Tổ đình Ba La Mật366 Nguyễn Sinh Cung, TP. Huế
← Pháp Bảo (VBeta)Trang 10/19

Tam tạng Việt · Pháp Bảo (VBeta) · Linh Sơn Đại Tạng › Bộ Hoa Nghiêm

Đại Tập 37 · Bộ Hoa Nghiêm II · Số 278 (tt) Quyển (28–60)

Dịch giả
Thích Tịnh Hạnh
Thông tin
Ghi trên sách: Sa Môn Thích Tịnh HạnhHội Văn Hóa Giáo Dục Linh Sơn Đài Bắc, 2000

Kinh Đại Phương Quảng Phật Hoa Nghiêm - Quyển 45 - Phẩm 34: Nhập Pháp Giới (Phần 2)

KINH ĐẠI PHƯƠNG QUẢNG PHẬT

HOA NGHIÊM

QUYỂN 45

Phẩm 34:NHẬP PHÁP GIỚI (Phần 2)

Bấy giờ, Bồ-tát Hoại Tán Nhất Thiết Chúng Ma Trí Tràng Vương nương nhờ thần lực Phật, nhìn khắp mười phương rồi nói kệ rằng:

Thân Đại Trí vô ngại

Chẳng phải thân, khó bàn

Pháp thân Phật thanh tịnh

Không ai đo lường được.

Hạnh nghiệp khó nghĩ bàn

Khởi thân thanh tịnh này

Rất vi diệu trang nghiêm

Không đắm nhiễm ba cõi.

Ánh sáng chiếu khắp nơi

Làm thanh tịnh các cõi

Mở rộng cửa Bồ-đề

Sinh trí, định sâu thẳm.

Dứt hẳn các cấu nhiễm

Diệt trừ mọi chướng ngại,

Mặt trời sáng ở đời

Phóng ánh tuệ chiếu khắp.

Đoạn dứt dòng sinh tử

Làm thanh tịnh ba cõi

Đầy đủ đức Bồ-tát

Thành tựu Bồ-đề Phật.

Hiện vô lượng hình sắc

Mà không hề đắm nhiễm

Hiện các hình sắc ấy

Không ai nghĩ bàn được.

Trí thù thắng Nhân vương

Trong từng niệm từng niệm

Đạt vô lượng Bồ-đề

Không ai có thể biết.

Đầy đủ trí vô tận

Không ai phá hoại được

Vị ấy trong mỗi niệm

Biết rõ Phật ba đời.

Phân biệt tất cả nghiệp

Chánh tư duy Bồ-đề

Tư duy, chẳng tư duy

Vì pháp tư duy tịch diệt.

Sâu xa, khó diễn bày

Dứt bặt đường ngôn ngữ,

Như Lai từ đây sinh

Việc Phật khó bàn luận.

Bồ-tát Minh Tịnh Nguyện Trí Tràng Vương lại nương nhờ thần lực Phật, nhìn khắp mười phương rồi nói kệ rằng:

Niệm thanh tịnh lìa si

Nghe nhận tất cả pháp

Tuệ sâu phân biệt được

Biển chư Phật vô tận.

Tâm Bồ-tát kiên cố

Tu tập hạnh Bồ-tát

Phát sinh trí sâu xa

Diệt trừ các nghi hoặc.

Tâm Bồ-tát không chán

Xa lìa sự giải đãi

Thường siêng tu tinh tấn

Thấu đạt các Phật pháp.

Đủ niềm tin trí tuệ

An trú không lay động

Ưa thích trí sâu xa

Quán sát không dính mắc.

Vô lượng, vô biên kiếp

Chứa nhóm các công đức

Luôn chuyên tâm hướng về

Pháp sâu xa chư Phật.

Tuy ở trong sinh tử

Tâm không hề đắm nhiễm

An trụ trong Phật pháp

Thường thích hạnh Như Lai.

Các pháp ở thế gian

Như ấm, giới và nhập…

Đoạn trừ không sợ hãi

An trụ chánh pháp Phật.

Thế gian vì phiền não

Bị sinh tử luân hồi,

Tu tập hạnh vô ngại

Làm lợi ích chúng sinh.

Hạnh Bồ-tát khó bàn

Không ai có thể biết

Trừ diệt hết các khổ

Làm an lạc quần sinh.

Giác ngộ trí Bồ-đề

Chiếu sáng khắp thế gian

Trừ tăm tối si mê

Cứu độ tất cả chúng.

Khi ấy, Bồ-tát Hoại Tán Nhất Thiết Chướng Trí Tuệ Thế

Vương cũng nương nhờ thần lực Phật nhìn khắp mười phương rồi nói kệ rằng:

Vô lượng, vô số kiếp

Phật âm khó nghe được

Huống phụng sự, thân cận

Trừ diệt các nghi hoặc.

Phật: đèn sáng ở đời

Thông suốt tất cả pháp

Ruộng phước điền vô thượng

Khiến thanh tịnh tất cả.

Sắc thân Phật vi diệu

Không ai có thể bàn

Chiêm ngưỡng vô lượng kiếp

Tâm ấy không nhàm chán.

Phật tử! Khéo quán sát

Sắc thân Phật vi diệu

Trừ tất cả chướng ngại

Thành Bồ-đề rốt ráo.

Sắc thân Phật vi diệu

Phát âm thanh vi diệu

Các biện tài vô ngại

Khai mở cửa Bồ-đề.

Chiếu khắp các chúng sinh

Vô lượng khó nghĩ bàn

Kiến lập trí Đại thừa

Thọ ký đạo Bồ-đề.

Mặt trời đức viên mãn

Mọc lên chiếu thế gian

Nuôi dưỡng khắp mọi đời

Thân vô lượng công đức.

Ai được gặp Như Lai

Xa lìa các đường ác

Diệt trừ hết các khổ

Đầy đủ thân trí tuệ.

Nếu ai thấy Như Lai

Được phát tâm vô lượng

Nuôi lớn vô số trí

Được gặp các Đạo sư.

Nếu ai gặp Như Lai

Đạt định tâm Bồ-đề

Có thể biết chắc chắn

Mình sẽ thành Phật đạo.

Bồ-tát Phân Biệt Pháp Giới Trí Thông Vương nương nhờ thần lực Phật, nhìn khắp mười phương rồi nói kệ rằng:

Bồ-tát thấy Như Lai

Vô lượng công đức tịnh

Đều hồi hướng tất cả

Quả vị Nhất thiết trí.

Vì lợi ích chúng sinh

Phâït xuất hiện ở đời

Đầy đủ tâm đại Bi

Vì đời, chuyển pháp luân.

Không ai diễn nói được

Bậc Đại Tiên ân từ

Nhiều kiếp khó nghĩ bàn

Chịu khổ thay chúng sinh.

Trong vô lượng ức kiếp

Chịu các khổ địa ngục

Không bỏ các chúng sinh

Khiến họ đều thấy Phật.

Thay thế các chúng sinh

Chịu đủ vô lượng khổ

Tâm không hề mệt mỏi

Để cứu độ tất cả.

Tất cả các thế gian

Có các khổ đường ác

Phật luôn ở trong đó

Khiến tất cả nghe pháp.

Ở trong mỗi địa ngục

Vô lượng, vô biên kiếp

Chịu đủ vô số khổ

Vẫn không rời chư Phật.

Sở dó vô lượng kiếp

Thường ở ba đường ác

Vì muốn khiến chúng sinh

Được tăng trưởng trí tuệ.

Chúng sinh thấy Như Lai

Được diệt trừ khổ não

An lập nơi đại hội

Cảnh giới tất cả Phật.

Người nào nhìn thấy Phật

Diệt hết mọi chướng ngại

Tăng trưởng kho công đức

Thành Bồ-đề rốt ráo.

Như Lai trừ diệt được

Các nghi hoặc thế gian

Tùy người được giáo hóa

Đều giúp họ mãn nguyện.

Bấy giờ, Bồ-tát Phổ Hiền quán sát tất cả đại chúng, muốn khai phát, hiển hiện chiếu sáng một lần nữa, dùng các phương tiện pháp giới để giảng nói về Tam-muội Sư tử phấn tấn. Bồ-tát dùng các phương tiện nhiều như pháp giới, như cõi hư không, nhiều bằng ba đời, bằng các cõi của của tất cả chúng sinh, bằng tất cả các kiếp, bằng tất cả các tánh nghiệp, bằng các mong muốn của chúng sinh, bằng các dục của chúng sinh, bằng các ánh sáng của pháp, bằng những sự giáo hóa tùy thời, bằng các căn cơ của chúng sinh… để giảng nói mười loại về Tam-muội Sư tử phấn tấn cho các Bồ-tát.

Mười pháp ấy là gì?

1. Giảng nói về chư Phật nhiều như số bụi trần trong tất cả các cõi Phật, ở trong các pháp giới, tuần tự xuất hiện ở đời để diễn nói chánh pháp.

2. Giảng nói những điều mà chư Phật tận đời vị lai sẽ giảng nói trong tất cả các cõi Phật nhiều bằng cõi hư không.

3. Giảng nói về tất cả chư Như Lai đang thành Chánh giác trong tất cả các cõi Phật.

4. Giảng nói về Đức Phật đang ngồi nơi đạo tràng, có quyến thuộc vây quanh và đại chúng Bồ-tát tất cả đều vân tập trong tất cả các cõi Phật nhiều bằng cõi hư không.

5. Giảng nói về tất cả chư Phật ba đời trong mỗi niệm hiện ra các than biến hóa đầy khắp tất cả pháp giới.

6. Giảng nói về một thân đầy khắp biển tất cả các thế giới và chiếu soi bình đẳng đến biển tất cả các cõi Phật.

7. Giảng nói về sự hiển hiện công đức tự tại của tất cả chư Phật trong ba đời ở từng cảnh giới.

8. Giảng nói trong mỗi hạt bụi trần, hiển hiện các thần lực tự tại của chư Phật nhiều như số bụi trần trong tất cả các cõi Phật trong ba đời.

9. Giảng nói trong mỗi lỗ chân lông, phát ra biển âm thanh các đại nguyện của tất cả chư Phật trong ba đời để dẫn dắt, giáo hóa tất cả các Bồ-tát vào tận đời vị lai.

10. Giảng nói về việc ngồi nơi tòa Sư tử nhiều bằng pháp giới, có đại chúng vây quanh, đạo tràng trang nghiêm, tùy theo chỗ ở mà vận chuyển bánh xe chánh pháp vi diệu, cho đến tận đời vị lai không lúc nào đoạn dứt.

Này Phật tử! Tam-muội Sư tử phấn tấn có các cách giảng nói nhiều như số bụi trần trong vô số cõi Phật như thế, đều là cảnh giới trí tuệ của Như Lai.

Khi ấy, để nói rõ lại ý nghĩa Tam-muội Sư tử phấn tấn, Bồ-tát Phổ Hiền nương nhờ thần lực Phật, quán sát Như Lai, quán sát đại chúng, quán sát cảnh giới không thể nghĩ bàn của Như Lai, quán sát

Tam-muội của chư Phật, quán sát các thế giới không thể nghĩ bàn, quán sát trí tuệ không thể nghĩ bàn, quán sát tất cả các pháp đều như huyễn, quán sát chư Phật bình đẳng không thể nghĩ bàn, quán sát vô lượng, vô biên tất cả các âm thanh ngôn ngữ… rồi nói kệ rằng:

Trong mỗi lỗ chân lông

Đều hiện biển thù thắng

Phật ngồi tòa Như Lai

Chúng Bồ-tát vây quanh.

Trong mỗi lỗ chân lông

Biển vô số chư Phật

Ngồi tòa sen đạo tràng

Chuyển pháp luân vi diệu.

Trong mỗi lỗ chân lông

Các kiếp nhiều như bụi

Đức Phật ngồi kiết già

Diễn nói hạnh Phổ Hiền.

Ngài ngồi nơi một cõi

Đầy khắp mười phương cõi

Mây vô số Bồ-tát

Đều đến chỗ Đức Phật.

Bồ-tát nhiều như bụi

Vô lượng ức cõi Phật

Đến vây quanh Như Lai

Giảng về các pháp giới.

Hiện bày các cõi Phật

Vào biển trí pháp giới

An trụ hạnh Phổ Hiền

Đầy đủ hạnh chư Phật.

An trụ nơi Như Lai

Tất cả các thế giới

Thể nhập hạnh Bồ-tát

Ưa nghe pháp thù thắng.

Vô lượng mỗi một cõi

Ức kiếp tu các hạnh

Tu các hạnh ấy rồi

Nhập sâu vào biển pháp.

Viên mãn biển nguyện lớn

Trụ trong địa Như Lai

Phát sinh pháp thù thắng

Đầy đủ hạnh Phổ Hiền.

Thành tựu biển công đức

Đạt vô lượng tự tại

Mây thân Phật che khắp

Tất cả các cõi Phật

Rưới mưa pháp cam lồ

Khiến chúng trụ Phật đạo.

Bấy giờ, vì muốn khiến cho các Bồ-tát an trụ trong Tam-muội Sư tử phấn tấn, Đức Thế Tôn phóng ra ánh sáng lông trắng giữa hai chân mày tên là Phổ chiếu tam thế pháp giới môn. Ánh sáng ấy có các ánh sáng quyến thuộc nhiều như bụi trần trong vô số thế giới, chiếu khắp biển tất cả các thế giới ở mười phương.

Khi ấy, đại chúng các Bồ-tát đang vân tập tại rừng Kỳ hoàn đều nhìn thấy tất cả các pháp giới, thấy tất cả các cõi Phật nhiều bằng cõi hư không, nhiều loại màu sắc, nhiều loại thanh tịnh, nhiều cách an trụ, nhiều loại hình dạng… Các Đại Bồ-tát trong tất cả các thế giới như vậy đang ngồi nơi đạo tràng, có các Bồ-tát vây quanh, được chư Thiên cúng dường, thành Đẳng chánh giác; hoặc thấy các Bồ-tát từ trong các ánh sáng quyến thuộc nhiều như số bụi trần trong vô số cõi Phật, phát ra âm thanh vi diệu vang dội khắp pháp giới để vận chuyển bánh xe chánh pháp thanh tịnh; hoặc thấy các Bồ-tát ở cung điện, ở cung điện loài Rồng, trong cung điện Dạ-xoa, Càn-thát-bà, A-tu-la, Ca-lâu-la, Khẩn-na-la, Ma-hầu-la-già, Nhân phi nhân… hoặc thấy ở làng xóm, thành ấp, kinh đô của vua loài người… hiện ra nhiều loại thân hình, nhiều tên họ, nhiều màu sắc, nhiều ánh sáng rực rỡ, nhiều lưới ánh sáng, nhiều biện tài, nhiều quyến thuộc, nhiều cách nắm giữ, nhiều cách giáo hóa, nhiều loại âm thanh để thuyết pháp cho tất cả.

Như ở nơi đây, Đức Như Lai vì các Bồ-tát mà hiện ra sự biến hóa của thần lực Tam-muội sâu xa. Tất cả các pháp giới và các cõi hư không trong tất cả biển các thế giới ở mười phương khắp, hiện ra các thân quốc độ và thân chúng sinh, có các nghiệp phát khởi, cho đến trong mỗi lỗ chân lông đều hiện ra tất cả cũng vậy, nhưng không hề làm tổn hại ba đời, tổn hại chúng sinh, chiếu sáng tâm của tất cả các chúng sinh. Sắc thân thanh tịnh, tùy theo sự thích ứng hiện ra các thân ở trước chúng sinh để chỉ bày pháp vi diệu của tất cả chư Phật, điều phục chúng sinh, hiện bày thần lực tự tại của Như Lai. Chúng sinh nào thấy, nghe, nhớ nghĩ và biết đến thần lực tự tại của Như Lai thì đều là Thiện tri thức đời trước của Phật, đều đã tu hành căn lành bốn pháp thu phục chúng sinh, dốc lòng chuyên cầu đạo quả Bồ-đề vô thượng, thu nhiếp được các căn lành, thành tựu pháp phương tiện, đạt được các Tam-muội tự tại không thể nghĩ bàn của Như Lai ngang bằng với pháp giới và hư không giới; hoặc đạt Pháp thân, hoặc được Sắc thân, hoặc đạt được các hạnh tròn đủ của Bồ-tát, hoặc đạt các pháp Ba-la-mật thanh tịnh, hoặc đạt các hạnh thanh tịnh viên mãn của Bồ-tát, hoặc đạt đến các địa của Bồ-tát, hoặc đạt đạo Bồ-đề tự tại, hoặc đạt được Tam-muội Kiên cố của Như Lai, hoặc đạt năng lực trí tuệ các hạnh của Như Lai, hoặc đạt được biện tài vô ngại của Như Lai…

Các Bồ-tát này đạt được các công đức vi diệu nhiều như số bụi trần trong mười lần vô số cõi Phật như vậy. Các Bồ-tát ấy dùng nhiều loại con đường, các pháp môn, các sự thể nhập, những sự vượt qua, các phương tiện, những sự đạt đến, các phương hướng, các ánh sáng, các công đức, các công đức tròn đủ, các sự tự tại… để thể nhập sâu xa vào biển các Tam-muội của Bồ-tát như: Tam-muội Trang nghiêm khắp pháp giới, Tam-muội Chiếu sáng vô ngại khắp ba đời, Tam-muội Trí pháp giới không bị tổn hại, Tam-muội Tùy thời nhập vào cảnh giới của NhưLai, Tam-muội Chiếu sáng khắp hư không, Tam-muội Hành năng lực của Như Lai, Tam-muội Sư tử phấn tấn trang nghiêm không sợ hãi của Như Lai, Tam-muội Kho tang phương tiện của tất cả pháp giới, Tam-muội Mặt trăng thanh tịnh pháp giới vô ngại, Tam-muội Mây pháp trang nghiêm thanh

tịnh, Tam-muội Cờ pháp vương diệt trừ si chướng, Tam-muội Ở trong mỗi cảnh giới đều nhìn thấy biển tất cả chư Phật, Tam-muội Cờ trí tuệ có ánh sáng thanh tịnh và thân tất cả thế gian không ai làm tổn hại được, Tam-muội Thể nhập sâu xa vào thân Phật kiên cố, Tam-muội Kho tàng tùy thuận theo tất cả thế gian, Tam-muội Các pháp không dấu vết không lệ thuộc, Tam-muội Tịch diệt chiếu sáng viên mãn, Tam-muội Chiếu sáng khắp nơi để giáo hóa hoàn hảo mà không chấp thủ, Tam-muội Nắm giữ tất cả các cõi Phật, Tam-muội Trang nghiêm tất cả các cõi Phật thị hiện thành đạo Bồ-đề, Tam-muội Hành tất cả các pháp đứng đầu, Tam-muội Bước đi vô ngại trong tất cả các cảnh giới của chúng sinh, Tam-muội Phát sinh tất cả chư Phật, Tam-muội Đạt hoàn hảo biển tất cả các công đức của Phật, Tam-muội Ở mỗi cảnh giới đều phát sinh công đức đến hết đời vị lai, Tam-muội Hiểu rõ biển bản sinh của tất cả chư Như Lai, Tam-muội Hộ trì chủng tánh của tất cả chư Như Lai tận đời vị lai, Tam-muội Làm cho biển tất cả các cõi Phật đều được thanh tịnh, Tam-muội Trong một niệm chiếu sáng khắp tất cả các cõi Phật, Tam-muội Xa lìa chướng ngại thể nhập sâu xa vào tất cả các cảnh giới, Tam-muội Khiến cho tất cả các cõi đều thể nhập vào một cõi Phật, Tam-muội Hiện ra hóa thân của tất cả chư Phật, Tam-muội Trí tuệ vững chắc như kim cương nhập vào biển tất cả các căn, Tam-muội Bao gồm thân của tất cả chư Phật đều ở trong kho tàng một thân không khác nhau, Tam-muội Phương tiện vô tận trong một niệm ở trong pháp giới của tất cả chư Phật, Tam-muội Thị hiện Niết-bàn trong các cõi Phật ở tất cả các pháp giới, Tam-muội An trú trong Địa vô thượng, Tam-muội Làm cho chúng sinh trong tất cả các thế giới đều thấy thân của mình không khác nhau, Tam-muội Trí tuệ của tất cả chư Phật đều ở trước mặt, Tam-muội Biết thật tướng của tất cả các pháp, Tam-muội Phân biệt biết rõ ba đời trong từng niệm, Tam-muội Trong một niệm biết được kho tàng của tất cả pháp giới, Tam-muội Tùy thuận để biết rõ các hạnh như sư tử và trí tuệ của Như Lai, Tam-muội Tuệ nhãn viên mãn ở tất cả các cảnh giới, Tam-muội Cảnh giới bình đẳng của mười Lực, Tam-muội Thị hiện bằng mắt bình đẳng ở tất cả các cảnh giới, Tam-

muội Sinh ra tất cả các sắc thân vi diệu chúng sinh nhìn không nhàm chán, Tam-muội Kho tàng không lay động, Tam-muội Một pháp bao gồm tất cả các pháp, Tam-muội Một lời diễn nói được tất cả các âm thanh, Tam-muội Pháp không phân biệt của tất cả chư Phật, Tam-muội Xa lìa ba đời, Tam-muội Phân biệt tất cả các kiếp mà trí tuệ không hư hoại, Tam-muội Phương tiện vi tế trong mười Lực, Tam-muội Sinh ra hạnh Bồ-tát trong tất cả các kiếp không hề gián đoạn, Tam-muội Mây ở khắp tất cả mười phương hiện ra trước mặt, Tam-muội Bồ-đề tự tại pháp giới vô ngại, Tam-muội Cờ an ổn chánh nguyện phân biệt được tất cả sự giác ngộ, Tam-muội Trang nghiêm hư không bằng tất cả những sự trang nghiêm, Tam-muội Sinh ra mây biến hóa trong từng niệm, Tam-muội Ánh sáng mặt trăng Như Lai thanh tịnh như hư không, Tam-muội Tất cả các cõi Phật tồn tại như hư không, Tam-muội Ánh sáng trang nghiêm của tất cả các pháp, Tam-muội Khai sáng ngọn đèn nghĩa của tất cả các pháp, Tam-muội Ánh sáng viên mãn của mười Lực, Tam-muội Ngọn cờ của tất cả chư Phật trong ba đời, Tam-muội Đồng nhất tạng của tất cả chư Phật, Tam-muội Làm hoàn tất tất cả các việc trong từng niệm, Tam-muội Kho tàng công đức vô tận, Tam-muội Thị hiện vô lượng, vô biên các cảnh giới Phật, Tam-muội Ngồi tòa Sư tử kim cang tất cả các pháp, Tam-muội Hiện ra tất cả những sự biến hóa của Như Lai mọi người đều thấy biết, Tam-muội Mặt trời Như Lai tất cả các niệm, Tam-muội Biết rõ hết ba đời trong một ngày, Tam-muội Giải thoát tịch tĩnh tự nhiên, Tam-muội Gặp được tất cả chư Phật, Tam-muội Trí tuệ kiên cố như hoa Bát-đàm-ma trang nghiêm tất cả pháp giới, Tam-muội Mắt thanh tịnh như hư không không lệ thuộc tất cả các pháp, Tam-muội Một phương bao gồm biển mười phương, Tam-muội Thâm nhập vào pháp giới thẳm sâu không đáy, Tam-muội Biển tất cả các pháp, Tam-muội Thân tịch tĩnh phóng ra tất cả các ánh sáng, Tam-muội Một niệm sinh ra tất cả các nguyện thông suốt, Tam-muội Thành đạo Bồ-đề mọi lúc mọi nơi, Tam-muội Tất cả pháp giới đều trang nghiêm, Tam-muội Tất cả chư Phật hộ trì, Tam-muội Trí tuệ thù thắng của tất cả chúng sinh, Tam-muội Trong một thân chứa đầy cả

pháp giới, Tam-muội Hiện bày pháp giới thanh tịnh trong một thân, Tam-muội Thể nhập trọn vẹn vào pháp giới hiện ra sự trang nghiêm lớn, Tam-muội Trí tuệ hộ trì bánh xe chánh pháp viên mãn của tất cả chư Phật, Tam-muội Tất cả pháp phương tiện làm thành một phương tiện trang nghiêm, Tam-muội Lưới báu Nhân-đà-la bao gồm các cõi chúng sinh, giữ gìn các nguyện tinh tấn, Tam-muội Phân tất cả các thế giới luân, Tam-muội Diệu đức tự tại như hoa sen, Tam-muội Phân biệt được thân của tất cả chúng sinh, Tam-muội Thị hiện thích hợp thân của tất cả chúng sinh, Tam-muội Phân biệt được biển tất cả các âm thanh, Tam-muội Biết rõ phạm vi của tất cả chúng sinh, Tam-muội Kho tàng đại Bi không thể hư hoại, Tam-muội Tất cả chư Phật nhập vào cảnh giới Như Lai, Tam-muội Tu tập tất cả các pháp môn của chư Phật, Tam-muội Quán sát về Bồ-tát sư tử phấn tấn…

Các Tam-muội như vậy nhiều như số bụi trần trong vô số cõi Phật, rồi thể nhập vào biển Như Lai, thể nhập tất cả các Tam-muội tự tại của chư Phật trong mỗi niệm đều đầy khắp pháp giới.

Mỗi vị Bồ-tát ấy đều ngồi tòa Sư tử vi diệu ngang bằng mười thế giới Phật, hiện bày trí tuệ tự tại sâu xa, đạt được tất cả các địa, trí tuệ thanh tịnh sang suốt, quán sát tất cả đều từ tánh trí sinh ra, chuyên tâm cầu Nhất thiết trí, thành tựu đầy đủ mắt tuệ không còn si mê, làm Bậc Điều Ngự Sư cho tất cả chúng sinh, tu hành chánh pháp bình đẳng của chư Phật, biết rõ ràng chắc chắn về tất cả các cảnh giới, phân biệt biết rõ tất cả các thế giới, ưa thích pháp tịch diệt (Niết-bàn), xa lìa thế gian, luôn ưa ở nơi yên tĩnh, vắng vẻ, ở các cõi Phật không hề đắm nhiễm, tâm không lệ thuộc tất cả các pháp.

Các Bồ-tát ấy ở trong cung điện chánh pháp vi diệu trang nghiêm, giáo hóa làm cho tất cả chúng sinh đều được thành tựu, vì tất cả chúng sinh hiện ra cõi Phật, thành tựu đầy đủ các môn trí tuệ vô thượng, hoàn toàn ly dục đạt được thân trí tuệ, làm khô cạn biển các pháp hữu vi, làm bến bờ chân thật cho tất cả chúng sinh, đạt ánh sáng trí tuệ của biển pháp hoàn toàn viên mãn, tất cả đều an trụ trong Tam-muội kiên cố, luôn nhớ nghĩ đến chúng sinh bằng tâm đại

Bi, hiểu rõ tất cả các chúng sinh đều như mộng, tất cả chư Như Lai đều như ánh chớp, tất cả các âm thanh lời nói đều như tiếng vọng, hiểu rõ tất cả các pháp đều như huyễn hóa, viên mãn các nguyện, đầy đủ hạnh Bồ-tát, trí tuệ viên mãn khắp nơi, phương tiện thanh tịnh, tâm ưa tịch tĩnh, thành tựu viên mãn tất cả các Đà-la-ni, cảnh giới trí tuệ đầy đủ mười Lực, xa lìa sợ hãi, an trụ trong pháp giới, đạt được pháp nhãn thanh tịnh, đạt được tất cả các pháp môn mà không hề chấp thủ, tu hành biển vô lượng các trí tuệ, hoàn toàn đạt đến trí tuệ bờ bên kia, đạt tất cả năng lực Trí tuệ ba-la-mật, thành tựu Thần thông ba-la-mật để cứu độ biển các chúng sinh.

Các vị ấy đối với các Tam-muội ba-la-mật đều được tự tại, biết rõ Nhất thiết trí là không lầm lỗi, mở bày kho tàng chánh pháp bằng phương tiện thiện xảo, đầy đủ biện tài, thành tựu nguyện lớn, đầy đủ các năng lực, mây pháp vô tận.

Các vị thường ở giữa đại chúng rống lên tiếng sư tử không hề sợ hãi, thường cầu chánh pháp tâm không chấp thủ, diệt trừ si ám bằng tuệ nhãn thanh tịnh, mặt trăng trí tuệ chiếu sáng cuộc đời sinh diệt, thành tựu trí tuệ, phóng ánh sáng lớn chiếu sáng tất cả các chân lý; phương tiện thiện xảo, công đức trí tuệ như núi kim cương, vượt thoát tất cả các pháp ba đời, giác ngộ pháp không hề sợ hãi. Cờ công đức trí tuệ của các vị tiêu diệt cờ các ma, dựng lên ngọn cờ tinh tấn viên mãn, thành tựu đầy đủ thân thanh tịnh, đạt được trí tuệ vô ngại đối với tất cả các pháp, hiểu rõ chân thật về trí tuệ vô tận, an trụ trong chân thật; tu hành vững chắc về Tam-muội vô tướng, dung phương tiện thiện xảo phát sinh các hạnh Bồ-tát, có trí tuệ không phân biệt để thấy như thật về cảnh giới.

Các vị ở các cõi nơi thế gian mà chiếu sáng đến khắp tất cả các cõi Phật không hề vướng mắc, trừ diệt hết mọi si ám đối với tất cả các pháp, trí tuệ hoàn hảo luôn luôn viên mãn; phóng ánh sáng pháp thanh tịnh chiếu khắp các cõi ở mười phương, làm ruộng phước tốt lành cho tất cả chúng sinh, người nào thấy nghe cũng đều được mãn nguyện.

Các vị làm núi Tu-di công đức cho tất cả thế gian, xa lìa sợ hãi, thu phục ngoại đạo, nói tiếng vi diệu vang khắp tất cả các cõi,

thường nhìn thấy chư Phật, tâm không hềnhàm chán, thành tựu pháp thân tự tại của Như Lai, tùy theo sự thích ứng của chúng sinh mà giáo hóa họ.

Các vị có thể dùng một thân tràn đầy khắp tất cả các cõi, chỉ dung một ít phương tiện cũng đạt đầy đủ các thần lực tự tại thanh tịnh, đi đến khắp mười phương không hề trở ngại, trí tuệ viên mãn chiếu sáng khắp pháp giới; làm mặt trời thanh tịnh sáng rỡ cho tất cả chúng sinh, tùy theo sự thích ứng của họ mà khen ngợi các công đức, biết rõ tất cả các căn và mọi mong muốn của chúng sinh.

Các vị đạt đến cảnh giới không tranh đối với tất cả các pháp, phân biệt biết rõ tự tánh của các pháp, bao gồm các tướng lớn nhỏ, biết chắc chắn về các địa sâu xa của Như Lai, giảng nói về ý nghĩa sâu xa của các pháp, của từng câu, từng chữ không hề cùng tận. Trong một lời nói của các vị giảng thuyết đều được biển tất cả các kinh, đạt trọn vẹn tất cả các Đà-la-ni; thân trí tuệ rộng lớn đạt hoàn toàn tất cả các Đà-la-ni trong vô lượng kiếp; trong một niệm biết rõ về vô số kiếp, trong một niệm đạt được các pháp Đà-la-ni trong ba đời, chiếu sáng khắp biển vô lượng pháp của chư Phật, phát khởi trí tuệ thanh tịnh cho tất cả chúng sinh, vận chuyển bánh xe chánh pháp không thể hủy hoại.

Các vị ấy đã thành tựu cảnh giới trí tuệ của Như Lai, thường nhập vào Tam-muội Chánh thọ thiện hiện, không còn chướng ngại, thể nhập sâu xa vào các pháp, thắng trí tự tại đối với tất cả các pháp, làm thanh tịnh trang nghiêm pháp giới thậm thâm khắp mười phương, gồm thâu tất cả các pháp giới ở mười phương, trong mỗi hạt bụi trần đều thị hiện thành Chánh giác, trong tánh vô sắc hiện ra tất cả các sắc và có thể gồm thâu tất cả các phương vào một phương…

Các Bồ-tát ấy thành tựu viên mãn kho tàng vô lượng công đức trí tuệ như vậy, thường ngợi khen tất cả chư Phật, dùng từng chữ từng câu để diễn nói công đức của các vị thì không thể cùng tận… tất cả chư vị đều vân tập nơi rừng Kỳ hoàn.

Bấy giờ, các Bồ-tát ấy thể nhập sâu xa vào biển lớn công đức của Như Lai, nhập vào xong, từ trong thân Bồ-tát, trong các lầu đài, trong các vật dụng trang trí, trong tòa Sư tử, vì năng lực ưa thích

pháp, vì năng lực không thể nghĩ bàn nên trong từng niệm đều phóng ra mây vô lượng ánh sáng chiếu khắp pháp giới để giác ngộ chúng sinh. Như phóng ra mây ánh sáng tất cả những hương thơm quý báu, khen ngợi công đức của chư Phật trong ba đời bằng âm thanh vi diệu vang khắp mười phương; phóng ra mây tất cả chúng sinh, cảnh giới ánh sáng diễn nói tất cả những nghiệp báo thanh tịnh của chúng sinh bằng âm thanh vi diệu vang khắp mười phương; phóng ra mây ánh sáng trang nghiêm tất cả các hạnh nguyện Bồ-tát, diễn nói công đức hạnh nguyện của tất cả các Bồ-tát; phóng ra mây các thân biến hóa của tất cả chư Phật, âm thanh vi diệu của tất cả chư Như Lai vang khắp mười phương; phóng ra mây các thân của tất cả các Bồ-tát, tướng hảo trang nghiêm, ở tất cả các cõi Phật, dùng âm thanh vi diệu để khen ngợi chư phật vang khắp mười phương; phóng ra mây các đạo tràng trang nghiêm của chư Phật trong ba đời, hiện ra cảnh tất cả chư Phật thành Đẳng chánh giác đầy khắp mười phương; trong tất cả các cảnh giới, phóng ra mây các Long vương mưa xuống tất cả các hương thơm đầy khắp mười phương; phóng ra mây các thân của tất cả chư Phật khen ngợi hạnh Phổ Hiền đầy khắp mười phương; phóng ra mây ánh sáng thanh tịnh của tất cả các cõi Phật, tiếng của tất cả chư Như Lai vận chuyển bánh xe chánh pháp vang khắp mười phương… Nhờ năng lực oai thần của các Bồ-tát, nhờ năng lực của pháp này mà phóng ra những mây nhiều như số bụi trần trong vô số cõi Phật như vậy.

Khi ấy, Đại Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi nương nhờ thần lực Phật, quán sát mười phương, dùng kệ để khen ngợi vô lượng sự trang nghiêm trong rừng Kỳ hoàn:

Nhìn khắp rừng Kỳ hoàn

Sức tự tại Như Lai

Hiện tất cả cảnh giới

Mây vô lượng công đức.

Vô lượng sắc vi diệu

Vô số sự trang nghiêm

Đều chiếu hiện khắp nơi

Các cõi Phật mười phương.

Chân lông thân Phật tử

Phát ra mây tiếng Phật

Các châu báu trang nghiêm

Đầy khắp cõi mười phương.

Thân Phật như Phạm vương

Oai nghi luôn yên tĩnh

Đi khắp cõi mười phương

Diễn nói tiếng vi diệu.

Chân lông Phật phóng ra

Các thân nhiều khó bàn

Thảy đều như Phổ Hiền

Các diệu tướng trang nghiêm.

Bồ-tát thành tựu khắp

Biển công đức ba đời

Tràn đầy nơi hư không

Sinh ra mây trang nghiêm.

Trong rừng Kỳ hoàn này

Phát ra tiếng vi diệu

Nói cho cả đại chúng

Khéo thanh tịnh nghiệp báo.

Trong mỗi mỗi cảnh giới

Đều hiện biển cõi Phật

Chư Như Lai ba đời

Lực tự tại vô lượng.

Trong chân lông của Phật

Tất cả các thế giới

Nhiều như bụi cõi Phật

Đều phân biệt hiện rõ.

Trong tất cả cảnh giới

Phóng ra các Đức Phật

Nhiều phương tiện thiện xảo

Độ thoát tất cả chúng.

Mây hoa, hương, ánh sáng,

Ngọc ma-ni thanh tịnh

Nhiều đám mây đẹp đẽ

Đều đầy khắp mười phương.

Tất cả Phâït ba đời

Làm trang nghiêm đạo tràng

Trong rừng Kỳ hoàn này

Tất cả đều xuất hiện.

Phổ Hiền, các Bồ-tát…

Vô số các trang nghiêm

Trong các kiếp chúng sinh

Làm nghiêm tịnh các cõi

Các thế giới như vậy

Hiện ra tại Kỳ hoàn.

Bấy giờ, tất cả các Bồ-tát nhờ được Tam-muội của Như Lai chiếu soi nên mỗi vị đều đạt được các pháp môn đại Bi nhiều như bụi trần trong vô số cõi Phật để giáo hóa làm lợi ích, an lạc cho chúng sinh. Từ mỗi chân lông của các Bồ-tát ấy đều phát ra các ánh sang nhiều như số bụi trần trong vô số cõi Phật, mỗi tia sáng đều xuất hiện các Bồ-tát nhiều như bụi trần trong vô số cõi Phật. Thân của các vị rất thù thắng, là thân tôn quý bậc nhất ở thế gian. Tùy theo sự thích ứng mà hiện ra khắp pháp giới để giáo hóa chúng sinh, những người chưa được hóa độ làm cho được hóa độ, những người chưa giải thoát làm cho được giải thoát. Các vị hiện ra các cung điện nhiều như số bụi trần trong vô số cõi Phật, hiện tướng vô thường, sự chết, tất cả các pháp đều như huyễn, khen ngợi đạo tràng, giảng nói các môn đại nguyện của tất cả các Bồ-tát; hoặc ở tất cả các thế giới thị hiện thọ sinh, vì tất cả chúng sinh mà hiện bày pháp môn Bố thí ba-la-mật, hoặc hiện ra pháp môn Trì giới ba-la-mật, công đức trì giới thanh tịnh viên mãn của tất cả chư Phật; hoặc hiện bày pháp môn Nhẫn nhục ba-la-mật đoạn trừ tất cả các chi tiết, hoặc thị hiện siêng năng tu tập pháp môn Tinh tấn ba-la-mật, hoặc hiện bày pháp môn giải thoát lien tục về các thiền định và Tam-muội của tất cả các Bồ-tát, ánh sáng trí tuệ viên mãn của Như Lai, dốc lòng cầu tất cả các pháp Phật. Vì nghĩa lý của

mỗi câu mỗi chữ mà các vị có thể xả bỏ vô số, vô lượng các thân, đến chỗ của chư Phật, thưa hỏi vô số pháp môn, luôn biết đúng thời, tùy theo sự thích ứng mà thuyết pháp khiến cho tất cả chúng sinh đều an trụ trong Nhất thiết trí, đạt được pháp môn biển ánh sáng trí tuệ phương tiện, cúng dường tất cả chư Phật, Bồ-tát, thu phục các ma, điều phục các ngoại đạo, hiển hiện được các môn năng lực của Bồ-tát, trí tuệ thanh tịnh sang suốt, biết rõ cả nghề khéo, khiến các chúng sinh đạt được pháp thù thắng vi diệu, biết được tất cả căn cơ, các tập khí phiền não, các loại nghiệp báo, và các trí tuệ của chúng sinh.

Bồ-tát dùng các pháp môn nhiều như bụi trần trong vô số cõi Phật như thế để giáo hóa chúng sinh, hoặc hiện ra cung Trời, hoặc hiện ra cung Rồng, hoặc hiện ra cung Dạ-xoa, Càn-thát-bà, A-tu-la, Ca-lâu-la, Khẩn-na-la, Ma-hầu-la-già, hoặc hiện cung Phạm thiên, hoặc hiện ra cung điện loài người, cung vua Diêm-la, hoặc hiện ra chỗ ở của địa ngục, ngạ quỷ, súc sinh, long đại Bi, trí tuệ và các đại nguyện không thể trở ngại, giáo hóa chúng sinh không rời phương tiện, hoặc, giáo hóa bằng danh hiệu, hoặc dùng sự nhớ nghĩ để giáo hóa, dùng âm thanh, dùng ánh sang viên mãn thanh tịnh để giáo hóa; hoặc dùng lưới ánh sáng để giáo hóa, tùy theo sự thích ứng của đối tượng mà hiện ra ở trước họ, hiện ra ở khắp nơi trang nghiêm mà không rời chỗ Phật, không rời khỏi tòa trong lầu đài, hiện ra ở khắp mười phương; hoặc tỏa mây các hóa thân, hoặc hiện than không phân biệt đi đến khắp mười phương để giáo hóa chúng sinh; hoặc hiện ra thân tướng Thanh văn, hoặc hiện thân Phạm thiên, hoặc hiện thân tất cả những người tu khổ hạnh, hoặc hiện thân thầy thuốc, hoặc hiện thân lái buôn, hoặc hiện than người làm nghề lương thiện, hoặc hiện thân kỹ nữ, hoặc hiện thân trời, hoặc hiện thân tất cả những nghề khéo; hoặc hiện thân tất cả thành ấp, xóm làng, kinh đô, tùy theo sự thích ứng của đối tượng mà đến chỗ của họ; hoặc hiện ra các loại sắc thân, âm thanh để giáo hóa chúng sinh; hoặc hiện ra các phương pháp nói năng, các oai nghi, các hạnh Bồ-tát, các nghề nghiệp, dùng ánh sáng Nhất thiết trí để làm đèn cho thế gian, chiếu soi đến khắp chúng sinh, nghiệp báo trang

nghiêm, phân biệt các phương hướng, hành viên mãn tất cả các hạnh Bồ-tát, hiện ra tất cả thành ấp, xóm làng, kinh đô để giáo hóa chúng sinh…

Bấy giờ, Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi từ lâu đài Thiện an trụ đi ra, cùng với tất cả các Bồ-tát đồng đi, lực sĩ Kim cương luôn theo hộ vệ; trời Bản Nguyện Cụ Túc, Dạ thiên Nhạo Văn Pháp, thần phương hướng Thường Tập Đại Bi Tuyền Trì, thần bóng đêm Trừ Diệt Ngu Si, thần mặt trời Xuất Sinh Phật Trú, thần sông Trang Nghiêm Chánh Pháp Giới Hư Không, thần biển Độ Chúng Sinh Sinh Tử, thần núi Trưởng Dưỡng Nhất Thiết Thiện Căn Nhất Thiết Chủng Trí, thần hộ than Trang Nghiêm Nhất Thiết Chúng Sinh Thân Mãn Túc Chư Nguyện Cúng Dường Nhất Thiết Phật, thần hộ thành Thủ Hộ Nhất Thiết Chúng Sinh, vua Dạ-xoa Thủ Hộ Nhất Thiết Chúng Sinh, vua Càn-thát-bà Linh Nhất Thiết Chúng Hoan Hỷ, vua Cưu-bàn-trà Trừ Diệt Nhất Thiết Ngạ Quỷ Thú, vua Ca-lâu-la Ư Sinh Tử Hải Bạt Tế Chúng Sinh, vua A-tu-la Chánh Cầu Nhất Thiết Chủng Trí, vua Ma-hầu-la-già Kiến Phật Hoan Hỷ Vô Yểm Túc, các vua trời thường yểm sinh tử và các vua cõi Phạm thiên thường kính lễ Phật… đều cùng nhau đi đến chỗ Phật, cúi đầu đảnh lễ dưới chân Phật, cúng dường xong, từ tạ đi về phương Nam.

Bấy giờ, Tôn giả Xá-lợi-phất nương nhờ thần lực Phật, thấy Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi dùng sự trang nghiêm của Bồ-tát để tự trang nghiêm, ra khỏi rừng Kỳ hoàn và đi về phương Nam. Thấy vậy, Tôn giả suy nghĩ “Mình nên cùng đi với Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi.”

Tôn giả Xá-lợi-phất cùng với sáu ngàn Tỳ-kheo quyến thuộc đều ra khỏi phòng của mình, cùng đến chỗ Phật, đảnh lễ dưới chân Phật rồi từ tạ đi theo hướng của Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi.

Sáu ngàn Tỳ-kheo đệ tử cùng đi với Tôn giả Xá-lợi-phất đều là những vị mới xuất gia, tên của các vị ấy là: Tỳ-kheo Hải Trí, Tỳ-kheo Đại Thiện Điều Phục, Tỳ-kheo Công Đức Quang, Tỳ-kheo Đại Đồng tử, Tỳ-kheo Điện Quang Hưng, Tỳ-kheo Thanh Tịnh Hạnh, Tỳ-kheo Thiên Diệu Đức, Tỳ-kheo Nhân-đà-la Tuệ, Tỳ-kheo Phạm thiên, Tỳ-kheo Tịch tĩnh Tuệ… sáu ngàn Tỳ-kheo như vậy đều đã từng cúng dường chư Phật đời quá khứ, ở chỗ chư Phật, gieo trồng

căn lành, tánh ưa thanh tịnh, lòng tin thấu suốt, hành các nguyện lớn, quán sát cảnh giới Phật, hiểu rõ thật tướng của pháp, làm lợi ích cho chúng sinh, luôn ưa thích chuyên tâm cầu công đức của Phật. Các Tỳ-kheo ấy đều do Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi hóa độ.

Khi ấy, Tôn giả Xá-lợi-phất quán sát đại chúng rồi nói với Tỳ-kheo Hải Trí:

–Ông hãy nhìn thân tướng thanh tịnh của Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi, tướng hảo trang nghiêm, tất cả trời, người không thể nghĩ bàn, ánh sáng viên mãn khiến cho vô số chúng sinh phát tâm hoan hỷ, phóng ra lưới ánh sáng lớn vi diệu trang nghiêm trừ diệt vô lượng khổ não cho chúng sinh; nhìn quyến thuộc của vị đã thành tựu căn lành, hãy nhìn bước chân đi oai nghi đĩnh đạc, những chỗ đi đến đều tự nhiên bằng phẳng, mười phương đều không trở ngại; nhìn con đường đi được làm bằng các công đức, bên cạnh luôn có kho tàng các châu báu đẹp đẽ, tự nhiên phát sinh; nhìn các phước báo căn lành nhờ đã cúng dường chư Phật quá khứ, từ các cây rừng phát sinh kho tang trang nghiêm; hãy nhìn tất cả các vua cõi trời, người cung kính lễ bái và cúng dường nhiều như mây, mưa.

Này Trí Hải, ông hãy nhìn Văn-thù-sư-lợi, tướng lông trắng giữa hai chân mày của tất cả chư Như Lai phóng ra vô lượng ánh sáng để giảng nói các Phật pháp đều nhập vào đỉnh đầu.

Khi ấy, Tôn giả Xá-lợi-phất vì các Tỳ-kheo mà khen ngợi các đại trang nghiêm, vô lượng công đức của Văn-thù-sư-lợi. Nghe những lời khen ngợi ấy, các Tỳ-kheo đều rất hoan hỷ, tâm của các vị thanh tịnh không còn cấu uế, thân thể nhẹ nhàng, các căn thuần thục, xa lìa chướng ngại, hiện thấy chư Phật, chuyên tâm cầu đạo quả Bồ-đề, đạt được các căn thanh tịnh, đầy đủ năng lực của Bồ-tát, tâm đại Bi tăng trưởng, thể nhập vào các Ba-la-mật, phát thệ nguyện rộng lớn và thấy được tất cả chư Như Lai nhiều như biển ở khắp mười phương.

Các Tỳ-kheo thưa Tôn giả Xá-lợi-phất:

–Thưa Đại sư! Chúng con xin cùng đến chỗ Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi.

Tôn giả Xá-lợi-phất cùng các Tỳ-kheo liền đi đến chỗ của Bồ-

tát. Đến nơi, Tôn giả Xá-lợi-phất thưa Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi:

–Thưa Nhân giả! Các Tỳ-kheo này đều mới xuất gia, họ muốn được gặp nhân giả.

Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi liền vì các Tỳ-kheo hiện bày năng lực tự tại của Bồ-tát, tướng như voi chúa quay qua nhìn các Tỳ-kheo. Các Tỳ-kheo liền cúi đầu đảnh lễ dưới chân Bồ-tát rồi lùi lại chắp tay đứng qua một bên, suy nghĩ: “Nhờ công đức lễ bái này, chúng ta sẽ được biết thật tướng của các pháp giống như Hòa thượng Xá-lợi-phất. Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi đạt được thân thanh tịnh, tướng hảo, âm thanh và thần lực tự tại thật giống như Đức Thế Tôn Thích-ca Mâu-ni.”

Khi ấy Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi nói với các Tỳ-kheo:

–Các ông nên biết, thiện nam, thiện nữ nào thành tựu mười loại đại tâm thì sẽ đạt được Phật địa huống là Bồ-tát địa.

Mười loại ấy là gì? nghĩa là:

1. Phát tâm rộng lớn, tăng trưởng tất cả các căn lành, không bao giờ thoái lui, tâm không nhàm chán.

2. Gặp tất cả các Đức Phật, cung kính cúng dường tâm không nhàm chán.

3. Chuyên cầu tất cả các pháp Phật tâm không nhàm chán.

4. Hành tất cả các pháp Ba-la-mật của Bồ-tát tâm không nhàm chán.

5. Đầy đủ các Tam-muội của Bồ-tát tâm không nhàm chán.

6. Ở trong tất cả ba đời tâm không nhàm chán.

7. Làm thanh tịnh trang nghiêm cõi Phật đầy khắp mười phương tâm không nhàm chán.

8. Giáo hóa làm cho tất cả các chúng sinh được thành tựu tâm không nhàm chán.

9. Ở trong tất cả các cõi trong tất cả các kiếp tu hành hạnh Bồ-tát tâm không nhàm chán.

10. Phát tâm rộng lớn tu tập các pháp Ba-la-mật nhiều như số bụi trần trong tất cả các cõi Phật và độ thoát tất cả chúng sinh, đầy

đủ mười Lực của Phật, tâm không nhàm chán.

Thiện nam, thiện nữ nào thành tựu mười loại pháp lớn như vậy, liền có thể nuôi lớn tất cả các căn lành, xa lìa tánh tất cả thế gian nơi đường sinh tử, vượt trên các địa Thanh văn, Duyên giác, sinh vào nhà Như Lai, thành tựu đầy đủ đại nguyện của Bồ-tát, hành hạnh Bồ-tát, an trụ trong địa Bồ-tát, thành tựu công đức của Như Lai, thu phục các ma và bẻ gãy ngoại đạo.

Các Tỳ-kheo ấy nghe pháp này xong, tất cả đều đạt được Tam-muội vô ngại tịnh nhãn, thấy được tất cả chư Như Lai trong khắp mười phương và vô lượng chúng sinh quyến thuộc của chư Như Lai; lại thấy vô số hình tướng, các cung điện báu và các bụi trần trong các thế giới cho đến cảnh giới mười loại mắt của Như Lai… tất cả đều được nhìn thấy.

Chư Như Lai ấy dùng các loại câu và từ, các biện tài và âm thanh vi diệu để diễn nói biển các pháp… đều được nghe biết; biết sự thọ sinh trong các cõi của các chúng sinh đời quá khứ và vị lai; lại biết được các việc trong mỗi mười kiếp về đời quá khứ và vị lai; biết mười loại bản sinh của chư Như Lai, mười loại thành tựu Bồ-đề tự tại, mười loại vận chuyển bánh xe pháp, mười loại thần lực, mười loại giáo hóa, mười loại thuyết pháp, mười loại biện tài. Khi đạt được Tam-muội này, các vị thành tựu đầy đủ mười loại tâm Bồ-đề thật tế, một vạn Tam-muội, một vạn pháp Ba-la-mật thanh tịnh, được ánh sáng viên mãn trí tuệ lớn và mười Minh để trụ tâm Bồ-đề của Bồ-tát.

Khi ấy, Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi khuyên các Tỳ-kheo tu hành hạnh Phổ Hiền và an trụ trong hạnh Phổ Hiền. Các Tỳ-kheo ấy phát sinh đại nguyện như biển, phát sinh đại nguyện như biển rồi, thân tâm thanh tịnh, đạt ánh sáng thông suốt bất tử, đạt ánh sáng này rồi, không rời khỏi chỗ mà sinh ra các pháp thân của tất cả chư Như Lai đầy khắp mười phương, đầy đủ tất cả các pháp Phật.

Kiến lập tâm Bồ-đề cho các Tỳ-kheo xong, Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi cùng với quyến thuộc của mình đi dần về phương Nam, đến phía Đông thành Giác ở trong tháp miếu lớn tại rừng Sa-la Trang nghiêm tràng, là nơi chư Phật đời quá khứ đã ở, cũng là nơi tu hành khổ hạnh

của chư Phật quá khứ khi còn là Bồ-tát. Nơi này thường được tất cả các Trời, Rồng, Dạ-xoa, Càn-thát-bà, A-tu-la, Nhân phi nhân… cúng dường.

Khi ấy, Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi liền ở nơi ấy giảng nói kinh Phổ Chiếu Nhất Thiết Pháp Giới, và có trăm vạn ức kinh làm quyến thuộc.

Khi giảng nói pháp này, từ trong biển lớn có vô lượng ngàn ức Long vương cùng với quyến thuộc đều đến chỗ Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi để nghe pháp, nghe xong, nhàm chán cõi rồng chuyên cầu Phật đạo. Sau khi bỏ thân rồng được sinh vào cõi trời, người, một vạn Long vương được không thoái chuyển đối với đạo Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác.

Khi đó, nghe Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi đang ở trong tháp miếu lớn trong rừng Sa-la Trang nghiêm tràng, dân chúng ở thành Giác gồm các Ưu-bà-tắc, Ưu-bà-di, đồng nam, đồng nữ đều đến chỗ Bồ-tát.

Có Ưu-bà-tắc tên là Đại Trí cùng với một ngàn Ưu-bà-tắc quyến thuộc như: Ưu-bà-tắc Tu-đạt-đa, Bà-tu-đạt-đa, Công Đức Quang, Danh Xưng Đức, Tịch tĩnh Đức, Hoan Hỷ Đức, Thiện Tuệ, Đại Tuệ, Hiền, Hiền Diệu Đức… một ngàn Ưu-bà-tắc như vậy đều cúi đầu đảnh lễ dưới chân Bồ-tát rồi lui lại ngồi qua một bên.

Lại có năm trăm Ưu-bà-di như: Ưu-bà-di Đại Tuệ Quang, Thiện Quang, Thiện Thân, Khả Lạc Thân, Bạt-đà-la, Hiền Đức, Hiền Quang, Quang Minh Tràng, Diệu Đức Quang, Thiện Nhãn… năm trăm Ưu-bà-di đều cúi đầu đảnh lễ dưới chân Bồ-tát rồi lui lại ngồi qua một bên.

Lại có năm trăm đồng tử như: Đồng tử Thiện Tài, Thiện Hạnh, Thiện Giới, Thiện Oai Nghi, Thiện Tinh Tấn, Thiện Tâm, Thiện Tuệ, Thiện Giác, Thiện Nhãn, Thiện Tý, Thiện Quang Thắng… năm trăm đồng tử đều cúi đầu đảnh lễ dưới chân Bồ-tát rồi lui lại ngồi qua một bên.

Lại có năm trăm đồng nữ như: đồng nữ Duyệt Lạc Nhan, Kiên Cố Tuệ, Diệu Công Đức, Thắng Thể, Phạm thiên Hưng, Công Đức Quang, Thiện Quang Minh… năm trăm đồng nữ đều cúi đầu đảnh lễ

dưới chân Bồ-tát rồi lui lại ngồi qua một bên.

Bấy giờ, biết đại chúng trong thành Giác đã vân tập, tùy theo sự thích ứng của họ, Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi dùng năng lực đại Bi khiến họ được mét mẻ, đại Bi hiện ra để giảng nói pháp, trí tuệ sâu xa phân biệt được tâm họ rồi dùng đại biện tài để giảng nói pháp, quán sát Đồng tử Thiện Tài, vì nhân duyên gì mà gọi là Thiện Tài?

Đồng tử này, khi mới thọ thai, trong nhà của đồng tử có kho bảy báu lớn, kho ấy phát ra lầu đài bằng bảy báu tự nhiên đầy đủ vàng, bạc, lưu ly, pha lê, trân châu, xa cừ và mã não. Từ bảy báu này lại sinh ra mầm bảy báu. Đồng tử ở trong thai mười tháng, phát sinh đầy đủ các bộ phận thân thể hoàn hảo, mầm bảy báu trong nhà cao hai tầm, rộng bảy tầm(1). Trong nhà của đồng tử tự nhiên có năm trăm đồ dùng quý đựng đầy các châu báu, đồ bằng vàng đựng đầy bạc, đồ bằng bạc đựng đầy vàng, đồ bằng kim cương chứa đầy các hương thơm, đồ dùng các hương thơm đựng đầy y phục quý báu, đồ bằng ngọc thạch đựng đầy thức ăn hảo hạng, đồ bằng ma-ni đựng đầy nhiều loại châu báu, các loại dụng cụ quý báu đựng đầy váng sữa, dầu, mật, đề hồ và các vật dụng sinh hoạt, đồ bằng lưu ly đựng đầy các châu báu, đồ bằng pha lê chứa đầy xa cừ, đồ bằng xa cừ chứa đầy pha lê, đồ bằng mã não chứa đầy ngọc đỏ, đồ bằng ngọc đỏ đựng đầy ngọc mã não, đồ bằng ngọc hỏa đựng đầy ngọc tịnh thủy, đồ bằng ngọc tịnh thủy chứa đầy ngọc hỏa…. Năm trăm đồ dùng quý báu như vậy tự nhiên sắp thẳng hàng, lại mưa xuống các châu báu đầy các kho tàng. Vì những việc ấy, trong chúng Bà-la-môn có một vị giỏi về tướng số nói:

–Đồng tử này đã từng cúng dường chư Phật quá khứ, trồng sâu căn lành, luôn ưa thích thanh tịnh, gần gũi Thiện tri thức, thân miệng ý thanh tịnh, tu hành đạo Bồ-tát, cầu Nhất thiết trí, tu theo pháp chư Phật, tâm thanh tịnh như hư không và đầy đủ hạnh Bồ-tát.

Khi đó, Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi như tướng voi chúa quay qua nhìn Thiện Tài rồi nói:

–Này Thiện Tài! Ta sẽ nói pháp vi diệu cho ông, phân biệt về

———

¹. ( 1 tầm = 8 thước)

chánh pháp chư Phật, phân biệt về các Đức Phật tuần tự xuất hiện ở đời, pháp của quyến thuộc thanh tịnh, pháp vận chuyển bánh xe chánh pháp thanh tịnh, sắc thân của chư Phật, pháp về tướng hảo trang nghiêm thanh tịnh, pháp về tất cả chư Phật đầy đủ Pháp thân, pháp về âm thanh vi diệu trang nghiêm của chư Phật và nói về chánh pháp bình đẳng của tất cả chư Như Lai.

Biết Thiện Tài và tất cả đại chúng nhờ nghe pháp này đều được vô cùng hoan hỷ phát tâm Bồ-đề, hiện rõ các căn lành đời quá khứ, Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi không rời khỏi tòa, tùy theo sự thích ứng của các chúng sinh ở thành Giác để giáo hóa họ rồi đi về phương Nam. Khi ấy, được nghe các công đức vi diêïu của Phật như vậy từ Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi, Đồng tử Thiện Tài chuyên tâm cầu đạo quả Bồ-đề, đi theo Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi rồi nói kệ rằng:

Ba cõi có thành quách

Kiêu mạn làm tường thành

Các cõi là thù địch

Ái nhiễm là hào sâu.

Bóng tối ngu si che

Ba độc thường mạnh mẽ

Ác quỷ làm nhà vua

Trẻ con ở trong đó.

Bị tham ái trói buộc

Dua nịnh phá chánh hạnh

Ngu si che mắt tuệ

Trôi lăn các đường tà.

Bỏn sẻn, ganh ghét trói

Hướng đến nạn ngạ quỷ

Sinh, già, bệnh, chết ngặt

Ngu tối mãi trầm luân.

Bậc Đại bi viên mãn

Mặt trời trí thanh tịnh

Làm cạn biển phiển não

Xin đoái thương quay nhìn.

Bậc Đại Từ vô thượng

Ánh tuệ an chúng sinh

Đâu đâu cũng sáng rỡ

Xin Nguyệt vương chiếu tôi.

Vua tất cả pháp giới

Pháp tịnh làm bốn binh

Thường vận chuyển pháp luân

Xin dạy tôi diệu pháp.

Đầy đủ nguyện Bồ-đề

Chứa nhóm kho công đức

Làm lợi ích chúng sinh

Xin Đại sư cứu độ.

Thân mặc giáp nhẫn nhục

Kiếm trí tuệ trong tay

Nơi lối ác, đường ma

Cứu tôi thoát các nạn.

Ở pháp đỉnh Tu-di

Thiên nữ Diệu Định hầu

Thu phục A-tu-la

Đế Thích quán sát tôi.

Đầy đủ sức ly cấu

Phân biệt tất cả cõi

Đèn sáng tịnh ở đời

Xin dạy tôi chánh đạo.

Xa lìa các đường ác

Làm đường lành thanh tịnh

Tôi nghe môn giải thoát

Thoát các nạn ở đời.

Chấp thường, lạc, ngã, tịnh

Mê lầm trong sinh tử

Mắt trí tuệ thanh tịnh

Xin dạy môn giải thoát.

Xa lìa các điên đảo

Biết chánh đạo, không sợ,

Hiểu rõ con đường chánh

Chỉ rõ tôi Bồ-đề.

An trụ trong chánh kiến

Cây công đức chư Phật

Thường rải hoa Chánh giác

Xin dạy tôi Bồ-đề.

Mặt trời sáng thế gian

Chư Như Lai ba đời

Đến đi đều như pháp

Xin dạy tôi thấy rõ.

Phân biệt tất cả nghiệp

Hiểu sâu tánh các pháp

Thừa trí tuệ quyết định

Xin dạy tôi Đại thừa.

Các thệ nguyện viên mãn

Đại Bi không cùng tận

Đức tịnh diệu trang nghiêm

An trụ tôi Bồ-đề.

Đủ pháp giới thanh tịnh

Vì đại Bi quán sát

Hoa công đức trang nghiêm

Ban tôi thừa đệ nhất.

An trụ tòa Phạm hạnh

Mỹ nữ Tam-muội hầu

Âm nhạc pháp vi diệu

Xin dạy tôi Chánh đạo.

Kho bốn Nhiếp vô tận

Trí công đức trang nghiêm

Ánh sáng chiếu khắp nơi

Xin dạy đạo thù thắng.

Sức bố thí tròn đầy

Hương thơm Giới xoa than

Nhẫn nhục rất trang nghiêm

Xin dạy tôi Chánh đạo.

Nhập sâu các Thiền định

Giáo hóa các quần sinh

Đầy đủ pháp phương tiện

An tôi thừa thù thắng.

Bậc viên mãn các nguyện

Dứt hẳn vòng sinh tử

Đủ năng lực trí tuệ

Đặt tôi trong diệu pháp.

Tất cả đều thù thắng

Đại bi nhìn chúng sinh

Hạnh vi diệu thù thắng

Đặt tôi trong thật trí.

Ở trong tuệ Kim cang

Nhất thiết trí rốt ráo

Diệt trừ các chướng ngại

Đặt tôi thừa Hiền thánh.

Tâm Từ bi rộng lớn

Làm an vui chúng sinh

Mắt thanh tịnh pháp giới

Đặt tôi Thừa vô thượng.

Diệt trừ các khổ, ấm

Vòng các nghiệp phiền não

Thu phục hết các ma

Đặt tôi trong chánh pháp.

Trí tuệ chiếu mười phương

Trang nghiêm các pháp giới

Mãn nguyện cho chúng sinh

Đặt tôi Thừa vi diệu.

Tâm tịnh như hư không

Trừ diệt ái, tà kiến

Lợi ích các chúng sinh

An tôi pháp vi diệu.

An trụ như phong luân

Giữ tất cả các cõi

Khiến chúng sinh trụ định

Đặt tôi thừa thù thắng.

An trụ như đại địa

Đủ năng lực đại Bi

Trí tuệ ích chúng sinh

Đặt tôi Thừa vi diệu.

Ánh bốn Nhiếp viên mãn

Làm lợi ích chúng sinh

Ánh Tổng trì thanh tịnh

Chỉ tôi mặt trời sáng.

Mở mắt tuệ thanh tịnh

Bậc Diệu trí trang nghiêm

Đầu đội mão vô thượng

Xin Từ bi đoái thương.

Nguồn: Nguồn: Pháp Bảo — kho kinh sách điện tử của Trung tâm biên, phiên dịch tài liệu Phật giáo Quốc tế, Ban Phật giáo Quốc tế, Giáo hội Phật giáo Việt Nam (vbeta.vn · api.phapbao.org), đọc về ngày 3–4/9/2026. Đại đức Thích Vạn Lợi, Thư kí phụ trách kinh sách điện tử. Bản quyền bản dịch, bản in và số trang thuộc về các dịch giả, tác giả và nhà xuất bản đứng tên trong từng cuốn. Gói này phát hành trên GitHub cho người dùng app, để nghiên cứu và đối chiếu, không nhằm mục đích thương mại. Ai muốn gỡ tác phẩm của mình khỏi gói xin báo, sẽ gỡ ngay.