Đại Tập 68 · Bộ Kinh Tập XV · Số 729–804

Số 764 - Phật Thuyết Pháp Tập Danh Số Kinh

SỐ 764

PHẬT THUYẾT PHÁP TẬP DANH SỐ KINH

Hán dịch: Đại sư Thi Hộ, đời Tống.

Cúi đầu đảnh lễ chư Phật, bậc đạt trí Nhất thiết trí, thầy của trời người, vô lượng vô biên pháp, các vị kết tập danh số chánh pháp.

Trước xin đảnh lễ Tam bảo: Phật, Pháp, Tăng.

Ba Thừa là gì?

–Đó là: Đại thừa, Duyên giác thừa, Thanh văn thừa.

Bảy sự cúng dường tối thượng là gì?

–Đó là: Lễ bái, Cúng dường, Sám hối, Tùy hỷ, Khuyến thỉnh, Phát nguyện, Hồi hướng.

Ba pháp căn bản là gì?

–Đó là: Phát tâm Bồ-đề, Tâm thanh tịnh, Tự tánh không, đoạn trừ ngã kiến.

Mười Ba-la-mật là gì?

–Đó là: Bố thí, Trì giới, Nhẫn nhục, Tinh tấn, Thiền định, Trí tuệ, Phương tiện, Nguyện, Lực, Trí.

Mười tám không là gì?

–Đó là: Nội không, Ngoại không, Nội ngoại không, Không không, Đại không, Thắng nghĩa không, Hữu vi không, Vô vi không, Tất cánh không, Vô tế không, Tán không, Nhất thiết pháp không, Bản tánh không, Tự tướng không, Vô tướng không, Vô tánh không, Tự tánh không, Vô tánh tự tánh không.

Bốn Tâm vô lượng là gì?

–Đó là: Từ, Bi, Hỷ, Xả vô lượng.

Bốn Nhiếp pháp là gì?

–Đó là: Bố thí, Ái ngữ, Lợi hành, Đồng sự.

Năm thông là gì?

–Đó là: Thiên nhãn, Thiên nhĩ, Tha tâm, Túc mạng, Thần cảnh.

Bốn Thánh đế là gì?

–Đó là: Khổ, Tập, Diệt, Đạo đế.

Năm uẩn là gì?

–Đó là: Sắc, thọ, tưởng, hành, thức uẩn.

Năm uẩn xuất thế là gì?

–Đó là: Giới, Định, Tuệ, Giải thoát, Giải thoát tri kiến uẩn.

Mười hai nhân duyên sinh là gì?

–Đó là: Vô minh, hành, thức, danh sắc, lục nhập, xúc, thọ, ái, thủ, hữu, sinh, lão tử.

Ba mươi bảy pháp Bồ-đề là gì?

–Đó là: Bốn Niệm xứ, bốn Chánh đoạn, bốn Thần túc, năm Căn, năm Lực, bảy Bồ-đề phần, tám Thánh đạo.

Bốn Niệm xứ là gì?

–Đó là: Quán thân thân niệm xứ, quán thọ thọ niệm xứ, quán tâm tâm niệm xứ, quán pháp niệm xứ.

Bốn Chánh đoạn là gì?

–Đó là: Không cho pháp ác chưa sinh được sinh; Đoạn trừ pháp ác đã sinh; phát sinh pháp lành chưa sinh; tăng trưởng pháp lành đã sinh chân thật không hư dối, phát tâm tinh tấn để đạt viên mãn.

Bốn Thần túc là gì?

–Đó là: Tập định đoạn hành cụ thần túc, Tâm định đoạn hành cụ thần túc, Tinh tấn định đoạn hành cụ thần túc, Ngã định đoạn hành cụ thần túc.

Năm Căn là gì?

–Đó là: Tín căn, Tấn căn, Niệm căn, Định căn, Tuệ căn.

Năm Lực là gì?

–Đó là: Tín lực, Tấn lực, Niệm lực, Định lực, Tuệ lực.

Bảy Bồ-đề phần là gì?

–Đó là: Niệm Bồ-đề phần, Trạch pháp Bồ-đề phần, Tinh tấn Bồ-đề phần, Hỷ Bồ-đề phần, Khinh an Bồ-đề phần, Định Bồ-đề phần, Xả Bồ-đề phần.

Tám Thánh đạo là gì?

–Đó là: Chánh kiến, Chánh tư duy, Chánh ngữ, Chánh nghiệp, Chánh mạng, Chánh tinh tấn, Chánh niệm, Chánh định.

Như thế là ba mươi bảy pháp phần Bồ-đề.

Bốn pháp chủng là gì?

–Đó là: Chánh lợi, Chánh văn, Chánh trí, Chánh thức.

Sáu niệm là gì?

–Đó là: Niệm Phật, niệm Pháp, niệm Tăng, niệm Giới, niệm Thí, niệm Thiên.

Bốn pháp ấn là gì?

–Đó là: Các hành vô thường, các hành đều khổ, các pháp vô ngã, Niết-bàn tịch tĩnh.

Mười nghiệp thiện là gì?

–Đó là: Không sát sinh, không trộm cắp, không tà dâm, không nói dối, không nói hai lưỡi, không nói ác, không nói thêu dệt, không tham, không sân, không si.

Bốn phiền não căn bản là gì?

–Đó là: Tham, sân, si, ngã mạn.

Năm kiến là gì?

–Đó là: Thân kiến, biên kiến, tà kiến, kiến thủ, giới cấm thủ kiến.

Bốn lậu là gì?

–Đó là: Dục lậu, hữu lậu, vô minh lậu, kiến lậu.

Ba giải thoát là gì?

–Đó là: Không giải thoát, Vô tướng giải thoát, Vô nguyện giải thoát.

Tám hữu sắc là gì?

–Đó là: Đất, nước, gió, lửa, hương, vị, xúc, pháp.

Hai vô sắc là gì?

–Đó là: Hư không, thức tánh.

Tám Giải thoát định là gì?

–Đó là: Bên trong có sắc quán sắc bên ngoài; bên trong không sắc quán sắc bên ngoài; quán tịnh; quán Không vô biên xứ; quán Thức vô biên xứ; quán Vô sở hữu xứ; quán Phi tưởng phi phi tưởng xứ; quán Tưởng thọ diệt.

Chín bộ pháp là gì?

–Đó là: Khế kinh, Kỳ-dạ, Thọ ký, Già-tha, Phúng tụng, Nhân duyên, Bản sự, Bản sinh, Phương quảng.

Mười hai hạnh Đầu-đà là gì?

–Đó là: Thường khất thực; khất thực theo thứ lớp; ngày ăn một bữa; trước quán sau mới ăn; thọ trì ba y; y chằm vá; y phấn tảo; thường ngồi trên tòa cỏ không nằm; ở ngoài trời; ở bên gốc cây; ở nghĩa địa; ở chỗ vắng vẻ.

Thế nào là mười Địa?

–Đó là: Hoan hỷ địa, Ly cấu địa, Phát quang địa, Diệm tuệ địa, Nan thắng địa, Hiện tiền địa, Viễn hành địa, Bất động địa, Thiện tuệ địa, Pháp vân địa.

Mười pháp hàng phục của Bồ-tát là gì?

–Đó là: Mạng hàng phục, tâm hàng phục, thọ dụng hàng phục, pháp hàng phục, sinh hàng phục, thần thông hàng phục, giải thoát hàng phục, nguyện hàng phục, nghiệp hàng phục, trí hàng phục.

Mười Lực của Bồ-tát là gì?

–Đó là: Giải thoát lực, Bạt khổ lực, Quán lực, Nhẫn lực, Trí lực, Đoạn lực, Văn lực, Nguyện lực, Viên mãn lực, Ái lực.

Mười Lực của Như Lai là gì?

–Đó là: Xứ phi xứ trí lực, Tự nghiệp trí lực, Tri chúng sinh tánh trí lực, Căn thắng liệt trí lực, Chủng chủng giới trí lực, Chủng chủng thắng giải trí lực, Biến thú hành trí lực, tĩnh lự giải thoát đẳng trì đẳng chí trí lực, Túc trụ tùy niệm trí lực, Lậu tận trí lực.

Bốn tri là gì?

–Đó là: Biết hạt giống của các pháp; biết thuyết pháp; biết chánh đạo Niết-bàn; biết trí đoạn lậu tận.

Năm tham đố là gì?

–Đó là: Pháp tham đố, Lợi dưỡng tham đố, Trụ tham đố, Vị thiện tham đố, Danh văn tham đố.

Mười tám pháp bất cộng là gì?

–Đó là: Thân không lỗi, Miệng không lỗi, Ý không lỗi, Không có tâm bất định, Không có tâm dị tưởng, Không có tâm không biết xả, Dục không giảm, Niệm không giảm, Tinh tấn không giảm, Trí tuệ không giảm, Giải thoát không giảm, Giải thoát tri kiến không giảm, Thân nghiệp hành theo trí tuệ, Khẩu nghiệp hành theo trí tuệ, Ý nghiệp hành theo trí tuệ, Biết quá khứ không ngại, Biết vị lai không ngại, Biết hiện tại không ngại.

Ba mươi hai tướng là gì?

–Đó là: Bàn chân bằng phẳng, dưới bàn chân có hình bánh xe ngàn căm; tay chân mềm mại; giữa ngón tay chân có màng lưới sắc vàng; ngón tay chân thon tròn; gót chân dài rộng hợp mu bàn chân; mu bàn chân dài rộng mềm mại tròn; bắp chân tròn như chân nai chúa, hai tay tròn dài quá gối; âm tướng kín đáo như voi chúa; mỗi lỗ chân lông một sợi xanh biết xoay về bên phải; lông tóc uốn cong mềm mại; da trơn mịn không bám bụi nhơ; sắc thân vàng sáng đẹp, lòng bàn tay bàn chân, cổ, hai vai tròn đầy; hai vai đỉnh đầu tròn đẹp, hai nách tròn, dung nghi đoan nghiêm; thân hình cao lớn; thân cân đối, phần trên thân như sư tử chúa, thân phóng ánh sáng một tầm; bốn mươi chiếc răng trắng như tuyết bằng khít, bốn răng cửa bén sạch đẹp, được thức ăn tối thượng, lưỡi dài rộng che phủ lên đến đỉnh đầu; tiếng nói như Phạm thiên ai cũng thích nghe; lông mi đều đặn như lông mi trâu chúa, mí mắt xinh đẹp; mặt như trăng tròn; lông mày như trăng mới mọc; lông trắng giữa chặn mày mềm xoay về bên phải; trên đầu có nhục kế như lộng cõi trời.

Tám mươi vẻ đẹp là gì?

–Đó là: Móng tay dài thon sạch; ngón tay ngón chân tròn trịa xương gân không hiện lên; khoảng cách giữa ngón tay ngón chân kín đều; tay chân mềm mại vừa ý; gân mạch ẩn sâu không hiện ra; hai mắt cá không hiện ra; tới lui như voi rồng chúa; đi đứng khoan thai như sư tử chúa; đi đứng an bình như trâu chúa; tới lui thanh nhã như thiên nga; khi xoay nhìn thì toàn thân xoay theo chân tròn đẹp; đốt xương không hở như rồng cuộn; đầu gối chắc đẹp; những tướng ẩn thì viên mãn trong sạch; da mềm mịn sạch bóng; hình dung xinh đẹp không có những sự đáng sợ; các đốt xương khít đẹp; tay chân yên định không lay động; thân tướng sáng suốt đẹp; ánh sáng trên

thân luôn soi rọi; bụng vuông vức mềm không hiện ra; rốn sâu tròn đẹp; rốn dày không lồi; da trơn mịn không nhơ; chân tay tròn trịa, vằn tay không đứt; môi đỏ như son; mặt cân đối đẹp; lưỡi rộng dài; tiếng rền vang xa; tiếng nói hay; mũi cao thẳng; răng ngay thẳng răng trắng; mắt sáng đẹp; mắt như cánh sen xanh; lông mi khít không bạc; lông mày dài mềm; lông mày màu lưu ly, lông mày dài óng mượt; tai dày cân xứng tròn; hai tai bằng phẳng; dung nghi đỉnh đạt ai cũng kính yêu; trán rộng vuông vức; thân đẹp không ai sánh bằng; tóc dài nhiều óng mượt; tóc thơm sạch; tóc không rối; tóc không rụng; tóc óng mượt bụi không bám; thân khỏe như thân Na-la-diên; thân cao lớn tuấn tú; các lỗ trên thân sạch; thân đẹp không ai sánh bằng; mọi người nhìn không chán; mặt như trăng tròn; chỉ nhìn thẳng không quay lại; nét mặt tươi; thân không nhơ; mặt luôn thoảng hương thơm; các lỗ chân lông thoảng hương thơm; đầu như Mạt-đạt-na; chân lông sạch óng như lông trên cổ chim công; âm thanh như Phạm thiên hợp lý; nhục kế trên đầu không ai thấy được; ngón tay ngón chân đỏ hồng; khi đi chân cách đất bốn ngón tay nhưng vẫn in dấu; tự bảo vệ mình không cần ai hộ vệ; người ác thấy thì vui, người sợ thấy thì an ổn; âm thanh hào nhã làm vui lòng chúng sinh; lời nói hợp với mọi loài; dùng một ngôn ngữ thuyết pháp nhưng chúng sinh đều tỏ ngộ; thuyết pháp tuần tự có nhân duyên; quán sát chúng sinh nhưng không yêu ghét; làm việc gì trước quán sát sau mới làm; làm đúng khuôn pháp; không ai thấy được hết tướng tốt; nhục kế chắc chắn; không già; ngực có phước đức.

Bảy vật quý của Luân vương là gì?

–Đó là: Xe vàng báu, Voi báu, Ngựa báu, Ma-ni báu, Ngọc nữ báu, Chủ binh báu, Chủ tạng báu.

Tám pháp của thế gian là gì?

–Đó là: Lợi, suy, chê, khen, ca ngợi, chế riễu, khổ, vui.

Ba đời là gì?

–Đó là: Quá khứ, hiện tại, vị lai.

Bốn kiếp số là gì?

–Đó là: Đạt kiếp, Mẫu-noa kiếp, Tán địa kiếp, Hiền kiếp.

Bốn đời là gì?

–Đó là: Thánh thế, Chánh thế, Tượng thế, Mạt thế.

Hai pháp là gì?

–Đó là: Pháp sinh, pháp diệt .

Bốn cách thọ sinh là gì?

–Đó là: Thai sinh, trứng sinh, ẩm thấp sinh, biến hóa sinh.

Năm trược là gì?

–Đó là: Kiếp trược, kiến trược, phiền não trược, chúng sinh trược, mạng trược.

Bốn ma là gì?

–Đó là: Phiền não ma, Thiên ma, Uẩn ma, Tử ma.

Sáu thú là gì?

–Đó là: Trời, Người, A-tu-la, Súc sinh, Ngạ quỷ, Địa ngục.

Tám địa ngục lạnh là gì?

–Đó là: Pháo địa ngục, Pháo liệt địa ngục, Hổ hổ phàm địa ngục, Hách hách phàm địa ngục, A-trá-trá địa ngục, Thanh liên hoa địa ngục, Hồng liên hoa địa ngục, Đại hồng liên hoa địa ngục.

Tám địa ngục nóng là gì?

–Đó là: Đẳng hoạt địa ngục, Hắc thằng địa ngục, Chúng hợp địa ngục, Khiếu hoán địa ngục, Đại khiếu hoán địa ngục, Thiêu nhiên địa ngục, Cực thiêu nhiên địa ngục, A-tỳ địa ngục.

Bốn đại châu là gì?

–Đó là: Nam thiệm-bộ, Tây câu-da-ni, Bắc câu-lô, Đông thắng thần.

Mỗi châu có năm trăm châu quyến thuộc lớn nhỏ quay quanh hai Thiết luân:

–Đó là: Tiểu thiết luân vi, Đại thiết luân vi.

Bảy núi vàng là gì?

–Đó là: Trì song, Trì trục, Diêm mộc, Thiện kiến, Mã nhĩ, Tượng tỷ, Ngư chủy.

Bảy biển là gì?

–Đó là: Diêm thủy, Thủ, Lạc, Tô, Mật thủy, Kiết tường, Thảo, Tửu.

Sáu từng trời cõi Dục là gì?

–Đó là: Tứ Thiên vương, Đao-lợi, Dạ-ma, Đâu-suất, Lạc biến hóa, Tha hóa tự tại.

Mười bảy cõi trời của Sắc giới là gì?

–Đó là: Phạm chúng, Phạm phụ, Đại phạm, Thiểu quang, Vô lượng quang, Cực quang tịnh, Thiểu tịnh, Biến tịnh, Vô lượng tịnh, Vô vân, Phước sinh, Quảng quả, Vô phiền, Vô nhiệt, Thiện kiến, Thiện hiện, Sắc cứu cánh.

Số 765 - Kinh Bản Sự - Quyển 1 - Phẩm 1: Một Pháp (Phần 1)

SỐ 765

KINH BẢN SỰ

Hán dịch: Đời Đường, Tam tạng Pháp sư Huyền Trang

QUYỂN 1

Phẩm 1: MỘT PHÁP (Phần 1)

Tôi từng nghe Đức Thế Tôn bảo:

–Bí-sô nên biết! Ta quán sát thế gian thấy không có một pháp riêng nào ngăn che quần sinh khiến giong ruổi, trôi lăn mãi trong vòng sinh tử như sự che phủ của vô minh. Vì sao? Vì quần sinh ở thế gian do sự che phủ của vô minh nên giong ruổi, trôi lăn mãi trong vòng sinh tử. Thế nên các vị nên học như vầy: Ta phải tu tập như thế nào để phát sinh trí tuệ sáng suốt, phá tan màn tối vô minh, ra khỏi lưới tham ái? Bí-sô các vị nên học như vậy.

Khi ấy, Đức Thế Tôn tóm tắt lại nghĩa này và nói kệ:

Không một pháp riêng nào

Như màn tối vô minh

Che ngăn các quần sinh

Trôi theo dòng sinh tử.

Vô minh tất ngu, ám

Do đấy trôi lăn mãi

Qua lại đây và kia

Lên xuống cõi cao, thấp.

Phá màn tối vô minh

Thoát khỏi lưới tham ái

Không ở dòng sinh tử

Đó không còn nhân kia.

Tôi từng nghe Đức Thế Tôn bảo:

–Bí-sô nên biết! Ta quán xét thế gian, thấy không có một pháp riêng nào trói buộc nên khiến giong ruổi, trôi lăn mãi trong dòng sinh tử, như là tham ái nối kết. Vì sao? Vì quần sinh ở thế gian, do “tham ái nối kết” trói buộc nên giong ruổi, trôi lăn mãi trong dòng sinh tử. Thế nên các vị nên học như vầy: Ta phải tu tập như thế nào để đạt được trí tuệ sáng suốt, nhằm đoạn trừ tham ái kết, phá tan khối tối tăm lớn. Bí-sô các vị nên học như vậy.

Khi ấy, Đức Thế Tôn tóm tắt lại nghĩa này và nói kệ:

Không có một chút nào

Như tham ái nối kết

Trói buộc các quần sinh

Trôi theo dòng sinh tử.

Tham ái trói buộc mãi

Do đấy cứ trôi lăn

Qua lại đây và kia

Lên xuống cõi cao thấp.

Đoạn tham ái nối kết

Phá khối tối tăm lớn

Không ở dòng sinh tử

Do không còn nhân kia.

Tôi từng nghe Đức Thế Tôn bảo:

–Bí-sô nên biết! Nếu một hữu tình ở trong một kiếp, trôi lăn nơi sinh tử, thân xác của họ thọ nhận giả sử chất đống lại, không bị tiêu hoại thì đống xương đó cao rộng như núi Tỳ-bổ-la ở thành Vương xá, huống chi là hữu tình ấy từ vô thỉ đến giờ mãi lưu chuyển nơi sinh tử thì thân xác của họ thọ nhận làm sao có thể đo lường được? Vì sao? Bí-sô nên biết! Ta nói, đối với bốn Thánh đế, các hữu tình đó không hiểu biết, không soi thấy, không hiện quán, không thông đạt, không xét kỷ nên giong ruổi, trôi lăn mãi nơi dòng sinh tử, lãnh thọ các thân hình, vì thế các vị nên học như vầy: Ta phải tu tập

như thế nào đối với bốn Thánh đế? nghĩa là phải hiểu biết, soi thấy, hiện quán, thông đạt, xét kỷ một cách rốt ráo. Bí-sô các vị nên học như vậy.

Khi ấy, Đức Thế Tôn tóm tắt lại nghĩa này và nói kệ:

Hữu tình trong một kiếp

Thọ thân tướng, không tiêu

Đống xương đó cao rộng

Như núi Tỳ-bổ-la.

Huống vô thỉ đến nay

Trôi lăn mãi sinh tử

Thân xác đã thọ nhận

Số đó không thể lường.

Nhận khối khổ lớn ấy

Do không thấy Thánh đế

Cần phải tu diệu trí

Chánh quán bốn chân thật.

nghĩa là Khổ thánh đế

Nhân khổ và Diệt khổ

Diệt khổ và Nhân khổ

Đường tám nhánh chân chánh.

Bổ-đặc-già-la này

Còn bảy lần lưu chuyển

Nhất định đoạn sạch kết

Dứt hết cảnh giới khổ.

Tôi từng nghe Đức Thế Tôn bảo:

–Bí-sô nên biết! Ta dùng Phật nhãn quán sát khắp thế gian, thấy các nghiệp quả, đều duyên nơi tâm và ý. Có loại hữu tình do tâm ý sai khiến nên hành động như vậy, đi theo con đường như vậy, thân hoại mạng chung, như vứt bỏ gánh nặng, đọa vào các nẻo ác, sinh trong địa ngục. Vì sao? Vì các hữu tình đó tâm ý cấu uế, do nhân này nên khi thân hoại mạng chung bị đọa vào các nẻo ác, sinh trong địa ngục.

Khi ấy, Đức Thế Tôn tóm tắt lại nghĩa và nói kệ:

Một loại các hữu tình

Tâm ý sinh cấu nhiễm

Ta nay vì các vị

Ghi rõ chốn nó sinh.

Thân hư hoại mạng chung

Như vứt bỏ gánh nặng

Nhất định đọa nẻo ác

Sinh trong chốn địa ngục.

Nên biết kẻ ác tuệ

Do tâm ý cấu nhiễm

Vì nhân cấu nhiễm ấy

Nên sinh trong địa ngục.

Tôi từng nghe Đức Thế Tôn bảo:

–Bí-sô nên biết! Ta dùng Phật nhãn quán xét khắp thế gian, có các nghiệp quả, đều duyên nơi tâm ý. Có loại hữu tình do tâm ý sai khiến, nên hành động như vậy, đi theo con đường như vậy. Khi thân hoại mạng chung, như giảm bớt gáng nặng, thẳng đến các nẻo thiện, sinh trong cõi trời. Vì sao? Vì các hữu tình đó tâm ý thanh tịnh. Do nhân này, thân hoại mạng chung, thẳng đến các nẻo thiện, sinh trong cõi trời.

Khi ấy, Đức Thế Tôn tóm tắt lại nghĩa này và nói kệ:

Một loại các hữu tình

Phát tâm ý thanh tịnh

Ta nay vì các vị

Ghi rõ chốn nó sinh.

Thân hư họai mạng chung

Như giảm bớt gánh nặng

Nhất định thẳng nẻo thiện

Sinh ngay trong cõi trời.

Nên biết người trí tuệ

Do tâm ý thanh tịnh

Vì nhân thanh tịnh ấy

Nên sinh trong cõi trời.

Tôi từng nghe Đức Thế Tôn bảo:

–Bí-sô nên biết! Tất cả hữu tình đều do nghiệp của chính mình tạo ra. Nghiệp là bạn bè, nghiệp là chỗ phát sinh, nghiệp là quyến

thuộc, nghiệp là chỗ dựa nương hướng đến. Nghiệp có thể phân định tất cả hữu tình thành loại: thượng, trung, hạ. Thế nên các vị cần phải biết rõ: Tự tánh của các nghiệp, nhân duyên của các nghiệp, phẩm loại nơi các nghiệp, dị thục của các nghiệp, tập diệt của các nghiệp và những điều kiện, nhân duyên hướng đến con đường diệt trừ nghiệp.

Này các Bí-sô! Như ta đã giảng nói: Các vị nên nhận biết đúng đắn.

Thế nào là nên nhận biết về tự tánh của các nghiệp? Tự tánh của các nghiệp là hoặc suy xét về nghiệp, hoặc suy xét về nghiệp đã tạo. Như vậy là nên nhận biết về tự tánh của các nghiệp. Đã nhận biết đúng đắn về tự tánh của các nghiệp rồi, làm thế nào để biết về nhân duyên của các nghiệp? Nhân duyên của các nghiệp là các thứ tham ái. Như vậy là nhận biết về nhân duyên các nghiệp. Đã nhận biết đúng tự tánh của các nghiệp, nhân duyên của các nghiệp rồi, làm thế nào để nhận biết về phẩm loại của các nghiệp? Phẩm loại của các nghiệp là phẩm loại riêng nơi nghiệp. Có phẩm loại riêng nơi nghiệp hướng đến thân địa ngục. Có phẩm loại riêng nơi nghiệp hướng đến thân bàng sinh. Có phẩm loại riêng nơi nghiệp hướng đến thân ngạ quỷ. Có phẩm loại riêng nơi nghiệp hướng đến thân nơi cõi A-tu-la. Có phẩm loại riêng nơi nghiệp hướng đến thân nơi cõi người, cõi trời. Như vậy là nên nhận biết về phẩm loại của các nghiệp. Đã nhận biết đúng về tự tánh của các nghiệp, nhân duyên của các nghiệp, phẩm loại của các nghiệp rồi, làm thế nào để nhận biết về dị thục của các nghiệp? Dị thục (quả báo) của các nghiệp là các nghiệp đã tạo ra trong đời này, tức trong đời này có thể chiêu cảm nơi các cõi hoặc đã nhận hay chưa nhận. Như vậy là nên nhận biết về dị thục của các nghiệp. Đã nhận biết đúng về tự tánh của các nghiệp, nhân duyên của các nghiệp, phẩm loại của các nghiệp dị thục của các nghiệp rồi, làm thế nào để nhận biết về sự diệt tận của các nghiệp? Diệt tận của các nghiệp là diệt trừ ái nên các nghiệp đều diệt hết. Như vậy là nhận biết về sự diệt tận các nghiệp. Đã nhận biết đúng về tự tánh của các nghiệp, nhân duyên của các nghiệp, phẩm loại của các nghiệp, dị thục của các nghiệp, sự diệt tận các nghiệp rồi, làm thế nào để nhận biết về những điều kiện,

nhân duyên hướng đến con đường diệt trừ nghiệp, những điều kiện, nhân duyên hướng đến con đường diệt trừ nghiệp là tám chi Thánh đạo, tức là: Chánh kiến, Chánh tư duy, Chánh ngữ, Chánh nghiệp, Chánh mạng, Chánh tinh tấn, Chánh niệm và Chánh định. Như vậy là nhận biết về những điều kiện, nhân duyên hướng đến con đường diệt trừ nghiệp.

Bí-sô nên biết! Các Sa-môn hay Bà-la-môn, ai nhận biết đúng đắn tự tánh của các nghiệp, nhân duyên của các nghiệp, phẩm loại nơi các nghiệp, dị thục của các nghiệp, sự diệt tận các nghiệp, cùng những điều kiện, nhân duyên hướng đến con đường diệt trừ nghiệp, thì có thể tin theo pháp, luật của ta. Ai có thể tin theo pháp, luật của ta thì có thể thâm nhập pháp, luật của ta. Ai có thể thâm nhập pháp, luật của ta thì có thể thông đạt pháp, luật của ta và tu hành phạm hạnh thì tức có thể đạt được cứu cánh là diệt hết tất cả các nghiệp? Vì sao? Vì các Sa-môn hay Bà-la-môn này đã nhận biết đúng đắn tự tánh của các nghiệp, nhân duyên các nghiêïp, phẩm loại nơi các nghiệp, dị thục của các nghiệp, sự diệt tận các nghiệp, cùng những điều kiện, nhân duyên hướng đến con đường diệt trừ nghiệp, thì ngay nơi các nghiệp, có thể chán lìa và diệt hết, được giải thoát rốt ráo giải thoát hoàn toàn. Đã hoàn toàn giải thoát rồi thì có thể an lập, đã có thể an lập là khéo tu tập viên mãn. Đã khéo tu tập viên mãn, vị ấy khi bỏ thân này thì đúng như pháp không còn tạo nghiệp và không còn cảnh giới.

Khi ấy, Đức Thế Tôn tóm tắt lại nghĩa này và nói kệ:

Thế gian các hữu tình Ba đời: trước, giữa, sau

Thuộc nơi nghiệp của mình

Nghiệp là bè bạn họ.

Nghiệp là chỗ phát sinh

Nghiệp là quyến thuộc họ

Nghiệp là chốn dựa hướng

Nghiệp phân làm ba bậc.

Tùy nghiệp sinh khắp nơi

Luân chuyển không cố định

Hoặc ở trong trời, người

Hoặc nơi bốn nẻo ác.

Thế gian các hữu tình

Theo nghiệp lực xoay chuyển

Đất nước, của, vợ con

Không mang qua đời khác.

Người ấy khi mạng chung

Sở hữu đều bỏ hết

Riêng theo nghiệp mà đi

Do nghiệp của chính mình.

Các hữu tình đời sau

Dẫu thọ nghiệp như vậy

Nếu theo lời Phật dạy

Chánh tín và xuất gia.

Ở trong chốn ngu si

Không thầy dẫn đúng đường

Gọi siêng năng tu hành

Hiểu rõ được chánh pháp.

Thế nên các Bí-sô

Tinh tấn chớ buông lung

Nên biết rõ của các nghiệp

Tiếp tục tu chân chánh.

Đoạn hết bản chất nghiệp

Và nhân duyên của nghiệp

Tu tám chi Thánh đạo

Mau đạt được viên mãn.

Tôi từng nghe Đức Thế Tôn bảo:

–Bí-sô nên biết! Thế gian có các pháp ác, bất thiện, ngay khi phát sinh các thứ bất thiện, các loại bất thiện ấy, tất cả đều do ý dẫn đầu. Vì sao? Vì ý phát sinh xong thì các pháp ác, bất thiện liền theo đó sinh ra.

Khi ấy, Đức Thế Tôn tóm tắt lại nghĩa này và nói kệ:

Các pháp bất thiện sinh

Là nhân để chịu khổ

Do ý dẫn đường trước

Cùng phiền não đồng sinh.

Ý là pháp dẫn đầu

Ý chủ, ý sai khến

Do ý, có cấu nhiễm

Nói năng và hành động

Khổ theo đấy sinh ra

Như vòng xoay, do tay.

Tôi từng nghe Đức Thế Tôn bảo:

–Bí-sô nên biết! Trong thế gian có những pháp thiện trắng sạch, khi chúng phát sinh, các phẩm thiện, loại thiện, tất cả đều do ý dẫn đầu. Vì sao? Vì ý phát sinh xong thì những pháp thiện trắng sạch liền sinh theo.

Khi ấy, Đức Thế Tôn tóm tắt lại nghĩa này và nói kệ:

Pháp thiện tịnh phát sinh

Là nhân được quả vui

Do ý dẫn đường trước

Cùng pháp thiện đồng sinh.

Ý là pháp dẫn đầu

Ý chủ ý sai khiến

Do ý có thanh tịnh

Nói năng và hành động

Vui theo đấy sinh ra

Như bóng di theo hình.

Tôi từng nghe Đức Thế Tôn bảo:

–Bí-sô nên biết! Thế gian có một pháp, ngay khi phát sinh, giúp cho nhiều chúng sinh làm việc không lợi ích, làm việc không an vui, dẫn đến các đại chúng như chư Thiên, người thế gian làm việc không nghĩa lợi, nhận lấy quả khổ lớn.

Thế nào là một pháp?

Đó là phá Tăng.

Vì sao? Bí-sô nên biết! Vì Tăng nếu bị phá thì tất cả đại chúng sẽ cùng nhau phát sinh sự tranh cãi, trách cứ nhau, khinh miệt, nhục mạ, hủy báng, oán thù nhau, gây phiền não cho nhau, phản nghịch, chê bai và rời bỏ nhau. Ngay khi ấy, nơi tất cả thế gian, người chưa

kính tin sẽ không kính tin, người đã kính tin, trở lại không kính tin nữa.

Bí-sô nên biết! Như vậy gọi là thế gian có một pháp, ngay khi phát sinh đã giúp cho nhiều chúng sinh làm việc không lợi ích, làm việc không an vui, dẫn đến các đại chúng như chư Thiên, người thế gian làm việc không nghĩa lợi, nhận lấy quả báo khổ.

Khi ấy, Đức Thế Tôn tóm tắt lại nghĩa này và nói kệ:

Thế gian có một pháp

Tạo nên vô lượng ác

Đó là phá hoại Tăng

Người ngu si vui theo.

Phá hoại Tăng bị khổ

Phá hoại chúng cũng khổ

Tăng khiến hoại hòa hợp

Nhiều kiếp khổ không ngừng.

Tôi từng nghe Đức Thế Tôn bảo:

–Bí-sô nên biết! Thế gian có một pháp, ngay khi mới phát sinh, sẽ giúp cho nhiều chúng sinh làm việc nhiều lợi ích, làm việc nhiều an vui, đưa đến các đại chúng nơi thế gian và chư Thiên làm việc nghĩa lợi lớn, nhận lấy quả vui lớn.

Thế nào là một pháp?

Đó là Tăng hòa hợp. Vì sao? Bí-sô nên biết! Tăng nếu được hòa hợp thì tất cả đại chúng sẽ không tranh cãi nhau, không trách cứ, không khinh miệt, không nhục mạ, không chê bai, không oán thù, không gây phiền não cho nhau, không phản nghịch, không phỉ báng và không rời bỏ nhau. Ngay khi ấy tất cả thế gian, người chưa biết kính tin, liền sinh kính tin, người đã kính tin càng thêm kính tin hơn nữa.

Bí-sô nên biết! Như vậy gọi là thế gian khi có một pháp, khi phát sinh thì giúp cho nhiều chúng sinh được nhiều lợi ích, được nhiều an vui, đưa đến các đại chúng như chư Thiên và thế gian làm việc nghĩa lợi lớn, nhận lãnh quả vui lớn.

Khi ấy, Đức Thế Tôn tóm tắt lại nghĩa này và nói kệ:

Thế gian có một pháp

Phát sinh vô lượng phước

Gọi là Tăng hòa hợp

Người có trí vui theo.

Tăng hòa hợp an vui

Chúng hòa hợp cũng vui

Tăng bị phá khiến hòa

Luôn hưởng vui cõi trời.

Tôi từng nghe Đức Thế Tôn bảo:

–Bí-sô nên biết! Hữu tình ở thế gian, khi đoạn trừ một kết thì tất cả các kết khác cũng đều đoạn trừ theo.

Thế nào là một kết?

Đó là ngã mạn. Vì sao? Vì các kết hiện có, về bậc thô, bậc trung, bậc vi tế, tất cả đều lấy ngã mạn làm gốc, từ ngã mạn sinh ra, từ ngã mạn lớn lên, cho nên khi một kết ngã mạn đoạn trừ thì các kết khác đều đoạn theo. Ví như lầu đài trung tâm ở thế gian, đều là chỗ nương dựa của nhiều phần lầu đài khác. Trung tâm nếu bị sụp thì các bộ phận khác cũng sụp theo. Như vậy, ngã mạn là chỗ các kết nương tựa, ngã mạn nếu đoạn trừ thì các kết cũng theo đó đoạn hết. Nếu các Bí-sô đã đoạn trừ ngã mạn thì nên biết tức là đã đoạn hết các kết khác. Các Bí-sô nào đã đoạn các kết khác thì nên biết tức là đã đoạn hết cảnh giới khổ, đã tu chánh trí, tâm giải thoát hoàn toàn, tuệ giải thoát hoàn toàn, không còn thọ lại thân sau.

Bấy giờ, Đức Thế Tôn tóm tắt lại nghĩa này và nói kệ:

Như trung tâm lầu đài

Các bộ phận nương tựa

Trung tâm nếu sụp đổ

Các phần đều sụp theo.

Như vậy kết ngã mạn

Chỗ các kết nương tựa

Khi kết ngã mạn đoạn

Các kết đều diệt hết.

Bí-sô đoạn ngã mạn

Kết khác đều đoạn theo

Các kết đã đoạn xong

Dứt ngay cảnh giới khổ.

Đã dứt cảnh giới khổ

Là đã tu chánh trí

Tâm, tuệ đều giải thoát

Không thọ lại thân sau.

Tôi từng nghe Đức Thế Tôn bảo:

–Bí-sô nên biết! Thế gian có một pháp, nếu khéo tu tập hoàn tất, tu tập nhiều việc hoàn tất, thâu giữ hai lợi khiến đạt đến viên mãn. nghĩa là đạt đến viên mãn pháp lợi ngay trong đời này và đạt đến viên mãn pháp lợi nơi đời sau. Có thể thành tựu pháp ngay trong đời này, được lợi ích an vui. Có thể thành tựu pháp nơi đời sau, được lợi ích an vui. Có thể thành tựu pháp ngay trong đời này và đời sau được lợi ích an vui.

Thế nào là một pháp?

Nghĩa là ở trong chỗ tu tập các pháp thiện, tu tập tinh tấn không buông lung. Vì sao? Vì nếu ở trong chỗ tu tập các pháp thiện không xao lãng thì có thể tu tập một việc hoàn tất, tu tập nhiều việc hoàn tất, có thể giữ gìn hai thứ nghĩa lợi, đưa đến viên mãn. Nói rộng ra, cho đến có thể thành tựu lợi ích an vui ngay nơi đời này và đời sau. Đó gọi là một pháp. Ai tu tập một việc hoàn tất, nhiều việc hoàn tất, thâu giữ hai lợi, nói rộng ra cho đến có thể thành tựu lợi ích an vui ngay nơi đời này và đời sau.

Khi ấy, Đức Thế Tôn tóm tắt lại nghĩa này và nói kệ:

Những người có trí tuệ

Bỏ của cải địa vị

Siêng tu, không buông lung

Chứng Niết-bàn thường lạc.

Người trí không phóng dật

Thâu giữ cả hai lợi

Pháp đời nay đời sau

Đều đạt đến viên mãn.

Người thành tựu đầy đủ

Nay, sau đều lợi lạc

Chúng Hiền thánh trước sau

Khen họ là ngươi trí.

Kệ tóm tắt lại phần kinh Bản Sự ở trước:

Cái kết, cướp, hai tâm

Hai nghiệp, ý dẫn đầu

Phá Tăng và hòa Tăng

Đoạn mạn, không phóng dật.

Tôi từng nghe Đức Thế Tôn bảo:

–Bí-sô nên biết! Nếu các hữu tình nào đoạn trừ hẳn một pháp, ta chứng nhận hữu tình đó nhất định được quả Bất hoàn.

Thế nào là một pháp?

nghĩa là xả bỏ Tham. Vì sao? Vì tất cả hữu tình do tham nhiễm nên thường qua lại, bị đọa trong các nẻo ác, chịu khổ nơi sinh tử. Ai có thể đoạn hẳn một pháp như vậy, ta chứng nhận người đó nhất định được quả Bất hoàn, không còn sinh trở lại nơi thế gian này. Thế nên Ta nói! Các hữu tình nào đoạn hẳn một pháp, ta chứng nhận hữu tình đó nhất định được quả Bất hoàn.

Khi ấy, Đức Thế Tôn tóm tắt lại nghĩa này và nói kệ:

Ta quán các hữu tình

Do tham lam cấu nhiễm

Qua lại, đọa nẻo ác

Chịu sinh tử luân hồi.

Ai hiểu biết đúng đắn

Đoạn trừ tham nhiễm ấy

Nhất định được Bất hoàn

Không sinh lại thế gian.

Tôi từng nghe Đức Thế Tôn bảo:

–Bí-sô nên biết! Các hữu tình nào đoạn hẳn một pháp, ta chứng nhận hữu tình đó nhất định được quả Bất hoàn.

Thế nào là một pháp?

Nghĩa là xả bỏ Sân. Vì sao? Vì tất cả hữu tình do Sân cấu nhiễm nên thường qua lại, đọa trong các nẻo ác, chịu khổ nơi sinh tử. Ai có thể đoạn hẳn một pháp như vậy, ta chứng nhận người đó nhất định được quả Bất hoàn, không còn sinh trở lại nơi thế gian này. Thế nên ta nói: Các hữu tình nào đoạn hẳn một pháp, ta chứng nhận hữu tình đó nhất định được quả Bất hoàn.

Khi ấy, Đức Thế Tôn tóm tắt lại nghĩa này và nói kệ:

Ta quán các hữu tình

Do Sân làm cấu nhiễm

Qua lại đọa nẻo ác

Chịu sinh tử luân hồi.

Ai hiểu biết đúng đắn

Đoạn trừ hẳn Sân ấy

Nhất định được Bất hoàn

Không sinh lại thế gian.

Tôi từng nghe Đức Thế Tôn bảo:

–Bí-sô nên biết! Các hữu tình nào đoạn hẳn một pháp, ta chứng nhận hữu tình đó nhất định được quả Bất hoàn.

Thế nào là một pháp?

nghĩa là xả bỏ Si. Vì sao? Vì tất cả hữu tình do Si cấu nhiễm thường qua lại đọa trong các đường ác, chịu khổ sinh tử. Ai có thể đoạn hẳn một pháp như vậy, ta chứng nhận người đó nhất định được quả Bất hoàn, không còn sinh trở lại nơi thế gian này. Thế nên ta nói: Các hữu tình nào đoạn hẳn một pháp, ta chứng nhận hữu tình đó nhất định được quả Bất hoàn.

Khi ấy, Đức Thế Tôn tóm tắt lại nghĩa này và nói kệ:

Ta quán các hữu tình

Do Si làm cấu nhiễm

Qua lại đọa đường ác

Chịu sinh tử luân hồi.

Ai hiểu biết đúng đắn

Đoạn trừ hẳn Si ấy

Nhất định được Bất hoàn

Không sinh lại thế gian.

Tôi từng nghe Đức Thế Tôn bảo:

–Bí-sô nên biết! Các hữu tình nào đoạn hẳn một pháp, ta chứng nhận hữu tình đó nhất định được quả Bất hoàn.

Thế nào là một pháp?

nghĩa là xả Phú che lấp. Vì sao? Vì tất cả hữu tình do Phú cấu nhiễm nên thường qua lại đọa trong các đường ác, chịu khổ sinh tử. Ai có thể đoạn hẳn một pháp như vậy, ta chứng nhận hữu tình đó nhất

định được quả Bất hoàn, không còn sinh trở lại nơi thế gian này. Thế nên ta nói: Các hữu tình nào đoạn hẳn một pháp, ta chứng nhận hữu tình đó nhất định được quả Bất hoàn.

Khi ấy, Đức Thế Tôn tóm tắt lại nghĩa này và nói kệ:

Ta quán các hữu tình

Do Phú làm cấu nhiễm

Qua lại đọa cõi ác

Chịu sinh tử luân hồi.

Ai hiểu biết đúng đắn

Đoạn trừ hẳn Phú ấy

Nhất định được Bất hoàn

Không sinh lại thế gian.

Tôi từng nghe Đức Thế Tôn bảo:

–Bí-sô nên biết! Các hữu tình nào đoạn hẳn một pháp, ta chứng nhận hữu tình đó nhất định được quả Bất hoàn.

Thế nào là một pháp?

Nghĩa là xả bỏ Não. Vì sao? Vì tất cả hữu tình do Não cấu nhiễm nên thường qua lại đọa trong các đường ác, chịu khổ sinh tử. Ai có thể đoạn hẳn một pháp như vậy, ta chứng nhận người đó nhất định được quả Bất hoàn, không còn sinh trở lại nơi thế gian này. Thế nên ta nói: Các hữu tình nào đoạn hẳn một pháp, ta chứng nhận hữu tình đó nhất định được quả Bất hoàn.

Khi ấy, Đức Thế Tôn tóm tắt lại nghĩa này và nói kệ:

Ta quán các hữu tình

Do Não làm cấu nhiễm

Qua lại đọa đường ác

Chịu sinh tử luân hồi.

Ai hiểu biết đúng đắn

Đoạn trừ hẳn Não ấy

Nhất định được Bất hoàn

Không sinh lại thế gian.

Tôi từng nghe Đức Thế Tôn bảo:

–Bí-sô nên biết! Các hữu tình nào đoạn hẳn một pháp, ta chứng nhận hữu tình đó nhất định được quả Bất hoàn.

Thế nào là một pháp?

Nghĩa là xả bỏ Phẫn. Vì sao? Vì tất cả hữu tình do Phẫn cấu nhiễm nên thường qua lại, đọa trong các đường ác, chịu khổ sinh tử. Ai có thể đoạn hẳn một pháp như vậy, ta chứng nhận người đó nhất định được quả Bất hoàn, không còn sinh trở lại trong thế gian này. Thế nên ta nói: Các hữu tình nào đoạn hẳn một pháp, ta chứng nhận hữu tình đó nhất định được quả Bất hoàn.

Khi ấy, Đức Thế Tôn tóm tắt lại nghĩa này và nói kệ:

Ta quán các hữu tình

Do Phẫn làm cấu nhiễm

Qua lại đọa nẻo ác

Chịu sinh tử luân hồi.

Ai hiểu biết đúng đắn

Đoạn trừ hẳn Phẫn ấy

Nhất định được bất hoàn

Không sinh lại thế gian.

Tôi từng nghe Đức Thế Tôn bảo:

–Bí-sô nên biết! Các hữu tình nào đoạn hẳn một pháp, ta chứng nhận hữu tình đó nhất định được quả Bất hoàn.

Thế nào là một pháp?

Nghĩa là xả bỏ Hận. Vì sao? Vì tất cả hữu tình do Hận cấu nhiễm nên thường qua lại, đọa trong các nẻo ác, chịu khổ sinh tử. Ai có thể đoạn hẳn một pháp như vậy, ta chứng nhận người đó nhất định được quả Bất hoàn, không còn sinh trở lại thế gian này. Thế nên ta nói: Các hữu tình nào đoạn hẳn một pháp, ta chứng nhận hữu tình đó nhất định được quả Bất hoàn.

Khi ấy, Đức Thế Tôn tóm tắt lại nghĩa này và nói kệ:

Ta quán các hữu tình

Do Hận làm cấu nhiễm

Qua lại đọa nẻo ác

Chịu sinh tử luân hồi.

Ai hiểu biết đúng đắn

Đoạn trừ hẳn Hận ấy

Nhất định được Bất hoàn

Không sinh lại thế gian.

Tôi từng nghe Đức Thế Tôn bảo:

–Bí-sô nên biết! Các hữu tình nào đoạn hẳn một pháp, ta chứng nhận hữu tình đó nhất định được quả Bất hoàn.

Thế nào là một pháp?

Nghĩa là xả bỏ Tật (ganh ghét). Vì sao? Vì tất cả hữu tình do Tật cấu nhiễm nên thường qua lại, đọa trong các nẻo ác, chịu khổ sinh tử. Ai có thể đoạn hẳn mọt pháp như vậy, ta chứng nhận người đó nhất định được quả Bất hoàn, không còn sinh trở lại nơi thế gian này. Thế nên ta nói: Các hữu tình nào đoạn hẳn một pháp, ta chứng nhận hữu tình đó nhất định được quả Bất hoàn.

Khi ấy, Đức Thế Tôn tóm tắt lại nghĩa này và nói kệ:

Ta quán các hữu tình

Do Tật làm cấu nhiễm

Qua lại đọa nẻo ác

Chịu sinh tử luân hồi.

Ai hiểu biết đúng đắn

Đoạn trừ hẳn Tật này

Nhất định được Bất hoàn

Không sinh lại thế gian.

Tôi từng nghe Đức Thế Tôn bảo:

–Bí-sô nên biết! Các hữu tình nào đoạn hẳn một pháp, ta chứng nhận hữu tình đó nhất định được quả Bất hoàn.

Thế nào là một pháp?

Nghĩa là xả bỏ Xan (keo kiệt). Vì sao? Vì tất cả hữu tình do Xan cấu nhiễm nên thường qua lại, đọa trong các nẻo ác, chịu khổ sinh tử. Ai có thể đoạn hẳn một pháp như vậy. ta chứng nhận người đó nhất định được quả Bất hoàn, không còn sinh trở lại nơi thế gian này. Thế nên ta nói: Các hữu tình nào đoạn hẳn một pháp, Ta chứng nhận hữu tình đó được quả Bất hoàn.

Khi ấy, Đức Thế Tôn tóm tắt lại nghĩa này và nói kệ:

Ta quán các hữu tình

Do Xan làm cấu nhiễm

Qua lại đọa nẻo ác

Chịu sinh tử luân hồi.

Ai hiểu biết đúng đắn

Đoạn trừ hẳn Xan ấy

Nhất định được Bất hoàn

Không sinh lại thế gian.

Tôi từng nghe Đức Thế Tôn bảo:

–Bí-sô nên biết! Các hữu tình nào đoạn hẳn một pháp, ta chứng nhận hữu tình đó nhất định được quả Bất hoàn.

Thế nào là một pháp?

Nghĩa là xả bỏ Đam (mê đắm). Vì sao? Vì tất cả hữu tình do Đam cấu nhiễm nên thường qua lại, đọa trong các nẻo ác, chịu khổ sinh tử. Ai có thể đoạn hẳn một pháp như vậy, ta chứng nhận người đó nhất định được quả Bất hoàn, không còn sinh trở lại nơi thế gian này. Thế nên ta nói: Các hữu tình nào đoạn hẳn một pháp, ta chứng nhận hữu tình đó nhất định được quả Bất hoàn.

Khi ấy, Đức Thế Tôn tóm tắt lại nghĩa này và nói kệ:

Ta quán các hữu tình

Do Đam làm cấu nhiễm

Qua lại đọa nẻo ác

Chịu sinh tử luân hồi.

Ai hiểu biết chân chánh

Đoạn trừ hẳn Đam ấy

Nhất định được Bất hoàn

Không sinh lại thế gian.

Tôi từng nghe Đức Thế Tôn bảo:

–Bí-sô nên biết! Các hữu tình nào đoạn hẳn một pháp, ta chứng nhận hữu tình đó nhất định được quả Bất hoàn.

Thế nào là một pháp?

Nghĩa là xả bỏ Mạn (kiêu mạn). Vì sao? Vì tất cả hữu tình do Mạn cấu nhiễm nên thường qua lại, đọa trong nẻo ác, chịu khổ sinh tử. Ai có thể đoạn hẳn một pháp như vậy, ta chứng nhận người đó nhất định được quả Bất hoàn, không còn sinh trở lại nơi thế gian này. Thế nên ta nói: Các hữu tình nào đoạn hẳn một pháp, ta chứng nhận hữu tình đó nhất định được quả Bất hoàn.

Khi ấy, Đức Thế Tôn tóm tắt lại nghĩa này và nói kệ:

Ta quán các hữu tình

Do Mạn làm cấu nhiễm

Qua lại đọa nẻo ác

Chịu sinh tử luân hồi.

Ai hiểu biết đúng đắn

Đoạn trừ hẳn Mạn ấy

Nhất định được Bất hoàn

Không sinh lại thế gian.

Tôi từng nghe Đức Thế Tôn bảo:

–Bí-sô nên biết! Các hữu tình nào đoạn hẳn một pháp, ta chứng nhận hữu tình đó nhất định được quả Bất hoàn.

Thế nào là một pháp?

Nghĩa là xả bỏ Hại. Vì sao? Vì tất cả hữu tình do Hại cấu nhiễm nên thường qua lại, đọa trong các nẻo ác, chịu khổ sinh tử. Ai có thể đoạn hẳn một pháp như vậy, ta chứng nhận người đó nhất định được quả Bất hoàn, không còn sinh trở lại nơi thế gian này. Thế nên ta nói: Các hữu tình nào đoạn hẳn một pháp, ta chứng nhận hữu tình đó nhất định được quả Bất hoàn.

Khi ấy, Đức Thế Tôn tóm tắt lại nghĩa này và nói kệ:

Ta quán các hữu tình

Do Hại làm cấu nhiễm

Qua lại, đọa nẻo ác

Chịu sinh tử luân hồi.

Ai hiểu biết đúng đắn

Đoạn trừ hẳn Hại ấy

Nhất định được Bất hoàn

Không sinh lại thế gian.

Bài kệ tóm tắt lại phần kinh Bản Sự ở trước:

Tham dục, Sân, Nhuế, Si

Phú tàng, Não và Phẫn

Oán hận, Tật cùng Xan

Đam mê, Mạn, cùng Hại.

Tôi từng nghe Đức Thế Tôn bảo:

–Bí-sô nên biết! Các hữu tình nào thường niệm một pháp, ta chứng nhận hữu tình đó nhất định được quả Bất hoàn.

Thế nào là một pháp?

Nghĩa là niệm Phật. Vì sao? Vì tất cả hữu tình do không niệm

Phật nên thường qua lại đọa trong các đường ác, chịu khổ sinh tử. Ai thường niệm một pháp như vậy, ta chứng nhận người đó nhất định được quả Bất hoàn, không còn sinh trở lại thế gian này. Thế nên ta nói: Các hữu tình nào thường niệm một pháp, ta chứng nhận hữu tình đó nhất định được quả Bất hoàn.

Khi ấy, Đức Thế Tôn tóm tắt lại nghĩa này và nói kệ:

Ta quán các hữu tình

Do vì không niệm Phật

Qua lại, đọa đường ác

Chịu sinh tử luân hồi.

Ai hiểu biết đúng đắn

Thường niệm đức của Phật

Nhất định được Bất hoàn

Không sinh lại thế gian.

Tôi từng nghe Đức Thế Tôn bảo:

–Bí-sô nên biết! Các hữu tình nào thường niệm một pháp, ta chứng nhận hữu tình đó nhất định được quả Bất hoàn.

Thế nào là một pháp?

Nghĩa là niệm Pháp. Vì sao? Vì tất cả hữu tình do không niệm Pháp nên thường qua lại, đọa trong các đường ác, chịu khổ sinh tử. Ai thường niệm một pháp như vậy, ta chứng nhận người đó nhất định được quả Bất hoàn, không còn sinh lại nơi thế gian này. Thế nên ta nói: Các hữu tình nào thường niệm một pháp, ta chứng nhận hữu tình đó nhất định được quả Bất hoàn.

Khi ấy, Đức Thế Tôn tóm tắt lại nghĩa này và nói kệ:

Ta quán các hữu tình

Do vì không niệm Pháp

Qua lại đọa nẻo ác

Chịu sinh tử luân hồi.

Ai hiểu biết đúng đắn

Thường niệm đến Chánh pháp

Nhất định được Bất hoàn

Không sinh lại thế gian.

Tôi từng nghe Đức Thế Tôn bảo:

–Bí-sô nên biết! Các hữu tình nào thường niệm một pháp, ta

chứng nhận hữu tình đó nhất định được quả Bất hoàn.

Thế nào là một pháp?

Nghĩa là niệm Thánh chúng. Vì sao? Vì tất cả hữu tình do không niệm Thánh chúng nên thường qua lại đọa trong các nẻo ác, chịu khổ sinh tử. Ai thường niệm một pháp như vậy, ta chứng nhận người đó nhất định được quả Bất hoàn, không còn trở lại nơi thế gian này. Thế nên ta nói: Các hữu tình nào thường niệm một pháp, ta chứng nhận hữu tình đó nhất định được quả Bất hoàn.

Khi ấy, Đức Thế Tôn tóm tắt lại nghĩa này và nói kệ:

Ta quán các hữu tình

Do không niệm Thánh chúng

Qua lại đọa nẻo ác

Chịu sinh tử luân hồi.

Ai hiểu biết đúng đắn

Thường nhớ mãi Thánh chúng

Nhất định được Bất hoàn

Không sinh lại thế gian.

Tôi từng nghe Đức Thế Tôn bảo:

–Bí-sô nên biết! Các hữu tình nào thường niệm một pháp, ta chứng nhận hữu tình đó nhất định được quả Bất hoàn.

Thế nào là một pháp?

Nghĩa là niệm Giới. Vì sao? Vì tất cả hữu tình do không niệm giới nên thường qua lại, đọa trong các nẻo ác, chịu khổ sinh tử. Ai thường niệm một pháp như vậy, ta chứng nhận người đó nhất định được quả Bất hoàn, không còn sinh trở lại thế gian này. Thế nên ta nói: Các hữu tình nào thường niệm một pháp, ta chứng nhận hữu tình đó nhất định được quả Bất hoàn.

Khi ấy, Đức Thế Tôn tóm tắt lại nghĩa này và nói kệ:

Ta quán các hữu tình

Do vì không niệm Giới

Qua lại, đọa nẻo ác

Chịu sinh tử luân hồi.

Ai hiểu biết đúng đắn

Thường niệm luôn về Giới

Nhất định được Bất hoàn

Không sinh lại thế gian.

Tôi từng nghe Đức Thế Tôn bảo:

–Bí-sô nên biết! Các hữu tình nào thường niệm một pháp, ta chứng nhận hữu tình đó nhất định được quả Bất hoàn.

Thế nào là một pháp?

Nghĩa là niệm Thí. Vì sao? Vì tất cả hữu tình do không niệm Thí nên thường qua lại, đọa trong các nẻo ác, chịu khổ sinh tử. Ai thường niệm một pháp như vậy, ta chứng nhận người đó nhất định được quả Bất hoàn. Không còn sinh trở lại thế gian này. Thế nên ta nói: Các hữu tình nào thường niệm một pháp, ta chứng nhận hữu tình đó nhất định được quả Bất hoàn.

Khi ấy, Đức Thế Tôn tóm tắt lại nghĩa này và nói kệ:

Ta quán các hữu tình

Do vì không niệm Thí

Qua lại đọa nẻo ác

Chịu sinh tử luân hồi.

Ai hiểu biết đúng đắn

Thường niệm luôn về Thí

Nhất định được Bất hoàn

Không sinh lại thế gian.

Tôi từng nghe Đức Thế Tôn bảo:

–Bí-sô nên biết! Các hữu tình nào thường niệm một pháp, ta chứng nhận hữu tình đó nhất định được quả Bất hoàn.

Thế nào là một pháp?

Nghĩa là niệm Thiên. Vì sao? Vì tất cả hữu tình do không niệm Thiên nên thường qua lại, đọa trong các nẻo ác, chịu khổ sinh tử. Ai thường niệm một pháp như vậy, ta chứng nhận người đó nhất định được quả Bất hoàn. Không còn sinh trở lại nơi thế gian này. Thế nên ta nói: Các hữu tình nào thường niệm một pháp, ta chứng nhận hữu tình đó nhất định được quả Bất hoàn.

Khi ấy, Đức Thế Tôn tóm tắt lại nghĩa này và nói kệ:

Ta quán các hữu tình

Do vì không niệm Thiên

Qua lại đọa nẻo ác

Chịu sinh tử luân hồi.

Ai hiểu biết đúng đắn

Luôn luôn niệm về Thiên

Nhất định được Bất hoàn

Không sinh lại thế gian.

Tôi từng nghe Đức Thế Tôn bảo:

–Bí-sô nên biết! Các hữu tình nào thường niệm một pháp, ta chứng nhận hữu tình đó nhất định được quả Bất hoàn.

Thế nào là một pháp?

Nghĩa là niệm về sự dừng nghỉ. Vì sao? Vì tất cả hữu tình do không niệm về sự dừng nghỉ nên thường qua lại đọa trong nẻo ác, chịu khổ sinh tử. Ai thường niệm một pháp như vậy, ta chứng nhận người đó nhất định được quả Bất hoàn, không còn sinh trở lại thế gian này. Thế nên ta nói: Các hữu tình nào thường niệm một pháp, ta chứng nhận hữu tình đó nhất định được quả Bất hoàn.

Khi ấy, Đức Thế Tôn tóm tắt lại nghĩa này và nói kệ:

Ta quán các hữu tình

Do không niệm dừng nghỉ

Qua lại đọa đường ác

Chịu sinh tử luân hồi.

Ai hiểu biết đúng đắn

Luôn niệm sự dừng nghỉ

Nhất định được Bất hoàn

Không sinh lại thế gian.

Tôi từng nghe Đức Thế Tôn bảo:

–Bí-sô nên biết! Các hữu tình nào thường niệm một pháp, ta chứng nhận hữu tình đó nhất định được quả Bất hoàn.

Thế nào là một pháp?

Nghĩa là quán hơi thở ra, hơi thở vào. Vì sao? Vì tất cả hữu tình do không quán hơi thở ra, hơi thở vào nên thường qua lại, đọa trong các nẻo ác, chịu khổ sinh tử. Ai thường niệm một pháp như vậy, ta chứng nhận hữu tình đó nhất định được quả Bất hoàn, không còn sinh trở lại nơi thế gian này. Thế nên ta nói: Các hữu tình nào thường niệm một pháp, ta chứng nhận hữu tình đó nhất định được quả Bất hoàn.

Khi ấy Đức Thế Tôn tóm tắt lại nghĩa này và nói kệ:

Ta quán các hữu tình

Do không quán hơi thở

Qua lại đọa nẻo ác

Chịu sinh tử luân hồi.

Ai hiểu biết đúng đắn

Thường quán về hơi thở

Nhất định được Bất hoàn

Không sinh lại thế gian.

Tôi từng nghe Đức Thế Tôn bảo:

–Bí-sô nên biết! Các hữu tình nào thường niệm một pháp, ta chứng nhận hữu tình đó nhất định được quả Bất hoàn.

Thế nào là một pháp?

Nghĩa là niệm Thân. Vì sao? Vì tất cả hữu tình do không niệm Thân nên thường qua lại đọa trong các nẻo ác, chịu khổ sinh tử. Ai thường niệm một pháp như vậy, ta chứng nhận người đó nhất định được quả Bất hoàn, không còn sinh trở lại nơi thế gian này. Thế nên ta nói: Các hữu tình nào thường niệm một pháp, ta chứng nhận hữu tình đó nhất định được quả Bất hoàn.

Khi ấy, Đức Thế Tôn tóm tắt lại nghĩa này và nói kệ:

Ta quán các hữu tình

Do không niệm về Thân

Qua lại, đọa nẻo ác

Chịu sinh tử luân hồi.

Ai hiểu biết đúng đắn

Luôn niệm đến thân thể

Nhất định được Bất hoàn

Không sinh lại thế gian.

Tôi từng nghe Đức Thế Tôn bảo:

–Bí-sô nên biết! Các hữu tình nào thường niệm một pháp, ta chứng nhận hữu tình đó nhất định được quả Bất hoàn.

Thế nào là một pháp?

Nghĩa là niệm Tử (chết). Vì sao? Vì tất cả hữu tình do không niệm Tử nên thường qua lại, đọa trong các nẻo ác, chịu khổ sinh tử. Ai thường niệm một pháp như vậy, ta chứng nhận người đó nhất định

được quả Bất hoàn, không còn sinh trở lại nơi thế gian này. Thế nên ta nói: Các hữu tình nào thường niệm một pháp, ta chứng nhận hữu tình đó nhất định được quả Bất hoàn.

Khi ấy, Đức Thế Tôn tóm tắt lại nghĩa này và nói kệ:

Ta thấy các hữu tình

Do vì không niệm Tử

Qua lại, đọa nẻo ác

Chịu sinh tử luân hồi.

Ai hiểu biết đúng đắn

Luôn luôn niệm về Tử

Nhất định được Bất hoàn

Không sinh lại thế gian.