Tổ đình Ba La Mật366 Nguyễn Sinh Cung, TP. Huế
← Pháp Bảo (VBeta)Trang 15/25

Tam tạng Việt · Pháp Bảo (VBeta) · Linh Sơn Đại Tạng › Bộ Sử Truyện

Đại Tập 183 · Bộ Sử Truyện V · Số 2040–2053 (Quyển 1–5)

Dịch giả
Thích Tịnh Hạnh
Thông tin
Ghi trên sách: Sa Môn Thích Tịnh HạnhHội Văn Hóa Giáo Dục Linh Sơn Đài Bắc, 2000

Số 2044- Kinh Thế Tôn Thuyết A Dục Vương Thí Dụ

SỐ 2044

KINH THẾ TÔN THUYẾT

A-DỤC VƯƠNG VÍ DỤ

Người dịch bị thất truyền.

Đời Đông Tấn có người tên Phụ, trích lục

Xưa có đại quốc vương tên gọi là A-dục, thống lãnh khắp các nước, chư hầu khắp nơi đều phải khuất phục. Đại vương là bậc thông minh trí tuệ vô lượng. Ông hỏi chư thần:

-Thiên hạ còn có ai không quy phục ta?

Chư thần đáp:

–Thiên hạ đều thần phục đại vương, không có ai chống lại cả.

Có một vị quan có trí đáp: Ở trong nước của vua có người không quy phục, đó là Long vương. Lúc đầu có sai sứ đến khiển trách mà vẫn không cống hiến, như thế đủ biết là không quy phục vua, vua có thể trừng phạt.

Vua A-dục liền đem binh mã cả vạn cùng đánh trống khua chiên, trước sau giăng cờ phướn đi đến bờ biển.

Long vương tuyệt nhiên không ra. Vua gọi lớn:

-Ngươi ở trong nội giới của ta, vì sao lại không ra? Long vương cũng vẫn im lặng không trả lời vua.

Vua liền hỏi vị đại thần có trí:

-Làm cách nào để cho Long vương ra?

Trí thần đáp:

-Long vương này phước đức rất lớn, do đó mà không chịu quy phục. Nay Đại vương lấy hai thẻ vàng đúc thành hai tượng. Một là

tượng Đại vương, còn một là tượng Long vương. Đem đi cân thì tượng của Long vương nặng hơn tượng Đại vương, cho biết là phước của Long vương nhiều hơn của Đại vương.

Vua hiểu ý liền vui vẻ làm theo, bảo cho dân chúng biết là ở các quận huyện đều lập Thiên tôn tự để nuôi kẻ mồ côi cô độc già yếu và người nghèo khổ túng quẫn bần cùng và lập Thiên tôn xá-lợi để cúng dường chúng Tăng. Trong ba nắm lại lấy tượng Long vương ra cân thì tượng Long vương nhẹ mà tượng Vua nặng hơn.

Trí thần tâu:

-Nay Long vương có thể hàng phục được rồi.

Vua lại thiết bày binh mã như trước mà đến bờ biển. Long vương bèn hóa ra vị thiếu niên Bà-la-môn, ở trước mặt vua quỳ dài thưa hỏi nguyên do nào đi đến đấy, muốn cống hiến thì trong biển có đủ các loại trân châu kỳ bảo, tự lấy mà thọ dụng. Nếu vua không khởi binh thì dân chúng sẽ vui mừng biết bao.

Đoạn kinh này nói rõ cho người sau hiểu, dù đa lực cũng không qua phước đức. Người hộ kinh pháp như mẹ hộ con. Há chẳng phải là không suy nghĩ sao?

Xưa lúc Thế Tôn còn tại thế, cùng với đệ tử đi giáo hóa chúng sinh, thấy tờ giấy dưới đất. A-nan liền lấy tay cầm lên, Thế Tôn bảo A- nan thả xuống đất, A-nan liền thả xuống, tay lúc đó có mùi hương, một lát có gió thổi cỏ bay đến, A-nan cũng lấy tay cầm nắm cỏ này, Thế Tôn cũng bảo bỏ xuống, tay A-nan có mùi hôi. A-nan không hiểu, lúc đó đã về đến tinh xá, A-nan bạch Thế Tôn:

-Vì sao cầm giấy thì tay có mùi hương, mà cầm cỏ tay lại hôi? Thế Tôn bảo:

-Giấy vốn từ hương dưới đất lên, hương dính vào giấy làm cho tay người cầm lấy có mùi hương, còn cỏ từ mùi hôi của đất dính vào, cho nên làm cho tay người hôi. Nếu gần người hiền thì như giấy dính mùi hương, gần người ác thì giống như cỏ dính mùi hôi. Thế nên kinh nói: Gần người hiền thì có trí, gần người ác càng mê hoặc. Sự lợi ích và tổn hại này không thể không lợi ích.

Xưa Đức Thế Tôn đem đệ tử đến bên bờ sông. Thế Tôn bảo đệ tử:

-Lấy viên đá này ném xuống nước thì đá sẽ nổi hay chìm?

Đệ tử đáp:

-Đá sẽ chìm trong nước.

Thế Tôn nói:

-Không có duyên cớ đó.

Lại nói:

Có viên ngọc bích vuông ba tấc, bỏ lên mặt nước, đá đi trên nước mà vẫn không ướt, đó là vì sao? Chư đệ tử chưa hiểu đều cho là việc lạ, liền quỳ xuống bạch Phật:

-Thưa Thế Tôn! Vì sao như thế!

Thế Tôn bảo:

-Đây là có thiện duyên đá được để trên thuyền nên không ướt.

Đức Thế Tôn mượn đây để làm ví dụ, nếu gặp thầy lành thì tránh được khổ, nếu gặp thầy ác, thì huân tập điều ác khó mà tránh họa. Người đời sau hiểu rõ điều này, không thể không cẩn thận.

Xưa có một người già nghèo cùng cô độc, không có tự mình tạo dựng cơ nghiệp, một hôm lượm được cây búa ở chợ, búa đó chính là bảo vật, người này không biết, lấy nó đem về đốn củi để bán để tìm kế sinh nhai. Có một người ngoại quốc làm nghề phú thương tên là Tát-bạt, nhìn thấy búa thì biết, liền hỏi lão ông:

Búa này có bán không? Đáp:

Tôi nhờ nó đốn củi để độ nhật qua ngày nên không thể bán. Tát-bạt lại nói:

-Đổi ông một trăm tấm lụa, bán không?

Lão ông nói:

-Để nghĩ đã, cũng chưa đủ. Tát-bạt nói:

Vì sao chưa đủ, cho ông hai trăm tấm vậy. Lão ông tỏ vẻ buồn bã không vui.

Tát-bạt lại hỏi:

-Chê ít hay sao mà ông không vui. Thôi cho ông năm trăm tấm.

Lão ông liền khóc lớn, tôi không chê lụa ít, bởi tôi ngu si đem búa chặt phá mòn quá nửa, còn dư có năm thốn mà còn được năm trăm tấm, thật là đáng tiếc.

Tát-bạt nói:

-Thôi chớ tiếc nữa. Nay tôi cho ông một ngàn tấm. Xong rồi lấy búa mang đi, vì biết đây là búa báu.

Thế Tôn mượn đây làm ví dụ, thân này có đủ thông minh trí tuệ, thì nên tìm cầu thầy sáng suốt để cầu học đạo giải thoát, được thần thông tự tại, kẻ tục nhân không biết đâu là chân ngụy, rong đuổi theo duyên đời, đến lúc lão bệnh lại phải thọ khổ. Dụ như lão ông dùng bảo

vật nơi búa cho hết, thật không lầm tiếc sao? Xưa trên núi cao có con chim Anh vũ, lần lửa bay đến phía Đông núi Thái sơn. Các loài chim khác đều yêu mến, vì cho là từ xa đến, nên tỏ ra thân tình yêu mến rất là sâu đậm. Đến mùa Xuân, lửa cháy đốt cả cánh đồng, chim thấm mình vào nước, xong bay vào lửa mà lông không bị cháy để cứu bằng hữu bị nạn, bay qua lại chẳng phải một lần. Cất tiếng kêu lớn bi ai mà không diệt được lửa. Sự thành khẩn cảm động trời đổ mưa xuống, lửa liền tắt.

Thế Tôn mượn đây làm thí dụ, kẻ hiền giả tôn kính Đạo sĩ từ xa đến chuyên cần hành đạo, nên giảm khẩu phần của mình và vợ con để cúng dường tăng chúng. Tuy không cảm động được thần thông, nhưng đến chỗ chí thành đốt hương cầu diệt độ, mà được phước vô lượng. Dụ như trời mưa, thì tai lửa đều hết.

Xưa có vua của một nước giàu có, an lạc không có sự thiếu thốn khổ sở. Mới nói với vị đại thần rằng:

-Sai một vị quan đến nước khác, xem khắp phố chợ có bán thứ gì mà ta không có?

Liền sai vị quan đi đến nước kia vào chợ cũng thấy bán các thứ vật dụng không có gì khác. Cuối cùng thì gặp một hiền giả ngồi không ở trên đầu chợ, liền đến hỏi:

-Sao không thấy ông bán gì? Mà lại ngồi đây chơi?

Đáp:

-Tôi ở đây chỉ bán trí tuệ thôi.

Hỏi:

-Trí tuệ ông bán bao nhiêu?

Đáp:

-Trí tuệ của tôi đáng giá năm trăm lượng vàng. Ông đưa vàng cho tôi trước, rồi tôi sẽ bán.

Vị quan kia liền nghĩ:

-Ở nước ta không có người trí tuệ, liền đưa vàng cho vị hiền giả.

Vị kia liền nói bài kệ hai chục chữ:

Lo lắng nhiều suy tư

Không biết mọi oán thù

Hôm nay tuy không được

Cũng có lúc sẽ dùng.

Ông đọc bài kệ này sẽ được lợi ích.

Vị quan mua được bài kệ liền trở về nước, rồi đi đường tắt về nhà. Nửa đêm trăng sáng đi vào phòng của vợ thấy có hai đôi dép ở giữa giường, nghi ngờ có người lạ liền khởi tâm xấu. Đây là do người vợ đột

nhiên bị bệnh nên mẹ mới qua ở lại, người mẹ bỗng nhiên thức dậy nhìn xem con đã về chưa. Người con liền chạy ra ngoài cửa kêu to:

-Hà tiện, hà tiện. Người mẹ hỏi:

-Con đi xa được vật gì mà sao lại nói hà tiện?

Con nói:

-Con mua được trí tuệ của người đáng giá một ngàn lượng vàng, mà chỉ đưa năm trăm lạng, chẳng phải là hà tiện sao? Thế Tôn mượn lời ví dụ này để chỉ về sự sai lầm của lời nói, lợi ích hơn cả ngàn lượng vàng. Chính là vậy.

Xưa Thế Tôn ở bên bờ sông Hằng rộng giảng kinh pháp, các hàng trời, rồng, quỷ thần, Đế Thích, trời người, phi điểu, cầm thú cũng đều đến nghe pháp. Có một ông lão chăn trâu chống gậy đứng nghe, không biết ở dưới gậy có một con each cùng nghe kinh pháp. Ếch nghe kinh tỏ ý rất thích, nên không biết trên lưng có gậy. Rồi ếch bị chết, thần hồn sinh lên cõi trời. Dùng thân nhãn quán xét thân trước xem ở trong đường nào. Liền biết là con ểnh ương, liền đem hoa trời rải trên thân đó, rồi nói rõ cho mọi người biết. Đây là ểnh ương vì nghe kinh tỏ ý thích được sinh lên trời. Huống gì bậc Hiền giả đến nghe Đức Phật thuyết pháp thì công đức thật vô lượng.

Xưa có hai anh em, người em đi tìm minh sư học đạo làm Sa-môn, đắc quả A-la-hán. Thường đến nói với anh:

-Nên làm điều phước đức.

Người anh nói:

-Ta nay công việc bề bộn cần gì biết đến đời sau. Sau đó người anh qua đời. Người em dùng thiên nhãn xem anh sinh vào cõi nào? Xem khắp cả cõi trời người đều không thấy, xem trong địa ngục, ngạ quỷ cũng không thấy. Khi xem trong cõi xúc sinh thì thấy anh sinh vào loài trâu. Khi ấy, người thương khách buộc đàn trâu lại để kiếm sống. Trâu đi trên đường xấu, chân lấm bùn không thể cất lên nổi. Người thương khách lại dùng gậy đánh, đau đớn mà cổ vẫn không kêu la được. Em thấy anh như vậy liền tìm cách đi lại gần đứng trước mặt trâu nói:

-Anh nói việc nay không lo, còn lo gì việc khác là như vậy sao? Trâu nghe thì xấu hổ, không bao lâu thì chết. Vị đạo nhân cũng bỏ đi. Bọn thương nhân cùng nói với nhau:

-Vị Đạo sĩ chú nguyện gì khiến cho trâu chết. Liền theo đuổi, bắt gặp cố gặng hỏi:

-Đạo nhân nói lại các việc và nói trâu là anh của mình, vì không

nghe lời tôi nên bị đọa.

Đạo nhân liền ném bát lên hư không, rồi cùng bay lên. Bọn thương nhân biết đây là Thánh nhân, liền tự trách rồi đến chỗ trâu thiêu hương tạo phước. Trâu được phước này liền sinh về cõi trời.

Xưa có vị Hiền giả ở trong thành Xá-vệ, ở phía Đông nam cách ba mươi dặm có nhà kia thường cúng dường cho đạo nhân. Người đàn ông trong nhà đó thường giết trâu lấy thịt đem bán. Đạo nhân dần dần biết chuyện đó chưa kịp khuyến hóa thì người ấy mạng chung. Sinh làm quỷ thần ở bên sông Hằng, có thiết luân dao bén ẩn hiện như sương tuyết theo dòng nước mà hại người khổ không kể xiết. Sau đạo nhân có đi qua dòng sông đó cùng với quỷ tương ngộ. Quỷ hiện nửa thân người trên nước. Kéo thuyền lại bảo và kéo đạo nhân xuống nước chứ không giết ai trên thuyền. Vị Hiền giả cũng đi trên đó mới hỏi quỷ. Vì sao chỉ có tìm đạo nhân.

Quỷ nói:

-Tôi lúc ở thế gian thường cúng dường vị đạo nhân này. Đạo nhân tâm biết tôi giết heo bán thịt mà không quở trách khuyên răn, vì vậy tôi phải giết đạo nhân.

Hiền giả nói:

-Ông vì tội giết heo nên bị tội này, nay muốn giết đạo nhân, tội chẳng nặng hơn sao?

Quỷ thần suy nghĩ thấy đúng như lời Hiền giả nói, liền bỏ đi.

Đạo nhân trở về nói với cháu con của người đó hãy tạo phước cho thần hồn được siêu thoát khổ và khuyên răn dạy lại cho người sau. Đạo nhân thọ sự cúng dường không thể không khuyến hóa.

Xưa có người đi trên đường, gặp một thây chết, quỷ thần lấy roi đánh vào thây đó.

Người kia hỏi:

-Đây là xác chết vì sao lại đánh?

Quỷ thần nói:

–Đây là thân tôi, ngày trước vì bất hiếu với mẹ cha, với vua thì bất trung, không kính tin Tam bảo của thầy bạn, để nay phải chịu thống khổ không thể nói hết. Tất cả đều do thân này cho nên tôi đánh.

Đi một khoảng nửa, người này lại gặp một thây chết, có Thiên thần đến rải hoa lên xác đó và lấy tay xoa bóp.

Người đi đường hỏi:

-Xem ông giống như Thiên thần, vì sao lại xoa bóp thây chết. Đáp: Đây là thân trước của tôi. Vì hiếu thuận với cha mẹ, trung

tín với vua, tôn kính Tam bảo, lãnh thọ lời dạy của thầy. Khiến nay tôi được sinh lên cõi trời, cho nên tôi mang ơn thân này và nay đến để báo đáp.

Người đi đường trong một ngày thấy được hai sự việc trái nghịch, liền trở về nhà, trì năm giới, tu mười thiện, hiếu thuận cha mẹ, trung tín với vua và khuyên răn mọi người nên tạo phước. Tôi phước theo người thật chẳng sai, không thể không cẩn thận.

Xưa có một đạo nhân vào trong núi học đạo, sai một vị Sa-di vào thành Vương xá đem về một đấu gạo và tụng một bài kệ. Trong chợ có một Hiền giả, thấy Sa-di vừa đi vừa nói, mới hỏi Sa-di rằng:

-Đi đâu mà vừa đọc gì vậy?

Sa-di đáp:

-Thầy tôi ở trên núi học đạo, sai tôi mỗi ngày đi lấy gạo thì mỗi ngày có thể thuộc bao nhiêu câu kệ. Cho nên tôi vừa đi vừa tụng kệ.

Hiền giả lại hỏi:

-Nếu không mang gạo thì mỗi ngày có thể thuộc bao nhiêu câu kệ?

Đáp:

-Có thể thuộc mười câu.

Hiền giả nói:

-Vậy chớ có đi, để tôi thay Sa-di mang gạo lên cho.

Sa-di vui mừng liền ở một chỗ tĩnh tọa học tập. Hiền giả vì Sa-di ngày ngày đem gạo lên núi. Sau cùng với Sa-di đều được thông lợi. Vị hiền giả này sau sinh vào thế gian làm đệ tử của Thế Tôn tên là A-nan. Thế Tôn nói mười hai bộ kinh. Vì phước báo nên A-nan rất thông minh có thể nghe một mà hiểu mười, lại khai thị cho người sau, biết được việc phước đức như bóng theo hình, tùy theo nhân tạo ra mà được phước, không thể không làm.

-Xưa có một kẻ đồ tể có một ngàn con trâu nuôi dưỡng chăm sóc rất béo tốt. Mỗi ngày giết một con đem bán, đã giết được năm trăm con. Còn năm trăm con kia thì lại đem cho húc nhau để làm trò chơi. Thế Tôn khi vào nước này, thấy bầy trâu như thế thì sinh lòng thương xót bỏ đi. Rồi nói chư đệ tử:

-Lũ trâu nầy thật ngu si, bạn bè cùng đâm húc nhau để cho người vui chơi. Con người cũng như thế. Một ngày qua đi, mạng sống ngày một hết không thể không nghĩ đến mà cần cầu đạo giải thoát.

Số 2045- Kinh Nói Về Nhân Duyên Thái Tử Của Vua A Dục Vì Lợi Lạc Pháp Mầu Mà Bị Hoại Mắt

SỐ 2045

KINH NÓI VỀ NHÂN DUYÊN

THÁI TỬ CỦA VUA A-DỤC VÌ LỢI

LẠC PHÁP MẦU MÀ BỊ HOẠI MẮT

Phàm thiện ác xoay chuyển khế hợp theo người dụ như hình với bóng. Nếu người thọ nghiệp nào thì phải nhận lấy sự thọ báo của ng- hiệp ấy. Sự thọ nghiệp báo này có ba điều sai khác:

1.Hiện báo.

2.Trung báo.

3.Hậu báo.

Người thọ ân sâu ở trong chín cõi, tai mắt đều thích duyên nơi cảnh thú vui của cõi trời. Ở trong loài cầm thú đầu thai vào cung vua mà được thọ mạng, cũng phải chịu nhận lãnh năm thứ hình phạt tàn khốc, đây chính là hiện báo.

Chúng sinh bị trầm mê trong chốn u đồ, hồn phách phiêu diêu mà không thể tái sinh. Thân trải qua nhiều kiếp luân hồi mà vẫn không biết, nay sinh làm vương tử phải chịu hủy hoại mắt. Đó là trung báo.

Ở chốn A-lan-nhã phóng túng gây họa trong vô tưởng, trước sau đều đeo giữ lấy hoặc nghiệp mà không dứt. Rồi đọa vào loài thú dữ có cánh, bị trầm luân khổ ách mà không biết đường thoát ra. Đây chính là hậu báo.

Cho nên Thánh nhân ra đời cứu độ chúng sinh đều là có nhân duyên cả, không có căn cơ thì không khế hợp, Phật soi xét trong ba đời, thấy chúng sinh trôi lăn mãi trong sinh tử. Ngài suy nghĩ sâu xa mà biến ra muôn hình loại để tùy theo đó mà khuyến hóa dẫn dắt vào trong nhà đạo pháp.

Từ khi Đức Như Lai diệt độ, rồi về sau vua A-dục lên ngôi vị vua nắm giữ cả cõi Diêm-phù-đề, sửa sang giềng mối, rồi tạo tương lập chùa tháp Phật có đến tám vạn bốn ngàn ngôi. Bậc A-la-hán được đắc đạo trong đời này có cả ức vạn. Hàng quốc chủ sư Tăng đều hết lòng ủng hộ, muôn dân cùng hết lòng cung kính phụng thờ. Thần thánh lại càng thêm ngưỡng phục. Vương tử của vua đã nhiều đời trồng thiện căn, thích làm điều lợi ích cho đạo pháp. Được sinh vào cung vua, lại thêm dung mạo đoan trang thù thắng hơn người.

Về sau vào đời nhà Tần có quan Thượng thư vì muốn tìm hiểu mà không biết duyên khởi từ đâu. Mới sai tướng quân Tông Chánh Khanh đến thành Tư lệ của quan Hiệu Úy Diêu Mân người quận Nam an. Vị này có người anh kế là Diêu Chiếu, tự Cảnh Nghi, là người có văn chương nho nhã đáng được mọi người yêu đến muôn đời. Còn võ thì thuộc hàng bạt chúng siêu quần xứng danh là bậc anh tài. Phàm có nói điều gì thì tài trí biện giải khôn cùng. Muôn việc dù có túng tình thích giao du nhưng vẫn giữ ý đức thuần hậu. Dù là bậc khuôn phạm cũng khó mô phỏng theo. Sự cung kính thì vượt trên bậc quân tài, uy đức lại chấn động cả hậu lai.

Nhưng tấc lòng lại luôn nghĩ đến những người mê lầm mà không thể tự cứu, thương kẻ ngu si chưa ngộ tỉn. Nên muốn nối ý nguyện thù thắng của bậc tiền nhân, để lập đạo huyền tông trong đời mạt thế này. Vì thế mà ông lặn lội đến xứ Thiên trúc thỉnh Sa-môn Nan-đề về cùng chấn chỉnh, giảng luận đạo pháp. Bổn văn bài kệ này được ngài Đàm- ma-nan-đề dịch từ đời nhà Tần Kiến sơ năm Tân mão thứ sáu. Ở tại thành An định, dịch vào ngày 18 cho đến ngày 25 mới hoàn tất, về bản tiếng Phạn thì có ba trăm bốn mươi ba câu. Khi dịch sang Hán văn thì được một vạn tám trăm tám chục lời.

Thiết nghĩ dịch ra tiếng phổ thông thì tinh nghĩa khó mà đạt được. Hoặc lìa văn mà được nghĩa. Thông ý phụ thì ý chánh khó mà lưu loát; hoặc sự lược mà lý lại đầy đủ; hoặc tùy theo sự kiến giải tụng đọc của mọi người. Dù vậy, bổn văn này là để cho bậc Học sĩ ở đời sau, liễu đạt tội phước nhân quả rõ ràng không mất.

Thiết nghĩ, nếu có được đôi lời nhuận sắc góp ý của mọi người, thì bài minh này sẽ càng tỏ rõ, thêm nhiều ý mới hay lạ. Cho nên mới trình bày ra đây cho ai nấy cùng tường tận.

KINH VƯƠNG TỬ A-DỤC HOẠI MẮT

NHÂN DUYÊN

Hán dịch: Đời Phù tần, Tam tạng Đàm-ma-nan-đề,

người nước Thiên trúc.

Người trong sinh tử

Buộc ràng bấy lâu

Tập khí càng dày

Mà thành khổ não

Dâm loạn vô chừng

Thành ra bại hoại

Như nước xoáy mạnh

Sẽ làm tổn thương

Người trí chấp tâm

Ý tưởng rõ ràng

Đạm bạc giữ mình

Chế ngự điều ác

Ba mươi mốt kiết

Ô nhiễm tâm người

Cần phải xa lánh

Bỏ sự buông lung

Chuyên tâm giữ ý

Nghe lời nói này

Biết vua A-dục

Hoại mắt của con

Tiếng đồn khắp chốn

Cả nước đều hay

Quốc dân cùng biết

Ai nấy kinh ngạc

Vua A-dục kia

Thống lãnh bốn phương

Khắp cõi Diêm-phù

Không ai chẳng phục

Con vua khi sinh

Nhan sắc đoan chánh

Tướng tốt uy nghi

Xứng danh vương vị

Mắt sáng trong ngần

Như trời Đế Thích

Vua thấy như vậy

Lòng rất hân hoan

Cho gọi quần thần

Sa-môn đạo sĩ

Đem vương tử đến

Để cho vua xem

Lại bảo các quan

Đặt tên thái tử

Cho đời xưng tán

Vang tiếng xa gần

Quần thần đảnh lễ

Bạch với vua rằng

Vua sinh quý tử

Ít có trên đời

Theo pháp vương trị

Trời rồng quỷ thần

Nay nên lập hiệu

Tên là Pháp Ích

Để cho như vậy

Vương pháp điều chỉnh

Theo lý trị dân

Đừng để trái đạo

Như thế chính là

Chân tử chánh pháp

Xưng là Thánh tử

Pháp Ích tên người

Mắt như hoa sen

Ai thấy cũng vui

Nhìn không chớp mắt

Như được thấy vua

Nói năng rõ ràng

Không mau không chậm

Anh tú nhu hòa

Việc làm nhàn nhã

Danh đức vang xa

Không thể cùng tận

Nay càng tôn trọng

Thiên nhãn vương hiệu

A-dục vua cha

Càng thêm yêu quý

Nuôi dưỡng theo mùa

Không hề sai sót

Vua thường sai sứ

Dò xét trong ngoài

Để con an ổn

Rồi mới ăn cơm

Tự mình ẵm bồng

Vui giỡn cả ngày

Tình ái không xa

Thức ngủ không chán

Pháp ngữ càng vang

Vì con tạo phước

Mới được mắt này

Như hoa Ưu-bát

Nhất thời vương tử

Xuất du pháp giới

Khiến người tương hộ

Chẳng còn ưu lo

Như có nam nữ

Thấy thiên nhãn đến

Đều khởi tà tâm

Tình dục hưng khởi

Bẩm tánh Tố vương

Chấp mê nữ sắc

Thị nữ trong cung

Dường như phi tử

Chư vị phu nhân

Thấy dung mạo kia

Yểu điệu thục nữ

Không ai sánh bằng

Vương Đại phu nhân

Tên gọi Tịnh Dung

Ngày đêm tìm đến

Muốn tư thông cùng

Ta muốn một ngày

Được như sở nguyện

Được cùng Thiên nhãn

Bế tịnh du dương

Lòng mới mãn ý

Không muốn Thiên cung

Dù cho tổn mạng

Nơi đời không oán

Bấy giờ Thái tử

Sáng sớm thức dậy

Đến chỗ phu nhân

Quỳ lễ thưa hỏi

An ổn mọi điều

Đi đứng thế nào?

Lại dâng mỹ vị

Hoa quả kiết tường

Phu nhân trông thấy

Ý dục càng khởi

Bảo ngươi đến đây

Cùng ta giao hợp

Mới là mãn nguyện

Lại thân tình xong

Ta người cùng vui

Thật là khoái lạc

Thiên nhãn nghe xong

Lấy tay bịt tai

Trong lòng suy nghĩ

Khổ thay lời này

Tai hại làm sao!

Thống não tâm cang

Ân sâu dưỡng dục

Lẽ nào dung tha

Rồi dần thối lui

Theo lẽ ngay thẳng

Trở về bổn cung

Mặc niệm tư duy

Kia thấy trái nguyện

Lại đoạn vong ý

Trong lòng than thở

Tính mưu hại kế

Phùng đầu loạn tóc

Vật vã trên đất

Sân giận buộc ràng

Như quỷ La-sát

Kẻ ấy vì sao

Lại làm nhục ta

Phải tìm phương cách

Móc mắt cả đôi

Khiến tung cả nước

Chẳng còn thấy nghe

Huống chi nam nữ

Thấy được hình dung

Bấy giờ có quan

Tên gọi Na Xa

Vương phụ cậy nhờ

Muôn dân cảm phục

Vào ngày đầu năm

Đến chúc khánh hạ

Yết kiến quân vương

Như pháp lễ lạy

Vương tử trông thấy

Lấy tay đánh đầu

Quan chẳng vui lòng

Tại mình đứng trước

Mau mau trở về

Chớ đừng lại đây

Ta muốn nhập triều

Chúc mừng Thánh tôn

Thần đến chắp tay

Giả dò cung kính

Nguyện cho vương tử

Hưởng thọ vô cùng

Nắm giữ quyền uy

Mà trị muốn dân

Thân thể nhu mì

Không bị tổn hại

Ngoài miệng cười nói

Ra vẻ vui hòa

Mà lòng giận dữ

Như rắn phun độc

Lòng tự suy tư

Tìm cách báo oán

Nếu không ra tay

Không sống ở đời

Na-xa đứng dậy

Thoái lui trở về

Đem hết câu chuyện

Hướng đến vương hậu

Phu nhân tiếp chuyện

Người nói ta nghe

Cũng có lỗi lầm

Mà không thể nói

Kia đã hủy nhục

Trời đất chẳng dung

Đáng thọ hình trảm

Không thể thứ tha

Trong lòng Da-xá

Nước nung thêm lửa

Thiêu cả núi rừng

Thành quách xóm làng

Mọi người đều thấy

Ai cũng kinh lạ

Quần thần gặp nhau

Đều cùng luận hỏi

Hôm nay vì sao

Đại thần nổi giận

Trong nước thêm lửa

Nước lại diệt lửa

Mới từ trong sinh

Nay chốn vương cung

Ví dụ rõ ràng

Gặp thái tử đây

Như nước sinh lửa

Thiếu đốt tâm ta

Đã tạo công đức

Thì không lo sợ

Nay sinh bố úy

Ta nghĩ đêm dài

Thường hay suy tư

Nay ta đã già

Tất nhờ lực ông

Nên càng rửa nhục

Như kẻ loạn dâm

Việc này ẩn kín

Chớ để người chê

Da-xa bạch rằng

Có tội phải trị

Hủy thần nhục tôn

Phải nên xử lý

Nên lập quyền xảo

Tìm mọi phương cách

Không móc đôi mắt

Thì chẳng báo thù

Có vị La-hán

Tên gọi Thiện Niệm

Thiên nhãn Tôn sư

Nhân dân cung kính

Chân nhân nhập định

Dùng đạo lực quán

Vương tử ngày sau

Phải gặp duyên nghiệp

Liền đến giáo hóa

Nói đạo vi diệu

Khiến biết cơ biến

Vạn vật đều không

Cùng vương tử nói

Sắc cũng có không

Vô hữu cũng không

Thanh từ ngoài ứng

Do tai mà vào

Hương từ do nơi

Tỷ thức mà thọ

Mùi vị từ miệng

Làm tăng thiệt căn

Thân tham sắc phục

Ý chẳng chán chê

Pháp có cũng không

Không có có không

Không không cũng không

Tợ như bọt tụ

Cũng thường tan hủy

Mắt cũng vô thường

Không thể lâu dài

Như nước bọt nổi

Hội rồi cũng diệt

Thường niệm tư duy

Biến hoại vô thường

Mắt cũng biến chuyển

Hưng suy không ngừng

Nên càng nổ lực

Cầu đắc thiên nhãn

Phàm thiên nhãn đó

Không thể biến hoại

Vương tử sau đó

Không còn ưu lo

Bỏ hết tục duyên

Đến nghe pháp lạc

Gần Thiện tri thức

Kết bạn giao du

Nghe pháp tỏ ngộ

Đắc nhãn thanh tịnh

Do thiện tích lũy

Nay gặp La-hán

Chuyên tâm niệm Phật

Tư duy Pháp bảo

Kính phụng Thánh chúng

Cùng bậc Trưởng tôn

Ý không dời đổi

Nên gặp đại hạnh

Trụ không động địa

Đệ tử chân Phật

Người nghe lợi ích

Vui mừng giao tập

Đây tất có nhân

Việc không tự đến

Làm sao nhân thân

Nhãn cũng vô thường

Thầy đã dạy bảo

Ân cần sâu xa

Phải nên phòng hộ

Thi hành nghiêm giáo

Há chẳng dám khinh

Trái bực Thánh sư

Ngay lúc bấy giờ

Ở cõi Diêm-phù

Sở hành Bồ-tát

Tìm chỗ đậu thân

Tên nước Thạch thất

Hằng có vương trị

Gặp lúc quốc hủy

Chủ cũng tán thân

Quần thần trong nước

Thứ dân lớn nhỏ

Đều cùng tìm đến

Cũng cung A-dục

Bái yết xong rồi

Chắp tay mà nói

Thánh vương Diên thọ

Lợi ích muôn đời

Thạch Thất khuyên vua

Lấy ngôi vương vị

Nguyện xin lần lượt

Lãnh thọ muôn dân

Vua liếc mắt nhìn

Bèn bảo Da-xa

Mau nên cử người

Ai đáng thống lĩnh

Đến chốn biên cương

Cần người tài giỏi

Chẳng phải phàm nhân

Thống nhiếp nơi kia

Da-xa tự nghĩ

Nay chính phải lúc

Nên sai vương tử

Đem binh dẹp loạn

Liền trước mặt quỳ

Mà bạch vua rằng

Nguyện xin bệ hạ

Nghe thần khải tấu

Nước Càn-đà-việt

Lạc thú thiên cung

Xin sai Thái tử

Thống lãnh muôn dân

Đi đến nước kia

Sẽ được cảm ngộ

Cũng khiến thiên uy

Chấn động cõi ngoài

Phụ vương nghe xong

Rất là tức giận

Giận kẻ tâu bày

Há đủ để nghe

Ngươi không quốc chủ

Lại chẳng lãnh dân

Vì nhân lực gì?

Khiến ta đứt đoạn

Lưỡi ngươi như thế

Chẳng đoạn dứt đi

Mới muốn cho ta

Dứt tình đoạn tử

Nay truy xét ngươi

Tội càng đáng chết

Biết tự sửa đổi

Chẳng tổn tay ta

Từ nay về sau

Lại càng cẩn thận

Bảo trọng gia tộc

Thấy được thiên mạng

Nếu có xưng ta

Dứt danh hiệu đó

Thân tự mang kiếm

Nếu lại có lúc

Trước mặt xưng tên

Thì sẽ cắt lưỡi

Giả sử con ta

Xưa có oán thù

Quá khứ đã tạo

Vốn là nhân duyên

Và nay hiện tại

Thân khẩu ý làm

Nay cũng lượng thứ

Không tìm tội trước

Ôm lòng oán giận

Không kể mạng căn

Quỳ dài trước mặt

Tâu kể sự tình

Thiện tai Đại vương

Nguyện đem uy lực

Lưu ý nghĩ suy

Để nước không loạn

Dân nước phương Tây

Bẩm tánh ngu hèn

Thích việc đánh đấm

Khởi binh công phạt

Nên cần thiện hóa

Uy nạp nhân tâm

Quần thần hòa mục

Há chẳng tốt sao

Nước Càn-đà-việt

Trân bảo đầy tràn

Cao tài bác học

Vô sự bất nhàn

Đến thành Thạch thất

Danh dự không mất

Xưa vua Hoa Anh

Cai trị xứ này

Vườn rừng ao nước

Sinh hoa sen báo

Thân bạc lá vàng

Giá cả Diêm-phù

Thân này có uy

Thần đức vô lượng

Chẳng phải thường nhân

Có thể trông cậy

Nước tại Tây vực

Phong phú to lớn

Xin vua suy xét

Chớ nên thịnh nộ

Sở dĩ thần tấu

Vì nước làm trọng

Đâu dám xem thường

Mà vương tử đây

Căn tánh thông minh

Biết đủ mọi việc

Kỹ thuật chiến lược

Đầy đủ tinh tế

Nếu đến cõi này

Gặp được vương tử

Không dùng đao kiếm

Tự nhiên hàng phục

Bởi lời nhu hòa

Dứt lòng hung ác

Thọ tánh khoan từ

Tâm không tham cầu

Tửu rượu không ham

Sắc dục tự chế

Nhân ái từ bi

Trị khắp thế nhân

Bởi có đức này

Thần mới dám tâu

Nếu làm vua phiền

Nguyện thùy hứa khả

Vua nên chuyên nhất

Sao đủ ưu phiền

Nay bày tâm niệm

Lo lắng vì nước

Mà cùng mưu tính

Sợ sau có hoạn

Việc không dự toan

Thất bại do đây

Như ăn mắc nghẹn

Đã không nuốt được

Lại chẳng nhả ra

Đại thần nghi hoặc

Mà không thể hiểu

Thiêu thân vào lửa

Đâu biết hậu duyên

Khi vua A-dục

Rơi lệ nói rằng

Lợi ích đã rõ

Thống nhiếp đất này

Cận thần cả vạn

Tự nhiên hưởng ứng

Muôn vật kiết tường

Tìm đến thiên đình

Vua tự thân mình

Tay cầm thiên quan

Đầu đội vương pháp

Mà nói lời rằng

Thiện tai Tân vương

Muôn việc an lành

Khiến dòng họ ta

Lên ngôi vương vị

Dấy chuông đánh trống

Xướng vang kỹ nhạc

Treo phướn che lọng

Cả ngàn muôn loại

Ở cõi nước kia

Châu biến khắp cả

Tám vạn do-tuần

Nhân dân sung mãn

Mặc giáp tượng mã

Mỗi nơi tám vạn

Kim ngân trang sức

Không thể tính kể

Xe bằng lông báu

Tám vạn bốn ngàn

Quân chúng binh mã

Lại cũng tám vạn

Như trời Đế Thích

Du ngoạn sau vườn

Ngọc nữ theo hầu

Lạc thú vô cùng

Như thế vương tử

Đến cõi nước kia

Vào thành Thạch thất

Dọc đường vô số

Tùy tùng theo sau

Vua đến quốc giới

Muôn dân vui mừng

Ý nguyện tự vui

Như trời Đao lợi

Đường xá trong thành

Treo phướn kết lọng

Như hương rải đầy

Châu biến cùng khắp

Bấy giờ Pháp Ích

Bảo với nhân dân

Các ngươi chí thành

Đều tôn trọng ta

Nay trong bảy ngày

Các việc chớ làm

Ta sẽ ban thưởng

Tài vật thọ dụng

Như trong cung điện

Ngũ tạc vui vầy

Mặc tình du hý

Đêm ngày không chán

Ta nay ban phát

Bảo vật tùy ý

Nếu người mắc nợ

Lấy vật thay thế

Nếu có đọa lạc

Làm người nô bộc

Cấp cho tài của

Khiến cho miễn dịch

Khắp cả trong thành

Già cả lớn bé

Đều tu hạnh thiện

Không còn oán giận

Lại sắc ngoại cảnh

Tuyên lời ta dạy

Trong khoảng sáu năm

Chớ thâu tài vật

Nếu kẻ nghèo hèn

Không chỗ nương nhờ

Ta cũng bố thí

Không để thiếu thốn

Có thể tự tu

Không sát đạo tâm

Ta nên kính đãi

Như mình không khác

Khi vua Pháp Ích

Lại nói thêm rằng

Nữa tháng ba ngày

Trai tịnh khó gặp

Nam nữ khuyến nhau

Chớ nên giải đãi

Phụng bát quan trai

Như Lai pháp lạc

Phật thuyết nhân thân

Ức kiếp mới gặp

Và tám vô nhàn

Các pháp điên đảo

Như ván trên biển

Như mù tìm lổ

Đây có thể mong

Cầu nhân thân khó

Các người đã có

Chớ nên khinh mạn

Người trong ngũ lạc

Hư ngụy không thật

Nên tìm thiên phước

Đến cung Đao lợi

Điện đường thất bảo

Ăn uống cam lộ

Nếu muốn được an

Thọ phước của trời

Nên trong nửa tháng

Giữ ba ngày trai

Vua thành Thạch thất

Giáo huấn không mệt

Cả nước thanh bình

Nhân dân an lạc

Như có nam nữ

Gặp được quốc vương

Sau khi mạng chung

Đều sinh lên trời

Đại vương A-dục

Hỏi thăm sứ thần

Pháp Ích trị hóa

Có như pháp không?

Nhân dân trong nước

Có thần phục không?

Người mau nói đủ

Chớ có nghi nan

Sứ thần vui vẻ

Sau trước giải bày

Đại vương thọ mạng

Vạn dân đều nhờ

Pháp Ích Thánh vương

Khí lực khang cường

Hằng đem chánh pháp

Hóa đạo Tây phương

Trong thành Thạch thất

Như cung Đế Thích

Vua cai trị nước

Như vua Đế Thích

Nước Càn-đà-việt

Dân giàu nước mạnh

Việc làm chân thật

Không có hư dối

Không sát không đạo

Thuận theo chánh pháp

Nhân dân cả nước

Khen ngợi không cùng

Nguyện cho Đại vương

Tuổi thọ vô lượng

Mong đức Thánh nhân

Các nơi đều gặp

Vua A-dục nghe

Vui mừng hoan hỷ

Nhan sắc hân hoan

Bảo Da-xa rằng

Ta gặp đại lợi

Công đức rõ ràng

Vương tử Pháp Ích

Đem lý trị dân

Tuân theo lễ cấm

Ân nghĩa chan hòa

Nhân dân trong nước

Đều được mong chờ

Nay đem phân ra

Diêm-phù lợi ích

Ta lấy một phần

Một phần cho con

Khiến cho Pháp Ích

Trường sinh thọ mạng

Pháp hóa nhân dân

Như nay không khác

Tân đầu Hà biểu

Đến nước Bà-già

Thành Càn-đà-việt

Thôn chúng Ô-đặc

Kiếm phù, An tức

Khang cư, Ô tôn

Quy tư, Vu điền

Đến phương Tần quốc

Một nửa Diêm-phù

Cho hết Pháp Ích

Trị khắp dân sinh

Nêu danh hậu thế

Sư tử Đàm-la

Ma-kiệt Kim

Căn Duy-na Xá-vệ

Lõa hình đều nghe

Tuyết sơn phương Bắc

Nơi bờ biển xa

Ta cùng thuận hóa

Khiến không giới hạn

Quan Da-xa nghe

Như bị độc tiễn

Ngoài giả vui cười

Trong càng sân hận

Quỳ xuống mà thưa

Phụng lời đại vương

Nay lúc truyền lệnh

Không dám chần chờ

Nhưng lòng trộm nghĩ

Não phiền túc nghiệp

Tam độc dẫy đầy

Không kể thân mạng

Xưa nắm đầu ta

Não thống khó quên

Nay không báo oán

Còn đợi bao giờ

Thế bèn cáo lui

Trở về suy nghĩ

Mật sai hầu cận

Tâu rõ hoàng hậu

Phu nhân nghe rồi

Bảo Da-xa rằng

Mau viết mật thư

Khép tội thoái vị

Chớ để người ngoài

Có kẻ nghe biết

Nếu việc bại lộ

Không tránh tội chết

Da-xa hỏi rằng

Mật thư để làm

Chỉ có kim ấn

Dùng để đóng thư

Phu nhân liền bảo

Ấn để ta lo

Nay phải cùng bàn

Làm sao lo liệu

Cử người khéo léo

Đem thư đến đó

Chớ có sơ xuất

Sự tình dễ lộ

Bấy giờ Da-xá

Trá xưng vương mệnh

Giả viết thành chỉ

Hư dối muôn phần

Bảo người nước kia

Muốn khơi tro tàn

Nói vua A-dục

Căm hận nước ngươi

Nếu muốn bình an

Ở cõi Diêm-phù

Mau theo lịnh ta

Không được trái ngược

Nếu thấy thư ta

Có đóng ấn tín

Bắt ngay Pháp Ích

Khoét hai con mắt

Đó chẳng con ta

Ta chẳng cha hắn

Nơi hắn trị vì

Chẳng phải ta có

Trộm đem thư này

Dâng cho phu nhân

Mau tìm bảo ấn

Chớ để nghi nan

Nay được ấn đó

Mới đủ làm tin

Nếu để chần chờ

Sợ việc bại lộ

Khi ấy phu nhân

Nội trong ngày này

Đến vua khóc lóc

Giả chưa điều lạ

Nằm mộng thấy điềm

Thật là không tốt

Nên sợ thân vua

Phải gặp tai nạn

Nên trước dự liệu

Để trừ ác mộng

Nguyện dâng nước phép

Làm chỗ an tâm

Có thể yếm tà

Ứng điềm bất tường

Vua và nhân dân

Không còn ưu não

Vua liền bảo rằng

Mộng là phi chân

Sao có thể làm

Thân này bệnh tật

Phu nhân nghe rồi

Lại càng than khóc

Kêu trời gào to

Chuyển cả mặt trời

Vua nên từ mẫn

Thọ dụng rượu này

Để cho thân thiếp

Chẳng mất mạng căn

Vua nghe càng cười

Từ tốn bảo rằng

Ý ngươi muốn thế

Ta phải uống đây

Để cho mạng nàng

Không bị hủy diệt

Đây là việc nhỏ

Ta không trái nghịch

Vua liền nhận rượu

Uống ít quá say

Vua vào nằm nghĩ

Chẳng còn hay biết

Phu nhân lấy ấn

Đóng vào phong thư

Lúc đó hầu cận

Không ai thấy biết

Vua ở trong mộng

Thấy kẻ trộm ấn

Liền thời tỉnh giấc

Hỏi tả hữu rằng

Vừa mới chợp mắt

Tâm thức lờ mờ

Ai đến quấy ta

Ngươi không được cho

Mau lấy kiếm hiệu

Chớ để sơ xuất

Đây tất có mưu

Muốn hại thân ta

Tay cầm kiếm bèn

Và phi thiết luân

Thiên uy giận dữ

Nói với phu nhân

Ai đến khiến nàng

Lấy bảo ấn ta

Nói rõ đuôi đầu

Không thì tru diệt

Phu nhân lo sợ

Quỳ dài khải tâu

Xin vua suy xét

Việc này không có

Vua càng giận dữ

Lớn tiếng bảo rằng

Chẳng có ai khác

Xúc phạm đến ta

Nay không đối chất

Nói rõ tội mình

Thì đem thân ngươi

Phân làm hai đoạn

Phu nhân khóc lóc

Quỳ bạch vua rằng

Đây là một huyễn

Hiện điềm quái này

Chẳng phải phàm nhân

Vô cùng bần tiện

Sao dám hại vua

Hư dối làm thật

Giả khiến ấn tín

Làm kẻ trộm đạo

Lời thành tâu vua

Há không tường tận

Vua nghe lời này

Im lặng không đáp

Trở về chỗ nằm

Suy nghĩ mọi điều

Phu nhân gấp rút

Bảo với Da-xa

Mau khiến thân tín

Chớ để chần chờ

Vào lúc bấy giờ

Vương tử Pháp Ích

Cùng các quần thần

Đang ở trên điện

Hội họp ngao du

Tự ý vui vầy

Bỗng thư đưa đến

Trong thành Thạch thất

Vua nghe có lệnh

Phụ vương giáo sắc

Đứng dậy tiếp nghinh

Lễ dài lãnh thọ

Rồi sai tả hữu

Mở lấy phong thư

Thấy lời dạy bảo

Rất là nghiêm thiết

Xưng là A-dục

Giận cõi nứoc này

Nếu muốn an ổn

Trong thành Thạch Thất

Mau bắt vương tử

Móc hai mắt ra

Chớ có chần chờ

Sẽ chịu ảnh hưởng

Pháp Ích nghe xong

Tự lăn xuống đất

Ta có lỗi gì?

Mà nay vương phụ

Sai người đem thư

Hại đôi mắt ta

Đây hẳn có người

Dèm pha sự việc

Quần thần nhân dân

Nghe lời thiết giáo

Rất là kinh ngạc

Không biết từ đâu

Tai nạn đưa đến

Do tai biến này

Khiến vua nổi giận

Không nhận kế tự

Trong bọn quần thần

Cùng nhau bàn luận

Chúng ta không dám

Hủy mắt Pháp vương

Nếu có người nào

Dám làm điều này

Khoét đôi mắt kia

Bọn ta cùng nhau

Cố giữ bờ cõi

Truyền cáo xa gần

Sửa sang chiến cụ

Thà mất nhân loại

Mất cả vợ con

Không thể để vua

Thọ lấy khổ này

Mau mau đánh trống

Triệu lời ngoại tướng

Thiêu đốt thư này

Giết kẻ đưa tin

Kia chẳng phải chủ

Ta chẳng phải dân

Thật không tuân mạng

Hủy mắt Thánh vương

Khi ấy Pháp Ích

Bảo với quần thần

Chớ sinh tâm này

Cự nghịch Thánh giáo

Binh chúng phụ vương

Không thể trù tính

Dũng mãnh kiên cường

Trên đời ít có

Các ngươi tuy muốn

Tỏ chút lòng thành

Việc không như thế

Quốc gia sẽ mất

Mạng ta đâu còn

Thân vì đâu có

Mới khiến đại vương

Oán hận dứt tình

Thà tổn thân này

Nhận thọ sắc chỉ

Khiến cho dân nước

An ổn mọi bề

Các ngươi chớ nên

Suy nghĩ bàn luận

Mau thọ vương giáo

Lấy đôi mắt ta

Phàm thạnh tất suy

Hội hợp có lìa

Vô thân vị kỷ

Chết đâu tránh được

Phật đã thuyết pháp

Thân này là khổ

Lậu uế vô cùng

Có gì mà ham

Mau bảo trong thành

Ai có thể làm

Lấy đôi mắt ta

Thì ban châu báu

Giá trị ngàn muôn

Cùng với vàng bạc

Nhiều không kể hết

Nhân dân quốc sĩ

Nghe lời dạy này

Vân tập cung môn

Đầu kim không lọt

Di hình cùng hưởng

Đều cùng cao giọng

Gào trời kêu đất

Mà nói lời rằng

Vì sao thảm sầu

Mất Thánh vương đây

Như chốn Thiên cung

Cớ gì thay đổi

Thành quách rồi đây

Sẽ thành tan hoang

Đất nước bờ cõi

Rồi sẽ tiêu sơ

Chúng ta hãy cùng

Bảo với lân quốc

Vua A-dục vương

Khởi đầu muôn ác

Giết con nêu danh

Làm sao tôn quý

Con còn không yêu

Lấy gì đến dân

Lúc ấy trong thành

Có một phàm nhân

Xưa cùng vương tử

Mỗi mỗi hiềm thù

Đi thẳng đến trước

Cầu xin được gặp

Tôi sẽ móc mắt

Vị vương tử này

Quần thần tả hữu

Chỉ thị khải tấu

Người này tự xưng

Chịu khoét mắt vua

Suy nghĩ rõ ràng

Phải lời phụ vương

Xin đừng để chủ

Thọ lấy khổ này

Vương thấy vị này

Lòng đầy ưu bi

Tả hữu cố nhìn

Bảo quần thần rằng

Tôi ở thành này

Đã mười hai năm

Nếu có lỗi lầm

Xin hãy tha thứ

Chỉ có hôm nay

Hủy đôi mắt này

Chớ nên sầu não

Mà khởi niệm ác

Trở về trong nước

Như pháp thường ngày

Tránh đao khai hóa

Việc được như thế

Chính là ý muốn

Phước báo nhân thiên

Thường niệm trai giới

Không trái điều này

Vua cỡi áo mũ

Châu báu anh lạc

Và đồ trang sức

Trao cho người trước

Người nên biết ta

Muốn giữ bổn pháp

Mỗi mắt khoét ra

Để vào tay ta

Khi ấy kẻ kia

Tay cầm dao bén

Trước móc một mắt

Để vào tay vương

Vương tự cầm lấy

Mà càng tư duy

Nhớ lời Tiên sư

Đã từng dạy bảo

Hoát nhiên tâm ngộ

Buộc ý không quên

Xưa thầy nói pháp

Lý thật sâu xa

Đã bảo ta rằng

Mắt là vô thường

Lời thầy chí thành

Thật không hư dối

Tịch tĩnh vi diệu

Rõ nghĩa vô thường

Mắt này không lâu

Sẽ bị hoại diệt

Vốn biết mắt ta

Hư hoặc thế gian

Kẻ ngu ngoan cố

Chẳng biết là không

Sinh tử uế trược

Như cây ba tiêu

Cành lá che phủ

Ruột chẳng kiên cố

Người trí quán sát

Chẳng lấy làm tham

Há là khởi ý

Đắm nơi mắt sắc

Mắt chẳng phải ta

Không tạo không tác

Kia không có ngã

Thì sao có mắt

Người ngu khởi hoặc

Đắm trước mắt này

Luân chuyển u minh

Trường lưu biển khổ

Mắt nay cùng ta

Trọn đời xa lìa

Do nguyên bổn nào

Cùng ta hình thành

Như bọt trên nước

Chợt nổi chợt chìm

Hư ngụy không thật

Tạo nên mắt thịt

Như thế Pháp Ích

Quán rõ nguồn chân

Tư duy huyền diệu

Ý không lay động

Chấp chánh nhiễu loạn

Tâm như Kim cang

Các tưởng tịch tĩnh

Chí không dời đổi

Khi ấy người kia

Lại cầm dao bén

Mổ thêm một mắt

Để vào tay vương

Lại quán nguồn gốc

Mắt từ đâu ra

Giải chư pháp tịch

Vạn vật quy hóa

Liền trên tòa cao

Đắc thiên nhãn thông

Các trần dứt sạch

Thấu đạt đạo mầu

Cảm ứng Thiên địa

Sáu cõi chấn động

Hỷ tình nội phát

Ba lần xưng thiện

Xả mắt ô uế

Mà được tịnh nhãn

Công đức vi tế

Tự biết đạo thành

Chư thần than thở

Uyển chuyển đi quanh

Thống khổ xiết bao

Mất ngôi Thiên đế

Xưa tạo duyên gì

Gây túc nghiệp gì

Nay hoại đôi mắt

Lại thành ngói đá

Rồi bèn chắp tay

Mỗi mỗi thưa trình

Nguyện vương lân mẫn

Thống lĩnh nơi này

Chúng tôi cùng giúp

Đến chỗ phụ vương

Trình bày tấu trần

Cai trị đất này

Bây giờ Pháp Ích

Từ giả quần thần

Lòng đầy cảm luyến

Chí tâm báo đền

Thân làm hoại sĩ

Làm sao sánh được

An ổn quý bang

Nên phải rút lui

Về nơi bổn quốc

Tức cùng phu nhân

Thị thần có một

Bỏ vương bỏ vị

Tìm đường mà đi

Trải qua làng xóm

Quận huyện thành ấp

Các nơi hoang dã

Hiểm trở núi rừng

Nhưng vương thái tử

Khéo biết đàn cầm

Âm thanh vi diệu

Trên đời ít có

Lấy đây làm nghề

Sinh nhai độ nhật

Lần hồi đi mãi

Mạng sống duy trì

Như thế trải qua

Khắp xóm cùng làng

Rồi dần về đến

Cung thành phụ vương

Khi ấy tiếng xấu

Đồn khắp xa gần

Rằng A-dục vương

Hủy đôi mắt con

Thôn xóm quốc thành

Thảy đều kinh động

Chúng ta nên phải

Tìm phương lánh nạn

Nam nữ lớn nhỏ

Khóc lóc tìm đến

Thái tử với vua

Có lỗi lầm gì

Mà bị như thế

Tay không đoạn diệt

Lấy mắt Thánh vương

Hủy hoại thân hình

Vương tử Pháp Ích

Bảo với nhân dân

Phụ vương không lỗi

Thế nhân đừng oán

Đây là túc nghiệp

Phải thọ báo này

Nhân duyên đã lâu

Chẳng phải đời này

Khi ấy A-dục

Ở trên lầu cao

Riêng cùng phu nhân

Đang còn an giấc

Vương tử Pháp Ích

Dừng bên chuồng ngựa

Suốt đêm ca ngâm

Khảy đàn làm vui

Vua nghe tiếng đàn

Buồn bã dặt dìu

Cung thương hòa nhã

Sao như Pháp Ích

Người nào khảy đàn

Mà giống như thế

Có phải đó là

Vương tử Pháp Ích

Phu nhân bảo rằng

Đây chẳng phải con

Hoại sĩ không mắt

Hành khất sinh sống

Nước Kiền-đà-việt

Như cung Đế Thiên

Thống lãnh Tây phương

Như trời che mây

Vua liền đứng dậy

Đến điện trị chánh

Chư thần vân tập

Muốn thấy Chí Tôn

Muốn đến cung vua

Giữ ý giữ niệm

Ra vào lo sợ

Ương lụy vào thân

Vua lại nghe đàn

Âm thanh quen thuộc

Kinh hãi đứng dậy

Cho gọi hầu cận

Hỏi cặn mọi điều

Đây chẳng ai khác

Mà chính con ta

Đã đến nơi này

Không cần nói nhiều

Mau đem người này

Cho ta thấy mặt

Sứ ra ngoài gọi

Đem đến chỗ vua

Vua thấy từ xa

Tự ném thân mình

Kêu trời xưng oán

Tâm ý mê mờ

Đau đớn bi thảm

Như bị lửa đốt

Quần thần đem nước

Rửa mặt hồi lâu

Vua mới tỉnh dậy

Chánh mão nghiêm trang

Cất tiếng hỏi rằng

Ai hoại mắt con

Cay độc như thế

Tan nát tim ta

Đôi mắt ngày thường

Giống như thiên nhãn

Nay gặp nạn này

Bi ai thống thiết

Chết rồi lại sống

Rồi cầm mũ báo

Mà quăng xuống đất

Vò đầu bức tóc

Phấn chấn thiên y

Châu báu anh lạc

Quăng bừa khắp nơi

Tay cầm dao bén

Bảo tả hữu rằng

Ta nay cần phải

Tiêu diệt thiên hạ

Già trẻ lớn bé

Không thoát tay ta

Người thành Thạch thất

Phải trừ tận hết

Nhân dân khắp chốn

Đều móc mắt ta

Nước Kiền-đà-việt

Trở thành hoang địa

Nay cũng hoại ta

Mắt dù thanh bình

Cũng phải phế bỏ

Cả chỗ ta ở

Không hỏi nam nữ

Cũng phải khoét mắt

Lại ném thiết luân

Chuyển động không trung

Khắp cõi Phù-đề

Thuộc loại có hình

Đều không tha thứ

Vua lại khóc lóc

Hỏi vưong tử rằng

Ai hoại mắt con

Nhẫn đến thế này

Khiến nát tâm can

Từng đoạn đứt lìa

Quán xem ức số

Ai chẳng bi ai

Vương tử đáp lời

Ấn thư tại đây

Dạy rất nghiêm khắc

Ai cũng kinh ngạc

Xin vua chớ trách

Dân thành Thạch thất

Nơi ấy nhân hòa

Không hề gây tội

Bởi con bạc phước

Chiêu lấy họa này

Đều do đời trước

Quả báo ác làm

Quần thần xem thư

Thảy đều nổi giận

Vua A-dục vương

Làm điều bất nhẫn

Khắp cõi Phù-đề

Thật chẳng từ tâm

Sao khởi tâm này

Hủy mắt của con

Mọi người chúng ta

Cùng nên vân tập

Truyền cáo khắp nước

Sửa sang chiến cụ

Thà mất nước này

Chịu mọi hình phạt

Chớ để vương tử

Thọ lấy hủy hình

Lại cho đốt thư

Giết cả sứ giả

Nơi thành Thạch thất

Mau đánh trống lên

Kia không chủ ta

Đây cũng không thần

Thật không dám hủy

Đôi mắt vương tử

Con liền huấn dụ

Nhân dân nước này

Chớ nên khởi động

Há dám nghịch thiên

Phụ vương cớ sao

Lại sinh nghịch tâm

Từ xưa đến nay

Hưng suy có hạn

Lúc làm tôn ước

Thừa lệnh nghiêm giáo

Không thể chần chờ

Trái mệnh thư này

Dân chúng mê lầm

Không hiểu ngụy chân

Xin vua hàm dung

Chớ giận điều này

Đại vương lưu thần

Quán lời Phật dạy

Nhẫn là đại lực

Hay thắng chúng oán

Mà tâm phóng thích

Không truy tội phạm

Chớ vì mắt con

Khởi tâm sát hại

Địa ngục thống khổ

Khảo hình đau đớn

Theo đủ hình báo

Nếu vì thương con

Đem lòng Từ mẫn

Bổn nguyện nhân từ

Chớ vì thân này

Sát hại muôn dân

Nam nữ quốc sĩ

Dân tình khắp chốn

Đều rất lo sợ

Nguyện xin rộng thứ

Ngay lúc bấy giờ

Thầy của vương tử

Đem các Tỳ-kheo

Vào thành khất thực

Tay cầm ứng khí

Pháp phục chỉnh tề

Dần dà cất bước

Đến cửa vương cung

A-dục trông thấy

Bi mẫn giao hòa

Liền dậy tiếp nghinh

Quỳ dài thưa hỏi

Đệ tử Tôn sư

Vương tử Pháp Ích

Nay gặp tai nạn

Đôi mắt bị hoại

Đau đớn xót xa

Thật khó chịu được

Xin Tôn giả đến

Liệu dùng pháp dược

La-hán bảo rằng

Vô thường trăm biển

Đây do nhiều đời

Chẳng phải ngày nay

Rồi thỉnh Tỳ-kheo

Đến trước điện ngồi

Bảo vua cho gọi

Pháp Ích đến đây

Vương tử đi đến

Chắp tay chờ dạy

Quán các số vạn

Bao nổi khổ tâm

Đến trước lễ lạy

Lệ rơi tuôn trào

Bi phần nghẹn tiếng

Khiêm cung thưa rằng:

Xưa thầy đã dạy

Giáo pháp Như Lai

Mắt là vô thường

Chẳng thể kiên cố

Suy nghĩ nghĩa này

Thật là sâu xa

Nhục nhãn uế trược

Không thể trông chờ

Cũng như bọt tụ

Ánh sáng chiếu tan

Như nước bèo bọt

Cảnh tượng chiếu dời

Ba tiêu Dạ-mã

Huyễn hóa không thật

Người trí buông bỏ

Có gì mà tham

Khi ấy A-dục

Quỳ dài thưa rằng

Nguyện nói pháp vị

Khiến cho chiêm ngưỡng

Tâm phẫn ưu sầu

Dứt sạch lắng trong

Người hay vọng chấp

Khiến lại quy chân

Tư duy thầy dạy

An ổn vô vi

Để cho đời sau

Biết rõ túc duyên

La-hán đứng dậy

Đến chỗ vương tử

Tay cầm bạch hào

Che đầu Pháp Ích

Nguyệt Quang phu nhân

Là mẹ vương tử

Từ chỗ ngồi dạy

Chắp tay quỳ hầu

Cung kính đốt hương

Hướng mười phương Phật

Cùng các cảnh giới

Chư vị thần kỳ

Tôn hào quỷ vương

Tụ tập xứ này

Thệ nguyện chí thành

Khiến cho Pháp Ích

Hoàn lại mắt xưa

Chư thần chứng minh

Lòng thành cảm động

Bát bộ quỷ thần

Tức liền hưởng ứng

Bốn mặt vân tập

Khắp cả hư không

Lại cáo vương tử

Nên phát tâm nguyện

Quy Phật pháp tăng

Và tôn sư trưởng

Quá khứ chư Phật

Thập phương vị lai

Từ nay quy mạng

Khởi tâm tôn kính

Chư hiền nghe con

Phát nguyện chân thật

Được thanh tịnh nhãn

Đắc đạo đến nay

Trọn không ăn trước

Trước để độ người

Rồi sau mới ăn

Nhớ lại ngày trước

Thừa sự chư Phật

Làm bậc hộ pháp

Tỳ-xá Như Lai

Dâng các thứ hoa

Tràng phan bảo cái

Cùng các kỹ nhạc

Để mà cúng dường

Lại thân đốt đèn

Quang minh tôn tượng

Bổn duyên đức này

Khiến được nhãn căn

Xưa thường lễ Phật

Phát thệ nguyện này

Dù không nhục nhãn

Ta nên tự liệu

Đắc được nhãn căn

Như trước không khác

Từ nơi nguyện này

Được thanh tịnh nhãn

Nếu như vương tử

Trong năm trăm đời

Suy xét về ta

Như thật không hư

Ta đem kim thân

Không lại thọ thai

Nguyện cho vương tử

Như ta không khác

Lại bảo A-dục

Vua nhớ ngày trước

Lấy một nắm đất

Cúng dường Như Lai

Do phước điền này

Làm vua cõi này

Thiết luân Thánh chúa

Vẫn không hề mất

Nay cũng nên phát

Nguyện thệ chí thành

Phước cùng vương tử

Khiến được nhãn căn

Bấy giờ Tôn giả

Bay lên hư không

Biến hóa vô cùng

Ra vào tự tại

Đại vương trông thấy

Chắp tay quỳ dài

Chuyên lòng ức niệm

Tự nằm xuống đất

Quy mạng Thế Tôn

Thích già văn Phật

Mong còn dư phước

Thống lĩnh Diêm-phù

Nếu khiến Như Lai

Thọ ký riêng tôi

Nguyện một trăm năm

Ở ngôi vị vua

Toàn cõi Phù-đề

Khởi tám vạn tư

Tháp miếu Như Lai

Khắp cùng mười phương

Thần nay đã nói

Ắt quả nhiên được

Toàn cả cảnh giới

Đều hưng phước nghiệp

Thống lĩnh Diêm-phù

Riêng mình tự tại

Thiết pháp không hư

Được tinh nhãn căn

Xưa đã trồng phước

Ở chỗ chân nhân

Phụng sự Tam bảo

Đạo sĩ quốc sư

Bố thí khắp cùng

Người nghèo thiếu thốn

Cùng kẻ khỏa hình

Lấy phước nghiệp đây

Thí cho vương tử

Vua nhớ ngày xưa

Tuần hành quốc giới

Trải qua sông núi

Nghi biểu thiết vi

Trần thế nghe tiếng

Chấn dộng đất trời

Bi ai vang dội

Âm thanh khốc liệt

Vua dù không nhìn

Thấy vua Diêm-la

Cùng thần Tham tá

Quay hỏi tội nhân

Hình trạng phạm giới

Rồi mới quyết đoán

Tùy tội mới trị

Không dừng cảm tâm

Mười tám địa ngục

Nước sôi lửa cháy

Mười sáu thí dụ

Bao quanh cái vạc

Đao kiếm núi cây

Lửa xe thiêu đốt

Tội nhân kêu khóc

Khổ nạn vạn lần

Vua hỏi tả hữu

Đây là người nào?

Chư thần đều đáp

Người chết là vua

Không phân thiện ác

Gây tội khinh trọng

Dò xét tội tình

Liệu giản hiền ngu

Bấy giờ A-dục

Nói với quần thần

Vua chết còn thế

Chịu tội địa ngục

Ta nay chính là

Thần dân của vua

Há lại không thể

Hóa địa ngục trị

Vua hỏi quần thần

Có ai làm điều

Cực ác hung bạo

Thống lĩnh địa ngục

Nên tạo ra đó

Tóc vàng mắt đỏ

Mày cong má trũng

Trán cao mũi sứt

Thường hay làm ác

Vua bảo đại thần

Nên tìm người này

Đủ dạng như thế

Tìm mau đem về

Quan liền bôn ba

Khắp các huyện thành

Thấy ở một nơi

Có nhà thợ dệt

Có để cung tên

Nhắm bắn phi điểu

Trước bày cơm độc

Dùng để bắt chim

Lại có mồi câu

Dùng để câu cá

Phía sau giăng bẩy

Để bắt thú rừng

Quan trở về cung

Tâu vua sự tình

Muốn cầu ác nhân

Thì chính là đây

Vua bảo: Lành thay!

Nếu được như thế

Mau bắt về đây

Bảo xây địa ngục

Rồi vua sai người

Gọi về ra mắt

Ban thưởng châu báu

Tùy ý mà dùng

Ác nhân nói rằng

Tôi là tiểu nhân

Không có hiểu biết

Để vua sai sử

Sứ giả bảo rằng

Ông chớ lo lắng

Vua muốn được ông

Trị việc địa ngục

Người kia hoan hỷ

Liền trở về nhà

Nói hết sự tình

Cho cha mẹ nghe

Cha mẹ nghe xong

Lòng rất ưu lo

Mới bảo con rằng

Không nên đến đó

Ý con dũng mãnh

Liền cầm dao bén

Chém chết song thân

Để rồi bỏ đi

Tìm đến chỗ vua

Quỳ lạy thưa hỏi

Tỏ vẻ cung kính

Rồi đứng một bên

Vua hỏi ác nhân

Cha mẹ khanh đâu?

Không lo phụng dưỡng

Vì sao đến đây?

Người kia trình bày

Cha mẹ cố ngăn

Nên đã giết chết

Để đi đến đây

Vua nói: Khổ thay!

Trong năm tội nghịch

Có tội giết hại

Cha mẹ của mình

Người này có thể

Dùng vào việc này

Vua liền ủy thác

Bảo làm địa ngục

Vạc lửa đao búa

Nấu đồng xây tường

Nên khiến người này

Làm chủ địa ngục

Lập chư thần tá

Các nơi đầy đủ

Như vua Diêm-la

Có cả quỷ tốt

Nếu có ai vào

Không thể cho ra

Không hỏi sang hèn

Hào tôn trưởng giả

Đều bị trị tội

Chớ tránh ngay gian

Như chính thân ta

Có vào trong này

Cũng không cho ra

Lại thêm trọng pháp

Nhiễu thành mấy vòng

Trồng đầy cây trái

Đào ao xây vườn

Tợ như Thiên cung

Riêng ta độc bộ

Đầu-đà khất thực

Thứ tự đến đi

Nơi cửa thành này

Ngoài thấy hương hoa

Cây cối xanh tốt

Cho là người tốt

Hào quý vùng này

Liền bước vào trong

Muốn tìm thọ thực

Chỉ thấy tội hình

Sợ hãi muốn lui

Quỷ tốt chặn trước

Không cho ra ngoài

Bắt đến vạc dầu

Lại thêm năm độc

Ta bèn cầu xin

Điều khiến khoan thứ

Đến trong ngày ấy

Báo ân chưa rồi

Học đạo còn sơ

Lại không rộng tụng

Nguyện xin hứa khả

Lễ mười phương Phật

Ác nhân mặc hứa

Hẹn trong bảy ngày

Sau đó không lâu

Có hai nam nữ

Phạm tội dâm loạn

Đem vào trị tội

Đặt trong cối đá

Dùng chày giã nát

Chỉ trong khoảnh khắc

Biến thành bọt màu

Lúc ta trông thấy

Duy niệm tiếng Phật

Thân như tụ bọt

Lành thay lời này

Thọ thân thai phần

Qua lại đối đãi

Gặp Thánh hằng sa

Ai tránh hoạn này

Ta nay nên tính

Nghĩa của phi thường

Phân biệt cửu lậu

Ô uế bất tịnh

Khoảnh khắc lại biến

Làm loài bạch hạc

Suy nghĩ hình này

Cốt xương tụ lại

Biến dịch bất nhất

Như huyễn như hóa

Ý liền tỏ ngộ

Giải kết lậu tận

Hận tình bên trong

Hình phát ra ngoài

Lành thay phước báo

Cùng sinh tử biệt

Tâm ý tịch diệt

Chí như kim cương

Trời đất bao la

Hoát nhiên tỏ sáng

Khắp trời đầy lửa

Không thể đốt ta

Ngục tốt lại đem

Đem vạc dầu nóng

Khi ấy ta cười

Nhan sắc bình dị

Ngục tốt nổi giận

Kêu ra bốn người

Nằm hai bên nách

Quăng vào trong chảo

Nước lạnh lửa tắt

Hóa thành thanh lương

Khảo tra đánh đập

Đều được bình an

Cùng liền hóa thành

Ngàn cánh hoa sen

Ở trong liên hoa

Ngồi kết bán già

Nằm ngồi lên xuống

Biến hóa khôn lường

Bay lên hư không

Đi trên mặt đất

Ngục tốt kinh hãi

Vào tâu với vua

Trong ngục kỳ lạ

Chưa bao giờ thấy

Xin vua tạm khuất

Đến thành Nê-lê

Vua đến trông thấy

Kỳ quái vô cùng

Vua bảo ác nhân

Ta trước ra lịnh

Nếu ta có vào

Cũng không được ra

Chuyển luân vương dạy

Không có hai lời

Nên ta sao được

Vào nơi cửa này

Sứ bạch vua rằng:

Nhưng nay một ngày

Cho vào không tội

Sau mới giới hạn

Vua liền theo vào

Thấy người trong vạc

Ngồi trên liên hoa

Kiết già ngay ngắn

Vua mới hỏi rằng:

Đây là người nào?

Khi ấy ta nói

Tôi là Tỳ-kheo

Vua lại hỏi tiếp

Ông đang trong ngục

Phải xưng tội nhân

Sao nói Tỳ-kheo

Khi ấy ta nói

Ông thật người ngu

Nhờ Thánh ban ơn

Làm vua thiên hạ

Muôn kiếp tích công

Mới được như thế

Nay lại hủy báng

Đáng gọi tội nhân

Vua hỏi Đạo nhân

Ông duyên cớ gì?

Trước mặt Chuyển luân

Bảo là ngu si?

Ta liền bảo vua

Trong thời quá khứ

Ông là đồng tử

Lấy một nắm đất

Cúng dường Như Lai

Phật liền thọ nhận

Chú nguyện cho ông

Đến chùa Ca-diếp

Lấy nước hòa bùn

Trét chùa phía Nam

Thọ ký sau này

Cõi Diêm-phù-đề

Làm Chuyển luân vương

Tên là A-dục

Chỉ trong một ngày

Khởi xây chùa tháp

Tám vạn bốn ngàn

Vua nay tạo ngục

Là Phù-đồ chăng?

Lại thêm chiêu họa

Tạo vô biên tội

Thần thức đảo điên

Tâm si ràng buộc

Ngu trong cõi ngu

Không kham làm vua

Hoặc người chấp mê

Đến chết không đổi

Nay bảo người ngu

Có gì sai hoặc

Vua liền tỉnh ngộ

Năm vóc sát đất

Tự mình sám hối

Các việc của thân

Ngục tù bãi bỏ

Hưng khởi thiện căn

Cầu được vô vi

Không khởi diệt pháp

Bởi xưa cúng đất

Nay được vương vị

Làm ruộng phước Phật

Sạch mọi ô uế

Rộng khắp mọi nơi

Phụng trì Tam bảo

Xét có phước này

Khiến được nhãn căn

Vua vì Tôn sư

Phát nguyện chí thành

Nay trên chỗ ngồi

Đắc được tịnh nhãn

Chư Thiên các cõi

Thần kỳ quỷ vương

Đều khen: Thiện tai!

Khen chưa từng có

Không thể nghĩ bàn

Thần lực cảm ứng

Phát nguyện cúng y

Chiêm ngưỡng nhãn mục

Vua và phu nhân

Trông thấy Pháp Ích

Dung mạo khác thường

Trên đời ít có

Khi ấy trời đất

Sáu cõi chấn động

Núi sông tường đá

Cũng đều lay chuyển

Trong lòng hoan hỷ

Không thể nghĩ bàn

Đến trước quỳ xuống

Bạch Thiên sư rằng:

Thầy như Phật sống

Thí mắt cho người

Mong phước uy lực

Càng sinh tịnh nhãn

Vua thấy ứng điềm

Không thể xưng thuyết

Đây tất Thiên thần

Sinh đến ta vậy

Liền cỡi mũ báo

Trao cho Pháp Ích

Thọ Chuyển luân vương

Thống lĩnh Diêm-phù

Vương tử quỳ trước

Bạch với cha rằng:

Con không uy đức

Dám giữ tôn vị

Phụ vương lại bảo

Thấy hành tích con

Chắc là Thiên thần

Không thể nghi ngại

Con để ta trị

Thật là chẳng nên

Con lên ngôi vị

Ta thì trợ giúp

Nên tùy lời ta

Thọ mũ báo này

Chớ có nghi nan

Do dự chần chờ

Thầy lại bảo rằng:

Vua nên thọ lấy

Thiên mũ uy dung

Trí hóa sáu năm

Xưa vốn làm vua

Trải sáu vạn năm

Còn thiếu sáu năm

Giảm không đủ số

A-dục sinh nghi

Bạch Đại sư rằng:

Xin nói bổn duyên

Khai sáng mê tâm

Đã tạo hạnh gì?

Nay được hào quý

Đã là con ta

Đắc được tịnh nhãn

Lại khi hủy mắt

Nay được sáng lại

Vì nhân duyên gì?

Lại được tôn quý

Pháp sư dẫn đạo

Được tịnh pháp nhãn

Nay làm Phật tử

Trần cấu đều diệt

Lại thêm đắc đạo

Ra khỏi sinh tử

Nguyện nói tích xưa

Chỗ làm bổn hạnh

Sư bảo vua rằng:

Nghe ta nói rõ

Rồi tự tư duy

Nhân duyên thuở xưa

Vào đời quá khứ

Chín mươi mốt kiếp

Có Phật tên là

Duy-vệ Như Lai

Khi ấy vương tử

Làm em của ta

Thông minh trí số

Lại khéo vẽ họa

Ta trong bảy ngày

Cúng dường Đức Phật

Vương tử cũng họa

Hình dung Như Lai

Đem hình tượng Phật

Khai thị tối thắng

Thiên hạnh Như Lai

Thật không kể hết

Đối trước Phật kia

Phát tâm thệ nguyện

Chỗ nào sinh ra

Không đọa ác thú

Thân được đoan chánh

Mắt sáng thông minh

Sinh nhà hào phú

Không chốn nghèo nàn

Thường được phụ nhân

Thấy liền ưa kính

Nếu ai có thấy

Nhào lộn xuống đất

Sau đó có Phật

Danh thức Như Lai

Cùng chư Tỳ-kheo

Đến thành Thanh minh

Trước làm Trưởng giả

Đây là thân cuối

Lại cũng cúng dường

Thừa sự Đức Phật

Kế đến có Phật

Ca-diếp Như Lai

Độ thoát chúng sinh

Không thể tính kể

Khi ấy người cầu

Làm đèn đốt sáng

Bảy ngày bảy đem

Quang minh bất tận

Thừa hưởng phước này

Xa lìa khổ não

Các nơi sinh ra

Được mắt thiên tịnh

Trong đời hiền kiếp

Có Phật ra đời

Tên Câu-tôn-na

Độ người vô lượng

Ba mươi hai tướng

Sắc tía vàng rực

Ngồi dưới gốc cây

Hàng phục ma oán

Sáu mươi sáu năm

Phụng trì cấm giới

Sáu tháng ba năm

Không hề thối thất

Kế đến có Phật

Tên Câu-na-hàm

Soi sáng thế gian

Như trăng tỏ đầy

Bấy giờ ta cũng

Là thân trưởng giả

Vương tử cùng ta

Làm con còn nhỏ

Có một Tỳ-kheo

Đắc A-la-hán

Lần lượt khất thực

Đến một nhà nghèo

Vợ con của ta

Cúng dường Tỳ-kheo

Y phục ẩm thực

Ngọa cụ thuốc men

Vương tử giận dữ

Nói với vợ rằng:

Nay nàng làm gì?

Cùng với người này

Ta nay sẽ hoại

Đôi mắt Tỳ-kheo

Lấy gì khất thật

Mà thấy vợ ta

Sau đó có Phật

Tên là Ca-diếp

Các tướng đầy đủ

Xuất hiện ở đời

Ta lại sinh ra

Hào quý trưởng giả

Rộng tiếp ân huệ

Danh xưng bốn biển

Lại gặp đứa con

Sinh ra không mắt

Do gây báo trước

Mà gặp tai ương

Rồi tạo hình tượng

Được phước báo này

Sinh vào vương gia

Nhan sắc đoan chánh

Mắt sáng tinh anh

Trong chúng Độc tôn

Người thấy vui mừng

Thảy đều quy phục

Vì xưa hủy báng

La-hán chân nhân

Mắng nhiếc phụ nữ

Hại đôi mắt ta

Do ác hạnh này

Nay bị hủy nắt

Quả báo thiện ác

Trọn không thể mất

Ta thỉnh Ca-diếp

Và chúng Tỳ-kheo

Cúng dường bảy ngày

Tùy ý cung cấp

Ngươi cũng theo đó

Bảy ngày bảy đêm

Phụng kính Như Lai

Và chư Thánh chúng

Hai tay dâng đèn

Thân không lay động

Ba ngày sám hối

Quy y theo Phật

Ta vốn đã tu

Thân khẩu ý nghiệp

Ngày nay cải hối

Tịnh tu cấm giới

Duy nguyện đời sau

Gặp được Thánh Tôn

Nơi nhà bần tiện

Được gặp cung kính

Tức trong chốn ấy

Cứu hết khổ não

Cùng cha đồng thời

Thành A-la-hán

Nơi Phật Duy Vệ

Bảy ngày đốt đèn

Phát nguyện cầu phước

Mà được thiên nhãn

Nay tuy hoại mắt

Nhục nhãn căn bổn

Mà lại đắc được

Phước báo thiên nhãn

Đã gặp Ca-diếp

Xuất hiện ở đời

Nguyện được sinh ra

Được nhãn thanh tịnh

Hoặc cũng có thời

Lập nguyện kiên cố

Muốn cùng với cha

Cùng thời thành đạo

Ở trong sáu năm

Dùng chánh pháp trị

Trọn đủ số rồi

Dứt trừ kiết lậu

Vua nghe lời này

Thiện tâm sinh trưởng

Liền qùy dài xuống

Lăn mình xuống đất

Tôn sư hôm nay

Thanh tịnh vô cấu

Với pháp Thánh hiền

An ổn vô vi

Pháp Ích tân vương

Thống lãnh Diêm-phù

Không có đạo tặc

Xâm lược của người

Không có tật bệnh

Là nghiệp ác đạo

Hành pháp từ tâm

Tương kính hòa thuận

Lúc này Pháp Ích

Bảo với quần thần

Các ngươi hiếu thuận

Chớ có ngăn tà

Cùng tâm sát đạo

Gây báo bất thiện

Cũng chớ dâm dật

Vọng nói ỷ ngữ

Rượu không qúa môi

Hằng thuận theo pháp

Không trái chánh giáo

Đạo đức huân thành

Thời vua Thiện Hóa

Trải qua sáu năm

Quỳ dài chắp tay

Bạch vương phụ rằng

Con thọ vương mạng

Không dám trái phạm

Xin được xuất gia

Tu hành thanh tịnh

Vua liền hứa khả

Học đạo xuất gia

Lễ lạy phụ vương

Từ tạ ra đi

Đến chỗ Tôn sư

Trình bày các việc

Nguyện thầy nạp thọ

Được học đạo mầu

Tôn giả vui vẻ

Mà bảo lời rằng

Thiện lai chân tử!

Cần tu phạm hạnh

Ông nay thân tâm

Đoạn trừ các lậu

Chẳng hề giải đãi

Tuân thọ hủy nhục

Cạo bỏ râu tóc

Chuyên tinh tâm ý

Khắp cõi chấn động

Mưa hoa trên trời

Cúng dường lãnh thọ

Thọ giới Cụ túc

Học pháp chân nhân

Thảy đều thông suốt

Lần hồi dạy bảo

Nghi tắc chỉ thọ

Mắt là mộng huyễn

Càng thêm tư duy

Quán pháp ngũ uẩn

Đều không sở hữu

Vô nhân vô tác

Không người thọ giả

Pháp không đều biết

Kẻ ngu đắm trước

Tóc lông thân thể

Các loại răng móng

Máu tủy thịt da

Bất tịnh đầy đủ

Thân này bất tịnh

Cũng chẳng lâu dài

Người nên tư duy

Các pháp hữu vi

Đây ngũ ấm hình

Huyễn hóa hư ngụy

Do đây vướng chấp

Không được giải thoát

Ngươi nên ân cần

Đến thành giải thoát

Như Phật thọ ký

Hẳn là hư dối

Vui cảnh vô vi

Đạm bạc thanh tịnh

Chư Phật quá khứ

Như hằng sa số

Khó độ chúng sinh

Không nghe không thấy

Khởi tâm dũng mãnh

Trong pháp Cù-đàm

Đến nơi an ổn

Không có hạn kỳ

Như thế Tôn giả

Giáo hóa Pháp Ích

Trải qua ngày đêm

Không hề ngừng nghĩ

Quán ngũ uẩn này

Như bị lửa đốt

Liền chứng La-hán

Không có thoái chuyển

Thầy lại bảo rằng

Các pháp tụ hội

Đều nên dứt bỏ

Và nơi phiền náo

Cội nguồn thiên nhân

Trôi lăn sinh tử

Giong ruỗi không cùng

Đọa vào ngũ thú

Cuối cùng sinh đây

Đều có nhân duyên

Nguồn gốc các loại

Nay vì ngươi nói

Đi đứng đảo điên

Không tự hiểu biết

Xem nhìn huyễn hoặc

Vui nhiều nên quen

Cử động phiêu diêu

Du hành khắp nẻo

Từ đó mắc phải

Sa vào địa ngục

Thống khổ trăm điều

Mê lầm bất giác

Mộng thấy hung ác

Địa ngục trói buộc

Đau đớn khôn cùng

Lắm điều giận dữ

Thanh trọc bộc phát

Cùng đến địa ngục

Lời to tiếng lớn

Không biết tàm quý

Thích chuyện huyên náo

Không phân chân giả

Nằm ngồi kêu rên

Trong mộng kinh hãi

Nên biết người này

Đọa vào địa ngục

Kêu khóc rên la

Từ trên nhìn xuống

Thích loạn nhà người

Không kể thân sơ

Nói ra thì giận

Bỏ cả ăn uống

Người này chính là

Vốn hay kêu la

Thân dài chân nhỏ

Khí tiết bạc nhược

Nói năng chẳng thông

Tiếng như phá thủng

Tinh thần bất định

Lòng chẳng hiếu thuận

Nên biết người này

A-tỳ địa ngục

Thân thể xấu xa

Đau khổ triền miên

Chẳng chút vui vẻ

Tham san tật đố

Thấy người bố thí

Tự làm phiền não

Người như thế ấy

Rớt vào địa ngục

Lửa cháy kinh hoàng

Ưa thích thiêu đốt

Đi đứng khinh xuất

Không tránh sự tình

Việc làm rồi bời

Sau lại bỏ đi

Người như thế này

Sẽ vào địa ngục

Tâm không khoáng đại

Thấy lớn thì sợ

Việc nhỏ thì vui

Người như thế ấy

Địa ngục Ưu bát

Mắt đỏ hình quỷ

Thích việc tranh tụng

Phỉ báng Thánh hiền

Người chưa đắc đạo

Ngày đêm xem xét

Làm việc phi pháp

Nên biết người này

Địa ngục Bát đầu

Mắt nhìn bốn góc

Bất hiếu song thân

Sinh thời đoản mạng

Địa ngục câu móc

Thích dùng đao kiếm

Người thích khiêu chiến

Tất tạo nhân sát

Địa ngục phân trì

Thân sinh bệnh tật

Miệng đầy khí uế

Cùng người vô thân

Địa ngục khoáng đại

Hình thể to lớn

Bước đi hèn yếu

Da bạc tóc ít

Lại nhiều bệnh hoạn

Thấy người liền giận

Tham ăn không chán

Biết người như vậy

Địa ngục lửa cháy

Hình trắng mắt xanh

Nói chẳng đuôi đầu

Lời không đoan chánh

Thích việc vui chơi

Thân sa vào chốn

Bùn lầy nhơ nhớp

Người như thế này

Thân sa vào chốn

Địa ngục nhơ nhớp

Đầu cong mắt vàng

Ác kiến cùng người

Gặp việc kinh sợ

Địa ngục đao kiếm

Tay thường cầm dao

Thấy loạn thì vui

Cầm dao giết hại

Địa ngục đao kiếm

Thân đầy tội lỗi

Thích chốn u minh

Miệng nói lời ác

Địa ngục tro nóng

Lực bạt khí thiêu

Không được tự tại

Những việc được mất

Đều không do mình

Thấy việc chém giết

Thì không xa lìa

Nên biết người này

Địa ngục sát hại

Sân giận vô chừng

Liền biết biến đổi

Có thể từ tạ

Bất kể ngày đêm

Khiển trách lòng mình

Như bị trừng phạt

Người này như thế

Thích chốn xấu xa

Ưa điều tệ hại

Đắm trước bỉ lậu

Địa ngục phẩn uế

Nhan sắc xấu xa

Miệng nói hung ác

Thích chuyện đấu tranh

Địa ngục hương thiện

Nên quán diện mạo

Việc từ đâu đến

Biết để xa lìa

Như tránh lửa đốt

Kế đến súc sinh

Thọ hình đủ loại

Chuyên lòng quán xét

Không tạo nghiệp duyên

Nói năng thư thái

Không khởi sân si

Tôn kính trưởng thượng

Từ voi mà đến

Thân nhiều xú uế

Kham nhận đói rét

Sân si khó giải

Lạc đà sinh ra

Xa lìa ham ăn

Không tránh hiểm nạn

Hiểu biết chân chánh

Kiếp ngựa đầu thai

Nhân nghĩa khoan hòa

Chịu được nóng lạnh

Việc làm không nhớ

Từ cõi trâu về

Tiếng cao không thẹn

Nhiều chỗ ác niệm

Không biết phải trái

Từ kiếp lừa đến

Lớn nhỏ không sợ

Thường tham ăn thịt

Các việc chẳng kham

Từ sư tử đến

Thân lớn mắt tròn

Thích nơi đồng vắng

Ghét chuyện thê tử

Từ kiếp hổ đến

Lông dài mắt nhỏ

Ít việc sân giận

Không vui một chỗ

Từ loài cầm đến

Tánh không phản phúc

Thích sát hại trùng

Riêng vui đồi vắng

Từ loài hồ đến

Nhỏ tiếng dũng mãnh

Không ưa dâm dục

Không thích thê tử

Từ loài lang đến

Không thích sắc phục

Tránh việc gian tà

Ít ngủ nhiều sân

Từ loài cẩu đến

Thân ngắn lông dài

Ăn nhiều ngủ kỹ

Không thích nơi vắng

Từ loài heo đến

Lông vàng bạo phát

Thích nơi núi đồi

Ham ăn rau quả

Từ di hầu đến

Đa vọng nhiều sân

Không có kiêng sợ

Làm việc trái ngược

Từ loài quạ đến

Tính mê sắc dục

Nhỏ mà nhiều loại

Tâm không ghi nhớ

Là loài bồ câu

Chỗ làm trái ngược

Chịu điều khó nhục

Bất hiếu cha mẹ

Là loài tu hú

Chẳng biết điều phải

Chẳng rõ điều trái

Đêm ngày mê hoặc

Từ loài dê đến

Thích việc đàm luận

Thân cùng hào tộc

Chúng nhân yêu kính

Loài anh vũ đến

Việc làm hung bạo

Vui trong cõi người

Lời nhiều phiền toái

Từ loài chim yến

Đi đứng thư thái

Ý có mưu tính

Hại nhiều chủng loại

Từ loài hạc đến

Thân nhỏ hiếu dâm

Ý không chuyên định

Thấy sắc tâm mê

Từ loài chim tước

Mắt đỏ răng ngắn

Nói thì nhổ bọt

Nằm thì buộc chân

Từ loài trùng đến

Nói thì sân giận

Không xét nghĩa lý

Nói lời độc dữ

Từ loài mọt đến

Riêng chỗ tham ăn

Lời nói nấc nghẹn

Đêm thì ngủ ít

Từ loài hồ đến

Đào tường xuyên vách

Tham tài dẫy đầy

Chẳng có thân sơ

Từ loài chuột đến

Thâm kỹ tướng mạo

Từ súc sinh đến

Tiếp nối ngạ quỷ

Chuyên ý lắng nghe

Thân lớn nhiều lo

Lấy tóc buộc thân

Y phục cấu bẩn

Từ ngạ quỷ đến

Môi sứt mũi thiếu

Miệng nhỏ sắc vàng

Thích chuyện điên đảo

Từ ngạ quỷ đến

Dâm dật san tham

Ghét người sở đắc

Không thích bố thí

Từ ngạ quỷ đến

Bất hiếu cha mẹ

Gia thất lớn nhỏ

Đều ưa tranh tụng

Từ ngạ quỷ đến

Âm thanh tắc hoại

Hưng khởi lòng sân

Lòng tham dẫy đầy

Từ ngạ quỷ đến

Thường thiếu tài vật

Nghèo hèn bỉ lậu

Trí giả thở dài

Từ ngạ quỷ đến

Không tin việc Phật

Không thích nghe pháp

Xa lìa cõi thiện

Từ ngạ quỷ đến

Không kính vợ con

Anh em huynh đệ

Tật đố với người

Từ ngạ quỷ đến

Sinh thì cô quả

Không có người thân

Trọn đời qua lại

Từ ngạ quỷ đến

Ý thức hẹp hòi

Không thích trang sức

Việc làm nhơ uế

Từ ngạ quỷ đến

Chỗ làm không đạt

Muôn việc buộc ràng

Bị người xua đuổi

Từ ngạ quỷ đến

Việc thành hay bại

Không rõ căn nguyên

Không nhận người dạy

Từ ngạ quỷ đến

Không thích tịnh xứ

Thích nơi ô uế

Nhan sắc xấu xí

Từ thần gió đến

Ham thích thân lớn

Thường tham ăn thịt

Thích riêng thừa tự

Từ Dạ-xoa đến

Sân giận đấu chiến

Thấy vật tham trước

Không có uý kỵ

Từ Dạ-xoa đến

Người thấy dựng lông

Đến nơi xem xét

Vừa có lại mất

Từ La-sát đến

Thân hình bạc nhược

Nhan sắc hòa vui

Nghe thì hoan hỷ

Ý thích phiêu du

Hương hoa trang sức

Thích các kỹ thuật

Từ Thát-bà đến

Thường thích ca vũ

Nam nữ theo hầu

Trước nói sau cười

Từ Chân-đà đến

Tánh tình nhu nhuyễn

Hiểu rõ thời tiết

Hay đoạn lậu kiết

Chân-đà-la đến

Đây tướng ngạ quỷ

Dạ-xoa La-hán

Kế đến nói người

Tùy theo căn nguyên

Biết chỗ sinh ra

Sở chấp không vọng

Hiểu rõ sự nghiệp

Từ nhân đạo đến

Rõ điều huyễn ngụy

Mà không theo đó

Việc làm bình đẳng

Từ nhân đạo đến

Lời nói thiện ác

Đầu không quên mất

Không tin gian ngụy

Từ nhân đạo đến

Tham dâm kiêu tật

Tâm chấp khó xả

Rõ khắp phương tục

Từ nhân đạo đến

Niềm tin bố thí

Hiểu pháp phi pháp

Tâm không thiên lệch

Từ nhân đạo đến

Không mất thời khóa

Cũng không giải đãi

Cung kính Thánh hiền

Từ nhân đạo đến

Bái kiến Sa-môn

Trì giới đa văn

Chí tâm thừa sự

Từ nhân đạo đến

Cúng dường chư Phật

Chánh pháp chúng Tăng

Tùy thời nghe pháp

Từ nhân đạo đến

Nghe pháp hiểu biết

Thấy ác không làm

Mau đến Niết-bàn

Từ nhân đạo đến

Đây là nhân tướng

Thô nói diện mạo

Nay nói Thiên trạng

Từ chỗ nào đến

Mắt tròn mặt vuông

Thân màu vàng chói

Tóc màu vàng kim

Đầy đủ kỹ thuật

A-tu-luân đến

Bước thẳng nhìn đất

Không có ngăn ngại

Thân cử chuyển động

A-tu-luân đến

Nương núi Tu-di

Có năm loại trời

Theo chỗ tạo duyên

Tướng trang không đồng

Lưng nhỏ chân thô

Thích ưa vui cười

Trí giả quán xét

Từ Khúc thiên đến

Ý thích vi diệu

Chẳng ham tài vật

Thấy đánh thì sợ

Từ Thiên thi đến

Thân tướng cao lớn

Nhan sắc đoan chánh

Không thích lửa sáng

Từ Bà thiên đến

Thường ôm lòng vui

Việc ác không nghe

Không theo lãnh thọ

Đồ lạc thiên đến

Tư duy nhẫn khổ

Thích phân biệt nghĩa

Hiếu thuận cha mẹ

Tỳ-sa thiên đến

Đêm không thích nhà

Vui du rừng núi

Chí niệm nữ sắc

Từ tám thiên đến

Tài bảo tuy ít

Sinh nhà bần tiện

Tâm thích thanh tịnh

Từ tam thiên đến

Xét mình mà làm

Mọi việc không giữ

Vọng đoạn nguyệt trái

Từ Viêm thiên đến

Thích gian dâm người

Không giữ vợ mình

Làm quỷ sai khiến

Tha hóa thiên đến

Thừa sự cha mẹ

Thường theo pháp tắc

Ít thọ nhận người

Đâu thuật thiên đến

Phi đạo cầu đạo

Tâm không vọng tưởng

Không thích ở nhà

Từ phạm thiên đến

Ý ngu tánh hiền

Thường tham ngủ nghỉ

Cũng không biết pháp

Vô tưởng thiên đến

Ngũ thú chúng sinh

Nguyên bản mỗi loài

Tánh hạnh không đồng

Tiết tháo cũng khác

Bấy giờ A-dục

Tâm còn giận dữ

Bảo với quần thần

Nghe ta truyền lịnh

Các ngươi hãy mau

Đao bén thần luân

Truy xét cho ra

Kẻ giả thư ấn

Giết hại cho hết

Dân Diêm-phù-đề

Khiến cho cảnh giới

Đều thành hoang dã

Quần thần quỳ lạy

Bạch với vua rằng

Xin nguyện khoan thứ

Nay xin xét rõ

Tìm khắp các nơi

Nghe lời diêu ngôn

Cải hình dị phục

Ẩn mình truy xét

Xem ai trá thư

Sứ giả là ai

Đến nơi thạch thất

Đó là người nào?

Ẩn mình dấu tánh

Tiếng vang ra ngoài

Phu nhân Thiện Dung

Da-xa tạo thư

Chư thần vân tập

Bạch với vua rằng

Nghe thần trần tấu

Nguồn gốc ấn thư

Đây là thủ phạm

Ở ngay cạnh vua

Phu nhân Thiện Dung

Đại thần Da-xá

Vua nghe lời này

Nổi giận thiên đình

Liền sai tả hữu

Bắt trói hai người

Đem đến chỗ vua

Cật vấn sự tình

Các ngươi hủy hoại

Mắt vương tử chăng?

Hai người run sợ

Im lặng không nói

Cũng không nói có

Lại chẳng nói không

Vua càng giận dữ

Gọi ngay cận thần

Đem hai kẻ này

Giam vào thiết lao

Bao quanh lửa cháy

Lấy lửa đốt thiêu

Cận thần nghe lịnh

Tức liền cỡi trói

Đem đến ngục thất

Nổi lửa thiêu xác

Chết đọa địa ngục

Như thế trải qua

Khổ nạn kiếp số

Sở dĩ như thế

Vương tử ngày trước

Sinh Ba-la-nại

Tài vật vô lượng

Khi ấy lão mẫu

Cơ cùng đói rét

Lại dắt con thơ

Đến nhà khất thực

Vương tử ra thấy

Liền sinh giận dữ

Dùng tay lấy đất

Ném vào mắt bà

Bà già ôm hận

Trong lòng sinh niệm

Như ta đời sau

Cùng người tương ngộ

Sẽ khoét hai mắt

Như bỏ ngói đá

Thiện ác không dứt

Như ảnh tùy hình

Lão mẫu ngày trước

Nay là phu nhân

Đứa bé đi theo

Chính là Da-xa

Hủy báng La-hán

Lại nhục cô mẫu

Các việc bức thiết

Làm sao tránh được

Bấy giờ Tôn giả

Cùng với dân chúng

Rộng tuyên pháp vị

Giáo lý vi diệu

Tư duy thuần thục

Pháp tu của mắt

Vốn từ đâu đến

Dời đổi thế nào

Đến từ vô thỉ

Đi từ vô chung

Tìm không thấy dấu

Lấy gì làm mắt

Phải nên vọng tưởng

Đây cũng không lâu

Rồi cũng hoại mất

Sắc như bọt tụ

Rồi cũng phân tán

Thinh hương vị pháp

Đều không chân thật

Lìa khổ ân ái

Oán tắng hội khổ

Phải nên dứt trừ

Tu hạnh nhân từ

Nguyệt Quang phu nhân

Các chúng thể nữ

Hơn sáu chục người

Nghe pháp thấy rõ

Đạo tích ban đầu

Đắc tịnh pháp nhãn

Bảy lần sinh ra

Bảy lần mất đi

Diệt mọi khổ tập

Lại có nam tử

Dũng mãnh anh hùng

Một ngàn khai sĩ

Nghe pháp đắc đạo

Không còn gặp nạn

Ba ngàn phu nhân

Cấu uế đều diệt

Đắc được đạo quả

An ổn vô vi

Lại có trăm ngàn

Hào quý tôn giả

Thọ Tam quy y

Thầy là Pháp Ích

Tôn giả khéo nghĩ

Đem chư Tỳ-kheo

Trên trời dẫn giải

Theo đạo mà đi

Đến thành xá rồi

Cuối cùng thuyết pháp

Bay lên hư không

Biến hóa vô cùng

Nằm ngồi tự tại

Đều bỏ mạng thọ

Nhập vào Niết-bàn

Không còn sinh lão.

Kinh Nhân Duyên Pháp Ích Thái Tử Con A-dục Vương Hoại Mắt (Hết)

Nguồn: Nguồn: Pháp Bảo — kho kinh sách điện tử của Trung tâm biên, phiên dịch tài liệu Phật giáo Quốc tế, Ban Phật giáo Quốc tế, Giáo hội Phật giáo Việt Nam (vbeta.vn · api.phapbao.org), đọc về ngày 3–4/9/2026. Đại đức Thích Vạn Lợi, Thư kí phụ trách kinh sách điện tử. Bản quyền bản dịch, bản in và số trang thuộc về các dịch giả, tác giả và nhà xuất bản đứng tên trong từng cuốn. Gói này phát hành trên GitHub cho người dùng app, để nghiên cứu và đối chiếu, không nhằm mục đích thương mại. Ai muốn gỡ tác phẩm của mình khỏi gói xin báo, sẽ gỡ ngay.