Luật Ngũ Phần 2

Mục Lục

LUẬT NGŨ PHẦN

Phần II

PHÁP TẠNG PHẬT GIÁO VIỆT NAM

Phật lịch 2555-2011

LUẬT NGỦ PHẦN

彌沙塞部和醯五分律

(Di-sa-tắc bộ Hòa hê ngũ phần luật – Mahīśāsaka-vinaya)

Hán dịch:

Tam tạng Phật-đà-thập và Trúc Đạo Sinh

Việt dịch:

Tỳ-kheo Thích Đỗng Minh

Hiệu chính và phụ chú:

Tỳ-kheo Thích Đức Thắng

Tỳ-kheo Thích Tâm Nhãn

NHÀ XUẤT BẢN HỒNG ĐỨC

PHẦN THỨ HAI

第 二 分

(Hán dịch quyển 11-14)

1. Tám pháp Ba-la-di của Ni 尼律八波羅夷法

2. Pháp Tăng tàn của Ni 尼律僧殘法

3. Pháp Xả đọa của Ni 尼律捨墮法

4. Pháp Đọa của Ni 尼律墮法

5. Pháp Hối quá của Ni 尼律悔過法

6. Pháp Chúng học của Ni 尼律眾學法

MỤC LỤC

PHẦN THỨ HAI. CHƯƠNG I............................................................................17

TÁM PHÁP BA-LA-DI.......................................................................................17

A. THÔNG GIỚI..............................................................................................17

I. BẤT TỊNH HẠNH*......................................................................................... 17

II. BẤT DỮ THỦ*............................................................................................18

III. ĐOẠN NHÂN MẠNG*.................................................................................18

IV. ĐẠI VỌNG NGỮ*......................................................................................19

B. BẤT CỘNG GIỚI.......................................................................................19

V. MA XÚC.....................................................................................................19

a. Duyên khởi................................................................................................19

b. Giới tướng...................................................................................................22

VI. TÁM VIỆC....................................................................................................22

a. Duyên khởi.................................................................................................22

b. Giới tướng................................................................................................... 23

VII. TÙY THUẬN BỊ XỬ................................................................................... 24

a. Duyên khởi................................................................................................... 24

b. Giới tướng..................................................................................................26

VIII. PHÚ TÀNG TRỌNG TỘI............................................................................. 26

a. Duyên khởi.................................................................................................26

b. Giới tướng..................................................................................................28

CHƯƠNG II. PHÁP TĂNG TÀN...................................................................29

I. MAI MỐI*...................................................................................................29

II. VÔ CĂN BÁNG*.......................................................................................30

III. GIẢ CĂN BÁNG*....................................................................................30

IV. ĐỘ NỮ TẶC............................................................................................. 31

a. Duyên khởi...............................................................................................31

b. Giới tướng................................................................................................33

V. TỰ Ý GIẢI TỘI..........................................................................................34

a. Duyên khởi...............................................................................................34

b. Giới tướng................................................................................................ 35

VI. TỨ ĐỘC................................................................................................. 35

a. Duyên khởi............................................................................................... 35

b. Giới tướng..................................................................................................37

VII. TỐ TỤNG................................................................................................. 38

a. Duyên khởi..................................................................................................38

b. Giới tướng.................................................................................................................39

VIII. NHẬN CỦA NAM NHIỄM TÂM.......................................................................39

a. Duyên khởi.................................................................................................................39

b. Giới tướng...................................................................................................................42

IX. TÁN TRỢ NI KHẤT THỰC BẤT CHÍNH.............................................................. 42

a. Duyên khởi..................................................................................................................42

b. Giới tướng....................................................................................................................44

X. PHÁ HÒA HỢP TĂNG*............................................................................................44

XI. TÙY THUẬN PHÁ TĂNG*.....................................................................................45

XII. ÁC TÁNH BẤT THỌ GIÁN NGỮ*.......................................................................46

XIII. Ô THA GIA*..........................................................................................................47

XIV. TƯƠNG THÂN TƯƠNG TRỢ ÁC HÀNH...........................................................48

a. Duyên khởi...................................................................................................................48

b. Giới tướng....................................................................................................................49

XV. CÙNG NHAU GÀN BƯỚNG, KHÔNG NHẬN LỜI CAN GIÁN........................50

a. Duyên khởi...................................................................................................................50

b. Giới tướng....................................................................................................................51

XVI. VU TĂNG THIÊN VỊ............................................................................................51

a. Duyên khởi...................................................................................................................51

b. Giới tướng....................................................................................................................52

XVII. DỌA BỎ ĐẠO......................................................................................................52

a. Duyên khởi...................................................................................................................52

b. Giới tướng....................................................................................................................53

CHƯƠNG III. PHÁP XẢ ĐỌA.......................................................................................55

A. THÔNG GIỚI..............................................................................................................55

ĐIỀU 1*............................................................................................................................55

ĐIỀU 2*............................................................................................................................55

ĐIỀU 3*............................................................................................................................56

ĐIỀU 4*............................................................................................................................56

ĐIỀU 5*............................................................................................................................56

ĐIỀU 6*............................................................................................................................57

ĐIỀU 7*............................................................................................................................57

ĐIỀU 8*............................................................................................................................57

ĐIỀU 9*............................................................................................................................58

ĐIỀU 10*..........................................................................................................................58

ĐIỀU 11*..........................................................................................................................58

ĐIỀU 12*..........................................................................................................................58

ĐIỀU 13*..........................................................................................................................59

ĐIỀU 14*..........................................................................................................................59

ĐIỀU 15*......................................................................................................................59

ĐIỀU 16*......................................................................................................................59

ĐIỀU 17*.......................................................................................................................59

ĐIỀU 18*.......................................................................................................................59

B. BẤT CỘNG GIỚI.......................................................................................................60

ĐIỀU 19. Cần vật này lại đòi vật kia...............................................................................60

ĐIỀU 20. Dùng y phi thời làm thời y...............................................................................61

ĐIỀU 21. Đổi y rồi đoạt lại...............................................................................................62

ĐIỀU 22. Trước nói không dùng, sau lại lấy...................................................................63

ĐIỀU 23. Xin y nặng.......................................................................................................65

ĐIỀU 24. Xin y nhẹ....................................................................................................... 67

ĐIỀU 25. Lạm dụng vật của đàn-việt............................................................................ 67

ĐIỀU 26. Lạm dụng vật của đàn-việt cúng cho Tăng.................................................... 69

ĐIỀU 27. Xin một đằng làm một ngả, từ một nhà.......................................................... 69

ĐIỀU 28. Xin việc này làm việc khác, từ nhiều nhà........................................................70

ĐIỀU 29. Chứa nhiều vật dụng....................................................................................... 71

ĐIỀU 30. Chứa bát dư.................................................................................................... 72

CHƯƠNG IV. PHÁP ĐỌA............................................................................................... 73

A. THÔNG GIỚI..............................................................................................................73

ĐIỀU 1*............................................................................................................................73

ĐIỀU 2*...........................................................................................................................73

ĐIỀU 3*.......................................................................................................................... 73

ĐIỀU 4*.......................................................................................................................... 74

ĐIỀU 5*.......................................................................................................................... 74

ĐIỀU 6*.......................................................................................................................... 74

ĐIỀU 7*.......................................................................................................................... 74

ĐIỀU 8........................................................................................................................... 74

ĐIỀU 9............................................................................................................................ 74

ĐIỀU 10.......................................................................................................................... 75

ĐIỀU 11........................................................................................................................... 75

ĐIỀU 12.......................................................................................................................... 75

ĐIỀU 13.......................................................................................................................... 75

ĐIỀU 14........................................................................................................................... 75

ĐIỀU 15........................................................................................................................... 75

ĐIỀU 16............................................................................................................................ 76

ĐIỀU 17............................................................................................................................. 76

ĐIỀU 18............................................................................................................................ 76

ĐIỀU 19.................................................................................................................................... 76

ĐIỀU 20.................................................................................................................................... 76

ĐIỀU 21.................................................................................................................................... 76

ĐIỀU 22.................................................................................................................................... 77

ĐIỀU 23.................................................................................................................................... 77

ĐIỀU 24.................................................................................................................................... 77

ĐIỀU 25.................................................................................................................................... 77

ĐIỀU 26.................................................................................................................................... 77

ĐIỀU 27.................................................................................................................................... 77

ĐIỀU 28.................................................................................................................................... 78

ĐIỀU 29.................................................................................................................................... 78

ĐIỀU 30.................................................................................................................................... 78

ĐIỀU 31.................................................................................................................................... 78

ĐIỀU 32.................................................................................................................................... 78

ĐIỀU 33.................................................................................................................................... 78

ĐIỀU 34.................................................................................................................................... 79

ĐIỀU 35.................................................................................................................................... 79

ĐIỀU 36.................................................................................................................................... 79

ĐIỀU 37.................................................................................................................................... 79

ĐIỀU 38.................................................................................................................................... 80

ĐIỀU 39.................................................................................................................................... 80

ĐIỀU 40.................................................................................................................................... 80

ĐIỀU 41.................................................................................................................................... 80

ĐIỀU 42.................................................................................................................................... 80

ĐIỀU 43.................................................................................................................................... 80

ĐIỀU 44.................................................................................................................................... 80

ĐIỀU 45.................................................................................................................................... 81

ĐIỀU 46.................................................................................................................................... 81

ĐIỀU 47.................................................................................................................................... 81

ĐIỀU 48.................................................................................................................................... 81

ĐIỀU 49.................................................................................................................................... 81

ĐIỀU 50.................................................................................................................................... 82

ĐIỀU 51.................................................................................................................................... 82

ĐIỀU 52.................................................................................................................................... 82

ĐIỀU 53.................................................................................................................................... 82

ĐIỀU 54.................................................................................................................................... 82

ĐIỀU 55.................................................................................................................................... 83

ĐIỀU 56.................................................................................................................................... 83

ĐIỀU 57.................................................................................................................................... 83

ĐIỀU 58.................................................................................................................................... 83

ĐIỀU 59.................................................................................................................................... 83

ĐIỀU 60.................................................................................................................................... 83

ĐIỀU 61.................................................................................................................................... 84

ĐIỀU 62.................................................................................................................................... 84

ĐIỀU 63.................................................................................................................................... 84

ĐIỀU 64.................................................................................................................................... 84

ĐIỀU 65.................................................................................................................................... 84

ĐIỀU 66.................................................................................................................................... 84

ĐIỀU 67.................................................................................................................................... 85

ĐIỀU 68.................................................................................................................................... 85

B. BẤT CỘNG GIỚI.................................................................................................................... 85

ĐIỀU 69. Ăn tỏi......................................................................................................................... 85

ĐIỀU 70. Vỗ nữ căn................................................................................................................... 86

ĐIỀU 71. Hồ giao....................................................................................................................... 88

ĐIỀU 72. Rửa căn...................................................................................................................... 88

ĐIỀU 73. Tẩy tịnh quá phần....................................................................................................... 89

ĐIỀU 74. Cạo lông..................................................................................................................... 90

ĐIỀU 75. Một mình cùng với Tỳ-kheo ở chỗ khuất..................................................................... 91

ĐIỀU 76. Một mình cùng với đàn ông ở chỗ khuất...................................................................... 92

ĐIỀU 77. Một mình cùng với Tỳ-kheo ở chỗ trống...................................................................... 92

ĐIỀU 78. Một mình cùng với đàn ông ở chỗ trống...................................................................... 93

ĐIỀU 79. Thì thầm với Tỳ-kheo nơi ngã tư đường....................................................................... 93

ĐIỀU 80. Thì thầm với đàn ông nơi ngã tư đường....................................................................... 94

ĐIỀU 81. Lộ hình tắm................................................................................................................ 94

ĐIỀU 82. Đi tắm........................................................................................................................ 95

ĐIỀU 83. Nhận cúng không trả lại.............................................................................................. 95

ĐIỀU 84. Ngăn Tăng chia y......................................................................................................... 96

ĐIỀU 85. May y quá năm ngày................................................................................................... 97

ĐIỀU 86. Không mặc năm y....................................................................................................... 98

ĐIỀU 87. Cho ngoại đạo nữ y Tỳ-kheo-ni.................................................................................... 99

ĐIỀU 88. Chuyển y, vật cúng cá nhân về cho Tăng...................................................................... 100

ĐIỀU 89. Bảo hộ....................................................................................................................... 101

ĐIỀU 90. Không an cư............................................................................................................... 103

ĐIỀU 91. An cư nơi không có chúng Tỳ-kheo.............................................................................. 103

ĐIỀU 92. Trong an cư mà vẫn du hành....................................................................................... 104

ĐIỀU 93. Tự tứ trước hai bộ Tăng.............................................................................................. 105

ĐIỀU 94. An cư xong không đi................................................................................................... 106

ĐIỀU 95. Du hành trong nước nơi không an ninh....................................................................... 107

ĐIỀU 96. Ra khỏi biên giới nơi không an ninh............................................................................. 108

ĐIỀU 97. An cư xong, không gởi gắm tinh xá.............................................................................. 108

ĐIỀU 98. An cư xong, không trả lại tinh xá.................................................................................. 109

ĐIỀU 99. Đi dạo xem mọi thứ (Du lãm cung vua)........................................................................ 110

ĐIỀU 100. Nửa tháng không cầu Tăng giáo thọ........................................................................... 111

ĐIỀU 101. Vào trú xứ của Tỳ-kheo............................................................................................. 112

ĐIỀU 102. Chưa đủ 12 tuổi hạ mà nuôi đệ tử.............................................................................. 115

ĐIỀU 103. Tăng chưa cho phép mà nuôi đệ tử............................................................................ 115

ĐIỀU 104. Cho phụ nữ nhỏ tuổi thọ Cụ túc (Thập nhị tằng giá).................................................... 117

ĐIỀU 105. Độ người nữ có chồng, đủ 12 tuổi nhưng không bạch................................................. 118

ĐIỀU 106. Độ đồng nữ chưa đủ 18 tuổi...................................................................................... 119

ĐIỀU 107. Độ đồng nữ đủ 18 tuổi nhưng không bạch Tăng.......................................................... 120

ĐIỀU 108. Nhận y mà không độ người....................................................................................... 121

ĐIỀU 109. Chê Tăng có thiên vị.................................................................................................. 121

ĐIỀU 110. Khi giáo giới, yết-ma không đến nghe........................................................................ 122

ĐIỀU 111. Sau hai năm học giới không trao Cụ túc...................................................................... 122

ĐIỀU 112. Độ dâm nữ............................................................................................................... 123

ĐIỀU 113. Cho Ni chưa đủ hai năm học giới thọ Cụ túc................................................................ 124

ĐIỀU 114. Cho Ni đủ hai năm học giới thọ Cụ túc nhưng............................................................. 125

ĐIỀU 115. Cho Ni đủ hai năm chưa học giới mà thọ Cụ túc.......................................................... 125

ĐIỀU 116. Độ người nữ có thai.................................................................................................. 126

ĐIỀU 117. Độ người nữ mới sinh con......................................................................................... 127

ĐIỀU 118. Mỗi năm cho đệ tử thọ Cụ túc................................................................................... 128

ĐIỀU 119. Cách đêm chánh pháp yết-ma................................................................................... 129

ĐIỀU 120. Không nương thờ Hòa thượng trong sáu năm............................................................ 129

ĐIỀU 121. Cho đệ tử thọ giới Cụ túc rồi không chăm sóc............................................................. 130

ĐIỀU 122. Cho đệ tử thọ giới Cụ túc rồi không đưa đi xa bổn xứ.................................................. 131

ĐIỀU 123. Không chăm sóc người bệnh..................................................................................... 131

ĐIỀU 124. Độ người nữ thuộc về người..................................................................................... 132

ĐIỀU 125. Độ người nữ có bệnh trầm kha.................................................................................. 133

ĐIỀU 126. Độ người nữ còn lệ thuộc chồng................................................................................ 134

ĐIỀU 127. Độ người nữ có mắc nợ............................................................................................. 134

ĐIỀU 128. Đứng nói chuyện với người nam ở chỗ tối.................................................................. 135

ĐIỀU 129. Ngồi trên giường không hỏi chủ nhà.......................................................................... 135

ĐIỀU 130. Cho bạch y và ngoại đạo nam thức ăn........................................................................ 136

ĐIỀU 131. Đến nhà bạch y nói lỗi Tỳ-kheo.................................................................................. 137

ĐIỀU 132. Tự đánh vào mình khóc la.......................................................................................... 138

ĐIỀU 133. Thuật lời nghe không rõ............................................................................................ 138

ĐIỀU 134. Thề thốt................................................................................................................... 139

ĐIỀU 135. Đổ đại tiểu tiện ra ngoài tường.................................................................................. 140

ĐIỀU 136. Quăng rác bụi và thức ăn dư ra ngoài tường............................................................... 141

ĐIỀU 137. Đại tiểu tiện trên cỏ tươi........................................................................................... 142

ĐIỀU 138. Quăng rác, bụi, thức ăn dư trên cỏ tươi..................................................................... 143

ĐIỀU 139. Ngủ nơi nhà “có thức ăn”.......................................................................................... 144

ĐIỀU 140. Tỳ-kheo như pháp hỏi không trả lời........................................................................... 144

ĐIỀU 141. Ngồi xe đi................................................................................................................. 145

ĐIỀU 142. Mang dép da, cầm dù............................................................................................... 146

ĐIỀU 143. Đem nước mời Tỳ-kheo và quạt hầu Tỳ-kheo............................................................ 147

ĐIỀU 144. Đọc kinh trị bệnh...................................................................................................... 148

ĐIỀU 145. Dạy người khác đọc kinh trị bệnh............................................................................... 148

ĐIỀU 146. Trị bệnh làm kế sinh nhai........................................................................................... 149

ĐIỀU 147. Vì kế sinh nhai dạy người trị bệnh.............................................................................. 149

ĐIỀU 148. Vì sự ăn uống làm việc cho nhà bạch y....................................................................... 150

ĐIỀU 149. Cùng phụ nữ bạch y và ngoại đạo đắp chung y........................................................... 151

ĐIỀU 150. Nằm với Tỳ-kheo-ni, Thức-xoa-ma-na, Sa-di-ni.......................................................... 151

ĐIỀU 151. Dùng hương thoa vào thân....................................................................................... 152

ĐIỀU 152. Dùng cây khô ngâm nước cọ xát thân........................................................................ 153

ĐIỀU 153. Không bệnh dùng cây ngâm nước cọ xác vào thân..................................................... 154

ĐIỀU 154. Cất giữ hoặc đeo tràng hoa........................................................................................ 155

ĐIỀU 155. Đeo anh lạc quý báu.................................................................................................. 155

ĐIỀU 156. Mặc áo bó sát thân................................................................................................... 156

ĐIỀU 157. Chứa đồ trang sức..................................................................................................... 156

ĐIỀU 158. Cất chứa đầu tóc....................................................................................................... 157

ĐIỀU 159. Đeo trang sức của bạch y........................................................................................... 157

ĐIỀU 160. Làm đồ trang sức...................................................................................................... 158

ĐIỀU 161. Tự kéo tơ................................................................................................................. 158

ĐIỀU 162. Tự tiện trải ngọa cụ không hỏi chủ............................................................................. 159

ĐIỀU 163. Tự tiện hoặc sai người trải tọa, ngọa cụ của chủ.......................................................... 160

ĐIỀU 164. Tự nấu vật sống làm thức ăn...................................................................................... 161

ĐIỀU 165. Trước cho ở sau lại hủy báng..................................................................................... 161

ĐIỀU 166. Nhờ người nam trị bệnh (mổ nặn nhọt)..................................................................... 162

ĐIỀU 167. Ban đêm mở cửa ra ngoài không dặn người khác đóng............................................... 163

ĐIỀU 168. Đến nhà bạch y phi thời............................................................................................ 163

ĐIỀU 169. Không mời, phi thời đến nhà bạch y.......................................................................... 164

ĐIỀU 170. Người chủ chưa có lời mời mà ăn............................................................................... 165

ĐIỀU 171. Bị tác pháp yết-ma đuổi đi mà không đi...................................................................... 166

ĐIỀU 172. Tăng như pháp tập hợp mà không đến liền................................................................ 167

ĐIỀU 173. Đi xem ca múa kỹ nhạc.............................................................................................. 167

ĐIỀU 174. Đến chỗ biên địa....................................................................................................... 168

ĐIỀU 175. Độ người hai căn....................................................................................................... 168

ĐIỀU 176. Độ người nữ hai đường hiệp một.............................................................................. 169

ĐIỀU 177. Độ người nữ thường có “nguyệt thủy”...................................................................... 169

ĐIỀU 178. Không lễ bái Tỳ-kheo................................................................................................ 170

ĐIỀU 179. Dùng lửa đốt chỗ kín................................................................................................. 171

ĐIỀU 180. Vào nhà bạch y không mặc Tăng-kỳ-chi...................................................................... 172

ĐIỀU 181. Ngồi gần bạch y nói pháp.......................................................................................... 172

ĐIỀU 182. Tự mình ca múa........................................................................................................ 173

ĐIỀU 183. Ngăn thọ y Ca-thi-na................................................................................................. 173

ĐIỀU 184. Ngăn xả y Ca-thi-na................................................................................................... 174

ĐIỀU 185. Không bạch Tỳ-kheo mà hỏi nghĩa kinh...................................................................... 174

ĐIỀU 186. Lấy bất tịnh của người nam để vào nữ căn mình......................................................... 175

ĐIỀU 187. Theo pháp thờ lửa của ngoại đạo............................................................................... 176

ĐIỀU 188. Tắm chỗ có người..................................................................................................... 176

ĐIỀU 189. Tụng chú thuật của ngoại đạo.................................................................................... 177

ĐIỀU 190. Một chúng trao giới Cụ túc........................................................................................ 178

ĐIỀU 191. Tự tác pháp yết-ma nuôi chúng................................................................................. 178

ĐIỀU 192. Tác pháp yết-ma hai năm học giới, sau cách đêm....................................................... 179

ĐIỀU 193. Tác pháp yết-ma hai năm học giới, rồi cách đêm......................................................... 179

ĐIỀU 194. Tự dệt y cho mình..................................................................................................... 180

ĐIỀU 195. Du hành trong nước nơi có sự khủng bố.................................................................... 181

ĐIỀU 196. Tự tạo tượng cho mình............................................................................................. 181

ĐIỀU 197. Trang điểm cho người nữ.......................................................................................... 182

ĐIỀU 198. Tắm rửa trong nước.................................................................................................. 183

ĐIỀU 199. Nằm ngửa................................................................................................................ 183

ĐIỀU 200. Dùng dây buộc cho eo lưng nhỏ................................................................................ 184

ĐIỀU 201. Sửa thân thể đẹp...................................................................................................... 184

ĐIỀU 202. Mặc y theo cách thức của kỹ nữ................................................................................. 185

ĐIỀU 203. Mặc y theo cách thức phụ nữ bạch y.......................................................................... 185

ĐIỀU 204. Tự nhìn thân thể với tâm dục.................................................................................... 186

ĐIỀU 205. Soi gương................................................................................................................. 186

ĐIỀU 206. Tự mình xem hay đến người khác xem bói toán......................................................... 186

ĐIỀU 207. Luận bàn việc thế tục................................................................................................ 187

CHƯƠNG V. PHÁP HỐI QUÁ..................................................................................................... 189

ĐIỀU 1..................................................................................................................................... 189

ĐIỀU 2 - ĐIỀU 8......................................................................................................................... 190

CHƯƠNG VI. PHÁP CHÚNG HỌC............................................................................................ 191

ĐIỀU 1 - ĐIỀU 10....................................................................................................................... 191

ĐIỀU 11- ĐIỀU 18...................................................................................................................... 191

ĐIỀU 19- ĐIỀU 24...................................................................................................................... 191

ĐIỀU 25- ĐIỀU 44...................................................................................................................... 192

ĐIỀU 45- ĐIỀU 50...................................................................................................................... 192

ĐIỀU 51- ĐIỀU 80...................................................................................................................... 192

ĐIỀU 81- ĐIỀU 100.................................................................................................................... 193

SÁCH DẪN………………….…………………………………………................................…195

BẢNG VIẾT TẮT……..………………………………………………................................…….199

PHẦN THỨ HAI. CHƯƠNG I: TÁM PHÁP BA-LA-DI. A. Thông Giới: I. Bất Tịnh Hạnh

PHẦN THỨ HAI

CHƯƠNG I

TÁM PHÁP BA-LA-DI[1]

A. THÔNG GIỚI

I. BẤT TỊNH HẠNH*[2]

Đức Phật ở tại thành Xá-vệ.[3] Bấy giờ, Trưởng lão Ưu-ba-ly[4] thưa hỏi đức Phật:

“Đức Thế Tôn đã vì các Tỳ-kheo kết giới:[5] ‘Tỳ-kheo nào cùng các Tỳ-kheo đồng học giới pháp, [77c01] giới sút kém, không xả mà hành pháp dâm dục,… cho đến cùng với loài súc sanh. Tỳ-kheo ấy là kẻ Ba-la-di, không được sống chung.’

Giới này con nên thọ trì thế nào? Nên thọ trì cho một bộ Tăng hay hai bộ Tăng?”

Đức Phật dạy:

“Nên thọ trì cho cả hai bộ Tăng. Từ nay giới này nên nói như vầy:

———

[1] Bản Hán, Ngũ phần 11 (tr. 77b27): Phần II. Ni luật. Tăng-kỳ 36 (tr. 514a25). Tứ phần 22 (tr. 714a1). Thập tụng 42 (tr. 302c15): Ni luật. Căn bản Thuyết nhất thiết hữu bộ Bí-sô-ni Tỳ-nại-da (vt. Căn bản ni) 1 (tr. 907a1, T23n1443). Pāli: Bhikkhunīvibhaṅga, Vin. iv. 206. Các bộ đều có 8 điều. Trong đó, 4 điều thuộc thông giới. Những học xứ, tuy duyên khởi từ Tỳ-kheo, nhưng thọ trì chung cho cả hai bộ. Duyên khởi, giới tướng, giải thích từ ngữ, của những học xứ này đại thể giống nhau. Xem Phần I, các điều liên hệ. Các thông giới sẽ được đánh dấu hoa thị (*).

[2] Thông giới. Các bộ trong Hán tạng đều có nguyên nhân kết, và giới văn của 4 thông giới. Thập tụng và luật Pāli không có giới văn của 4 thông giới này.

[3] Tăng-kỳ: Ca-duy-la-vệ thành迦維羅衞城; Tứ phần: Tỳ-xá-ly毘舍離.

[4] Tăng-kỳ: Đại Ái Đạo thưa thỉnh; Tứ phần: Phật tự nói. (Xem Phần I, Ch. i, Ba-la-di 1).

[5] Nguyên nhân bởi Tỳ-kheo Tu-đề-na; xem Phần I, Ch. i, Ba-la-di 1.

PHẦN THỨ HAI. CHƯƠNG I: TÁM PHÁP BA-LA-DI. A. Thông Giới: II. Bất Dữ Thủ. III. Đoạn Nhân Mạng

Tỳ-kheo-ni nào, cùng các Tỳ-kheo-ni đồng học giới pháp, giới sút kém, không xả, tùy ý hành dâm, cho đến cùng với loài súc sanh. Tỳ-kheo-ni ấy là kẻ Ba-la-di không được sống chung.”

II. BẤT DỮ THỦ*

Bấy giờ, Trưởng lão Ưu-ba-ly6 lại hỏi Phật: “Đức Thế Tôn đã vì các Tỳ-kheo kết giới: ‘Tỳ-kheo nào nơi tụ lạc hoặc nơi đất trống, với tâm trộm cắp lấy vật không cho… cho đến không được sống chung.’ Con nên thọ trì thế nào?”

Đức Phật dạy:

“Nên thọ trì cho cả hai bộ Tăng. Từ nay giới này nên nói như vầy:

Tỳ-kheo-ni nào, nơi thôn xóm hoặc nơi đất trống, với tâm trộm cắp lấy vật không cho, hoặc bị vua hay đại thần bắt, hoặc trói, hoặc giết hoặc bị đuổi, nói: ‘Cô là kẻ giặc, cô là người ngu si.’ Tỳ-kheo-ni ấy là kẻ Ba-la-di, không được sống chung.”

III. ĐOẠN NHÂN MẠNG*

Trưởng lão Ưu-ba-ly7 lại thưa hỏi đức Phật: “Đức Thế Tôn đã vì các Tỳ-kheo kết giới: ‘Tỳ-kheo nào đối với người hoặc tương tợ người, hoặc tự giết,… cho đến không được sống chung.’ Con nên thọ trì thế nào?”

Đức Phật dạy:

“Nên thọ trì cho cả hai bộ Tăng. Từ nay giới này nên nói như vầy:

Tỳ-kheo-ni nào, hoặc người, hoặc tương tợ người, hoặc tự sát, hoặc đưa dao hay thuốc độc để giết, hoặc dạy người giết, hoặc dạy người tự sát, khen ngợi sự chết, khích lệ cho chết, nói: ‘Chà!

———

6 Tăng-kỳ: Đại Ái Đạo thưa thỉnh; Tứ phần: Phật tự nói. (Xem Phần I, Ch. i, Ba-la-di 2).

7 Tăng-kỳ: Đại Ái Đạo thưa thỉnh; Tứ phần: Phật tự nói. (Xem Phần I, Ch. i, Ba-la-di 3).

PHẦN THỨ HAI. CHƯƠNG I: TÁM PHÁP BA-LA-DI. A. Thông Giới: Đại Vọng Ngữ. B. Bất Cộng Giới: V. Ma Xúc: a. Duyên Khởi

Cuộc sống con người là xấu ác, chết hơn là sống’ tác tâm như vậy và, tùy theo tâm mà sát, dùng mọi cách như thế, người kia do vậy mà chết; Tỳ-kheo-ni ấy là kẻ Ba-la-di, không được sống chung”.

IV. ĐẠI VỌNG NGỮ*

Trưởng lão Ưu-ba-ly8 lại thưa hỏi đức Phật:

“Đức Thế Tôn đã vì các Tỳ-kheo kết giới: ‘Tỳ-kheo nào không biết, không thấy pháp hơn người,… cho đến không được sống chung.’ Con nên thọ trì thế nào?”

Đức Phật dạy:

“Nên thọ trì cho cả hai bộ Tăng. Từ nay giới này nên nói như vầy:

Tỳ-kheo-ni nào, không biết, không thấy pháp hơn người, thánh lợi đầy đủ, tự xưng là tôi biết như vậy, tôi thấy như vậy. Sau đó, Tỳ-kheo-ni này, hoặc bị người cật vấn, hoặc không bị người cật vấn, vì [78a01] muốn khỏi tội cầu thanh tịnh nên tự nói như vầy: ‘Tôi không biết nói biết, không thấy nói thấy, nói lời hư cuống vọng ngữ,’ trừ tăng thượng mạn. Tỳ-kheo-ni ấy là kẻ Ba-la-di, không được sống chung”.

B. BẤT CỘNG GIỚI

V. MA XÚC9

a. Duyên khởi

Bấy giờ, người rể của bà Tỳ-xá-khư tên là Lộc Tử. Lộc Tử kính mến bà Tỳ-xá-khư như kính mến mẹ đẻ của mình. Người bấy giờ gọi bà là Tỳ-xá-khư Lộc Tử Mẫu. Lộc Tử có người cháu tên là Thi-lợi-bạt,10 thường để ý Tỳ-kheo-ni Thâu-la-nan-đà.11 Sau đó, (Thi-lợi-

———

8 Tăng-kỳ: Đại Ái Đạo thưa thỉnh; Tứ phần: Phật tự nói. (Xem Phần I, Ch. i, Ba-la-di 4).

9 Tăng-kỳ 36 (tr. 515a17). Tứ phần 22 (tr. 715a06); Thập tụng 42 (tr. 302c16). Căn bản ni 5 (tr. 929a29). Pāli, Vin. iv. 211.

10 Tăng-kỳ: Phật tại Ca-duy-la-vệ; nhân duyên bởi Tỳ-kheo-ni Lại-tra.; Tứ phần: Phật tại nước Xá-vệ; Đại Thiện Lộc Lạc 大善鹿樂; Thập tụng: Phật tại nước Xá-vệ: Lộc Tử cư sĩ nhi 鹿子居士兒, con trai ông Lộc Tử; Căn bản: Phật tại Thất-la-phạt thành: Tỳ-xá-khư毘舍佉, mà nguyên nhân do Bí-sô-ni Châu Kế Nan-đà 苾芻尼珠髻難陀.

11 Tăng-kỳ: Lại-tra Tỳ-kheo-ni 賴吒比丘尼, dạy kinh cho một thiếu niên họ Thích. Tứ phần: Thâu-la-nan-đà 偷羅難陀. Thập tụng: Châu-na-nan-đà 周那難陀. Căn bản: Bí-sô-ni Châu Kế Nan-đà 苾芻尼珠髻難陀. Pāli: Thullanandā. Cf. Vin. iv. 212, bốn chị em xuất gia: Nandā, Nandavatī, Sundarīnandā, Thullanandā. Trong đó, chuyện xảy ra giữa Thullanandā và Sāḷha.

bạt)* thỉnh Tỳ-kheo-ni Tăng (thọ trai)*, Thâu-la-nan-đà cáo bệnh không đến, ở nhà coi phòng Tăng cùng một Sa-di-ni nhỏ. Đến giờ thọ trai, Tỳ-kheo-ni Tăng đều đến nhà Thi-lợi-bạt.

Thi-lợi-bạt tự tay dâng thức ăn, rồi hỏi:

“Tại sao Thâu-la-nan-đà không đến?”

Tỳ-kheo-ni đến trả lời:

“Vì cô bị bệnh, Tăng sai giữ phòng, cho nên không đến.”

Thi-lợi-bạt dâng cơm cho quý Thượng tọa xong, bèn vội đến chùa, hỏi:

“Cô bị bệnh thế nào?”

Thâu-la-nan-đà trả lời:

“Xương cốt đều bị đau nhức!”

Thi-lợi-bạt liền đấm bóp.

Tỳ-kheo-ni nói:

“Cho phép ông đấm bóp toàn thân thể, nhưng không được hành dục.”

Đấm bóp xong, Thi-lợi-bạt hỏi:

“Cô cần thứ gì?”

Cô ni trả lời:

“Tôi cần táo khô.”

Ông liền mua cho cô. Tỳ-kheo-ni lấy tay cầm táo, hỏi:

“Ông thấy trái táo khô này không?”

Trả lời: “Thấy.”

Tỳ-kheo-ni nói:

“Người nào buộc tâm vào nơi không thể hành dục được thì tinh thần bị teo khô cũng như trái táo này.”

Ngay lúc đó, Thi-lợi-bạt cùng Tỳ-kheo-ni hai thân xúc chạm nhau đủ mọi cách, rồi liền ra về.

Các Tỳ-kheo-ni thọ trai xong trở về đến cửa, từ xa thấy (Thi-lợi-bạt đi ra)*, đều sanh nghi là (ông ta)* đã cùng với Thâu-la-nan-đà làm hạnh bất tịnh.

(Các Tỳ-kheo-ni)* hỏi:

“Cô đã phá Phạm hạnh phải không?”

Thưa:

“Tôi không phá Phạm hạnh, chỉ cùng với nam tử hai thân xúc chạm nhau thôi.” Sa-di-ni nhỏ cũng nói như vậy.

Các Tỳ-kheo-ni bằng mọi cách quở trách:

“Đức Phật bằng nhiều phương tiện chê trách xúc chạm thân người nam, và bằng nhiều phương tiện khen ngợi không xúc chạm thân người nam, nay tại sao cô lại làm việc xấu này?!”

Quở trách xong đưa đến chỗ đức Phật, đem sự việc này bạch lên Phật. Nhân việc này, đức Phật tập hợp hai bộ Tăng,12 hỏi Thâu-la-nan-đà:

“Ngươi, có thật vậy không?”

Thưa:

———

12 Tăng-kỳ: Tập hợp tất cả Tỳ-kheo-ni tại Ca-duy-la-vệ. Tứ phần: Tập hợp Tăng Tỳ-kheo. Thập tụng: Tập hợp hai bộ Tăng. Căn bản: Tập hợp các Tỳ-kheo-ni.

PHẦN THỨ HAI. CHƯƠNG I: TÁM PHÁP BA-LA-DI. B. Bất Cộng Giới: V. Ma Xúc: b. Giới Tướng. c. Thích Từ. VI. Tám Việc: a. Duyên Khởi

“Thật vậy, bạch đức Thế Tôn”.

Đức Phật bằng mọi cách quở trách như trên, rồi bảo các Tỳ-kheo:

“Vì mười điều lợi nên Nay Ta vì các Tỳ-kheo-ni kết giới. Từ nay giới này nên nói như vầy:

b. Giới tướng

Tỳ-kheo-ni nào, vì dục thịnh biến tâm, nhận lấy mọi sự xúc chạm của nam tử, từ mái tóc trở xuống, đầu gối trở lên, khuỷu tay trở ra sau.13 Tỳ-kheo-ni ấy là kẻ Ba-la-di không được sống chung”.

c. Thích từ

Tỳ-kheo-ni: Là (hàng Tỳ-kheo-ni)* bạch tứ Yết-ma để thọ giới Cụ túc.

Từ câu Vì dục thịnh biến tâm… trở xuống, giải thích như trong giới ‘Tỳ-kheo xúc chạm thân người nữ’ đã nói.

VI. TÁM VIỆC14

a. Duyên khởi

[78b01] Bấy giờ, các Tỳ-kheo-ni nhận sự nắm tay, nắm y của nam tử, hẹn với nhau, một mình cùng đi, cùng đứng, cùng nói, cùng ngồi một chỗ, hai thân gần kề với nhau, do tâm nhiễm dục này nên không thích sống đạo, hoặc có người hoàn tục, hay làm ngoại đạo.

Khi ấy, Tỳ-kheo-ni Thâu-la-nan-đà mặc áo mới nhuộm, thoa chà thân thể, kẽ mí mắt, đến chỗ đông người, có các nam tử15 nắm tay, nắm y cô, nói: Tay cô mềm mại đẹp quá, áo cô trơn láng tốt quá!

———

13 Tăng-kỳ: Từ bờ vai (giải thích: từ vú) trở xuống, từ đầu gối trở lên (giải thích: đến rốn). Tứ phần: Từ nách trở xuống, từ đầu gối trở lên. Thập tụng: Từ chân tóc trở xuống, từ đầu gối trở lên. Căn bản: Từ con mắt trở xuống, từ đầu gối trở lên. Pāli: adhakkhakaṃ ubbhajāṇumaṇḍalaṃ, từ xương cổ (xương đòn gánh) trở xuống, từ đầu gối trở lên.

14 Pāli, bất cộng giới thứ tư.

15 Tứ phần: Sa-lâu Lộc Lạc 沙樓鹿樂. Cùng nhân vật như trên, Đại Thiện Lộc Lạc, nhưng âm nghĩa có khác. Pāli: Sādhu Migāraratta; Hán đọc là Đại Thiện Lộc Lạc.

PHẦN THỨ HAI. CHƯƠNG I: TÁM PHÁP BA-LA-DI. B. Bất Cộng Giới: VI. Tám Việc: b. Giới Tướng. c. Thích Từ

Các Tỳ-kheo-ni Trưởng lão thấy, quở trách, rồi đem việc này bạch lên Phật. Nhân việc này đức Phật tập hợp hai bộ Tăng,16 hỏi các Tỳ-kheo-ni:

“Các cô có thật sự hành tám pháp trên không?”

Thưa:

“Thật vậy, bạch đức Thế Tôn.”

Đức Phật bằng mọi cách quở trách rồi bảo các Tỳ-kheo:

“Nay Ta vì các Tỳ-kheo-ni kết giới. Từ nay giới này nên nói như vầy:

b. Giới tướng

Tỳ-kheo-ni nào, vì dục thịnh biến tâm, nhận lấy mọi sự nắm tay, nắm y của nam tử, hẹn nhau, một mình cùng đi, cùng đứng, cùng nói,17 cùng ngồi một chỗ, thân gần kề nam tử. Đủ tám pháp18 thì Tỳ-kheo-ni ấy là kẻ Ba-la-di, không được sống chung”.

c. Thích từ

Nắm tay: Nắm từ khuỷu tay ra trước.19

Nắm y: Nắm y đang mặc.

Hẹn nhau: Hẹn đến chỗ nào đó để làm phép hành dục hoặc để xoa chà nơi thân.

Cùng đi: Một mình cùng nam tử đi một đường.

Cùng đứng: Một mình cùng nam tử đứng một chỗ.

———

16 Như Ba-la-di 5.

17 Tăng-kỳ: “cùng đứng nói chuyện trong tầm tay với.”

18 Tăng-kỳ, không có câu này. Tứ phần: Vi phạm tám sự vậy. Thập tụng: “Biểu lộ tướng tham trước bằng tám việc này.” Căn bản ni: “Cùng nhau lãnh thọ tám việc như vậy.” Pāli: aṭṭhavatthukā, “vì phạm tám sự.”

19 Tứ phần: Nắm bàn tay cho đến cổ tay.

PHẦN THỨ HAI. CHƯƠNG I: TÁM PHÁP BA-LA-DI. B. Bất Cộng Giới: VII. Tùy Thuận Bí Xử: a. Duyên Khởi

Cùng nói: Cùng nam tử nói chuyện.

Cùng ngồi: Cùng nam tử ngồi một giường một ghế.

Hai thân gần kề: Ngồi một chỗ, khi nghiêng mình thì đụng thân nam tử.20

Nếu phạm việc nắm tay, cho đến hai thân gần kề nhau, mỗi hành động đều mắc Thâu-lan-giá. Nếu phạm bảy việc, tuy đã tùy theo đó sám hối, sau phạm một việc nữa là đủ tám, cũng thành tội Ba-la-di.21

Thức-xoa-ma-na, Sa-di-ni, Đột-kiết-la.

VII. TÙY THUẬN BỊ XỬ22

a. Duyên khởi

Bấy giờ Tỳ-kheo Xiển-đà luôn luôn phạm tội, lên giường, xuống giường đều không như pháp, thường ăn nhiều lần, ăn biệt chúng, vào xóm làng phi thời không bạch với thiện Tỳ-kheo. Tỳ-kheo Tăng

———

20 Tám việc, Tứ phần (tr. 716a25): nắm tay, nắm áo, vào chỗ vắng, cùng đứng chỗ vắng, cùng nói, cùng đi, thân dựa nhau, hẹn nhau. Thập tụng (tr. 303c20): cho nắm tay; cho nắm áo; cùng đứng; cúng nói; cùng hẹn; vào chỗ khuất; chờ đàn ông đến; trao thân như nữ bạch y. Căn bản ni (tr. 930c13): 1. trạo cử; 2. đùa giỡn; 3. cười cợt; 4. chỉ định chỗ; 5. hẹn giờ; 6. ước tín hiệu; 7. đi đến chỗ đàn ông; 8. cùng ở chỗ có thể hành sự. Pāli, aṭṭhavatthukā: hatthaggahaṇaṃ, cho nắm tay, saṅghāṭikaṇṇaggahaṇaṃ, cho nắm vạt áo Tăng-già-lê, santiṭṭheyya (…purissa hatthapāse), đứng (trong tầm tay với của đàn ông), sallapeyya (…purissa hatthapāse), nói chuyện (trong tầm tay với…), saṅketam vā gaccheyya, đi đến chỗ hẹn, purissa vā abbhāgamanaṃ, cho đàn ông đến gần, channaṃ vā anupaviseyya, đi theo vào chỗ khuất, kāyaṃ vā tadatthāya upasaṃhareyya, trao thân cho mục đích ấy.

21 Tứ phần (tr. 716b07): phạm trong bảy sự này, nếu không phát lồ sám hối, tội chưa trừ, mà phạm đến việc thứ tám thì phạm Ba-la-di. Pāli, Sớ giải: Phạm đủ tám sự, mất giới Tỳ-kheo-ni. Phạm từ một sự, cho đến bảy sự, dù cho đến trăm lần, vẫn chưa mất giới Tỳ-kheo-ni (yā pana ekaṃ vā vatthuṃ satta vā vatthūni satakkhattumpi pūreti, neva assamaṇī hoti).

22 Tứ phần, Ba-la-di thứ 8. Pāli, bất cộng giới thứ ba.

trao cho pháp Yết-ma không thấy tội.23 Tỳ-kheo-ni chị ông ta là Ưu-ta24 tới lui nói chuyện và cung cấp y thực. Các Tỳ-kheo-ni thấy, nói:

“Tỷ muội! Tỳ-kheo này đã được Tỳ-kheo Tăng hòa hợp trao cho pháp Yết-ma không thấy tội. Các Tỳ-kheo đã không cùng ở chung, không cùng làm việc, không cùng nói chuyện, tại sao nay cô lại tới lui cùng nói chuyện và cung cấp y thực cho ông ta?”

Ưu-ta nói:

“Đây là em tôi, nếu tôi [78c01] không chăm sóc thì ai chăm sóc?”

Các Trưởng lão Tỳ-kheo-ni nghe, bằng mọi cách quở trách rồi đem việc này bạch lên Phật. Nhân việc này đức Phật tập hợp hai bộ Tăng, hỏi Ưu-ta:

“Cô có thật vậy không?”

Thưa:

“Thật vậy, bạch đức Thế Tôn.”

Đức Phật bằng mọi cách quở trách rồi bảo các Tỳ-kheo:

“Nên sai một Tỳ-kheo-ni thân thiện với Ưu-ta đến chỗ vắng khuyên can: ‘Cô không nên tùy thuận Tỳ-kheo bị Tăng Yết-ma không thấy tội.’ Nếu cô nghe theo thì tốt, bằng không thì nhiều Tỳ-kheo-ni nên đến can. Nếu cô nghe theo thì tốt, bằng không thì Tỳ-kheo-ni Tăng nên đến can.”

———

23 Hán: bất kiến tội yết-ma 不見罪羯磨. Cf. Phần I, Ch. ii, Tăng-già-bà-thi-sa 13. Tăng-kỳ: bất kiến tội cử yết-ma 不見罪舉羯磨. Tứ phần: Tôn giả Xiển-đà bị Tăng cử tội. Thập tụng: Ca-lưu-la Đề-xá 迦留羅提舍 bị Tăng tác yết-ma bất kiến tẫn 不見擯. Pāli: Tỳ-kheo Ariṭṭha bị Tăng xả trí (samaggena saṅghena ukkhitta). Cf. Phần I, Ch. v, Ba-dật-đề 68; Pāli, Pāc. 69.

24 Ưu-ta 優蹉. Tăng-kỳ: Xiển-đà có mẹ 闡陀母, là Tỳ-kheo-ni bênh vực chống lại Tăng. Tứ phần: Tỳ-kheo-ni tên là Úy-thứ 慰次. Thập tụng: Tỳ-kheo Ca-lưu-la Đề-xá 迦留羅提舍 bị Tăng tác yết-ma bất kiến tẫn 不見擯 (bị xả trí, vì không nhận tội); có 7 cô em gái đều là Tỳ-kheo-ni tùy thuận chống lại Tăng. Pāli: Thullanandā a tòng theo Ariṭṭha.