Đại Tập 67 · Bộ Kinh Tập XIV · Số 721 (Q.51–70)

Số 724 - Kinh Tội Nghiệp Báo Ứng Giáo Hóa Địa Ngục

SỐ 724

KINH TỘI NGHIỆP BÁO ỨNG GIÁO

HÓA ĐỊA NGỤC

Hán dịch: Đời Hậu Hán, Tam tạng An Thế Cao.

Tôi nghe như vầy:

Một thời, Đức Phật cùng với chúng Đại Bồ-tát và quyến thuộc Thanh văn, các Tỳ-kheo, Tỳ-kheo-ni, Ưu-bà-tắc, Ưu-bà-di, tám bộ chúng Trời, Rồng, Quỷ, Thần… đều tụ hội đông đủ tại núi Kỳ-xà-quật thuộc thành Vương xá.

Khi ấy, Bồ-tát Tín Tướng bạch Phật:

–Bạch Thế Tôn! Có bao nhiêu chủng loại địa ngục, ngạ quỷ, súc sinh, nô tỳ sang hèn, giàu nghèo, cúi xin Thế Tôn diễn thuyết đầy đủ. Nếu chúng sinh nào được nghe Phật nói pháp thì cũng như con thơ được gặp mẹ, như bệnh được thuốc, như đói được ăn, như tối được đèn… Thế Tôn nói pháp, chúng sinh được lợi ích cũng lại như vậy.

Bấy giờ, Đức Thế Tôn biết thời đã đến, lại thấy Bồ-tát này ân cần khuyến thỉnh, liền từ tướng lông trắng giữa chặng mày phóng ra ánh sáng chiếu khắp thế giới. Lúc này, địa ngục dứt đau khổ, được bình an, tất cả chúng sinh thọ tội, tìm theo ánh sáng ấy đi đến chỗ Phật, nhiễu quanh bảy vòng rồi đảnh lễ Phật, khuyến thỉnh Đức Thế Tôn thuyết pháp giáo hóa để các chúng sinh này mong được giải thoát. Vì các chúng sinh, nên Bồ-tát Tín Tướng đứng dậy đến trước bạch Phật:

–Bạch Thế Tôn! Nay có chúng sinh thọ tội, bị các ngục tốt

chém chặt, cắt thân, từ đầu cho đến thân, gió thổi cho sống lại, rồi lại chém nữa. Chúng sinh này vì tạo tội gì mà phải chịu như vậy? Phật bảo:

–Vì đời trước không tin Tam bảo, bất hiếu với cha mẹ, chủ trương bằm chém, cắt xé chúng sinh, cho nên phải chịu tội như vậy.

Thứ hai, lại có chúng sinh thân thể bệnh liệt, lông mày, râu ria đều rụng sạch, toàn thân như tan rã đem bỏ nơi vắng vẻ, không có người đến vì sợ làm nhiễm ô đến thân tộc, không ai muốn nhìn, đó là bệnh hủi. Chúng sinh này vì tạo tội gì mà phải chịu như vậy?

Phật đáp:

–Do đời trước không tin Tam bảo, bất hiếu với cha mẹ, phá hoại chùa tháp, lột da xẻo thịt người tu đạo, bắn chém bậc Hiền thánh, làm tổn hại Sư trưởng, thường hay phản phúc, vong ân bội nghĩa, hay làm việc cẩu thả, dâm loạn không kể đến tôn ti, coi thường điều cấm kî, cho nên phải chịu tội như vậy.

Thứ ba, lại có chúng sinh thân thể dài lớn, tai điếc, lẩn thẩn, không chân, thường đi bằng bụng, chỉ ăn bùn đất để sống, luôn chịu nỗi khổ của các loài trùng nhỏ rỉa rúc không thể kham nổi. Chúng sinh này vì tạo tội gì mà phải chịu như vậy?

Phật đáp:

–Do đời trước làm người không tin lời nói tốt của người, bất hiếu với cha mẹ, phản phúc khi quân. Hoặc làm vua chúa, đại thần trấn giữ bốn phương, cai quản châu quận, lãnh chức lệnh trưởng, đốc hộ, cậy vào oai lực đó để chiếm đoạt của dân, không có đạo lý, khiến dân chúng phải chịu khổ nhọc, than thở bỏ đi, nên nay phải chịu quả báo như vậy.

Thứ tư, lại có chúng sinh hai mắt bị mù, không còn thấy gì, hễ đi thì đụng cây cối hoặc rơi vào hầm hố tử vong, sau lại thọ thân cũng bị như thế. Chúng sinh này vì tạo tội gì mà phải chịu như vậy?

Phật đáp:

–Do đời trước không tin tội phước, ngăn che ánh sáng của Phật, may mắt chim ưng, nuốt cột bịt đầu chúng sinh không cho thấy, cho nên phải chịu quả báo như vậy.

Thứ năm, lại có chúng sinh câm ngọng, đớt, liệu, không nói năng được. Nếu muốn nói điều gì chỉ nháy mắt hoặc ra dấu, ú ớ

không rõ. Chúng sinh này vì tạo tội gì mà phải chịu như vậy?

Phật đáp:

–Do nơi đời trước phỉ báng Tam bảo, khinh hủy đạo Thánh, bàn luận việc tốt xấu của người, bươi móc sự hay dở của người, vu khống kẻ lương thiện, ganh ghét bậc Hiền nhân, cho nên phải chịu quả báo như vậy.

Thứ sáu, lại có chúng sinh bụng to cổ nhỏ, không thể ăn được. Nếu thấy thức ăn thì thức ăn liền biến thành máu mủ. Chúng sinh này tạo tội gì mà phải chịu như vậy?

Phật đáp:

–Do từ đời trước trộm cắp thức ăn của chúng Tăng, hoặc lén lút trộm ăn ở nơi đại hội, mở tiệc, của mình thì giữ bo bo, chỉ tham lấy của người khác, thường buông tâm ác, cho người uống thuốc độc, khiến hơi thở không thông, cho nên phải chịu quả báo như vậy.

Thứ bảy, lại có chúng sinh thường bị ngục tốt thiêu đốt, lấy đinh sắt đóng vào đầu hay trăm đốt xương của người ấy đóng rồi lửa tự nhiên bốc cháy đốt thiêu thân thể, làm cho tiêu tan. Chúng sinh này tạo nghiệp gì mà phải chịu như vậy?

Phật đáp:

–Do nơi đời trước làm thầy châm cứu, châm vào thân thể người bệnh nhưng lại không hết bệnh, dối gạt người để lấy tiền, khiến họ tiền mất tật mang, phải chịu sự đau đớn, vì đã làm cho người khác khổ não nên phải chịu quả báo như vậy.

Thứ tám, lại có chúng sinh thường ở trong vại nước sôi bị ngưu đầu A-bạn dùng thiết xoa ba mũi đâm xuyên thân, bỏ vào vạc nước sôi nấu cho nát nhừ, xong thổi cho sống lại, rồi nấu tiếp. Chúng sinh này tạo tội gì mà phải chịu như vậy?

Phật đáp:

–Do từ đời trước theo tà kiến điên đảo, cúng tế quỷ thần, mổ xẻ chúng sinh, trụng nước cạo lông rồi bỏ vào chảo nấu nướng không thể kể xiết, cho nên phải chịu quả báo như vậy.

Thứ chín, lại có chúng sinh ở trong thành lửa bị thiêu đốt đau đớn, cả bốn cửa đều mở, nếu tội nhân muốn chạy ra thì cửa liền đóng lại, rảo chạy khắp nơi nhưng không thể thoát, rốt cuộc bị lửa đốt sạch. Chúng sinh này tạo tội gì mà phải chịu như vậy?

Phật đáp:

–Do từ đời trước thiêu đốt núi đầm, thui nướng gà con, đốt phá làng xóm người khác, lột da xẻ thịt, nấu luộc chúng sinh, làm cho thân thể họ nát nhừ cho nên phải chịu quả báo như vậy.

Thứ mười, lại có chúng sinh thường ở trong núi Tuyết, một khi gió lạnh thổi đến khiến da thịt của người ấy bị nứt nẻ, lúc đó muốn chết cũng không được. Chúng sinh này tạo tội gì mà phải chịu như vậy?

Phật đáp:

–Do nơi đời trước làm giặc cướp, giữa đường trấn lột áo quần của người khác, làm cho người phải chết cóng vào những ngày mùa đông, hoặc xẻ lột da của trâu, dê khiến chúng phải chịu đau đớn không cùng, cho nên phải nhận quả báo như vậy.

Thứ mười một, lại có chúng sinh luôn ở trên núi đao rừng kiếm, nếu bị rơi xuống thì tổn hại không cùng, tay chân bị cắt đứt. Chúng sinh này tạo tội gì mà phải chịu như vậy?

Phật đáp:

–Do nơi đời trước làm nghề mổ xẻ, nấu hại chúng sinh, mổ cắt, lột xé làm cho xương thịt ly tán, đầu chân văng vãi, rồi treo ở hàng thịt định giá để bán. Hoặc lại treo sống chúng sinh, khiến chúng phải chịu đau đớn không lường, cho nên phải thọ quả báo như vậy.

Thứ mười hai, lại có chúng sinh năm căn không đủ là do tội gì mà phải chịu như vậy?

Phật đáp:

–Do từ đời trước hay săn bắn các loài chim bay, thú chạy, hoặc cắt đầu, hoặc cắt chân, cắt cánh chim sống, cho nên phải chịu quả báo như vậy.

Thứ mười ba, lại có chúng sinh tay chân co quắp, lưng gù, gối đơ, chân rút, tay cong, không thể đi được, không thể nắm cầm được. Chúng sinh này tạo tội gì mà phải chịu như vậy?

Phật đáp:

–Do nơi đời trước làm người bị sai khiến đặt chông trên đường đi, hoặc đặt bẩy, đào hầm, gài bắn để cho các chúng sinh sập bẩy, chịu bể đầu, gãy chân, tổn thương vô kể, cho nên phải chịu quả báo như vậy.

Thứ mười bốn, lại có chúng sinh thường bị ngục tốt trói cùm thân thể, không sao thoát khỏi. Chúng sinh này tạo tội gì mà phải chịu như vậy?

Phật đáp:

–Do nơi đời trước giăng lưới bủa bắt chúng sinh nhốt vào lồng, khiến chúng phải chịu đói khát khốn khổ, hoặc làm đế chúa, lệnh trưởng tham vét tiền của, trói bắt oan uổng người lương thiện, khiến họ phải oán khổ kêu trời, như vậy mà vẫn không vừa lòng, cho nên phải chịu quả báo như vậy.

Thứ mười lăm, lại có chúng sinh bị điên cuồng, ngu si không phân biệt được tốt xấu. Chúng sinh này tạo tội gì mà phải chịu như vậy?

Phật đáp:

–Do từ đời trước ham uống rượu đến say mèm, phạm ba mươi sáu lỗi, sau phải chịu si cuồng, khác gì kẻ say, không biết tôn ti, không phân biệt được tốt xấu, trong tám vạn kiếp chịu đọa vào địa ngục Phí thỉ, bị ngục tốt chém chặt, đến lúc đó cầu chết không được, mong sống cũng không, cùng cực đêm ngày, nhiều kiếp chịu khổ, do vì tham rượu quá độ. Sau khi chịu tội rồi, được làm thân người nhưng phải bị lưng gù, đi đứng khập khiễng nhằm phải các vật luôn bị người oán ghét. Hễ đụng đến việc thì thường không vui. Do uống rượu quá độ nên phải chịu quả báo như vậy.

Thứ mười sáu, lại có chúng sinh thân hình thì nhỏ bé mà âm tàng rất lớn, kéo đi lê lết khiến thân phải chịu mệt mỏi, đi đứng nằm ngồi đều bị chướng ngại. Chúng sinh này tạo tội gì mà phải chịu như vậy?

Phật đáp:

–Do nơi đời trước mua bán đổi chác, tự khen vật mình, chê bai của cải người khác, lừa thăng tráo đấu, cân non đong thiếu, dối gạt người khác, cho nên phải chịu quả báo như vậy.

Thứ mười bảy, lại có chúng sinh nam căn không đủ, làm thân huỳnh môn, không thể cưới vợ được. Chúng sinh này tạo tội gì mà phải chịu như vậy?

Phật đáp:

–Do từ đời trước ưa nuôi nhiều voi, ngựa, trâu, dê, heo, chó,

không thể kể hết, khiến chúng sinh này chịu nhiều đau khổ, không thể nhẫn nổi, hành hạ chúng cho đến chết, cho nên phải chịu quả báo như vậy.

Thứ mười tám, lại có chúng sinh từ sinh ra cho đến già không có con cái, chỉ sống độc thân, chúng sinh này tạo tội gì mà phải chịu như vậy?

Phật đáp:

–Do nơi đời trước làm người bạo ác, không tin tội phước, đợi đến mùa chim chóc sinh sản lại bơi thuyền men theo bờ nước lấy trứng bắt chim non của các loài chim nông, chim hộc, chim vẹt, ngang, chim cắt đem về nấu ăn. Chim mẹ của chúng về thấy mất con, buồn rầu, kêu la thảm thiết, khóc đến chảy máu mắt, cho nên nay phải chịu quả báo như vậy.

Thứ mười chín, lại có chúng sinh từ nhỏ đã phải chịu nỗi cô đơn lạnh lẽo, không có cha mẹ anh em, sống dưới cảnh tôi tớ, chịu sự sai sử đau khổ, đến khi lớn khôn thình lình lại bị tai ương, quan chức bắt trói tống vào ngục, không ai thăm nuôi, đói khát khốn khổ, không ai nhắc đến. Chúng sinh này tạo tội gì mà phải chịu như vậy?

Phật đáp:

–Do từ đời trước thích bắt các loài chim điêu, thứu, cắt, két, gấu, beo, cọp, báo đem nhốt trói riêng rẽ, khiến cha mẹ anh em của chúng luôn buồn nhớ, kêu khóc bi thảm làm cảm động lòng người, không ai cho ăn uống, chăm sóc, khiến chúng phải đói khát, ốm đến lòi xương, cầu chết cũng không được, cho nên phải chịu quả báo như vậy.

Thứ hai mươi, lại có chúng sinh tướng mạo xấu xí, thân thể đen thui, hai tai xanh lét, đầu và hai gò má đều nổi hột, mũi tịt sát mặt, hai mắt thì vàng đỏ, răng nước thưa thớt, hơi thở hôi thối lại ngắn, bụng thì phình to, xương lòi, chân cẳng lại cong queo, lưng gù tốn vải, ăn nhiều, bị mụt nhọt ung đầy máu mủ, thêm bệnh cổ trướng, càn tiêu, ghẻ chóc bướu nhọt mang đầy mình, đủ các thứ bệnh độc hại. Tuy muốn gần gũi mọi người nhưng không ai vừa lòng. Nếu người khác tạo tội, mình lại phải gánh chịu tai ương, vónh viễn không được gặp Phật, không nghe pháp, không biết tăng. Chúng sinh này tạo tội gì mà phải chịu như vậy?

Phật đáp:

–Do nơi đời trước làm con bất hiếu với cha mẹ, làm tôi không trung với vua, làm vua không kính người dưới, không giữ lòng tin với bạn bè, không kính trọng những người lớn tuổi ở làng xóm, không làm tròn chức tước với triều đình, chỉ biết làm càn, tâm ý điên đảo không có chừng mực, không tin Tam bảo, giết vua hại quan, bán nước, buôn dân, phá thành đập dinh, cướp hại, trộm cắp, tội ác tày trời, khen mình chê người, lấn hiếp người đơn lẻ, già nua, vu khống Hiền thánh, coi thường bậc tôn trưởng, lừa dối người thấp hèn, không có tội gì là không phạm. Đến khi quả báo ập đến thì phải gánh chịu như vậy.

Nghe Đức Phật giảng nói như thế rồi, tất cả chúng sinh chịu tội kêu khóc đến động đất, lệ như mưa rơi, bạch Phật:

–Cúi xin Thế Tôn sống lâu ở đời để thuyết pháp khiến cho đám chúng con mong được giải thoát. Phật bảo:

–Nếu ta có sống lâu ở đời thì những người đức mỏng không trồng căn lành, họ sẽ cho rằng ta luôn trường tồn nên không nghĩ đến lý Vô thường.

Này thiện nam! Ví như con thơ luôn ở bên mẹ thì không bao giờ chúng có ý tưởng khó gặp mẹ, nếu mẹ đi rồi, chúng mới sinh tâm khát ngưỡng nhớ mong. Khi mẹ trở về, liền sinh tâm vui vẻ.

Này thiện nam! Nay ta cũng lại như vậy, biết rõ nghiệp duyên thiện, ác, chịu quả báo tốt xấu của chúng sinh nên mới vào Niết-bàn.

Khi ấy, Đức Thế Tôn vì các chúng sinh thọ tội này nói kệ:

Nước chảy mãi không đầy

Lửa mạnh không cháy lâu

Mặt trời mọc rồi lặn

Trăng tròn rồi lại khuyết Người tôn vinh, giàu có

Vô thường nhanh hơn nhiều

Mỗi niệm siêng tinh tấn

Đảnh lễ Bậc Vô Thượng.

Đức Thế Tôn nói kệ này rồi, các chúng sinh thọ tội bạch Phật:

–Bạch Thế Tôn! Tu việc thiện nào mới có thể lìa khỏi khổ ấy?

Phật đáp:

–Phải luôn hiếu thuận với cha mẹ, kính thờ bậc Sư trưởng, quy phụng Tam bảo, siêng làm việc Bố thí, Trì giới, Nhẫn nhục, Tinh tấn, Thiền định, Trí tuệ, Từ, Bi, Hỷ, Xả, phải xem kẻ oán người thân đều bình đẳng không hai, không khinh khi người cô thân hay già cả, cũng không khinh chê kẻ hạ tiện, phải nên bảo vệ họ như bảo vệ chính mình. Nếu các ngươi tu hành như vậy, thì đó chính là báo được ân Phật và vónh viễn lìa hết mọi khổ đau.

Nói kinh này rồi, Bồ-tát Ma-ha-tát liền chứng được Chánh đẳng Chánh giác. Còn các hàng Thanh văn, Duyên giác thì đạt sáu thông, ba minh, đầy đủ tám giải thoát và đạt được Pháp nhãn thanh tịnh. Nếu có chúng sinh nào nghe được kinh này thì không còn bị đọa vào tám nạn, ba đường dữ, dứt khổ đau và được bình an.

Lúc đó, Bồ-tát Tín Tướng bạch Phật:

–Bạch Thế Tôn! Kinh này tên là gì và nên phụng trì như thế nào?

Phật bảo Bồ-tát Tín Tướng:

–Này thiện nam! Kinh này tên là Tội Nghiệp Báo Ưùng Giáo Hóa Địa Ngục kinh, các vị phải nên phụng trì và truyền bá rộng rãi, công đức đó thật là vô lượng.

Nghe kinh này rồi, chư Thiên và cả đại chúng đều hoan hỷ đảnh lễ, năm vóc sát đất, tín nguyện phụng hành.

Số 725 - Kinh Lục Đạo Già-Đà

SỐ 725

KINH LỤC ĐẠO GIÀ-ĐÀ

Hán dịch: Đời Triệu Tống, Sa-môn Pháp Hiền.

Quy mạng tất cả Phật

Và các vị Bồ-tát

Xin mở tuệ chánh trí

Nhớ nghĩ công đức Phật.

Nương tựa thầy ba cõi

Ba nghiệp thân, khẩu, ý

Tạo nghiệp thiện, bất thiện

Vì chúng sinh phân biệt.

Chúng sinh chịu quả báo

Không có gì chủ tể

Bậc thầy trong ba cõi

Nguyện khởi lòng Bi, Trí.

Rộng vì thế gian nói

Nay con nghe lời ấy

Quán sát nghiệp quả báo

Ở sáu nẻo luân hồi.

Phật nói nhân cõi ác

Là từ tham, sân, si

Nếu người thích giết hại

Tùy nghiệp chịu trói buộc.

Nhất định đọa Đẳng hoạt

Năm trăm năm mới ra

Người đọa vào Đẳng hoạt

Chịu nhiều lớp sinh tử.

Cho nên gọi Đẳng hoạt

Hay coi thường, oán ghét

Cha mẹ và bà con

Quyến thuộc, Thiện tri thức.

Đọa vào ngục Hắc thằng

Lửa cháy, dây trói to

Trói cột thân hữu tình

Như cưa xẻ cây cối.

Cho nên gọi Hắc thằng

Nếu đọa vào Viêm nhiệt

Lửa dữ lùa vào đốt

Cháy hừng hực liên tục.

Lùa những người tội nhân

Chạy dồn vào một chỗ

Thiêu đốt rất khổ não

Cho nên gọi Viêm nhiệt.

Tu tập hành phi pháp

Gây não loạn mọi người

Nói ra cũng không hết

Đọa vào Cực viêm nhiệt.

Rơi vào cõi ác này

Lửa dữ tạt đốt vào

Chịu khổ đốt không thôi

Nên gọi Cực viêm nhiệt.

Nếu giết hại mọi loài

Như heo, chó, sói, thỏ

Và các hữu tình khác

Sẽ đọa vào Chúng hợp.

Đọa đường ác đó rồi

Các núi dập nát thân

Đau khổ không chịu nổi

Nên gọi là Chúng hợp.

Nếu khi thân, khẩu, ý

Dấy lên các phiền não

Lừa dối loài hữu tình

Đọa vào ngục Hào khiếu.

Vào đường ác đó rồi

Chịu lửa dữ đốt thân

Tiếnmg khổ kêu không dứt

Cho nên gọi Hào khiếu.

Nếu tham lam, trộm cướp

Tài bảo của các bậc

Hiền thánh tu tịnh hạnh

Đọa vào Đại hào khiếu.

Nếu tạo nghiệp trộm cắp

Chịu lửa dữ thiêu thân

Tiếng kêu gào la lớn

Nên gọi Đại hào khiếu.

Nếu hủy báng, vong ân

Với người tạo công đức

Và các bậc cha mẹ

Nhất định đọa Vô gián.

Hình phạt nát xương tủy

Quả báo của thân mạng

Chịu khổ không gián đọan

Nên gọi là Vô gián.

Thương yêu, ganh ghét nhau

Và giết hại lẫn nhau

Chiêu cảm với đường ác

Móng tay mọc dài, nhọn.

Vuốt móng sắt như vậy

Dài mười sáu ngón tay

Lửa mạnh thiêu đốt thân

Quào, bấu hại lẫn nhau.

Nên gọi Phong nhân giáp

Người ngu si, tà dâm

Bước lên cây xoa sắt

Quỷ thân to răng sắt.

Thân xấu ác lửa cháy

Luôn bức não không cùng

Lại có chim, quạ sắt

Rợ hồ, các thú dữ.

Ăn nuốt loài hữu tình

Lại sinh vào rừng kiếm

Cắt xé các tội nhân

Tiếng kêu la rên xiết.

Đau khổ không kham nổi

Người dối trá, vọng ngôn

Phải nuốt hòn sắt nóng

Rồi uống nước đồng sôi.

Mãi mãi không tạm dừng

Cao ngạo, khinh người khác

Bị thú dữ răng sắt

Xúm nhau đến ăn thịt.

Chịu khổ đến vạn năm

Ưa làm việc phi pháp

Rơi vào sông nước đồng

Nước đồng sôi sùng sục.

Sôi trồi lên, nhận xuống

Lại có người ngu si

Khuyên người làm phi pháp

Sẽ đọa ngục Thiết luân.

Bị bánh xe lửa sắt

Đè nghiền thân vô số

Hoặc dùng cối đá xoay

Hoặc bắt leo núi kiếm.

Nếu người nói tà đạo

Chánh pháp cho là quấy

Phải chịu đi lui tới

Trên hàng ngàn mũi nhọn.

Nghiệp lực chịu thân to

Đuổi dồn vào một chỗ

Bốn phía núi đập vào

Như móng tay giết rận.

Nếu giết người tu hành

Tránh xa nhân Chánh đẳng

Tâm hẹp hòi tà chấp

Đọa vào ngục Do tăng.

Làm loài trùng bạo ác

Luôn ở trong phân dơ

Khi tội nhân đến đó

Bị rỉa rúc hai chân.

Trồng cây ép lấy dầu

Làm tổn hại nhiều trùng

Đọa nằm trong máng sắt

Gậy sắt nóng đánh đập.

Nếu khởi lên sân hận

Gây ra nhiều tội lỗi

Chết đọa cõi Diệm-ma

Chịu đủ mọi thứ khổ.

Phá đi chủng tử tốt

Thân, khẩu, ý tạo tội

Người trí chớ tạo tội

Tướng địa ngục như vậy.

(Xong phẩm Địa Ngục)

❧

Loài bò, lừa, khỉ, vượn

Cưu, cáp, ngang, ngỗng, vịt

Do sân hận, tham dục

Nên chịu quả như vậy.

Sói lang, hổ báo dữ

Sâu mọt và rắn độc

Nhiều giận dữ, ngã mạn

Nên chịu quả như vậy.

Quạ, bồ cắt, điêu, thứu

Rít và nhiều trùng khác

Beo, gấu, mèo, bò, ngựa

Rồng, cá, yết-lộ-trà.

Những loài bàng sinh này

Tăng thêm ba nghiệp ác

Đọa vào cõi Diệm-ma

Chịu quả báo như vậy.

(Xong phẩm Bàng Sinh)

❧

Ngăn cản người bố thí

Trộm cắp đồ ăn uống

Đọa vào Bố-đát-na

Làm ngạ quỷ đói khát.

Người ngu si, xấu kém

Ngã mạn, thiếu lễ độ

Xin ăn không xấu hổ

Chết làm quỷ bướu to.

Chính mình không bố thí

Lại khuyên người tham, keo

Đọa vào loài quỷ đói

Bụng to, cổ lại nhỏ.

Người xan tham cực độ

Giữ của như tròng mắt

Không cúng thí phần nhỏ

Phật, Tăng, người nghèo bệnh.

Chính mình không dám dùng

Có đâu đến cha mẹ

Chết đọa thân quỷ đói

Chịu khát không gặp nước.

Nếu trộm của người khác

Cho rồi, tâm hối hận

Cũng đọa loài quỷ đói

Thường phải ăn đờm, mũi.

Miệng luôn buông lời ác

Hủy báng người hiền thiện

Đọa vào loài quỷ đói

Miệng thường tuôn lửa dữ.

Xan tham cùng tranh tụng

Ác ý dòm của người

Đọa vào loài quỷ đói

Phải ăn đồ cúng tế.

Hoặc vào trong làng xóm

Thấy người bỏ thức ăn

Hoặc ăn đồ ói mửa

Mà cho là đồ ngon.

Chính mình đã keo kiệt

Ly gián người bố thí

Làm quỷ Cưu-bàn-trà

Thân xấu, máu mủ chảy.

Giết hại loài chúng sinh

Mình ăn, cho người ăn

Đọa quỷ La-sát-bà

Ưa ăn bột mạn hương.

Tuy bố thí phần nhỏ

Nhưng ôm lòng sân hận

Đọa làm Càn-thát-bà

Hầu nhạc cho chư Thiên.

Nếu người ưa hai lưỡi

Tranh cãi nổi sân hận

Đọa quỷ Tất-xá-tá

Đầu mặt rất xấu ác.

Tuy vui hành bố thí

Nhưng thường làm khổ người

Chết đọa vào đường ác

Làm loài quỷ Mẫu-đà.

Chính mình loạn động giết

Dạy người loạn động giết

Đọa làm thân Dược-xoa

Tướng hung bạo, dữ tợn.

Những gì muốn sai trái

Với cha mẹ, sư trưởng

Đọa vào cung Dược-xoa

Khỏe mạnh nhưng bạo ác.

Quả báo của tham sân

Làm ngạ quỷ Dược-xoa

Khổ vui theo nhân tạo

Không nên làm điều ác.

(Xong phẩm Ngạ Quỷ)

❧

Trời, người và Tu-la

Phước thọ có khác biệt

Người mong cầu sinh Thiên

Kiên trì tám trai giới.

Sung sướng thêm sống lâu

Tránh xa mọi bệnh tật

Nếu hủy phạm giới cấm

Phần nhỏ thích sinh Thiên.

Đọa làm A-tu-la

Dòng họ với Bộ-đa

Tuy không trộm của người

Nhưng không hề bố thí.

Keo kiệt lại tham lam

Sẽ làm quỷ giữ của

Không trộm cũng không thí

Không xan cũng không tham.

Nhất định được thân người

Nhưng thiếu thốn cơm áo

Không trộm cắp, tham, sân

Thủ phận với đời sống.

Vị ngon cúng Thánh hiền

Được sinh vào cõi người

Sống lâu thêm sắc lực

Tốt đẹp không bị bệnh.

Thường luôn thí thức ăn

Đủ tịnh tín, hổ thẹn

Được giàu có vô lượng

Nuôi sống khắp tất cả.

Nếu cúng dường ruộng, nhà

Và xây Tăng-già-lam

Làm tâm người hoan hỷ

Thì ngay nơi thân này.

Muốn gì được tùy ý

Nếu cúng dường giày, dép

Dâng cúng Phật và Tăng

Tới lui được an lạc.

Sau sẽ được đi xe

Nếu ở giữa đồng trống

Thí nước hay đào giếng

Và tạo thêm bóng mát.

Để người khỏi mệt khát

Sau được hoa vi diệu

Trang nghiêm mọi tốt đẹp

Thân đầy đủ, mềm mại.

Nếu truyền pháp cho người

Và bố thí con cái

Sau được làm thân người

Thông minh nhiều trí tuệ.

Nếu cúng dường thuốc thang

Sau không có bệnh gì

Nếu cúng dường đèn sáng

Được mắt dài thanh tịnh

Nếu cúng dường âm nhạc

Thì sau hát hay tuyệt.

Nếu cúng dường ngọa cụ

Sau được thân an lạc

Nếu thí loài bàng sinh

Sống lâu, nhiều sắc lực.

Nếu cho nữ xuất gia

Quyến thuộc càng thêm nhiều

Nếu cúng dường ruộng đất

Được hoa trái, suối sông.

Nếu sợ vào luân hồi

Nên thân gần Hiền thánh

Cúng dường vật cần dùng

Luôn siêng năng cung kính.

Hay phá các phiền não

Sẽ được quả an lạc

Thương xót không keo, tiếc

Quên mình bố thí người.

Nhất định được giàu có

Y, thực luôn đầy đủ

Như ở trong bốn mùa

Tùy thời mà bố thí.

Tôn trọng các nghi thức

Sẽ được tất cả phước

Trộm cắp vật người khác

Để làm vật mình xài.

Sai trái với chân không

Không rời bỏ phiền não

Không khởi tâm hữu tướng

Bố thí đúng chân như.

Quả bố thí như vậy

Được an lạc vô vi

Như người lìa dâm dục

Và xa cả con trai.

Viễn du đến phương khác

Tự tại không chướng ngại

Nếu người đắm dâm dục

Tâm hành không dừng, bỏ.

Cuồng loạn tự tham vướng

Vĩnh viễn đọa ba đường

Xa rời các nữ nhân

Tu giới trừ si, ái.

Cho đến lúc mạng chung

Cũng như phá khí độc

Nếu tu nhân Chánh đẳng

Luôn tu hành phạm hạnh.

Tinh tấn được kiên cố

Trời người thường cúng dường

Vững chắc không mê loạn

Không uống rượu, vọng ngôn.

Nói ra luôn chân thật

An lạc được tiếng tăm

Làm mọi thứ ăn uống

Cúng dường hòa hợp Tăng.

Sẽ được quyến thuộc tốt

Cùng sinh nước bất động

Cùng nhau dốc thực hành

Hoan hỷ ý không trái.

Quán kỹ về lý không

Không khi dối, điên đảo

Đoạn hết mọi khổ não

Được giải thoát an lạc.

Nếu ham viện hý luận

Ngu si ham ca múa

Ngã mạn cậy oai nghiêm

Khinh khi người nghèo hèn.

Sau chịu quả gù lưng

Câm, ngọng, thân lùn xấu

Mang trên mình đầy bệnh

Nói năng không khiêm nhường.

Tội khổ càng thêm sâu

Do đâu được an lạc?

Tâm vắng lặng, an nhiên

Tất cả thiệm làm ra

Quả báo ứng không dối

Mau chóng rời đường khổ.

(Xong phẩm Cõi Người)

❧

Dối gạt, hủy giới cấm

Độc hại thêm tranh chấp

Bủa rộng lưới vô minh

Tất đọa cõi Tu-la.

(Xong phẩm Tu-La)

❧

Bỏ danh lợi hoan lạc

Tránh xa cả dòng họ

Trì giới phẩm trung hạ

Sinh lên Tứ Thiên vương.

Cúng dường đủ mọi thứ

Cho cha mẹ, thân tộc

Trì luật, xa tranh chấp

Được sinh lên Đao-lợi.

Yêu thương, không tổn hại

Sắc hòa, xa yêu ghét

Hoàn toàn trì giới luật

Được sinh cõi Dạ-ma.

Đa văn, giữ giáo pháp

Tu tuệ mong giải thoát

Tích đức, hành oai nghi

Được sinh lên Đổ-sử.

Nếu chính mình xuất gia

Bố thí kiên trì giới

Làm cho người an lạc

Được sinh trời Biến hóa.

loài hữu tình thượng căn

Trì giới cũng tối thượng

Công đức vượt hơn trước

Sinh Tha hóa tự tại.

Trì giới sinh chư Thiên

Thiền định cũng như vậy

Nếu huân tu trí tuệ

Dẫn đến phát sinh tuệ.

Nghiệp quả báo thiện ác

Tôi nói không sai lầm

Do thiện được an lạc

Làm ác chịu khổ não.

Già, bệnh, chết luân chuyển

Quả báo là như vậy

Quán kỹ ba thứ này

Chớ ham, cần phải bỏ.

Cầu phước,tránh xa tội

Dứt hẳn cả sắc, thinh

Thông đạt nghĩa chân thật

Nhất định đạt giải thoát.

Số 726 - Kinh Lục Thú Luân Hồi

SỐ 726

KINH LỤC THú LUÂN HỒI

Hán dịch: Đời Tống, Sa-môn Nhật Xứng,

Bồ-tát Mã Minh sưu tập.

Kính lạy Phật ba đời

Lời Bậc Chánh Giác dạy

Thường hành hạnh lợi tha

Tích tụ các công đức

Ai với thân, khẩu, ý

Tạo ra nghiệp thiện, ác

Quả báo quyết không sai

Không ai thế cho mình.

Bậc Đạo Sư tối thắng

Hiện chứng ban lòng Từ

Vì các loài hữu tình

Nói theo nghiệp hưởng quả

Đây hợp với chánh lý

Nghe rồi nên vâng giữ

Tạo nghiệp đều do tâm

Làm nhân vào sáu cõi.

Bị ba độc dẫn dắt

Mua bán các thú vật

Nuôi lớn rồi đem giết

Sẽ đọa ngục Đẳng hoạt

Trải qua trăm ngàn năm

Bị ba gậy đánh đập

Chết rồi sống trở lại

Chịu khổ báo như vậy.

Với cha mẹ thân quyến

Mà sinh lòng tổn hại

Dối gạt và lừa đảo

Sẽ đọa ngục Hắc tuyến

Dây đen riết thân thể

Như thế gian xẻ cây

Cưa xẻ lửa phát ra

Chịu tội báo như vậy.

Lấy lửa đốt núi sông

Rừng cây và đồng nội

Thiêu hại các hữu tình

Sẽ đọa ngục Viêm nhiệt

Ngọn lửa lan cháy khắp

Tiếng kêu khổ không ngừng

Đôi mắt bị đui mù

Chịu khổ báo như vậy.

Chánh pháp nói phi pháp

Phỉ báng không bằng cớ

Khiến người kia đau buồn

Đọa ngục Cực viêm nhiệt

Các chúng sinh tội này

Bị lửa dữ tấn công

Thiêu đốt không tạm ngừng

Chịu khổ báo như vậy.

Loài heo, dê, cáo, thỏ

Và các thú vật khác

Giết hại chúng vô hạn

Sẽ đọa ngục Chúng hợp

Sinh vào ngục kia rồi

Chịu đủ các khổ sở

Tra khảo chết sống lại

Chịu khổ báo như vậy.

Thân, khẩu, ý làm ác

Gièm pha ly gián nhau

Chúng sinh tội như vậy

Sẽ đọa ngục Hào khiếu

Ngọn lửa hừng hực kia

Thiêu đốt không ngừng nghỉ

Thường kêu gào dữ dội

Chịu khổ báo như vậy. Đối với Phật, Pháp, Tăng

Và các người đói khổ

Xén cướp tài vật họ

Đọa ngục Đại hào khiếu

Bị lửa dữ thiêu nướng

Đau đớn vô cùng tận

Kêu gào rất dữ tợn

Chịu khổ báo như vậy.

Với cha mẹ, sư trưởng

Và các bậc Hiền đức

Sát hại các bậc ấy

Quyết đọa ngục Vô gián

Bị lửa dữ cháy rực

Đốt thấu tận xương tủy

Luôn luôn bị cực khổ

Không bao giờ có vui.

Thù địch gây tranh giành

Chém giết tàn hại nhau

Chết đọa ngục Đồng trảo

Móng đồng rất bén nhọn

Đua nhau mà xé cào

Hoặc biến thành dao gậy

Tranh giành chặt thân thể

Chịu khổ báo như vậy.

Cường bạo, đoạt vợ người

Sau đọa ngục Thiết thích

Giáo dài một thước sáu

Đâm thủng qua thịt xương

Có quỷ nữ bằng sắt

Răng lửa rất đáng sợ

Ăn từ đỉnh đến gót

Chịu khổ báo như vậy.

Ai âm mưu hại người

Đọa vào rừng đao kiếm

Bị vượn chó, cú vọ

Đua chạy đến giành ăn

Cướp đoạt tài sản người

Sẽ bị cực khổ ấy

Thường nuốt hòn sắt nóng

Lấy nước đồng rưới lên.

Giết chúng sinh vô tội

Sẽ đọa ngục Thiết ưng

Bị móng bén chụp lấy

Luôn luôn chịu khổ não

Nếu ai thích giết hại

Sinh mạng loài thủy tộc

Sau đọa sông nước đồng

Bị lửa nghiệp thiêu đốt.

Tham muốn mình thịnh vượng

Che lấp thiện của người

Đọa vào ngục Thiết ma

Kêu gào không thể cứu

Ai gây hại cho người

Sẽ chịu nhiều loại thân

Hai núi kẹp thân thể

Giãy giụa lại ép nghẹt.

Ai nói lời phi pháp

Phá hoại các cầu cống

Trên con đường dao nhọn

Bị đuổi chạy qua lại

Dùng móng giết rận chí

Bị rơi giữa hai núi

Đè ép chết sống lại

Lần lượt chịu các khổ.

Nương dựa đạo giải thoát

Mà không giữ cấm giới

Đọa trong ngục Đường ổi

Thân thể đều tan nát

Dối trá hiện oai nghi

Nuôi sống bằng tà mạng

Đọa trong ngục Thi phẩn

Bị sâu giòi rúc rỉa.

Thấy sâu trong ngũ cốc

Không lượm lại đem xay

Đọa vào ngục Thiết xác

Thường bị cối kia xay

Thấy người khổ sinh vui

Nịnh hót, gây nghi ngờ

Thường ôm lòng giận ghét

Sẽ làm lính Diệm-ma

Các hạt giống quả khổ

Phân biệt sơ lược qua

Thân, khẩu, ý thanh tịnh

Rốt ráo thường viễn ly.

(Hết Cảnh Giới Địa Ngục)

❧

Mình không thích bố thí

Lại trộm thức ăn người

Đọa làm quỷ Đại anh

Thường ăn các phân nhơ.

Ai cản người bố thí

Của mình thì keo kiệt

Đọa trong quỷ miệng kim

Bụng lớn luôn đói khát.

Không con cháu, tiếc của

Không cho, lại không dùng

Đọa làm quỷ thiếu thốn

Hưởng đồ vứt của người.

Mong muốn người ban cho

Cho ít lại hối tiếc

Đọa trong quỷ Hạ liệt

Thường ăn thứ ói mửa.

Ưa thích nghe lỗi người

Thêm lời xấu rao truyền

Đọa trong quỷ Diệm khẩu

Chịu khổ não vô cùng.

Ai thích tranh cãi nhau

Không có chút tâm từ

Đọa trong quỷ Bì cực

Ăn các loài sâu bọ.

Khống chế lấy vật người

Được rồi lại cho ít

Đọa vào quỷ Cực xú

Sợ sệt hưởng cúng ít.

Người nào thích bày tiệc

Giết hại nhiều sinh mạng

Mình ăn, lại cho người

Sau đọa quỷ La-sát.

Với hương hoa cúng dường

Ngửi trước hoặc lấy riêng

Do chút tâm tham ấy

Sau làm quỷ Tầm hương.

Với người tôn kính mình

Vì mong cầu cho mình

Mà nổi giận đoạt lấy

Sau làm quỷ Mãnh ác.

Đối với việc hôn nhân

Ưa thích làm môi giới

Sau ghét làm xa nhau

Chết làm quỷ Bộ-đa.

Nếu người ưa uống rượu

Quá lượng nên điên khùng

Hoặc đem khuyên người uống

Sau làm quỷ Dạ-xoa.

Với cha mẹ, sư trưởng

Mà muốn làm phản nghịch

Sau sinh cung Dược-xoa

Mạnh mẽ, nhiều hung bạo.

Tội lỗi tham, keo, kia

Thường sinh trong ngạ quỷ

Khổ vui thuộc vào nhân

Cho nên chớ tạo ác.

(Hết Cảnh Giới Ngạ Quỷ)

❧

Trời, người, ba đường ác

Chỉ tự mình cứu khỏi

Giong ruổi trong sáu đường

Như cảnh mộng hòa hợp

Thấy quyến thuộc của mình

Thương nhớ nào lâu dài

Như đám con hát kia

Luôn thay đổi hình dạng.

Bị khổ địa ngục rồi

Lại sinh vào cõi trời

Phước hết lại trầm luân

Đọa vào súc sinh kia

Thọ hình thể khác nhau

Sau sinh vào nhân gian

Rất nghèo cùng khốn khổ

Như bánh xe quay tròn.

(Hết Cảnh Giới Súc Sinh)

❧

Tuổi thọ ở cõi người

Phần lượng vốn lâu dài

Vì tạo nhân sát sinh

Do đó mà giảm bớt

Các bệnh khổ bao vây

Như bệnh hủi, ôn dịch…

Bị ma quỷ dựa vào

Và luật pháp trừng trị

Ai đối với tài lợi

Lao khổ mong muốn nhiều

Không chút lòng ban cho

Sau làm quỷ Thủ tài.

Nếu trộm tài sản người

Dùng xong hoặc đem cho

Sau đọa trong loài quỷ

Được đó thì mất đó.

Ai với tài sản mình

Tùy sức mà bố thí

Sẻ được nhiều giàu có

Không bị người chiếm đoạt.

Nếu ai dùng tịnh tài

Bỏ tham, thích bố thí

Được thức ăn hảo hạng

Muốn gì đều như ý.

Nếu ai dọn đồ ngon

Tịnh tâm mà dâng cho

Người ấy được phước báo

Đẹp, khỏe, thọ an vui.

Ai đem áo bố thí

Cho người kia vui vẻ

Thì được đẹp đoan trang

Đủ y phục hổ thẹn.

Ai xây phòng chúng Tăng

Vui vẻ mà cúng dường

Được cung điện lộng lẫy

Đầy đủ cả năm dục.

Nếu ai xây cầu cống

Xe cộ để bố thí

Được an ổn tối thượng

Xe cộ bằng trân báu.

Ai ở nơi đồng vắng

Bố thí giếng, ao, suối

Người ấy sinh nơi nào

Không lo buồn, đói khát.

Nếu ai đem vợ yêu

Trang sức rồi đem cho

Người ấy được phước báo

Sang giàu đủ năm dục.

Nếu ai đem kinh sách

Và văn pháp thế tục

Đưa cho mọi người đọc

Được học rộng, đại trí.

Nếu ai đem thuốc thang

Cho người để hết sợ

Người ấy được phước báo

An vui không sợ hãi.

Ai bố thí đèn sáng

Mắt họ luôn sáng suốt

Ai bố thí âm nhạc

Được lời nói hòa nhã.

Đem ngọa cụ bố thí

Được an ổn vui vẻ

Ai bố thí đầy tớ

Được kẻ hầu người hạ

Thí vật từ sữa bò

Được đẹp khỏe sống lâu.

Nếu bố thí ruộng tốt

Được kho lẫm tràn đầy.

Những người kia cầu chi

Đều được như ý muốn

Hoa quả và suối mát

Ái ngữ khéo an ủi.

Lại có người bố thí

Sai người, mà cho ít

Bố thí vì sợ hãi

Mong muốn người khen ngợi.

Muốn hiện tài giàu có

Sinh Thiên hưởng khoái lạc

Ai bố thí như vậy

Được phước rất là ít.

Ai thích làm lợi người

Không tiếc đến thân mạng

Thường mong lòng Từ bi

Quả Thánh thật để được.

Nếu có người đến xin

Tuỳ thời mà cấp cho

Khiến họ sinh vui vẻ

Hưởng quả như ý muốn.

Giúp người lúc khó khăn

Phước báo cũng như vậy

Dành dụm để cho người

Là pháp vui tối thượng.

Bố thí là gốc vui

Trồng nhân được hưởng quả

Thương người đến cầu xin

Cho họ, chớ về không.

Không được đọa vợ người

Xem họ như con mình

Giả sử với vợ mình

Tâm động nên dừng lại.

Ai đối với cảnh dục

Có tâm ham thích thú

Sau sinh vào nhân gian

Chắc chắn làm thân nữ.

Nếu ai chán thân nữ

Bỏ dục, giữ tịnh giới

Phát tâm thật kiên cố

Sẽ chuyển thành thân nam.

Nếu ai tư phạm hạnh

Sẽ không có khổ não

Đủ phước đức oai thần

Trời, người thường cung kính.

Nếu ai không uống rượu

An trú trong chánh niệm

Thường nói lời chân thật

Hiện tại được an ổn.

Thấy người phản nghịch nhau

Khuyến khích họ vui hòa

Được dòng họ rất đông

Không có khổ biệt ly.

Sư trưởng có dạy bảo

Luôn vui vẻ nghe lời

Lợi hại phải tính toán

Thì đủ trí thiện xảo.

Người nghèo túng làm việc

Làm tốt bị đánh đập

Gây khổ người vô tội

Đã khổ càng khổ thêm.

Ai thân thể đẹp đẽ

Ỷ đó mà ngã mạn

Trêu cợt với mọi người

Mắc quả báo khuyết tật.

Nếu ai tính hèn mọn

Không nghe lời hư thật

Người ấy rất ngu si

Sẽ mắc tội câm điếc.

Làm thiện có nhiều vui

Chứa ác chịu khổ não

Các nhân kia hoàn tất

Tùy nghiệp quyết phải nhận.

(Hết Cảnh Giới Loài Người)

❧

Ai thường nịnh nói dối

Thích sân hận, tranh giành

Nhưng nhờ xưa bố thí

Nên làm chủ Tu-la.

(Hết Cảnh Giới Tu-la)

❧

Thích tu nhân mười thiện

Không làm tổn hại người

Chư Thiên thường ủng hộ

Được sinh Tứ Thiên vương.

Với cha mẹ, Tam bảo

Tùy khả năng cúng dâng

Đủ nhẫn nhục nhu hòa

Được sinh trời Đao-lợi.

Mình chẳng thích giận, tranh

Khiến kẻ khác hòa thuận

Tu nhân định thuần thiện

Được sinh trời Diệm-ma.

Ai thích nghe chánh pháp

Chuyên tu tuệ giải thoát

Thích khen công đức người

Được sinh cõi Đâu-suất.

Hành bố thí, trì giới

Tự tánh thường yêu thích

Có tinh tấn dũng mãnh

Được sinh trời Biến hóa.

Là hữu tình tối thượng

Đủ phạm hạnh Sa-môn

Tăng trưởng nhân giải thoát

Được sinh trời Tha hóa.

Xong ước bằng giới, định

Nương nhờ vào nguyện lực

Sinh vào cõi trời, người

Đạt Chân như, Thật tế.

Như vậy báo thiện, ác

Đã phân minh rõ ràng

Làm thiện sinh trời, người

Tạo ác khổ vây bủa.

Già, bệnh, chết chưa tới

Gắng xét, cầu Chánh pháp

Một khi quả báo đến

Yêu thương đều biệt ly.

Lỗi của các pháp tham…

Rất đáng sinh nhàm chán

Người trí khéo suy nghĩ

Cho nên phải rời xa.

Ai thường làm lợi người

Thì không có khổ chướng

Tội quyết định không sai

Nói sơ nên nghĩ kỹ.

Số 727 - Kinh Thập Bất Thiện Nghiệp Đạo

SỐ 727

KINH THẬP BẤT THIỆN NGHIỆP ĐẠO

Bồ-tát Mã Minh sưu tập

Hán dịch: Đời Tống, Sa-môn Nhật Xứng.

Mười nẻo nghiệp bất thiện này, thể tánh là tội lỗi. Nếu vui thích dốc cầu Phật đạo thì nên xa lìa lỗi lầm của chúng, cần biết rõ như thế. Những gì là do nghiệp bất thiện? Đó là, về nghiệp của thân có ba, nghiệp của miệng có bốn và nghiệp của ý có ba. Theo ý nghĩa ấy, nay sẽ nêu giải. Ba thứ nơi nghiệp của thân là sát sinh, không cho mà lấy, tà hạnh; bốn thứ nơi nghiệp của miệng là nói dối, nói lời thêu dệt, nói hai lưỡi và nói lời thô ác; ba thứ nơi nghiệp của ý là tham lam, sân hận, tà kiến.

Thế nào là sát sinh? Nghĩa là, đối với chúng sinh, trước hết là nhận thấy, tiếp theo là xét kỹ về danh tánh, quyết định sát hại, thân hành động để chấm dứt mạng sống của họ. Nêu yếu tố như vậy lần lượt gồm đủ, hình thành tội sát sinh, xác định rõ về quả kia.

Thế nào là không cho mà lấy? Nghĩa là, đối với vật của kẻ khác trước tiên là lén dò xét, dấy khởi sự suy nghĩ, lường suy để quyết định lấy, thân hành động để thực hiện trộm cắp vật kia, tức cũng gồm đủ năm yếu tố để thành hình tội không cho mà lấy.

Thế nào là tà hạnh về dục? Trong tội này có bốn loại: Không phải xứ, không phải thời, không phải phần và không phải là vãng.

“Không phải xứ”, tức là những nơi ở của cha mẹ, Hòa thượng,

A-xà-lê, các chốn có kinh, tượng của chư Phật, Bồ-tát, hoặc là chỗ gần kề với những nơi chốn kể trên đều là chỗ không nên hành dục.

“Không phải thời” tức là vào ban ngày, thời gian người nữ có kinh nguyệt, mang thai, mới sinh con, hoặc người nữ bị bệnh, lo buồn, không muốn hành dục, hoặc đang tu pháp Bát quan trai, giữ giới, tất cả đều chẳng phải là thời điểm thích hợp với hành dục.

“Không phải phần” là hành dục không đúng chỗ nơi thân, đồng nam, xử nữ tự tiện hành dâm… đều là việc không nên làm.

“Không phải là vãng” (chỗ đi đến không thích hợp) tức là đối với vợ của kẻ khác, các Tỳ-kheo-ni, họ hàng, rủ rê đi đến nơi khác, tự bày ra khung cảnh để làm việc phi phạm hạnh, trái với đạo lý. Đó là bốn loại của tà hạnh về dục, nên biết rõ như thế!

Thế nào là nói dối? Nghĩa là, đối với sự vật đã thấy, hoặc do người khác bỏ rơi, xét kỹ, nhận biết rồi quyết định lấy. Người kia nếu có tìm kiếm, thì nói lời không thật, gồm đủ năm yếu tố ấy để thành tội nói dối.

Thế nào là nói lời thêu dệt? Nghĩa là, đối với người khác, do tâm cấu uế nên về với tăng thêm điều sai trái, ở nơi người kia mà nói.

Thế nào là nói hai lưỡi? Tức đối với các sự việc kín đáo hiện có của người khác, dùng lời nói phi lý để tạo sự ly gián.

Thế nào là nói lời thô ác? Tức là do sự kết hợp của tham dục, dùng lời tạp nhiễm với những âm thanh dung dữ mà nói.

Thế nào là tham lam? Nghĩa là, đối với tài sản và sự thọ dụng của kẻ khác, dấy khởi tâm ham thích, mong muốn điều phi lý.

Thế nào là sân hận? Tức đối với chúng sinh, khởi tâm phẫn nộ, tạo sự tổn hại khổ não cho họ hoặc là đánh đập họ.

Thế nào là tà kiến? Nghĩa là không thực hành bố thí… không tin có đời sau, không biết cúng dường, không tin nơi Tam bảo, không tin về tội phước không tin về chỗ tạo nghiệp và thọ quả báo, như nơi kinh Chánh Pháp Niệm Xứ cùng các kinh khác đã nêu.

Mười nẻo nghiệp bất thiện này là nhân dẫn tới địa ngục, nên đối với mười đường nghiệp thiện phải nên tu học thì đối với cõi ác vónh viễn không bị đọa lạc.

Số 728 - Kinh Chư Pháp Tập Yếu - Quyển 1 - Phẩm 1: Diệt Trừ Phiền Não

SỐ 728

KINH CHƯ PHÁP TẬP YẾU

Tác giả: Tôn giả Quán Vô Úy

Hán dịch: Đời Tống, Sa-môn Nhật xứng.

Quyển 1

Phẩm 1: DIỆT TRỪ PHIỀN NÃO

Cúi lạy Đấng Tối Tôn ba cõi

An lành vô cấu, sạch các lậu

Phàm phu chìm đắm trong mê hoặc

Nguyện Đức Từ Bi cứu giúp cho.

Nương Chánh pháp niệm xứ

Biển kinh điển rộng lớn

Gom thành kệ tụng này

Làm mắt sáng thế gian.

Hãy phát sinh tịnh tín

Tinh tấn chớ buông lung

Quay lưng với sáu trần

Tu tập trí vi diệu.

Thích bố thí, trì giới

Nhẫn nhục và thiền định

Làm lợi lạc chúng sinh

Bằng bốn Tâm vô lượng.

Kẻ buông lung, tán loạn

Sinh bạo ác, tà kiến

Thường nói lời hư dối

Sẽ đọa vào địa ngục;

Kẻ ganh ghét keo kiệt

Không làm các pháp lành

Thích gây hại chúng sinh

Ắt đọa làm ngạ quỷ;

Kẻ phá hoại chánh pháp

Ngu si đầy tham dục

Ham ăn uống, ngủ nghỉ

Sẽ đọa làm súc sinh.

Ba căn thân, miệng, ý

Tạo các nghiệp bất thiện

Bị nghiệp lực ràng buộc

Mỗi ngày một tăng trưởng.

Phàm phu ngu muội ấy

Luân hồi mãi không ngừng

Người trí khéo tu tập

Sẽ được vui tịch tĩnh.

Thấu rõ nghiệp quả ấy

Không buông lung, phóng đãng

Dùng trí tuệ xét chọn

Thiện này không gì hơn.

Thường thích hành bố thí

Kiên tâm trì tịnh giới

Thương yêu loài hữu tình

Để thành tựu các nguyện.

Tương ưng với Từ bi

Không mong cầu đền đáp

Dạy dỗ cho mọi người

Nhất định sẽ thành tựu.

Giải thoát khỏi tham sân

Biết đủ lìa tội lỗi

Thương yêu các chúng sinh

Nhất định sẽ thành tựu.

Tâm bình đẳng, chánh trực

Không nghĩ oán hay thân

Vĩnh viễn vượt cõi ác

Nhất định sẽ thành tựu.

Đầy đủ các oai nghi

Bình đẳng, thuyết pháp giỏi

Lìa tội lỗi tham ganh

Nhất định sẽ thành tựu.

Thích phụng sự sư trưởng

Giữ giới, tu thiền định

Hiểu rõ tướng tội phước

Nhất định sẽ thành tựu.

Dũng mãnh lại tinh tấn

Thiền tọa, đọc tụng kinh

Ái ngữ không dua nịnh

Nhất định sẽ thành tựu.

Ở đâu và lúc nào

Làm việc hay dừng nghỉ

Biết rõ các phương pháp

Nhất định sẽ thành tựu.

Không giận, điều phục sân

Nhẫn nhục trừ bạo ác

Chánh pháp bỏ phi pháp

Sáng suốt trừ tối tăm.

Chân thật dẹp hư dối

Chánh trực không hai lưỡi

Thương yêu trừ chê trách

Không buộc, gỡ trói buộc.

Tâm Từ ngăn sát hại

Bố thí diệt tham, keo

Dùng thiện tịnh đối trị

Hiểu biết không đúng lý.

Lấy tri phá vô minh

Vô thường trừ chấp thường

Như trăng khuyết, trời chiều

Dời đổi vốn như vậy.

Hãy khéo léo suy xét

Quán sát lìa tà dục

Tám Thánh đạo là nhân

Vượt qua các đường ác.

Trụ bốn Vô sở úy

Hàng phục mọi kinh sợ

Chánh niệm trừ vọng niệm

Thắng trí dẹp tà trí.

Thích sống nơi nhàn tịnh

Đạm bạc, dứt tham dục

Cũng như trong các núi

Núi Tu-di cao nhất.

Như biển rộng lại sâu

Sinh ra các châu báu

Như mặt trời sáng rực

Che khuất ánh sáng khác.

Không sinh dừng tái sinh

Như lửa đốt cây khô

Lại như thức ăn ngon

Trừ được bệnh đói khát.

Như sư tử tới lui

Hàng phục các loài thú

Biết đủ, dứt tham cầu

Không sợ cũng như vậy.

Được đời khen nhân từ

Bỏ mọi sự khinh chê

Tinh tấn trừ tất cả

Biếng nhác và ngu si.

Có những kẻ bạo ác

Lại hủy báng phi lý

Người trí dùng lợi thật

An ổn trừ diệt hết.

Chư Thiên thắng Tu-la

Do kính tin chánh pháp

Phật xuất hiện ở đời

Hàng phục các ngoại đạo.

❧

Phẩm 2: THUYẾT PHÁP

Người nào khéo thuyết pháp

Khiến bao người tỏ ngộ

Người ấy là Đạo sư

Đưa đến nơi an ổn.

Chỉ đường chánh Bồ-đề

Mọi người đều hướng đến

Trừ hẳn si, kết, phược

Trong đường hiểm sinh tử.

Pháp này không gì hơn

Chẳng phải người đời nói

Người nghe được pháp này

Vượt qua các biển hữu.

Những người có trí tuệ

Nên khuyên tu pháp này

Có bốn thứ ruộng phước

Sinh ra các quả lành.

Ai phụng trì pháp Phật

Được đầy đủ các căn

Không sinh tâm tham ái

Về sau chẳng hối hận.

Người tìm cầu đắm vướng

Năm thứ dục thế gian

Đắm đuối vợ và con

Sẽ đọa vào đường ác.

Suy nghĩ không chân chánh

Chứa nhóm các tội lỗi

Đều do chính tâm mình

Bị vọng tưởng trói buộc.

Tâm này khó điều phục

Bám víu theo cảnh dục

Người nào khéo chế ngự

Được an ổn mát mẻ.

Tâm này như ngựa dữ

Dùng Chánh pháp chế phục

Nghe rồi nên ghi nhớ

Thường suy nghĩ quán sát.

Người nào nghe chánh pháp

Hiểu rõ được tất cả

Pháp sinh các căn lành

Xa lìa những tội lỗi.

Nhờ nghe được chánh pháp

Tâm tịnh không nhơ uế

Vui mừng khôn xiết kể

Trí tuệ càng tăng trưởng.

Nhờ nghe được chánh pháp

Không tạo các tội lỗi

Biết nghiệp quả chắc thật

Sẽ đạt đạo Bồ-đề.

Nhờ nghe được chánh pháp

Biết công đức chư Phật

Pháp là nhân giải thoát

Là trí tuệ chân thật.

Nhờ nghe được chánh pháp

Biết pháp tướng thường trụ

Vì thế hãy nhất tâm

Siêng tu tất cả sự.

Nhờ nghe được chánh pháp

Vượt qua biển luân hồi

Dứt trừ những tham ái

Chứng được cảnh Niết-bàn.

Nhờ nghe được chánh pháp

Biết các tướng sinh diệt

Đầy đủ bốn nhân duyên

Nên tin hiểu rõ ràng.

Nhờ nghe được chánh pháp Biết rõ uẩn, xứ, giới

Tương ưng với sinh diệt

Dùng chánh trí hiểu rõ.

Chúng là ba tai họa

Nguồn gốc của luân hồi

Thích nghe nhiều chánh pháp

Sẽ đoạn, đoạn trừ hết.

Những người thích nghe nhiều

Ở đời không ai hơn Với pháp động, bất động

Nghiên cứu tận cội nguồn.

Người này khi lâm chung

Không lo rầu, kinh sợ

Khéo liễu đạt chánh pháp

Không sinh chốn khổ đau.

Dùng ngọn lửa chánh trí

Thiêu đốt củi não phiền

Nhờ ham thích nghe nhiều

Không chịu khổ đời sau.

Gần gũi bậc Đa văn

Sẽ được vui an ổn

Lìa buông lung khổ não

Là nguồn gốc thiện căn.

Phụng sự bậc Kỳ đức

Thích nghe giảng chánh pháp

Thoát khỏi nhân già chết

Đạt đến nơi chân đế.

Liễu đạt tất cả pháp

Giải thoát mọi chướng nhiễm

Phát huy tâm Bồ-đề

Đa văn là hơn hết.

Thường gần bậc Đa văn

Thích tu tập chánh tuệ

Hãy cung kính, tôn trọng

Bằng cả thân, miệng, ý.

Những người thích nghe nhiều

Khéo trụ trong chánh pháp

Kiên tâm siêng tu tập

Vượt khỏi biển ba cõi.

Người có được đa văn

Đầy đủ mọi của báu

Kẻ vô văn tuy giàu

Ngu si cùng nghèo khó.

Người không có pháp tài

Xa lìa bậc mô phạm

Uổng thay được thân người

Luôn lo buồn, thẹn thùng.

Ai gần thầy bạn ác

Sinh biếng nhác, buông lung

Khác nào quăng hạt giống

Vào ruộng đất khô cằn.

Đa văn đủ Pháp nhãn

Tuy mù vẫn biết sáng

Không mắt, không nghe nhiều

Là kẻ thật ngu si.

Xa lìa các chánh pháp

Nương tựa những phi pháp

Như bỏ thầy thuốc giỏi

Mà mong bệnh chóng lành.

Các pháp không lường được

Học nhiều mới ngộ nhập

Từng giọt mưa nhiều cơn

Dần dần thành dòng thác.

Biển luân hồi vô thỉ

Phát khởi tâm Bồ-đề

Đến đạo tràng Kim cang

Thành quả Phật cũng vậy.

Tịnh tâm giữ Chánh pháp

Không đắm chấp các thiền

Không bị cảnh lôi kéo

Chắc chắn được an ổn.

Người trí gần bậc Trí

Xa bỏ kẻ ngu si

Dùng trí đức sửa mình

Người này thật khó có.

Cầu pháp với tín tâm

Được sinh nơi thù thắng

Nếu đọa trong hiểm nạn

Chư Thiên sẽ cứu hộ.

Đèn sáng nơi tối tăm

Thầy hay của người bệnh

Báu vật của kẻ nghèo

Mắt sáng của người đui.

Là thuyền bè vững chãi

Trên dòng thác thế gian

Kẻ kêu ngạo buông lung

Nhất định tự gây hại.

Các Đức Phật dạy thế

Nên tin thọ đầy đủ

Để chánh trí hiện tiền

Tu tập không mỏi mệt.

❧

Phẩm 3: NHÀM CHÁN THÂN

Lợi dưỡng cùng tiếng khen

Ăn uống và đồ nằm

Không có chút mong cầu

Chúng làm gì ta được?

Thân này thật đáng ghét

Gây hại như kẻ thù

Tạo tác mọi tội lỗi

Thường thích phi phạm hạnh.

Lại nữa sắc thân này

Là chỗ các bệnh nương

Tràn đầy đồ bất tịnh

Vật tội ác khôn lường.

Thân và tâm chung sống

Chẳng hiểu biết xét suy

Phút chốc đã lìa đời

Sắc xấu thật đáng sợ.

Ba duyên thọ, noãn, thức

Cùng lúc đã ra đi

Như cây khô vô tri

Thân rã nước dơ rỉ.

Kẻ ngu lúc tráng kiện

Mê loạn, kiêu ngạo nhiều

Biến đổi từng giây lát

Bất chợt đã già suy.

Ỷ giàu nên sa đọa

Tạo ra mọi nghiệp ác

Kẻ này khi lâm chung

Chịu cực khổ, bức não.

Người không thích chánh pháp

Khác nào kẻ phi nhân

Quay lưng thành Niết-bàn

Nương ở nơi tà đạo.

Tu tập mọi phước báo

Nhờ đó sinh cõi người

Hãy chèo thuyền trí tuệ

Vượt hẳn biển ba cõi.

Thân này như ánh chớp

Tựa thành Càn-thát-bà

Cớ sao lại vui giận

Với những người xung quanh.

Thân này không bền chắc

Thay đổi từng sát-na

Tâm này luôn dua nịnh

Sao khỏi sợ già chết.

Thân thành ấp bệnh tật

Là nhà vườn ưu não

Lại như những ruộng đất

Mọc cây thiện, bất thiện.

Người trang nghiêm thân mình

Bằng thí, giới, từ, trí

Chỉ nhân duyên tốt ấy

Bền vững chắc chắn nhất.

Lại nữa thân sắc này

Là chỗ các cõi nương

Những ai khéo giác ngộ

Sớm đạt được giải thoát.

Hiểu rõ bản thân mình

Hư giả cố phân biệt

Kẻ ham thích thân người

Ngu si không giải thoát.

Bên ngoài đủ vật báu

Nhưng trong không tịch tĩnh

Khéo hiểu rõ thân này

Thoát khỏi mọi ưu sầu.

Do giữ chặt của cải

Nên khổ não thêm nhiều

Lo sợ liền sinh theo

Lạ giặc, quan, nước, lửa.

Xa lìa của phi pháp

Không có các chướng ngại

Vứt bỏ được an lạc

Giữ lấy tự gây lỗi.

Hãy thấu rõ như thật

Tướng uẩn, giới ta, người

Tu định, trì kinh điển

Đốt sạch núi não phiền.

Vì vậy người có trí

Khéo quán xét thân mình

Hiểu rõ tánh giới nó

Là bậc được giải thoát.

❧

Phẩm 4: XA LÌA BẤT THIỆN

Kẻ luôn luôn khát ái

Năm thứ dục thế gian

Do đó tâm loạn động

Điều ác theo đó tăng.

Thấy sắc thân người nữ

Tham đắm không hề quên

Chẳng hiểu nó vô thường

Điều ác theo đó tăng.

Do lòng tham si đó

Nên sinh tử thêm nhiều

Phàm phu không hiểu biết

Điều ác theo đó tăng.

Kẻ ham thích buông lung

Thọ mạng chẳng lâu dài

Không chánh trí suy xét

Điều ác theo đó tăng.

Tham lam không biết đủ

Xa xỉ cho thân mình

Sinh trạo cử, vô tàm

Điều ác theo đó tăng.

Thường bị sáu trần cấu

Và năm dục kéo lôi

Chẳng hiểu rõ ba đời

Điều ác theo đó tăng.

Tham đắm những người thân

Không biết là hoại diệt

Quyến luyến sinh tâm giận

Điều ác theo đó tăng.

Xưa đam mê cảnh dục

Nên gây hoại đời sau

Vì tâm không tịch tĩnh

Điều ác theo đó tăng.

Thọ hưởng vui giàu có

Ân ái chợt xa lìa

Không xét nhân khổ trước

Điều ác theo đó tăng.

Bị dục nhiễm mê loạn

Như cá chui vào lưới

Trói buộc không tự thoát

Điều ác theo đó tăng.

Ngu phu thường tham đắm

Không biết lỗi dục vọng

Bị ngu si mê loạn

Điều ác theo đó tăng.

Nuôi nhiều người yêu mến

Ra đi chỉ một mình

Bị lưới nghiệp ràng buộc

Điều ác theo đó tăng.

Mê mờ nơi chánh đạo

Không biết vượt ba cõi

Chẳng hộ trì các căn

Điều ác theo đó tăng.

Có giới mà không giữ

Thích gây điều tổn não

Phá hoại trong chánh pháp

Điều ác theo đó tăng.

Với tội, phước, giảm, tăng

Nghe qua như câm điếc

Tựa trẻ ngu chơi đùa

Điều ác theo đó tăng.

Bỏ vườn rừng vắng lặng

Trôi dạt nơi thắng cảnh

Ham thích vui chơi mãi

Điều ác theo đó tăng.

Rời hang cốc thanh tịnh

Đến cung điện, ao sen

Do tham đắm dục lạc

Điều ác theo đó tăng.

Tuy thích ăn uống ngon

Không oai đức sáng suốt

Tạo nghiệp duyên phi pháp

Điều ác theo đó tăng.

Kẻ ngu si như thế

Không hề có giác, tri

Bị gió nghiệp thổi bay

Luân hồi trong ba cõi.

Hoặc sinh nơi tốt đẹp

Buông lung nên đọa lạc

Do biếng nhác, si mê

Không đoạn trừ tội lỗi.

Ai trừ bỏ năm dục

Được an ổn tối thượng

Như chư Phật, Thánh nhân

Không tham, không ưu não.

Suốt đêm thường tu tập

Giải thoát những nhiễm ô

Đạt an vui tịch tĩnh

Bậc Mâu-ni Tối Tôn.

Kẻ ham thích năm dục

Đọa trong các đường ác

Không có công năng nào

Đành chịu các báo khổ.

Vì vậy người có trí

Không đắm đuối dục lạc

Chúng là nhân luân hồi

Nhất định chịu đau khổ.

Ở núi báu cõi trời

Vườn rừng ao sạch đẹp

Do vui chơi nhiễm đắm

Nên phải bị đọa lạc.

Cây báu ở cõi trời

Bao quanh dòng suối mát

Vì nhân duyên tham dục

Nên phải bị đọa lạc.

Cung điện báu cõi trời

Thơm sạch thật đáng yêu

Phá giới, làm việc ác

Nên phải bị đọa lạc.

Âm nhạc hay cõi trời

Nghe qua đều thích ý

Vì tham chấp, biếng nhác

Nên phải bị đọa lạc.

Nếu với tâm đắm vướng

Luôn nghĩ đến cảnh dục

Không chánh trí tư duy

Làm sao được an ổn?

Như trẻ thơ không trí

Sao tu tạo phước đức?

Sau khi bị đọa lạc

Tự chịu nghiệp báo kia.

Kẻ tạo nghiệp bất thiện

Lại mong được quả vui

Nhân ấy thật chẳng hợp

Ngu phu tâm vọng cầu.

Không siêng năng tu tập

Thí, giới và chánh tuệ

Kẻ ngu si tham dục

Bị thần chết lôi đi;

Thiếu trí, lầm nghiệp quả

Thường tạo các tội lỗi

Kẻ ngu si tham dục

Bị thần chết lôi đi;

Bị lửa tham thiêu đốt

Không biết khổ luân hồi

Kẻ ngu si tham dục

Bị thần chết lôi đi;

Do tiếng chuông ái tình

Sinh khổ não biệt ly

Kẻ ngu ngay khi ấy

Bị thần chết lôi đi;

Không lo sợ luân hồi

Tâm chạy theo cảnh sắc

Kẻ ngu si tham dục

Bị thần chết lôi đi;

Sống lo sợ, bệnh, nạn

Nhưng không hề chán xa

Kẻ ngu si tham dục

Bị thần chết lôi đi;

Bị thầy bạn xấu ác

Dắt vào đường luân hồi

Kẻ ngu si tham dục

Bị thần chết lôi đi;

Tâm suy xét xằng bậy

Trái với lý chân chánh

Kẻ ngu si tham dục

Bị thần chết lôi đi;

Tự làm việc phi pháp

Tạo lo sợ sinh tử

Kẻ ngu si tham dục

Bị thần chết lôi đi;

Thường nói lời ô nhiễm

Tâm nào biết tội phước

Kẻ ngu si tham dục

Bị thần chết lôi đi;

Do tập khí tham ái

Không thích pháp chân thật

Kẻ ngu si tham dục

Bị thần chết lôi đi;

Cầu khoái lạc cho mình

Gây tổn hại chánh pháp

Kẻ ngu si tham dục

Bị thần chết lôi đi;

Hãy nhất tâm chuyên chú

Tu trì các nghiệp tịnh

Trừ bỏ nghiệp bất thiện

Là người có trí tuệ.

Chư Thiên tham Thiên lạc

Không thích tu thí, giới

Thường sinh tâm phóng dật

Nhất định sẽ đọa lạc.

Có núi báu cõi trời

Trang sức các châu báu

Lưu ly làm đỉnh núi

Sánh ngang ngọn Tu-di.

Trời nào sinh ở đó

Hiện sống sau khi chết

Nếu sinh tâm phóng dật

Sẽ bị trôi lăn mãi.

Có đất thật sạch đẹp

Rừng cây lùa gió mát

Nếu sinh tâm phóng dật

Sẽ bị trôi lăn mãi.

Có ao sen thù thắng

Cánh vàng, cọng lưu ly

Nếu sinh tâm phóng dật

Sẽ bị trôi lăn mãi.

Nơi sông nước hữu tình

Chim quý đều bay đến

Nếu sinh tâm phóng dật

Sẽ bị trôi lăn mãi

Xe cộ quý, tốt đẹp

Lầu gác thật nguy nga

Nếu sinh tâm phóng dật

Sẽ bị trôi lăn mãi.

Tướng trạng luân hồi ấy

Đều do mê cảnh dục

Cớ sao người có trí

Không sinh tâm chán bỏ.

Thích làm việc phóng dật

Sinh tử càng thêm nhiều

Không xa lìa năm dục

Sẽ chịu khổ não lớn.

Đồ tể trói súc vật

Không để chúng chạy thoát

Bà con buộc thân mình

Làm sao giải thoát được.

Lại nữa Thiên chúng ấy

Luôn thích những dục lạc

Không biết nhân sinh diệt

Chẳng khác kẻ ngu si.

Các chúng sinh như vậy

Bị buông lung lôi kéo

Càng tăng trưởng ngu si

Đến chết không tỉnh ngộ.

Tâm luôn tạo nghiệp ác

Bị thần chết hàng phục

Lửa dục càng thiêu đốt

Thêm hối hận sau này.

Thích làm việc phi pháp

Chắc chắn đọa luân hồi

Kẻ ấy lúc lâm chung

Lo sợ không người cứu.

Không khéo chọn pháp lành

Luôn thích nơi hoan lạc

Phút chốc đã xa rời

Phải chịu khổ biệt ly.

Ngày đêm giảm thọ mạng

Trong khoảnh khắc sát-na

Thần chết đã gần kề

Nên biết không tránh được.

Người trí thấy sinh diệt

Than thở lại buồn thương

Bỏ ngu si, phóng dật

Lìa cấu, được thanh tịnh.

Xét tướng diệt ta người

Sao mặc tình tạo ác

Tâm rời bỏ tội lỗi

Sẽ được vui tịch tịnh.

Không phóng dật hơn hết

Là lời Như Lai dạy

Người hiểu được vô thường

Trừ bỏ mọi bất thiện.

❧

Phẩm 5: VÔ THƯỜNG (Phần 1)

Hoan lạc đến mức nào

Tất cả đều vô thường

Ai sinh tâm yêu thích

Nên biết mà xả bỏ.

Thần chết thật đáng sợ

Nhanh chóng khó đề phòng

Hoặc đang lúc vui đùa

Bất chợt ra đi mãi.

Pháp diệt bình đẳng này

Có mặt khắp mọi nơi

Ai không hiểu được chúng

Chính thật kẻ ngu si.

Tráng kiện hay già suy

Nghèo khổ hoặc giàu sang

Tại gia và xuất gia

Bị thần chết quản thúc;

An vui hay khổ não

Có đức hoặc không đức

Tịnh hạnh phi tịnh hạnh

Bị thần chết quản thúc;

Trì giới hay phá giới

Bậc trí, kẻ ngu si

Tối tôn hay hèn hạ

Bị thần chết quản thúc;

Cõi trời và địa ngục

Ngạ quỷ hoặc súc sinh

Tỉnh trí hay mê muội

Bị thần chết quản thúc;

Những người sinh cõi Dục

Hoặc sống ở cõi Sắc

Cõi Vô sắc cũng thế

Bị thần chết quản thúc;

Thân này bị già bệnh

Như gậy đánh, dây buộc

Thần chết sức rất mạnh

Không thương xót một ai.

Trong các sự kinh sợ

Sợ chết hiểm ác nhất

Chư Thiên vì si mù

Cười đùa trước cái chết.

Trên trời hết tuổi thọ

Vui dứt, chịu khổ não

Hoặc đọa trong địa ngục

Thọ vô lượng khổ đau.

Hưởng hoan lạc cõi trời

Vui hết sinh lo khổ

Như thức ăn lẫn độc

Vì vậy nên xả bỏ.

Lúc phước trời sắp hết

Bà con đều lánh xa

Khi phải bị đọa lạc

Khổ ấy không gì bằng.

Vì phước đức tổn giảm

Như dầu hết đèn tắt

Kẻ ấy khi lâm chung

Chỉ thêm sự khổ não.

Bị ái dục trói buộc

Lo sợ tâm cuồng loạn

Lưỡi cứng, thân co giật

Người ấy sợ đọa lạc.

Thường tham đắm dục lạc

Bị dục vọng lừa dối

Hoặc có lúc xa lìa

Nhưng lại sinh khổ não.

Khổ đọa lạc cõi trời

Còn nhẹ hơn địa ngục

Trong mười sáu phần khổ

Chẳng sánh được một phần.

Chư Thiên chết lo sợ

Loài người chết khổ đau

Thấy vậy không nhàm chán

Chịu thêm lửa luân hồi.

Do tham vui mất mát

Nên biết đời vô thường

Ai giác ngộ nhân này

Tâm hãy tạo nghiệp thiện.

Cao ắt bị rơi rớt

Thế gian đều hoại diệt

Hội hợp có chia ly

Chết là cuối đường sống.

Các pháp đều vô thường

Sinh diệt luôn thay đổi

Có sinh mà không diệt

Chẳng thấy trong ba cõi.

Hoặc sinh trong loài khác

Hoặc chết ở trong thai

Hoặc luân hồi qua lại

Hoặc tạo tác nghiệp dục.

Như thấy ánh mặt trời

Đã mọc rồi phải lặn

Tất cả loài có sinh

Diệt đã kề trước mặt.

Ngu phu không hiểu biết

Khoái lạc sinh liền diệt

Chẳng tìm cách thoát ra

Sau ắt phải chịu chết.

Muốn tìm vui vónh viễn

Nên siêng tu pháp lành

Tùy thuận hành chánh pháp

Là người có trí tuệ.

Vô thường nào cố định

Đời sau khổ thêm nhiều

Phật giảng nhân luân hồi

Chỉ đây là chân thật.

Các pháp đã sinh khởi

Luôn luôn bị hư diệt

Chư Thiên vì tham dục

Nên kiêu ngạo thêm nhiều.

Lại nữa chư Thiên ấy

Khi chết chịu khổ đau

Ngoài khổ của địa ngục

Khổ khác không thể bằng.

Vì bám chặt năm dục

Không biết tự ngăn dừng

Kẻ ngu si như thế

Làm sao khỏi già chết.

Bị lưu chuyển sinh diệt

Ức số không thể lường

Không sinh tâm xa lìa

Kẻ ấy tự lừa dối.

Ở cao ắt bị nguy

Giàu sang sẽ nghèo thiếu

Ân ái phải chia lìa

Sống là phải chịu chết.

Sinh ra rồi lớn lên

Sức mạnh, sắc không dừng

Phút chốc bị vô thường

Tánh câu sinh như thế.

Có phước không biết giữ

Bị cảnh giới trói buộc

Do tham ái si mê

Lâm chung ai cứu được!

Lại có núi ngọc quý

Trang sức được đầy đủ

Các thứ hoa sen đẹp

Rừng cây thật đáng yêu.

Nhiều ao hồ nước mát

Chim đẹp thường tới lui

Những loài hoa quý giá

Trang sức các vật báu.

Cung điện thật nguy nga

Đều làm bằng châu ngọc

Rừng cây phát sắc vàng

Lá trổ màu lưu ly.

Cây Ni-câu-luật-đà

Sắc bạc xen lẫn giữa

Hoa sen đều nở rộ

Ong bướm rộn như nhạc.

Có anh lạc quý giá

Tốt đẹp không gì hơn

Người đời trước tu tập

Được quả báo như ý.

Chư Thiên tham dục lạc

Không biết chúng vô thường

Như thành Càn-thát-bà

Như bọt nước, bong bóng.

Ái dục như lửa rực

Gần nó ắt bị thiêu

Do đó mà mạng chung

Trôi nổi trong biển hữu.

Thọ dụng không nhàm chán

Hoan lạc của năm dục

Khi chết bị chúng thiêu

Chư Thiên đều xa lánh.

Đa dục, không tàm quý

Là loại hèn hạ nhất

Chư Thiên vì mê tối

Tử ma mới hại được.

Trời, người hoặc Tu-la

Dạ-xoa, Rồng, các Thần

Bị lưới chết trói buộc

Không một ai cứu thoát.

Cho đến cả ba cõi

Đều bị thần chết buộc

Do bám chặt tham si

Làm sao được giải thoát

Chư Thiên vì tham lạc

Chịu trăm ngàn khổ lo.

Cảnh giới như củi khô

Thần chết dường lửa dữ

Thấy kẻ khác bị chết

Cớ sao ta không hiểu?

Bệnh khổ lúc lâm chung

Tự chịu nghiệp quả ấy

Buông lung tâm nhiễm đắm

Tham đắm cảnh giới dục.

Không hiểu chúng vô thường

Tánh câu sinh như thế

Những ai thích phóng dật

Thường mong cầu dục lạc.

Chẳng khác gì độc dược

Bị quân chết đuổi theo

Không chú thuật thuốc hay

Hoặc Tu-la sức mạnh.

Bị lưới chết trói buộc

Không ai cứu được cả

Bị bụi tham che mắt

Hoàn toàn không hiểu biết.

Chúng sinh tham dục lạc

Chết là đường phải về

Kẻ ham thích dục lạc

Tìm kiếm những vui thích.

Chẳng sinh tâm nhàm chán

Thật gần với thần chết

Sứ giả Diêm-ma kia

Sức mạnh không ai bằng.

Tích tắc hiện trước mặt

Chịu nhiều sự sợ lo

Bỏ núi báu cõi trời

Cảnh rừng suối thù thắng.

Từ cõi trời đọa lạc

Theo nghiệp chịu quả báo

Tham đắm việc vui chơi

Hưởng dục không nhàm chán.

Kẻ khát ái si mê

Đọa lạc không thể cứu

Như trông thấy khói tỏa

Biết chắc lửa rất gần.

Tướng già suy hiển hiện

Nhất định chịu chết thôi

Có sinh ắt có diệt

Không bệnh, được khinh an.

Tuổi già lấn khỏe mạnh

Tráng kiện phải già suy

Ân ái có chia lìa

Hòa hợp không tồn mãi.

Các pháp vốn vô thường

Chánh giác đã dạy thế

Pháp sinh diệt ta, người

Hai thứ thường thay đổi.

Diệt rồi lại sinh ra

Quyết định rõ như thế

Kẻ ngu si ít phước

Phút chốc đã hoại diệt.

Vì thế bậc Chánh só

Mau tu pháp điều ngự

Tuổi trẻ chẳng dừng lâu

Tuổi thọ cũng sẽ diệt.

Hãy bỏ tâm phóng dật

Tu đầy đủ pháp lành

Chư Thiên, người đủ trí

Ngộ sinh diệt sát-na.

Sùiêng tu các nghiệp thiện

Sẽ chứng được chân đế

Lại có lầu gác đẹp

Lá sum suê che mát.

Dây leo mọc hoa lạ

Thơm phức khắp mọi nơi

Có lầu gác nguy nga

Trang sức bằng vật quý.

Sông vàng, suối trong mát

Thềm thang xen châu báu

Đều do nghiệp thiện được

Rốt cuộc chẳng dừng lâu.

Dù như núi Tu-di

Kiếp tận cũng tán hoại

Lại nữa các vị trời

Sinh kiêu ngạo phóng dật.

Không nghĩ đến vô thường

Phút chốc bị đọa lạc

Hữu tình ở cõi trời

Đủ năm dục tự tại.

Hưởng nhiều các dục lạc

Sẽ chìm trong đường ác

Thân căn và ý thức

Bức bách mãi không ngừng.

Đầy khổ não gian nan

Không thể hạn lường được

Ỷ mình nhiều bà con

Nên nghĩ là thường còn.

Cho đến lúc lâm chung

Chịu khổ đau ly tán

Kẻ hầu hạ, nô bộc

Cùng lúc đều bỏ đi.

Vì si mê càng nặng

Đến chết không biết gì

Vị trời ấy sắp chết

Căn thức chịu khổ đau.

Thấy sự đọa lạc này

Ta và người không khác

Ba cõi là hư giả

Các pháp đều hữu vi.

Xoay chuyển như xe lăn

Chẳng bền, như bọt nước

Thân này như bọt nước

Tham y phục, ngọa cụ.

Tâm lại như xe lăn

Thích hòa hợp, thay đổi

Trời, Phi nhân, Dạ-xoa

Tu-la, Ca-lâu-la.

Chỉ ai tạo nghiệp lành

Mới thoát khỏi thần chết

Cho đến đời vị lai

Chết chóc thật đáng sợ.

Ai không tu nhân lành

Sau ăn năn vô ích

Cảnh giới hạ liệt này

Sinh ra nhiều dục lạc.

Do vô trí ngu si

Không biết lường thọ mạng

Cái gì là bà con?

Cái gì là dục lạc?

Tướng hư diệt trước mắt

Chư Thiên không chỗ nương

Rời bỏ nơi tốt đẹp

Rừng cây hoa trang nghiêm.

Bị thần chết lôi kéo

Theo nghiệp mà đi mãi

Như nước vọt hư không

Rồi cũng rơi tung tóe.

Hội họp ắt chia lìa

Tự luân hồi lưu chuyển

Cũng như tiếc xuân sang

Mọi hoa đều nở rộ

Thời giờ trôi nhanh quá

Con người trường tồn sao?