàn nơi ngã kiến

Vì họ diễn xướng pháp vô ngã

Không có tham ái và không ái.

Người phàm phu ngu si không học

Nương nơi hiểm nạn, đường không lành

Vì họ hiển thị đạo chân thật

Đó là hướng đến đường Niết-bàn.

Nếu ai đắm trước vào ngã tưởng

Người ấy liền sống rất khổ não

Bởi vì không hiểu pháp vô ngã

Là có thể diệt trừ khổ não.

Trong kiếp số chẳng thể nghĩ bàn

Đại trí từ lâu từng tu học

Tu học xa lìa đắm trước rồi

Cho nên không có các tội lỗi.

Diễn thuyết các pháp cú lìa tội

Thế Tôn xa lìa các lỗi lầm

Khéo nói lời chân thật vi diệu

Miệng thường giải thoát trăm điều sợ.

Vô lượng na-do trăm ngàn, ức

Thiên, Long, Dạ-xoa giữa hư không

Ưa thích pháp Tối thánh vô thượng

Người nghe ai cũng hợp nghĩa chân.

Lời Như Lai hoan hỷ, thiện mỹ

Ôn hòa, hợp thời, vừa lòng người

Tiếng hòa hợp, vi diệu vô lượng

Thương xót giải thoát vô số người.

Âm thanh kỹ nhạc. trăm ngàn loại

Một lúc tấu lên tiếng hòa hợp

Là tiếng vui thích ở cõi trời

Một tiếng Như Lai bao trùm khắp.

Các loại chim Ca-lăng-tần-già

Đồng lúc cùng phát tiếng vi diệu

Hay khiến người khác sinh vui thích

Gặp âm thanh Phật chẳng thể sánh.

Tấu lên âm nhạc của hoan hỷ

Khéo hợp tất cả các cung đàn

Thổi loa, trống, sáo, đàn, không hầu

Gặp âm thanh Phật, đều không hiện.

Tiếng ca múa vua Khẩn-na-la

Đã từng khéo học trăm ngàn nhạc

Nếu ai nghe được đều hoan hỷ

Gặp âm thanh Phật đều không hiện.

Tiếng Câu sí, Anh vũ, Xá-lợi

Khổng tước, Ai loan và Uyên ương

Có tất cả tiếng chim hay ấy

Gặp âm thanh Phật đều không hiện.

Tiếng mỹ diệu, vui thích, khả ái

Những ca vịnh hay ở thế gian

Dồn tất cả lại đồng tấu lên

Tiếng Phật Tối Thắng vượt hơn chúng.

Chư Thiên, Dạ-xoa, vua Tu-la

Tất cả quần sinh trong ba cõi

Thân Phật thượng diệu và tối thắng

Phật phóng hào quang liền che hết.

Sắc thân Như lai như hoa nở

Với tất cả tướng tốt rực sáng

Sinh ra quả phước rất thanh tịnh

Hào quang chiếu sáng khắp mười phương.

Tiếng ốc, tiếng trống và tiêu sáo

Tiếng hay đồng, bạc, sinh và tiêu

Các âm như vậy cùng hòa hợp

Không bằng một phần trăm tiếng

Phật. Càn-thát, Tu-la và Ma-hầu

Các tiếng hay ho của Dạ-xoa

Cùng với tiếng hay khắp ba cõi

Với Phật trăm phần không bằng một.

Tất cả ánh sáng của Phạm thiên

Và các thân sáng trời Hữu đảnh

Thế Tôn nếu phóng ánh hào quang

Sáng kia không bằng một phần trăm.

Thân, khẩu, ý nghiệp đều thanh tịnh

Vì Bố thí tịnh, đời không nhiễm

Bảo tụ công đức Nhân Trung Vương

Công đức tự nhiên không ai bằng.

Tán thán Thập Lực lời thật xong

Đồng tử vui mừng nói như vầy:

“Vì con cúng dường pháp vương, Phật

Nguyện phước này thành Thích-ca Văn”.

Phật biết tịnh hạnh tối thắng kia

Thiện Thệ bấy giờ liền mỉm cười

Di-lặc thấy Phật cười, thưa hỏi

Cúi mong Nhân Tôn nói duyên cớ.

Bấy giờ đại địa sáu chấn động

Trời, Rồng hoan hỷ giữa hư không

Hân hoan chiêm ngưỡng Lưỡng Túc Tôn

Xin Phật nói cho nhân duyên cười.

Trí tuệ chư Phật đã rõ biết

Chẳng phải Thanh văn đệ tử Phật

Nay an trú ai đạo Tối thắng?

Xin Ngài xót thương, nói cho con.

Ngoại trừ Đức Mâu-ni, từ bi

Tất cả thế gian, ai làm được

Có thể trao cho quả Pháp vương

Xin Phật thọ ký quả Bồ-đề.

Nay con khéo hỏi Thế Đạo Sư

Thích-ca, Ngưu vương, đại oai đức

Đã đến bờ, trí tuệ quang minh

Đoạn trừ tham, sân, si ô uế.

Không thể nghĩ bàn hằng sa ức

Kiếp số Đạo Sư đã tu hành

Để cầu hạnh Bồ-đề thắng diệu

Vì nhân duyên gì hiện mỉm cười?

Hay bỏ thân mình với tay chân

Vợ con, quyến thuộc người thân yêu

Thường hay tu hành Thắng hạnh này

Cho nên con hỏi Đấng Mâu-ni?

Voi, ngựa, xe cộ và trâu, dê

Nô tỳ, ma-ni, trân châu vàng

Không thấy sở hữu các vật báu

Khi hành Bồ-đề mà không bỏ.

Trí ấy tối thắng, đều hiển hiện

Biết các việc làm của chúng sinh

Tín tâm, tánh dục đã khéo biết

Xin nói duyên gì hiện mỉm cười?

Ai từng cúng dường Nhân Trung Tôn?

Nay ai thành tựu lợi lạc lớn?

Ai có thể hành việc Phật hành?

Vì ai mà hiện sự mỉm cười?

Mặt đất bấy giờ sáu chấn động

Ức hoa sen đẹp mọc từ đất

Hoa này chiếu sáng đủ ức cánh

Sắc vàng rực sáng thật khả ái.

Phật tử ngồi trên hoa sen kia

Bồ-tát đại thần thông bậc nhất

Vô lượng Pháp sư đến vân tập

Cho nên con mới hỏi như vậy.

Đánh trống, khua linh, thổi tù và

Kỹ nhạc ức số như hằng sa

Những loại âm nhạc nhiều như vậy

Trong đó, tiếng Phật tối thắng diệu.

Câu sí, Tần-già, ngỗng và hạc

Các chim cùng lúc đến vân tập

Đồng thời hót lên tiếng thật hay

Không thể sánh bằng âm thanh Phật.

Ai từng bố thí, trì giới cấm

Tu tập trong vô lượng ức kiếp

Ai lại cúng dường Nhân Trung Tôn?

Mâu-ni vì ai hiện mỉm cười?

Ai xưa khởi tâm đại cung kính

Đã từng thưa hỏi Lưỡng Túc Tôn

Nhờ nhân duyên gì được Bồ-đề

Mà nay hiện sự mỉm cười này?

Tất cả Đấng Thập Lực quá khứ

Ở đời hiện tại cùng vị lai

Đạo sư trời, người đều biết rõ

Cho nên con hỏi Bậc Nhân Trung.

Rõ biết thứ lớp tâm chúng sinh

Với thần túc Phật không suy giảm

Lại biết tâm ưa thích chúng sinh

Cho nên con hỏi Mâu-ni sư.

Tu hành hạnh tối thắng vô thượng

Nhờ pháp tương ưng đã khéo học

Đạo Bồ-đề Phật làm sao được?

Cho nên con hỏi Lưỡng Túc Tôn.

Các pháp vi tế khó thấy được

Không tịch khó gọi, khó nghĩ bàn

Tu hành sở hành của Thập Lực

Cho nên con hỏi Thế Đại Sư.

Có thể khéo tu tâm Từ bi

Nơi chỗ chúng sinh chẳng nghĩ bàn

Thường không khởi các chúng sinh tưởng

Cho nên con hỏi Lưỡng Túc Tôn.

Cảnh giới sở hành khó nghĩ bàn

Nơi ngằn mé ấy bất khả đắc

Đã vượt qua được cảnh giới tâm

Cho nên con hỏi Lưỡng Túc Tôn.

Bố thí, trì giới rốt ráo rồi

Bậc trí sáng trong rõ ba đời

Xa lìa tất cả các tội ác

Vì nghĩa lý gì hiện mỉm cười?

Xá-lợi, Mục-liên, Cư-luật-đa

Và đệ tử khác các Như Lai

Chẳng phải là việc làm của họ

Chỉ cảnh giới Phật tối vô thượng.

Nơi tất cả pháp đến bỉ ngạn

Sở học các cõi đã cứu cánh

Đạo Sư phát sinh lòng thương lớn

Tiếng tuyên xướng vi diệu bậc nhất.

Vô lượng a-tăng kiếp quá khứ

Cũng từng hỏi nghĩa lý như vậy

Được làm người thân Đấng Cứu Thế

Nay đã chứng quả nói cho con.

Dạ-xoa, La-sát, Rồng, Bàn-trà

Chiêm ngưỡng Lưỡng Túc Tôn tối thắng

Tất cả cung kính đứng chắp tay

Đều hỏi Thế Tôn vì sao cười.

Nhiều chúng Bồ-tát đều vân tập

Thần thông đầy đủ, nhiều ức cõi

Tâm Như Lai sinh Tối trưởng tử

Tất cả cung kính đều chắp tay.

Đạo Sư Thế Tôn chẳng duyên cớ

Trượng phu tối thắng hiện mỉm cười

Ngôn ngữ vi diệu, âm thanh trống

Vì nhân duyên gì hiện mỉm cười?

Bồ-tát Hương Tượng phương Đông đến

Từ thế giới của Phật A-súc

Vô số chúng Bồ-tát vây quanh

Vì hỏi Thích-ca nên đến đây

Lại nữa, Diệu thế giới An lạc

Bồ-tát Quán Âm, Đại Thế Chí

Vô số chúng Bồ-tát vây quanh

Đến hỏi Lưỡng Túc Thích Sư Tử.

Vô lượng ức chỗ Phật quá khứ

Cúng dường vô biên các Như Lai

Giống như số cát trong biển cả

Vì hành thắng Bồ-đề vô thượng.

Chỗ tất cả chư Phật khen ngợi

Công đức Bồ-tát đã cứu cánh

Mười phương thế giới đều nghe biết

Văn-thù-sư-lợi đứng chắp tay.

Du hành qua vô số cõi Phật

Đệ tử lớn như vậy khó thấy

Công đức Phật tử đã khéo học

Tất cả chắp tay đứng cung kính.

Căn, khí tối thắng không ai bằng

Bậc điều phục nhu nhuyến như vậy

Thọ trì tất cả tạng Phật pháp

Xin Phật tuyên thuyết lời hòa diệu.

Thế Tôn Đạo Sư đâu vô cớ

Trượng phu tối thắng hiện mỉm cười

Tiếng trống vi diệu xin diễn thuyết

Vì nhân duyên gì hiện mỉm cười?

Câu sí, chim yến, ngỗng, khổng tước

Tiếng rống Ngưu vương như sấm sét

Xin phát nhạc trời âm tuyệt diệu

Cúi mong diễn thuyết tiếng thêm vui.

Khéo tập Từ bi lìa các lỗi

Trí tuệ hiện tiền đoạn ngu si

Hiểu nghĩa chân thật lìa văn tự

Trong trăm ngàn kiếp đã tu trì.

Quyết định không tịch biết các hữu

Hiển bày các cú nghĩa khổ diệt

Phá hoại tất cả trí ngoại đạo

Không vô chúng sinh và thọ mạng.

Chư Phật tu hành trăm ngàn hạnh

Trăm ngàn thứ phước để trang nghiêm

Trăm ngàn chư Thiên đều khen ngợi

Trăm ngàn Phạm thiên cũng như vậy.

Dạ-xoa, La-sát đều tịnh tâm

Ma-hầu, Kim sí, Rồng hoan hỷ

Miệng thường tuyên thuyết không chướng ngại

Chỗ khởi của nghiệp quả tịnh diệu.

Tất cả chư Phật đã diệt độ

Cùng với hiện tại, đời vị lai

Rõ biết tất cả không chướng ngại

Từ chỗ sinh ra các công đức.

Đại hải, đại địa và các núi

Tất cả thảy đều sáu chấn động

Chư Thiên, Tu-la, Rồng, La-hầu

Rải các hoa hương rất thắng diệu.

Đoạn trừ tham, sân và hôn, mạn

Liễm thúc tâm ý đều thanh tịnh

Âm thanh tịch tĩnh, gọi vô tướng

Đại Thánh, sư tử rống như vậy.

Đầy đủ biện tài, danh xưng lớn

Nơi mắt nơi pháp khéo bình đẳng

Thế gian ai bằng, ai qua nổi

Cúi mong Đại Bi nói nghĩa cười?

Câu sí, Tần-già và Khổng tước

Mạng mạng các chim, âm thanh diệu

Cùng lúc hót lên thật khả ái

Chẳng thể bằng một âm của Phật.

Trống lớn, chiêng vàng, các trống nhỏ

Tù và, tiêu, sáo, đàn không hầu

Ngàn thứ âm nhạc đồng tấu lên

Một âm của Phật cũng hơn xa.

Ngàn thứ âm nhạc cõi trời hay

Và tiếng ca hay các Thiên nữ

Hợp lại cùng hát, người yêu thích

Một lời của Phật cũng hơn xa.

Đạo Sư của đời dùng một âm

Tùy sức tín tâm hiểu khác nhau

Tất cả đều bảo Phật vì mình

Mong đại Sa-môn nói duyên cười?

Diệu âm thinh chư Thiên và Rồng

Ca-lầu, Càn-thát, Tỳ-xá-xà

Chúng nó không thể diệt phiền não

Chỉ âm thanh Phật hay đoạn trừ.

Tuy lại khởi ái tâm, không nhiễm

Hành Từ liền được lìa lỗi sân

Hay sinh trí tuệ, lìa ngu si

Người được như vậy, lìa các cấu.

Tiếng Phật không thoát ra ngoài chúng

Hay đoạn trăm thứ các nghi ngờ

Với âm thanh ấy không cao, thấp

Diệu âm Mâu-ni tịch bình đẳng.

Giả sử cõi ba ngàn tan nát

Một niệm biển cả đều khô cạn

Trời, trăng có thể rơi xuống đất

Thế Hùng hoàn toàn không nói dối.

Sáu mươi loại ngữ ngôn thanh tịnh

Tiếng rống rất hay, không sợ hãi

Tiếng Phạm Như Lai xin nói cho

Tịch Tĩnh nhân gì hiện mỉm cười?

Tất cả quần sinh trong ba cõi

Có thể rõ biết việc làm ấy

Quá khứ, hiện tại và vị lai

Xin Nhân Tôn nói vì sao cười?

Tất cả Như Lai, Bậc Đại Bi

Ở trong các lực được cứu cánh

Nhan sắc Như Lai như trăng rằm

Đâu phải vô cớ hiện mỉm cười?

Ngay khi ấy Đức Thế Tôn nói bài kệ tụng để trả lời Đại Bồ-tát Di-lặc:

Đúng như Đồng tử Nguyệt Quang ấy

Tán thán Như Lai không ai bằng

Tán thán Như Lai như vậy rồi

Sau lại vì đời được khen ngợi.

Ngày xưa ở thành Vương xá này

Đã từng xem thấy nhiều ức Phật

Nơi chỗ Phật ấy thường thưa hỏi

Định tịch diệt, thắng diệu như vậy.

Khi tu hành đạo hạnh Bồ-đề

Trong tất cả đời làm con ta

Thường hay đầy đủ vô ngại biện

Thường hằng an trụ nơi phạm hạnh.

Người ấy lúc đời cuối, hãi hùng

Chỉ có Di-lặc mới chứng biết

Trong tất cả thời trụ phạm hạnh

Hay phân biệt rộng Tam-muội này.

Muốn cầu Tam-muội thù thắng này

Khen đạo đang hành, sẽ đạt được

Vô lượng ức Phật đều nhiếp thọ

Cúng dường Đại Đạo Sư tối thắng.

Ta ở trong trí nên ký thuyết

Nơi hạnh thù Thắng Nguyệt Quang này

Ở thời cuối cùng, không chướng ngại

Nơi phạm hạnh ấy và thọ mạng.

Biết được ngàn ức các Như Lai

Như xem quả xoài trong bàn tay

Lại trải qua hằng sa số ấy

Ở đời vị lai tu cúng dường.

Chư Thiên và Rồng có tám ức

Chúng Dạ-xoa có bảy ngàn ức

Vị lai cúng dường Lưỡng Túc Tôn

Bọn họ đều có thể hộ giúp.

Được nghe thọ ký như vậy rồi

Hoan hỷ, yêu thích đều sung mãn

Nguyệt Quang bay cao bảy Đa-la

Đứng trên hư không, lời hy hữu:

Ô hay, Phật nói không gì hơn

An trụ trí giải thoát thần thông

Nhờ an trụ thắng trí quyết định

Tất cả dị luận không thể phá.

Xa lìa hai bên, chứng giải thoát

Quán sát sự việc, không đắm trước

Ở trong ba cõi, trí vô ngại,

Hoàn toàn không có các hý luận.

Tất cả hý luận mà không nhiễm

Giác quán các kiến đều đoạn trừ

Khéo tu nơi đạo, không nương tựa

Không bị người phá, không chống người.

Lại nơi ba cõi không nương tựa

Đoạn trừ các kết, hành thanh tịnh

Dây ái trói buộc đều xa lìa

Các hữu tương tục đều diệt sạch.

Hiểu rõ tự thể tánh phi hữu

Thuyết pháp ly ngôn đều biết rõ

Kẻ vô trí nơi điên đảo ấy

Như sư tử rống bắt dã can.

Nay Phật vì hiện Diệu pháp tạng

Con nay đạt được Diệu bảo tụ

Đoạn trừ tất cả các đường ác

Nay con được định Phật không nghi.

Sắc vàng trăm phước, tay trang nghiêm

Xin đem tay báu xoa đầu con

Đối với trời, người trước đại chúng

Cúi mong Nhân Tôn quán đảnh con.

Con nhớ quá khứ lúc tu hành

Nơi cờ sư tử trong Phật pháp

Nơi có Tỳ-kheo rất thông duệ

Tên gọi Hiền Thí làm Pháp sư.

Con làm vương tử, tên Hiệt Tuệ

Thân gặp bệnh khổ rất nguy khốn

Lúc đức Hiền Thí làm Pháp sư

Nhu nhuyến, ngay thẳng, đầy đức tốt.

Năm trăm lương y, không giảm thiểu

Thảy đều đi đến trị cho con

Quyến thuộc, thân thích đều sầu lo.

Bấy giờ Đại Sư nghe con bệnh

Liền đến chỗ con mà thăm hỏi

Hiền Thí liền sinh tâm xót thương

Vì con mà thuyết Tam-muội này.

Con được nghe Tam-muội này rồi

Không cần của cải, tâm ưa thích

Nhờ rõ biết thể tánh các pháp

Lúc ấy bệnh khổ liền tiêu trừ.

Tỳ-kheo thực hành hạnh Bồ-đề

Được thành Phật đạo hiệu Nhiên Đăng

Khi xưa ta, vương tử Hiệt Tuệ

Nhờ Tam-muội này trừ khổ não.

Do nhân duyên ấy nên đồng tử

Ta nhớ việc này nên dặn ngươi

Nhẫn sự mắng nhiếc và hủy nhục

Thọ trì, đọc tụng định như vậy.

Tỳ-kheo mạt thế có vô lượng

Phóng dật, phá giới nhiều keo kiết

Đắm trước y bát, ưa làm ác

Khởi tâm bài báng Tam-muội này.

Tật đố, khinh tháo, thả các căn

Sống nhà thế tục vì tham lợi

Thường nương quán Sổ tức kiếm sống

Nên họ hủy báng Tam-muội này.

Buông tay, duỗi chân, mặc tình láo

Đi chạy nói cười tự ngắm bóng

Bạn bè múa tay, tùy theo đường đi

Nếu vào tụ lạc hiện tướng lạ.

Như vậy chẳng hợp nghi thức người

Ngày đêm đam mê nơi đồng nữ

Nơi sắc, thanh ấy, thường đắm trước

Dạo chơi thôn ấp hiện tướng này.

Tâm thường ưa thích sự ăn ngon

Cười đùa, ca múa và âm nhạc

Mua bán đổi chác thường cầu lợi

Ưa thích uống rượu và cỡi ngựa.

Ham thêm cất chứa nhiều ẩm thực

Chết rồi đọa lạc ba đường ác

Chuyên lo khai khẩn và cày ruộng

Bảo trì tự kỷ nơi trú xứ.

Nghe người khác dạy, truyền thơ tín

Vứt bỏ giới cấm và oai nghi

Thân cận bạch y, trái lời Phật

Hủy phá cấm giới, trụ ác đạo.

Làm Phật thường không khen ngợi nghiệp

Đó là lường cân, hay lừa dối

Tạo tác các nghiệp ác như vậy

Vì ác hạnh này, đọa ác đạo.

Có nhiều của cải vàng với ngọc

Vứt bỏ người thân mà xuất gia

Không thể an trụ tu tịnh giới

Trở lại mua bán, tạo nghiệp xấu.

Trâu, ngựa, đực mái cùng trứng sữa

Chỉ ỷ tiền, lúa là hơn hết

Vì sao xuất gia, cạo râu tóc

Mà không giữ giới và nghi thức?

Thời quá khứ ta hành Bồ-đề

Ở trong ngàn kiếp tu khổ hạnh

Để cầu định tịch diệt như vậy

Người ngu nghe vậy liền chê cười.

Hành phi phạm hạnh thích nói dối

Thường tham lợi dưỡng rơi ác đạo

Mặc áo phạm hạnh để dối đời

Hủy báng giới, định, nói phi pháp.

Đây, kia thay nhau cùng phá hoại

Không thể đúng pháp cầu lợi dưỡng

Chỉ muốn tìm lỗi lầm của nhau

Chết rồi đọa lạc ba đường ác.

Trong trăm ngàn người không được một

Là người có thể trụ nhẫn nhục

Bè đảng, đấu tranh, vô lượng người

Vứt bỏ nhẫn nhục, thường giận nhau.

Đều tự xưng tán là Bồ-tát

Muốn tiếng tăm mình lan các nước

Nếu được hư danh tự vui mừng

Còn không khéo làm, huống chi đạo!

Ta từng không nghe cũng không thấy

Người dục lạc không có tịnh hạnh

Bài báng pháp này, không hâm mộ

Sao thể đạt được đạo Bồ-đề?

Không mưu sinh, nên xuất gia

Không cầu tất cả Bồ-đề phật

Người ngu an trụ trong ngã kiến

Nghe nói vô ngã liền kinh sợ.

Đây, kia cùng nhau hằng tranh luận

Ngã mạn, tự cao, xâm lấn nhau

Tự cho mình đúng, người khác sai

Thường làm bất thiện, vọng hoan hỷ.

Thành tựu các công đức tịnh giới

An trụ tâm Từ, hành nhẫn nhục

Điều phục, nhu nhuyến và thuần thiện

Những thiện nhân ấy đều bị khinh.

Nếu ai đương lai khởi tâm ác

Hết sức chống lại điều bất thiện

Ưa thích đấu tranh, làm phi pháp

Bọn họ lúc đó được cúng dường.

Ta nay cùng khéo khuyên bảo ông

Với ta ông nên sinh tịnh tín

Chỗ Như Lai ấy đã thuyết giáo

Bọn người ác ấy chớ thân cận.

Kẻ lắm tham ái và sân nhiều

Người nhiều ngu si và hôn mạn

Không hổ, không thẹn, không điều phục

Với họ, ông mau khởi sức nhẫn.

Nay ta đã nói vô lượng đức

Tỳ-kheo nơi đó không an trụ

Đâu phải miệng nói, được Bồ-đề

Cần phải kiên cố làm mới được.

Kinh Nguyệt Đăng Tam-Muội - Quyển 4

KINH NGUYỆT ĐĂNG TAM-MUỘI

QUYỂN 4

Bấy giờ Bà-già-bà, ở trong đại chúng chỉ giáo việc lợi lạc rồi, liền từ tòa đứng dậy, đi đến thành Vương xá vào núi Kỳ-xà-quật trải tòa mà ngồi. Các chúng Tỳ-kheo và chư Thiên, Long, Dạ-xoa, Càn-thát-bà, A-tu-la, Ca-lâu-la, Khẩn-na-la, Ma-hầu-la-già, vây quanh trước sau.

Bấy giờ Đồng tử Nguyệt Quang cùng tám trăm ức người và Thiên, Long, tám bộ quỷ thần… với mười na-do-tha các chúng Bồ-tát ở thế giới khác, cầm các vòng hoa báu, hương xoa, hương bột, y phục, phướn hoa, các thứ âm nhạc, dựng lên dù lọng, treo các phướn lụa, ra khỏi thành Vương xá, hướng đến núi Kỳ-xà-quật, đi đến chỗ Đức Như Lai, đầu mặt đảnh lễ dưới chân, nhiễu quanh nhiều lần, dùng các hương hoa, y phục, bảo cái, tràng phan, tấu các âm nhạc, thiết bày sự đại cúng dường. Khi đã cúng dường xong, cúi đầu cung kính, vì để hỏi pháp, nên ngồi qua một bên.

Bấy giờ Đồng tử Nguyệt Quang nói như vầy:

–Con đối với Đức Như Lai, Ứng Cúng, Chánh Biến Tri có điều muốn thưa hỏi, cúi mong Như Lai cho phép.

Khi ấy Đức Thế Tôn bảo Đồng tử:

–Như Lai Ứng Chánh Biến Tri, cho phép ông muốn hỏi gì cứ hỏi! Điều ông hỏi sẽ đem lại lợi ích cho vô lượng chúng sinh. Ta sẽ phân biệt, giải thích để tâm ông được hoan hỷ.

Bấy giờ Đồng tử Nguyệt Quang được Phật cho phép liền bạch rằng:

–Đại Bồ-tát thành tựu bao nhiêu pháp, mới có thể được Tam-muội tất cả pháp thể tánh bình đẳng không hý luận như vậy?

Khi ấy Phật bảo Đồng tử Nguyệt Quang:

–Đại Bồ-tát thành tựu bốn pháp mới có thể được Tam-muội tất cả pháp bình đẳng không hý luận như vậy? Những gì là bốn?

1.Khéo học sự nhu nhuyến, đồng ở an ổn, đạt đến chỗ điều phục, có thể nhẫn được sự hủy nhục, thấy pháp, trừ ngã mạn, đó là pháp đầu tiên. Bồ-tát nếu có thể thành tựu như vậy thì liền có thể đạt được Tam-muội tất cả pháp thể tánh bình đẳng không hý luận như vậy.

2.Lại nữa, này Đồng tử! Đại Bồ-tát thành tựu, giới thiện, giới thanh tịnh, giới thanh tịnh thiện đệ nhất, giới không uế trược, giới không khiếm khuyết, giới không thủng lậu, giới không xen tạp, giới vô định sắc, giới tự tại, giới không chỗ nương thể chê trách, giới không thoái lui, rơi rớt, giới không nương tựa, giới không thủ trước, giới vô sở đắc, giới Thánh khen ngợi, giới bậc Trí khen ngợi. Này Đồng tử! Đó là pháp thứ hai, Bồ-tát đầy đủ pháp này, có thể đạt được Tam-muội thể tánh bình đẳng của tất cả các pháp không hý luận.

3.Lại nữa, này Đồng tử! Đại Bồ-tát sợ ba cõi nên khởi tâm sợ hãi, vì nhàm chán ba cõi nên khởi tâm không nhiễm ô, vì không đắm trước ba cõi nên khởi tâm cấp bách, vì để giải thoát khổ ba cõi cho chúng sinh nên khởi tâm đại Bi, vì hướng đến quả vị Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác nên phát tâm đại tinh tấn. Này Đồng tử! Đó là pháp thứ ba. Bồ-tát thành tựu như vậy, mới có thể đạt được Tam-muội tất cả pháp thể tánh bình đẳng không hý luận.

4.Lại nữa, này Đồng tử! Đại Bồ-tát cầu sự nghe nhiều, không bao giờ chán, vì tôn trọng pháp nên không cầu tài lợi, vì tôn trọng trí tuệ nên không cầu tiếng tăm, tùy theo chỗ nghe, rồi thọ trì, đem nói rộng cho người khác, hiển bày nghĩa lý ấy, vì lòng xót thương nên không vì người thân thuộc Bồ-tát lại nghĩ như vầy: “Làm sao trước hết có thể khiến chúng sinh nghe pháp thì đối với Vô thượng Bồ-đề, họ mau chóng được không thoái chuyển.” Đó là pháp thứ tư. Bồ-tát thành tựu như vậy có thể được Tam-muội thể tánh tất cả pháp bình đẳng, không hý luận.

Đồng tử nên biết! Pháp môn Tam-muội này được vô lượng chư Phật đã diễn thuyết, vô lượng chư Phật khen ngợi, vô lượng chư

Phật hiển thị, vô lượng chư Phật tu tập.

Bấy giờ Đức Thế Tôn nói bài kệ:

Ta nhớ vô số, vô biên kiếp

Có Phật hiệu là Âm Thanh Thân

Đức Như Lai Âm Thanh Thân ấy

Ở đời thọ mạng sáu ngàn năm.

Tiếp theo Phật ấy lại có Phật

Tên Trí Tự Tại, đời mến yêu

Đức Trí Tự Tại, Chánh Biến Tri

Thọ mạng một vạn hai ngàn tuổi.

Tiếp theo Phật ấy có Đức Phật

Oai Đức Tự Tại, thế lực lớn

Đức Phật Oai đức, Nhân Trung Tôn

Thọ mạng bảy vạn sáu ngàn tuổi.

Tiếp theo Phật ấy lại có Phật

Hiệu Đại Tự Tại, trí Tự nhiên

Đức Đại Tự Tại, thầy, trời, người

Thọ mạng trọn cả ngàn vạn năm.

Tiếp theo Đức Phật lại có Phật

Tên Phật ấy là Phạm Thanh Sư

Đức Phật Phạm Thanh, Lưỡng Túc Tôn

Thọ mạng trọn cả một ức năm.

Tiếp theo Đức Phật lại có Phật

Hiệu Chúng Tự Tại, Tối Thắng Ly

Đức Chúng Tự Tại, Bậc Vô Tỷ

Thọ mạng trọn cả sáu ức năm.

Tiếp theo Đức Phật lại có Phật

Tên Phật ấy là Thanh Tự Tại

Đức Thanh Tự Tại, Bà-già-bà

Thọ mạng trọn cả ngàn vạn năm.

Tiếp theo Đức Phật lại có Phật

Hiệu là Thanh Thượng, đèn soi đời

Đức Phật Thanh Thượng, Thế Đạo Sư

Thọ mạng một vạn bốn ngàn năm.

Tiếp theo Đức Phật lại có Phật

Hiệu Mãn Nguyệt Diện, danh rộng khắp

Đức Mãn Nguyệt Diện, danh rộng khắp

Ở đời thọ mạng một ngày đêm.

Tiếp theo Đức Phật lại có Phật

Tên Phật ấy là Nhật Diện Mãn

Đức Phật Nhật Diện, Bậc Vô Tỷ

Thọ mạng một vạn tám ngàn năm.

Tiếp theo Đức Phật lại có Phật

Hiệu Phật ấy là Phạm Diện Thân

Đức Phạm Diện Thân, Lưỡng Túc Tôn

Thọ mạng hai vạn ba ngàn tuổi.

Tiếp theo Phật ấy lại có Phật

Tên Phật ấy là Phạm-bà-tâåu

Đức Phạm-bà-tẩu, Thiên Nhân Sư

Thọ mạng một vạn tám ngàn tuổi.

Các Phật như vậy, cùng một kiếp

Con số hai trăm Thế Đạo Sư

Nay ông nghe ta nói tên Phật

Đều là bạn thân trong ba cõi.

Phật Vô Hủy Thân, Phật Phổ Âm

Phật Biến Oai Đức, Phật Biến Thanh

Phật Thanh Cúng Dường, Phật Danh Thanh

Phật Thanh Thân Dũng, Thanh Thân Tịnh.

Phật Trí Khởi, Trí Tri Thiện Thính

Trí Quang Ánh Tế, Trí Đẳng Khởi

Phật Trí Diễm Tụ, Phật Trí Dũng

Phật Phạm Thượng, Phạm Mạng, Phạm Thiện

Phật Thiện Phạm Thiên, Thắng Phạm Thanh

Phật Phạm Âm, Phạm Thiên, Phạm Thí

Phật Oai Lực, Oai Chủ, Thiện Oai

Phật Oai Đức, Tự Tại, Khởi Oai.

Phật Oai Đức Nhãn, Phật Thiện Thắng

Bố Thượng, Bố Tuệ, Thiện Khả Bố

Phật Khả Bố Diện, Phật Bố Khởi

Phật Khả Bố, Bố Thượng, Kiến Thật

Thiện Nhãn, Nguyệt Thượng, Thắng Đạo Sư

Phật Thâm Viễn Âm, Vô Biên Âm

Phật Tịnh Âm, Tự Tại Tịnh Âm

Phật Vô Lượng Âm, Thiện Hiện Thanh

Phật Ma Lực Âm, Hoại Thiện Nhãn

Phật Thiện Nhãn, Tịnh Diện, Tịnh Nhãn

Phật Vô Lượng Nhãn, Phật Phổ Nhãn

Phật Thiện Phổ Nhãn, Phật Thắng Nhãn

Phật Nhãn Ánh Tế, Phật Bất Hủy

Phật Điều Phục Thượng, Phật Điều Phục

Phật Thiện Điều Tâm, Phật Thiện Điều

Phật Tịnh Căn, Tịch Ý, Tịch Thượng

Tịch Đức, Cực Tịch, Đáo Bỉ Ngạn

Bậc Như Lai Tịch Tâm, Vô Thượng

Phật Trụ Biên Tịch, Thiện Điều Tâm

Phật Thiện Điều, Tịch Căn, Định Ý

Phật Tịch Thượng, Tịch Đức, Xí Thạnh

Phật Độ Tịch, Bỉ Ngạn, Định Dũng

Phật Chúng Nhân-đà-la, Vương Chúng

Phật Chúng Tự Tại, Ánh Tế Chúng.

Chúng Thắng Tịnh Trí, Đại Chúng Chủ

Phật Chúng Chủ, Dũng Kiện Đại Chúng

Chánh Biến Tri Thắng Chúng Giải Thoát.

Phật Kiến Pháp, Pháp Tràng, Pháp Khởi

Phật Pháp Thể, Tánh Khởi, Pháp Lực

Phật Pháp Phật, Diệu Pháp, Dũng Kiện

Phật Tự Tánh Pháp Khởi Quyết Định.

Như Phật Tự Tánh Pháp Khởi này

Gồm có tám ức, cùng một tên

Phật này xuất hiện kiếp thứ hai.

Các Như Lai này ta từng cúng.

Phật Tự Tánh Pháp Khởi, Quyết Định

Nếu ai được nghe tên của Ngài

Nghe xong, thọ trì, được tịnh nghiệp

Thì mau đạt được Tam-muội này.

Ta nay đã nói vua Mâu-ni

Sau Đức Phật đó có Phật khác

Vô số kiếp không thể nghĩ bàn

Phật hiệu Thiện Thắng, Phật Âm Vương.

Đức Thiện Thắng Vương Như Lai ấy

Thọ mạng bảy vạn sáu ngàn năm

Hội đầu tiên của Như Lai này

Có chúng La-hán ba mươi ức.

Sáu Thông, ba Minh, căn điều phục

Đủ đại oai đức, bốn Thần túc

Thọ thân cuối cùng hết các lậu

Không bị nhiễm ô bởi tám pháp.

Bấy giờ lại có chúng Bồ-tát

Gồm có cả thảy vạn vạn ức

Được sáu thần thông, đủ biện tài

Học không rốt ráo nơi các pháp.

Dùng sức thần thông, dạo ức cõi

Lần lượt giáo hóa hơn hằng sa

Hỏi các Như Lai chỗ hành đạo

Trở về trú nơi thế giới mình.

Thông suốt tất cả Tu-đa-la

Du hành thế giới làm đèn sáng

Đó là Phật tử đại thần lực

Vì lợi chúng sinh đi các nước.

Xa lìa xú uế, hành phạm hạnh

Không vì dục lạc tạo các ác

Thường làm chư Thiên được vui sướng

Ở trong các cõi không nương tựa.

Ở chỗ nhàn hạ thường khất thực

Ở nơi không tịch, hành Đầu-đà

Nghe nhiều, khéo nói, phước đức lớn

Ở nơi ba cõi không đắm trước.

Vui nơi thiền định, không sợ hãi

Nơi nghĩa quyết định, được biện tài

Nơi nghĩa câu, từ đã khéo học

Chỗ hỏi Phật tử điều rốt ráo.

Nhiếp hộ tất cả các nghiệp thiện

Nơi vô lượng kiếp tu hành xong

Thường được chư Phật đều khen ngợi

Diễn thuyết cú nghĩa đạo giải thoát.

Trì giới thanh tịnh, không ô nhiễm

Như xe trong nước không đắm trước

Ở nơi ba cõi thường nhàm chán

Không bị thế pháp làm nhiễm ô.

Tâm ấy thanh tịnh, nghiệp thanh tịnh

Ít muốn, biết đủ, đầy oai nghi

Tương lai an trụ trong Thánh đức

Cũng trụ ba Minh, đạo thù thắng.

Cần phải tu hành, không phải nói

Tự an trụ pháp, vì người nói

Vì các Như Lai khéo nhiếp thọ

Giao phó tất cả tạng Phật pháp.

Ở trong ba cõi sinh sợ hãi

Dùng tâm tịch tĩnh, thường tu định

Thường được gia hộ bởi chư Phật

Nói ngàn ức loại Tu-đa-la.

Nếu nói ức loại Tu-đa-la

Xa lìa tất cả thế gian giáo

Tin nơi không tịch, nói nghĩa sâu

Tiếng tăm vô lượng, đức như biển.

Đồng tử! Ta ở vô lượng kiếp

Thường khen ngợi họ không gián đoạn

Nay ta chỉ nói một phần nhỏ

Giống như giọt nước trong biển cả.

Khi ấy Phật Thiện Thắng Âm Vương

Nói định tối thắng tịch diệt này

Lúc đó cõi tam thiên đại thiên

Chư Thiên và người đều đông đủ.

Khi Đức Phật nói tịch định này

Lúc đó đại địa sáu chấn động

Số chúng trời, người như hằng sa

An trụ không thoái đạo Bồ-đề.

Có Nhân Trung Tôn, Vương tối thượng

Hiệu Công Đức Lực, đại oai thần

Có cả thảy năm trăm người con

Nhan mạo đoan chánh, rất đẹp đẽ.

Có tám ức phu nhân mỹ diệu

Đều là quyến thuộc trong cung vua

Vua Công Đức ấy sinh con gái

Cả thảy một ngàn bốn trăm ức.

Vua ấy, ngày mười lăm tháng tám

Liền muốn thọ trì Bát trai giới

Cùng với tám ức na-do người

Đồng thời đi đến chỗ Như Lai.

Cúi lạy Lưỡng Túc Tôn Vô Thượng

Liền ở trước Phật, ngồi một bên

Như Lai biết tâm vua ưa thích

Ngài liền nói Thắng Tam-muội này.

Đức vua nghe xong Tam-muội ấy

Vứt bỏ ngôi vua như nhổ dãi

Cùng bỏ tất cả người thân ái

Ở chỗ Đức Phật mà xuất gia.

Phu nhân hậu cung, con thuận thảo

Và các cung nữ đều xuất gia

Quyến thuộc hậu cung và thân tộc

Bảy mươi sáu vạn na-do-tha.

Vợ con đức vua đã xuất gia

An trụ dũng mãnh thường tinh tấn

Kinh hành không nghỉ tròn tám năm

Trong khi kinh hành thì mạng chung.

Đại Thánh Vương này mạng chung rồi

Sinh lại nước mình nơi cung vua

Bỗng nhiên hóa sinh, không thai nhiễm

Bấy giờ Như Lai còn tại thế.

Vua cha tên là Kiên Cố Lực

Mẹ vua tên là Đại Trí Tuệ

Nhà vua sinh rồi thưa phụ mẫu

Phật Thắng Âm Vương trụ thế chăng?

Khi ấy Như Lai Thắng Âm Vương

Từng nói cho ta Thắng Tam-muội

Chẳng phải nhân duyên, chẳng vô duyên

Ở trong các cõi chỉ nói một.

Là ấn khởi tánh tất cả pháp

Nói ra vạn ức Tu-đa-la

Tài sản vô thượng của Bồ-tát

Nay Phật vẫn nói Tam-muội chăng?

Thuyết pháp không hoại nơi nhân quả

Hay tu tám Thánh đạo tối thắng

Trí tuệ Như Lai thấy thế gian

Rõ biết các pháp nhập Thánh đế.

Thân nghiệp, khẩu nghiệp đều thanh tịnh

Ý nghiệp thanh tịnh, tri kiến tịnh

Vượt qua tất cả các phan duyên

Phật ấy vẫn nói Tam-muội chăng?

Hay biết các ấm, giới bình đẳng

Xa lìa tất cả tướng các nhập

Chứng nơi nhẫn tịch diệt, vô sinh

Phật này vẫn nói Tam-muội chăng?

Biện tài vô ngại, nhập tịch trí

Thấu hiểu văn tự, trí sai biệt

Có thể vượt lên các chấp trước

Phật ấy vẫn nói Tam-muội chăng?

Biết các âm thanh được hân hoan

Gặp chư Phật rồi vui khôn xiết

Được con đường Thánh thẳng, nhu nhuyến

Phật vẫn nói Tam-muội này chăng?

Không khởi sân hận, thường thuận hòa

Nói lời hay đẹp, luôn mỉm cười

Thấy các chúng sinh, trước an ủi

Phật vẫn nói Tam-muội này chăng?

Cung kính Tôn trưởng, không giải đãi

Lễ bái cúng dường mãi chiêm ngưỡng

Thân mình thanh tịnh, đủ bạch pháp

Pháp vương vẫn nói Tam-muội chăng?

Nơi các bạch pháp thường không chán

Sống nơi không nhàn lìa tà mạng

Nhớ nghĩ các địa không quên mất

Pháp vương vẫn nói Tam-muội chăng?

Nơi ấm, trí thiện xảo, thần thông

Xa lìa phiền não bậc điều phục

Hay đoạn phàm phu, nói lời đạo

Pháp vương vẫn nói Tam-muội chăng?

Thường hay siêng tu các thắng hạnh

Xa lìa phạm giới, biết trì, phạm

Và lìa tất cả các ái thân

Pháp vương vẫn nói Tam-muội chăng?

Vượt qua tất cả các hữu sinh

Tự biết kiếp trước lìa các nghi

Trong lòng kính pháp, nghe Tổng trì

Nay Phật vẫn nói Tam-muội chăng?

Pháp sinh thắng trí tuệ lợi lạc

Tin thích bất động như núi chúa

Được môn Tổng trì không thoái chuyển

Thế Thân vẫn nói Tam-muội chăng?

Thường cầu tất cả pháp bạch tịnh

Ở trong ác pháp thường xa lìa

Tâm không du nhập bạn phiền não

Như Lai vẫn nói pháp này chăng?

Các học cứu cánh, được tự tại

Nơi các thiền định đã cùng tột

Trí tuệ hay khiến tin, hoan hỷ

Mâu-ni vẫn còn thuyết pháp chăng?

Tăng trưởng trí Thắng trí, sinh trí

Trí tuệ vô lượng, trí bình đẳng

Trí tùy sinh biết nơi các thú

Vua Mâu-ni thuyết thắng pháp này.

Tín tâm xuất gia bỏ thế tục

Không đắm ba cõi, không nương tựa

Điều phục tâm mình khiến hân hoan

Là Phật nói Thắng Bồ-đề này.

Ở trong các pháp không chấp trước

Thường hay thọ trì tất cả pháp

Nơi các nghiệp quả tin bất động

Thế Tôn tối thắng nói pháp này.

Trí quả báo, giới luật trì, phạm

Diệt trừ tất cả các tranh luận

Hay nói không trái, không tranh cãi

Mâu-ni Lưỡng Túc, nói pháp này.

Thọ trì nhẫn nhục không sân hận

Thiện xảo nơi các sự hỏi đáp

Trí sai biệt biết các pháp cú

Thế Tôn Đại Bi nói pháp này.

Biết ngằn mé quá khứ, vị lai

Hay biết tánh Phật pháp ba đời

Trí phần đoạn biết được ba đời

Thế Tôn tự nhiên nói pháp này.

Thường hay trụ tâm vào một chỗ

Thường hay an thân nơi Thánh địa

Nơi các oai nghi thường không đổi

Nhân Trung Ngưu vương nói pháp này.

Có hổ, có thẹn, tự trang nghiêm

Biết được thế gian, đúng thời nói

Tất cả thường duỗi tay bố thí

Thế Thân Vô Thượng nói pháp này.

Thường hay nhiếp tâm có hổ thẹn

Cũng luôn xa lìa ác, bất thiện

Đầu-đà tùy thuận, thường khất thực

Bậc Mâu-ni Vương nói thắng pháp.

Tâm thường hổ thẹn, thường hân hoan

Cúng dường Thế Tôn, hằng cung kính

Xa lìa kiêu mạn, tu lễ bái

Như Lai nói pháp thắng diệu này.

Ngăn tâm hạ liệt, khiến an nhàn

Tự hay đo lường ngằn mé trí

Xa lìa vô tri, các chướng ngại

Thắng nhân như vậy nói pháp này.

Hay nhập tâm trí, ngôn ngữ trí

Quyết định hay biết các ngôn từ

Xa lìa tất cả việc không lợi

Như Lai Pháp Vương nói pháp này.

Thường được thân cận Thiện tri thức

Xa lìa tất cả người bất thiện

Thường được tin Phật, không phóng dật

Mâu-ni nói pháp Vô thượng này.

Biết đời giả danh, chỉ ngôn thuyết

Thường chán tất cả khổ thế gian

Với lợi, được, mất không mừng, lo

Mâu-ni nói pháp tối thắng này.

Nếu được cung kính, không tự cao

Không được cung kính, tâm buông xả

Nếu được xưng tán, tâm không mừng

Là Thế Gian Sư nói pháp này.

Thường bỏ tất cả các ác đạo

Không giao thông với người thế tục

Nơi chúng xuất gia không liên can

Bậc Trí Tự Nhiên nói pháp này.

Người dũng xa lìa chỗ làm sai

Thường an trụ nơi việc Phật làm

Đầy đủ oai nghi, tâm điều phục

Đó là gốc pháp Phật đã nói.

Thường xa tất cả pháp phàm ngu

Cũng lìa các pháp nhà ô uế

Thường hộ tất cả các Phật pháp

Pháp này được nói bởi Đại Trí.

Ít nói, tốt đẹp khéo tương ưng

Đối với người thường nói nhỏ nhẹ

Như pháp hàng phục các oán địch

Mặt trời giáo pháp Đại trí tuệ.

Biết thời, tiết lượng việc ăn uống

Cẩn thận chớ tin pháp phàm phu

Nếu gặp duyên khổ, tâm không buồn

Là giáo pháp thiện thắng của Như Lai.

Nếu thấy người tham được của cải

Thấy người phá giới khởi lòng thương

Dùng lòng Từ mẫn để khai hóa

Đó là Thắng pháp Như Lai dạy.

Thường dùng pháp nhiếp hóa chúng sinh

Và bỏ tất cả các tài sản

Đối với tám pháp không chứa nhóm

Như Lai Đại Thánh đã dạy vậy.

Khen người trì giới, trách phá giới

Kiên trì tịnh giới không dối trá

Không chứa của cải, thường xả bỏ

Là giáo pháp tối thắng Như Lai.

Hết lòng thưa hỏi các Sư trưởng

Tùy theo lời dạy đều làm theo

Thường hay thân cận các Pháp sư

Giáo pháp tối thắng Như Lai vậy.

Tâm thường ưa thích, hằng cung kính

Cũng thường an trụ nơi chánh kiến

Nơi các thiện nghiệp hay quyết định

Giáo pháp tối thắng Như Lai vậy.

Tạo các thiện hạnh là trên hết

Phương tiện thiện xảo, vứt bỏ tướng

Xa lìa nơi tưởng và việc tưởng

Giáo pháp vô thượng của Như Lai.

Với Tu-đa-la hay rõ biết

Cú nghĩa chân thật khéo tu học

Chứng trí giải thoát thường thiện xảo

Là tối thắng giáo của Như Lai.

Mở miệng nói ra lời chánh ngữ

Tâm, cảnh tương xưng lời quyết định

Tuyên nói điều gì không nghi ngờ

Là tối thắng giáo của Như Lai.

Thường nên tu tập các pháp không

An trụ sức giới, không sợ hãi

Du hành tất cả nơi tịch định

Là tối thắng giáo của Như Lai.

Không cầu thân ái và lợi dưỡng

Trong lòng không có các quanh co

Xa lìa tất cả các ác kiến

Là tối thắng giáo của Như Lai.

Nơi Đà-la-ni được thắng biện

Trí tuệ chiếu sáng, rộng vô biên

Thuyết pháp không dứt, biện tài tịnh

Là tối thắng giáo của Như Lai.

Nơi bốn pháp môn tụ tập lâu

Hay nhập vào hạnh tối hiền thiện

Với lời Phật dạy, vâng tu hành

Là tối thắng giáo của Như Lai.

Nơi lời Phật dạy tùy thuận nhẫn

An trụ nhẫn ấy lìa các lỗi

Xa lìa phi trí, trụ nơi trí

Là tối thắng giáo của Như Lai.

Nhờ trí trụ nơi phương tiện địa

Tụ tập hạnh thiện xảo Bồ-tát

Làm chỗ tu hành của Trượng phu

Là tối thắng giáo của chư Phật.

Thường lìa phương tiện không đúng pháp

Như Lai nói đó là Phật địa

Nếu có trí tuệ, Phật tùy hỷ

Là tối thắng giáo của Như Lai.

Phật địa rộng lớn chẳng hai thừa

Phàm ngu không trí sinh hủy báng

Người trí được chư Phật nhiếp thọ

Là tối thắng giáo của Như Lai.

Như Lai khéo biết pháp môn này

Chư Thiên cung kính nên cúng dường

Ngàn ức Phạm chúng thường tùy hỷ

Như Lai vẫn nói Tam-muội chăng?

Vô lượng trời, rồng thường lễ bái

Khẩn-na, Kim sí thường tán thán

Dưới cây Bồ-đề đã chứng đắc

Như Lai vẫn nói Tam-muội chăng?

Thường vì chỗ người trí mong cầu

Chính là tài sản thiện thắng pháp

Chẳng phải tài thí vui bậc nhất

Như Lai vẫn nói Tam-muội chăng?

Kho tàng trí tuệ nói không cùng

Có thể nói ức kinh vi diệu

Khéo biết ba cõi trí như thật

Như Lai vẫn nói Tam-muội chăng?

Nói về thuyền bè qua bờ kia

Không bị bốn giòng làm trôi nổi

Khiến cho tiếng tăm được tăng trưởng

Cho nên nói định Tam-muội này.

Tán thán mười loại lực tối thắng

Và khen Nhân trung Đại Ngưu Vương

Công đức Bồ-tát nhiều vô tận

Chính nhờ được Tam-muội này vậy.

Nói về tâm Từ, trừ sân hận

Làm người đại Bi, đại Hỷ, Xả

Nơi bậc Đại thừa được sức sống

Chính nhờ nói Tam-muội này vậy.

Làm sư tử hống nói Thắng hạnh

Đó là trí Phật, thắng A-hàm

Ấn thể tánh tất cả các pháp

Tam-muội như vậy Phật đã nói.

Chiêu tập trí Nhất thiết chủng trí

Là khu vườn người cầu Bồ-đề

Nó hay phá hoại chúng ma quân

Gọi là Phật nói Định thắng tịch.

Hay sinh công đức của Chánh giác

Là Ấn tự tánh tất cả pháp

Ấn Diệu pháp, vô sinh, tịch diệt

Đạo Sư đã nói Thắng Tam-muội.

Với người trụ pháp làm đèn sáng

Ở trong oán thù mà không thù

Như pháp hàng phục các ma quân

Đạo Sư nói Thắng Tam-muội này.

Hiển thị sự biện tài vô ngại

Các Lực giải thoát và các Căn

Mười tám pháp Bất cộng tối thắng

Do Tam-muội ấy được pháp này.

Cầu mong thật pháp Bậc Thập Lực

Bản nhân thắng trí của chư Phật

Phật Đại Trượng Phu đã thuyết pháp

Vì xót thương, cứu hộ thế gian.

Phật tử tối thắng đã nhiếp thọ

Người cầu giải thoát còn dục lạc

Nghe tịch tĩnh này khó thấy định

Là điều yêu thích các Phật tử.

Các Phật đầy đủ sự trí tuệ

Trí tuệ Bồ-tát khởi tâm cầu

Trong tâm thanh tịnh không phiền não

Nên tu định tịch diệt như vậy.

Thân nghiệp thanh tịnh, miệng cũng vậy

Như Lai chỉ bày cửa giải thoát

Không có tạp uế, ái dục trói

Cần phải siêng tu Tam-muội này.

Không sinh tham ái và sân nhuế

Mau chóng đạt được Đại trí tuệ

Hay khởi ánh sáng diệt vô minh

Cho nên phải tu định tịch diệt.

Người cầu giải thoát được viên mãn

Người cầu Tam-muội liền đạt được

Lìa sự khen chê, mắt Như Lai

Cần phải tu tập Tam-muội này.

Thần thông du hành nhiều cõi Phật

Thần túc thấy công đức chư Phật

Đà-la-ni môn được không khó

Cần tu định thắng tịch như vậy.

Gia trì niệm căn, được Bồ-đề

Cũng hay gia trì thấy nhiều Phật

Dùng trí vi tế nói vô sinh

Tu Tam-muội này được không khó.

Hành không đúng pháp khó giác ngộ

Nhờ xa lìa tất cả văn tự

Không dùng âm thanh mà hiểu rõ

Không từng nghe định nên không biết.

Trí tuệ Bồ-tát đã hiểu rõ

Như Pháp Vương nói mà hay biết

Tịch diệt không hủy đo lường được

Chỉ vì cứu độ thế gian vậy.

Dũng mãnh, tinh tấn khéo gìn giữ

Kiên cố hộ niệm hằng không mất

Trí tuệ dứt khổ và diệt trí

Phật vẫn nói Tam-muội này chăng?

Diễn thuyết tất cả pháp không sinh

Cũng nói tất cả các cõi sinh

Chư Phật Như Lai diệu trí tuệ

Phật vẫn nói Tam-muội này chăng?

Pháp này Đồng tử đã hiển thị

Tám mươi ức ngàn na-do-tha

Được âm thanh nhẫn, thắng, tùy thuận

Không thoái chuyển với Thắng Bồ-đề.

Vua Kiên Cố Lực bảo con rằng:

“Đức Phật Thế Tôn nay vẫn còn”.

Vua hỏi Đồng tử như thế này:

“Con ở chỗ nào nghe pháp này?”

Con thưa: Lắng nghe Sát-lợi vương,

Con từng gặp được mười ức Phật

Cứ trong mỗi kiếp đều cúng dường

Thưa hỏi đầy đủ tịch định này.

Đã qua trong chín mươi bốn kiếp

Thường được hiểu rõ trí túc mạng

Từ đó không sinh trong bào thai

Chính nhờ tu sức Tam-muội này.

Ở chỗ Đức Phật hằng nghe pháp

Nghe rồi thâm tín mà tu tập

Con thường tin kiên cố như vầy

Chắc chứng Bồ-đề quyết không nghi.

Khi thọ trì, đọc tụng Tam-muội

Nếu có người đến hỏi với con

Cho đến trong mộng, không nghi hoặc

Cần phải thành tựu đạo Vô thượng.

Con nhờ đó được không tham ái

Tự biết quyết định sẽ thành Phật

Cũng thường sinh ưa thích như vầy:

Không biết khi nào được Bồ-đề?

Vì học thọ trì Thắng Tam-muội

Nếu có Tỳ-kheo dạy cho con

Con sinh cung kính với người đó

Cũng như cung kính với chư Phật.

Người kia dạy con một bài kệ

Khi tu hành thuận nhẫn Bồ-tát

Lòng thành chiêm ngưỡng như thầy hay

Khiêm hạ cung kính mà cúng dường.

Chỗ Tỳ-kheo trung niên, già, trẻ

Hổ thẹn, khiêm hạ sinh cung kính

Cung kính nơi ấy được danh xưng

Đời sau phước đức, đang tăng trưởng.

Với chuyện tranh cãi, không ưa thích

Lúc đó con an trụ thiểu sự

Rõ biết ác nghiệp sinh ác đạo

Biết được thiện nghiệp sinh thiện đạo.

Không nên nói pháp kẻ phóng dật

Với họ nghe toàn lời thô bỉ

Cũng tự suy tư nghiệp ác mình

Đã tạo nghiệp rồi không hề mất.

Lúc đó con không sân, không mạn

Phật nói nhẫn lực siêng tu hành

Chư Phật luôn luôn khen sự nhẫn

Tu nhẫn dễ được đạo Bồ-đề.

Con vốn trì giới luôn thanh tịnh

Cũng khiến chúng sinh trụ tịnh giới

Luôn luôn tán thán giới tối thượng

Do sống tịnh giới, người tín thọ.

Luôn luôn khen ngợi chỗ nhàn tịnh

Cũng tự an trụ trì tịnh giới

Khuyên người tu hành tám trai giới

Cũng lại dạy người học Bồ-đề.

Khuyên người tu tập tịnh phạm hạnh

Cũng lại dạy họ trụ nghĩa pháp

Vì họ hiển bày đạo Bồ-đề

Sau khi mạng chung thấy nhiều Phật.

Con nhớ khi ở kiếp quá khứ

Có Phật hiệu là Diệu Thanh Nhân

Trước Đức Phật ấy phát nguyện lớn

Hằng trụ sức nhẫn không lay động.

Khi xưa phát thề sâu như vậy

Trải qua tám ức bốn vạn năm

Khi ma hủy báng đến ma nhục

Tâm con như trước không biến động.

Bấy giờ hàng phục ma quân xong

Biết sức từ nhẫn con kiên cố

Đem tâm thanh tịnh lạy dưới chân

Năm trăm chúng phát tâm Bồ-đề.

Thời quá khứ con không keo kiệt

Luôn luôn tán thán hạnh bố thí

Giàu có của cải có tiếng tăm

Gặp thời đói kém làm thí chủ.

Nếu có Tỳ-kheo trì định này

Có thể tu tập, nói cho người

Liền tự thường hằng cúng dường họ

Nhờ có tâm này khiến thành Phật.

Lúc con có nghiệp vô thượng ấy

Thấy Phật Thế Tôn, Nhân Trung Tôn

Đời đời thường thọ giới Cụ túc

Được làm Tỳ-kheo, nghe Pháp sư.

Con thường thích tu hạnh Đầu-đà

Cũng ở rừng Lan-nhã không tịch

Không vì ăn uống mà dối láo

Được một phần nhỏ, đều thấy đủ.

Mọi lúc con không hề ganh ghét

Con thường không đắm trước tại gia

Không đắm trước nhà, không ganh ghét

Ưa thích nhàn tịnh, không thoái lui.

Lúc đó con luôn hành hạnh Từ

Nếu bị chửi mắng không sân hận

Dùng tâm Từ bi, khéo điều phục

Vòng hoa danh tiếng khắp mười phương.

Thường tập thiểu dục mà tri túc

Thích sự khổ hạnh, tu nhàn tịnh

Cũng thường khất thực, không mệt mỏi

Thệ nguyện kiên cố không lay động.

Tập hành tín tâm, thường thanh tịnh

Ở chỗ Như Lai tín thăng thượng

Bởi nhờ tin Phật có lợi lạc

Các căn không khuyết thường đoan chánh.

Như điều Phật nói liền thực hành

Thành tựu hạnh kiên cố như vậy

Hạnh kiên cố này có lợi gì?

Chư Thiên cúng dường vui khuyến thỉnh.

Con đã nói công đức diễn thuyết

Thượng đức thế gian và đức khác

Nếu có người trí nên tu học

Làm người hành đạo cầu Bồ-đề.

Nay con hằng nhớ hạnh khó làm

Mà thuở xưa kia thường tu tập

Nếu nay diễn thuyết thời gian lâu

Cùng họ theo đến chỗ Đức Phật.

Bồ-tát thắng trí đạt lợi này

Đạt được đầy đủ năm thần thông

Nhờ sức thần túc đến chỗ Phật

Cùng Phạm thiên vương cả ngàn vạn.

Vua Kiên Cố Lực tâm hoan hỷ

Cùng các quyến thuộc, ức vạn chúng

Đồng đi đến chỗ Đức Như Lai

Đảnh lễ dưới chân đứng trước Phật.

Khi Phật biết tâm vua hoan hỷ

Liền nói cho vua Tam-muội này

Đức vua nghe Tam-muội này xong

Vứt bỏ ngôi vua mà xuất gia.

Vua đã xuất gia, với định này

Thọ trì đọc tụng, nói cho người

Mãi về sau, hơn sáu mươi kiếp

Thành Phật hiệu là Liên Hoa Thượng.

Vua có sáu trăm ức quyến thuộc

Đồng lúc theo vua đến chỗ Phật

Họ nghe Thắng Tam-muội như vậy

Vui mừng vô hạn cũng xuất gia.

Họ xuất gia rồi, với định này

Thọ trì, đọc tụng, nói cho người

Hơn sáu mươi na-do-tha kiếp

Cùng trong một kiếp đều thành Phật.

Hiệu Phật Thiện Điều Phục Trí Thượng

Vô lượng người, trời cùng cúng dường

Mỗi một Đức Phật tiếng tăm lớn

Độ thoát chúng sinh hằng hà sa.

Vua Kiên Cố Lực là thân ta

Tu hành hạnh Bồ-đề thắng diệu

Thuở xưa ta có năm trăm con

Bọn họ sau này làm hộ pháp.

Nơi ngàn ức kiếp ta như vậy

Dũng mãnh tinh tấn, lìa giải đãi

Chuyên tâm cầu Thắng Tam-muội này

Chính là Vô thượng Bồ-đề vậy.

Đồng tử! Nếu có các Bồ-tát

Muốn đạt được như thắng định này

Tinh tấn, dũng mãnh, không tiếc mạng

Cần phải học ta siêng tinh tấn.