Tam tạng Việt · Kinh Luật Luận Đại thừa · Luận tạng
Phật Nói Luận A Tỳ Đàm Về Việc Thành Lập Thế Giới
- Dịch giả
- Tam Tạng Pháp Sư Chơn Đế
- Thông tin
- Trang nguồn ghi người dịch: Hòa Thượng Thích Như Điển, Việt DịchĐại Chính số 1644Nguồn: adidaphat.net
Ph m THỌ SANH
Thứ hai mươi mốt
K
ẻ nào tạo thập ác nghiệp đạo cực trọng thì sẽ sanh vào Đại A Tỳ Chỉ Địa Ngục. Nếu tạo tội ác nhẹ hơn thì sẽ sanh vào những địa ngục nhẹ hơn. Có kẻ tạo tội nhẹ thì sinh vào địa ngục Diêm La tội nhẹ thứ 8. Kẻ tội nhẹ nữa thì sanh vào con đường cầm thú. Nhẹ hơn nữa thì sanh vào con đường ngạ quỷ. Nếu mà tạo nhẹ nhất trong thập thiện nghiệp thì sanh nơi nhà bần cùng ở cõi Diêm Phù Đề. Hoặc sanh nơi gia đình làm nghề gánh phân; hoặc sanh nơi gia đình làm nghề đồ tể; hoặc sanh vào nhà làm âm nhạc; hoặc sanh vào nhà làm thủ công; hoặc sanh nơi nhà quân nhân.
Nếu tạo tốt hơn một chút thì sanh vào nhà Trưởng Giả.
Lại nếu hơn một chút nữa thì sanh vào nhà Bà La Môn, Nếu tốt hơn chút nữa thì sanh vào nhà Sát Đế Lợi. Nếu tốt hơn nữa thì sanh vào xứ Tây Cù Già Ni. Làm tốt hơn chút nữa thì sanh ở Đông Phất Bà Đề. Kẻ làm tốt hơn nữa thì sẽ sanh về Bắc Uất Đan Việt. Kẻ làm điều tốt hơn nữa thì sẽ sanh nơi cõi Tứ Thiên Vương. Người làm lành hơn nữa thì sẽ sanh nơi Đao Lợi Thiên. Kẻ làm lành nhiều hơn nữa thì sẽ sanh nơi Dạ Ma Thiên. Kẻ làm lành hơn nữa thì sẽ sanh ở ĐNu Suất Đà Thiên. Kẻ làm lành nhiều hơn nữa thì sanh nơi Hóa Lạc Thiên. Nếu toàn điều lành theo Thập Thiện nghiệp đạo thì sẽ sanh về Tha Hóa Tự Tại Thiên.
Nếu người phàm phu tu tập 4 loại thiền định. Mỗi loại có 3 phNm vị là hạ, trung và thượng. Khi người nầy có cái nhơn là phNm Hạ của Sơ Thiền thì tương ưng với nghiệp để sanh Phạm Tiên Hạnh Thiên. Nhơn do nghiệp nầy mà được vào cõi Thiên thì được thọ mạng của chư Thiên, được ở chung với chư Thiên. Khi đã sanh về nơi kia, do quả báo của nghiệp nên có 2 loại niềm vui. Một là chẳng có quá vui; hai là thọ nhận niềm vui. Khi nghiệp đã thuần thục rồi thì bị sử dụng không ngoại trừ.
Cái nhơn là phNm Trung của Sơ Thiền tương ưng với nghiệp thì sẽ sanh vào Phạm Chúng Thiên. Cái nhơn là phNm trên và nghiệp ấy lại sanh ở cõi trời nầy. Do nhơn ấy và nghiệp mà được vào Thiên đạo, được thọ mệnh, được ở chung với chư Thiên đồng loài và khi đã sanh nơi kia thì thọ nghiệp quả báo, lại có 2 loại niềm vui. Một là chẳng quá vui;
hai là thọ nhận niềm vui. Khi nghiệp đã thành thục rồi thì bị dùng đến chẳng có ngoại trừ. Cái nhơn ở nhị thiền là hạ phNm và tương ưng với nghiệp. Do đó mà sanh nơi Thiểu Quang Thiên. Cái nhơn trung phNm của nhị thiền tương ưng với nghiệp; nên sanh ở Vô Lượng Quang Thiên.
Cái nhơn Thượng PhNm của Nhị Thiền tương ưng với nghiệp và sanh vào Thắng Biến Quang Thiên. Do cái nhơn và nghiệp mà được sanh vào cõi Thiên, được đời sống trường thọ của chư thiên, lại ở cùng với chư thiên. Khi sanh vào đó rồi là do thọ quả báo của nghiệp. Ở đó có 2 niềm vui.
Một là không vui quá; hai là thọ những niềm vui. Khi mà nghiệp chín muồi rồi thì bị dùng đến, không trừ cái nào cả.
Cái nhơn là Hạ phNm của Tam Thiền thì tương ưng với nghiệp để sanh vào Thiểu Tịnh Thiên. Cái nhơn là trung phNm của tam thiền, tương ưng với nghiệp để sanh vào Vô Lượng Tịnh Thiên.
Cái nhơn là Thượng PhNm của Tam Thiền thì tương ưng với nghiệp để sanh vào Biến Tịnh Thiên. Nguyên nhơn là nghiệp cho nên được sanh vào cõi trời, được thọ mệnh, được ở chung với chư thiên. Khi sanh vào đó rồi thì thọ nghiệp quả báo. Có 2 loại niềm vui. Một là không ít vui; hai là thọ nhận niềm vui. Khi nghiệp đã chín muồi rồi thì bị dùng đến chẳng được ngoại trừ.
Cái nhơn là Hạ PhNm của Tứ Thiền thì tương ưng với nghiệp, sanh vào Vô Vân Thiên.
Cái nhơn là Trung phNm của Tứ Thiền, tương ưng với nghiệp và sanh vào Thọ Phước Thiên.
Cái nhơn là Thượng PhNm của Tứ Thiền, tương ưng với nghiệp và sanh vào Quảng Quả Thiên.
Nguyên nhơn là do nghiệp nên được sanh vào cõi Thiên, được thọ mạng của chư Thiên, được sống cùng chư Thiên. Khi sanh vào ở nơi kia để thọ nghiệp quả báo; chẳng có niềm vui nhiều và cũng nhận được niềm vui. Khi nghiệp đã thành thục rồi thì bị dùng đến, không trừ cái gì cả. Kẻ phàm phu tùy theo dư nghiệp nên thọ sanh nơi xứ nầy.
Người phàm phu tu tập Tứ Vô Lượng Tâm. Mỗi cái có
3 phNm vị là Hạ, Trung, Thượng.
Lòng từ vô lượng như thế mà tu tập; những hạnh như thế ở 4 loại thiền định.
Hỉ vô lượng như thế mà tu tập các hạnh; như ở sơ thiền và nhị thiền.
Bi vô lượng như thế tu tập các hạnh như đệ tứ thiền. Xả vô lượng như thế tu tập các hạnh như đệ tam thiền và đệ tứ thiền. Ở phàm phu tu tập bất tịnh quán. Mỗi thứ đều có 3 phNm là hạ, trung và thượng. Chẳng trái với quán bất tịnh, như thế tu tập, như thế các hạnh như 4 loại thiền định. Có trái lại với hạnh bất tịnh quán, như thế tu tập, như thế các hạnh như ở 4 thiền định.
Người phàm phu tu tập nhớ nghĩ đến A Na Ba Na (anapana = An Ban Thủ Ý; phép quán hơi thở vào ra) mỗi loại có 3 phNm vị là Hạ, Trung và Thượng. Như thế tu tập các hạnh như vậy thuộc về 3 loại thiền định phía trước.
Kẻ phàm phu tu tập về Ngũ Hữu Tưởng và mỗi loại có 3 phNm vị là hạ, trung và thượng. Thế nào là 5 ?
Một là nhớ đến bất tịnh; hai là nhớ đến việc đã qua mất; ba là nhớ đến khi chết bị đọa; bốn là nhớ đến việc ít ăn uống; năm là nhớ đến tất cả thế gian chẳng an.
Chẳng ghét đến quán bất tịnh và như thế tu tập, như thế thực hành như 4 loại thiền định.
Có ghét việc quán bất tịnh và sau 4 việc nhớ nghĩ lại tu tập, các hạnh như thế cũng giống như ở đệ tứ thiền.
Kẻ phàm phu tu tập 8 loại biến nhập và mỗi loại có 3 phNm vị là hạ, trung và thượng. Thế nào là 8 ? Một là bên trong quán tưởng về hữu sắc và bên ngoài thì ít sắc. Phần ít nầy hoặc là diệu hoặc thô. Ta biến sự nhớ nghĩ nầy được trí, được kiến như thế mà có tưởng. Hai là bên trong là quán tưởng có sắc và bên ngoài thì sắc vô lượng; hoặc diệu hoặc thô ta biến tưởng nầy có thể biết, có thể thấy và quán như vậy.
Ba là quán tưởng bên trong chẳng có sắc và bên ngoài thì sắc ít như phía trước.
Bốn là quán tưởng bên trong chẳng có sắc và bên ngoài thì sắc vô lượng như phía trước.
Năm, sáu, bảy, tám cũng quán tưởng bên trong không có sắc và 4 màu sắc là xanh, vàng, đỏ, trắng ta biến ra sự nhớ nghĩ nầy; có thể biết, có thể thấy, nhớ nghĩ như thế. Đây là 8 loại tưởng mà trong đó thứ nhất và thứ hai như thế tu tập, như thế thực hành như Tứ Thiền Định. Sau tưởng thứ 6, như thế tu tập, như thế thực hành ở tứ thiền.
Phàm phu tu tập tất cả mười loại nhập. Mỗi cái có 3 phNm vị là hạ, trung, thượng. Cái nhập thứ 8 tất cả nhập như thế tu tập; như thế thực hành như đệ tứ thiền Sau cái thứ 2, tất cả tu tập như thế và thực hành như thế như ở địa nầy. Không là tất cả nhập vào như không vô biên. Thức là tất cả nhập vào Thức vô biên.
Phàm phu tu tập Tứ vô sắc Tam Ma Bạt Đề. Mỗi thứ có 3 phNm vị là hạ, trung, thượng. Người nầy do hạ phNm không xứ, tương ưng với nghiệp, sanh nhập vào không Vô Biên Thiên. Do trung phNm nhập vào không vô biên, tương ưng với nghiệp lại sanh vào cõi trời nầy. Do ở thượng phNm nhập vào tướng của vô biên xứ và do tương ưng nghiệp nên lại sanh vào trời nầy.
Do bởi nghiệp lực cho nên sanh vào Thiên đạo, được thọ mệnh chư thiên; được ở cùng với chư thiên. Sanh ở nơi kia rồi, thọ nghiệp quả báo; có không ít niềm vui; chẳng có thọ lạc. Khi nghiệp đã chín muồi rồi thì bị dùng đến, chẳng có ngoại trừ. Nguyên nhơn ở Hạ phNm của Thức Vô Biên Nhập tương ưng với nghiệp nên sanh vào cõi trời Thức vô biên nhập. Do ở trung phNm, thức vô biên nghiệp tương ưng; nên lại sanh vào cõi trời nầy. Nguyên nhơn là thượng phNm của
Thức Vô Biên Nhập, tương ưng với nghiệp lại sanh vào cõi trời nầy. Nguyên nhơn là do nghiệp, cho nên được sanh vào cõi trời, được thiên mệnh dài lâu, được sống cùng chư thiên.
Sanh ở nơi kia rồi thọ nghiệp quả báo. Tuy chẳng vui gì và chẳng có niềm vui, khi mà nghiệp đã chín muồi rồi thì bị dùng, không ngoại lệ.
Nguyên nhơn ở Hạ phNm của Vô Sở Hữu Nhập tương ưng với nghiệp nên sanh vào Vô Sở Hữu Thiên. Nguyên nhơn ở Trung phNm của Vô Sở Hữu Nhập tương ưng với nghiệp lại sanh ở cõi trời nầy. Nguyên nhơn ở Thượng phNm Vô Sở Hữu Nhập tương ưng với nghiệp lại sanh vào cõi trời nầy.
Nguyên nhơn là nghiệp cho nên được sanh vào cõi trời, được đời sống thiên mệnh, được cùng sống với chư thiên. Sanh ở nơi kia rồi, thọ nghiệp quả báo, tuy chẳng có ít niềm vui và cũng chẳng có vui; nhưng sau khi nghiệp đã thành thục rồi thì bị dùng đến và chẳng ngoại trừ.
Nguyên nhơn là ở Hạ phNm Phi Tưởng Phi Phi Tưởng Nhập tương ưng với nghiệp; nên sanh vào Phi Tưởng Phi Phi Tưởng Thiên. Nguyên nhơn là trung phNm Phi Tưởng Phi Phi Tưởng Nhập, tương ưng với nghiệp; nên lại sanh vào cõi trời nầy. Nguyên nhơn là ở Thượng phNm Phi Tưởng Phi Phi Tưởng Nhập tương ưng với nghiệp nên lại sanh vào cõi trời nầy.
Nguyên nhơn là nghiệp; cho nên được vào Thiên đạo, được thọ mệnh của chư Thiên, cùng sống với chư thiên.
Sanh ở đây rồi để thọ nghiệp quả báo. Tuy chẳng vui và chẳng có nhận niềm vui, mà khi nghiệp đã thành thục rồi thì bị dùng đến và chẳng ngoại lệ.
Kẻ phàm phu do nghiệp hậu báo còn thừa nên thọ sanh. Kẻ phàm phu tu tập Sơ Thiền định rồi được sanh. Từ đây tất cả liền thối lui. Người nầy sẽ ở vào hạ phNm của Sơ
Thiền. Người nầy do ở hạ phNm của Sơ Thiền nên tương ưng với nghiệp sanh vào cõi trời Phạm Tiên Hạnh. Khi sanh vào nơi đó rồi, thọ hạ phNm sơ thiền nghiệp báo được không ít niềm vui và cùng với việc thọ nhận niềm vui.
Thọ trung phNm; thượng phNm của Sơ Thiền và của nhị thiền nghiệp quả báo. Đối với nơi sanh nầy được thọ chẳng ít niềm vui và thọ sự lạc thú.
Đệ tam thiền và đệ tứ thiền lại cũng trong giữa đời nầy mà thọ nghiệp quả báo. Tuy có ít niềm vui và chẳng có thọ lạc; mà khi nghiệp đã chín muồi rồi thì bị dùng đến và chẳng ngoại lệ. Tùy theo hậu báo nghiệp còn dư mà sanh vào xứ nầy. Ngoài trung phNm, thượng phNm của Sơ Thiền cũng lại như vậy.
Kẻ phàm phu tu tập Tứ Thiền đã sanh và đã được. Từ đây tất cả đều lại mất hết. Người nầy ở tại hạ phNm của nhị thiền. Người nầy do ở lại hạ phNm của nhị thiền nên tương ưng nghiệp, sanh vào cõi trời Thiểu Quang. Sanh ở nơi đó rồi, thọ hạ phNm của nhị thiền nghiệp báo; được ít nhiều niềm vui và cùng với thọ lạc.
Thọ trung phNm; thượng phNm của đệ nhị thiền và sơ thiền nghiệp báo. Sanh ở nơi đây được một ít niềm vui và cùng thọ lạc.
Đệ tam thiền và đệ tứ thiền sanh ở trong nầy và thọ quả báo hằng không được vui và không có thọ lạc. Khi nghiệp đã chín muồi rồi thì bị dùng đến và không có dư báo. Tùy theo hậu báo nghiệp mà thọ sanh vào xứ đó. Ngoài ra Trung phNm, Thượng phNm của nhị thiền lại cũng như vậy.
Kẻ phàm phu tu tập Tứ Thiền rồi sanh rồi được. Từ đây tất cả lại phải thoái thất. Người nầy trụ ở hạ phNm trung thiền. Do hạ phNm tam thiền tương ưng với nghiệp, sanh về cõi trời Thiểu Tịnh. Sanh ở kia rồi, thọ hạ phNm tam thiền nghiệp báo, được chẳng ít niềm vui cùng thọ lạc. Thọ Trung phNm, Thượng phNm đệ tam thiền nghiệp báo, mà sanh ở đây được ít niềm vui và thọ lạc. Sơ thiền, nhị thiền và đệ tứ thiền nghiệp báo, thọ không ít niềm vui và chẳng thọ lạc. Khi nghiệp ở đây đã thành thục rồi thì bị dùng đến và không thừa. Tùy theo hậu báo nghiệp mà sanh vào xứ đó. Ngoài ra Trung phNm, Thượng phNm của tam thiền lại cũng như thế.
Kẻ phàm phu tu tập Tứ Thiền, sanh rồi được rồi. Từ đây tất cả đều được thoái thất. Người nầy ở hạ phNm tứ thiền. Do ở hạ phNm Tứ Thiền tương ưng với nghiệp và sanh vào cõi Trời Vô Vân. Sanh ở kia rồi, thọ hạ phNm tứ thiền nghiệp báo, được chẳng ít niềm vui và không có thọ lạc.
Thọ Trung phNm, Thượng phNm đệ tứ thiền và cùng với nghiệp báo của tam thiền. Sanh vào đây rồi được không ít niềm vui và không có thọ lạc. Khi nghiệp đã thành thục rồi thì bị dùng đến và không dư. Kẻ phàm phu tùy theo hậu báo nghiệp mà sanh vào xứ đó. Ngoài ra Tứ thiền Trung phNm, Thượng phNm lại cũng như vậy.
Kẻ phàm phu tu tập Tứ Thiền và Tứ Vô Sắc Định, sanh rồi được rồi. Từ đây tất cả lại thoái thất. Người nầy ở hạ phNm không Vô Biên Nhập. Do hạ phNm Không Vô Biên Nhập tương ưng với nghiệp nên sanh vào cõi trời Không Vô Biên Nhập. Sanh ở kia rồi, thọ hạ phNm Không Vô Biên Nhập quả báo, được chẳng ít niềm vui và không có thọ lạc.
Thọ Trung phNm, Thượng phNm, Không Vô Biên Xứ Nhập cho đến trên ba Vô Sắc Định quả báo. Sanh vào nơi đây rồi thọ không ít niềm vui và chẳng có thọ lạc. Khi nghiệp đã chín muồi rồi, bị dùng đến và chẳng dư. Kẻ phàm phu tùy theo hậu báo nghiệp mà sanh vào nơi xứ đó. Ngoài Trung phNm, Thượng phNm Không Vô Biên
Nhập cũng lại như vậy.
Kẻ phàm phu tu tập Tứ Thiền và Tứ Vô Sắc, sanh rồi được rồi. Từ đây tất cả liền lại thoái thất. Người nầy trụ ở hạ phNm và nhập vào Thức Vô Biên. Do Hạ phNm, Thức Vô Biên Nhập tương ưng với nghiệp; nên sanh vào cõi trời Thức Vô Biên Nhập. Sanh ở nơi kia rồi, thọ hạ phNm Thức Vô Biên Nhập nghiệp báo, được chẳng ít niềm vui và không có thọ lạc. Thọ Trung phNm, Thượng phNm Thức Vô Biên Nhập và đầu, sau tam vô sắc nghiệp báo. Sanh vào ở đây được một ít niềm vui và chẳng có thọ lạc. Khi nghiệp đã thành thục rồi thì bị dùng đến và chẳng dư.
Kẻ phàm phu tùy theo hậu báo nghiệp mà thọ sanh nơi xứ đó. Ngoài ra Thức Vô Biên Nhập ở Trung phNm và Thượng phNm cũng lại như vậy.
Kẻ phàm phu tu tập Tứ Thiền và Tứ Không Định, sanh rồi, được rồi. Từ đây tất cả liền lại thối thất. Người nầy ở hạ phNm và nhập vào Vô Sở Hữu Vô Biên Nhập. Do hạ phNm Vô Sở Hữu, Vô Biên Nhập lại tương ưng với nghiệp nên sanh vào Vô Sở Hữu, Vô Biên Nhập thiên. Sanh ở kia rồi thọ hạ phNm Vô Sở Hữu Vô Biên Nhập quả báo, được ít niềm vui và không có thọ lạc.
Thọ Trung phNm, Thượng phNm Vô Sở Hữu Vô Biên Nhập và trước sau Tam Vô Sắc nghiệp báo. Sanh ở nơi đây rồi, được không ít niềm vui và chẳng có thọ lạc. Khi nghiệp đã thành thục rồi, bị dùng đến và không thừa. Kẻ phàm phu tùy theo hậu báo nghiệp mà thọ sanh vào xứ đó. Ngoài ra Trung phNm, Thượng phNm lại cũng như vậy.
Kẻ phàm phu tu tập Tứ Thiền và Tứ Vô Sắc Định sanh rồi được rồi. Từ đây tất cả liền được thoái thất. Người nầy trụ ở hạ phNm Phi Tưởng Phi Phi Tưởng Vô Biên Nhập. Do hạ phNm Phi Tưởng Phi Phi Tưởng Vô Biên Nhập tương ưng với nghiệp; nên sanh vào Phi Tưởng Phi Phi Tưởng Vô Biên Nhập Thiên. Sanh ở nơi kia rồi, thọ hạ phNm Phi Tưởng Phi Phi Tưởng Vô Biên Nhập quả nghiệp, được không ít niềm vui và không có thọ lạc. Thọ Trung phNm, Thượng phNm Phi Tưởng Phi Phi Tưởng Vô Biên Nhập và cùng với quả báo phía trước của Tam Vô Sắc; nên sanh vào đây và được không ít niềm vui và chẳng có thọ lạc. Khi nghiệp đã thành thục rồi, bị dùng đến và không thừa.
Kẻ phàm phu tùy theo hậu báo nghiệp dư mà thọ sanh vào xứ kia. Ngoài ra Trung phNm, Thượng phNm cũng lại như vậy.
Các Thánh Đệ Tử của Đức Phật Thế Tôn tu tập tứ thiền. Mỗi cái có 3 phNm vị là hạ trung và thượng. Người nầy do hạ phNm của Sơ Thiền tương ưng với nghiệp nên sanh vào cõi trời Phạm Tiên Hạnh. Nguyên nhơn là nghiệp và được sanh về cõi trời kia. Được đời sống chư thiên, được ở cùng với chư thiên. Sanh rồi ở nơi kia thọ nghiệp quả báo và có 2 loại niềm vui; một là chẳng quá vui; hai là thọ lạc.
Khi nghiệp đã chín muồi rồi thì bị dùng đến và không dư.
Nguyên nhơn là do Trung phNm ở Sơ Thiền tương ưng với nghiệp mà sanh vào cõi trời Phạm Chúng. Cái nguyên nhơn của Thượng phNm và do nghiệp nên cũng lại sanh vào cõi trời nầy. Nguyên nhơn là do nghiệp mà được sanh vào Thiên Đạo, được đời sống chư thiên, được ở cùng chư thiên.
Sanh ở nơi kia rồi, thọ nghiệp quả báo có 2 loại vui. Một là không vui quá và hai là thọ lạc. Khi nghiệp nầy đã thành thục rồi thì bị dùng đến và không thừa. Nguyên nhơn của nhị thiền ở hạ phNm tương ưng với nghiệp. Nhơn là do nghiệp; cho nên sanh vào cõi trời Thiểu Quang. Nhơn Trung phNm của nhị thiền tương ưng nghiệp và sanh vào cõi trời Vô Lượng Quang. Nhơn là Thượng phNm của nhị thiền tương ưng với nghiệp; nên sanh vào cõi trời Thắng Biến Quang. Nhơn của nghiệp nầy được sanh vào Thiên Đạo, được đời sống của chư thiên, được ở cõi trời và cùng sống với chư thiên. Sanh rồi ở nơi ấy thọ nghiệp quả báo có 2 niềm vui. Một là ít vui và hai là thọ lạc. Khi nghiệp đã thành thục rồi thì bị dùng đến và không dư.
Nguyên nhơn của Hạ phNm của Tam Thiền tương ưng với nghiệp; nên sanh vào cõi trời Thiểu Tịnh. Nguyên nhơn của Trung phNm Tam Thiền tương ưng với nghiệp nên sanh vào cõi trời Vô Lượng Tịnh. Nhơn là Thượng phNm của Tam Thiền tương ưng với nghiệp; nên sanh vào cõi trời Biến Tịnh. Nhơn là nghiệp, được sanh vào cõi trời, được đời sống của chư thiên; được ở với chư thiên đồng loại. Khi sanh ở kia rồi thọ nghiệp quả báo và có 2 niềm vui; một là không quá vui và hai là thọ lạc. Khi nghiệp đã thành thục rồi bị dùng đến và không thừa.
Nhơn là hạ phNm của Tứ Thiền tương ưng với nghiệp nên sanh vào cõi trời Vô Vân. Nhơn là Trung phNm của Tứ Thiền tương ưng với nghiệp; nên sanh vào cõi trời Thọ Phước. Nhơn là Thượng phNm của Tứ Thiền tương ưng với nghiệp nên sanh vào cõi trời Quảng Quả. Nguyên nhơn là do nghiệp; nên được sanh vào thiên đạo, được đời sống chư thiên; được ở cùng với chư thiên. Sanh rồi ở nơi kia lại thọ nghiệp quả báo; có chẳng ít niềm vui và lại chẳng có thọ lạc.
Sanh ở đó rồi, do tối thượng phNm của Tứ Thiền tương ưng với nghiệp và cung kính cần tu, chẳng ngừng nghỉ, thường hay tu hành và huân tu các tạp giác phần. Nguyên nhơn do nghiệp nầy cho nên sanh vào cõi trời Thiện Hiện. Mười lần nghiệp nầy sanh vào cõi trời Thiện Kiến. Tiếp đến 10 lần nữa sanh vào cõi trời Bất Phiền. Lại 10 lần nữa sanh vào cõi trời Bất Thiên và 10 lần sanh vào cõi trời A Ca Ni Tra.
Nguyên nhơn của nghiệp nầy được vào thiên đạo; sống thọ mạng của chư thiên; được ở cõi thiên; được cùng chư thiên ở. Sanh ở kia rồi thọ nghiệp quả báo; có ít nhiều niềm vui và chẳng có sự thọ lạc. Khi nghiệp đã chín muồi rồi bị dùng và chẳng dư và khi kéo lên ở thượng giới thì nghiệp dùng hết, tức chứng được Bát Niết Bàn.
Đệ Tử của Đức Thế Tôn tu tập Tứ Vô Lượng Định. Mỗi cái có 3 phNm vị là hạ, trung, thượng. Lòng từ vô lượng, như thế tu tập hằng số các hạnh. Như 4 loại thiền định. Hủy vô lượng, như thế tu tập các hạnh như ở sơ thiền, nhị thiền.
Bi vô lượng, như thế tu tập các hạnh, như đệ tứ thiền.
Xả vô lượng, như thế tu tập các hạnh, như đệ tam thiền và đệ tứ thiền.
Đệ tử của Phật tu tập phép quán bất tịnh. Mỗi cái có 3 phNm vị hạ, trung, thượng. Chẳng sai trái làm việc quán bất tịnh. Như thế tu tập nhiều công hạnh như ở 4 loại thiền định. Có sai khác các hạnh về bất tịnh quán, như thế tu tập các hạnh như ở tứ thiền. Các Thánh Đệ Tử của Phật tu tập nhớ nghĩ đến A Na Ba Na. Mỗi cái cũng có 3 phNm vị hạ, trung, thượng. Như thế tu tập các hạnh như trước 3 loại thiền định.
Thánh Đệ Tử Phật tu tập theo 10 Tưởng. Mỗi cái đều có 3 phNm vị là hạ, trung, thượng. Thế nào là 10 ? Một là tưởng đến vô thường; hai là tưởng đến vô ngã;
ba là tưởng đến diệt trừ; bốn là tưởng đến ly dục; năm là tưởng đến tịnh diệt; sáu là tưởng đến bất tịnh; bảy là tưởng đến quá thất; tám là tưởng đến tử đọa; chín là tưởng đến yểm thực và mười là tưởng đến tất cả thế gian chẳng an.
Năm loại tưởng trước và tưởng bất tịnh không sai khác, như thế tu hành sẽ như 4 loại thiền định. Bốn loại tưởng sau và tưởng bất tịnh lại có sai khác, như thế tu tập các hạnh sẽ như đệ tứ thiền.
Các Thánh Đệ Tử Phật tu Bát Biến Nhập và mỗi loại như thế có hạ, trung, thượng. Thế nào là 8 ?
Một là quán tưởng bên trong có sắc và bên ngoài ít sắc; ít nầy hoặc diệu hoặc thô. Ta biến tưởng nầy được biết, được thấy như thể có tưởng.
Hai là quán tưởng bên trong có sắc và bên ngoài thì sắc rất nhiều; hoặc diệu hoặc thô. Thô diệu như trước. Ba là quán bên trong tưởng vô sắc, bên ngoài ít sắc; thô diệu như trước.
Bốn là quán tưởng bên trong không có sắc và bên ngoài sắc vô lượng. Đại loại cũng như trước. Năm, sáu, bảy, tám quán tưởng bên trong vô sắc và bên ngoài 4 sắc. Đó là xanh, vàng, đỏ, trắng ta tưởng biến vào đây để có thể biết, có thể thấy và tưởng như thế. Đối với trong 8 phần nầy thì phần một và hai cứ như thế tu tập và thực hành như 4 loại thiền định. Sáu loại tưởng sau như thế tu tập các hạnh thì như đệ tứ thiền. Thánh Đệ Tử Phật tu tập Bát Giải Thoát. Mỗi cái có 3 phNm vị hạ, trung, thượng.
Thứ nhất quán tưởng bên trong có sắc và bên ngoài sắc giải thoát.
Thứ hai quán tưởng bên trong vô sắc và bên ngoài sắc giải thoát.
Thứ ba Tịnh Giải Thoát.
Thứ tư Không Vô Biên Nhập giải thoát.
Thứ năm Thức Vô Biên Nhập giải thoát.
Thứ sáu Vô Sở Hữu, Vô Biên Nhập giải thoát.
Thứ bảy Phi Tưởng Phi Phi Tưởng Vô Biên Nhập giải thoát
Thứ tám Tưởng Thọ Diệt giải thoát.
Đệ nhất giải thoát như thế tu tập, như thế hành trì như 4 loại thiền định.
đệ tứ thiền.
Đệ nhị giải thoát như thế tu tập, như thế hành trì như Đệ tam giải thoát quán tưởng bên trong có sắc và bên ngoài có sắc; như thế tu tập, như thế hành trì như 4 loại thiền.
Nếu quán tưởng bên trong không có sắc và bên ngoài có sắc, cứ như thế tu tập, như thế hành trì như đệ tứ thiền. Bốn vô sắc giới giải thoát phía sau mỗi cái như tự ở chỗ của mình. Đệ bát Diệt Thọ Tưởng giải thoát, thường do ở, cho nên qua Phi Tưởng Phi Phi Tưởng. Chẳng do lìa dục, cho nên qua đây là cùng với Phi Phi Tưởng.
Thánh Đệ Tử của Phật tu tập tất cả 10 nhập. Mỗi cái như thế có 3 phNm vị là hạ, trung và thượng. Phía trước tám Nhứt Thiết Nhập như thế mà tu tập hành trì thì như đệ tứ thiền. Phía sau còn lại 2 Nhứt Thiết Nhập thì mỗi cái như thế tự nơi chỗ của mình.
Các Thánh Đệ Tử Phật tu tập 4 vô sắc Tam Ma Bạt Đề.
Mỗi loại có 3 phNm vị là hạ, trung và thượng. Người nầy do ở hạ phNm Không Vô Biên Nhập tương ưng với nghiệp; nên sanh vào cõi trời Không Vô Biên Nhập. Do Trung phNm Không Vô Biên Nhập tương ưng với nghiệp nên lại sanh vào cõi trời nầy. Do Thượng phNm Không Vô Biên Nhập nên lại sanh vào cõi trời nầy. Nguyên nhơn là nghiệp cho nên được vào thiên đạo, có thọ mệnh của chư thiên, được ở cõi trời cùng với chư thiên. Khi sanh ở đây rồi thọ nghiệp quả báo;
có ít niềm vui và chẳng có thọ lạc. Khi nghiệp đã thành thục rồi, bị dùng và chẳng dư.
Do hạ phNm Thức Vô Biên Nhập tương ưng với nghiệp nên sanh vào cõi trời Thức Vô Biên Nhập. Do Trung phNm Thức Vô Biên Nhập tương ưng với nghiệp nên sanh vào cõi trời nầy. Do Thượng phNm Thức Vô Biên Nhập tương ưng với nghiệp lại sanh vào cõi trời nầy. Do nghiệp nầy mà sanh vào thiên đạo, được thọ mệnh chư thiên, được ở chung với chư thiên. Khi sanh ở kia rồi, liền thọ nghiệp quả báo. Tuy không hưởng lạc nhiều và chẳng có thọ lạc; nhưng khi nghiệp đã thành thục rồi thì bị dùng và chẳng dư.
Nguyên nhơn là Hạ phNm Vô Sở Hữu Nhập tương ưng với nghiệp; nên sanh vào cõi trời Vô Sở Hữu Nhập. Nhơn là Trung phNm Vô Sở Hữu Nhập tương ưng với nghiệp nên lại sanh vào cõi trời nầy. Nhơn là Thượng phNm Vô Sở Hữu Nhập tương ưng với nghiệp; nên lại sanh vào cõi trời nầy. Do nguyên nhơn là nghiệp nên được sanh vào thiên đạo; được thọ mệnh của chư thiên, được ở cùng với chư thiên.
Khi sanh vào ở kia rồi, thọ nghiệp quả báo. Duy chỉ ít vui và không có thọ lạc. Khi nghiệp nầy đã thành thục rồi, bị dùng và chẳng dư.
Nhơn là Hạ phNm Phi Tưởng Phi Phi Tưởng Nhập tương ưng với nghiệp; nên sanh vào cõi trời Phi Tưởng Phi Phi Tưởng thiên. Nhơn Trung phNm Phi Phi Tưởng Nhập, tương ưng với nghiệp; nên lại sanh vào cõi trời nầy. Nhơn là Thượng phNm Phi Phi Tưởng tương ưng với nghiệp; nên lại sanh vào cõi trời nầy. Nhơn là nghiệp nên được sanh thiên, được thọ mệnh, được ở chung với chư thiên. Sanh ở đây rồi thọ nghiệp quả báo. Tuy chỉ ít vui và không có thọ lạc;
nhưng khi nghiệp đã thuần thục rồi thì bị dùng và không dư.
Ở trong Bát Niết Bàn, Thánh Đệ Tử của Phật tu tập Tứ Thiền Định, sanh rồi được rồi và từ đây tất cả lại thối thất.
Người nầy ở trong Hạ phNm Sơ thiền và do ở Hạ phNm Sơ Thiền tương ưng với nghiệp; nên người nầy sanh ở cõi trời Phạm Thiên Hạnh. Sanh ở đó rồi, thọ Hạ phNm Sơ Thiền quả báo, được ít niềm vui và lại thọ lạc. Thọ Trung phNm, Thượng phNm Sơ Thiền và Nhị Thiền nghiệp quả báo và khi sanh vào nơi đây được thọ ít niềm vui cùng thọ lạc. Ở Đệ tam thiền và Đệ tứ thiền lại cũng sanh vào đây và được thọ quả báo. Thọ một ít niềm vui và chẳng có thọ lạc. Khi nghiệp đã thành thục rồi thì bị dùng và không dư.
Các Thánh Đệ Tử của Phật ở trong Bát Niết Bàn. Ngoài Trung phNm và Thượng phNm của Sơ Thiền cũng lại như vậy.
Các Thánh Đệ Tử của Phật tu tập Tứ Thiền, được sanh và đã sanh. Rồi từ đây tất cả liền lại thoái thất. Người nầy khi trụ ở Hạ phNm trong Nhị thiền; vì người nầy do ở Hạ phNm Nhị thiền tương ưng với nghiệp cho nên sanh vào trời Thiểu Quang. Sanh ở kia rồi thọ Hạ phNm Nhị Thiền quả báo, được chẳng ít niềm vui và cùng thọ lạc. Thọ Trung phNm, Thượng phNm của Nhị Thiền và Sơ Thiền nghiệp báo.
Sanh vào ở đây rồi, được thọ không ít niềm vui và cùng thọ lạc. Đệ Tam Thiền và Đệ Tứ Thiền lại cũng sanh vào nơi nầy để thọ quả báo, thọ không ít niềm vui và không có thọ lạc.
Khi nghiệp đã thành thục rồi thì bị dùng và không dư.
Các Thánh Đệ Tử của Phật ở trong Bát Niết Bàn, ngoài Trung phNm, Thượng phNm của Nhị Thiền lại cũng như vậy.
Các Thánh Đệ Tử của Phật tu tập Tứ Thiền, khi sanh rồi và được sanh và từ đây tất cả lại thoái hư. Người nầy ở Hạ phNm nơi Tam Thiền. Do Hạ phNm của Tam Thiền tương ưng với nghiệp; nên sanh vào cõi trời Thiểu Tịnh. Sanh ở kia rồi thọ Hạ phNm Tam Thiền quả báo, thọ chẳng ít niềm vui và thọ lạc. Thọ Trung phNm, Thượng phNm của Tam Thiền nghiệp báo. Sanh ở nơi ấy rồi thọ không ít niềm vui và thọ lạc. Thọ Sơ Thiền, Nhị Thiền và Đệ Tứ Thiền nghiệp báo;
thọ không ít niềm vui và chẳng có thọ lạc. Khi nghiệp đã thành thục rồi bị dùng và không dư.
Các Thánh Đệ Tử Phật ở trong Bát Niết Bàn. Ngoài Trung phNm, Thượng phNm của Tam Thiền cũng lại như vậy. Các Thánh Đệ Tử Phật tu tập Tứ Thiền, sanh rồi được rồi và từ đây tất cả liền lại thoái thất. Người nầy ở Hạ phNm Tứ Thiền. Do ở Hạ phNm Tứ Thiền tương ưng với nghiệp; nên sanh ở cõi trời Vô Vân. Sanh ở nơi kia rồi thọ Hạ phNm Tứ Thiền nghiệp báo, được không ít niềm vui và không có thọ lạc. Thọ Trung phNm, Thượng phNm của Đệ Tứ Thiền và còn nghiệp báo của Tam Thiền và sanh vào đây để được thọ không ít niềm vui và không có thọ lạc. Khi nghiệp đã thành thục rồi bị dùng và không dư ra.
Các Thánh Đệ Tử của Phật ở trong Bát Niết Bàn, ngoài Tứ Thiền Trung PhNm, Thượng PhNm lại cũng như thế.
Các Thánh Đệ Tử của Phật tu tập Tứ Thiền và Tứ Vô Sắc Định, sanh rồi được rồi và từ đây tất cả liền lại thoái thất. Người nầy ở Hạ phNm Không Vô Biên Nhập. Do ở Hạ phNm Không Vô Biên Nhập tương ưng với nghiệp; nên sanh vào cõi trời Không Vô Biên Nhập. Sanh ở kia rồi, thọ Hạ phNm Không Vô Biên Nhập quả báo, được không ít niềm vui và không có thọ lạc. Thọ Trung phNm, Thượng phNm Không Vô Biên Nhập và trên Tam Vô Sắc Định quả báo. Sanh ở nơi ấy rồi, thọ không ít niềm vui và không có thọ lạc. Khi nghiệp đã thành thục rồi bị dùng và không dư.
Các Thánh Đệ Tử của Phật ở nơi Bát Niết Bàn; ngoài Trung phNm, Thượng phNm Không Vô Biên Nhập cũng lại như vậy.
Các Thánh Đệ Tử của Phật tu tập 4 Thiền và 4 Vô Sắc, sanh rồi, được rồi và từ đây tất cả liền lại thoái thất. Người nầy ở Hạ phNm Thức Vô Biên Nhập. Do Hạ phNm Thức Vô Biên Nhập tương ưng với nghiệp; nên sanh vào cõi trời Thức
Vô Biên Nhập. Sanh ở kia rồi, thọ Hạ phNm Thức Vô Biên nghiệp báo, được không ít niềm vui và chẳng có thọ lạc. Thọ Trung phNm, Thượng phNm Thức Vô Biên Nhập và sơ hậu Tam Vô Sắc nghiệp báo. Sanh vào ở đây thọ chẳng ít niềm vui, chẳng có thọ lạc. Khi nghiệp đã thành thục rồi thì bị dùng và không dư ra.
Các Thánh Đệ Tử của Phật ở nơi Bát Niết Bàn; ngoài Thức Vô Biên Nhập thì Trung phNm, Thượng phNm lại cũng như vậy.
Các Thánh Đệ Tử của Phật tu tập Tứ Thiền và Tứ Vô Sắc, sanh rồi được rồi và từ đây tất cả liền lại thoái thất. Người nầy trụ ở Hạ phNm Vô Sở Hữu Vô Biên Nhập. Do Hạ phNm Vô Sở Hữu Vô Biên Nhập tương ưng với nghiệp nên sanh vào cõi trời Vô Sở Hữu Vô Biên Nhập. Sanh ở kia rồi, thọ Hạ phNm Vô Sở Hữu Vô Biên Nhập quả báo, được không ít niềm vui và không có thọ lạc. Thọ Trung phNm, Thượng phNm Vô Sở Hữu Vô Biên Nhập và trước sau Tam Vô Sắc nghiệp báo. Sanh vào đây rồi được thọ không ít niềm vui và chẳng có thọ lạc. Khi nghiệp đã thành thục rồi bị dùng và không còn dư.
Các Thánh Đệ Tử của Phật ở trong Bát Niết Bàn; ngoài Trung phNm, Thượng phNm Vô Sở Hữu Vô Biên Nhập lại cũng như thế.
Các Thánh Đệ Tử của Phật tu tập Tứ Thiền và Tứ Vô Sắc, sanh rồi được rồi và từ đây tất cả liền lại thoái thất.
Người nầy trụ ở Hạ phNm Phi Tưởng Phi Phi Tưởng Vô Biên Nhập và do ở Hạ phNm Phi Tưởng Phi Phi Tưởng Vô Biên Nhập tương ưng với nghiệp; nên sanh vào cõi trời Phi Tưởng Phi Phi Tưởng Vô Biên Nhập. Sanh ở nơi ấy rồi, thọ Hạ phNm Phi Tưởng Phi Phi Tưởng Vô Biên nghiệp báo, được không ít niềm vui và chẳng có thọ lạc. Thọ Trung phNm,
Thượng phNm Phi Tưởng Phi Phi Tưởng Vô Biên Nhập và trước Tam Vô Sắc nghiệp báo. Sanh ở đây rồi, được không ít niềm vui và chẳng có thọ lạc. Khi nghiệp đã thành thục rồi thì bị dùng và không còn dư. Các Thánh Đệ Tử của Phật ở nơi Bát Niết Bàn; ngoài Trung phNm, Thượng phNm của Phi Tưởng Phi Phi Tưởng Vô Biên Nhập cũng lại như vậy.
Ở bên trên sanh A Na Hàm có 3 loại.
Một là Sơ sanh Phạm Tiên Hạnh Thiên; như thế lần lượt vãng sanh và đến quả ruộng khác. Khi sanh vào đây rồi thì được Bát Niết Bàn.
Hai là Sơ sanh Quảng Quả, như thế lần lượt vãng sanh cho đến Ca Ca Ni Tra Thiên. Sanh ở đây rồi được Bát Niết
Bàn.
Ba là Sơ sanh Không Vô Biên Nhập Thiên; như thế lần lượt vãng sanh cho đến cõi trời Phi Tưởng Phi Phi Tưởng Thiên. Khi sanh vào đây rồi thì được Bát Niết Bàn.
Lại nữa bên trên sanh A Na Hàm có 2 loại.
Một là tại Sắc giới và hai là tại Vô Sắc giới. Nếu tại Sắc giới Bát Niết Bàn thì từ cõi trời Phạm Tiên Hạnh như thế lần lượt sanh cho đến cõi trời A Ca Ni Tra. Sanh ở nơi kia rồi được Bát Niết Bàn. Tại Vô Sắc giới thì đầu tiên sanh vào Không Vô Biên Nhập Thiên. Như thế lần lượt vãng sanh cho đến cõi trời Phi Tưởng Phi Phi Tưởng. Sanh ở nơi kia rồi liền được Bát Niết Bàn.
Lại nữa có một loại bên trên sanh vào A Na Hàm là từ cõi Trời Phạm Tiên Hạnh sanh. Như thế lần lượt vãng sanh cho đến Phi Tưởng Phi Phi Tưởng. Sanh ở nơi kia rồi lại được Bát Niết Bàn.
Đây là ý nghĩa mà Đức Phật Thế Tôn đã nói như thế ta (A Nan) đã nghe.
Ph m THỌ LƯỢNG
Thứ hai mươi hai
Đ
ức Phật nói trong đời người 2.000 tuổi thì A Tỳ Địa Ngục là một ngày một đêm. Do ngày và đêm có 30 ngày trong một tháng. Mười hai tháng là một năm. Do năm tháng nhiều tạo thành nhiều trăm năm và nhiều ngàn năm lại có nhiều trăm ngàn năm. Khi ở ngục nầy thọ nghiệp quả báo cũng đồng thời một vị Trưởng Giả sống thọ mạng trong một kiếp tối ưu. Khi con người sống 6.000 năm thì ở cõi Diêm La Ngục là một ngày một đêm. Do ngày đêm có 30 tạo thành một tháng. Cứ 12 tháng như thế thành một năm. Do năm tháng chất chồng thành 100 năm và nhiều ngàn năm thành nhiều trăm ngàn năm. Ở nơi ngục nầy thọ nghiệp chín muồi như thế.
Có những chúng sanh trong đường súc sanh cứ một ngày một đêm là sống chết đến 6 hay 7 lần. Lại cũng có chúng sanh thọ mạng đến một kiếp.
Với con người một tháng thì ở đường quỷ thần là một ngày một đêm. Lại nữa với con người một tháng thì quỷ thần một ngày một đêm là do ngày đêm có 30 để trở thành một tháng. Cứ 12 tháng như thế thành một năm. Do số năm nầy là 500 năm sẽ là một thọ mạng. Trong 500 năm đối với con người hay 1.500 năm thì người ở cõi Diêm Phù Đề hoặc 10 tuổi, hay A Tăng Kỳ tuổi. Ở giữa đó thì thọ mệnh dần dần dài lâu và dần dần ngắn. Dài nhất là 8 vạn năm và ngắn nhất là 10 năm.
Người ở cõi Tây Cù Già Ni (Tây Ngưu Hóa Châu) 250 năm là thọ mệnh. Người ở Đông Phất Bà Đề thọ mệnh là 1.000 năm.
Ở cõi người 50 tuổi thì ở cõi Tứ Thiên Vương chỉ 1 ngày 1 đêm. Cứ 30 ngày đêm thành 1 tháng và mỗi năm 12 tháng và thọ mệnh ở đây là 500 năm. Cũng có chư Thiên sống đến 900 vạn tuổi.
Ở cõi người 100 năm thì ở cõi Đao Lợi là 1 ngày 1 đêm. Cứ 30 ngày đêm là 1 tháng và 1 năm có 12 tháng. Và ở đây thọ mạng là 1.000 năm. Trong đó cũng có chư Thiên sống đến 3.600 vạn năm.
Ở cõi người 200 năm thì ở cõi Dạ Ma Thiên chỉ có một ngày một đêm. Cứ 30 ngày đêm làm thành 1 tháng và 12 tháng thành 1 năm. Thọ mệnh ở cõi nầy là 2.000 năm và có chư Thiên sống đến 14.000 vạn năm. Lại cũng có vị sống đến 400 vạn năm.
Ở cõi người 400 tuổi thì ở cõi ĐNu Suất Đà Thiên là một ngày một đêm. Cứ 30 ngày đêm làm một tháng và 12 tháng tạo thành 1 năm và thọ mệnh ở đây là 4.000 năm. Có người sống ở cõi nầy đến 5.760 ức tuổi.
Ở cõi người sống 800 năm thì ở cõi Hóa Lạc Thiên là 1 ngày 1 đêm. Cứ 30 ngày đêm là 1 tháng. Cứ 12 tháng là 1 năm và đời sống thọ mạng ở đây là 8.000 năm. Cũng có người sống đến 2 vạn 3 ngàn 40 ức năm.
Ở cõi người sống 1.600 năm thì ở cõi Tha Hóa Tự Tại Thiên là 1 ngày 1 đêm. Cứ 30 ngày đêm là 1 tháng và 12 tháng là 1 năm. Thọ mạng ở đây là 1 vạn 6 ngàn năm. Cũng có người ở đây sống đến 9 vạn 2.160 ức năm.
Thọ mệnh của A Tu La ở dưới Càn Đà Sơn như Tứ Thiên Vương và thọ mệnh của A Tu La dưới đảnh Tu Di Sơn như ở cõi Đao Lợi. Cứ 1 tiểu kiếp gọi là 1 kiếp. Cứ 20 tiểu kiếp là 1 kiếp. Cứ 40 tiểu kiếp lại có tên là 1 kiếp. Cứ 60 Tiểu Kiếp lại có tên là 1 kiếp. Cứ 80 Tiểu Kiếp lại có tên là 1
Đại Kiếp.
Vì sao một kiếp mà gọi là Tiểu Kiếp ?
Lúc ấy Tỳ Kheo Đề Bà Đạt Đa ở nơi địa ngục thọ hết nghiệp báo và Đức Thế Tôn mới nói về trụ thọ một kiếp. Như vậy một tiểu kiếp gọi tên là 1 kiếp.
Vì sao 20 Tiểu Kiếp lại gọi là một kiếp ?
Đó là thọ lượng của cõi trời Phạm Tiên Hạnh 20 Tiểu Kiếp. Phật nói các Phạm Thiên thọ mạng một kiếp cho nên
20 kiếp lại gọi là 1 kiếp.
Vì sao 40 Tiểu Kiếp gọi là một kiếp ?
Như thọ mạng của cõi trời Phạm Chúng 40 Tiểu Kiếp. Phật nói trụ 1 kiếp. Như thế 40 kiếp lại có tên là 1 kiếp.
Vì sao 60 Tiểu Kiếp gọi là một kiếp ?
Như chư thiên ở cõi trời Đại Phạm tuổi thọ sánh chừng 60 kiếp. Phật nói trụ thọ là 1 kiếp. Như thế 60 kiếp lại có tên là 1 kiếp.
Vì sao 80 Tiểu Kiếp gọi là 1 Đại Kiếp ?
Như thọ mạng ở cõi trời Thiểu Quang 120 Tiểu Kiếp. Phật nói thọ mạng sánh với 1 kiếp rưỡi. Như thế 80 Tiểu
Kiếp gọi là 1 Đại Kiếp.
Tuổi thọ ở cõi trời Vô Lượng Quang là 140 Tiểu Kiếp.
Hơn nữa ở cõi trời Biên Thiên tuổi thọ 160 Tiểu Kiếp. Nghĩa là 2 Đại Kiếp. Cõi trời Thiểu Tịnh thọ mạng sánh với 2 Đại Kiếp rưỡi.
Thọ mạng của cõi trời Vô Lượng Tịnh sánh với 3 Đại Kiếp rưỡi. Thọ mạng của cõi trời Biến Tịnh sánh với 4 Đại Kiếp. Thọ mạng ở cõi trời Vô Vân sánh với 300 Đại Kiếp. Thọ mạng ở cõi trời Thọ Phước sánh với 400 Đại
Kiếp. Thọ mạng của cõi trời Quảng Quả sánh với 500 Đại
Kiếp.
Thọ mạng của cõi trời Vô Tưởng sánh với 1.000 Đại
Kiếp.
Thọ mạng của cõi trời Thiện Kiến sánh với 1.500 Đại
Kiếp.
Thọ mạng của cõi trời Thiện Hiện sánh với 2.000 Đại
Kiếp.
Thọ mạng của cõi trời Bất Phiền sánh với 4.000 Đại
Kiếp.
Thọ mạng ở cõi trời Bất Thiên sánh với 8.000 Đại
Kiếp.
Thọ mạng ở cõi trời Không Vô Biên Nhập ở hạ phNm sánh với 17.500 Đại Kiếp.
Thọ mạng của cõi trời Không Vô Biên Nhập ở trung phNm sánh với 18.500 Đại Kiếp. Thọ mạng ở cõi trời Không Vô Biên Nhập ở thượng phNm là 20.000 Đại Kiếp.
Thọ mạng ở cõi trời Thức Vô Biên Nhập ở hạ phNm sánh với 3 vạn Đại Kiếp.
Thọ mạng ở cõi trời Thức Vô Biên Nhập ở trung phNm sánh với 3 vạn 5 ngàn Đại Kiếp.
Thọ mạng ở cõi trời Thức Vô Biên Nhập ở thượng phNm sánh với 4 vạn Đại Kiếp. Thọ mạng ở cõi trời Vô Sở Hữu Vô Biên Nhập ở hạ phNm sánh với 5 vạn Đại Kiếp. Thọ mạng ở cõi trời Vô Hữu Vô Biên Nhập ở trung phNm sánh với 5 vạn 5 ngàn Đại Kiếp.
Thọ mạng ở cõi trời Vô Sở Hữu Vô Biên Nhập ở thượng phNm sánh với 6 vạn Đại Kiếp.
Thọ mạng ở Phi Tưởng Thiên hạ phNm sánh với 7 vạn
Đại Kiếp.
Thọ mạng ở Phi Tưởng Thiên trung phNm 7 vạn 5 ngàn
Đại Kiếp.
Thọ mạng ở cõi trời Phi Tưởng thượng phNm sánh với
8 vạn Đại Kiếp.
Nghĩa nầy Đức Phật Thế Tôn đã nói và ta (A Nan) đã nghe như thế.
Luận A Tỳ Đàm Về Việc Thành Lập Thế Giới
Hết quyển 7
Phật nói
VIỆC THÀNH LẬP
Quyển thứ 8
- Trần, Tây Ấn Độ Tam Tạng Chơn Đế dịch từ chữ Phạn sang chữ Hán.
- Sa Môn Thích Như Điển, Phương Trượng chùa ViênGiác Hannover, Đức Quốc, dịch từ chữ Hán sang tiếng Việt ngày 22 tháng 6 năm 2005. - Thứ tự Kinh Văn số 1644. Đại Chánh Tân Tu Đại Tạng kinh, quyển thứ 32 thuộc Luận Tập Bộ Toàn từ trang 173 đến trang 225.
Ph m ĐNA NGỤC
Thứ hai mươi ba
Tiện Sanh thứ nhất
Đời quá hiện vị lai Chúng sanh lại vãng sanh Lên xuống cùng luân hồi Phật Thế Tôn thấy biết Các nghiệp chẳng tiêu đi Quả báo lại chẳng mất Tùy thời, nơi thành thục Kẻ Thánh trí tự biết
Cù Đàm biết việc nầy Có tám loại địa ngục Thế Tôn tức chứng biết Thành tất cả pháp nhân Lại sanh vào Hắc Thằng Sơn khói hai tiếng la Lớn nhỏ hay thiêu đốt Cùng với A Tỳ Ngục Như thế tám địa ngục Phật nói thật khó độ Kẻ ác hằng dẫy đầy Mỗi mỗi mười sáu vách Bốn góc cùng bốn cửa Mỗi mỗi đều ngay ngắn Trên cao trăm do tuần Chu vi trăm do tuần Thành sắt vây chung quanh Lưới sắt che ở trên Dưới đất toàn bằng sắt Đốt cháy đầy lửa dữ Thiêu kẻ ác đáng sợ Tuy nhiên khó thể gần Kẻ thấy lông dựng ngược Thật khổ biết dường bao
Ta nay đang vì ngươi Như pháp lần lượt nói Cung kính một lòng nghe
Như ta nói liền đây Có một địa ngục tên là Tiện Sanh. Tất cả đều bằng sắt, ngày đêm thiêu đốt bằng những ngọn lửa nóng, dài rộng hằng nhiều do tuần. Ở trong ấy tội nhơn bị ngục tốt đạp lên chân, lên đầu. Dùng dây để cột rồi chặt ra từng mảnh bằng búa. Lúc đã bị phanh thây rồi chỉ còn xương, gân cốt đứt ra liền bị chết. Qua khỏi chỗ thật khổ ấy thì ngục tốt dẫn đi. Lúc ấy gió lạnh thổi mạnh lên và do gió nầy cho nên da thịt trở lại bình thường. Lúc ấy tội nhơn móng tay tự nhiên sanh ra cứng và sắc bén như lưỡi kiếm. Cùng với đồng loại khởi lên tâm oán hận và nhớ nghĩ người nầy ngày xưa đã gặp qua và đã làm ác với ta. Cho nên ta liền đến hại người kia trước.
Tâm của kẻ bị hại cũng lại khởi lên như thế; lại cùng nhau đánh chém với nhau tàn nhẫn rồi lịm đi. Ở địa ngục nầy con người thọ những việc như thế mà hãm hại cùng nhau. Thật là không biết bao nhiêu khổ nạn có thể nhẫn chịu được. Thật là can cường, thật là đau xót. Cho đến các ác nghiệp thọ dụng chưa hết thì muốn chết cũng không được. Vì làm nghiệp gì mà chịu quả báo nầy mà làm cho chúng sanh sanh vào nơi kia ?
Ngày xưa khi còn làm người có nhiều người nữ cùng chung một chồng nên đố kỵ với nhau. Nếu nhiều người nam cùng với một người nữ thì khởi nộ gia tâm. Hoặc tà dâm với người phụ nữ khác, hoặc cãi nhau về đất đai, vườn tược cho đến xe cộ v.v... Hoặc hai nhà vua tranh nhau biên giới. Hoặc kiếp nọ trộm cắp tài sản của chủ và bây giờ bị trị. Hoặc kết oan gia như người giữa trận, liền cùng tàn sát với nhau, rồi kết chặt oan gia, chưa được giải quyết. Khi mệnh nầy hết, do nghiệp báo nầy mà thọ sanh vào đây.
Lại nữa có nhiều loại ác, bất thiện nghiệp báo bị sanh vào nơi nầy. Lại cũng có những tăng thượng nghiệp, cảm nơi đây mà sanh vào. Khi sanh vào đây rồi thọ hằng loạt các ác nghiệp quả báo.
Vì nguyên nhơn gì mà làm cho tội nhơn lại tương tàn giết hại nhau vậy ? Nhơn vì ngày xưa khi còn làm người hay cầm búa rìu và dao rựa v.v... dùng để chặt phá giết hại chúng sanh. Cho nên ở trong nầy thọ các báo chết người như vậy.
Lại nữa vì nghiệp gì mà gió lạnh thổi lên mà sanh trở lại ?
Do ngày xưa khi còn làm người nuôi dưỡng các loại súc sanh cho ăn uống như bò, nai, heo, dê, gà, ngỗng tạo cho mau lớn, khi có nhiều thịt thì liền giết chết. Do nghiệp nầy mà nghiệp báo cảm với gió lạnh kia mà trở lại thổi vào mình.
Vì nghiệp báo gì mà sanh ra móng tay dài như dao kiếm ? Nguyên do ngày xưa khi làm người cho người dao gậy, làm như thế và dạy cho người kia đến chỗ A, châu kia, quận nọ, làng xóm đó v.v... để giết hại hoặc người hoặc súc vật.
Do nghiệp nầy mà quả báo sanh ra móng tay nhọn như cây kiếm.
Vì sao ngục nầy gọi là Tiện Sanh ?
Ở trong đó tội nhơn nghĩ như thế nầy: "Ta liền được sanh thân thể như cu. Cho nên gọi là "Tiện Sanh". Lại nữa ngục nầy có tên là Tiện Sanh. Lúc ấy Đức Thế Tôn muốn nói lại nghĩa nầy một lần nữa; nên nói kệ rằng:
Liền sanh nơi địa ngục Đầu ở dưới, chân trên Cầm lấy búa dao thảy
Tùy dây mà chặt phá Lúc ấy bị chặt rồi Chỉ còn lại xương thôi Máu thịt da cùng gân Trở lại như lúc sống Móng tay thật là dài Do nghiệp tự nhiên sanh Do xưa tâm sân oán Liền cùng nhau cấu xé Thọ lãnh khổ hại rồi Gió lạnh lại thổi đến Sanh trở lại thân thể Gió xong cảm nơi nghiệp Như Lai Thầy Trời Người Như thật đã thấy rồi Lại liền nói Tiện Sanh Cho người tạo ác nghe.
Ph m Tiện Sanh Địa Ngục - Cứu Cánh
Địa Ngục Hắc Thằng thứ hai
L
ại có địa ngục tên là Hắc Thằng, tất cả đều bằng sắt; ngày đêm thiêu đốt, lửa cháy ngất trời, lan rộng rất nhiều do tuần. Ở trong đó tội nhơn bị ngục tốt bắt nằm trên đất rồi căng ra bằng cây và trói bằng dây Hắc Thằng, rồi dùng búa để chặt. Hoặc chia ra làm 8 phần; hoặc 6 phần; hoặc 4 phần. Từ chân của các tội nhơn cho đến đỉnh đầu, dùng rìu búa để chặt ra từng đoạn dài và phân chia tội nhơn từng mục cho tới chân. Dùng búa rìu để chặt nhỏ như từng đoạn mía. Người ở địa ngục nầy lãnh chịu tàn nhẫn mà trên các loại khổ, khó có thể nhẫn được. Thật là can cường và thật là khổ não. Cho đến khi ác nghiệp thọ quả báo chưa xong mà cầu cho chết cũng chẳng chết được.
Đây là do làm nghiệp gì mà khởi lên quả báo nầy?
Làm cho chúng sanh phải sanh vào đó?
Ngày xưa khi còn làm người đã làm như: Tùy theo lực mà chế; tùy theo lượng mà quyết định; tự làm và giết người khác. Những tội nặng như thế như cho cắt tay, chặt chân, mắt tai mũi cũng bị cắt như thế và chia thịt ra làm nhiều phần; hoặc làm 2; hoặc chia 5: hoặc chia 10. Do nghiệp báo như vậy cho nên chúng sanh phải sanh vào trong nầy.
Lại cũng có nhiều loại tội ác bất thiện nghiệp báo mà sanh vào trong nầy. Lại cũng có tăng thượng nghiệp cảm nên sanh vào nơi đây. Sanh vào nơi ấy rồi thọ nhận nhiều tội ác và các quả báo của bất thiện nghiệp. Lúc ở trong đó ngục tốt chửi bới, người sợ thọ tội và kẻ ác khơi động lên. Lúc ấy rất nhiều tội nhơn tâm hay sợ hãi. Lúc ấy giống như cây gỗ trong rừng, những loại y áo bằng thép sắt đốt lên thiêu cháy với ánh sáng lớn. Có cả hằng ngàn vạn áo cà-sa bằng sắt và áo mặc bằng sắt từ không trung đáp xuống trên tội nhơn và tội nhơn kêu cứu. La lên: Áo đến, áo đến. Khi áo đến rồi thì mỗi người mặc vào, da, thịt, gân, cốt tất cả đều bị đốt nhừ. Đốt nhừ xong thì áo sắt tự biến.
Người ở địa ngục nầy thọ việc thiêu đốt ấy vô vàn khổ nạn, khó thể nhẫn chịu được hết. Thật là can cường và thật là thống thiết. Cho đến khi ác nghiệp thọ quả báo chưa hết mà muốn được chết cũng khó lòng.
Vì làm nghiệp gì mà thọ quả báo nầy? Làm cho chúng sanh lại sanh vào trong nầy?
Nguyên do là ngày xưa khi còn làm người hay bẻ chân tay và lấy gậy đánh chúng sanh; hoặc là dùng gậy đập lên da;
hoặc dùng cắt thái; hoặc là chặt đuôi cá. Hoặc người xuất gia phá giới, thọ dụng của đất nước áo mặc và đồ cột lưng. Do nghiệp báo nầy mà sanh vào đây. Lại còn nhiều loại nghiệp ác bất thiện quả báo nên sanh vào đây và lại còn theo tăng thượng nghiệp cảm mà sanh vào đây. Khi sanh vào đây rồi thọ dụng nhiều loại nghiệp báo bất thiện. Có những tội nhơn bị ngục tốt lột da từ chân lên đến đầu mới dừng chẳng có khó khăn. Lại cũng có ngục tốt lột da từ đầu đến chân chẳng có khó khăn gì. Lại cũng có tội nhơn bị lột từ da đầu cho đến bụng thì dừng; hoặc từ bụng lột cho đến chân thì dừng, làm cho tội nhơn toàn thân không có da và tất cả đều bừa bãi trên đất. Từ nơi đất ấy còn sót lại bịnh khổ khó lường; giống như ở đời khi mặc áo quần rộng chật, dài ngắn chẳng thể vừa, thì nơi da thịt của thân nầy cũng lại như thế. Người ở địa ngục nầy thọ nhận việc lột da thịt là khổ nạn, chẳng thể nhẫn được. Thật là can cường và thật là đau xiết. Cho đến ác nghiệp thọ báo chưa xong mà muốn chết cũng chẳng được.
Đây là vì làm nghiệp gì mà thọ quả báo nầy? Và làm cho chúng sanh sanh vào cõi nầy vậy?
Ngày xưa khi còn làm người đã cắt da chúng sanh và lột da để làm đồ mặc, làm y phục che thân và vui thú về việc ấy. Lại ngày xưa người nầy đánh bằng roi da lên chúng sanh. Hoặc tự làm rồi bảo kẻ kia làm. Lại cũng có người xuất gia phá giới; thọ dụng của đất nước y phục, ngọa cụ v.v... Do nghiệp báo nầy mà thọ sanh nơi kia. Lại có nhiều loại nghiệp ác bất thiện nghiệp báo nên sanh vào đây. Lại cũng có tăng thượng nghiệp cảm nên sanh vào đây. Khi sanh vào đó rồi thọ nhận các nghiệp báo bất thiện. Ở giữa ngục nầy thật là tối tăm; khói bay mù mịt và những khí hôi thê thảm; lột da phá thịt đến cốt tủy. Hơi độc nầy chạm đến trong và ngoài thân. Sau đó ngục tốt ra lệnh cho vào nơi khói ấy. Rồi tội nhơn sợ hãi nên chạy khắp nơi và luôn bị chướng ngại. Chạy nhiều do tuần và da thịt bị khốn khổ như thế. Ở địa ngục nầy người ta thọ nhận khói độc nầy thật là khổ nạn, chẳng thể nhẫn được. Thật là can cường, thật là thống khổ. Cho đến kẻ thọ nghiệp ác kia chưa xong mà muốn chết cũng không được. Vì làm việc gì mà thọ nhận quả báo nầy? Và làm cho chúng sanh bị sanh vào đây ?
Ngày xưa khi còn làm người làm nhà kín để nhốt người rồi giết hại; hoặc làm nhà lao cho người chịu khổ;
hoặc heo, hoặc cá; hoặc chồn, mèo, hoặc chó, chuột, hoặc nhím hay ong, tất cả đều ở ổ hay hang mà đem xông khói vào, cho đến muỗi mòng bị xông khói liền chạy. Do nghiệp báo nầy mà sanh vào đây. Lại cũng có nhiều loại nghiệp ác bất thiện sanh vào nơi đây; lại cũng có những tăng thượng nghiệp cảm sanh vào nơi đây. Khi sanh vào đây rồi thọ dụng nhiều loại quả báo bất thiện.
Vì sao ngục nầy có tên là Hắc Thằng?
Vì những tội nhân ở trong đó bị trói vào dây và bị đánh, chặt cực nhọc; nên tên là Hắc Thằng. Lại do tự tánh vốn có tên là Hắc Thằng. Muốn tuyên lại nghĩa nầy mà nói kệ rằng:
Ngục tốt trong Hắc Thằng Đè tội nhơn như cây Tùy theo cảnh Hắc Thằng
Cầm dao búa chẻ chặt Lại cũng có áo sắt Ngày đêm hằng thiêu đốt Trói chặt các tội nhơn Máu thịt chảy lai láng Cắt da chân tới đầu Từ đầu, bụng cũng thế Tội nhơn nơi Hắc Thằng Không có da cùng thịt Sợ hãi chỗ tối tăm Khói độc đầy dẫy cả Ngục tốt ép mang vào Vào rồi cho ở đó Chạy trốn cả do tuần Khói mù chả thấy được Liền che khuất thân da Mình người đều khốn khổ Trong nầy nhơn cùng quả Như thật Phật tự biết Như thế nói Hắc Thằng Là nơi ở người ác.
Nguồn: Kinh · Luật · Luận Đại thừa bản Việt — Không Hoa tập hợp. Bốn bộ A-hàm đã gỡ khỏi gói ngày 8/9/2026: gói Nikāya có đúng bốn bộ ấy, chia theo từng bài và kèm chú thích của dịch giả. Hai mục còn bản quyền đã chuyển sang gói cài tay, không phát hành lại. Tác phẩm của mình có trong gói mà không muốn, xin báo, sẽ gỡ ngay. Đợt 13 (9/2026): thêm các bộ kinh · luật · luận bản Việt phổ biến trên mạng (bộ chưa có trong gói), ghi công theo dịch giả từng bộ. Đợt 20 (10/2026): thêm và thay bản chép một số bộ kinh · luận bản Việt từ ebook của Pháp Thí Hội (phapthihoi.org), ghi công theo dịch giả từng bộ. Luật tạng (Tứ Phần Luật, Ma-ha Tăng-kỳ Luật): Bản tiếng Việt: HT. Thích Minh Châu, Bhikkhu Indacanda, HT. Tuệ Sỹ, HT. Thích Đức Thắng, HT. Tịnh Sự, HT. Thích Thanh Từ, HT. Thích Đỗng Minh, HT. Thích Phước Sơn, Nguyễn Văn Ngân, Tỳ kheo Thiện Minh, Tâm An – Minh Tuệ và các dịch giả khác. Bản tiếng Anh: Bhikkhu Sujato, Bhikkhu Brahmali, Bhikkhu Bodhi, I.B. Horner, T.W. Rhys Davids, Thanissaro Bhikkhu, Marcus Bingenheimer, Samuel Beal và các dịch giả khác. Dữ liệu từ SuttaCentral, budsas.net (Bình Anson) và tamtangpaliviet.net.
