Đại Tập 68 · Bộ Kinh Tập XV · Số 729–804

Số 777 - Phật Thuyết Hiền Giả Ngũ Phước Đức Kinh

SỐ 777

PHẬT THUYẾT HIỀN GIẢ NGŨ PHƯỚC ĐỨC KINH

Hán dịch: Đời Tây Tấn, Sa-môn Bạch Pháp Tổ.

Nghe như vầy:

Một thời, Phật ở tại khu vườn rừng Kỳ-đà Cấp cô độc thuộc nước Xá-vệ. Phật bảo các Tỳ-kheo:

–Khi Hiền giả thuyết pháp có năm phước đức:

1. Người đó sinh ra được trường thọ, đó là phước đức thứ nhất.

2. Người đó sinh ra được giàu có, rất nhiều châu báu, của cải. Đó là phước đức thứ hai.

3. Người đó sinh ra được đẹp đẽ, không ai sánh bằng, đó là phước đức thứ ba.

4. Người đó sinh ra được tiếng tốt vang xa. Đó là phước đức thứ tư.

5. Người đó sinh ra thông minh, đại trí. Đó là phước đức thứ năm.

Do nhân gì ở đời sau, người thuyết pháp được trường thọ? Do đời trước, khi thuyết pháp lời nói đầu, giữa, cuối đều thiện, văn nghĩa hoàn hảo, hướng về vô vi. Người ưa sát sinh nghe pháp liền từ bỏ không sát sinh. Nhờ đấy nên được trường thọ.

Do nhân gì ở đời sau người thuyết pháp được giàu có, nhiều của cải, châu báu? Do đời trước, khi thuyết pháp lời nói đầu, giữa, cuối đều thiện, văn nghĩa hoàn bị, hướng về vô vi. Người trộm cắp

nghe kinh thì từ bỏ, không trộm cắp, lại hay bố thí. Nhờ đấy nên được giàu có lớn.

Do nhân gì ở đời sau, người thuyết pháp được đẹp đẽ, không ai sánh bằng? Do đời trước, khi thuyết pháp, lời nói đầu, giữa, cuối đều thiện, văn nghĩa hoàn hảo, hướng về vô vi, làm cho người nghe pháp được hòa khí an vui, dung mạo tươi tắn, phát sinh trong sáng, nhờ đấy nên được đẹp đẽ.

Do nhân gì ở đời sau, người thuyết pháp được tiếng tốt vang xa? Do đời trước, khi thuyết pháp, lời nói đầu, giữa, cuối đều thiện, văn nghĩa hoàn hảo, hướng về vô vi, làm cho người nghe pháp kính Phật, kính Pháp, kính Tỳ-kheo Tăng. Do đấy nên được tiếng tốt.

Do nhân gì ở đời sau, người thuyết pháp được thông minh, đại trí? Do nhờ đời trước, khi thuyết pháp, lời nói đầu, giữa, cuối đều thiện, văn nghĩa hoàn hảo, hướng về vô vi, làm cho người nghe pháp hiểu rõ về diệu tuệ, nhờ đấy nên được thông minh, đại trí.

Đây là năm pháp người thuyết kinh được phước đức.

Các Tỳ-kheo nghe kinh, đều hoan hỷ, đến trước Phật đảnh lễ.

Số 778 - Phật Thuyết Bồ-Tát Nội Tập Lục Ba-La-Mật Kinh

SỐ 778

PHẬT THUYẾT BỒ-TÁT NỘI TẬP LỤC BA-LA-MẬT KINH

Hán dịch: Đời Hậu Hán, Sa-môn Nghiêm Phật Điều.

Phật nói:

–Người muốn học đạo Bồ-tát phải bắt đầu từ đây. Đó là:

1. Sổ.

2. Tùy.

3. Chỉ.

4. Quán.

5. Hoàn.

6. Tịnh.

Phật nói:

Thứ nhất, Sổ là Bố thí ba-la-mật. Người tu Sổ tức, tinh thần hướng lên cõi trời. Bố thí tinh thần trong tự thân nên đạt được quả Tu-đà-hoàn, Tư-đà-hàm, A-na-hàm, A-la-hán, Bích-chi-phật, Phật. Đây là Bố thí ba-la-mật bên trong, nhờ bố thí nên được vượt qua.

Phật nói:

Thứ hai, Tùy tướng là Trì giới ba-la-mật. Ý và tâm ra vào đều theo nhau, ý không tà niệm, không trái phạm điều cấm của đạo. Đó là Trì giới ba-la-mật bên trong, vì không phạm điều cấm giới, nên được vượt qua.

Phật nói:

Thứ ba, Chỉ là Nhẫn nhục ba-la-mật. Ý muốn về dâm, nộ, si luôn nhẫn không làm. Miệng muốn ăn vị ngon ngọt, béo bổ, thân

muốn được xúc chạm mịn màng, trơn láng, phải tự chế ngự ý, kham nhẫn, không thọ hưởng. Đó là Nhẫn nhục ba-la-mật bên trong, nhờ nhẫn nhục nên được vượt qua.

Phật nói:

Thứ tư, Quán là nên rõ về Tinh tấn ba-la-mật, bên trong quán thể của ba thân, bên ngoài quán vạn vật đều sẽ hư hoại không thường tồn, tâm không còn tham, hướng đến đạo, nghĩ về vô vi, thường nhận thức rõ, không biếng nhác. Đó là bên trong hành Tinh tấn ba-la-mật, do tinh tấn nên được vượt qua.

Phật nói:

Thứ năm, Hoàn là Thiền định ba-la-mật, đoạn sáu nhập, đi ngược lại năm ấm. Sao gọi là sáu nhập? Sắc trần nhập vào mắt làm suy. Thanh trần nhập vào tai làm suy. Hương trần nhập vào mũi làm suy. Vị trần nhập vào miệng làm suy. Xúc chạm mềm mại nhập vào thân làm suy. Nhiều ý niệm khiến tâm hoạt động làm suy. Đó là sáu nhập, cũng là sáu suy, cũng là năm ấm.

Sao gọi là năm ấm? Sắc ấm, thọ ấm, tưởng ấm, hành ấm, thức ấm. Đó là năm ấm. Quán xét trở lại thân, giữ sự thanh tịnh, đoạn mong cầu, nghĩ đến pháp không. Đó là Thiền ba-la-mật bên trong, do giữ gìn nên được vượt qua.

Phật nói:

Thứ sáu, Tịnh là Bát-nhã ba-la-mật. Biết người và vật đều sẽ tiêu diệt, đoạn trừ ý bất tịnh hướng đến sinh tử ái dục, tâm thanh tịnh thành tựu trí tuệ. Đó là đại Bát-nhã ba-la-mật bên trong, nhờ trí tuệ nên được giải thoát.

Hỏi:

–Đàn, Thi, Sằn-đề, Duy-đãi, Thiền, Bát-nhã, Ba-la-mật là gì?

Phật nói:

–Đàn là Bố thí. Thi là Trì giới. Sằn-đề là Nhẫn nhục. Duy-đãi là Tinh tấn. Thiền là bỏ ác. Bát-nhã là trí tuệ. Ba-la là thoát khỏi sinh tử. Mật là vô cùng. Đó là sáu pháp Ba-la-mật.

Hỏi:

–Vì lẽ gì chỉ có sáu pháp Ba-la-mật?

Phật nói:

–Do người có dâm, nộ, sân nhuế, ngu si; làm việc bố thí để trừ

tham ác, trì giới trừ dâm nộ, nhẫn nhục trừ sân giận, tinh tấn trừ biếng trễ, nhất tâm trừ loạn ý. Trí tuệ trừ ngu si. Do muốn bỏ sáu việc nên thực hiện sáu pháp Ba-la-mật.

Phật nói:

–Trong mỗi người có sáu tên giặc. Để đoạn trừ các thứ xấu đó, nên tự chủ, chế ngự thân mình, nên Bố thí ba-la-mật. Tự chủ, chế ngự mắt nên Trì giới ba-la-mật. Tự chủ, chế ngự tai nên Nhẫn nhục ba-la-mật. Tự chủ, chế ngự mũi nên Tinh tấn ba-la-mật. Tự chủ, chế ngự miệng nên Thiền định ba-la-mật. Tự chủ, chế ngự ý nên Trí tuệ ba-la-mật.

Hỏi:

–Thân Bố thí ba-la-mật như thế nào?

Phật nói:

–Người đến xin đầu cho đầu, xin mắt cho mắt, xin thịt cho thịt, gieo mình cho hổ đói ăn… Bố thí như vậy là Bố thí ba-la-mật.

Hỏi:

–Mắt Trì giới ba-la-mật như thế nào?

Phật nói:

–Mắt không chạy theo sắc thì ý không loạn niệm. Trì giới như vậy là Trì giới ba-la-mật.

Hỏi:

–Tai Nhẫn nhục ba-la-mật như thế nào?

Phật nói:

–Tai nghe tiếng xấu không sân giận. Đó là Nhẫn nhục ba-la-mật.

Hỏi:

–Mũi Tinh tấn ba-la-mật như thế nào?

Phật nói:

–Mũi biết hơi thở ra vào, luôn theo dõi, tinh tấn như vậy là Tinh tấn ba-la-mật.

Hỏi:

–Miệng Thiền ba-la-mật như thế nào?

Phật nói:

–Miệng không mắng nhiếc, không nói hai lưỡi, không nói dối, không nói lời thêu dệt, yên tịnh như vậy là Thiền ba-la-mật.

Hỏi:

–Ý Trí tuệ ba-la-mật như thế nào?

Phật nói:

–Này A-nan! Các ông hành đạo thường hiểu rõ, biết dẹp yên các cấu uế, ô trược, thanh tịnh tự nhiên và diệt hết các căn, không cho chúng hoạt động nữa. Đoạn các căn xong, không còn sinh trở lại. Người hành đạo nên phát tâm bình đẳng rộng độ khắp hết thảy, xây dựng cầu pháp, phải khiến cho tất cả được vào cửa pháp, làm người nêu dẫn hướng đạo cho tất cả, không đầu, không cuối, không hình tướng, không nói năng, không biên giới, bờ mé, không trên, không dưới, xây dựng giáo pháp được như thế, ở trong cái vốn không mới hành trì pháp, mới là sứ giả cầu đạo của Như Lai. Ngay trong tâm, nếu tâm ý không chánh thì đạo cũng không phát sinh hành động. Nên ở trong cái vốn không trừ bỏ cấu trược. Trong ngoài thanh tịnh, nhờ tịnh nên nhận thức rõ ràng, đạt đến an nhiên, mới thấy được cái tịnh của không. Tịnh mà lại tịnh, không mà lại không, không cũng chẳng sở hữu, như vậy mới là đạo. Gốc của đạo là không, không chỗ nương tựa. Trên không có chỗ vin, dưới không có chỗ nương, bên trái không bị kéo, bên phải không chỗ giữ, đứng một cách an nhiên ở trên nền móng thanh tịnh.

Không của không không nên gọi là Niết-bàn. Ngay nơi có mà không thật có, nên gọi là có. Ngay nơi không mà chẳng không, nên gọi là không. Ngay nơi chứng đắc mà không chỗ chứng đắc, đó gọi là chứng đắc.

Thứ nhất: Bồ-tát Phát Ý.

Thứ hai: Bồ-tát Trì Địa.

Thứ ba: Bồ-tát Ứng Hạnh.

Thứ tư: Bồ-tát Sinh Quý.

Thứ năm: Bồ-tát Tu Thành.

Thứ sáu: Bồ-tát Hạnh Đăng.

Thứ bảy: Bồ-tát Bất Thoái chuyển.

Thứ tám: Bồ-tát Đồng Chân.

Thứ chín: Bồ-tát Liễu Sinh.

Thứ mười: Bồ-tát Bổ Xứ.

Số 779 - Phật Thuyết Bát Đại Nhân Giác Kinh

SỐ 779

PHẬT THUYẾT BÁT ĐẠI NHÂN GIÁC KINH

Hán dịch: Đời Hậu Hán, Tam tạng An Thế Cao,

người nước An Tức.

Là đệ tử của Phật, nên ngày đêm phải luôn chí tâm tụng niệm về tám điều giác ngộ của bậc Đại nhân.

Thứ nhất, giác ngộ về thế gian là vô thường, cõi nước luôn bất ổn, bốn đại là khổ không, năm ấm là vô ngã, sinh diệt biến đổi, hư giả, không chủ. Tâm là nguồn ác, hình là khối tội. Quán xét như vậy thì dần lìa khỏi sinh tử.

Thứ hai, giác ngộ: Nhiều dục là khổ, hệ lụy nơi sinh tử đều từ tham dục phát khởi, ít dục, vô vi, thân tâm tự tại.

Thứ ba, giác ngộ: Tâm không biết chán đủ, nhiều tham cầu chỉ tăng thêm tội ác. Bồ-tát thì không thế, luôn niệm về biết đủ, an vui nơi cái nghèo mà giữ đạo, lấy trí tuệ làm sự nghiệp.

Thứ tư, giác ngộ: Biếng nhác dẫn tới đọa lạc, nên luôn hành tinh tấn phá trừ phiền não xấu ác, hàng phục bốn ma, rời khỏi ngục tù, ấm, giới.

Thứ năm, giác ngộ: Ngu si gắn liền với sinh tử, Bồ-tát luôn niệm về sự học rộng, nghe nhiều, làm tăng trưởng trí tuệ, thành tựu biện tài, giáo hóa tất cả chúng sinh, đạt được an lạc lớn.

Thứ sáu, giác ngộ: Nghèo khổ nhiều oán, kết chặt duyên ác. Bồ-tát bố thí, oán thân bình đẳng, chẳng nhớ ác cũ, chẳng ghét kẻ ác.

Thứ bảy, giác ngộ: Lỗi lầm của năm dục. Tuy là người tục nhưng không nhiễm nơi dục lạc của thế gian, luôn nhớ nghĩ đến ba y, bình bát và pháp khí, chí nguyện xuất gia, thanh bạch giữ đạo, phạm hạnh cao xa, Từ bi đối với muôn loài.

Thứ tám, giác ngộ: Sinh tử bùng cháy, khổ não vô cùng, phải phát tâm Đại thừa, cứu độ khắp thảy, nguyện thay chúng sinh chịu vô lượng khổ, khiến cho muôn loài đều được an lạc trọn vẹn.

Tám sự việc như thế, chính là chỗ giác ngộ của chư Phật, Bồ-tát, các bậc Đại nhân. Từ đây, tinh tấn hành đạo, Từ bi, tu tuệ, nương theo thuyền Pháp thân, đến bờ Niết-bàn, rồi trở lại cõi sinh tử, độ thoát chúng sinh, dùng năm sự nêu trước để mở bày, dẫn dắt tất cả, khiến các chúng sinh biết rõ về khổ của sinh tử, lìa bỏ năm dục, tâm tu Thánh đạo.

Nếu là đệ tử của Phật, tụng đọc tám sự việc này, trong từng niệm diệt trừ vô số tội lỗi, tiến đến Bồ-đề, mau chứng Chánh giác, vĩnh viễn đoạn bỏ sinh tử, thường tục nơi diệu lạc.

Số 780 - Phật Thuyết Thập Lực Kinh

SỐ 780

PHẬT THUYẾT THẬP LỰC KINH

Hán dịch: Tam tạng Sa-môn Vật-đề-đề-tê-ngư, chùa An tây Liên hoa.

Tôi nghe như vầy:

Một thời, Đức Phật ngụ tại khu vườn rừng Kỳ-đà Cấp cô độc thuộc nước Xá-vệ. Bấy giờ Đức Phật bảo các Bí-sô:

–Các ông nên biết, chư Phật Như Lai Ứng Cúng Chánh Đẳng Giác có đầy đủ mười Lực. Do đủ mười Lực nên được gọi là Như Lai Ứng Cúng Chánh Đẳng Giác, tôn quý thù thắng, dũng mãnh tự tại, chuyển bánh xe pháp vô thượng thanh tịnh, gầm lên tiếng gầm của sư tử giữa đại chúng. Mười Lực nghĩa là:

Như Lai Ứng Cúng Chánh Đẳng Giác nhận biết đúng như thật về xứ, nhận biết đúng như thật về phi xứ cả hai đều nhận biết đúng như thật. Chư Như Lai Ứng Cúng Chánh Đẳng Giác đối với xứ nhận biết đúng như thật là xứ, đối với phi xứ nhận biết đúng như thật là phi xứ. Nhận biết đúng như thật về xứ phi xứ nên gọi là “Trí lực xứ-phi xứ thứ nhất”. Do đầy đủ lực này nên gọi là Như Lai Ứng Cúng Chánh Đẳng Giác tôn quý thù thắng dũng mãnh tự tại, chuyển bánh xe pháp vô thượng thanh tịnh, gầm lên tiếng gầm của sư tử giữa đại chúng.

Lại nữa, đối với các nghiệp của hữu tình trong quá khứ, hiện tại và vị lai; các pháp hỗ tương nhau đưa đến quả Dị thục, Như Lai Ứng Cúng Chánh Đẳng Giác đều nhận biết đúng như thật. Chư Như Lai Ứng Cúng Chánh Đẳng Giác nhận biết đúng như thật các nghiệp

của hữu tình trong quá khứ, hiện tại, vị lai và các pháp hỗ tương nhau đưa đến quả Dị thục, nên được gọi là “Trí lực nghiệp Dị thục thứ hai”. Do đầy đủ lực này nên được gọi là Như Lai Ứng Cúng Chánh Đẳng Giác tôn quý, thù thắng dũng mãnh tự tại, chuyển bánh xe pháp vô thượng thanh tịnh, gầm lên tiếng gầm của sư tử giữa đại chúng.

Lại nữa, Như Lai Ứng Cúng Chánh Đẳng Giác đối với sự tạp nhiễm, thanh tịnh của tĩnh lự, Đẳng trì Giải thoát đưa đến các cảnh giới khác nhau đều nhận biết đúng như thật. Như Lai Ứng Cúng Chánh Đẳng Giác nhận biết đúng như thật sự tạp nhiễm thanh tịnh của tĩnh lự, Giải thoát, Đẳng trì đưa đến các cảnh giới khác nhau nên được gọi là trí lực “tĩnh lự, Giải thoát, Đẳng trì thứ ba”. Do đầy đủ lực này nên được gọi là Như Lai Ứng Cúng Chánh Đẳng Giác tôn quý thù thắng dũng mãnh tự tại, chuyển bánh xe pháp vô thượng thanh tịnh, gầm lên tiếng gầm của sư tử giữa đại chúng.

Lại nữa, Như Lai Ứng Cúng Chánh Đẳng Giác nhận biết đúng như thật các căn tánh hơn kém của các hữu tình. Như Lai Ứng Cúng Chánh Đẳng Giác nhận biết đúng như thật về những căn tánh hơn kém của các hữu tình nên được gọi là “Trí lực căn thượng hạ thứ tư”. Do đầy đủ lực này, nên gọi là Như Lai Ứng Cúng Chánh Đẳng Giác tôn quý thù thắng dũng mãnh tự tại, chuyển bánh xe pháp vô thượng thanh tịnh, gầm lên tiếng gầm của sư tử giữa đại chúng.

Lại nữa, Như Lai Ứng Cúng Chánh Đẳng Giác nhận biết đúng như thật về mọi loại thắng giải ưa thích khác nhau của các hữu tình. Chư Như Lai Ứng Cúng Chánh Đẳng Giác nhận biết đúng như thật về mọi loại thắng giải ưa thích khác nhau của các hữu tình nên được gọi là “Trí lực chủng chủng lạc dục thắng giải sát biệt thứ năm”. Do đầy đủ lực này, nên gọi là Như Lai Ứng Cúng Chánh Đẳng Giác, tôn quý thù thắng dũng mãnh tự tại, chuyển bánh xe pháp vô thượng thanh tịnh, gầm lên tiếng gầm của sư tử giữa đại chúng.

Lại nữa, Như Lai Ứng Cúng Chánh Đẳng Giác đối với các loại cảnh giới khác nhau của các hữu tình trên thế gian đều nhận biết đúng như thật. Như Lai Ứng Cúng Chánh Đẳng Giác nhận biết đúng như thật các loại cảnh giới khác nhau của các hữu tình trên thế gian, nên được gọi là “Trí lực chủng chủng chư giới trí lực thứ sáu”. Do

đầy đủ lực này nên được gọi là Như Lai Ứng Cúng Chánh Đẳng Giác tôn quý thù thắng dũng mãnh tự tại, chuyển bánh xe pháp vô thượng thanh tịnh, gầm lên tiếng gầm của sư tử giữa đại chúng.

Lại nữa, Như Lai Ứng Cúng Chánh Đẳng Giác nhận biết đúng như thật về hành động đưa đến các cõi của các hữu tình. Chư Như Lai Ứng Cúng Chánh Đẳng Giác nhận biết đúng như thật về hành động đưa đến các cõi của các hữu tình nên được gọi là “Trí lực biến thú hành thứ bảy”. Do đầy đủ lực này, nên được gọi là Như Lai Ứng Cúng Chánh Đẳng Giác tôn quý thù thắng dũng mãnh tự tại chuyển bánh xe pháp vô thượng thanh tịnh, gầm lên tiếng gầm của sư tử giữa đại chúng.

Lại nữa, Như Lai Ứng Cúng Chánh Đẳng Giác đối với tất cả sự việc trong vô lượng đời trước của các hữu tình, giả sử một đời cho đến mười đời, hoặc hai mươi đời, cho đến trăm ngàn đời, hoặc vô lượng đời, hoặc một kiếp tăng giảm, cho đến vô lượng trăm ngàn các kiếp tăng giảm đều nhận biết đúng như thật. Các loài hữu tình với bao nhiêu tên gọi, chỗ ở như vậy, chủng tánh như vậy, ăn uống như vậy, khổ vui như vậy, đời sống có thời gian dài ngắn như vậy. Mạng sống ở nơi kia hết thì sinh đến nơi này, mạng sống ở nơi này hết thì sinh sang chỗ khác. Mạng sống ở nơi kia gồm có các hành, các tưởng, các thức, đều nhận biết đúng như thật. Như thế gọi là “Trí lực túc trụ thứ tám”. Do đầy đủ lực này, nên được gọi là Như Lai Ứng Cúng Chánh Đẳng Giác tôn quý thù thắng dũng mãnh tự tại chuyển bánh xe pháp vô thượng thanh tịnh, gầm lên tiếng gầm của sư tử giữa đại chúng.

Lại nữa, đối với các loài hữu tình, Như Lai Ứng Cúng Chánh Đẳng Giác dùng Thiên nhãn thanh tịnh siêu vượt hơn người thấy được khi sống lúc chết, dung mạo hoàn hảo hay không hoàn hảo, các hành hơn, kém của các loài hữu tình, đều nhận biết đúng như thật kể cả các việc thiện hay bất thiện, đưa đến quả báo thiện hay bất thiện. Lại thấy các hữu tình có các hành động ác về thân, miệng, ý nghiệp, chê bai Hiền thánh, có các tà kiến lớn, tạo các tà kiến. Do đầy đủ các nghiệp duyên này, nên sau khi chết bị đọa vào ba đường ác. Lại thấy các loài hữu tình phát sinh các hành động thiện về thân, miệng, ý nghiệp, tôn sùng Hiền thánh, không hủy báng chánh tín, tâm chánh

kiến, nên có các nghiệp chánh kiến. Do đầy đủ các nghiệp duyên này, nên sau khi chết được sinh lên cõi trời. Tất cả, Như Lai Ứng Cúng Chánh Đẳng Gíác đều nhận biết đúng như thật. Như thế gọi là “Trí lực tử sinh thứ chín”. Do đầy đủ lực này, cho nên gọi là Như Lai Ứng Cúng Chánh Đẳng Giác tôn quý thù thắng dũng mãnh tự tại chuyển bánh xe pháp vô thượng thanh tịnh, gầm lên tiếng gầm của sư tử giữa đại chúng.

Lại nữa, Như Lai Ứng Cúng Chánh Đẳng đối với các tĩnh lự vô lậu đạt tâm giải thoát, tuệ giải thoát, tự chứng và an trụ trong thông tuệ nhận biết đúng như thật.

Sự sống ta đã hết

Phạm hạnh đã lập rồi

Việc cần làm làm xong

Không sinh lại đời sau.

Chư Như Lai Ứng Cúng Chánh Đẳng Giác đối với các tĩnh lự vô lậu đạt tâm giải thoát, tuệ giải thoát, tự chứng và an trụ trong thần thông và trí tuệ, nhận biết đúng như thật.

Sự sống ta đã lập rồi

Phạm hạnh đã lập rồi

Việc cần làm làm xong

Không sinh lại đời sau.

Đấy gọi là “Trí lực lậu tận thứ mười”. Do đầy đủ lực này nên được gọi là Như Lai Ứng Cúng Chánh Đẳng Giác tôn quý thù thắng dũng mãnh tự tại chuyển bánh xe pháp vô thượng thanh tịnh, gầm lên tiếng gầm của sư tử giữa đại chúng.

Khi Thế Tôn thuyết giảng kinh ấy xong, các chúng Bí-sô, các hàng Trời, Rồng, Dạ-xoa, Càn-thát-bà, A-tố-lạc… đều rất vui mừng, tin nhận vâng làm.

Số 781 - Phật Thuyết Phật Thập Lực Kinh

SỐ 781

PHẬT THUYẾT PHẬT THẬP LỰC KINH

Hán dịch: Đời Triệu Tống, Sa-môn Thi Hộ.

Tôi nghe như vầy:

Một thời, Đức Phật ngụ tại khu vườn rừng Kỳ-đà Cấp cô độc thuộc nước Xá-vệ, cùng với các Bí-sô hội đủ.

Khi ấy, Phật bảo các Bí-sô:

–Các ông nên biết! Như Lai Ứng Cúng Chánh Đẳng Giác là bậc gồm đủ mười Lực, nên có năng lực thấu tỏ về thắng xứ lớn lao, gầm lên tiếng sư tử, chuyển bánh xe pháp mầu nhiệm giữa đại chúng. Mười Lực nghĩa là:

Như Lai nhận biết đúng như thật tất cả xứ cũng như phi xứ. Do nhận biết đúng như thật nên được gọi là “Trí lực về xứ phi xứ thứ nhất” của Như Lai. Như Lai Ứng Cúng Chánh Đẳng Giác đầy đủ lực này nên thấu tỏ được thắng xứ lớn lao, gầm lên tiếng sư tử, chuyển bánh xe pháp mầu nhiệm giữa đại chúng.

Lại nữa, Như Lai đối với các nghiệp của tất cả hữu tình đã tạo hoặc là sự việc, hoặc là nơi chốn, hoặc là nhân hay quả báo trong đời quá khứ, hiện tại và vị lai đều nhận biết đúng như thật. Do nhận biết đúng như thật cho nên gọi là “Trí lực về nghiệp thứ hai” của Như Lai. Như Lai Ứng Cúng Chánh Đẳng Giác đầy đủ lực này nên thấu tỏ được thắng xứ rộng lớn, gầm lên tiếng sư tử, chuyển bánh xe pháp mầu nhiệm giữa đại chúng.

Lại nữa, Như Lai nhận biết đúng như thật sự nhiễm ô hay thanh

tịnh của các thiền định giải thoát, Tam-ma-địa, Tam-ma-bát-để, sự phân chia các quả vị thiền định. Do nhận biết đúng như thật nên gọi là “Trí lực về định thứ ba” của Như Lai. Như Lai Ứng Cúng Chánh Đẳng Giác đầy đủ lực này nên thấu tỏ được thắng xứ rộng lớn, gầm lên tiếng sư tử, chuyển bánh xe pháp mầu nhiệm giữa đại chúng.

Lại nữa, Như Lai nhận biết đúng như thật mọi loại căn tánh khác nhau của các loài hữu tình. Do nhận biết đúng như thật cho nên gọi là “Trí lực căn tánh thứ tư” của Như Lai. Như Lai Ứng Cúng Chánh Đẳng Giác đầy đủ lực này, nên thấu tỏ thắng xứ rộng lớn, gầm lên tiếng sư tử, chuyển bánh xe pháp mầu nhiệm giữa đại chúng.

Lại nữa, Như Lai đối với mọi loại tín giải của các hữu tình đều nhận biết đúng như thật. Do nhận biết đúng như thật cho nên gọi là “Trí lực tín giải thứ năm” của Như Lai. Như Lai Ứng Cúng Chánh Đẳng Giác đầy đủ lực này, nên thấu tỏ được thắng xứ rộng lớn, gầm lên tiếng sư tử, chuyển bánh xe pháp mầu nhiệm giữa đại chúng.

Lại nữa, Như Lai nhận biết đúng như thật mọi tính chất khác nhau của vô số thế giới. Do nhận biết đúng như thật cho nên gọi là “Trí lực giới tính thứ sáu” của Như Lai. Như Lai Ứng Cúng Chánh Đẳng Giác đầy đủ lực này, nên thấu tỏ được thắng xứ rộng lớn, gầm lên tiếng sư tử, chuyển bánh xe pháp mầu nhiệm giữa đại chúng.

Lại nữa, Như Lai nhận biết đúng như thật tất cả những con đường đưa đến các cảnh giới. Do nhận biết đúng như thật nên gọi là “Trí lực chí xứ đạo thứ bảy” của Như Lai. Như Lai Ứng Cúng Chánh Đẳng Giác đầy đủ lực này, nên thấu tỏ được thắng xứ rộng lớn, gầm lên tiếng sư tử, chuyển bánh xe pháp mầu nhiệm giữa đại chúng.

Lại nữa, Như Lai nhớ lại vô số đời sống nơi quá khứ: Đó là một đời, hai đời, ba đời, bốn đời, năm đời hoặc mười đời, hai mươi đời cho đến trăm trời, ngàn đời trong vô số trăm ngàn đời, trăm ngàn kiếp thành, trăm ngàn kiếp hoại, các việc hình thành, hoại diệt… ta sống giữa những hữu tình kia, tùy theo chỗ sinh ra, tên gọi như vậy,

chủng tánh như vậy, dòng họ như vậy, ăn uống, khổ vui, như vậy, mạng sống phân hạn dài ngắn như vậy. Khi mạng sống hết thì sinh ở chỗ khác, chết ở nơi đây thì sinh đến nơi kia, chết ở nơi kia thì sinh sang nơi này. Những sự tướng ấy làm duyên với các pháp ở phương hướng nào, chỗ ở nào, vô số chủng loại, nhớ lại đời sống quá khứ đều nhận biết đúng như thật. Do nhận biết đúng như thật nên gọi là “Trí lực túc trụ tùy niệm thứ tám” của Như Lai. Như Lai Ứng Cúng Chánh Đẳng Giác đầy đủ lực này, nên thấu tỏ được thắng xứ rộng lớn, gầm lên tiếng sư tử, chuyển bánh xe pháp mầu nhiệm giữa đại chúng.

Lại nữa, Như Lai với Thiên nhãn thanh tịnh, siêu vượt hơn người thấy được khi sống, lúc chết của tất cả hữu tình trên thế gian, hoặc đẹp hoặc xấu, giàu sang hay bần tiện, sinh đến cõi lành hay sinh đến cõi ác, tùy theo các nghiệp đã làm đều nhận biết đúng như thật. Các loài hữu tình với thân, ngữ, ý, nghiệp làm các việc bất thiện, chê bai Hiền thánh, có các tà kiến các nghiệp tà kiến tập hợp làm nhân, do nhân duyên ấy nên sau khi chết bị đọa vào ba đường ác. Còn các hữu tình với thân, ngữ, ý nghiệp làm các việc thiện, tôn sùng Hiền thánh, có chánh kiến, nghiệp chánh kiến tập hợp làm nhân, do nhân duyên này nên sau khi chết, được sinh đến đường lành, nơi cõi trời. Tất cả các việc như trên Như Lai đều nhận biết đúng như thật. Do nhận biết đúng như thật cho nên gọi là “Trí lực Thiên nhãn thứ chín” của Như Lai. Như Lai Ứng Cúng Chánh Đẳng Giác đầy đủ lực này, nên thấu tỏ được thắng xứ rộng lớn, gầm lên tiếng sư tử, chuyển bánh xe pháp mầu nhiệm giữa đại chúng.

Lại nữa, Như Lai đã tận diệt các lậu hoặc vốn có, tăng trưởng vô lậu, tâm hoàn toàn giải thoát, tuệ giải thoát thấy được pháp đúng như thật, trí tự biết mình chứng quả.

Sự sống ta đã hết

Phạm hạnh đã lập rồi

Việc cần làm đã xong

Không sinh lại đời sau.

Đều nhận biết đúng như thật. Do nhận biết đúng như thật nên

gọi là “Trí lực lậu tận thứ mười” của Như Lai, Như Lai Ứng Cúng Chánh Đẳng Giác đầy đủ lực này, nên thấu tỏ được thắng xứ rộng lớn, gầm lên tiếng sư tử, chuyển bánh xe pháp mầu nhiệm giữa đại chúng.

Phật thuyết giảng kinh này xong, các chúng Bí-sô nghe những lời dạy ấy đều rất vui mừng, tin theo và vâng làm.

Số 782 - Phật Thuyết Thập Hiệu Kinh

SỐ 782

PHẬT THUYẾT THẬP HIỆU KINH

Hán dịch: Đời Triệu Tống, Đại sư Thiên Tức Tai

A-nan bạch Phật:

–Kính bạch Thế Tôn! Trong mười hiệu Như Lai, Ứng Cúng, Chánh Đẳng Giác, Minh Hạnh Túc, Thiện Thệ, Thế Gian Giải, Vô Thượng Sĩ, Điều Ngự Trượng Phu, Thiên Nhân Sư, Phật Thế Tôn, thì thế nào là Như Lai?

Phật nói:

–Này Bí-sô! Ta xưa kia khi còn ở quả vị Bồ-tát, vì cầu đạo quả Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác đã từng tu tập tất cả các hạnh, nên nay được Bồ-đề Niết-bàn chân thật hoàn toàn. Do chứng được cả tám Thánh đạo bằng Chánh kiến nên gọi là Như Lai. Như các Bậc Chánh Đẳng Giác trong quá khứ đã điều phục được tâm, đạt đến Niết-bàn, nên gọi là Như Lai.

Thế nào là Ứng Cúng?

Phật nói:

–Xưa ở quả vị Bồ-tát, tu hành những pháp thiện, làm tăng trưởng uy nghi, giới phẩm, mười thiện, căn, lực… Tu tập những pháp này viên mãn, đạt đến cứu cánh, khi chứng Niết-bàn, đoạn sạch tất cả phiền não, khiến thân, khẩu, ý thanh tịnh, không còn cấu nhiễm, cắt đứt phiền não như chặt đầu cây Đa-la, vĩnh viễn không còn có thể nẩy mầm.

Lại nữa, ta dứt sạch các thứ phiền não như tham, sân, si…, vĩnh viễn không còn kết sinh nơi các cõi, vượt qua bốn nạn sinh, già,

bệnh, chết, các pháp của quả khổ, hoặc và khổ đều dứt hết, nên gọi là Ứng Cúng.

Lại nữa, khiến cho tất cả những thứ hiện có nơi thế gian như: y phục, đồ nằm, thức ăn uống, thuốc men, cờ phướn, lọng báu, hương hoa, dầu đèn, bông trái…, cùng những vật tối thượng nơi cõi trời, người, tất cả đều đem cúng dường Phật thì sẽ được phước đức giàu sang, an lành cùng tột, nên gọi là Ứng Cúng.

Thế nào là Chánh Đẳng Giác?

Phật nói:

–Như Lai đầy đủ Nhất thiết trí, hiểu rõ tất cả xứ, đem các pháp bốn Niệm xứ, bốn Chánh đoạn, bốn Thần túc, năm Căn, năm Lực, bảy Giác chi, tám Chánh đạo, mười hai Nhân duyên, bốn Đế… chỉ dạy bình đẳng cho tất cả chúng sinh, khiến họ phát sinh trí tuệ, đoạn trừ các hoặc, chứng quả Tu-đà-hoàn, Tư-đà-hàm, A-na-hàm, A-la-hán, đầy đủ ba Minh, sáu Thông, đối với pháp Đại thừa phát sinh ý nghĩ mong cầu tu tập tất cả các địa, dứt sạch mọi kết tập, thành tựu đạo quả Vô thượng giác nên gọi là Chánh đẳng Chánh giác.

Thế nào là Minh Hạnh Túc?

Phật nói:

–Minh là Thiên nhãn minh, Túc mạng minh, Lậu tận minh. Hạnh Túc là thân, khẩu, ý nghiệp của Như Lai tu tập đầy đủ, hoàn toàn thanh tịnh, chân chánh. Như có rất nhiều y bát, quán chiếu, tự tại nhưng không ái nhiễm. Ngay nơi nguyện lực tu học luôn làm cho đầy đủ tất cả, nên hiệu là Minh Hạnh Túc.

Thế nào là Thiện Thệ?

Phật nói:

–Nghĩa là đi qua một cách khéo léo. Như tham, sân, si… dẫn dắt các hữu tình đến các nẻo ác, do đó không thể gọi là Thiện Thệ (khéo đi qua). Chánh trí của Như Lai có thể đoạn trừ các hoặc, ra khỏi thế gian một cách hoàn hảo, đạt đến quả Phật, nên gọi là Thiện Thệ.

Thế nào là Thế Gian Giải, Vô Thượng Sĩ?

Phật nói:

–Thế gian là cõi Dục, cõi Sắc, cõi Vô sắc. Các loài trong địa ngục, ngạ quỷ, bàng sinh… mỗi loại đều có đủ sắc uẩn, thọ uẩn,

tưởng uẩn, hành uẩn, thức uẩn. Nhãn căn, nhĩ căn, tỷ căn, thiệt căn, thân căn, ý căn và sáu thức, duyên với các cảnh của tất cả các pháp, nên gọi là thế gian. Bậc hiểu biết đúng đắn về thế gian nên gọi là Thế Gian Giải.

Lại nữa, ở thế gian có các loài hai chân, bốn chân, nhiều chân, không chân, chư Thiên nơi cõi Dục, cõi Sắc, loài có tưởng, không tưởng, không phải có tưởng, không phải không có tưởng, trong tất cả các loài hữu tình phàm hay Thánh đó, chỉ có Phật là tối thượng bậc nhất, không ai bằng nên gọi là Vô Thượng Sĩ.

Thế nào là Điều Ngự Trượng Phu?

Phật nói:

–Phật là Bậc Đại Trượng Phu vì hay điều ngự hai loại thiện và ác. Ác phát sinh thì ba nghiệp chẳng lành, làm các điều ác thì bị đọa địa ngục, ngạ quỷ, bàng sinh cùng quả báo ác. Thiện phát sinh thì ngay nơi thân, khẩu, ý tu các điều thiện, được quả phước của hàng trời, người. Thiện và ác đều do tâm tạo. Phật đem pháp của Niết-bàn “Đệ nhất nghĩa thiện” chỉ dạy, làm cho chúng sinh lìa bỏ cấu nhiễm, đạt được Niết-bàn tịch diệt, tối thượng, cho nên gọi là Điều Ngự Trượng Phu.

Thế nào là Thiên Nhân Sư?

Phật nói:

–Chẳng phải chỉ làm thầy một mình Bí-sô A-nan mà làm thầy cho tất cả các Bí-sô, Bí-sô ni, Ô-bà-tắc, Ô-bà-di cùng trên trời, trong nhân gian, các hàng Sa-môn, Bà-la-môn, Ma vương, ngoại đạo, Thích, Phạm, Long vương đều đảnh lễ, y giáo phụng hành, xin làm con của Phật, nên gọi là Thiên Nhân Sư.

Sao gọi là Phật?

–Bậc đầy đủ trí tuệ, ba thứ giác ngộ viên minh, nên gọi là Phật.

Phật bảo Tôn giả A-nan:

–Xưa kia, một lần nọ ta đang kinh hành, có Bà-la-môn đến hỏi: “Vì lẽ gì cha mẹ đặt tên cho Ngài là Phật?”

Phật đáp:

–Những điều người đời biết, ta biết rất rõ. Những điều người đời thấy, ta thấy rất rõ. Người đời được diệt độ, ta cũng chứng đắc

diệt độ. Ta đầy đủ Nhất thiết trí biết rõ tất cả. Ta từ vô số kiếp luôn tu tập xa lìa mọi trần cấu, nay đạt được Bồ-đề vô thượng nên gọi là Phật.

Thế nào là Thế Tôn?

Phật nói:

–Ta ngay nơi quả vị Bồà-tát, tự quán sát kỹ về những pháp thiện như giới, định, tuệ, lại quán các pháp bất thiện như tham, sân… luôn lấy các thứ khổ sinh diệt… nơi các cõi. Ta dùng trí vô lậu phá trừ phiền não, đắc đạo quả Vô thượng giác nên các hàng trời, người, phàm, Thánh, thế gian, xuất thế gian đều tôn trọng. Do đó gọi là Thế Tôn.

Số 783 - Phật Thuyết Thập Nhị Đầu-Đà Kinh

SỐ 783

PHẬT THUYẾT THẬP NHỊ ĐẦU-ĐÀ KINH

Hán dịch: Đời Lưu Tống, Tam tạng Cầu-na-bạt-đà-la,

người nước Vu Điền.

Tôi nghe như vầy:

Một thời, Đức Phật ở tại khu vườn rừng Kỳ-đà Cấp cô độc thuộc nước Xá-vệ, cùng với tám ngàn Tỳ-kheo Tăng và một vạn Bồ-tát, tất cả đều cùng đắp y, mang bát, tuần tự khất thực. Sau khi ăn xong, đến chỗ A-lan-nhã trải tòa ngồi an tọa. Bấy giờ, Đức Thế Tôn an nhiên mỉm cười. Trưởng lão Đại Ca-diếp liền đứng dậy, sửa lại y phục, quỳ thẳng, chắp tay bạch Phật:

–Kính bạch Thế Tôn! Con từ xưa đến nay chưa từng thấy Đức Thế Tôn vô cớ mỉm cười. Cúi xin Thế Tôn thương xót dạy bảo.

Phật bảo Tôn giả Ca-diếp:

–Ta thấy chốn A-lan-nhã này, chư Phật trong mười phương đều khen ngợi, vô lượng công đức đều từ đây phát sinh. Người cầu Thanh văn, đắc Thanh văn thừa, người cầu Duyên giác, đắc Duyên giác thừa, người cầu Đại thừa, mau đắc đạo quả Vô thượng chánh chân. Ta nay ở tại nơi đây, cho nên vui vẻ.

Tôn giả Đại Ca-diếp nghe Phật dạy như vậy thì vui mừng hết mực khen là chưa từng có, nên bạch Phật:

–Kính bạch Thế Tôn! Chốn A-lan-nhã này lợi ích rất sâu rộng, có thể làm cho chúng sinh nương vào đấy để tu học, thành tựu đạo

nơi ba thừa. Vậy cúi xin Thế Tôn chỉ dạy cho chúng con về pháp A-lan-nhã này.

Phật bảo Tôn giả Ca-diếp:

–Hãy lắng nghe, suy nghĩ và ghi nhớ! Ta sẽ vì ông giảng nói tóm tắt việc đó.

Tôn giả Ca-diếp bạch Phật;

–Kính bạch Thế Tôn! Con xin vâng theo lời Thế Tôn dạy.

Phật bảo Tôn giả Ca-diếp:

–Tỳ-kheo ở A-lan-nhã xa lìa hai việc đắm chấp. Thân và tâm thanh tịnh, thực hành pháp Đầu-đà. Người hành pháp này có mười hai việc.

1. Ở chỗ A-lan-nhã.

2. Thường đi khất thực.

3. Thứ lớp khất thực.

4. Thọ pháp ăn một bữa.

5. Ăn có chừng mực.

6. Sau giờ ngọ không uống nước trái cây.

7. Mặc y chằm vá.

8. Chỉ giữ ba y.

9. Ở nơi gò mả.

10. Ở bên gốc cây.

11. Ngồi chỗ đất trống.

12. Thường ngồi, không nằm.

1. Tỳ-kheo khi ở chốn A-lan-nhã, hành pháp Đầu-đà nên nghĩ: “Ta nay ở chỗ thanh vắng, vì đạo Vô thượng, xả bỏ thân mạng, tiền của, vững chãi tu ba pháp. Nhàm chán, nghĩ đến sự chết, nên khi chết đến không còn tham luyến một điều gì.” Khi bệnh hoạn phải nhờ người khác giúp đỡ, nên nghĩ: “Ta nay ở một mình, trọn đời vì pháp xuất gia, pháp là bạn của ta.” Ai siêng năng thực hành pháp như vậy tức là tự cứu hộ mình. Đó là người thực hành pháp A-lan-nhã. Xưa ở tại gia, bị nhiều phiền não nên từ bỏ cha mẹ, vợ con, xuất gia hành đạo để cùng thầy bạn đồng tu học, đâu còn trở lại sinh tâm đắm chấp, tạo nhiều nhiễu loạn, cho nên thọ pháp A-lan-nhã, xa lìa mọi sự náo nhiệt, sống chốn thanh vắng. Viễn ly là xa lìa những tiếng ồn ào, hoặc chỗ chăn nuôi, gần nhất

là cách xa ba dặm, xa hơn nữa càng tốt. Nếu thân được xa lìa rồi thì cũng phải làm cho tâm xa lìa năm dục, năm thứ ngăn che. Pháp của Tỳ-kheo ở A-lan-nhã là phải như vậy.

2. Khi muốn vào xóm làng khất thực phải thâu giữ sáu căn, không cho đắm chấp nơi sắc, thanh, hương, vị, xúc, pháp. Không phân biệt các tướng nam hay nữ, được hay không được đều bình đẳng như nhau. Được thức ăn ngon hay dở không sinh lòng mong cầu thêm bớt. Khi không được thức ăn, nên nghĩ: “Đức Thích-ca Như Lai xả bỏ ngôi vị vua Chuyển luân, xuất gia thành đạo, vào làng khất thực, Ngài còn có lúc không được thức ăn, huống chi ta là người phước đức kém cỏi mà có được hay sao”. Đó là pháp đi khất thực.

Nếu nhận lời người mời ăn, hay là ăn với chúng Tăng thì dễ phát sinh các nhân duyên hữu lậu. Vì sao? Vì nhận lời người mời ăn, nếu được ăn thì liền nghĩ: “Ta là người có phước đức tốt nên được thí chủ mời ăn.” Nếu không được ăn thì trở lại hiềm hận người mời, bảo: “Người kia không biết phân biệt, nên người không đáng mời lại mời, còn người đáng mời thì lại không mời!”. Hoặc do bản thân mình thua kém nên không được mời thì buồn rầu, tự trách, sầu khổ. Pháp tham ái này luôn làm trở ngại đạo.

Pháp ăn của chúng Tăng là vào trong chúng phải theo đúng pháp. Người tri sự lo liệu công việc của Tăng, phải cắt cử người làm việc thì chắc chắn tâm bị tán loạn, bỏ phế việc hành đạo. Do có những việc não loạn như vậy, nên phải thọ pháp thường đi khất thực.

3. Tỳ-kheo Đầu-đà không tham đắm sắc, không khinh thường chúng sinh, bình đẳng, thương xót khắp tất cả, không lựa chọn giàu nghèo, thọ pháp luôn theo thứ lớp khất thực.

4. Nên nghĩ: “Ta nay tìm xin một bữa ăn còn nhiều trở ngại, huống là xin nhiều bữa ăn sáng, trưa, tối. Nếu không tổn hại bản thân thì cũng phải mất công nửa ngày, không thể nhất tâm để hành đạo. Vì Phật pháp, vì hành đạo, không vì thân mạng như nuôi ngựa, nuôi heo, cho nên dứt trừ việc ăn uống nhiều lần, chỉ thọ pháp ăn một bữa.

5. Khi được một bữa ăn nên suy nghĩ: “Nay ta nếu gặp các

chúng sinh đói khát nên đem một phần bố thí cho họ. Ta làm thí chủ, chúng sinh làm người nhận”. Cho xong, phát nguyện: “Nguyện cho tất cả chúng sinh được nhiều phước, được cứu độ, chớ để họ bị đọa vào nẻo tham lam.

Đem thức ăn đến chỗ thanh vắng, lấy bớt một phần để ở trên đá sạch, bố thí cho các loài cầm thú, cũng phát nguyện như trên. Khi ăn phải trải ni-sư-đàn, rửa tay sạch sẽ và nghĩ: “Trong thân thể ta có tám vạn loại trùng. Trùng ăn thức ăn này sẽ được an ổn. Ta nay đem thức ăn này bố thí cho các loài trùng ấy. Sau khi đắc đạo, ta sẽ dùng pháp bố thí cho chúng!”. Như vậy là không bỏ chúng sinh. Nếu không gặp người nghèo khốn, cũng chỉ ăn hai phần ba để nuôi thân mạng thôi. Vì người tu hành, nếu có tâm tham, ăn quá nhiều làm cho đầy bụng, khó thở, trở ngại việc hành đạo. Nếu để lại một phần thì thân nhẹ nhàng, an ổn, dễ tiêu, không bị bệnh. Thân không bị tổn hại vì việc hành đạo không bị bỏ phế. Thế nên phải thọ pháp ăn có chừng mực.

6. Hạn chế lượng sau khi ăn: quá ngọ, uống nước trái cây thì sinh lòng ưa đắm, tìm đủ các thứ nước trái cây và nước mật, tìm không nhàm chán, nên không thể nhất tâm tu tập pháp thiện. Như con ngựa không buộc giàm, cương thì ăn cỏ hai bên lề đường, không thể chạy thẳng trên đường. Nếu được buộc giàm, cương thì sẽ không còn ý định ăn cỏ, sẽ chạy thẳng tới, theo như ý của người điều khiển, cho nên thọ pháp sau giờ ngọ không được uống nước trái cây.

7. Nên vào trong xóm làng, lượm những thứ vải cũ, xấu, người ta vứt bỏ, đem về giặt sach, chằm vá, may thành y để che thân, trừ giá rét. Vì nguyên nhân có được y tốt thì phải đi bốn phương tìm cầu, sẽ đọa trong tà mạng. Vì nếu được người cúng cho y tốt thì sinh tâm gần gũi, kết buộc với họ. Nếu không gần gũi, qua lại thì Đàn-việt giận.

Hoặc ở trong chúng Tăng nhận được y như trên, lại đi nói lỗi của chúng Tăng: “Người có y đẹp là người chưa đắc đạo, là người tham đắm y phục!” Nên biết, có được y tốt là nguyên nhân đưa đến giặc cướp, hoặc có khi mất mạng. Vì những tai nạn như vậy nên phải thọ y chằm vá.

8. Nên ít ham muốn, biết đủ, y phục là để che thân hình, không nhiều, không ít. Bạch y vì ưa đẹp nên cất chứa rất nhiều y phục. Hoặc có phái ngoại đạo tu khổ hạnh, lõa hình, không biết xấu hổ. Thế nên đệ tử Phật phải xả bỏ hai cực đoan đó và theo trung đạo, thọ pháp chỉ dùng ba y.

9. Hoặc lúc Phật còn ở đời hay sau khi diệt độ, nên tu theo hai pháp Chỉ và Quán. Quán vô thường, quán không. Đó là cửa Phật pháp ban đầu làm cho nhàm chán ba cõi. Ở nơi gò mả thường có tiếng than khóc bi thương, lại tử thi bừa bãi, mắt nhìn thấy rõ sự vô thường, lửa thiêu đốt, chim thú đến ăn, không bao lâu hết sạch. Nhân quán tử thi như vậy nên đối với tất cả pháp dễ đắc tưởng vô thường. Lại ở nơi gò mả thấy tử thi bất tịnh, hôi thối dễ đắc quán chín thứ tưởng. Đây là cửa ngõ ban đầu để ly dục. Vì thế nên thọ pháp ở gò mả.

10. Hành giả quán bất tịnh, quán vô thường xong, liền đắc đạo. Nếu ai chưa đắc đạo thì tâm họ chắc chắn cũng rất nhàm chán. Thế nên, xả bỏ để đi đến bên gốc cây tư duy cầu đạo. Lại như cuộc đời của Đức Phật, từ khi Đản sinh, Thành đạo, Chuyển pháp luân, cho đến Niết-bàn, tất cả đều ở nơi gốc cây. Người tu hành y theo các pháp như vậy nên thường ở bên gốc cây. Có những nguyên nhân như thế nên thọ pháp ngồi bên gốc cây.

11. Ở dưới tàng cây giống như nửa mái nhà không khác, bóng che mát mẻ, lại sinh ưa đắm, cho rằng chỗ ta ở tốt, gốc cây kia không tốt, phát sinh tâm hữu lậu, cho nên nên đến chỗ đất trống, suy nghĩ: “Tàng gốc cây có nhiều lỗi: Mưa thấm lạnh; chim phóng uế nhớp thân và là chỗ ở của trùng độc. Còn chỗ đất trống thì không có những cái họa như vậy. Chỗ đất trống cởi, mặc xiêm y thoải mái, trăng sáng chiếu soi cùng khắp, làm cho tâm trí sáng suốt, lanh lợi, dễ nhập định không.” Thế nên nên thọ pháp ở chỗ đất trống.

12. Thân có bốn oai nghi, ngồi ngay thẳng là oai nghi hàng đầu. Vì ăn dễ tiêu, hơi thở điều hòa. Người cầu đạo đại sự chưa hoàn thành, các giặc phiền não thường rình tìm cơ hội thuận tiện, không nên nằm mãi. Đi hoặc đứng thì tâm chao động khó thâu giữ, cũng không thể kéo dài được lâu. Thế nên nên thọ pháp thường

ngồi. Khi muốn ngủ, hông không dính chiếu.

Đó là mười hai pháp Đầu-đà.

Phật bảo các Tỳ-kheo:

–Các ông nhớ buộc tâm lại một chỗ, đừng cho tán loạn. Công đức thiền định từ đó được phát sinh. Tất cả hàng phàm phu do điên đảo nên chấp cho là có ngã, nhân, chúng sinh, thọ mạng, chạy theo giả danh, phát sinh các kiến chấp sai lầm. Từ xưa đến nay, năm ấm thanh tịnh, không hề có ngã, ngã sở, không sinh, không diệt, không ra, không vào, không phải phàm phu, không phải không phàm phu, không phải Thánh nhân, không phải không Thánh nhân, lìa các danh số, tuyệt đường ngôn ngữ. Chư Phật không đến, không đi. Các ông ngày nay mỗi người nên duyên vào sự thanh tịnh để quán sát kỹ tướng của thân.

Khi ấy, các Tỳ-kheo nghe Phật dạy đều rất vui mừng, liền quán sát thân này từ lớp da bên ngoài cho đến máu, thịt, mủ thối uế tạp, gân, xương, mạch, tủy, mỡ, mỡ nước, não, mô, nước mắt, nước mũi, nước miếng, gan, mật, lá lách, thận, tim, phổi, đờm, sinh tạng, thục tạng, ruột non, ruột già, đại tiểu tiện, lông, tóc, móng tay, răng, bào thai nhơ nhớp… Ba mươi sáu vật và chín lỗ bất tịnh, từ ngoài đến trong, từ trong đến ngoài, tìm kiếm tướng của ngã hoàn toàn không có. Tinh tấn không dừng, bèn thấy được sắc tâm niệm niệm sinh diệt như dòng nước chảy, như ánh đèn chao. Sinh không từ đâu đến, diệt không đi về đâu. Hiện tại không chỗ trụ, biết năm ấm này từ xưa đến nay là không, không có gì, diệt sạch các tướng, chứng trí như thật, thành A-la-hán. Các Bồ-tát… suy nghĩ pháp xong, đắc Nhẫn vô sinh, đầy đủ mười Địa.

Phật bảo đại chúng:

–Ai có thể ở trong thời gian cuối sau thời kỳ Tượng pháp hộ trì kinh này, tuyên dương, lưu hành rộng rãi, làm cho người cầu Phật đạo biết được chỗ thiết yếu, nhiệm mầu của kinh?

Khi ấy, trời Đế Thích cùng tám bộ chúng Rồng, Thần,… nghe Phật tuyên cáo, từ trên hư không xuống, đảnh lễ nơi chân Phật và bạch:

–Kính bạch Thế Tôn! Nếu trong thời kỳ Tượng pháp có người tu ba thừa, ở chỗ thanh vắng dốc cầu Phật đạo, chúng con sẽ làm

người hộ vệ, không để cho quỷ thần ác độc được phép nhiễu loạn người đó.

Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi Pháp vương tử bạch Phật:

–Kính bạch Thế Tôn! Con sẽ nương nơi oai thần của Phật, vào đời vị lai hộ trì kinh này khiến không đoạn tuyệt. Người nào muốn tu học, con sẽ vì họ làm người dẫn đường.

Bấy giờ Tôn giả A-nan ở trước Phật, bạch:

–Kính bạch Thế Tôn! Sẽ đặt tên cho kinh này là gì? Và phụng trì như thế nào?

Phật bảo Tôn giả A-nan:

–Kinh này tên là Hạnh Khổ Đầu-đà, cũng gọi là Xa Lìa Những Tham Chấp Và Tập Hợp Các Gốc Thiện. Ông nên theo đấy mà phụng trì.

Khi ấy, tám bộ chúng Thiên, Long,… cùng tất cả đại chúng nghe Phật thuyết giảng đều hoan hỷ phụng hành.

Số 784 - Kinh Tứ Thập Nhị chương

SỐ 784

KINH TỨ THẬP NHỊ CHƯƠNG

Hán dịch: Đời Hậu Hán, Sa-môn Ca-diếp Ma-đằng và Pháp-lan.

(1) Phật nói: Từ biệt cha mẹ, xuất gia hành đạo, nên gọi là Sa-môn. Thường giữ hai trăm năm mươi giới, làm theo bốn Đế, bước tới thanh tịnh, thành A-la-hán. A-la-hán là bậc có thể phi hành, biến hóa, sinh mạng an trụ làm chấn động thế giới. Kế đó là A-na-hàm; A-na-hàm là mạng chung thì sinh trên tầng trời mười chín, ở đó thành A-la-hán. Kế đó nữa là Tư-đà-hàm; Tư-đà-hàm là một lần lên xuống thì thành A-la-hán. Sau hết là Tu-đà-hoàn; Tu-đà-hoàn là bảy lần lên xuống thì thành A-la-hán. Ái dục (mà các bậc Thánh giả này) cắt đứt thì như tay chân đứt rồi không dùng được nữa.

(2) Phật nói: Cạo bỏ râu tóc, làm bậc Sa-môn, tiếp nhận lấy đạo, thì hãy rời bỏ tài sản thế gian, khất thực vừa đủ. Mỗi ngày đứng bóng ăn một bữa, mỗi đêm dưới tàng cây ngủ một lần, thận trọng đừng thêm. Làm cho người u mê tồi tệ chính là ái dục.

(3) Phật nói: Chúng sinh do mười sự mà lành, cũng do mười sự mà ác. Đó là thân có ba, miệng có bốn, ý có ba. Thân có ba là sát sinh, trộm cướp, dâm dục. Miệng có bốn là ly gián, mắng chửi, dối trá, thêu dệt. Ý có ba là ganh ghét, tức giận, u mê. (Mười sự này là ác, bỏ mười sự này là lành). Không tín ngưỡng ba ngôi tôn quý, lấy tà làm chánh (nên mới làm người ác). Tại gia giữ năm giới, không biếng nhác, không lùi bước, giữ đến mười sự thì chắc chắn đắc đạo.

(4) Phật nói: Người có lỗi mà không tự hối, ngưng liền, thì lỗi dồn lại nơi thân mình như nước đổ về biển cả, thành ra càng sâu càng rộng. Có lỗi mà biết là trái, đổi ác làm lành, thì mỗi ngày lỗi hết dần đi, sau đó thế nào cũng đắc đạo.

(5) Phật nói: Có người không hiểu Như Lai, đem điều ác đến cho Như Lai. Như Lai đem lòng từ trong bốn Tâm vô lượng mà nâng đỡ, cứu độ cho họ. Họ đem điều ác đến lại, Như Lai lại đáp bằng điều lành. Bởi vì khí lực phước đức là ở chỗ ấy, còn khí lực tội ác thì tự hại mình. Có người nghe phong cách của Như Lai là giữ đại nhân từ, ác đến thì trả lành, nên đến mắng Như Lai. Như Lai yên lặng, không trả lời, thương họ làm thế là vì si cuồng. Mắng rồi, Như Lai hỏi, ông đem lễ vật biếu người, người không nhận thì lễ vật ấy đem về đâu? Đem về cho tôi. Vậy ông mắng Như Lai, Như Lai không nhận thì ông cũng tự nhận lại, gây họa cho mình. Vang ứng theo tiếng, bóng tùy theo hình, không thể tránh khỏi. Hãy thận trọng, đừng làm ác.

(6) Phật nói: Người ác hại người hiền thì như ngửa mặt lên trời mà nhổ nước dãi, nước dãi không bẩn trời mà lại bẩn mình; như ngược gió tung bụi, bụi không làm bẩn người mà lại làm bẩn bản thân. Người hiền không thể hại được mà bản thân tất bị tai hại vì lỗi lầm của mình.

(7) Phật nói: Hành đạo thì phải chăm lo bác ái. Mà bác ái bố đức thì không gì hơn bố thí. Bền chí mà thờ đạo như vậy thì phước rất lớn.

(8) Phật nói: Thấy người bố thí, hãy giúp một cách vui vẻ, thì cũng được phước báo. Hỏi, phước ấy có giảm bớt đi không? Phật nói, như lửa nơi một cây đuốc, hàng ngàn hàng trăm người đem đuốc đến lấy lửa ấy mà nấu ăn, soi sáng, lửa ấy vẫn như cũ. Phước kia cũng như vậy.

(9) Phật nói: Đãi cơm một trăm người thường không bằng một người tốt. Đãi cơm một ngàn người tốt không bằng một người giữ năm giới. Đãi cơm một vạn người giữ năm giới không bằng một vị Tu-đà-hoàn. Hiến cơm trăm vạn Tu-đà-hoàn không bằng một vị Tư-đà-hàm. Hiến cơm ngàn vạn Tư-đà-hàm không bằng một vị A-na-hàm. Hiến cơm một ức A-na-hàm không bằng một vị A-la-hán. Hiến

cơm mười ức A-la-hán không bằng một vị Phật Bích-chi. Hiến cơm trăm ức Phật Bích-chi không bằng đem giáo huấn của Tam bảo mà hóa độ song thân một đời. Hóa độ song thân ngàn ức đời không bằng hiến cơm một người học tập theo Phật, nguyện được như Phật để cứu vớt chúng sinh. Hiến cơm người như vậy thì phước đức sâu dày nhất. Còn phụng thờ trời đất quỷ thần thì không bằng hiếu thảo cha mẹ: cha mẹ là thần linh bậc nhất.

(10) Phật nói: Người có năm sự khó: nghèo nàn mà bố thí là khó, giàu sang mà học đạo là khó, liều mình mà biết chắc chết là khó, được nhìn thấy kinh Phật là khó, sinh ra gặp đời Phật là khó.

(11) Có vị Sa-môn hỏi Phật: Nhờ gì mà đắc đạo? Làm sao biết đời trước?

Phật nói: Đạo siêu việt tất cả sắc thái. Đòi biết đạo là vô ích. Chính yếu là phải cố giữ vững chí nguyện mà tu hành. Rồi như lau kính, dơ hết thì sáng lộ, thấy được hình ảnh: hủy diệt ái dục, giữ sự thanh tịnh, thì thấy đạo, thì biết đời trước.

(12) Phật nói: Lành là gì? Là chỉ hành đạo. Lớn là gì? Là chí nguyện phù hợp với đạo. Mạnh nhiều là gì? Là nhẫn nhục; nhẫn nhục thì không thù oán, tất được người trọng. Sáng nhất là gì? Là dơ bẩn của tâm trí được trừ hết, hành vi của tộ ác được diệt sạch, ngay từ bên trong mà sáng không tì vết, thì vô thỉ đến giờ. Vũ trụ có gì? Dầu chưa manh nha, cũng biết, thấy và nghe cả: được tuệ giác biết toàn bộ mới là sáng nhất.

(13) Phật nói: Có ái dục thì không thấy đạo. Như nước đã đục mà còn bỏ vào năm màu, ra sức quấy lên, thì ai đến trên nước ấy cũng không thấy hình ảnh. Ái dục giao xen, làm bẩn tâm trí nên không thấy đạo: nước lóng, dơ hết, trong lắng không bẩn thì tự thấy hình ảnh. Lại nữa, dưới chảo là lửa dữ, trong chảo nước sôi lên và đậy trên là vải, thì ai đến soi vào cũng không thấy hình bóng: tâm trí vốn có ba độc sôi sục bên trong, năm cái che đậy ở ngoài, thì không bao giờ thấy đạo. Phải hết cả dơ bẩn của tâm trí thì biết xuất xứ của nghiệp thức, biết sống chết về đâu, biết thế giới của chư Phật ở đâu.

(14) Phật nói: Học đạo thì như cầm đuốc vào trong nhà tối, tối hết mà sáng còn: học đạo mà thấy thánh đế thì ngu si diệt hết, được sự thấy toàn thể.

(15) Phật nói: Như Lai nhớ gì? Nhớ đạo. Như Lai làm gì? Làm đạo. Như Lai nói gì? Nói đạo. Như Lai nhớ đến Thánh đế thì không bỏ qua phút chốc nào cả.

(16) Phật nói: Nhìn trời đất hãy nhớ vô thường, nhìn núi sông hãy nhớ vô thường, nhìn vạn hữu hình thái phong phú hãy nhớ vô thường. Giữ tâm trí như vậy thì đắc đạo mau chóng.

(17) Phật nói: Việc làm mỗi ngày là thường nhớ đạo, hành đạo, thì thành đạt đức tin, phước được vô lượng.

(18) Phật nói: Một cách chín chắn và thuần thục, hãy tự nghĩ nhớ, trong cơ thể, bốn đại đều có tên riêng, không có cái ngã ký sinh ở đó. Ký sinh ở đó đi nữa thì cũng không vĩnh cửu, sự việc chỉ như ảo thuật mà thôi.

(19) Phật nói: Vì ái dục mà cầu danh tiếng thì cũng như đốt hương, hơi thơm nghe được thì hương đã cháy hết rồi. Người thiếu trí tuệ mới ham danh tiếng tầm thường, không cố giữ vững sự chân thật của đạo hạnh. Danh tiếng tai họa cho bản thân, sự hối hận theo liền sau nó.

(20) Phật nói: Con người đối với tiền tài và sắc đẹp thì y như trẻ con ham một chút mật ngọt nơi lưỡi dao, liếm vào, không đủ mỹ vị một bữa ăn mà có cái họa đứt lưỡi.

(21) Phật nói: Con người ràng buộc vào vợ con, vật báu và nhà cửa thì còn hơn gông cùm xích khóa của lao ngục. Lao ngục còn có ngày được phóng thích, vợ con ái dục thì nhảy vào miệng cọp cũng cam tâm, đâu có cái ngày phóng thích.

(22) Phật nói: Ái dục không gì hơn sắc đẹp. Sắc đẹp tạo ra ái dục thì không gì lớn bằng. Nhờ chỉ có một cái như vậy, giả sử có cái thứ hai thì thiên hạ không còn ai hành đạo được nữa.

(23) Phật nói: Con người đối với ái dục thì cũng như cầm đuốc lửa mà đi ngược gió, ngu mà không bỏ đuốc xuống thì tất bị cháy tay. Cái độc hại của dâm, nộ, si ở ngay trong thân tâm, không đem đạo mà trừ cái họa ấy cho sớm thì tất phải có tai ương, in như người ngu tự đốt tay vì ham cầm đuốc lửa.

(24) Thiên thần hiến ngọc nữ cho Phật để thử nghiệm ý Phật, quan sát đạo Phật. Phật nói, cái đãy da chứa đầy nhơ bẩn kia, đến đây làm gì? Có thể vừa ý thế tục, nhưng không kích động được bậc

Lục thông. Hãy đi đi, Như Lai không cần dùng. Thiên thần rất kính trọng, nhân đó hỏi Phật về ý đạo. Phật giảng giải cho, liền thành đạt đạo quả Tu-đà-hoàn.

(25) Phật nói: Hành đạo thì như cái cây ở trong dòng nước, hãy theo dòng nước mà trôi đi, không mắc nơi bờ bên kia, không vướng nơi bờ bên này, không bị người vớt lấy, không bị quỷ thần ngăn chận, không bị nước xoáy làm đứng lại, không bị thối rã, thì Như Lai bảo đảm cây ấy vào được biển cả. Hành đạo cũng vậy, không vị ái dục mê hoặc, không bị tà ngụy quấy phá, tinh tiến mà không do dự, thì Như Lai bảo đảm người ấy đắc đạo.

(26) Phật bảo các Sa-môn, thận trọng, đừng tin ý của các người, ý của các người không bao giờ tin được. Thận trọng, đừng tiếp xúc sắc đẹp, tiếp xúc thì tai họa có liền. Được tuệ giác La-hán rồi mới nên tin ý của các người.

(27) Phật bảo các Sa-môn, thận trọng, đừng nhìn phụ nữ. Phải nhìn thì thận trọng, đừng nói chuyện. Phải nói chyện thì sắc lệnh cho tâm trí đi theo nẻo chánh, rằng ta là Sa-môn, ở trong cuộc đời uế tạp này ta phải như đóa sen không dính bùn lầy. Già thì coi như mẹ, lớn thì coi như chị, trẻ thì coi như em, nhỏ thì coi như con. Cẩn trọng mà giữ uy nghi, ý thức càng phải đúng Thánh đế. Phải xét từ đầu đến chân, thấy trong đó không có gì là thân thể, mà chỉ chứa toàn đồ dơ bẩn gớm ghiếc: phải xét như vậy mà (sinh tâm độ thoát), giải tỏa ý thức.

(28) Phật nói: Hành đạo thì phải từ bỏ tình dục. Hãy như cỏ gặp lửa, lửa đến thì phải tránh: người hành đạo gặp ái dục thì phải tránh cho xa.

(29) Có người bực vì tình dục không ngừng, dùng dao búa mà đoạn âm. Phật nói, đoạn âm đâu bằng đoạn tâm. Tâm như pháp quan, pháp quan không có thì cũng không có công sai. Tâm tà không ngừng thì đoạn âm ích gì, chỉ đem lại cái chết mà thôi. Thế nhân nhận thức đảo ngược là như người khờ trên đây.

(30) Có một dâm nữ hẹn với nam nhân. Đến hẹn nam nhân không đến. Dâm nữ tự hối, rằng:

Dục tình, ta biết ngươi,

Gốc của ngươi là ý,

Ý sinh vì tư tưởng.

Ngày nay ta không còn,

Tư tưởng nữa đến ngươi,

Thì ngươi hết sinh ra.

Phật đang đi, nghe vậy, bảo các Sa-môn, nhớ lấy, đấy là bài chỉnh cú (kệ) của Đức Phật Ca-diếp, được lưu hành trong dân gian.

(31) Phật nói: Con người do ái dục mà lo buồn, do lo buồn mà sợ hãi. Không ái dục thì không lo buồn, không lo buồn thì không sợ hãi.

(32) Phật nói: Hành đạo là như một người chiến đấu với muôn người. Mặc áo giáp, cầm vũ khí, tiến ra chiến trường. Nhưng rồi có kẻ khiếp đảm, tự lui mà chạy; có kẻ nửa đường bỏ về; có kẻ quyết chiến mà chết; có kẻ đại thắng mà về, thiên chuyển lên cao. Ấy vậy, những ai kiên trì tâm chí, tinh nhuệ bước tới, không mê hoặc vì lời tiếng tầm thường, cuồng dại, thì chiến thắng ái dục, đánh bại xấu ác, chắc chắn đắc đạo.

(33) Có vị Sa-môn ban đêm tụng kinh tiếng nghe rất buồn, có vẻ hối tiếc, lưỡng lự, muốn trở về thế tục. Phật gọi mà hỏi, khi ông còn ở nhà ông đã làm gì? Thưa, thường đánh đàn. Dây đàn chùng thì thế nào? Thưa, không kêu. Dây đàn căng thì thế nào? Thưa, mất tiếng. Căng chùng vừa phải thì thế nào? Thưa, âm điệu phát ra đủ cả. Phật nói: Học đạo cũng phải như vậy, giữ cho tâm trí chừng mực thì đạo phải được.

(34) Phật nói: Hành đạo cũng như luyện sắt, tuần tự mà luyện, càng luyện càng loại hết quặng đi, thì làm đồ rất tốt. Học đạo mà từ từ, trừ khử một cách sâu xa dơ bẩn trong tâm thì tinh tấn đắc đạo. Thái quá thì cơ thể mệt mỏi, cơ thể mệt mỏi thì tâm ý bực bội, tâm ý bực bội thì tu hành lùi bước, tu hành lùi bước thì tội lỗi xuất hiện.

(35) Phật nói: Hành đạo cũng thấy khổ, không hành đạo cũng thấy khổ. Nhưng con người từ sinh đến già, từ già đến bệnh, từ bệnh đến chết, khổ biết bao nhiêu. Tâm ý bực bội, tích lũy tội lỗi, thì sinh tử không ngừng, cái khổ này mới khó nói cho hết.

(36) Phật nói: Thoát đường ác mà được làm người là khó, được làm người mà làm đàn ông là khó, làm đàn ông mà đủ giác quan là

khó, đủ giác quan mà sinh xứ trung tâm là khó, sinh xứ trung tâm mà được thờ Phật pháp là khó, được thờ Phật pháp mà gặp quân vương đạo đức là khó, gặp quân vương đạo đức mà sống trong gia đình Bồ-tát là khó, sống trong gia đình Bồ-tát mà tín ngưỡng Tam bảo, gặp nhằm đời Phật là khó.

(37) Phật hỏi một vị Sa-môn: Sinh mạng con người tồn tại trong bao lâu. Thưa: Trong vài ngày. Phật nói: Ông chưa hành đạo. Phật hỏi một vị Sa-môn khác: Sinh mạng con người tồn tại trong bao lâu. Thưa: Trong một bữa ăn. Phật nói: Ông cũng chưa hành đạo. Phật hỏi một vị Sa-môn khác nữa: Sinh mạng con người tồn tại trong bao lâu. Thưa: Trong hơi thở ra hay vào. Phật nói: Hay thay, ông đáng được gọi là người hành đạo.

(38) Phật nói: Đệ tử của Như Lai sống cách Như Lai mấy ngàn dặm mà lòng nhớ giới luật của Như Lai thì đắc đạo chắc chắn; còn sống bên cạnh Như Lai mà lòng mang tà ý, thì không bao giờ đắc đạo. Sự thật là ở nơi sự hành đạo, gần mà không hành đạo thì đâu có được muôn một trong sự lợi ích.

(39) Phật nói: Như ăn mật thì ở giữa hay hai bên đều ngọt, người hành đạo hãy ý thức kinh pháp của Như Lai cũng vậy, mọi ý nghĩa đều thích thú, làm theo là đắc đạo.

(40) Phật nói: Người hành đạo có năng lực nhổ trốc gốc rễ ái dục. Hái lấy chuỗi ngọc đang treo thì hái từng hạt cũng có lúc lấy hết và xấu ác mà hết thì là đắc đạo.

(41) Phật nói: Sa-môn hành đạo là như con bò mang nặng, đi trong bùn sâu, mệt nhọc đến mấy cũng không dám ngoái nhìn hai bên, mà phải đi cho mau, rời khỏi bùn sâu, mới được nghỉ ngơi. Sa-môn coi ái dục còn hơn bùn sâu, nên thẳng tắp một mạch mà hành đạo, mới có thể thoát khỏi mọi sự khổ lụy.

(42) Phật nói: Như Lai coi cái ngôi vương hầu như khách trọ, coi cái quý vàng ngọc như sỏi đá, coi cái đẹp tơ lụa như giẻ rách.