Tam tạng Việt · Pháp Bảo (VBeta) · Sách › Thích Giải Hòa
Pháp Sự Khoa Nghi 4 5 6
- Tác giả
- Thích Giải Hòa
- Thông tin
- Tu Viện Nguyên Thiều, 2008
Nghi cúng dường húy nhật HT. Bảo Huệ
ĐIẾU VĂN
Tuyên đọc trong lễ Chung thất Trai tuần
Cố Hòa Thượng Thích Bảo Huệ
Phó viện trưởng Viện Phật học cao cấp Huệ Nghiêm
Ngày... tháng chạp năm Tân Mùi, PL. 2535.
———
NAM MÔ BỔN SƯ THÍCH CA MÂU NI PHẬT
Kính bạch giác linh Hòa thượng Thích Bảo Huệ,
Phó viện trưởng Viện Phật học Cao cấp Huệ Nghiêm.
Kính thưa Hòa thượng!
Chúng tôi từng nghe rằng:
Bảy núi bao la, quê hương sư tượng
Hai sông bát ngát, xứ sở côn bằng.
Thật vậy, và nhờ đó:
Tổ đình lịch đại truyền đăng,
Pháp phổ kinh kỳ thiệu phái.
Nước non hai dải,
Đạo pháp một dòng
Trong sáng tôn phong,
Vàng son Tổ ấn.
Nhớ giác linh xưa!
Người ra đời trong bầu trời kham nhẫn,(1)
Người vào đạo tại dải đất Việt nam,
Nối dòng Thánh Cù Đàm,
Ngộ đạo thiêng Đạt Mạ.
Qua cơ sự:
Kích trúc vô tình khám phá,(2)
Niêm hoa bất ý phát minh.(3)
Phật là gì?
Việc trà phạn bình sinh(4)
Tâm cũng thế,
Chuyện tiếu đàm thường nhật.
Do đó, nên Người không cầu làm Phật,(5)
Và cũng chẳng muốn tìm Tâm;(6)
Tuy nhiên,
Vì nhất thừa liễu nghĩa thậm thâm,
Và đại sư nhơn duyên tối thượng.
Nên Người đã nhận lời yêu thỉnh của Giáo hội giữ các nhiệm vụ:
Thiền chủ Huệ Nghiêm phương trượng,
Kiêm Viện phó Cao cấp học đường.
Để rồi:
Phật pháp hoằng dương,
Tăng tài đào tạo,
Chọn người trao bình truyền áo
Lựa khách nhập thất đăng đường.
Ngõ hầu có người:
Vạn lý du phương,
Thiền gia bổ xứ,
Phụng Như lai sứ
Hành Bồ tát Tăng.
Kính bạch giác linh Hòa thượng!
Đạo nghiệp Người:
Hạ hóa, thượng hoằng,
Nội công, ngoại đức.
Tăng quang Phật nhựt,
Trùng chuyển pháp luân,
Suốt đời tinh tấn ân cần
Thế rồi, một phút an nhiên phú chúc.
Than ôi, giờ này:
Còn đâu Cao Tăng diện mục,
Mất rồi trưởng lão âm dung.
Rồi từ đây:
Huệ Nghiêm khép lại cữa tùng,
Chờ đợi Tôn sư vãng phản.
Học viện mở ra phòng giảng
Trông mong Giáo hội lai lâm.
Nhưng tiếc thay! Nào có thấy gì?...
Chân trời, dấu chim thức khó tìm,(7)
Và góc bể, hơi cá tâm nào thấy.(8)
Vì lẽ:
Người đến lúc nào thuở ấy?
Tự biết, ai hay!
Và, Người đi giờ nào hôm nay?
Nào hay, tự biết!
Thậm chí, giữa chúng ta:
Lúc chia tay, Người không lời từ biệt,
Và còn tệ hơn nữa,
Khi rẽ gót, tôi chẳng bước tiễn đưa!
Giờ hồi tưởng nhơn duyên quá khứ, kính bạch giác linh Hòa thượng! chắc Người còn nhớ:
(Chúng) ta từng thân cận ngày xưa,
Trời khiến tao phùng thuở trước.
Nên, đường hóa duyên xa gần chung bước,
Gánh truyền đạo nặng nhẹ chung vai.
Thế rồi, vô thường đã đến hôm nay,
Duyên sao ngắn, mà trời lại dài,(9)
Đạo tự còn, mà người sao mất.(10)
Giờ thì:
Người quảy dép Tây thiên theo Phật,
Còn tôi, treo bình Đông độ chờ Thầy.
Nhưng nay biết làm gì đây?
Tiếc thương gửi với khói hương,
Cầu nguyện tỏ cùng gió thoảng.
Dù biết rằng: pháp thân không hình dáng,
Nhưng mong sao: từ nhãn có chiếu lâm.
Trước đài bày tỏ nỗi thành tâm,
Trên tọa mặc nhiên xin mẫn niệm.
Nam mô Huệ Nghiêm đường thượng, nối dòng pháp Lâm tế đời thứ….Bảo Huệ Đại lão Phó viện chủ, Hòa thượng giác linh, tác đại chứng minh.
- Phục nguyện:
Thiếu thất đèn từ tục diệm,
Tào khê nước pháp truyền lưu.
Dòng thiền tâm ấn cơ cừu,(11)
Họ Thích bát y tiên tự.(12)
Và mong Người gia hộ cho:
Học viện kế thừa lịch sử
Đào tạo tăng tài,
Huệ Nghiêm xây dựng tương lai
Đảm đương Phật sự.
Tràng phang dựng lên mọi xứ,
Chung cổ vang dậy khắp nơi,
Nước non bền vững với đất trời
Đạo pháp vẻ vang cùng vũ trụ.
Tăng Ni: giới nghi đầy đủ
Thiện tín: hạnh nguyện vuông tròn,
Công đức sắt son,
Nhớ ghi vàng đá.
Từ bi bất xã, hân hạnh vô biên,
Trân trọng kính lễ giác linh Hòa thượng.
Quãng Ngãi, ngày … tháng … năm Tân Mùi,
PL. 2535, Huyền Quang, Hòa nam cẩn điếu.
Ghi chú:
Chú thích (1),(2),…(12) Xin nhờ thư viện Huệ Nghiêm chú thích hộ. Quảng Ngãi thiếu sách để dẫn giải. Cám ơn.
Ngoài ra có gì thiếu sót, xin tự ý sửa đổi, bổ túc.
“Tùy nghi thủ xả, nhất thiết vô ngại”
Kể cả việc từ chối tuyên đọc cũng tốt, chẳng sao cả! Vì giác linh chắc đã biết lòng của tác giả, từ khi khởi thảo cảo văn này.
Và như vậy cũng đủ rồi!
Xin cảm ơn liệt quí vị!
Soạn xong ngày 30. 12. 1991 tại Quãng Ngãi.
Và kính gởi vào ngày 04. 01. 1997
Nghi cúng dường húy nhật HT. Tâm Hoàn
NGHI BÁO TIẾN CÚNG DƯỜNG HÚY NHẬT
HÒA THƯỢNG THÍCH TÂM HOÀN
TRỤ TRÌ TỔ ĐÌNH LONG KHÁNH (Qui Nhơn)
(Mùng 06 - 3 - ÂL)
———
- Tiết thứ lâm diên:
- Chuông trống Bát nhã,
- Cử nhạc khai diên,
- Chủ lễ lâm diên,
- Cử nhạc tham lễ
- Chủ lễ niệm hương,
- Dâng hương tác lễ.
- CHỦ LỄ HẠ PHỦ XÍCH - Xướng:
Hiếu đồ môn phái,
Mời đến trước đây
Tất cả đều quì,
Đốt hương mặc niệm.
- CHỦ LỄ CHẤN LINH - Vịnh khai diên:
Nhớ lại năm xưa cũng độ nầy,
Tôn sư quảy dép trở về Tây.
Rồi từ đó...
Kinh song ảm đạm trăng chờ chủ,
Thiền thất vi vu gió đợi Thầy.
Đạo nghiệp Tôn sư in góc biển,
Bóng vang chim hạc khuất chân mây,
Thương người vì đạo quên thân thể,
Mến tiếc âm thầm dạ khó khuây!
- TẢ BẠCH XƯỚNG:
Dâng hương lên án cúng dường,
Cúi lễ giác linh ba lạy,
Tất cả thứ tự lại quì,
Một lòng chí thành làm lễ.
- CHỦ LỄ HẠ PHỦ XÍCH - Cử hương tán:
Hương xông đảnh báu, giới định tuệ hương,
Giải thoát tri kiến quí khôn lường,
Ngào ngạt khắp muôn phương,
Thanh tịnh tâm hương,
Đệ tử nguyện cúng dường.
Nam mô Hương Cúng Dường Bồ Tát (3 lần)
- CHỦ LỄ HẠ PHỦ XÍCH – TUYÊN DƯƠNG ĐẠO NGHIỆP:
Kính bạch giác linh Hòa thượng!
Chúng tôi thiết nghĩ, Hòa thượng - Người:
Cùng Tổ ngộ lòng thiền,
Trong cữa Chánh Nhơn kham lời thọ ký.
Và, vì người khai Phật trí,
Tại chùa Long Khánh dựng nghiệp độ sanh.
Nhớ giác linh xưa!
Dòng họ thế gia,
Môn phong Nho giáo,
Tuổi thơ nhập đạo
Chí lớn xuất trần.
Cháu truyền đăng Lão tổ Thanh Cần,
Con tục diệm Tôn sư Trừng Chấn,
Thầy tứ chúng dắt dìu lân mẫn,
Bạn chư Tăng tin cậy chân thành.
Người: hoằng pháp lợi sanh,
Giúp đời giữ đạo.
Đống lương tôn giáo,
Mô phạm đạo tràng.
Nguy nguy pháp tướng trang nghiêm,
Hạo hạo chơn tâm thanh tịnh.
Bốn chúng Tăng Ni cung kính
Mười phương Phật tử cúng dường.
Khi sanh thời, Người rất quan tâm các vấn đề:
Nào pháp nhược ma cường, nhơn tình thế thái,
Nào phải chăng thành bại, ân oán nhục vinh.
Nhưng rồi thì, Người:
Lặng lẽ biện minh, âm thầm phân giải,
Mặc tình thời đại, tùy ý phẩm bình.
Vào lúc tại nhựt, Người cũng đã:
Tái chấn Tổ đình, tăng quang môn phái,
Tham thiền lễ bái, phục dịch chấp lao.
Đạo phong pháp độ thanh cao,
Tế hạnh oai nghi nghiêm túc.
Tú khí núi sông un đúc,
Tinh hoa Phật pháp luyện rèn.
Là: lá bối hoa sen,
Nước trong trăng tỏ,
Bóng vang đây đó,
Tên tuổi xa gần.
Xử thế đãi nhân,
Tiếp Tăng độ chúng.
Người, kỳ công khả dụng,
Thử đắc năng tuyên
Gần bốn mươi năm, quả mãn nhơn viên,
Thượng cầu hạ hóa.
Hơn năm mươi tuổi, công thành nghiệp tạ,
Xả báo thu thần.
- CHỦ LỄ HẠ PHỦ XÍCH - Cảm thán:
Kính bạch giác linh Hòa thượng!
Từ ngày Người ra đi, để lại:
Cổ thụ bên sân, năm tháng dãi dầu mưa gió,
Lão tùng trong ngõ, không rõ thu đông nhẫn nại tuyết sương.
Còn Người thì mãi:
Mến cảnh tha (Tây) phương,
Quên nhà cố quốc.
Để cho chúng tôi:
Đêm đêm trông vào thiền thất, leo lét cô đăng,
Sáng sáng nhìn lại tháp lăng, héo hon tấc dạ!
Rồi nghĩ đến cảnh:
Thủy lưu hoa tạ,
Vật hoán tinh di,
Kẻ ở người đi,
Thương hoài nhớ mãi.
Thế thôi!
- TẢ BẠCH - THỈNH LÂM DIÊN: nhạc chuyên thân phụng thỉnh
Kính bạch giác linh Đại sư!
Nay thời :
Đạo tràng sơ khải,
Húy nhựt tài lâm,
Pháp quyến thành tâm
Cẩn đương bái thỉnh,
Hương hoa thỉnh, hương hoa phụng thỉnh.
- CHỦ LỄ HẠ PHỦ XÍCH – Sơ thỉnh : (nối dòng họ Thích)
Nam mô nhứt tâm phụng thỉnh!
Thiền tôn chi phái, Long Khánh chủ nhân,
Đồng chơn cát ái từ thân,
Chánh tín xuất gia nhập đạo.
Hôm nay pháp tịch phụng vì: Long Khánh đường thượng, nối dòng pháp Lâm tế đời 43, húy thượng Tâm hạ Hoàn, hiệu Huệ Long Hòa thượng giác linh, liên đài tọa hạ.
- Duy nguyện:
Hương lòng vừa bén,
Linh giác đã hay,
Pháp tịch hôm nay,
Nguyện xin chứng giám.
Hương hoa thỉnh, hương hoa phụng thỉnh.
- CHỦ LỄ HẠ PHỦ XÍCH - Tái thỉnh: (Sứ giả du phương)
Nam mô nhứt tâm phụng thỉnh!
Thiên gia vạn lý, nhất bát tam y,
Gió mưa mờ xóa dấu người đi,
Công hạnh in sâu lòng kẻ ở.
Hôm nay pháp tịch phụng vì: Tòng lâm Trưởng lão, Giáo hội Đại tăng, nối dòng pháp Lâm tế đời thứ 43, húy thượng Tâm hạ Hoàn, hiệu Huệ Long Hòa thượng giác linh, liên hoa tọa hạ.
- Duy nguyện:
Thành xưa còn nhớ,
Chùa cũ chưa quên,
Nghi trượng cung nghinh,
Uy linh quang giáng
Hương hoa thỉnh, hương hoa phụng thỉnh.
- CHỦ LỄ HẠ PHỦ XÍCH - Tam thỉnh: (Nhơn gian ứng cúng)
Nam mô nhứt tâm phụng thỉnh!
Thủy thanh thu nguyệt, viên đảnh phương bào,
Niết bàn ngày trước mặc tiêu dao,
Long Khánh hôm nay xin phó hội.
Giờ này pháp tịch phụng vì: Long Khánh truyền y, nối dòng pháp Lâm tế đời thứ 43, húy thượng Tâm hạ Hoàn, hiệu Huệ Long Hòa thượng giác linh, liên đài tọa hạ.
- Duy nguyện:
Liên đài an tọa,
Thiền thất cao cư,
Ná bộ hữu dư,
Cao đăng vô ngại.
Hương hoa thỉnh, hương hoa phụng thỉnh.
Nam Mô Đăng Bảo Tọa Bồ Tát (3 lần).
- TẢ BẠCH XƯỚNG :
Sơ hiến trà - Lễ ba lạy - Cùng quì.
- CHỦ LỄ QUỲ - Vịnh 1 (Vấn tấn quang lâm - An vị)
Hơn mười ức dặm tự trời Tây,
Phi tích quang lâm nhọc sức Thầy
Bảo tọa tuy cao nhưng chẳng ngại,
Xin Thầy an tọa xuống đài mây!
- KỆ TRÀ :
Đài mây thầy an tọa
Chứng minh công đức nầy
Trời Tây muôn ức dặm,
Đàn chỉ tức về đây.
- CHỦ LỄ XƯỚNG SỚ :
Nguy nguy Tăng tướng,
Hạo hạo uy quang,
Thiên thượng nhơn gian,
Tùy duyên ứng cúng.
Nay có hiếu chúng,
Thiết lễ tiến linh
Tỏ tấc hiếu tình,
Sớ văn bái bạch.
Duy nguyện Tôn sư cảm cách,
Từ bi tác đại chúng minh.
- CÔNG VĂN TUYÊN ĐỌC VĂN SỚ :
Kính bạch giác linh Đại sư!
Chúng tôi thường nghe rằng :
Tăng già đức lớn, ứng cúng khắp trong đời,
Đệ tử lòng hèn, nhiệt thành thông ngoài cõi,
Tháng năm mòn mỏi,
Ơn đức sắt son.
Sớ rằng:
Nay có Tỳ kheo Thích.... , cùng bốn chúng Tăng Ni, mười phương Phật tử, thuộc chùa Long Khánh, thành phố Qui Nhơn.
Giờ này, cung kính quì trước Tổ đường,
Chí thành dâng lên pháp cúng
Kinh diên tán tụng,
Lễ nhạc ca dương,
Năm nén tâm hương,
Một diên thiền vị.
Ngửa mong Tôn sư hoan hỷ,
Dũ ánh từ nhãn chiếu lâm.
Đệ tử chúng đẳng thiết nghĩ, Tôn sư - Người:
Vâng giữ lời Thầy,
Phụng hành ý Tổ,
Gởi thân Đông độ,
An mạng Tây thiên.
Tôn sư xưa đã từng :
Khêu sáng thiếu thất đèn thiền,
Khai thông Tào khê nước pháp,
Ơn cao khó đáp,
Nghĩa cả khôn đền,
Canh cánh khôn quên
Bâng khuâng còn nhớ.
Nay thì:
Đạo tràng vừa mở, hiếu lễ đã bày,
Dâng lên sớ nầy, cúi đầu bái bạch.
Nam mô Long Khánh đường thượng, nối dòng pháp Lâm tế đời thứ 43, húy thượng Tâm hạ Hoàn, hiệu
Huệ Long Hòa thượng giác linh, tác đại chứng minh.
- Phục nguyện :
Trên ao cửu liên sáng soi đưa xuống
Trong nhà Tam bảo hoa rải rước về.
Độ sanh còn nhớ lời thề,
Tiếp chúng chưa quên ý nguyện.
Thần thông hiển hiện, uy đức cao siêu
Tự tại tiêu diêu,
Tùy duyên hóa độ.
Cẩn sớ!
Nay ngày mùng 6 tháng 3 năm …PL.25…
Sa môn Thích... , Hòa nam thượng sớ.
- TẢ BẠCH XƯỚNG:
Á hiến trà - Lễ ba lạy - Cùng quì.
- CHỦ LỄ CHẤN LINH - Vịnh 2 (Câu chuyện tam sanh)
Người đi không hẹn ngày về lại,
Câu chuyện tam sanh biết hỏi ai?
Ba cõi không nhà không quyến thuộc,
Hẹn nhau gặp lại chốn liên đài.
- KỆ TRÀ:
Liên đài mong gặp lại,
Sẽ nói chuyện tam sanh,
Ba cõi mờ vang bóng
Bồ đề đạo viên thành.
- TẢ BẠCH XƯỚNG : Phụng thực!
- Tụng : Cúng dường nam mô tát phạ...
- TẢ BẠCH XƯỚNG:
Chung hiến trà - Lễ ba lạy - Cùng quì.
- CHỦ LỄ CHẤN LINH – Vịnh 3: (Cúng dường trai tăng)
Sắc hương mỹ vị trai bồ soạn,
Thành kính dâng lên trước bảo đài,
Một bát hòa la đầy đạo vị,
Cúng dường Hòa thượng sứ Như Lai.
- KỆ TRÀ:
Như Lai - Người - Sứ giả,
Ứng cúng khắp muôn phương,
Một bát trai bồ soạn,
Xin thành kính cúng dường.
Nam mô Thiền Duyệt Tạng Bồ Tát (3 lần)
- Tụng: Ma ha Bát nhã...
- CHỦ LỄ HẠ PHỦ XÍCH - Hồi Hướng:
Vừa rồi, bao nhiêu công đức,
Bấy nhiêu hương hoa
Thành kính thiết tha,
Nguyện xin cúng dưỡng.
Long Khánh phương trượng,
Linh giác tọa tiền,
Duy nguyện ai liên,
Thùy từ hứa khả,
Từ bi bất xả,
Hân hạnh vô biên!
- Phục nguyện:
Bình Định rừng thiền có nhiều sư tượng,
Qui Nhơn biển pháp không thiếu côn bằng,
Noi gương Phước Huệ Cao Tăng,
Theo dấu Thanh Cần đại sĩ.
Thấy hoa hiểu ý,
Nghe tiếng tỏ lòng,
Nghìn thu Yên Tử tôn phong,
Muôn thuở Trúc Lâm tổ ấn,
Dòng Thiền vô tận,
Họ Thích miên diên.
- TÁN ĐƯA: (nhạc trạo)
Long Khánh hôm nay,
Thiết lễ nơi phương trượng,
Hương hoa cúng dường,
Tôn vinh ngôi sư trưởng,
Người Thầy mẫu gương,
Sống cuộc đời cao thượng.
Tòng lâm chư phương,
Thầy bạn đều tin tưởng
Tăng Ni kính thương,
Thiện tín đều qui ngưỡng,
Trọn đời hoằng dương,
Dáng dấp hàng long tượng.
Cân bình du phương,
Áo mão nghiêm Tăng tướng.
Công ơn khôn lường,
Để lại bao âm hưởng,
Thù ân đạo trường
Tất cả xin hồi hướng.
Chuông trống hòa hương,
Xin tiễn chân Hòa thượng
Cánh hạc cát tường,
Đưa Thầy về an dưỡng.
Nam mô Đăng Vân Lộ Bồ Tát (3 lần)
- Lễ đã viên thành
- Chuông trống hòa thanh
- Lễ từ ba lạy.
Viết năm Mậu thìn - 1988, Huyền Quang cẩn soạn cúng dường
Nghi báo tiến và Điếu văn cúng dường húy Nhật hòa thượng Giác Tánh
NGHI BÁO TIẾN
CÚNG DƯỜNG HÚY KỴ
HÒA THƯỢNG THÍCH GIÁC TÁNH
TRỤ TRÌ TỔ ĐÌNH THIÊN ĐỨC
(Mùng 04 - tháng Giêng - ÂL)
———
- Tiết thứ lâm diên:
- Chuông trống Bát nhã,
- Cử nhạc khai đàn,
- Chủ lễ lâm diên,
- Cử nhạc tham lễ,
- Chủ lễ niệm hương
- Dâng hương tác lễ.
- CHỦ LỄ HẠ PHỦ XÍCH - Xướng:
Hiếu đồ môn phái,
Mời đến trước đây,
Tất cả đều quì,
Đốt hương mặc niệm…
- CHỦ LỄ CHẤN LINH - Vịnh khai diên:
Kính bạch giác linh Bổn sư Hòa thượng!
Chúng con nhớ, từ ngày Người:
Niết bàn một thuở ra đi,
Cân bình nữa gánh, Tây qui nhẹ nhàng
Rồi từ đó:
Rừng thiền vắng bóng hạc vàng,
Biển trần vượt khỏi muôn ngàn phong ba
Người đi dấu vết chưa nhòa,
Bát y truyền lại sương pha lạnh lùng.
Tam sanh hẹn kiếp tao phùng,
Tôn phong Tổ ấn gởi cùng non sông.
- TẢ BẠCH XƯỚNG:
Dâng hương lên án cúng dường,
Cúi lễ giác linh ba lạy,
Tất cả thứ tự cùng quì,
Một lòng chí thành làm lễ.
- CHỦ LỄ HẠ PHỦ XÍCH – Cử tán hương:
Hương xông đảnh báu,…
Nam mô Hương Cúng Dường Bồ tát. (3 lần)
- CHỦ LỄ HẠ PHỦ XÍCH - Xưng dương công đức:
Kính bạch giác linh Hòa thượng!
Chúng tôi thiết nghĩ, Hòa thượng - Người:
Cùng Tổ ngộ lòng thiền,
Trong cữa Hưng Long kham lời di chúc.
Và, vì người khai Phật trí,
Tại chùa Thiên Đức dựng nghiệp độ sanh.
Nhớ giác linh xưa!
Tinh túy nước non,
Đống lương Phật giáo
Đồng chơn nhập đạo,
Chánh tín xuất gia.
Sống cho mình bằng khổ hạnh đầu đà,
Vui cùng đạo với vị tha vô ngã.
Chưa mỏi mệt với chức năng hành giả,
Hơn năm mươi năm hành đạo hết mình
Từng chu toàn với hạnh nguyện độ sanh,
Gần tám mươi tuổi an nhiên xả báo!
Người là bậc:
Tòng lâm Trưởng lão,
Giáo hội đại Tăng,
Tục diệm kế đăng,
Truyền y thiệu phái,
Hàng nhập thất của côn bằng pháp hải,
Lớp đăng đường của sư tượng thiền lâm.
Người đến lúc:
Phật pháp tiêu trầm,
Một gánh trùng hưng,
Chia phần trọng đại.
Người đi ngày:
Đất trời khai thái,
Trăm hoa mãn phát,
Chung phận đau thương.
Nhưng trước khi đi, Người đã cùng:
Giáo phẩm chư phương, Tăng Ni các xứ,
Bàn giao Phật sự, từ giã nhơn gian.
Rồi, mở đường lên chốn Niết Bàn,
Và, khép ngõ xuống miền sanh tử.
- CHỦ LỄ HẠ PHỦ XÍCH - Tuyên pháp ngữ
Kính bạch giác linh Hòa thượng!
Như Hòa thượng đã biết:
Diệt tùng hà khứ, sanh tự hà lai?
Khứ lai sanh diệt vô tung,
Nhưng, Phật quốc thiên đường hữu lộ.
Tuy vân: Ta bà đất khổ,
Mong ngày hội ngộ trên đá tam sanh.
Hoặc giả: Cực lạc trời lành,
Hẹn thuở trùng phùng trong ao thất bảo.
- CHỦ LỄ CẢM THÁN:
Than ôi! từ nay:
Tòng lâm vắng người kỳ lão,
Tịnh viện mờ bóng chủ nhân.
Do đó, đệ tử Ngài:
Biết tìm đâu người dìu dắt ân cần,
Mai chiều tham vấn.
Và, tìm đâu bậc từ uy lân mẫn,
Năm tháng tôn thờ!
Nhưng giờ này thì còn gì? còn chăng:
Ca sa tích trượng, nào biết sương mờ,
Phủ phất cân bình, đâu hay trăng lạnh
Chỉ còn: Linh quang một tánh,
Sáng chói muôn đời.
Thế thôi !...
Nhưng trước cảnh:
Nước chảy hoa rơi, sao dời vật đổi
Ở đi hai lối, cây gió chia phôi.
Nhớ Người lòng những bồi hồi,
Thấy vật, dạ càng thổn thức.
Sao khỏi: bâng khuâng u uất,
Tiếc bấy! Thương thay!
- TẢ BẠCH - Thỉnh lâm diên: (theo nhạc chuyên thân)
Kính bạch giác linh Hòa thượng!
Sám sư pháp ngữ vừa bày,
Hòa thượng giác linh đã rõ.
Giờ nầy:
Pháp quyến hồ quì trên chiếu cỏ,
Tăng Ni kiều thủ trước đài hoa,
Một dạ thiết tha,
Hết lòng cung kính.
Hương hoa thỉnh, hương hoa phụng thỉnh.
- CHỦ LỄ HẠ PHỦ XÍCH - Sơ thỉnh: (thỉnh trụ trì Tăng)
Nam mô nhất tâm phụng thỉnh!
Trùng quang Thiên Đức, tái chấn Hưng Long
Thiệu cơ cừu rạng rỡ tôn phong,
Khôi tiên tự vẻ vang Tổ ấn.
Hôm nay pháp tịch phụng vì: Hưng Long phương trượng, Thiên Đức thiền đường, nối dòng pháp Lâm tế đời thứ 43, húy thượng Nguyên hạ Lưu, hiệu Giác Tánh bổn sư, Đại lão Hòa thượng giác linh, liên đài tọa hạ.
- Duy Nguyện:
Hương lòng vừa bén,
Linh giác đã hay,
Pháp tịch hôm nay,
Nguyện xin chứng giám.
Hương hoa thỉnh, hương hoa phụng thỉnh.
- CHỦ LỄ HẠ PHỦ XÍCH - Tái thỉnh: (thỉnh sứ giả Tăng)
Nam mô nhất tâm phụng thỉnh!
Nghìn nhà một bát, muôn dặm cô thân,
Giữ một đời lạc đạo an bần,
Sống trọn kiếp lợi sanh hoằng pháp.
Hôm nay pháp tịch phụng vì: Hưng Long phương trượng, Thiên Đức thiền đường, nối dòng pháp Lâm tế đời thứ 43, húy thượng Nguyên hạ Lưu, hiệu Giác Tánh bổn sư, Đại lão Hòa thượng giác linh, liên đài tọa hạ.
- Duy Nguyện:
Làng xưa còn nhớ,
Chùa cũ chưa quên,
Nghi trượng cung nghinh,
Uy nghi quang giáng.
Hương hoa thỉnh, hương hoa phụng thỉnh.
- CHỦ LỄ HẠ PHỦ XÍCH - Tam thỉnh: (thỉnh phước điền Tăng)
Nam mô nhứt tâm phụng thỉnh!
Thủy thanh thu nguyệt, viên đảnh phương bào,
Niết bàn ngày trước mặc tiêu dao,
Thiên Đức hôm nay xin phó hội.
Giờ này pháp tịch phụng vì: Hưng Long phương trượng, Thiên Đức thiền đường, nối dòng pháp Lâm tế đời thứ 43, húy thượng Nguyên hạ Lưu, hiệu Giác Tánh bổn sư, Đại lão Hòa thượng giác linh, liên đài tọa hạ.
- Duy nguyện:
Hương hoa la liệt,
Phang cái huy hoàng,
Thỉnh giáng đạo tràng,
Chứng minh công đức.
Hương hoa thỉnh, hương hoa phụng thỉnh.
Nam mô Đăng Bảo Tọa Bồ Tát (3 lần)
- TẢ BẠCH XƯỚNG:
Sơ hiến trà - Lễ ba lạy - Cùng quì.
- CHỦ LỄ HẠ PHỦ XÍCH - Vấn tấn quang lâm - an vị:
Hơn mười vạn dặm tự trời Tây
Phi tích quang lâm nhọc sức Thầy
Bảo tọa tuy cao nhưng chẳng ngại,
Xin Thầy an vị xuống đài mây.
- KỆ TRÀ:
Đài mây Thầy an tọa,
Chứng minh công đức nầy
Trời Tây muôn ức dặm
Đàn chỉ tức về đây.
- CHỦ LỄ XƯỚNG SỚ:
Nguy nguy Tăng tướng,
Hạo hạo uy quang,
Thiên thượng nhơn gian
Tùy duyên ứng cúng.
Nay có hiếu chúng,
Thiết lễ tiến linh,
Tỏ tấc hiếu tình
Sớ văn bái bạch.
Duy nguyện tôn sư cảm cách,
Từ bi tác đại chứng minh.
- CÔNG VĂN TUYÊN ĐỌC SỚ:
Kính bạch giác linh Hòa thượng!
Chúng tôi thiết nghĩ rằng:
Đức Phật xuất hưng,
Tự có ngày Niết bàn an nghỉ,
Tôn sư nhập diệt,
Há không dịp thù báo thâm ân?!
Sự chẳng thể quên,
Lý đâu lại chấp.
Sớ rằng:
Nay có Tỳ kheo Thích..., cùng bốn chúng Tăng Ni, mười phương Phật tử thuộc chùa Thiên Đức, xã Phước Hưng, huyện Tuy Phước, tỉnh Bình Định.
Giờ nầy, chí thành quì trước linh đài,
Cung kính dâng lên bảo tọa,
Hương thơm một nén,
Hoa quý đôi cành,
Trai bồ soạn vị thanh,
Trà Triệu châu hương đạm.
Ngưỡng mong Tôn sư cảm cách,
Dũ ánh từ nhãn chiếu lâm.
Đệ tử chúng đẳng rất đau lòng vì Tôn sư - Người:
Đạo rõ nguồn chơn,
Lý minh tướng thật,
Xưa Thầy tại nhựt,
Tả hữu nhờ ơn,
May được thắng nhơn,
Thấm nhuần pháp nhũ.
Y truyền pháp phú,
Ơn cả nghĩa dày
Xin tỏ lòng đây,
Mong trên soi xét.
Nay thời:
Đạo tràng sơ khải,
Hiếu sự cử hành,
Xin có sớ văn,
Trước đài bái bạch.
Nam mô Hưng Long phương trượng, Thiên Đức thiền đường, nối dòng pháp Lâm tế đời thứ 43, húy thượng Nguyên hạ Lưu, hiệu Giác Tánh, Đại lão Hòa thượng giác linh, tác đại chứng minh.
- Phục nguyện:
Một tánh viên minh,
Tây phương trực vãng,
Ba thân thanh tịnh,
Phật đạo viên thành.
Chứng pháp nhẫn vô sanh,
Ngộ chơn thừa đại định,
Mong Phật thọ ký,
Ứng hóa độ sanh.
Cẩn sớ!
Nay ngày… tháng… năm…, PL 25…
Sa môn Thích..., Hòa nam thượng sớ.
- TẢ BẠCH XƯỚNG:
Tái hiến trà - Lễ ba lạy - Cùng quì
- CHỦ LỄ RUNG LINH - Vịnh 2: (Đợi trông, cách trở)
Từ ngày quảy dép trở về Tây,
Trượng thất hoa viên vắng bóng Thầy,
Bãng hát âm vang cơn gió thoảng,
Oai nghi dáng dấp áng mây bay.
KỆ TRÀ:
Mây bay ngờ dáng dấp
Gió thoảng ngỡ âm vang
Vườn nhà ôi vắng bóng,
Thầy quảy dép liên bang.
- TẢ BẠCH XƯỚNG: Phụng thực!
- Tụng: Cúng dường Nam mô Tát phạ...
- TẢ BẠCH XƯỚNG:
Chung hiến trà - Lễ ba lạy - Cùng quì
- CHỦ LỄ CHẤN LINH - Vịnh 3: (Cây cỏ trông chờ)
Cữa tùng mấy độ trăng chờ chủ,
Ngõ trúc bao phen gió đợi Thầy
Tùng trúc, gió trăng nào có biết,
Thầy về trong khói diệu hương này.
- KỆ TRÀ:
Hương nầy mùi vi diệu,
Phưởng phất khắp muôn phương,
Cảm thông tình tùng trúc,
Thầy trở gót cố hương.
Nam mô Thiền Duyệt Tạng Bồ Tát (3 lần)
- Tụng : Ma ha Bát nhã...
- HỒI HƯỚNG - KẾT DIÊN:
Vừa rồi, bao nhiêu công đức
Bấy nhiêu hương hoa,
Thành kính thiết tha,
Nguyện xin cúng dưỡng.
Thiên Đức Hòa thượng,
Linh giác tọa tiền,
Duy nguyện ai liên,
Thùy từ nạp thọ.
- Phục nguyện:
Ta bà nghiệp tạ,
Phật quốc hoa khai,
Nước cam lồ rửa sạch trần ai
Đèn trí tuệ sáng soi tăm tối.
Cao đăng bất thoái,
Lập chứng vô sanh,
Phật đạo viên thành
Chúng sanh độ tận.
- (Đồng hòa:) Nam mô A Di Đà Phật.
- TÁN ĐƯA:
Pháp hội đến đây xin tạm mãn,
Hương hoa chung cổ tiễn chân Thầy,
Đường mây xe gió Thầy dời bước,
Xin nguyện bình an thế giới nầy.
Nam mô Đăng Vân Lộ Bồ Tát (3 lần)
- CHỦ LỄ HẠ PHỦ XÍCH: Xướng
- Thù ân báo đức, lễ đã viên thành,
- Chung cổ hòa thanh, lễ từ ba lạy.
ĐIẾU VĂN
———
Kính bạch giác linh Hòa thượng Thiên Đức!
Thưa Ngài!
Hôm mùng ba Tết vừa rồi, tôi được tin Ngài về nằm bệnh tại Long Khánh – Qui Nhơn. Qua hôm sau, mùng năm, tôi lại được tin Ngài viên tịch tại phương trượng Thiên Đức. Hai tin trên đến dồn dập làm lòng tôi bối rối vô cùng. Rất buồn là không biết làm sao để được đích thân đến cúng hương, nghiêng mình trước di ảnh và đưa Ngài vào bảo tháp – nơi an nghỉ nghìn thu, sau hơn năm mươi năm làm đạo không mệt mỏi.
Ngài đến thế giới này vào thập niên đầu thế kỷ, và ra đi vào cuối thập niên thế kỷ này. Ngài đến trước HT. Tâm Hoàn, HT. Bình Chánh, nhưng Ngài lại đi sau các vị ấy và đi trước chúng tôi đây.
Than ôi! Người đi không một lời từ giã. Kẻ ở như tôi đây còn tệ hơn, không nửa bước đưa đường.
Vậy mới biết: lúc đến không cùng ai hẹn đến, khi đi cũng chẳng rủ ai đi. Chỉ một điều: kẻ trước người sau; nhưng cùng gặp nhau, trên một con đường: con đường hoằng pháp. Và, cùng một quê hương: quê hương Bình Định.
Thưa ngài!
Trong gần hết cuộc đời làm đạo của tôi, tôi được hân hạnh gần gũi quý đồng nghiệp như Ngài, Ngài
Tâm Hoàn, Ngài Bình Chánh…Nhưng nay quý vị ấy đã ra đi. Tôi rất ân hận là không được đưa quý Ngài đi về cõi Phật, vì tôi lận đận nơi xa.
Nhưng giờ này, Ngài không còn nữa. Quí vị trên đã lần lượt ra đi, không hẹn ngày về lại. Tôi cảm thấy mất mát rất nhiều vị Tri thức, đã đồng cam cộng khổ, gần năm mươi năm chung làm Phật sự. Trên mảnh đất thân yêu, vốn có một ĐẠO MẠCH dồi dào, trong sáng của Tổ sư Nguyên Thiều và sự truyền thừa tôn phong Tổ ấn của lịch đại Tổ sư PHƯỚC HUỆ, PHỔ HUỆ, BÍCH LIÊN, LIÊN TÔN, TRÍ ĐỘ, HUỆ CHIẾU, BẠCH SA, MINH TỊNH…
Thưa Ngài!
Chúng ta rất may mắn là đã sống dưới sự giáo dưỡng ân cần, ưu ái của các bậc minh sư thời đại, và đã trưởng thành cũng như đã thành tựu ít nhiều Phật sự, mà thời đại và lịch sử quê hương ta đòi hỏi. Điều đó cũng đã làm cho chúng ta đạt được phần nào tâm nguyện nhựt tụng:
Sanh phùng Việt Nam
Trưởng ngộ minh sư
Chánh tín xuất gia,
Đồng chơn nhập đạo.
Giờ nầy:
Công đức Ngài, đạo nghiệp Ngài,
Đã được thập phần viên mãn
Ngài tự tại quảy dép ra đi
An nhiên nhập diệt.
Còn tôi, giờ này (qua người đại diện) ngậm ngùi ra trước linh đài tang nghiêm, trước Giáo hội thương tiếc. Trước hiếu đồ tang quyến, và Tăng Ni Phật tử xa gần đau buồn, tôi chỉ biết:
Thành tâm cúng dường Ngài một nén hương lòng với sự mến thương vô biên và một điếu từ ghi vội, tầm thường. Mong ngài chứng giám.
Điếu rằng:
Quả mãn nhơn viên, Sứ giả Như Lai,
nửa gánh cân bình về đất Phật.
Văn thành ấn hoại, Đạo sư Giáo hội,
một đời đạo nghiệp gởi trời Nam.
Kính bái biệt Ngài, và hẹn sẽ gặp Ngài và quý vị đi trước tại một thế giới an vui thanh tịnh khác.
Nay kính,
Quãng Ngãi, ngày mùng 6 tháng giêng năm Đinh Mão
Phật lịch 2531
Pháp đệ HUYỀN QUANG
Cẩn bạch.
Nhân đây tôi xin phép Giáo hội nhà, chư Tôn giáo phẩm, Hiếu đồ Tăng Ni, và tang quyến, “Tôi xin chịu tâm tang và chi phần đau thương thiệt thòi chung của chúng ta trước sự cố VÔ KHẢ NẠI nầy”. Trân trọng kính chào quý vị.
Điếu văn lễ Di kim quan Cố HT. Thích Kế Châu
ĐIẾU VĂN
Của chư Tôn giáo phẩm các dòng pháp Nguyên Thiều
đọc trong lễ Di kim quan Cố Đại lão Hòa thượng Thích
KẾ CHÂU, trụ trì Tổ đình Thập Tháp vào Bảo tháp.
Mùng 9 tháng Chạp năm Ất Tỵ
PL. 2539 (28 - 01 - 1996)
———
NAM MÔ BỔN SƯ THÍCH CA MÂU NI PHẬT
Kính bạch Sắc tứ Thập Tháp Tổ đình, Tân tịch trụ trì Thích Kế Châu, Đại lão Hòa thượng giác linh, tác đại chứng minh.
Hôm nay, chúng tôi là những Pháp huynh, Pháp đệ thuộc dòng pháp Chúc Thánh, Tổ đình thứ hai Quảng Nam, và dòng pháp Thiền Tôn, Tổ đình thứ ba – Huế, tại Bình Định, và cũng là con cháu tám, chín đời dòng pháp Thập Tháp – Tổ đình thứ nhất, thuộc dòng pháp Thiên đồng Trung quốc tại Việt nam.
Giờ này, tất cả chúng tôi đã vân tập đông đủ trước linh đài trang nghiêm, đau buồn này để làm lễ tiễn đưa kim quan Cố Đại lão Hòa thượng vào “BẢO THÁP MẬT TÀNG”, nghìn thu an nghỉ.
Kính bạch Tân tịch Đại lão Hòa thượng giác linh!
Trước hết, tại nơi đây, tất cả chúng tôi:
Chí thành đến trước linh tòa,
Cung kính dâng lên pháp cúng
Kinh diên tán tụng,
Lễ nhạc ca dương
Năm nén tâm hương,
Một diên thiền vị.
Để gọi là:
Chia xẻ chút tình tri kỷ,
Và, tỏ bày một dạ tiếc thương
Đưa Người lên đường,
Cầu Phật tiếp dẫn.
Ngưỡng mong giác linh từ mẫn,
Dũ ánh từ nhãn chiếu lâm!
Tất cả chúng tôi thiết nghĩ rằng: phải chăng?
Trời xui khiến tao phùng,
Chúng ta hân hạnh sinh ra,
Trên quê hương Quang Trung, Nguyễn Huệ.
Và, đạo đẩy đưa liên hệ,
Mỗi người khá may mắn lớn khôn,
Trong dòng họ Lâm tế - Nghĩa huyền.
Thật vậy:
Thập Tháp nhiều đời y bát chân truyền,
Nguyên Thiều ba phái ấn tâm chánh thống.
Bốn trăm năm trồng cây gây giống,
Tám, chín đời nối đuốc chuyền đèn,
Tăng đoàn không mấy kẻ thấp hèn
Giáo hội có nhiều người cao cả.
Để minh chứng điều đó, Bình định:
Có Thần Tăng, Thánh Tăng tôn giả,
Có Quốc sư, Đạo sư, Cao Tăng
Có giáo sĩ vinh thăng,
Có già lam Sắc tứ,
Có Sư Tăng hóa duyên bổn xứ,
Có sứ giả hành đạo tha phương.
Có Tăng Ni:
Lúc nào cũng cắp sách đến trường,
Và có Phật tử:
Nơi đâu cũng thỉnh kinh về học.
Đó là vài nét vinh quang bốn thế kỷ của Phật giáo Bình định quê nhà. Và chắc giác linh Cố Hòa thượng cũng đã liễu tri tất cả. Trong ấy chưa kể các cơ sở văn hóa giáo dục, từ thiện xã hội đáng kể khác. Năm mươi năm qua, Phật giáo Bình định đã góp phần xây dựng đất nước và dân tộc.
Kính bạch Tân tịch giác linh Hòa thượng!
Giờ này chúng tôi trân trọng trình bày về thân thế và đạo nghiệp của Cố Hòa thượng.
Nhớ giác linh xưa! Người là sản phẩm của:
Trăng sao nghén thai mạng sống,
Đạo pháp nuôi dưỡng lòng thiền.
Nên Người sớm nhờ:
Thầy Tổ dạy khuyên,
Tuổi thơ thoát tục,
Ơn Thầy un đúc,
Chí lớn xuất trần.
Lúc thiếu thời:
Theo Tôn sư học đạo chuyên cần,
Và, tùng đại chúng tu thân tinh tấn.
Khi lớn lên, Người đã từng:
Gõ cữa Giác Phong tham vấn,
Và, vào nhà Qui Thiện bình văn.
Người có nhiều tri thức khả năng,
Và không ít công phu bất quyện,
Pháp luân tay thường vận chuyển,
Thiền trượng chân mãi khứ lai
Quyết dừng chân sanh tử đường dài,
Và tiến bước Niết bàn nẻo tắc.
Hiện tại, Người là hàng xuất gia Bồ tát,
Tương lai, Người là bậc nhập thất Như lai.
Do đó có thể nói - Người là:
Giáo hội Tăng tài,
Thiền đường pháp khí,
Thượng căn, đại trí,
Quảng kiến đa văn.
Vì vậy, Người xứng ngôi:
Cháu con biển pháp côn bằng,
Và đáng bậc,
Tử đệ rừng thiền sư tượng,
Y bát trang nghiêm Tăng tướng,
Gậy giày đĩnh đạc sư phong,
Nhất là trước những khó khăn
Lúc tuyết sương ai biết sức bá tòng,
Ngày mưa gió nào hay tình mai trúc.
Hơn thế nữa:
Gương trí tuệ không bao giờ vẩn đục,
Đức từ bi chẳng mấy thuở lạnh lùng!
Với Tăng chúng, khả ái năng dung,
Với thế nhân, năng đồng bất dị.
Tính tình hoan hỉ,
Trách nhiệm vẹn toàn,
Phật sự lo toan,
Tâm hồn cởi mở.
Đó là đôi lời tán dương công đức, thân thế, sự nghiệp của Người trong một đời hành đạo, dù là chỉ một vài phần thôi.
Kính bạch giác linh Cố Hòa thượng!
Tất cả chúng tôi đến giờ phút này, đứng trước linh đài và chân dung Cố Hòa thượng, xin có đôi lời cảm nghĩ rằng:
Đó là mặt mày muôn thuở,
Đây là sắc tướng nghìn đời.
Nhưng biết làm sao giờ!
Ai tìm cá biển chân trời?
Nào thấy tăm hơi dấu vết.
Mà nên biết rằng:
Huyễn thân trăm năm mỏi mệt,
Chân tánh một phút huy hoàng.
Sau khi Người đã:
Vuông tròn công hạnh ba ngàn,
Nhơn viên quả mãn.
Và, phủi sạch trần lao tám vạn,
Thân tịnh, tâm thanh.
Từ nay, Người:
Sen vàng chín phẩm nên danh,
Tháp trắng nghìn thu an mạng
Chia tay đưa thầy một sáng,
Rẽ bước nhớ người năm canh.
Nay thời:
Giờ di quan sắp sửa khởi hành,
Phút ly biệt tiếc thương lưu luyến.
Than ôi! Hỡi ôi! từ nay:
Hiếu đồ tang quyến,
Thiện tín, Tăng Ni,
Mất hết còn chi,
Tôn sư từ phụ!
Mạo muội trước đài khể thủ,
Cung duy trên tọa cảm thông
Khốc văn dài ngắn mấy dòng,
Bày tỏ đau thương tấc dạ.
Cúi đầu tọa hạ,
Bái bạch xin nghe.
Nam mô Sắc tứ Thập Tháp Di Đà tổ đình đường thượng, nối dòng pháp Lâm tế đời thứ 41, húy thượng KHÔNG hạ TÍN, hiệu Kế Châu, Giáo hội đạo sư, Thập Tháp trụ trì, Tân tịch Đại lão Hòa thượng giác linh, tác đại chứng minh.
- Phục nguyện:
Đạo thọ Đông thiên khô héo,
Đào hoa Xuân nhật thắm tươi.
Chúng tôi cầu nguyện:
Giác linh đại lão Hòa thượng,
Tiêu dao cõi thánh vô dư,
Hoặc, an lạc nước trời hữu đảnh.
Để rồi xin Người trở lại quê nhà nghèo khổ này:
Biển khổ cứu người trôi nổi
Đường mê đưa kẻ lạc lầm.
Và cũng để giáo dục Tăng Ni - Phật tử
Thế nào là: “khô mộc long ngâm”
Thế nào là: “trường không điểu tích”.
(Đạo lý sanh tử có không)
Để Tổ đình bớt phần cô tịch,
Để tòng lâm thêm vẻ trang nghiêm
Bốn chúng chờ đợi quan chiêm,
Mười phương dắt dìu tín ngưỡng.
Và cũng cầu nguyện cho:
Nước nhà thịnh vượng
Đạo pháp xương minh
Cúi mong giác linh
Từ bi chứng giám.
(Xin mời tất cả quý vị Giáo phẩm và toàn thể Tăng Ni, Phật tử đứng dậy)
Xin tất cả dưới tọa nghiêng mình
Một lòng ngậm ngùi bái biệt.
Nay kính cẩn bái điếu!
Chúng tôi: Giải An, Bảo An, Huyền Quang, Hưng Phước, Thiên Phước, Đồng Thiện, tất cả cúi đầu, chấp tay hộ niệm.
Nam mô Tây Phương Giáo Chủ Tiếp Dẫn Đạo Sư - Đại Từ Đại Bi A Di Đà Phật (3 lần)
Quảng Ngãi ngày 10 / 12 / Ất hợi
PL. 2539 (29/01/1996)
Lão tăng Huyền Quang cung soạn cúng dường.
Nghi dự tiến Hòa Thượng Thích Bảo An
NGHI DỰ TIẾN
HÒA THƯỢNG THÍCH BẢO AN
CHÙA HƯNG KHÁNH, TUY PHƯỚC, BÌNH ĐỊNH
———
* Tiết thứ lâm diên:
- Chuông trống Bát nhã
- Cử nhạc khai đàn
- Chủ lễ lâm diên
- Cử nhạc tham lễ
- CHỦ LỄ XƯỚNG:
Hiếu đồ tang quyến,
Mời đến trước đây
Tất cả đều quì,
Đốt hương mặc niệm.
- CHỦ LỄ HẠ PHỦ XÍCH – VỊNH KHAI DIÊN:
Niết bàn một thuở ra đi,
Cân bình nửa gánh, Tây qui nhẹ nhàng
Rừng thiền vắng bóng hạc vàng,
Biển trần vượt khỏi muôn ngàn phong ba.
Người đi dấu vết chưa nhòa,
Bát y truyền lại sương pha lạnh lùng,
Tam sanh hẹn kiếp tao phùng,
Tôn phong Tổ ấn gửi cùng non sông.
- TẢ BẠCH XƯỚNG:
Dâng hương lên án cúng dường,
Cúi lễ giác linh ba lạy,
Tất cả thứ tự lại quì
Một lòng chí thành làm lễ.
- CHỦ LỄ HẠ PHỦ XÍCH – CỬ TÁN HƯƠNG:
Hương xông đảnh báu, giới định tuệ hương,
Giải thoát tri kiến quí khôn lường,
Ngào ngạt khắp muôn phương,
Thanh tịnh tâm hương,
Đệ tử nguyện cúng dường.
Nam mô Hương Cúng Dường Bồ tát.
- CHỦ LỄ HẠ PHỦ XÍCH – TUYÊN DƯƠNG ĐẠO NGHIỆP: (quì bạch:)
Kính bạch giác linh Đại lão Hòa thượng!
Chúng tôi thiết nghĩ Đại sư – Người:
Cùng Tổ ngộ lòng thiền,
Trong cữa Tôn ông vâng lời thọ ký.
Và, vì người khai Phật trí
Tại chùa Phổ Bảo (Hưng Khánh),
dựng nghiệp độ sanh.
Nhớ giác linh xưa!
Dòng họ thế gia,
Môn phong Nho giáo,
Tuổi thơ nhập đạo,
Chí lớn xuất trần.
Thế rồi, Người:
Theo Thầy học đạo chuyên cần,
Và, cùng chúng tu thân tinh tấn.
Vuông tròn bổn phận,
Phục dịch chúng tăng,
Đầy đủ khả năng,
Dắt dìu Phật tử.
Vì vậy, Người được:
Thầy Tổ truyền y bổ xứ,
Phổ Bảo trác trích trụ trì.
Rồi từ đó, Người bắt đầu sống cuộc đời:
Một bát ba y,
Xuân thu du hóa,
Chín tuần mười hạ
Năm tháng tịnh tu.
Người có nhiều:
Chư sơn đại chúng đồng du,
Và không ít:
Phật tử mười phương qui ngưỡng,
Ngôi sơn môn: phương trượng,
Hàng hải chúng: trung tôn.
Giềng mối pháp môn,
Cột rường đạo giáo,
Chơn tâm hạo hạo,
Pháp tướng nguy nguy
Hưng Khánh thiệu phái truyền y,
Phổ Bảo kế đăng tục diệm.
Việc Phật đảm đương hộ niệm,
Chuyện đời chia xẻ đỡ nâng.
Kiến thiết Tu viện góp phần,
Quản trị Nguyên Thiều chung sức
Biết bao công đức,
Nhiều lắm nghĩa nhân!
Suốt đời học đạo an bần,
Trọn kiếp nghiêm thân tấn đạo.
Hoằng dương Phật giáo,
Hàng phục ma quân
Xử thế đãi nhân,
Tiếp tăng độ chúng.
Tham thiền lễ tụng,
Giữ nước giúp dân,
Oai nghi tề chỉnh mười phần,
Giới hạnh trang nghiêm muôn vẻ.
Lợi danh sạch sẽ,
Thân thế phôi pha,
Ai biết long xà,
Nào hay phàm Thánh.
- CHỦ LỄ HẠ PHỦ XÍCH – PHẨM BÌNH:
Kính thưa giác linh Đại lão Cao Tăng!
Chúng tôi nghĩ: tâm tư và trách nhiệm của người có thể nói:
Vai nặng trĩu tôn phong một gánh,
Chân gập ghềnh Tổ ấn hai vai,
Hàng nhập thất Như lai,
Bậc xuất gia Bồ tát.
Thế rồi việc gì đã xảy ra?
Thật vô khả nại hà!
Thế là: Phổ Bảo truyền đăng gió tạt,
Hưng Khánh tục diệm khói tan.
Từ nay, cân bình vắng bóng Tăng hàng,
Và, áo mão mờ trang giáo phẩm.
Nhớ thuở nào Thiền sàng suy gẫm,
Nghĩ giờ này linh tọa bàng hoàng,
Quyền thiệt mơ màng
Hiện tàng phưởng phất,
Ở đi còn mất,
Bối rối phân vân!
- CHỦ LỄ HẠ PHỦ XÍCH – cảm thán và nguyện cầu:
Than ôi!
Một thuở dời chân,
Người nỡ xuôi tay dìu dắt,
Nghìn thu vắng mặt
Thầy đành nhắm mắt giã từ.
Nhưng biết sao giờ? Chúng tôi và tang quyến chỉ biết nguyện cầu cho Người:
Ngắm phương trời lên cõi vô dư,
Dò dặm đất vào thành bất thối.
Đúng vậy:
Lá rụng về cội,
Nước chảy ra khơi,
Ta bà xả báo một đời,
Phật quốc nở hoa chín phẩm.
Và đứng trước tình cảnh biệt ly này:
Tiếc thương nào cấm,
Đau xót ai ngăn.
Chí thành hiến cúng hoa đăng,
Cung kính đáp đền ơn đức
Muôn phần thổn thức,
Một bức khốc văn.
- CHỦ LỄ HẠ PHỦ XÍCH – TUYÊN PHÁP NGỮ:
Kính bạch giác linh Hòa thượng!
Như Ngài đã biết:
Cội tùng vằng vặc bóng trăng,
Chờ người hỏi đạo
Khóm trúc vi vu tiếng sáo,
Đợi kẻ gọi hồn.
Nhưng nào ai biết:
Hỏi đạo, gọi hồn
Tùng trúc bao giờ thành Phật?
Nầy người, ấy vật
Trí ngu mấy thuở ngộ Tâm?
Giác ngộ bỡi mê lầm,
Niết bàn từ sinh tử.
Đôi lời pháp ngữ,
Nửa kệ Phật ngôn,
Xin nhắc nhở chân hồn
Mong mặc nhiên tự ngộ.
- TẢ BẠCH HẠ PHỦ XÍCH – THỈNH LÂM DIÊN:
Kính bạch giác linh Hòa thượng!
Sám sư vừa cúng dường cam lộ,
Linh giác đà nạo thọ hưởng diên.
Đến đây và giờ nầy:
Trước linh đài hiếu chúng kiền thiềng,
Giữa pháp hội pháp sư bái thỉnh
Hương hoa thỉnh, hương hoa phụng thỉnh.
- CHỦ LỄ HẠ PHỦ XÍCH – SƠ THỈNH: ( nối dòng họ Thích)
Nam mô nhất tâm phụng thỉnh!
Phụng trì pháp ấn, tọa vị Phật đường,
Giữ gia phong họ Thích miên trường,
Truyền tổ nghiệp dòng thiền vĩnh viễn.
Hôm nay pháp tịch phụng vì: nối dòng pháp Lâm tế đời thứ 42, Hưng Khánh đường thượng, húy thượng THỊ hạ HUỆ, hiệu Bảo An, Tân tịch Bổn sư, Đại lão Hòa thượng giác linh, liên đài tọa hạ.
- Duy nguyện:
Hương lòng vừa bén, linh giác đã hay,
Pháp tịch hôm nay, nguyện xin chứng giám
Hương hoa thỉnh, hương hoa phụng thỉnh.
- CHỦ LỄ HẠ PHỦ XÍCH – TÁI THỈNH: (Trụ trì ra đi – để lại)
Nam mô nhất tâm phụng thỉnh!
Cô thân muôn dặm, một bát ba y,
Gió mưa mờ xóa gót người đi
Công hạnh in sâu lòng kẻ ở.
Hôm nay pháp tịch phụng vì: nối dòng pháp Lâm tế đời thứ 42, Hưng Khánh đường thượng, húy thượng THỊ hạ HUỆ, hiệu Bảo An, Tân tịch Bổn sư, Đại lão Hòa thượng giác linh, liên đài tọa hạ.
- Duy nguyện:
Làng xưa còn nhớ, chùa cũ chưa quên,
Nghi trượng cung nghênh, uy linh quang giáng
Hương hoa thỉnh, hương hoa phụng thỉnh.
- CHỦ LỄ HẠ PHỦ XÍCH – TAM THỈNH: (Trụ trì đi đâu về đâu)
Nam mô nhất tâm phụng thỉnh!
Nước trong trăng sáng, ruộng phước,
nhà thiền,
Theo Tôn sư quảy dép Tây thiên,
Và, từ đại chúng treo bình Đông độ.
Hôm nay pháp tịch phụng vì: nối dòng pháp Lâm tế đời thứ 42, húy thượng THỊ hạ HUỆ, hiệu Bảo An, Hưng Khánh đường thượng giác linh, liên đài tọa hạ.
- Duy nguyện:
Linh đài an tọa, thiền thất cao cư,
Ná bộ hữu dư, cao đăng vô ngại
Hương hoa thỉnh, hương hoa phụng thỉnh.
Nam mô đăng bảo tọa Bồ tát. (3 lần)
- TẢ BẠCH XƯỚNG:
Sơ hiến trà - Lễ ba lạy - Cùng quì.
- CHỦ LỄ HẠ PHỦ XÍCH – VỊNH 1: (Vấn tấn quang lâm)
Hơn mười vạn dặm tự trời Tây,
Phi tích quang lâm nhọc sức Thầy,
Bảo tọa tuy cao nhưng chẳng ngại
Xin Thầy an tọa xuống đài mây.
- KỆ TRÀ:
Đài mây Thầy an tọa,
Chứng minh công đức này,
Trời Tây muôn ức dặm
Đàn chỉ tức về đây.
- CHỦ LỄ HẠ PHỦ XÍCH – XƯỚNG SỚ:
Nguy nguy tăng tướng,
Hạo hạo uy quang,
Thiên thượng nhơn gian
Tùy duyên ứng cúng.
Nay có hiếu chúng,
Thiết lễ an linh,
Tỏ tấc hiếu tình
Sớ văn bái bạch.
Duy nguyện Tôn sư cảm cách,
Từ bi tác đại chứng minh!
- TUYÊN SỚ:
Kính bạch giác linh Hòa thượng!
Chúng tôi cung kính nghe rằng:
Cao tăng đức lớn,
Ứng cúng khắp trong đời
Đại chúng lòng hèn,
Nhiệt thành thông ngoài cõi.
Tháng năm mòn mõi,
Ơn đức sắc son.
Sớ rằng!
Nay có hiếu đồ Tỳ kheo Thích…và bốn chúng Tăng Ni, mười phương Phật tử thuộc chùa Phổ Bảo và Hưng Khánh, ở xã Phước Nghĩa, huyện Tuy Phước, tỉnh Bình Định.
Giờ này, cung kính quì trước giác linh,
Chí thành dâng lên pháp cúng
Kinh diên tán tụng, lễ nhạc ca dương,
Năm nén tâm hương, một diên thiền vị.
Ngõ đền ơn khai thị,
Hầu đáp nghĩa tác thành,
Ngửa mong linh giác tinh anh
Dũ ánh quang minh chứng giám.
Đệ tử chúng đẳng rất đau lòng vì:
Tôn sư – Người!
Đạo rõ nguồn chơn,
Lý minh thật tướng,
Xưa Thầy tại nhựt
Gần gũi nhờ ơn,
May được thắng nhơn,
Thấm nhuần pháp nhũ.
Y truyền pháp phú,
Nghĩa cả ơn sâu.
Than ôi!
Sương lạnh phương bào,
Thấy vật dạ càng thêm chạnh,
Mây mờ viên đảnh
Nhớ Người lòng những càng thương.
Nay thời:
Hiếu lễ đã tương,
Đạo tràng vừa mở,
Cúi đầu dâng sớ,
Bái bạch xin nghe.
Nam mô Hưng Khánh, Phổ Bảo đường thượng, nối dòng pháp Lâm tế đời thứ 42, húy thượng THỊ hạ HUỆ, hiệu Bảo An, tân tịch bổn sư Hòa thượng giác linh, tác đại chứng minh.
- Phục nguyện:
Một tánh viên minh,
Tây phương trực vãng,
Ba thân thanh tịnh,
Chánh giác viên thành,
Chứng pháp nhẫn vô sanh
Nhập chơn thừa đại định.
Mong Phật thọ mệnh,
Ứng hóa độ sanh.
Cẩn sớ!
Nay ngày...tháng...năm...PL...
Sa môn Thích...Hòa nam thượng sớ.
- TẢ BẠCH XƯỚNG:
Á hiến trà - Lễ ba lạy - Cùng quì.
- CHỦ LỄ HẠ PHỦ XÍCH - VỊNH 2
Từ ngày quảy dép trở về Tây
Trượng thất hoa viên vắng bóng Thầy,
Bãng hát âm vang cơn gió thoảng,
Oai nghi dáng dấp áng mây bay.
- KỆ TRÀ:
Mây bay ngờ dáng dấp,
Gió thoảng ngỡ âm vang,
Vườn nhà ôi vắng bóng
Thầy quảy dép liên bang.
- TẢ BẠCH XƯỚNG: Phụng thực!
- Tụng: Cúng dường Nam mô tát phạ…
- TẢ BẠCH XƯỚNG:
Chung hiến trà - Lễ ba lạy - Cùng quì.
- CHỦ LỄ VỊNH 3 – CÚNG DƯỜNG BỒ SOẠN:
Sắc hương mỹ vị trai bồ soạn,
Thành kính dâng lên trước bảo đài,
Một bát hòa la đầy đạo vị
Cúng dường Hòa thượng, sứ Như Lai.
- KỆ TRÀ:
Như Lai - Người - Sứ giả
Ứng cúng khắp muôn phương
Một bát trai bồ soạn,
Xin thành kính cúng dường.
- TỤNG: Ma ha Bát nhã ba la mật đa…
- CHỦ LỄ HẠ PHỦ XÍCH – HỒI HƯỚNG:
Vừa rồi, bao nhiêu công đức
Bấy nhiêu hương hoa,
Thành kính thiết tha,
Nguyện xin cúng dưỡng.
Hưng Khánh phương trượng,
Linh giác tọa tiền,
Duy nguyện ai liên,
Thùy từ hứa khả.
- Phục nguyện:
Ta bà nghiệp tạ, Phật quốc hoa khai,
Nước cam lồ rửa sạch trần ai,
Đèn trí tuệ sáng soi tăm tốI,
Cao đăng bất thối
Lập chứng vô sanh,
Phật đạo viên thành,
Chúng sanh độ tận.
- (Đồng hòa): Nam mô A Di Đà Phật.
- CHỦ LỄ HẠ PHỦ XÍCH: - tán đưa:
Đại Tăng, tang sự rất nghiêm trang
Long vị, thiền sàng đã tạm an,
Nghi trượng thiền môn còn tiếp diễn,
Xin thầy tạm nghĩ tại linh sàng.
Nam mô Linh Tự Tại Bồ tát.
- CHỦ LỄ HẠ PHỦ XÍCH – KẾT DIÊN:
An linh lễ tất,
Hiếu sự châu long
Tất cả một lòng
Lễ thành ba lạy.
- TẢ BẠCH XƯỚNG:
Cử chuông trống Bát nhã
Lễ tất, xin mời quý vị thứ tự lui ra.
Nguồn: Nguồn: Pháp Bảo — kho kinh sách điện tử của Trung tâm biên, phiên dịch tài liệu Phật giáo Quốc tế, Ban Phật giáo Quốc tế, Giáo hội Phật giáo Việt Nam (vbeta.vn · api.phapbao.org), đọc về ngày 3–4/9/2026. Đại đức Thích Vạn Lợi, Thư kí phụ trách kinh sách điện tử. Bản quyền bản dịch, bản in và số trang thuộc về các dịch giả, tác giả và nhà xuất bản đứng tên trong từng cuốn. Gói này phát hành trên GitHub cho người dùng app, để nghiên cứu và đối chiếu, không nhằm mục đích thương mại. Ai muốn gỡ tác phẩm của mình khỏi gói xin báo, sẽ gỡ ngay.
