Đại Tập 62 · Bộ Kinh Tập IX · Số 656–657

Kinh Bồ- Tát Anh Lạc, Quyển 6, Phẩm 18: Đạt Đến Vô Lượng

KINH BỒ-TÁT ANH LẠC

QUYỂN 6

Phẩm 18: ĐẠT ĐẾN VÔ LƯỢNG

Đức Phật nói:

–Các vị thiện nam, thiện nữ dốc tâm phụng trì tu tập ba pháp Thiền hành ấy thì liền đạt được đầy đủ mọi công đức thiện, đi đến khắp các cõi Phật để cúng dường phụng sự chư Phật Thế Tôn.

Bấy giờ Đức Thế Tôn ở nơi đại chúng liền đọc bài kệ:

Hằng sa Phật quá khứ

Đều từ ba pháp Thiền

Pháp vô tướng, vô nguyện

Nên hợp nẻo giới Thánh

Ba Thiền, pháp cội rễ

Tự đạt đến Nê-hoàn

Chính khiến tụng vô lượng

Chưa thể hết pháp ấy.

Như khiến một sĩ phu

Thọ mạng vô lượng kiếp

Trong ấy muốn tuyên giảng

Chẳng hết được ba Thiền.

Tự quán thức quá khứ

Chẳng phải ý nêu được

Thức vị lai cũng thế

Thức chẳng có chẳng không

Vô hình chẳng thể thấy

Nhưng gốc mọi sinh tử

Tư duy pháp Cửu địa

Sau mới được giác ngộ.

Pháp phạm hạnh thanh tịnh

Ủng hộ pháp Như Lai

Nhằm mỗi mỗi phân biệt

Chưa suốt thân Như Lai

Bậc tôn quý ba đời

Phá tan mọi lưới dục

Mọi trói buộc dẫn dắt

Thảy đều được dứt sạch

Quán thế gian biến đổi

Đời đời mãi nối nhau

Huống muốn rõ gốc thức

Hiện thân sáu hang hốc

Gốc ngã chẳng tạo nghiệp

Do nhiễm nên sinh cấu

Đều nhờ ba pháp Thiền

Mới tọa gốc Bồ-đề

Nếu có Tộc tánh tử

Tâm trí nhằm tính lường

Phân biệt thân Như Lai

Thảy đều như vi trần

Các pháp giới quá khứ

Mỗi mỗi chẳng nghĩ bàn

Đều từ ba Thiền ấy

Nên được xưng danh hiệu

Nếu muốn đạt gốc thức

Nhận rõ pháp chẳng có

Nẻo hướng vô số biến

Mới hợp ba hành Thiền.

Đời ta đã tự an

Cũng khiến chúng nhân an

Nhưng người nhiều nhớ nghĩ

Ta dẫn dắt chỉ nẻo

Ta từ gốc các Định

Hành quán ngộ ba Thiền

Chẳng có tưởng thức địa

Vượt hết hành quá khứ

Gốc sinh từ ta, người

Lưu chuyển theo năm cõi

Năng dứt nhiễm một đời

Mới hợp với ba Thiền

Có ba pháp rốt ráo

Soi rõ gốc mọi nhiễm

Hai là Tuệ hiện tại

Quán đạo đó là ba.

Nên tận nẻo nghĩa ấy

Hành vô lượng ba Thiền

Điều ấy chẳng thể nghĩ

Ba pháp hành dốc đạt

Lại rõ gốc ân ái

Dần dần chuyển nhập Định

Đã dốc chí theo thầy

Sau mới thành đạo quả

Hoặc hiện ba ngàn cõi

Như ngọc nơi tay người

Mỗi mỗi nhập quán định

Rửa sạch mọi bụi bặm

Như người nhằm đo định

Muốn dùng hộc đấu lường

Tuy tâm kia lập được

Đâu lại có lẽ ấy!

Tâm niệm không bến bờ

Sinh khởi luôn nối tiếp

Như nước xuôi về biển

Chẳng thấy có tăng giảm

Huống người muốn lường được

Cội nguồn của tâm kia

Muốn tìm nẻo tâm niệm

Đâu lại có lẽ ấy!

Bậc Thánh sở dĩ xuất

Thị hiện nơi cuộc đời

Như muốn lượng tính Không

Khiến rõ lượng hộc đấu

Nhận rõ niệm dấy khởi

Trước sau cùng khoảng giữa

Mỗi mỗi thảy đều rõ

Dứt gốc giống sinh tử

Tâm người chẳng một loại

Hành tạo từng ấy đường

Tự đánh mất cõi gốc

Nên bị hãm vực sâu

Quá khứ mọi hằng sa

Các pháp thảy cùng đồng

Đều nhờ ba hành Thiền

Thành tựu đạo Vô thượng

Chư Như Lai vị lai

Cũng sẽ giữ hành ấy

Mọi chúng sinh xứ yên

Cùng đều thành đạo giác

Như ta nay thành Phật

Pháp vương ba cõi này

Cũng do ba nẻo tuệ

Thành tựu đạo Vô thượng.

Đức Thế Tôn nói xong bài kệ ấy liền nói với các vị thiện nam, thiện nữ:

–Trong vô số hằng sa kiếp về thời quá khứ có Phật xuất hiện ở đời hiệu là Kiến Vô Như Lai Vô Thượng Chánh Đẳng Chánh Giác, mười tôn hiệu gồm đủ, cũng ở nơi xứ ấy thành Phật. Bấy giờ có vị quốc vương tên là Cát Mãn, ở cõi đó cai trị, giáo hóa dân chúng, đem lại sự thịnh vượng hết mực. Năm thứ lúa thóc luôn dồi dào, thành tựu đầy đủ bảy thứ báu: đó là châu báu, xe báu, ngọc nữ báu, ngựa báu, voi báu, quan giữ kho tàng và quan coi việc binh quý giá. Nhà vua lại có tới một ngàn người con toàn là hạng nhiều tài năng dũng mãnh hơn người, sáu nghệ gồm đủ.

Lúc này đại vương Cát Mãn tuổi tác đã cao, muốn lìa bỏ ngôi vua để theo Đức Như Lai Kiến Vô nhằm tịnh tu phạm hạnh, tức thì

trao lại ngôi báu cho vị Thái tử thứ nhất, rồi đi đến chỗ Đức Phật Kiến Vô dốc cầu tu tập phạm hạnh. Suốt trong mười hai năm luôn gần gũi với Đức Phật để tu học ba pháp Thiền ấy, hãy còn chưa thấu đạt diệu nghĩa của một cú. Sau khi Đức Như Lai Kiến Vô diệt độ trở đi, trong khoảng hai mươi đại kiếp không có Phật, sau đấy mới có Phật xuất hiện thì nhà vua Cát Mãn lại tìm đến Đức Phật đó tu tập phạm hạnh. Như thế là trải qua mười hai ức na-thuật chư Phật, đối với mỗi mỗi vị Phật, nhà vua cũng đều dốc tu phạm hạnh. Lại theo các Đức Phật ấy cúng dường vô số chư Phật. Mãi về sau này mới gặp đức Quang Minh Như Lai Vô Thượng Chánh Đẳng Chánh Giác. Từ lúc được nhận nơi Đức Phật ấy ba pháp Thiền tuệ cho tới hôm nay mới được thành tựu.

Đức Phật bảo các vị trong chúng hội:

–Quốc Vương Cát Mãn thời bấy giờ nào phải là một người nào xa lạ? Chớ nên nghĩ như vậy, vì vị quốc vương thời đó hiện tại chính là ta, là Phật Thích-ca Văn Như Lai Vô Thượng Chánh Đẳng Chánh Giác. Từ đó trở đi cho tới nay mới đạt được ba pháp Thiền ấy làm cái gốc cho sự tu tập tự đạt thành Phật an tọa nơi đạo tràng.

Bấy giờ Đức Thế Tôn liền đọc bài tụng:

Nhớ ta chứa công đức

Trải qua vô số Phật

Gặp phải bao phiền não

Chưa thể tự xua diệt

Khoảng ấy lại cúng dường

Hằng sa vô lượng Phật

Vợ con, của, nước, thí

Ba pháp ấy chưa đạt

Sau gặp đức Quang Minh

Mới được tuệ quý đó

Luôn dốc tu hạnh tịnh

Mới ngộ ba pháp Thiền

An nhiên dứt lo sợ

Không sinh, không cấu nhiễm

Chúng tướng thêm trang nghiêm

Nên hiệu Nhân Trung Tôn

Do ta tuệ bình đẳng

Chẳng dấy mọi tưởng chấp

Hóa độ trời, thế gian

Bậc tôn quý ba cõi.

Đức Thế Tôn nói xong bài kệ này, lúc ấy nơi tòa ngồi có hàng trăm ngàn ức chúng sinh đều phát tâm Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác. Lại có nhiều chư Thiên, người đời theo chỗ nhớ nghĩ về đạo pháp của mình mà thảy đều thành tựu.

Bấy giờ có một vị Bồ-tát tên là Tịnh, liền đến trước Đức Phật cung kính thưa:

–Kính bạch Thế Tôn! Phàm bậc Chuyển luân thánh vương cai trị bốn cõi thiên hạ nên có thể gồm đủ bảy thứ báu, sau đấy mới được gọi là Chuyển luân thánh vương. Đức Như Lai Vô Thượng Chánh Đẳng Chánh Giác có bảy pháp Ba-la-mật, sau đấy mới được tôn xưng là Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác. Nay con xin được hỏi Đức Như Lai, bảy pháp ấy là hữu hình hay vô hình?

Đức Phật nói:

–Này vị Tộc tánh tử! Hãy nên thận trọng! Ta nay sẽ nêu bày những điểm then chốt để cho Bồ-tát rõ. Như chỗ thưa hỏi của Bồ-tát thì bảy pháp của Như Lai rõ ràng là không có hình tướng. Vì sao? Vì pháp ấy hết sức thâm diệu chẳng thể cùng tận, chỉ vì nhằm để giáo hóa chúng sinh nên hiện ra có sự cùng tận. Nhưng gốc của bảy pháp ấy là không có cùng tận.

Bồ-tát Tịnh thưa với Đức Phật:

–Kính bạch Thế Tôn! Bảy báu của bậc Chuyển luân thánh vương là hữu hình hay vô hình?

Đức Phật nói:

–Có hữu tình hữu hình, cũng có vô tình hữu hình. Thế nào là Hữu tình hữu hình? Như ngọc nữ báu, voi báu, ngựa báu, vị quan coi kho tàng báu, vị quan giữ việc binh báu. Đó là hữu tình hữu hình.

Thế nào là Vô tình hữu hình? Như xe báu, châu ngọc báu. Đó là Vô tình hữu hình.

Bồ-tát Tịnh thưa với Đức Phật:

–Kính bạch Thế Tôn! Như bậc Chuyển luân thánh vương an tọa nơi cõi trời, ý có chỗ suy nghĩ, liền theo chỗ nghĩ nhớ ấy mà đến. Bấy giờ thì các thứ báu Hữu tình hữu hình biết được chỗ nghĩ nhớ của nhà vua liền đến, hay là Hữu tình, vô tình đều cùng đến cả?

Đức Phật nói:

–Trường hợp ấy tuy hữu tình đã liền đến theo ý nghĩ nhớ của nhà vua, nhưng chẳng phải họ đã biết ý của vua mà đến.

Bồ-tát Tịnh thưa:

–Kính bạch Thế Tôn! Thế thì các thứ báu Hữu tình hữu hình ấy có khác gì với xe báu, châu ngọc báu?

Đức Phật nói:

–Này vị Tộc tánh tử! Ý ông nghĩ sao? Xe báu, châu ngọc báu cũng do sự nhớ nghĩ mà đến. Nhưng hai thứ đó có âm vang của lời chỉ dạy chăng?

Bồ-tát Tịnh thưa:

–Kính bạch Thế Tôn! Không có lời chỉ dạy.

Đức Phật nói:

–Này vị Tộc tánh tử! Như thế thì chỉ đám báu Hữu tình hữu hình do ý nghĩ nên liền đến, không cần phải chọn lấy ngôn giáo sao?

Bồ-tát Tịnh thưa với Đức Phật:

–Kính bạch Thế Tôn! Như bậc Chuyển luân thánh vương tâm niệm liền đến, vậy muốn sai khiến xe báu, châu ngọc báu thì có dùng đến ngôn giáo được chăng?

Đức Phật nói:

–Được. Vì sao? Vì bậc Chuyển luân thánh vương uy lực đầy đủ, có sẵn trong ngôn giáo.

Bồ-tát Tịnh thưa:

–Kính bạch Thế Tôn! Bậc Chuyển luân thánh vương chẳng phải là hàng hoàn toàn thông đạt, cảm ứng, làm sao khiến những loài vô tình qua các ngôn giáo?

Đức Phật nói:

–Bậc Chuyển luân thánh vương có được sự thông đạt về thế tục, có thể sai khiến các vật ở đời thích ứng theo chỗ nhớ nghĩ của mình. Chỉ chưa có thể khiến các vật hữu tình trở nên vô tình.

Bồ-tát Tịnh thưa:

–Kính bạch Thế Tôn! Thế nào là khiến cho các vật có hữu tình trở nên vô tình?

Đức Phật nói:

–Này vị Tộc tánh tử! Nay sẽ vì Bồ-tát mà mỗi mỗi phân biệt về các vật hữu tình khiến thành vô tình, các vật vô tình khiến thành hữu tình. Bồ-tát hãy khéo suy nghĩ và ghi nhớ, ta sẽ vì Bồ-tát mà nêu bày. Như Chuyển luân thánh vương quan sát về chúng sinh hữu tình hữu hình, do yêu mến, ham thích đối tượng ấy nên chưa thể xa lìa được, muốn khiến chúng vĩnh viễn tồn tại, chung cuộc không hề biến đổi, tự nghĩ rằng: “Bản thân mình đang ở ngôi vị Thánh vương, chỉ muốn trông thấy phước đức chứ không thấy sự hao mòn hủy diệt.” Đó gọi là các vật vô hình muốn sai khiến hữu tình. Còn như các hàng thiện nam, thiện nữ đã thành tựu được nẻo đạo, luôn tự tư duy: “Ta nay do đã lìa bỏ nên không trở lại nẻo ái dục ham thích, chỉ muốn trừ diệt hình tướng ấy, không cho chúng cấu nhiễm nơi thức mình.” Đó gọi là hữu hình nhằm hủy diệt nơi tình.

Đức Phật nói tiếp:

–Này vị Tộc tánh tử! Như bốn pháp giới, một pháp giới tăng thì các cõi khác hao tổn, các cõi đều tăng thì một cõi bị hao tổn. Đó là do hữu hình mà tăng chứ không do vô tình mà tăng.

Bồ-tát Tịnh lại thưa với Đức Phật:

–Kính bạch Thế Tôn! Như Đức Thế Tôn nói: “Ta nay sẽ nói về Hữu tình đến Vô tình, từ vô tình đến hữu tình.” Nay Đức Như Lai chỉ nói Hữu tình đến vô tình, chưa được nghe Đức Như Lai nói tới Vô tình đến hữu tình?

Đức Phật nói:

–Lành thay! Lành thay! Này vị Tộc tánh tử! Những điều mà Bồ-tát nêu hỏi hiện nay đều thuộc lãnh vực uy thần của Phật. Ta nay sẽ hỏi lại Bồ-tát, Bồ-tát sẽ mỗi mỗi trả lời đầy đủ.

Này vị Tộc tánh tử! Ý ông nghĩ sao? Nếu có các hàng thiện nam, thiện nữ, bắt đầu nơi cõi học đã thành tựu được pháp tu học bảy thứ quán vô lậu. Vậy vào lúc này lại còn có tâm phàm phu với các nẻo quá khứ, hiện tại, vị lai chăng?

Bồ-tát Tịnh thưa:

–Kính bạch Thế Tôn! Không còn có.

Đức Phật nói:

–Đúng vậy! Đúng vậy! Này vị Tộc tánh tử! Đó gọi là vô tình nơi hữu tình.

Đức Phật lại hỏi Bồ-tát Tịnh rằng:

–Này vị Tộc tánh tử! Như hiện nay các bậc Vô học tu tập chín con đường thanh tịnh, thế thì lúc này còn có bảy pháp quán vô lậu chăng?

Bồ-tát Tịnh thưa:

–Kính bạch Thế Tôn! Không còn.

Đức Phật lại nói:

–Này vị Tộc tánh tử! Bồ-tát Không thoái chuyển đạt quán hư không, tu tập mười sáu hành của Bậc Giác Ngộ. Vậy lúc này có còn bậc Vô học tu tập chín đường thanh tịnh chăng?

Bồ-tát Tịnh thưa:

–Kính bạch Thế Tôn! Chẳng còn.

Đức Phật nói:

–Đúng như vậy! Này vị Tộc tánh tử! Đó gọi là vô tình đối với hữu tình.

Đức Phật lại hỏi:

–Này vị Tộc tánh tử! Thế nào? Như hiện nay hàng Bồ-tát tám trụ có được hình tướng của Phật đạt đủ ba mươi hai Thánh đế, vậy lúc này còn có bậc tu chín con đường thanh tịnh chăng?

Bồ-tát Tịnh thưa:

–Kính bạch Thế Tôn! Không còn.

Đức Phật nói:

–Đúng như vậy, này vị Tộc tánh tử! Đó gọi là vô tình nơi hữu tình.

Đức Phật lại hỏi Bồ-tát Tịnh:

–Này vị Tộc tánh tử! Bồ-tát đã đạt Địa thứ chín, vậy thì lúc này còn có ba mươi hai Thánh đế chăng?

Bồ-tát Tịnh thưa:

–Kính bạch Thế Tôn! Không còn.

Đức Phật nói:

–Đúng như vậy! Này vị Tộc tánh tử! Đó gọi là vô tình nơi hữu tình.

Đức Phật lại hỏi Bồ-tát Tịnh:

–Này vị Tộc tánh tử! Như hiện nay Như Lai Vô Thượng Chánh Đẳng Chánh Giác, sau rốt đã hàng phục mười bốn thứ phiền não cấu nhiễm, vậy thì lúc này có ba pháp Thiền hành chăng?

Bồ-tát Tịnh thưa:

–Kính bạch Thế Tôn! Không còn.

Đức Phật nói:

–Đúng như vậy! Này vị Tộc tánh tử! Đó gọi là vô tình nơi hữu tình.

Đức Phật bảo Bồ-tát Tịnh:

–Nay ta đã vì Bồ-tát mà nêu giảng về hữu tình nơi vô tình và vô tình nơi hữu tình. Thiện nam, thiện nữ như thế là liền có thể gồm đủ đạo giáo của Như Lai, đạt được quả vị Bồ-tát, đi tới đạo tràng, cũng như ánh trăng sáng ngời trong đám tinh tú, tỏa rạng đến hết thảy mọi nơi, không gì là không được soi tỏ. Đại Bồ-tát có đủ được các pháp hữu tình nơi vô tình, vô tình nơi hữu tình thì sẽ đạt đầy đủ các hạnh Thánh của Như Lai, thân ánh màu vàng ròng, các đức lồng lộng, chẳng khác gì ngọn núi cao chứa đầy vàng tinh ròng, mọi trí tuệ tự tại.

Bấy giờ Bồ-tát Tịnh thưa với Đức Phật:

–Kính bạch Thế Tôn! Như hôm nay Đức Như Lai Vô Thượng Chánh Đẳng Chánh Giác có thể thể hiện các pháp hữu tình nơi vô tình, vô tình nơi hữu tình chăng?

Lúc này Đức Thế Tôn nghe Bồ-tát Tịnh nêu hỏi về diệu nghĩa ấy, liền từ nơi các chi thể trên thân tướng phóng ra ánh hào quang tỏa sáng, chiếu khắp vô lượng quốc độ của chư Phật, rồi ánh hào quang ấy được thu giữ trở lại nơi thân tướng màu vàng ròng, bèn bảo Bồ-tát Tịnh rằng:

–Lành thay! Lành thay! Này vị Tộc tánh tử! Nay Bồ-tát đã đem các pháp Vô tướng để hỏi Như Lai về diệu nghĩa ấy. Như Lai Vô Thượng Chánh Đẳng Chánh Giác do đã vượt qua Địa thứ chín, vượt

qua pháp hữu tình nơi vô tình, đạt đến đạo quả Phật-đà nơi đạo tràng, đó gọi là vô tình nơi hữu tình. Vì sao? Vì đều do chúng sinh dấy tưởng chấp.

Bồ-tát Tịnh thưa với Đức Phật:

–Như Thế Tôn vừa nói, do chúng sinh dấy tưởng chấp nên có pháp vô tình nơi hữu tình. Như Lai hôm nay chưa lìa bỏ chăng?

Đức Phật nói:

–Đã lìa bỏ. Tuy ở đấy nhưng không bị cấu nhiễm.

Bồ-tát Tịnh lại hỏi:

–Kính bạch Thế Tôn! Như Lai vốn đã khác tình nên mới khiến vô tình nơi hữu tình. Vậy chỉ riêng có vô tình nơi hữu tình chăng?

Đức Phật nói:

–Này vị Tộc tánh tử! Như Lai lại không phải là khác tình, lại chỉ có vô tình nơi hữu tình, do là chỉ nêu bày diệu nghĩa bậc nhất nên mới nói tới vô tình nơi hữu tình.

Bồ-tát Tịnh lại hỏi:

–Thế nào là ở nơi vô tình? Thế nào là ở nơi hữu tình?

Đức Phật nói:

–Này vị Tộc tánh tử! Ta không có tâm của hàng A-la-hán, Bích-chi-phật, nhưng có bốn Tâm vô lượng là Từ, Bi, Hỷ, Hộ (Xả). Đó gọi là vô tình nơi hữu tình.

Bồ-tát Tịnh thưa:

–Kính bạch Thế Tôn! Như Lai hôm nay nêu bày về vô tình nơi hữu tình, vẫn còn có vô tình nơi vô tình chăng?

Đức Phật nói:

–Có chứ!

Bồ-tát Tịnh hỏi:

–Kính bạch Thế Tôn! Thế nào là có?

Đức Phật nói:

–Ta nay tâm đã tịch diệt, hòa nhập với pháp vô vi. Đó gọi là vô tình nơi vô tình.

Bồ-tát Tịnh thưa:

–Kính bạch Thế Tôn! Vô vi cũng như hữu tình, vô tình cũng như hữu tình, thảy đều là giả danh cả. Sao Thế Tôn lại nói: Ta nay

tâm đã tịch diệt, hòa nhập với pháp vô vi?

Đức Phật nói:

–Này vị Tộc tánh tử! Đúng vậy! Đúng vậy! Như Bồ-tát vừa nêu, tất cả các pháp đều là giả hiệu. Đó cũng là ý nghĩa hữu tình nơi vô tình, vô tình nơi hữu tình.

Bồ-tát

Tịnh lại thưa với Đức Phật:

–Như Thế Tôn vừa dạy, các pháp là vọng động, các pháp không an định, các pháp là vô thường. Thế thì làm sao ở trong các pháp giả hiệu ấy lại nêu được và vô tình nơi hữu tình, hữu tình nơi vô tình?

Đức Phật nói:

–Này vị Tộc tánh tử! Ta nay sẽ dùng diệu nghĩa bậc nhất để hỏi Bồ-tát, Bồ-tát sẽ lần lượt trả lời những điều ta hỏi. Bồ-tát hiện nay là hữu tình chăng, là vô tình chăng?

Bồ-tát Tịnh thưa:

–Kính bạch Thế Tôn! Hữu tình.

Đức Phật nói:

–Thế thì tình của Bồ-tát đứng ở nơi nào?

Thưa:

–Đứng ở nơi vô tình.

Đức Phật nói:

–Bồ-tát nay là hữu tình, làm sao lại đứng nơi vô tình?

Thưa:

–Lìa hữu tướng tới vô, nên đứng ở nơi vô tình.

Đức Phật nói:

–Vô tình đã là vô vi, vậy đứng ở chỗ nào?

Thưa:

–Đứng ở nơi không có chỗ đứng.

Đức Phật nói:

–Bồ-tát nay dùng các pháp gì để đứng nơi không có chỗ đứng?

Thưa:

–Con nay chẳng thấy có hữu tình, chẳng thấy có vô tình, nên đã đứng ở chỗ không có chỗ đứng.

Đức Phật nói:

–Này vị Tộc tánh tử! Bồ-tát đã cho rằng tất cả các pháp đều là giả hiệu, làm sao ở trong pháp

giả hiệu ấy lại nói hữu tình nơi vô tình, vô tình nơi hữu tình? Như đã nói: Các pháp là vọng động, các pháp là không an định, các pháp là vô thường, thì sao Bồ-tát lại nói: Cũng chẳng hữu tình cũng chẳng vô tình nên mới đứng nơi không có chỗ đứng.

Lúc này Bồ-tát Tịnh im lặng không đáp.

Đức Phật nói:

–Này vị Tộc tánh tử! Bồ-tát đang nghĩ đến ý nghĩa gì mà đã im lặng không trả lời?

Bồ-tát Tịnh thưa:

–Kính bạch Thế Tôn! Con đang quán về diệu nghĩa bậc nhất, trong ấy dứt hết mọi ngôn từ thuyết giảng nên đã im lặng vậy.

Đức Phật nói:

–Đúng vậy! Đúng vậy! Này vị Tộc tánh tử! Tất cả các pháp thảy đều là giả hiệu, ở trong các pháp giả hiệu ấy là chẳng phải chân, chẳng phải có. Do tâm bị cấu nhiễm nên chúng sinh không thấu đạt được, mỗi người đều tự nêu bày: đây là Nê-hoàn, đây là sinh tử. Đứng ở diệu nghĩa bậc nhất với pháp quán thanh tịnh thì cũng không Nê-hoàn, cũng không sinh tử.

Bấy giờ Đức Thế Tôn liền nói bài kệ:

Hết thảy mọi pháp giới

Gốc không, không chốn có

Quán sinh tử chẳng đạt

Đó là pháp như chân

Trải qua khắp ba đời

Dốc cầu đạo Bồ-tát

Thoái chuyển như hằng sa

Có đạt được gốc không?

Mười lực xót vì đời

Thương xót muôn loài ấy

Nên nêu pháp giả hiệu

Khiến tìm đến đạo sáng

Giải thoát không gì sánh

Mau chóng diễn pháp âm

Vô lượng loài chúng sinh

Nhuần thấm pháp cam lồ.

Đạo lớn không hình tượng

Chẳng hữu tình, vô tình

Do tâm bị cấu nhiễm

Chẳng đạt gốc ba Thiền.

Như muốn tu tập gốc

Bảy thanh tịnh dứt lậu

Nêu rõ chín Địa tịnh

Đó là hương cửa đạo

Bắt đầu hướng đạo tràng

Gắn chặt mười bốn tâm

Đạt đạo nên tâm diệt

Sau đấy thành đạo quả

Mười sáu các Thánh đế

Các pháp ấn Bồ-tát

Trao, đạt tuệ cam lồ

Nên hiệu là Như Lai

Gốc ba mươi hai pháp

Tuệ thần thông Bồ-tát

Tiêu trừ khổ ba đời

Dần đến được Nê-hoàn

Phàm muốn cầu Phật đạo

Trang nghiêm nơi cõi Phật

Tiếng vang khắp mười phương

Tu thiền nên đạt được

Ba hành thiền dứt lậu

Chư Phật tạng sâu xa

Vì chúng sinh lập thệ

Nêu giảng pháp giải thoát

Hành hết không tạo hành

Quả cũng không quả báo

Đạo từ Tuệ bình đẳng

Tâm chuyên, dứt niệm tà

Bốn tin Như Lai báu

Sáu thứ là bụi trần

Bảy giác nẻo thanh tịnh

Tám đường đủ nên thành

Thế gian năm lối thông

Như chim vút cõi rộng

Mang gắn nơi đất liền

Chẳng khỏi nạn sinh tử

Sáu thông đường Đại thừa

Du hóa khắp hư không

Rốt ráo không thoái chuyển

An định không gì hơn

Quán tuệ đạt thanh tịnh

Chiếu khắp cõi tối tăm

Không chấp cũng dứt nhiễm

Nên hiệu là Thiên Tôn

Đạo sinh chẳng tự sinh

Nhân duyên nên có đạo

Pháp pháp chẳng tự biết

Hư tịch là đạo chăng?

Gốc người nơi sinh tử

Trôi dạt chẳng tự ngộ

Tinh tấn không biếng trễ

Dần dần hợp giới Thánh

Tâm ngọc trắng tự sáng

Chẳng nhớ ánh sáng ngoài

Nhật nguyệt bị năm lớp

Che ngăn khó tỏa sáng.

Bản hạnh Phật thanh tịnh

Tâm tuệ không cáu bợn

Tự cứu lại cứu người

Nẻo đến không trở ngại

Năng dứt mọi mong cầu

Xua trừ bao trói buộc

Đem đạo pháp sáng chiếu

Xóa tối tăm ngu si

Tánh Nê-hoàn thanh tịnh

Chẳng thấy lối đi về

Thâm diệu vượt nhãn giới

An nhiên chẳng biến đổi

Nhập pháp thiền định ý

Cảm ứng khắp mười phương

Thần túc đạo lực hùng

Tám bậc chẳng hề thiếu

Thệ nguyện lớn được lập

Lệ từ thấm muôn loài

Luôn nhớ, nhận khổ thay

Điều ấy thật kỳ diệu

Người chẳng rõ vô thường

Tham đắm vinh ba cõi

Như gió thổi lá rụng

Trôi dạt theo muôn nẻo

Hư không chẳng cùng tận

Cõi đạo cũng không bờ

Đem âm vang lan khắp

Hư tịch chẳng cội nguồn

Người gốc từ thai mẹ

Hành nhiễm theo năm đường

Thiện ác đuổi hình người

Như bóng theo với thân

Như dốc diệt năm ấm

Thần túc hoàn về không

Chặn lại nẻo sinh tử

Là cõi thực an lạc

Như rõ các Phật tạng

Thâm diệu vượt mắt trần

Vượt cả cõi, ba đời

Trông lại bờ tử sinh

Gốc ngã vì ngu chấp

Rơi vào vạc lửa dữ

Nay được lìa họa ấy

Vui dạo cõi thanh tịnh

Ta nay tuy khỏi khổ

Tự lìa, chúng chẳng lìa

Riêng thiện, chẳng thệ lớn

Cần gì chọn diệt độ

Trở lại với cõi đời

Chốn phiền não quyền hóa

Rộng cứu độ muôn loài

Vô số kiếp không chán

Luôn độ như hằng sa

Như mình không kẻ sánh

Chẳng quản bao nhỏ nhặt

Nêu bày rõ công đức

Chẳng niệm kẻ độ dần

Kẻ chưa độ là xa

Tâm thức luôn an nhiên

Cứu cánh không trở ngại

Sắc tướng thân ấy đủ

Dung nạp thật vô song

Các căn thảy thuần thục

Đem lại mọi vui hòa

Căn tốt, hành đầy đủ

Dần dà đạt giác ngộ

Gặp gỡ kẻ ngu si

Đấy mới thật là khó

Bồ-tát nhập Định ý

Chẳng dấy tưởng có không

Riêng bước, dứt sợ hãi

Đức lớn như núi cao

Hành giả có năm pháp

Tiến, thoái, pháp trung gian

Chí lập thêm an định

Tâm vững chẳng hề động

Sáu độ Thần tuệ lớn

Thần túc đi đến thông

Pháp giới dứt ba niệm

Nên dốc chuyển pháp luân

Gốc chứa thiện vô lượng

Tự đạt bậc Thánh từ

Nẻo đạo dứt ba gốc

Tâm gồm trong ngoài tịnh

Tánh hạnh với từng ấy

Pháp hành không hề khác

Chỉ vì kẻ biện luận

Phân biệt có sai khác

Hành qua bao nhiêu kiếp

Chưa từng dấy tưởng, niệm

Nên tâm tỏa không cùng

Hư không chẳng chút vướng

Đất là gốc chí thành

Năng nhẫn uế, chẳng uế

Tâm sáng nẻo dung nạp

Chẳng thấy độ, không độ

Bậc Thánh hành diệu kỳ

Năng nhẫn mọi khổ ấy

Ức kiếp tạo công đức

Mới nên một pháp gốc

Ba định, không, vô tướng

Các pháp hành vô nguyện

Mọi trí, mười Lực tuệ

Vượt quá cõi vô minh

Tuệ âm hưởng gốc tu

Tám thanh thật tịnh diệu

Nhận rõ hành năm ấm

Dứt trừ mọi tham chấp

Chìm đắm chốn sinh tử

Chẳng mong được nẻo ra

Ba gốc chẳng rời gốc

Mới xuất nơi đạo chính

Túc mạng thông tự biết

Pháp thân chẳng nghĩ bàn

Hủy hữu nên hơn hết

Lực ấy chẳng thể hoại

Hư không vô lượng cõi

Chẳng phải một, hai, ba

Hành theo gốc thệ nguyện

Tịnh tu đạo vi diệu

Sinh tử pháp chìm đục

Chốn ham vui kẻ ngu

Tuệ quán dứt đắm nhiễm

Dứt sạch pháp mê muội

Bồ-tát luôn tịch diệt

Tư duy vô lượng pháp

Hiện tại chẳng diệt sinh

Chẳng phải không hay có

Túc mạng trí tự rõ

Quán cội rễ sinh tử

Như người qua sông biển

Nước sâu sợ rét lạnh

Thệ lớn Ba-la-mật

Đường đi đất bằng phẳng

Ngồi, nằm nhập pháp diệu

Luôn lìa nẻo nhiễm ô

Đất nước gió lửa không

Chỗ dựa của thần thức

Muốn cầu chốn thiền thẳm

Chẳng rõ hướng thần thức

Người cũng tin như thế

Nhân duyên cùng hội họp

Thức lìa bốn đại, không

Chẳng biết mọi nẻo hướng

Biển pháp không bến bờ

Bụi trong ngoài đều nhận

Bản tánh vốn thanh tịnh

Chẳng hề phân ô nhiễm

Đạo lớn gốc không pháp

Quán pháp trong ngoài tịnh

Chẳng niệm cả ba đời

Trí, đời không kẻ vượt

Thấu rõ hết thảy âm

Pháp hữu lượng, vô lượng

Số kiếp, pháp mòn diệt

Há có gì thường còn

Năng dứt khổ muôn loài

Lìa trọn bốn cõi ma

Tánh gốc chẳng tham ghét

Nên hợp pháp quán tịnh

An tọa gốc Bồ-đề

Đầu đêm, giữa cũng vậy

Cùng dốc hết tâm ý

Pháp Định ý dứt loạn

Bảy ngày thân chẳng lay

Pháp ba đời cùng tỏ

Diệt một, không lại một

Từ ấy mới giác ngộ

Nay đã thành quả Phật

Thương xót kẻ còn mê

Chuyển pháp luân vô thượng

Tại nơi vườn Lộc dã

Trước nêu bốn tuệ sáng

Khổ, Tập, Tận, Đạo tuệ

Vì kẻ chưa giác ngộ

Ba lần thuyết thành tựu

Tất cả chúng vô lượng

Mới nghe pháp cam lồ

Đều đạt tâm vô sinh

Không còn nẻo sinh diệt

Tuy hiện nơi đời này

Thần đến vô lượng cõi

Thảy đều chuyển pháp luân

Chốn chốn hiện biến hóa

Nơi này hiện làm Phật

Mười tháng với thai mẹ

Bậc Thánh dứt nhiễm cấu

Năm dục lạc không đắm

Vì vậy dốc tấn tu

Niệm lìa thức không, có

Hành thể tánh như nhiên

Không hủy hoại pháp giới

Quá khứ chẳng thể lường

Vị lai cũng vô tận

Hiện tại lại biến đổi

Thần thức là hiện có

Thức là gốc sinh tử

Lưu chuyển thật chẳng cùng

Muốn đến bờ giải thoát

Ba Thiền là bậc nhất

Nguyện được pháp vô sắc

Dùng vô hình trùm nhiễm

Nơi vô tự an lạc

Chẳng mong nơi ba cõi

Ta nhớ gốc thệ vững

Làm cõi gốc muôn loài

Nên lại theo người đời

Chẳng thiếu tâm nguyện lớn

Bồ-tát hành ba gốc

Tâm hơn kém tương hợp

Ta nay mới tự đạt

Luôn dốc mọi tinh tấn

Nẻo biến hiện Như Lai

Chẳng thể nào nghĩ lường

Hoặc ẩn nơi non cao

Tĩnh lặng không ngôn thuyết

Phân biệt rõ sáu phần

Dứt hết tưởng nhân, ngã

Pháp ngoài cũng như thế

Thưởng thường chẳng tưởng thường

Ta từ mới phát tâm

Hạnh lập chẳng vì mình

Nay tuy đạt nẻo ngộ

Đâu chẳng vì mọi người

Do dốc sức tu tập

Sở nguyện gốc nặng nề

Nên độ kẻ chưa độ

Đó chính nguyện Như Lai

Gốc Phật mới phát nguyện

Không niệm kiếp số khó

Tuy ở chốn bụi dục

Khổ ấy cũng chẳng lâu

Chánh pháp gốc một, không

Phẩm khác có ba hiệu

Đạo như nhật nguyệt tỏa

Tâm chẳng phân thấp cao

Một trí cùng một tuệ

Theo gốc một nguyện thành

Ta nay không rời một

Nên hiệu Đệ Nhất Tôn

Hai quán từ một pháp

Theo niệm vượt ba khổ

Gốc không cảnh giới khổ

Pháp thân tự nhận rõ

Bồ-tát dùng quyền tuệ

Dạy người pháp dứt tưởng

Bậc chân ý luôn tịnh

Chẳng niệm dấy không dấy

Thường đem tâm Từ bi

Không chấp lỗi chúng sinh

Do vậy tự trang nghiêm

Diệu nghĩa pháp gồm đủ

Gốc đạo vốn vô ngã

Phát từ miệng mọi loài

Chẳng thể vì chúng sinh

Nêu bày gốc vô ngã

Nay nên thuyết có hành

Dần khiến nhập nẻo đạo

Khiến rõ tưởng vô thường

Lâu sẽ tự giác ngộ

Tại đời tu hạnh Thánh

Trọn chẳng mất nghĩa gốc

Do chẳng dùng văn tự

Hiện rõ nơi người đời

Theo chư Phật thọ giáo

Pháp Định ý tự tại

Trong loài người, long, thần

Đạt bốn Vô sở úy

Như Lai riêng nẻo giác

Mỗi mỗi chẳng nghĩ bàn

Không dựa, không chốn nhiễm

Nên hiệu Nhân Trung Tôn

Kẻ phàm dốc học hỏi

Đều đạt được vô tưởng

Chẳng bằng một cú nghĩa

Chẳng cùng chốn sinh tử.

Đức Thế Tôn nói xong bài kệ trên, liền bảo Bồ-tát Tịnh:

–Này vị Tộc tánh tử! Ý ông nghĩ sao? Đã lãnh hội thấu đáo về ý nghĩa của Hữu tình, Vô tình chăng?

Bồ-tát Tịnh thưa:

–Kính bạch Thế Tôn! Đúng như vậy! Thật chẳng gì có thể sánh được. Nếu có các vị thiện nam, thiện nữ thọ trì đọc tụng pháp hữu tình nơi vô tình, vô tình nơi hữu tình thì liền có thể đạt được đầy đủ các pháp. Vì sao? Vì hết thảy chư Phật Thế Tôn cùng các vị Hiền thánh đều từ việc tu tập chứng đạt diệu nghĩa ấy mà được thành Phật. Từ hôm nay trở về sau này, chúng con, các hàng thiện nam, thiện nữ đều nên dốc lòng ủng hộ các vị thiện nam, thiện nữ ấy đã thọ trì đọc

tụng pháp hữu tình nơi vô tình, vô tình nơi hữu tình. Vì sao? Vì như con đã lãnh hội nơi Đức Như Lai nêu giảng thì hết thảy chư Phật trong quá khứ, hiện tại, và vị lai đều do từ việc tu tập chứng đắc diệu nghĩa đó mà thành tựu đạo quả Phật-đà. Chúng con cũng dốc tu tập để đạt được diệu nghĩa của pháp ấy.

Bấy giờ có vị Bồ-tát tên là Vô Quán, liền từ chỗ ngồi đứng dậy, để trần vai bên hữu, đến trước Đức Phật, quỳ mọp chắp tay cung kính thưa:

–Kính bạch Thế Tôn! Chúng con tám người ở trong Hiền kiếp này sẽ xin dốc lòng ủng hộ các hàng thiện nam, thiện nữ kia đã thọ trì đọc tụng cú nghĩa thâm diệu ấy, nên sẽ đạt được mười thứ công đức phước báo. Những gì là mười?

1.Đạt được pháp Vô hình tướng.

2.Hội nhập vào Pháp tạng sâu xa.

3.Đạt được biện tài bậc nhất.

4.Được vô lượng pháp.

5.Đạt được trí tuệ mẫn tiệp, nhanh nhạy.

6.Không hề rời tâm với thệ nguyện lớn lao.

7.Đạt được các pháp Định ý tự tại.

8.Biết được những điều ngược với tâm niệm của chúng sinh.

9.Tâm vô sinh luôn được đứng vững.

10.Hành luôn hợp với gốc tự nhiên.

Nếu các vị thiện nam, thiện nữ dốc tâm thọ trì đọc tụng cú nghĩa thâm diệu ấy thì liền có thể được mười thứ công đức như trên. Như khiến cho các vị thiện nam, thiện nữ khắp nơi các quốc độ trong tam thiên đại thiên thế giới, thảy đều thành tựu được đạo quả Bồ-tát, thì công đức ấy không bằng các hàng thiện nam, thiện nữ kia đã thọ trì đọc tụng một cú nghĩa đó. Vì sao? Vì các thứ công đức thiện đều từ cú nghĩa thâm diệu kia sinh ra.

Bấy giờ Đức Thế Tôn bảo Bồ-tát Tịnh:

–Này vị Tộc tánh tử! Ý ông nghĩ sao? Như khiến cho chúng sinh nơi các quốc độ trong tam thiên đại thiên thế giới thảy đều là Thích Đề-hoàn Nhân, thế thì phước đức ấy nên xem là nhiều chăng?

Bồ-tát Tịnh thưa:

–Kính bạch Thế Tôn! Công đức ấy là hết sức nhiều.

Đức Phật nói:

–Nhưng không như các hàng thiện nam, thiện nữ đứng vững trong niềm tin dốc tu tập gốc ba pháp Thiền, công đức phước báo ấy càng hết sức nhiều hơn nữa.

Đức Phật nói:

–Này vị Tộc tánh tử! Như có thể khiến cho mọi chúng sinh nơi các quốc độ trong tam thiên đại thiên thế giới đều là bậc Phạm thiên, mỗi mỗi vị Phạm thiên đều có thần đức vô lượng. Vậy thì công đức phước báo ấy nên xem là nhiều chăng?

Bồ-tát Tịnh thưa:

–Kính bạch Thế Tôn! Công đức phước báo ấy là hết sức nhiều!

Đức Phật nói:

–Nhưng không như hàng Đại Bồ-tát trụ Địa thứ nhất dốc tu tập ba pháp Thiền hành thì công đức phước báo này là không thể lường tính, không thể dùng ví dụ để so sánh, diễn tả.

Đức Phật lại bảo Bồ-tát Tịnh:

–Này vị Tộc tánh tử! Như có thể khiến cho các hàng thiện nam, thiện nữ đã ở nơi Địa thứ nhất thảy đều đạt được quả vị Bồ-tát đầy khắp trong tam thiên đại thiên thế giới, thế thì công đức phước báo ấy được xem là nhiều chăng?

Bồ-tát Tịnh thưa:

–Kính bạch Thế Tôn! Công đức phước báo ấy là hết sức nhiều!

Đức Phật nói:

-Nhưng không như hàng Đại Bồ-tát trụ Địa thứ hai dốc sức tu tập ba pháp Thiền hành thì công đức phước báo này là chẳng thể lường tính được. Vì sao? Vì sự thực hiện ba pháp thiền hành của hàng Bồ-tát trụ Địa thứ hai chẳng phải là chỗ của hàng trụ Địa thứ nhất có thể đạt được.

Đức Phật bảo Bồ-tát Tịnh:

–Này vị Tộc tánh tử! Như có thể khiến cho hàng Bồ-tát trụ Địa thứ hai thảy đều thành tựu đạo quả, số lượng ấy đầy khắp cả tam thiên đại thiên thế giới, thế thì công đức phước báo đó có thể xem là nhiều chăng?

Bồ-tát Tịnh thưa:

–Kính bạch Thế Tôn! Phước báo công đức ấy là hết sức nhiều.

Đức Phật nói:

–Nhưng không như hàng Đại Bồ-tát ở Địa thứ ba dốc tu tập ba pháp Thiền hành thì phước báo công đức ấy thật chẳng thể lường tính. Vì sao? Vì hàng Bồ-tát trụ Địa thứ ba chẳng phải là hàng trụ Địa thứ hai có thể đạt được.

Đức Phật bảo Bồ-tát Tịnh:

–Này vị Tộc tánh tử! Như có thể khiến cho hàng Đại Bồ-tát trụ Địa thứ ba có được đầy đủ ba pháp Thiền và số lượng ấy đầy khắp trong tam thiên đại thiên thế giới, thế thì công đức phước báo đó có thể xem là nhiều chăng?

Bồ-tát Tịnh thưa:

–Kính bạch Thế Tôn! Công đức phước báo đó là hết sức nhiều.

Đức Phật nói:

–Nhưng không như hàng Đại Bồ-tát ở Địa thứ tư dốc sức tu tập ba pháp Thiền hành, công đức phước báo này là chẳng thể lường tính, nêu bày hết được. Vì sao? Vì hàng Bồ-tát trụ Địa thứ tư thực hiện ba pháp Thiền chẳng phải là hàng Bồ-tát trụ Địa thứ ba thực hiện ba pháp Thiền có thể sánh được.

Đức Phật bảo Bồ-tát Tịnh:

–Này vị Tộc tánh tử! Như có thể làm cho các hàng Bồ-tát trụ Địa thứ tư có được đầy đủ ba pháp Thiền, số lượng ấy đầy khắp tam thiên đại thiên thế giới, thế thì công đức phước báo đó xem là nhiều chăng?

Bồ-tát Tịnh thưa:

–Kính bạch Thế Tôn! Công đức phước báo ấy là hết sức nhiều.

Đức Phật lại nói:

–Nhưng không như hàng Đại Bồ-tát đạt Địa thứ năm dốc sức tu tập ba pháp Thiền hành, công đức phước báo này là chẳng thể lường tính, nêu bày. Vì sao? Vì hàng Bồ-tát trụ Địa thứ năm thực hiện ba pháp Thiền vượt hơn hẳn đối với Bồ-tát trụ Địa thứ tư thực hành pháp ấy.

Đức Phật bảo Bồ-tát Tịnh:

–Này vị Tộc tánh tử! Như có thể khiến cho hàng Đại Bồ-tát trụ Địa thứ năm có được đầy đủ ba pháp Thiền, số lượng ấy đầy khắp trong tam thiên đại thiên thế giới, thế thì công đức phước báo đó được xem là nhiều chăng?

Bồ-tát Tịnh thưa:

–Kính bạch Thế Tôn! Công đức phước báo ấy là vô cùng nhiều!

Đức Phật nói:

–Nhưng không bằng hàng Đại Bồ-tát ở Địa thứ sáu dốc tu tập ba pháp Thiền hành. Công đức phước báo này là chẳng thể nêu bày, lường tính được. Vì sao? Vì hàng Bồ-tát trụ Địa thứ sáu thực hiện ba pháp Thiền chẳng phải là hàng trụ Địa thứ năm có thể đạt được.

Đức Phật bảo Bồ-tát Tịnh:

–Này vị Tộc tánh tử! Như có thể khiến cho hàng Bồ-tát trụ Địa thứ sáu có được đầy đủ ba pháp Thiền, số lượng ấy đầy khắp cả tam thiên đại thiên thế giới, vậy thì công đức phước báo ấy được xem là nhiều chăng?

Bồ-tát Tịnh thưa:

–Kính bạch Thế Tôn! Công đức phước báo đó là hết sức nhiều.

Đức Phật nói:

–Nhưng không bằng hàng Bồ-tát ở Địa thứ bảy dốc tu tập ba pháp Thiền hành. Công đức phước báo này là không thể nêu bày, lường tính được. Vì sao? Vì hàng Bồ-tát trụ Địa thứ bảy thực hiện ba pháp Thiền chẳng phải là hàng trụ Địa thứ sáu thực hiện ba pháp ấy có thể đạt được.

Đức Phật bảo Bồ-tát Tịnh:

–Này vị Tộc tánh tử! Như có thể khiến cho hàng Bồ-tát trụ Địa thứ bảy có được đầy đủ ba pháp Thiền, số lượng ấy đầy khắp cả tam thiên đại thiên thế giới, thế thì công đức phước báo ấy được xem là nhiều chăng?

Bồ-tát Tịnh thưa:

–Kính bạch Thế Tôn! Công đức phước báo ấy là hết sức nhiều.

Đức Phật nói:

–Nhưng không bằng hàng Bồ-tát đạt Địa thứ tám dốc sức tu tập ba pháp Thiền hành thì công đức phước báo này thật không thể nêu

bày lường tính được. Vì sao? Vì hàng Bồ-tát trụ Địa thứ tám thực hành ba pháp Thiền chẳng phải là hàng trụ Địa thứ bảy thực hành ba pháp ấy có thể đạt được.

Đức Phật bảo Bồ-tát Tịnh:

–Này vị Tộc tánh tử! Bồ-tát đạt Địa thứ chín có được đầy đủ ba pháp Thiền có thể khiến cho số lượng ấy đầy khắp cả trong tam thiên đại thiên thế giới, thế thì phước đức ấy được xem là nhiều chăng?

Bồ-tát Tịnh thưa:

–Kính bạch Thế Tôn! Công đức phước báo ấy là vô cùng nhiều.

Đức Phật nói:

–Nhưng không bằng hàng Bồ-tát đạt Địa thứ mười dốc sức tu tập ba pháp Thiền hành, công đức phước báo này thật không thể nêu bày, tính kể được! Vì sao? Vì hàng Bồ-tát đạt Địa thứ mười thực hiện ba pháp Thiền chẳng phải là hàng trụ Địa thứ chín thực hành pháp ấy có thể đạt được.

Đức Phật bảo Bồ-tát Tịnh:

–Này vị Tộc tánh tử! Đại Bồ-tát đạt Địa thứ mười thực hiện đầy đủ ba pháp Thiền có thể khiến cho số lượng ấy đầy đủ khắp cả trong tam thiên đại thiên thế giới. Thế thì công đức phước báo đó được xem là nhiều chăng?

Bồ-tát Tịnh thưa:

–Kính bạch Thế Tôn! Công đức phước báo ấy là hết sức nhiều.

Đức Phật nói:

–Nhưng không bằng hàng Đại Bồ-tát Nhất sinh bổ xứ dốc sức tu tập ba pháp Thiền. Vì sao? Vì hàng Đại Bồ-tát Nhất sinh bổ xứ thực hiện ba pháp Thiền chẳng phải là hàng Bồ-tát trụ Địa thứ mười thực hiện ba pháp ấy có thể đạt được.

Đức Phật bảo Bồ-tát Tịnh:

–Này vị Tộc tánh tử! Như các bậc Bồ-tát Nhất sinh bổ xứ dốc tu tập ba pháp Thiền hành, có thể khiến cho số lượng ấy đầy khắp cả tam thiên đại thiên thế giới, thế thì công đức phước báo ấy được xem là nhiều chăng?

Bồ-tát Tịnh thưa:

–Kính bạch Thế Tôn! Công đức phước báo ấy là hết sức nhiều.

Đức Phật nói:

–Nhưng không bằng Đức Như Lai Vô Thượng Chánh Đẳng Chánh Giác, chỉ trong khoảng chốc lát nhớ nghĩ tu tập ba pháp Thiền đạt được công đức, phải nói là không thể nào nêu bày lường tính được. Tất cả chư Phật Thế Tôn đều từ sự tu tập ba pháp Thiền ấy mà có được đầy đủ hết thảy các pháp.

Bấy giờ Đức Thế Tôn nói bài kệ:

Ba thiền, mẹ các pháp

Sinh ra tất cả pháp

Cứu độ khổ chúng sinh

Nên gọi Nhân Trung Tôn.

Bồ-tát với mười Địa

Nẻo Thiền đạt chẳng đồng

Tuệ gốc không phân chia

Tâm dừng là bậc nhất

Hiện tại mười sáu pháp

Trong ấy tự an vui

Chẳng dựa gốc ba độc

Nên hợp mười cú nghĩa

Vượt hơn vô lượng cõi

Chẳng mất hành quán gốc

Độ thoát cho muôn loài

Đó là ba Thiền hành.

Các pháp như mộng huyễn

Chẳng có cũng chẳng không

Hóa tận tất cả loài

Đó là ba Thiền hành.

Tuy chưa đạt Thập địa

Thực hiện mọi Phật sự

Cùng hiện biến đủ loại

Đó là ba Thiền hành.

Mười hai pháp hơn hết

Diễn rõ gốc hành không

Nhận nhập mọi cội rễ

Đó là ba Thiền hành.

Sinh tử thật khó lường

Ba đường ấy chẳng ngừng

Thần thức chuyên tự nhiên

Đó là ba Thiền hành.

Người đã rõ vô thường

Chẳng đắm vinh thế tục

Bậc chân dứt bỉ thử

Đó là ba Thiền hành.

Hữu tình chẳng hữu tình

Vô tình cũng lại thế

Nẻo đạo vượt ba cõi

Đó là ba Thiền hành.

Sinh tử gốc không mối

Nhân duyên có các pháp

Lớp lớp chẳng cùng biết

Đó là ba Thiền hành.

Từ bi nuôi dưỡng khắp

Chẳng tưởng chấp gốc thân

Pháp tánh không cao thấp

Đó là ba Thiền hành.

Nẻo hành gốc Bồ-tát

Chỉ không, vô tướng nguyện

Đạt đến cửa Nê-hoàn

Đó là ba Thiền hành.

Đạo từ bốn tâm lớn

Thệ nguyện rộng chẳng lay

Mười Tuệ vượt mọi đường

Đó là ba Thiền hành.

Đủ Thí ba-la-mật

Cứu vớt kẻ thấp hèn

Niệm ấy theo chốn đủ

Đó là ba Thiền hành.

Giữ giới không chút phạm

Như giữ bình an lành

Kinh Bồ- Tát Anh Lạc, Quyển 6, Phẩm 19: Hành Hóa Thuận Hợp (Phần 1)

Niệm niệm chẳng tưởng tạp

Đó là ba Thiền hành.

Nhẫn nhục gốc mọi hạnh

Gặp nghịch tâm không thay

Tưởng lặng như hư không

Đó là ba Thiền hành.

Vô số kiếp tinh tấn

Trọn chẳng hề biếng trễ

Dạy dỗ muôn chúng sinh

Đó là ba Thiền hành.

Chánh thọ ba pháp Thiền

Dốc một niệm không chuyển

Cảm ứng khắp mười phương

Đó là ba Thiền hành.

Trí tuệ như biển rộng

Bình đẳng không hai nẻo

Xua trừ mọi vọng tưởng

Đó là ba Thiền hành.

Phương tiện với pháp không

Biến hiện thật khó lượng

Chẳng chấp nẻo sang hèn

Đó là ba Thiền hành.

Đức Thế Tôn nói xong bài kệ này thì liền có hàng trăm ngàn ức chúng sinh thảy đều phát tâm Bồ-đề vô thượng, mong tu tập đạt ba pháp Thiền hành.

Phẩm 19: HÀNH HÓA THUẬN HỢP (Phần 1)

Bấy giờ các bộ chúng Thiên, Long, Quỷ thần, A-tu-luân, Ca-lưu-la, Chân-đà-la, Ma-hưu-lặc, Nhân phi nhân cùng với các vị Đại Bồ-tát, bốn chúng đệ tử là Tỳ-kheo, Tỳ-kheo-ni, Ưu-bà-tắc, Ưu-bà-di, mỗi nhóm đều tự suy nghĩ: “Chúng con muốn được xem thần trí của Như Lai với sự biến hóa không lường, du hóa đến các thế giới rồi

trở về chốn cũ mà không một ai hay biết.”

Lúc này có vị Phạm thiên tên là Tôn Phục Tôn, đã từ cõi Phật ở phương khác đến, đã thực hiện ba pháp Thiền không chút lo sợ, liền rời chỗ ngồi đứng dậy, để trần vai bên phải, đến trước Đức Phật, quỳ mọp, chắp tay cung kính đọc bài tụng:

Thiên Tôn đạt ba trí

Quán rõ gốc ba đời

Dứt lầm, xua hồ nghi

Nhằm hiện rõ thần trí

Tánh tự nhiên như thế

Hành luôn vượt ba cõi

Bồ-tát Tuệ Anh Lạc

Thâu tóm hành nẻo nào?

Cây đạo gốc các pháp

Tâm Vô sinh bậc nhất

Tự ngộ chẳng thầy truyền

Là theo nẻo nào đạt?

Vượt hẳn cõi thấp kém

Dốc mộ đạo Bồ-tát

Nêu giảng bốn pháp lớn

Phạm hạnh gốc thanh tịnh

Trời, người với muôn loài

Mỗi mỗi niệm chẳng đồng

Dứt tưởng khiến không khởi

Do đâu mà thành tựu?

Pháp giới vốn từ không

Tuệ nhận có từng ấy

Một hành được làm Phật

Lại do đâu mà đủ?

Sinh tử mười hai biển

Mãi lưu chuyển chẳng ngừng

Tuệ Phật vượt cõi bờ

Tìm đến nhằm hóa độ

Gốc đạo từ một hướng

Diệt dứt không chốn sinh

Quán thân ngoài phiền não

Pháp trong cũng như thế

Xa cõi này tìm đến

Dốc lòng lãnh hội pháp

Kính mong mỗi mỗi nêu

Khiến mãi dứt trần cấu.

Bấy giờ Đức Thế Tôn bảo vị Phạm thiên Tôn Phục Tôn:

–Lành thay! Lành thay! Này vị Tộc tánh tử! Tôn vị đã ở trước Như Lai nêu lên những điều tham vấn nhiều ý nghĩa. Nay ta sẽ dùng kệ để mỗi mỗi phân biệt rõ:

Gốc từ vô số đời

Gần gũi Thiện tri thức

Chẳng thấy gốc ngọn không

Đó là theo hành đạt.

Tư duy vô lượng pháp

Nhận rõ ngọn gốc không

Quả đạo không cấu nhiễm

Đó là theo hành đạt.

Chốn niệm chẳng vướng tà

Chẳng lìa gốc chánh pháp

Nhất tướng gốc vốn tịnh

Đó là theo hành đạt.

Mười lực, vương đại thiên

Độ trọn bờ kia–đây

Tu tập gốc pháp không

Tiêu diệt khổ năm ấm

Tuệ sáng chiếu khắp chốn

Suốt cõi không vô tận

Khéo hóa theo gốc dạy

Đó là theo hành đạt.

Tánh không luôn an nhiên

Vô nguyện, tướng cũng vậy

Ba Định ấy là bạn

Đó là theo hành đạt.

Đương vào lúc nhập định

Các pháp không chốn có

Lìa bỏ thân cấu nhiễm

Đó là theo hành đạt.

Pháp chư Phật chẳng khác

Phân biệt theo từng người

Hành quá khứ đã diệt

Đâu lại có mầm gốc?

Chốn tu tập người trí

Giữ tin là pháp quyền

Tự dứt tưởng tôi ta

Đó là theo hành đạt.

Từ xa xưa đến nay

Chúng sinh do đắm nhiễm

Sinh tử chẳng tự rõ

Đâu biết pháp dứt tưởng?

Chỉ nhờ bậc Đại thánh

Nhận rõ theo từng loài

Dùng nẻo chánh dẫn dắt

Đó là theo hành đạt.

Bao kiếp cũng chẳng có

Khiến như trong chốc lát

Người si lầm khó ngộ

Tạo thiện lại càng khó

Thọ lấy thân tiếp nối

Trải qua vạn ức triệu

Thương dùng dứt tưởng niệm

Chẳng độ trọn chẳng rời

Gốc hành do tự nhiên

Nhanh chậm tùy theo loại

Nay nhờ hào quang lớn

Đó là theo hành đạt.

Ta gốc tự tạo hành

Nay nhận phước báo ấy

Hành hết, dứt ba cõi

Riêng đứng không chốn dựa

Mọi tưởng thường, tưởng người

Chẳng phải giáo luật Thánh

Năng lìa tưởng kia đây

Đó là theo hành đạt.

Rõ thân gốc vốn không

Huống có niệm thần thức

Những chúng sinh mê lầm

Mới chẳng thể lìa bỏ

Đạo nhẫn có năm hành

Niệm đầu giữ cũng thế

Quán bất tịnh tư duy

Đó là theo hành đạt.

Thân tịnh không cấu nhiễm

Trọn chẳng tạo nghiệp tà

Sở dĩ miệng chân thực

Do gốc không khinh dối

Đạo thấm nhuần khắp chốn

Nên liền được tế độ

Do từ trước nghiệp xấu

Há oán đạo chẳng tìm?

Thệ lớn luôn bình đẳng

Chẳng khởi niệm tốt xấu

Hành luôn dứt kia đây

Đó là theo hành đạt.

Người biết vượt khó ấy

Tự giữ không niệm khác

Tự độ, lại độ người

Đó là theo hành đạt.

Như người xem năm sắc

Tự khởi thức tưởng chấp

Thống ấm do từ đấy

Chẳng lìa tai họa lớn

Thức pháp chẳng thể thấy

Duyên sinh từng ấy niệm

Một sinh lại một diệt

Muốn thoát thật là khó

Tuệ đạo gồm năm tướng

Nhận rõ pháp thành, hoại

Hành hết, mọi nẻo dứt

Lúc thức hiện có trọn

Thọ hình hài không ngớt

Thân nối thân mòn diệt

Phàm muốn chặt cây kia

Dứt dục chớ bỏ rễ

Biết rễ vốn chằng chịt

Nẻo đến không trở ngại

Lực sĩ các đạo tiên

Ai tìm được nẻo gốc?

Chỉ có Tam Giới Tôn

Năng thu giữ dứt dục

Đốt sáng lửa trí tuệ

Chẳng còn chốn tối tăm

Vô minh họa mọi hành

Che nhận mọi gốc lành

Nước tám giải thoát rửa

Dứt sạch mọi trần cấu

Sinh tử chồng chất khổ

Đời này tiếp đời sau

Ôi thôi, khổ não ấy

Chẳng Thánh, ai cứu được?

Chư Thiên thọ phước báo

Tứ Phạm cũng như vậy

Hành do quả thanh tịnh

Đức vì người tôn quý

Nhớ nghĩ chuyện xưa nay

Ba nẻo ác không gốc

Gốc tạo nay tự nhận

Cớ sao lại hồ nghi?

Như muốn chư Thế Tôn

Chẳng hiểu đạo giáo sáng

Nên chỗ đến Như Lai

Nêu bày rõ mọi lỗi

Ta cũng thương tưởng ngài

Thọ sinh chẳng đạt gốc

Những chúng sinh như vậy

Chẳng nhận ngôn giáo Thánh

Vô lượng Phật quá khứ

Do ngài chẳng thấy nghe

Hằng sa Phật vị lai

Lẽ đâu được cứu độ?

Tâm người hốt nhiên tỉnh

Chẳng đợi số kiếp dài

Một nghe liền thành Phật

Khỏi trải các pháp giới

Chỉ nhớ nghĩ bè nhóm

Chẳng ân cần nơi đạo

Do vậy tự đọa lạc

Mãi chìm trong năm nẻo

Như chim bay cõi không

Cánh xòe nên vút mạnh

Người chẳng Chỉ, Quán định

Nhờ đâu đạt tuệ không?

Sinh tử không cùng hạn

Lực đạo vượt trăm đường

Dùng vô hình thu nhiễm

Tự dốc thành đạo quả

Năm ấm gốc không hình

Do tạo tác vướng sắc

Đức hơn chư Thích, Phạm

Nên thuyết pháp vô tướng.

Hành giả quán sắc ngoài

Thức trong cùng phân biệt

Sắc ấy chẳng ta tạo

Tâm ta tự gây nhiễm

Gốc sắc chẳng gốc ngã

Tánh sắc trọn có không

Rõ ngã thức cũng thế

Gốc từ chốn nào sinh?

Tự giác ngộ như vậy

Sắc ngoài vốn không tịch

Thức trong cũng chẳng khác

Như nhiên gốc chẳng sinh

Người niệm không, vô thường

Tự quán thân gốc pháp

Thế nên mới đạt được

An trụ bờ giải thoát

Thọ gốc thân năm ấm

Muốn thoát chưa thể lìa

Chịu thai mối lo lớn

Chưa rời nào ích gì

Năm phần Pháp thân đủ

Giới, định, tuệ rõ thành

Đem hương đạo đức xông

Xua sạch mọi cấu uế

Người dốc tu tuệ sáng

Ức kiếp không biếng lười

Mọi đức hạnh gồm đủ

Nên hiệu Vô Đẳng Luân.

Ý chuyển theo tập tục

Chốn quý chẳng hề kiêu

Nẻo hành theo cao thấp

Khiến đứng vững chốn yên

Hoặc vào ba đường khổ

Nêu rõ trí phương tiện

Ngoài như chịu thay khổ

Tâm không chút cấu nhiễm

Ta xưa vô số đời

Tu tập đạo Bồ-tát

Do đạt trọn tin, nhẫn

Hành vượt hai trụ địa.

Bấy giờ chưa Phật hợp

Từ khắp mười phương lại

Vì một kẻ thấp kém

Muốn khiến được cứu độ

Chư Phật thảy đưa tay

Nhằm ngăn ngừa tội lỗi

Sức tội khó thể che

Xuôi tay đọa địa ngục

Chư Phật liền sau đấy

Lại đến cõi địa ngục

Muốn cứu kẻ tội đó

Khiến lìa mọi khổ não.

Như Lai lực thần trí

Thân phóng hào quang lớn

Chiếu khắp chốn địa ngục

Tỏa sáng cùng một sắc

Tội nhân thấy ánh sáng

Tưởng thân thể không còn

Thảy đều nhờ ánh sáng

Được lìa mạn ngục tối

Chỉ một chúng sinh ấy

Chư Phật chẳng thể cứu

Kẻ phạm tội ngũ nghịch

Nên chịu khổ não ấy

Ta từ đó về sau

Luôn tinh tấn chẳng trễ

Không lấy khổ sinh tử

Khiến tâm phải hối, đổi

Nay đã được thành Phật

Hiệu là Thích-ca Văn

Hủy diệt thân năm ấm

Mọi đức thảy hoàn hảo

Nhận tội không chung cuộc

Chẳng rõ cội nguồn lành

Hành dứt, các đức vượt

Nên hợp tánh hư không

Sợ nay cũng sẽ có

Kẻ chịu tội khó cứu

Chẳng thần lực hiện bày

Giữ vững khiến chẳng đến

Tánh không luôn thanh tịnh

Hành khắp nên gồm đủ

Thần túc pháp năm thông

Chưa thể lìa khổ ấy

Năm ấm đều có tánh

Chốn tạo chẳng một loài

Trí nhẫn pháp vượt bờ

Hành đủ nên thành tựu

Đạo sinh gốc các pháp

Chẳng có pháp lớn dần

Chí lập như vầng sáng

Trọn chẳng thể hủy hoại.

Ví như có kẻ sĩ

Nơi không bày bờ ngăn

Đấy do nhằm mong được

Muốn khỏi tội rất khó.

Bảy báu, các cung thất

Voi, ngựa, nước, ngai vàng

Thảy đều như huyển hóa

Tạm có chẳng thường còn

Ngôi Chuyển luân thánh vương

Thống lãnh bốn thiên hạ

Cũng là pháp mòn diệt

Vô thường, không bền chắc.

Như người tu hành ấy

Nhận rõ cội nguồn sắc

Thấu tỏ gốc như thế

Đó là thành sắc ấm

Thân thọ đến trăm tám

Pháp trong, ngoài, trung gian

Rõ thọ nẻo sinh ra

Đó hợp pháp thọ ấm

Tưởng như bầy ngựa hoang

Hoại cõi, không chốn có

Ngăn chặn, chẳng dấy tưởng

Đó là hợp tưởng ấm.

Ba hành nên ba pháp

Diệt ba mới hợp ba

Chặt tận gốc ba độc

Chẳng nhiễm khổ ba cõi

Năm pháp đã thành đủ

Chẳng thọ thức, không thức

Không trong, ngoài sáu trần

Đó gọi là thức ấm.

Giữ bốn nẻo phương tiện

Nương bốn Tuệ vô úy

Vượt bốn đường quả chứng

Nên hợp bốn pháp chính

Biển sinh tử không chốn

Rộng lớn chẳng bến bờ

Nương sáu nẻo thần túc

Nên du hóa sâu cạn.

Thương xót kẻ mê lầm

Tham đắm chẳng xa lìa

Thân mạng như loài chuối

Có bẹ, không có ruột

Ta nay gốc Bồ-đề

Trang nghiêm các đạo phẩm

Công lao vượt vạn ức

Bậc Thế Hùng Tối Tôn

Nay Bậc Vô Đẳng Luân

Hiện thân đời năm dục

Chẳng hề nhiễm trần cấu

Như hoa sen tinh khiết

Nên giữ lấy tâm mình

Không bị phiền não, hoặc

Trong dùng tám nẻo giác

Pháp Anh lạc thân tâm

Ngoài hiện các tướng tốt

Trang nghiêm mọi quốc độ

Tuệ sáng tu hai quán

Tướng tốt tự điểm tô.

Gốc từ bốn đại hợp

Thành bại không chốn có

Niệm trước khác niệm sau

Phiền não cứ chồng chất

Tâm thí nơi tất cả

Cao thấp không chốn nghịch

Trong đủ pháp vượt bờ

Không dựa, chẳng nơi chốn

Luôn nhất tâm giữ giới

Quan sát chẳng chút phạm

Giữ gìn mọi đạo đức

Chẳng thiếu hành tánh giới

Ba Địa có mười pháp

Vô hình chẳng thể thấy

Phương tiện vào sinh tử

Thị hiện nẻo đường đời

Đời sống nhiều khổ sở

Lo sợ bao đổi thay

Thánh nhân năng qua lại

Chẳng xem đấy là nguy.

Đạo lớn gốc vô hình

Chẳng có không Tuệ ấy

Pháp Ba-la-mật tiếp

Nhằm tự trang nghiêm thân

Mắt xem khắp trên dưới

Trong xa không có chốn

Tịnh tu pháp vượt bờ

Được báo vô ngại ấy.

Bàn chân mịn bằng thẳng

Vững tu nơi tòa báu

Nay đạt báo vô cấu

Đủ nẻo tu vượt bờ

Gót dẫm như vàng nặng

Cũng chẳng nhận bụi nước

Dáng đi như gió xoay

Toàn thân luôn tự tại

Hoa tâm chẳng vướng bụi

Trong vui sắc ngoài bày

Đều do báo nhẫn nhục

Nên gọi Ba-la-mật.

Tâm bền như Kim cang

Diễn khắp nẻo đạo pháp

Thấu tỏ vô lượng đời

Đầy đủ pháp vô ngại

Miệng nêu tám thứ âm

Thảy bày mọi ngôn giáo

Chân thực chẳng nhiễm trần

Đó là pháp dứt kiêu.

Đạo từ ba quán tưởng

Nên đạt tuệ bình đẳng

Tâm chẳng vướng thị phi

Pháp vô sinh ứng hợp

Mới phát tâm rộng lớn

Chẳng nhằm một ít người

Đạo giác ngộ thành tựu

Đó gọi đủ pháp không.

Thần túc đến cõi Phật

Thân tâm không ngăn ngại

Dốc ý không dời đổi

Thần túc Ba-la-mật.

Gốc do sắc đắm hữu

Rõ sắc vốn vô thường

Nay thọ nhận sắc ấy

Tướng tốt Ba-la-mật.

Pháp thống (thọ) có trong, ngoài

Chẳng khổ, chẳng an lạc

Dứt trừ pháp trong ngoài

Hành không Ba-la-mật.

Năm căn có năm pháp

Đều do mười tám nẻo

Phân biệt dứt trừ năm

Báo không Ba-la-mật.

Giữ gìn thân, khẩu, ý

Thu giữ không phóng dật

Âm trong hào quang tỏa

Tám đường Ba-la-mật.

Ba quán tỏ chẳng dựa

Cũng chẳng dấy sinh diệt

Ý dứt chẳng dấy lại

Vô ngôn Ba-la-mật.

Thanh tịnh như hoa sen

Rộng nghe dứt mọi nhiễm

Thường giáo hóa chúng sinh

Giáo tịnh Ba-la-mật

Bình đẳng không hai tướng

Tâm chẳng hề thiên vị

Như nhật chiếu hư không.

Quán tuệ Ba-la-mật.

Trí nhân từ vô lượng

Vô sinh chẳng thể nhìn

Tâm thí tuệ không bờ

Trí đạo Ba-la-mật.

Xem tam thiên thế giới

Sinh diệt không chốn có

Khéo giác ngộ tất cả

Vô tưởng Ba-la-mật.

Rõ sinh gốc không chủ

Các pháp từ duyên sinh

Nẻo hữu vô thành tựu

Bình đẳng Ba-la-mật.

Pháp Tổng trì không ngại

Thành tựu Tuệ giải thoát

Nhận rõ tưởng vô ngã

Không tịnh Ba-la-mật.

Sinh tử có năm nạn

Đắm nhiễm bụi thế gian

Du hóa vô lượng cõi

Phương tiện Ba-la-mật

Đã cởi trói sinh tử

An vui trong giải thoát

Thanh tịnh dứt tưởng loạn

Quả báo Ba-la-mật.

Tại đời hiện khổ hạnh

Tâm bền như Kim cang

Đã vượt khỏi ba cõi

An nhiên Ba-la-mật.

Hoặc nơi cõi hư không

Pháp niệm không vọng tưởng

Như hư không bao la

Vô hình Ba-la-mật.

Vui thay! Đạo vô sinh

Hằng dứt sạch phiền não

Chẳng còn thấy đến đi

Hành không Ba-la-mật.

Thần túc có bốn pháp

Luôn du hóa mười phương

Thân tâm đủ tĩnh lặng

Tuệ sáng Ba-la-mật.

Từ gốc tâm bình đẳng

Ý dốc không chốn nhiễm

Tâm vượt vô lượng cõi

Vi diệu Ba-la-mật.

Quán tỏ sinh đời khổ

Nhất tướng không chốn dấy

Tâm đạo chẳng hề chuyển

Kim cang Ba-la-mật.

Vô học tu phạm hạnh

Thảy vượt hết chín bậc

Hành dứt chẳng dấu vết

Anh lạc Ba-la-mật.

Ba quán Tuệ theo đạo

Nhận rõ hành định ý

Tâm tự dứt chẳng dấy

Vô lượng Ba-la-mật.

Tế độ bốn nẻo ác

Vượt bậc chẳng thọ chứng

Vô minh tự nhiên diệt

Bình đẳng Ba-la-mật.

Chánh pháp thật vi diệu

Tinh tấn chẳng thể hơn

Bình đẳng không hai pháp

Các hạnh Ba-la-mật.

Tử sinh nhiều ngăn ngại

Nào thấy đuốc trí tuệ

Đạo lực được nêu thông

Chứa hành Ba-la-mật.

Thành tựu chín pháp thiền

Chẳng nhiễm trí thế tục

Mỗi mỗi nhận rõ tưởng

Dạy giới Ba-la-mật.

Do từ pháp hiển thị

Thương xót hết muôn loài

Chẳng thấy độ, không độ

Ý tịnh Ba-la-mật.

Du hóa đến muôn cõi

Vâng theo bậc Thánh hiền

Thọ giáo luôn giữ gìn

Tổng trì Ba-la-mật.

Lại năng hiện biến hóa

Cảm ứng khắp cõi Phật

Cũng chẳng hề kiêu mạn

Ý diệt Ba-la-mật.

Theo niệm đời quá khứ

Dốc tu đạo Bồ-tát

Không đắm tham các lậu

Hành quán Ba-la-mật.

Tu sửa các cõi Phật

Thanh tịnh không chút cấu

Độ thoát vô lượng người

Pháp giới Ba-la-mật.

Căn chúng sinh không lường

Thể tánh luôn thanh tịnh

Trong ngoài chẳng ô nhiễm

Tỏ pháp Ba-la-mật.

Rõ sinh tham chẳng đủ

Quyền hiện nẻo có không

Không dấy mọi niệm tưởng

Tối thượng Ba-la-mật.

Pháp của thân lắm loại

Cũng chẳng sinh trần cấu

Trang nghiêm thân tướng, thể

Công đức Ba-la-mật.

Từ vô lượng số kiếp

Tu pháp gốc tích lũy

Tích chứa chẳng vì mình

Thần thông Ba-la-mật.

Sáu tình không hề đắm

Nhận rõ Tuệ vô lượng

Được hơn cõi hư không

Nhất tâm Ba-la-mật.

Sinh trong cõi người khó

Thân thọ chẳng thể lường

Mắt không đắm sắc ngoài

Không niệm Ba-la-mật.

Ý giữ, dứt tham vướng

Đời đời nối chẳng dừng

Mối hành trong tự diệt

Quán không Ba-la-mật.

Vô úy, không chốn chấp

Không còn pháp trong ngoài

Ý đạo không lắm mối

Thần trí Ba-la-mật.

Thân Phật gốc vốn tịnh

Chẳng bị trần cấu nhiễm

Trí đạt vượt trăm kiếp

Tâm không Ba-la-mật.

Tâm trước khác tâm nay

Sinh sinh không hề dứt

Ý chuyên không chốn dấy

Trí lớn Ba-la-mật.

Trăm ngàn ức chúng sinh

Hóa độ chẳng thấy độ

Tâm niệm không chút tà

An vui Ba-la-mật.

Hành dứt, nhận khổ chứng

Rõ đạt gốc ba đời

Chẳng có ý Tiểu thừa

Gốc ngọn Ba-la-mật.

Nơi khổ chẳng niệm khổ

Thông tỏ bốn vô thường

Sinh dứt, không thọ thân

Thánh đế Ba-la-mật.

Từ gốc vô lượng Phật

Thọ ký sẽ thành Phật

Cũng chẳng tự vui mừng

Cùng Thí ba-la-mật.

Gốc tâm chẳng nghĩ bàn

Đức vượt mọi giới hạn

Quán hữu vô nhận rõ

Tịch tĩnh Ba-la-mật.

Cội nguồn khổ năm đường

Chẳng sinh pháp thanh tịnh

Tám bậc hành vượt nẻo

Hiện thân Ba-la-mật.

Thể người vốn không pháp

Chẳng thấy tướng pháp giới

Trí cao vượt trăm hành

Vô úy Ba-la-mật.

Nhất tâm trong một niệm

Thọ chứng dứt mọi nạn

Vĩnh viễn lìa các lậu

Đại Thánh Ba-la-mật.

Gốc ngọn dốc tự lìa

Cũng chẳng thấy tôi ta

Thần lực như hư không

Biết đủ Ba-la-mật.

Tự thu giữ uy nghi

Chẳng tham đắm hình sắc

Luôn giữ gìn chẳng phạm

Gần gũi Ba-la-mật.

Ta từ vô số đời

Cúng dường chư Thế Tôn

Không hủy hoại pháp giới

Vô nguyện Ba-la-mật.

Cũng dứt mọi mong chờ

Cầu cạnh nơi các pháp

Chẳng có, chẳng chốn sinh

Chứa hành Ba-la-mật.

Không niệm bờ bỉ thử

Vượt khỏi biển sinh tử

Suy cứu mọi cội nguồn

Vô tận Ba-la-mật.

Mười sáu bất tư nghì

Cũng gọi mười sáu tuệ,

Từ khổ đến pháp không

Dứt chấp Ba-la-mật.

Cõi sinh tử không đáy

Hoặc nổi hoặc chìm sâu

Thảy nên quán thấu đạt

Tánh không Ba-la-mật.

Thân ba mươi hai pháp

Nhiễm cấu hành bất tịnh

Mỗi mỗi nên phân biệt

Dứt chấp Ba-la-mật.

Nhãn thức gồm trong ngoài

Chẳng nhận nhập ngoài thân

Vô úy không chốn động

Tâm từ Ba-la-mật.

Như ta, cội Bồ-đề

Trang nghiêm tòa Kim cang

Tâm vô úy trừ ma

Đại từ Ba-la-mật.

Thương xót khắp muôn loài

Độ người chẳng thấy độ

Rộng tế độ mọi cõi

Tự lìa Ba-la-mật.

Quá khứ chẳng sinh lại

Vị lai trần chẳng nhiễm

Tâm tuệ không trong ngoài

Vô ngại Ba-la-mật.

Ấm trong ngoài giữ nhập

Chẳng dấy mọi trần cấu

Gìn giữ chẳng buông lung

Thần túc Ba-la-mật.

Mắt chẳng đắm sắc ngoài

Lưỡi cũng lại rõ vị

Dứt trừ tưởng tham vướng

Vô hình Ba-la-mật.

Tâm Bồ-tát nhận rõ

Quán tịnh dứt chấp đắm

Đạo theo tuệ bình đẳng

Uy nghi Ba-la-mật.

Trí túc mạng tự biết

Rõ từ xưa đến nay

Tưởng niệm chẳng dấy lại

Hiện sinh Ba-la-mật.

Bậc trí dốc độ đời

Dứt sạch hết các khổ

Chặt đứt gốc sinh tử

Hành khổ Ba-la-mật.

Từ bi hơn mẹ hiền

Tỏa khắp không cao thấp

Trong chẳng tự thấy thân

Dứt tham Ba-la-mật

Đức thấm vô lượng cõi

Chẳng cần có người hay

Cũng không tự xưng khen

Pháp thân Ba-la-mật.

Lại theo chư Phật nhận

Tuệ không, vô lượng pháp

Cõi khổ tự nhiên dứt

Bất sinh Ba-la-mật.

Đạo theo Tuệ bình đẳng

Chẳng nhiễm tưởng ba cõi

Từ ấy đạt thần túc

Vô ngã Ba-la-mật.

Phàm phu bốn trói buộc

Chẳng rời khổ ba cõi

Sinh dứt chẳng tạo nữa

Tuệ thông Ba-la-mật.

Từ trong vô số kiếp

Định ý chẳng lầm lạc

Ý cũng không dời đổi

Cõi gốc Ba-la-mật.

Thần trí chẳng bờ bến

Hằng diệt mọi tham chấp

Đạt được Nhẫn bất khởi

Tịch diệt Ba-la-mật.

Quán bảy pháp Tuệ đạo

Pháp giới không mịt mờ

Nhất tướng vượt nghe thấy

Vô hình Ba-la-mật.

Nê-hoàn dứt sinh diệt

Dấu hành cũng không còn

Năng lìa mọi bỉ thử

Theo hành Ba-la-mật.

Vô minh gốc các pháp

Lưu chuyển mười hai biển

Thức không bị cấu nhiễm

Dứt chấp Ba-la-mật.

Bốn Thánh đế như nhiên

Phát sinh mọi đạo quả

Ý diệt nhờ bốn Thiền

Định ý Ba-la-mật.

Như Lai tám giải thoát

Dứt vượt mọi khổ lạc

Năng trừ kiết hiện có

Diệt nạn Ba-la-mật.

Không dựa, đắm ba cõi

Đứng vững nơi phiền não

Tu tập tuệ thần thông

An lạc Ba-la-mật.

Không trụ, không vãng lai

Cũng chẳng hoại pháp tánh

Phiền não vĩnh viễn dứt

Chẳng biến Ba-la-mật.

Như sắc vốn không sắc

Tánh sắc luôn như nhiên

Thấu tỏ khổ ba đời

Ý diệt Ba-la-mật.

Chẳng nhận trần cấu ngoài

Định ý dứt tưởng khác

Sinh dứt, chẳng tạo tiếp

Không thọ Ba-la-mật.

Biến hiện thành vô số

Trọn chẳng hề vì mình

Tuệ đạo vượt ba ngại

Cõi gốc Ba-la-mật.

Nhập định trừ ba tưởng

Chẳng thấy ta, người, mạng

Giữ tin không dong ruỗi

Các trí Ba-la-mật.

Pháp không, vô tướng, nguyện

Quán Tam-muội Thánh đạo

An nhiên dốc ý dứt

Đem lại Ba-la-mật.

Đạo sinh vô lượng pháp

Từ ấy đạt bờ giác

Thông tỏ ba đời khổ

Thọ vui Ba-la-mật.

Rõ sinh là họa lớn

Xâm phạm hủy pháp giới

Lìa bỏ chẳng tham đắm

Chúng diệu Ba-la-mật.

Từ bi, bốn tâm rộng

Nhuần đượm khắp tất cả

Dẫn dạy không quý tiện

Trí lớn Ba-la-mật.

Bốn đại nhân duyên hợp

Thể tánh không hề chuyển

Muốn đến cửa giải thoát

Ba hướng Ba-la-mật

Như kiếp sắp hỏa thiêu

Chẳng mang lòng sợ hãi

Thông đạt lực như nhiên

Dứt tưởng Ba-la-mật.

Cũng chẳng tự dấy niệm

Nhận rõ từng ấy tưởng

Tuệ Phật là vô cùng

Biển lớn Ba-la-mật.

Công đức vượt mọi hành

Nghiệp gốc thật không lường

Không một chẳng thấy một

Lìa đông Ba-la-mật.

Thệ lớn nguyện đầy đủ

Quán thân không tướng hình

Diệt trừ bốn ma nạn

Trang nghiêm Ba-la-mật.

Gốc các pháp dứt niệm

Nê-hoàn luôn tịch nhiên

Chốn du hóa chư Phật

Tạng sâu Ba-la-mật.

Vô tướng chẳng thể thấy

Từ một nên thành Phật

Tâm lìa bỏ pháp gốc

Nhất nghĩa Ba-la-mật.

Suy cứu mọi đạo quả

Chẳng có ba hố hầm

Tuệ chiếu vượt bờ bến

Gốc đứng Ba-la-mật.

Mọi khó khăn sinh tử

Pháp vô vi an nhiên

Chẳng sinh năm trần cấu

Tổng trì Ba-la-mật.

Du hóa khắp mọi cõi

Giáo hóa cho muôn loài

Trải qua khổ sinh tử

Dứt khổ Ba-la-mật.

Hiện nơi bào thai mẹ

Thật chẳng tham đắm đời

Tâm tịnh như hư không

Tuệ gốc Ba-la-mật.

Chẳng thấy có thọ báo

Mọi tuệ sáng quả chứng

Nhận rõ gốc bốn đường

Dốc tu Ba-la-mật.

Vốn từ vô lượng đời

Pháp giới chẳng nghĩ bàn

Tâm bình đẳng, không hai

Tuệ rộng Ba-la-mật.

Pháp Phật rất thâm diệu

Hai thừa chẳng đạt hết

Vượt hơn vô lượng hành

Dứt nghi Ba-la-mật.

Trước làm sạch nhãn căn

Tâm tịnh tu hạnh gốc

Dốc cầu đạo Bồ-tát

Ý định Ba-la-mật.

Ý vững như Kim cang

Trong lành không cáu bẩn

Lìa trọn cõi Hữu vô

Đạo quả Ba-la-mật.

Xưa kia chư Thế Tôn

An tọa cội Bồ-đề

Hàng phục bốn ma oán

Lực nhẫn Ba-la-mật.

Thần thức nơi hư không

Tâm đầu dứt giận dữ

Phiền não cũng đều lặng

Siêu vượt Ba-la-mật.

Thần lực vượt vô lượng

Hết thảy các thế giới

Cũng chẳng đắm nơi dục

Sạch cấu Ba-la-mật.

Phàm muốn đạt pháp không

Trong ngoài thảy đều tịnh

Nhận rõ tưởng vô thường

Nhân duyên Ba-la-mật.

Ánh sáng chiếu mọi cõi

Xua tan bao tối tăm

Chẳng hề dấy các tưởng

Dứt cấu Ba-la-mật.

Quán Tuệ có ba pháp

Trừ vĩnh viễn ba độc

Chẳng bị nhiễm nơi sắc

Trí hành Ba-la-mật.

Như từ ngàn ức kiếp

Tâm, ý, chí thệ lớn

Chẳng thấy muôn chúng sinh

Giáo định Ba-la-mật.

Tám bậc hành đạo lớn

Trong ngoài tưởng vô ngã

Cõi Phật cõi pháp tịnh

Vô lượng Ba-la-mật.

Người gốc tu hạnh ấy

Cắt đứt mười hai duyên

Trừ tham không vướng hữu

Dốc chí Ba-la-mật.

Nhằm tu theo nẻo người

Trước giữ gìn ba nghiệp

Gốc hành theo mười thiện

Pháp hợp Ba-la-mật.

Gốc ta chẳng tạo si

Căn bản là hiện có

Mười tuệ trí vô lượng

Gốc không Ba-la-mật.

Pháp giới chẳng nghĩ bàn

Pháp vô úy thành tựu

Dứt trọn gốc sinh tử

Gánh vác Ba-la-mật.

Như Lai với từ, tuệ

Nuôi dưỡng không thấp cao

Trừ sạch tâm ô nhiễm

Không mong Ba-la-mật.

Phát tâm hướng Đại thừa

Tiếp độ mọi ngăn ngại

Chẳng thấy gốc sinh tử

Xa lìa Ba-la-mật.

Thệ lớn, chịu đựng khổ

Pháp định ý an lạc

Luôn mang tâm phản tỉnh

Quên báo Ba-la-mật.

Tuệ bình đẳng chúng sinh

Rõ tận mọi cội rễ

Chẳng mang tâm cấu dục

Quyền tuệ Ba-la-mật.

Đạo lớn thật thâm diệu

Chẳng bị bụi dục lay

Ba không rời ý gốc

Rốt ráo Ba-la-mật.

Ở trong hiền kiếp này

Chư Phật hiện ở đời

Cứu khổ dứt ba ngại

Xoay vòng Ba-la-mật.

Thân phóng quang bình đẳng

Tiếp độ vô số loài

Rõ sinh, sinh không rõ

Bạn lành Ba-la-mật.

Quyết thành đạo Vô thượng

Gần gũi Thiện tri thức

Rõ tận cõi gốc khổ

Vô tận Ba-la-mật.

Bốn nẻo không đi đến

Thọ mạng vô số kiếp

Suy cứu ngọn nguồn đạo

Không đổi Ba-la-mật.

Nhằm thấu trọn sinh tử

Chớ đem tâm thoái chuyển

Dũng mãnh không thể hoại

Chí vững Ba-la-mật.

Hành thí dứt mọi ái

Cũng chẳng dấy ba tưởng

Gốc ngọn thảy là không

Tuệ tỏ Ba-la-mật.

Lực đạo như hư không

Chẳng chấp thân năm ấm

Gốc sắc chẳng có sắc

Thanh tịnh Ba-la-mật.

Gốc các Tuệ: vô sinh

Tưởng thường chẳng thật có

Chẳng thấy có giáo hóa

Trí lực Ba-la-mật.

Vô số kiếp quá khứ

Có Phật hiệu như ta

Tu gốc phá bình đẳng

Vô hình Ba-la-mật.

Như Lai biện tài lớn

Tiêu diệt bụi ái dục

Giáo hóa khắp các loài

Tín căn Ba-la-mật.

Có Phật hiệu vô ngại

Vô lượng kiếp khổ hạnh

Ý giữ không phóng dật

Giữ giới Ba-la-mật.

Thứ đến Phật Hoằng Thệ

Giáo hóa chẳng thấp cao

Ý mở như hư không

Nhẫn nhục Ba-la-mật.

Có Phật hiệu Đại Nguyện

Đạt tận gốc tử sinh

Biến hóa thân vô số

Ân cần Ba-la-mật.

Gốc đạo luôn thanh tịnh

Chẳng thấy Tuệ hư không

Vô hình vượt nghe thấy

Từ bi Ba-la-mật.

Thêm vui tám mươi sáu

Nẻo Bồ-tát tu hành

Không còn gốc ba độc

Chẳng dấy Ba-la-mật.

Hiền thánh mười sáu tâm

Rõ thấy không chốn có

Không hủy các pháp giới

Thân không Ba-la-mật.

Trong một tâm một niệm

Chẳng lìa quán thiền định

Lại từ một ý sinh

Tưởng không Ba-la-mật.

Hư không chẳng bến bờ

Ý tịch dứt ô nhiễm

Thảy lìa bỏ không vướng

Định ý Ba-la-mật.

Ta gốc hợp hành này

Tịch nhiên dứt tưởng niệm

Ý nơi hiện tại dừng

Vô ngại Ba-la-mật.

Thiền định ý tự diệt

Quán tịnh dứt ba tưởng

Tuệ đạo tự nhiên tịnh

Dứt nhiễm Ba-la-mật.

Cõi Phật chẳng nghĩ bàn

Cõi chúng sinh cũng thế

Pháp tánh tự nhiên tịch

Vô hình Ba-la-mật.

Năng độ nạn sinh tử

Chẳng niệm khổ ba cõi

Ý nhẫn, tưởng chẳng dấy

Thanh đạm Ba-la-mật.

Nhập định ý ba đời

Rõ tận gốc muôn loài

Tự quán thân trong ngoài

Vô nguyện Ba-la-mật.

Cõi tám bộ quỷ thần

Theo đấy mà giáo hóa

Hiện rõ lực thần thông

Dấu diệt Ba-la-mật.

Phương tiện độ chúng sinh

Chẳng lìa ngọn nguồn không

Nhận rõ bốn Vô úy

Vô ngã Ba-la-mật.

Tư duy thân trong ngoài

Phân biệt không chẳng tuệ

Quán chẳng thấy tôi ta

Pháp ý Ba-la-mật.

Sinh gặp Thánh hiền vui

Tám thông tỏ dứt chấp

Chẳng dấy mọi niệm tưởng

Như huyễn Ba-la-mật.

Chánh pháp không nam nữ

Ý từ tư tưởng sinh

Pháp thâm diệu khó thấy

Rõ ác Ba-la-mật.

Thân phân vô lượng hình

Lại hoàn hợp làm một

Chẳng một ai hay biết

Thân diệu Ba-la-mật.

Như Lai các tướng đủ

Thân sắc đến thế gian

Thần túc để giáo hóa

Không dựa Ba-la-mật.

Phàm phu chưa tu học

Chẳng quán thân trong ngoài

Tuệ giác ngộ thâm diệu

Tướng tốt Ba-la-mật.

Thần túc từ gốc dấy

Pháp ý không thấp cao

Bồ-tát quán vô hình

An lạc Ba-la-mật.

Thiền định dứt niệm mong

Tâm dừng không chốn vướng

Vui thích ao tám giải

Chí thành Ba-la-mật.

Người rõ năm pháp khổ

Quyết tu đạo vô vi

Sáu thông pháp vô lậu

Hiền thánh Ba-la-mật.

Thần thông đến thế gian

Luôn theo luật Thánh hiền

Chẳng quán pháp trong ngoài

Không tên Ba-la-mật.

Học hạnh không kiêu mạn

Tâm không còn đảo điên

Mọi phiền não không dấy

Dứt uế Ba-la-mật.

Như lại quán thây chết

Thẳng niệm tịnh bất tịnh

Trong ngoài không chốn chấp

Sạch mạn Ba-la-mật.

Uy nghi đúng giới luật

Cử động không hư dối

Mọi trí tự giữ gìn

Không dối Ba-la-mật.

Quên thân vì đạo cần

Không bị nhiễm trần cấu

Ngồi nằm tâm luôn định

Tự giữ Ba-la-mật.

Bậc Thánh thương xót đời

Nên mưa pháp cam lộ

Diễn giảng vô lượng tuệ

Nhận hóa Ba-la-mật.

Bố thí rộng ơn ích

Quán tỏ dứt gốc tâm

Xua diệt mọi khổ loạn

Chiến đấu Ba-la-mật.

Tâm nhớ vô lượng pháp

Thị hiện vô số biến

Gốc tuệ luôn thông đạt

Phấn tấn Ba-la-mật.

Pháp trong không chốn niệm

Luôn bị bụi ngoài nhiễm

Dùng trí vô sinh ấy

Theo nguyện Ba-la-mật.

Mọi định tự trang nghiêm

Nhãn thức không dấy tưởng

Đối tượng cũng chẳng có

Không dời Ba-la-mật.

Tu tập mọi trí tuệ

Giải thoát mọi tri kiến

Nhằm uống nước bất diệt

Cam lộ Ba-la-mật.

Quán tịnh không tham đắm

Tuệ đạt không chẳng khác

Nhận rõ bốn đạo quả

Lưu chuyển Ba-la-mật.

Như có bậc Sĩ phu

Cõi này chịu phiền não

Tâm tuệ không cấu nhiễm

Theo nguyện Ba-la-mật.

Tướng tướng thảy có báo

Chẳng có hành có pháp

Vượt cả bốn Thiền hành

Sinh tận Ba-la-mật.

Hành gốc từ đời trước

Không sân hận với người

An nhiên lìa tám nạn

Siêu việt Ba-la-mật.

Chỗ tưởng niệm người thường

Hội hợp có biệt ly

Tâm thệ lớn ngoài Thánh

Phân biệt Ba-la-mật.

Dùng không soi gốc có

Rõ suốt ngoài có không

Thân lụy tự nhiên dứt

Vô kiến Ba-la-mật.

Đi đến cõi Hư không

Mau chóng chẳng chốn ngại

Chẳng nghĩ pháp trung gian

Hợp với Ba-la-mật.

Rõ gốc là một pháp

Chí cầu đều có khác

Theo đời nhiễm sắc ấy

Cởi buộc Ba-la-mật.

Nhận rõ gốc ba độc

Hành tận mới hợp hành.

Tỏ gốc chẳng có ngã

Gốc thân Ba-la-mật.

Tâm đạt được tự tại

Xem dục như lửa hừng

Tiêu diệt năm đường khổ

Trong lành Ba-la-mật.

Vô nguyện nơi ba cõi

Tham đắm năm thứ dục

Trọn lìa tám vô gián

Ngôn thuyết Ba-la-mật.

Sinh diệt chẳng hề định

Tổng trì chẳng hề quên

Hết thảy trí tuệ đủ

Rộng nghe Ba-la-mật.

Thọ tuệ có bốn pháp

Người biết mình chẳng rõ

Duyên ấy đạt bảy không

Mau đạt Ba-la-mật.

Phật đạo khó thấu tận

Chẳng phải tâm chốn lường

Quán không nẻo tất tỏ

Bảy giác Ba-la-mật.

Nhận rõ ba bảy pháp

Đường giác ngộ Như Lai

Một ý không dấy tưởng

Danh, thân Ba-la-mật.

Pháp xa gần gồm thức

Chẳng niệm nẻo vô ngại

Mười hiệu mỗi mỗi khác

Vô số Ba-la-mật.

Trao truyền pháp thâm yếu

Tâm không chút khiếp nhược

Vô tướng dứt nguyện cầu

Trí lực Ba-la-mật.

Vào đúng tám bậc tuệ

Chẳng hoại hành tánh không

Tự tư duy pháp trong

Đạt quả Ba-la-mật.

Danh sắc biến từng ấy

Ái gây bệnh, phiền não

Chẳng thể đạt gốc không

Khéo quán Ba-la-mật.

Mười pháp không chẳng biến

Ý nhớ tưởng tham đắm

Chẳng niệm từ ngoài vào

Giới hạn Ba-la-mật.

Thương xót người đời khổ

Lo sợ không cớ duyên

Tạo lập mọi phương tiện

Hóa hiện Ba-la-mật.

Tâm bền như Kim cang

Chẳng gì hủy hoại được

Đem pháp cam lồ tưới

Thâm yếu Ba-la-mật.

Nhân gốc tuệ hư không

Giải thoát không chốn ngại

Trí sáng xua cấu nhiễm

Thấy nghe Ba-la-mật.

Biết giữ luật Thánh hiền

Giới tâm định văn tuệ

Ý chí đạo lực mạnh

Không thiếu Ba-la-mật

Rõ thân gốc vô hình

Pháp sinh tử thiêu đốt

Trong lặng về hư tịch

Cởi buộc Ba-la-mật.

Kẻ trí theo đời đổi

Trọn chẳng đắm dục lạc

Trừ kiết dứt gốc khổ

Tôn thượng Ba-la-mật.

Bậc Thế Hùng trong đời

Hành qua vô lượng kiếp

Chân thành không khinh mạn

Ngôn hợp Ba-la-mật.

Tâm niệm chẳng nghĩ bàn

Đạt đến Pháp tạng sâu

Nhận rõ cõi Như Lai

Đạo giác Ba-la-mật.

Như Lai mười cú nghĩa

Mỗi mỗi không hình tướng

Tịch nhiên dứt âm thanh

Thọ ký Ba-la-mật.

Quán thân không, vô hình

Thanh tịnh không chốn nhiễm

Tăng thêm gốc không pháp

Hành tận Ba-la-mật.

Như Lai thọ ký văn

Như hư không biến đổi

Chẳng thấy gốc sinh diệt

Gốc tịnh Ba-la-mật.

Chánh giác chốn dạy truyền

Chẳng lìa bỏ muôn loài

Khiến thảy được che chở

Không sánh Ba-la-mật.

Vì người tạo cầu cống

Hết thảy pháp suy tìm

Dần dần vào kho sâu

Lìa khổ Ba-la-mật.

Giáo hóa muôn chúng sinh

Chẳng rời cảnh giới pháp

Quyết tới chốn đạo tràng

Tự giữ Ba-la-mật.

Chúng sinh nẻo hướng tới

Quyết quy về cửa đạo

Mọi trí tuệ tự tại

Dứt nạn Ba-la-mật.

Cùng đời tạo đuốc sáng

Vì chúng sinh làm mắt

Khiến rõ nẻo hướng về

Đạo lớn Ba-la-mật.

Mười lực hiện ở đời

Đoạn trừ mọi khổ não

Trí tuệ dứt mọi lỗi

Thần tuệ Ba-la-mật.

Vui ở chốn tĩnh vắng

Tu tập gốc các hạnh

Năng biến hiện muôn loài

Đường nẻo Ba-la-mật.

Ở trong vô lượng kiếp

Giữ khổ chẳng rời khổ

Đầy đủ mười pháp báu

Không lìa Ba-la-mật.

Định quán như cõi không

Năng tỏa chiếu khắp chốn

Tự quán và quán người

Cùng tánh Ba-la-mật.

Quán quốc độ chư Phật

Mọi trí tự trang nghiêm

Du hóa khắp mười phương

Tịch nhiên Ba-la-mật.

Lại có vô lượng pháp

Như Lai đã nêu giảng

Tiêu diệt gốc phi pháp

Kiên cố Ba-la-mật.

Chúng sinh hợp giáo hóa

Nghe pháp liền được ngộ

Hạng ấy duyên đời trước

Mau đạt Ba-la-mật.

Hết thảy gốc các pháp

Chẳng có cũng chẳng không

Đạo từ dứt tưởng sinh

Tám pháp Ba-la-mật.

Trí tuệ chiếu vô lượng

Như Sư tử vô úy

Quán rõ pháp vô thường

Vô sinh Ba-la-mật.

Thuyết pháp không có thuyết

Độ người không có độ

Phương tiện qua trăm kiếp

Dứt nhiễm Ba-la-mật.

Chẳng chìm cũng chẳng mất

Tỏa chiếu khắp mọi loài

Nên rõ tuệ Như Lai

Không dục Ba-la-mật.

Thuyết pháp không pháp tưởng

Chẳng thấy tôi–ta, người

Đại Từ vượt có không

Chuyển luân Ba-la-mật.

Đàn chim vui nơi ao

Sen xanh, hoa phù dung

Thiền tịch trừ sạch tưởng

Vô sự Ba-la-mật.

Thuyết pháp có ba việc

Dứt chấp, gốc ngọn không

Hóa độ vô lượng cõi

Không dựa Ba-la-mật.

Luôn nhớ cội nguồn người

Quan sát tâm ý thức

Chẳng lìa thệ Bồ-tát

Rốt ráo Ba-la-mật.

Theo thời hành phương tiện

Không lấy khổ lay tâm

Ý lìa trọn tăng giảm

Như pháp Ba-la-mật.

Nhãn thức chấp huyễn thuật

Chẳng thấy có nơi sinh

Nhĩ thức nghe thanh ấy

Tỏ không Ba-la-mật.

Như nhà đại ảo thuật

Hóa hiện đồ ăn uống

Tỷ thức mà phân biệt

Hương xông Ba-la-mật.

Chốn tạo của hóa hiện

Nghĩa ấy chẳng thể bàn

Muốn suy cứu đạt được

Vị thức Ba-la-mật.

Ta vốn tạo thêm vui

Tưởng thân gốc các pháp

Thâu phục ý an nhiên

Quyền hiện Ba-la-mật.

Dùng âm hưởng thanh tịnh

Lan khắp cõi mười phương

Hương giới đức cũng thế

Không phạm Ba-la-mật.

Huyễn thuật chẳng chân thật

Dối lừa kẻ ngu si

Pháp đúng đắn dẫn đường

Cõi chân Ba-la-mật.

Suy tìm gốc muôn loài

Ngoài Thánh, ai lường nổi?

Quyền hóa bậc Đại thánh

Lập giáo Ba-la-mật.

Thanh tịnh như hoa sen

Trọn chẳng nhiễm trần cấu

Vượt hẳn mọi nẻo hành

Giữ ý Ba-la-mật.