Tổ đình Ba La Mật366 Nguyễn Sinh Cung, TP. Huế
← Sách Phật họcTrang 5/6

Nghi lễ và Sách Phật học · Sách Phật học · Tác giả và toàn tập › Viên Minh

Chân Như Thực Tại

Tác giả
Thích Viên Minh

2018

Ngày 13-01-2018

Câu hỏi 401:

Thưa thầy, Con hay bị mệt mỏi, nên con mới tập quan sát cảm thọ của mình. Dựa trên 12 nhân duyên, con suy luận rằng có thân, sinh ra xúc, rồi cảm thọ mỏi, đau, sau đó sinh tâm buồn, chán nản, rồi cứ luân hồi tiến trình tâm đó làm sự mệt kéo dài, sinh ra các hệ lụy khác như bứt rứt, phóng tâm, tâm xao động, rồi có xu hướng tìm đến thú vui giải trí, nghe pháp để giảm bớt sự mệt mỏi. Rồi thỉnh thoảng con cũng hay nhắc là cảm thọ này không phải của ta, chỉ có sự mệt nhưng không có ai mệt. Diễn biến cảm thọ rất khó thấy, con chỉ suy luận trên lý nhân duyên chứ con không thấy được diễn biến của tiến trình tâm. Nhờ thầy chỉ dạy cho con con đường để làm chủ được bệnh. Con cảm ơn thầy nhiều.

Trả lời:

Đừng cố làm chủ bệnh,

Chỉ thấy pháp đang là

Càng cố làm chủ bệnh

Càng phát triển cái “ta”

Ngày 29-01-2018

Câu hỏi 402:

Kính bạch thầy, in Thầy tóm tắt cho con ý nghĩa của giới, có bao nhiêu loại, giữ giới đúng là thế nào... Con Cảm ơn Thầy và kính chúc Thầy luôn mạnh khỏe

Trả lời:

Câu này Thầy đã có giải thích rõ trong cuốn Sống trong thực tại (Chương VII: Hành xử tinh tế), Thầy chỉ tóm tắt lại thôi

Trong lành giới tự tánh

Thận trọng giới tùy nghi

Đức tin giới trong sạch

Trí tuệ giới tinh vi

Ngày 29-01-2018

Câu hỏi 403:

Con thành kính đảnh lễ Thầy. Kính bạch Thầy. Con mỗi ngày điều niệm Phật. Từ lúc con ngủ dậy thì đã thấy tiếng niệm Phật bên mình, có lúc câu niệm tự khởi, có lúc con tự mình niệm thầm 1 tiếng thì những câu niệm Phật ấy cũng tuần tự nối tiếp nhau theo từng dòng suy nghĩ của con, chỉ khi con làm việc gì đó mà cần suy nghĩ thì câu niệm Phật mới dừng. Khi con làm xong việc, câu niệm Phật ấy lại tiếp nối đến khi con tự mình dừng lại. Vậy có phải con đang chứa tạp niệm?

Trả lời:

Bất cứ chứa điều gì

Khiến tâm không rỗng lặng

Nên buông xuống hết đi

Để tâm không còn nặng

Ngày 17-02-2018

Câu hỏi 404:

Chúng con kính chúc Thầy sức khỏe tốt để hoằng pháp, luôn là cây cổ thụ che chở chúng con, và năm Mậu Tuất được an khang, thành tựu mọi Phật sự. Chúng con xin đảnh lễ Thầy!

Nhóm Phật tử Cali.

Trả lời:

Cảm ơn các con! Thầy gởi đến các con bài thơ chúc

Tết:

Chúc Xuân: năm mới thật an khang

Vạn sự hanh thông hưởng phúc nhàn

Vui Đạo đẹp Đời luôn tự tại

Minh Tâm kiến Tánh mãi bình an!

Ngày 18-02-2018

Câu hỏi 405:

Kính bạch thầy! Năm mới con chúc thầy, quý sư, ni cùng tất cả bạn đạo Phật tử: Sức khỏe, an lành! Kính bạch thầy, con đang viết đôi dòng tâm sự cùng thầy mà nước mắt chảy dài! Con quyết tâm sẽ xuất gia đi tu một ngày gần nhất trong thời gian tới. Con thấy cuộc sống vô thường mà người đời muốn thường nên sinh khổ, luân hồi; công danh hơn thua, thành bại, được mất, cuối cùng cũng hai bàn tay trắng; chỉ có trí tuệ và từ bi mới bất tử, còn tất cả chỉ là giả tạm của thân tứ đại đất nước lửa gió này. Nhưng con buồn và bị kẹt. Kính thầy từ bi nhận xét chỉ dạy. Chỉ điểm cho con. Con thành tâm đảnh lễ cảm ơn thầy!

Trả lời:

Đất tâm cho hoa trái

Nhưng cần đủ nhân duyên

Có tâm ắt pháp chuyển

Chỉ cần giữ bản nguyên

Ngày 20-02-2018

Câu hỏi 406:

Đầu xuân mới với lòng thành kính thanh tịnh con kính đảnh lễ Thầy từ xa và kính dâng lên Thầy đóa hoa tâm. Kính bạch Thầy, Con xin tóm tắt lộ trình ứng dụng pháp hành, lắng nghe pháp thuyết trong mấy tháng qua với ước mong được Thầy chỉ dạy thêm. Thưa Thầy, với niềm đam mê học Phật con luôn nhắc nhở mình, chánh niệm tỉnh thức nơi thân-tâm-cảnh, rà soát chặt chẽ nơi 6 giác quan, uyển chuyển trong thấy biết, để rồi hôm nay con tỏ rõ “tu hành là quá trình chuyển hoá nhận thức và hành vi để thấy ra sự thật, sống đúng sự thật” như lời thầy dạy. Thưa Thầy, từ bữa con trình pháp hành lên Thầy tới nay đã mấy tháng rồi, hai lần liên tiếp pháp bệnh lại thuyết cho con. Con đau vùng cổ gáy thỉnh thoảng ảnh hưởng tới đầu, cộng thêm trong nội tạng có những cơn đau rất khó chịu vì đường ruột không tốt. Con có gặp bác sĩ, bác sĩ tư vấn nếu con khám tổng quát để tìm nguyên nhân thì tốn rất nhiều tiền. Con suy ngẫm “thương chồng tần tảo nắng mưa” thế rồi con không đi viện. Bằng lòng trọn vẹn tỉnh thức với nội tâm hoan hỷ bất kể lúc nào con cũng sẵn sàng đón nhận cái chết. Con mang tâm trạng được chiêm nghiệm tất cả, còn mọi sự để pháp lo. Khi thuận dòng pháp, sự thật được phơi bày con sống trong diệu lạc, một loại thấy biết sanh từ sự viễn ly tùy thuận pháp tánh. Trong thấy biết con đã nhận ra dưỡng tâm còn phải biết dưỡng thân, dưỡng sao trong trí tuệ dung hoà, thế là con kết hợp tập dưỡng sinh, mỗi động tác con như “thả hồn” vào pháp, quên đi không gian và thời gian giữa thân và tâm chỉ là pháp vận hành. Nguồn năng lượng và hệ miễn dịch tự tăng trưởng, con đã vượt qua mà không hề xen tôi ta vào, khi tự nó là như thế thì con nhận biết như thế. Những cơn khó chịu trong nội tạng giờ đã hết, đường ruột cũng êm rồi, chỉ còn chút xíu đau vùng cổ gáy. Khi cái đầu nặng con hạn chế ra nắng, uyển chuyển buông thư nghỉ ngơi hợp thời thì không sao ạ. Bằng sự xả ly và chấp nhận ấy, 5 năm qua sống trong pháp hành tinh tấn chánh niệm tỉnh giác con luôn ứng dụng lời Thầy cho phù hợp với từng tình huống: “Thận trọng chú tâm quan sát / Trở về trọn vẹn tỉnh thức / Trong lành định tĩnh sáng suốt / Rỗng rang lặng lẽ trong sáng”. Tuy thân chưa xuất gia nhưng tâm con đang xuất gia và sống trong chánh pháp đạo mầu. Tận đáy lòng sâu thẳm con thành kính tri ân Thầy.

Trả lời:

Sādhu lành thay!

Thân bệnh tâm không bệnh

Trí tuệ thường quang minh

Thấy pháp như thực tánh

Liễu thoát vòng tử sinh

Ngày 27-02-2018

Câu hỏi 407:

Kính bạch Sư ông, Con nghe Sư Ông đề cập đến không nắm giữ "tướng chung, tướng riêng" trong thiền trà ngày 25/02 vừa rồi. Vậy tướng chung và tướng riêng Sư Ông nhắc đến có phải ứng với câu trong bài thơ:

"Trong ngoài lặng lẽ chẳng vin đâu

Sáng suốt, hồn nhiên khỏi vọng cầu

Buông hết một phen đừng luyến tiếc

Mới hay ngay đó thấy đạo mầu".

Con kính tri ân Sư Ông.

Trả lời:

Phải, vì mục đích chánh niệm tỉnh giác là thấy tánh chứ không phải nắm giữ tướng chung, tướng riêng của đối tượng thân thọ tâm pháp đang là. Nhiều người khi hành thiền cố phân tích thực tại theo Kinh Luận là sai lầm lớn. Đó là hoạt động lý trí theo thức tri, tưởng tri chứ không phải tuệ tri "hồn nhiên trong sáng".

Khi chánh niệm tỉnh giác

Không nắm giữ tướng nào

Chỉ thấy pháp thực tánh

Mới thoát khỏi trần lao

Ngày 14-03-2018

Câu hỏi 408:

Kính thưa Thầy, Con nhận thấy trong mình vẫn còn nhiều tâm dục, mỗi khi gặp người nữ xinh đẹp là tâm con dễ bị dao động cuốn theo. Con xin Thầy chỉ con cách để đoạn trừ được tâm dục thường hay khởi lên này ạ? Con chúc Thầy thêm nhiều sức khoẻ ạ, con cảm ơn Thầy.

Trả lời:

Sắc dục từ tưởng sinh

Không phải do ngoại tướng

Khi thấy biết phân minh

Sẽ không còn dục tưởng

Ngày 19-03-2018

Câu hỏi 409:

Kính thưa Thầy! Từ ngày con hành theo sự chỉ dạy của Thầy, thấy rất lợi lạc. Trước đây con hay dùng sở tri nên khổ, giờ con biết sống bằng tuệ tri rồi nên an nhiên. Trước đây văn thơ con mù tịt, sao giờ con lại biết làm thơ:

Lang thang vô bến vô bờ

Mải mê tìm kiếm bóng mơ cõi lòng

Quay về thấy biết hồ trong

Hoa sen nở rộ cõi lòng an nhiên.

Trả lời:

Trở về tâm rỗng lặng

Ngay đó thấy đạo mầu

Buông sở tri vay mượn

An nhiên khỏi khổ sầu

Ngày 27-03-2018

Câu hỏi 410:

Thưa Thầy.

Phải chăng điều rốt ráo nhất là tâm trong sáng, rỗng

lặng, thấy ra Thực Tánh Pháp.

Quay về trong lặng lẽ

Thấy Bản Tánh của mình

Vốn rỗng rang trong sáng

Mình là cái Bất Sinh.

Trả lời: Pháp tánh vốn không sinh

Nhưng năng sinh vạn pháp

Thấy tánh tướng phân minh

Không Ta, không Tự Ngã!

Ngày 07-04-2018

Câu hỏi 411:

Dạ thưa Thầy con xin cảm ơn. May mắn cho con vì nhờ bao năm nghe Thầy giảng con đã tìm đúng hướng đi ngay từ đầu và phù hợp với tâm tính của mình. Nhờ thế, con đã nắm rõ được những nguyên lý Thầy nói cùng với sự trải nghiệm trên thân tâm này, con luôn luôn điều chỉnh lại nhận thức của mình cho đúng với pháp mỗi ngày. Đôi khi con sống không thuận theo pháp mà lại theo bản ngã, rồi con tự chuốc lấy khổ đau cho mình, lúc ấy con lại điều chỉnh, chỉnh và chỉnh mãi, tới nay con thấy ra hầu như phần lớn mình sống với bản ngã quá nhiều. Nhưng không sao, cứ nhận ra bản ngã là được, không cần phải dẹp bản ngã. Rồi con cứ trải nghiệm, dần dần thấy tự tin trên pháp hành của mình, càng ít hoài nghi về những gì Thầy dạy trên con đường giác ngộ hơn. Hầu như mỗi ngày con đều hướng dẫn mẹ con thực hành trên nguyên lý mà Thầy đã hướng dẫn, và chỉ cho mẹ thấy ra sự thật nơi chính mẹ. Mẹ con đã lắng nghe, trải nghiệm. Giờ đây mẹ con nhờ tu thấy nhẹ nhàng hơn và ít còn chấp vào khuôn mẫu như trước đây nên nhận thức cũng tốt hơn. Vì lúc trước mẹ tu mà không có ai chỉ nên sự tu tập còn rất nhiều khó khăn. Nhờ con nghe Thầy giảng rồi chia sẻ cho mẹ nghe nên mẹ rất hoan hỉ. Giai đoạn đầu mẹ không chấp nhận, rồi dần dần mẹ đã hiểu ra và thực hành theo. Con rất vui mừng 2 mẹ con đã tìm đúng hướng đi cho sự tu tập. Giờ 2 mẹ con chỉ sống trải nghiệm pháp thôi. Con xin tri ơn Thầy đã giúp con và mẹ con đi đúng hướng trên con đường giác ngộ giải thoát trong thời buổi này.

Trả lời:

Sādhu lành thay! Tặng hai mẹ con bài kệ:

Lành thay tu đúng hướng

Lành thay biết tuỳ duyên

Lành thay sống thuận pháp

Thấy thực tại bản nguyên

Ngày 11-04-2018

Câu hỏi 412:

Con xin bạch thầy ạ! Khi con nghe pháp thoại của thầy giảng luôn luôn nhắc đến hai chữ HIỆN TẠI. Con xin được trình bày trong bốn câu thơ này:

Thở vào từ quá khứ,

Thở ra đến vị lai

Chết ngay trong hiện tại

Biết rõ là NHƯ LAI

Trả lời:

Thở vào không quá khứ

Thở ra không vị lai

Sống ngay trong hiện tại

Thấy pháp tánh Như Lai

Ngày 15-04-2018

Câu hỏi 413:

Con trình Thầy:

Buông nghĩ Thiện Ác

Buông Pháp đến đi

Buông cả thân rối

Diễn trong kịch đời

Ta như sương sớm

Hòa mình không trung.

Trả lời:

Hay lắm!

Buông là đúng hướng

Chấp mới sai đường

Không trụ giả tướng

Tánh Giác chân thường

Ngày 16-04-2018

Câu hỏi 414:

Cũng như sinh tử, Niết-bàn đều là sự trói buộc. Không trụ vào sinh tử, không trụ vào Niết-bàn, sống trọn vẹn cuộc sống bình thường hiện tại, đó mới là chân thực giải thoát, đúng không thưa Hòa thượng? Con xin cảm ơn Hòa thượng, con cũng xin tự sám hối trước.

Trả lời:

Thấy Niết-bàn, sinh tử

Không trụ vào cả hai

Mới chân thực giác ngộ

Xứng gọi bậc Như Lai

Ngày 06-05-2018

Câu hỏi 415:

Kính bạch Thầy. Hôm nay trong lòng con tràn niềm hoan hỷ con kính thưa lên Thầy. Thưa Thầy suốt thời gian qua con tuỳ duyên thuận Pháp chia sẻ những trải nghiệm, chiêm nghiệm, thực nghiệm của mình với các bạn hữu duyên. Nói, viết, làm những điều mình thực chứng, uyển chuyển trong tương giao. Thời gian gần đây có rất nhiều bạn muốn có những tài liệu con đăng trên Facebook, nên các bạn phát tâm in ra thành sách. Từ những duyên lành ấy cuốn sách đầu tay của con thuận pháp ra đời mang tựa đề “TRỞ VỀ TỰ TÁNH, con đường chấm dứt mọi khổ đau”. Tựa đề này cũng chính là ý nghĩa của cả cuốn sách, đồng thời ai đọc cuốn sách này cũng dễ dàng biết về Thư Thầy Trò 59 con sơ lược về cuộc đời học Phật gian nan của con khi trở về tự tánh. Kính thưa Thầy, cuốn sách đã in xong ngày 4-5-2018, 1000 cuốn, in tại nhà Xuất Bản Hồng Đức, Hà Nội. Cuộc đời học và hành ứng dụng lời Phật, lời Thầy cho tới ngày hôm nay con không biết nói gì hơn ngoài những lời chân thành kính tri ân Thầy tận đáy lòng.

Trả lời:

Sādhu lành thay! Tuyệt vời! Chúc mừng con! Thầy tặng con bài kệ:

Một đóa hoa sen nở

Hương tỏa ngát mười phương

Khối nghi tình bùng vỡ

Khai thị pháp tỏ tường

Ngày 08-05-2018

Câu hỏi 416:

Con xin cúi đầu đảnh lễ Thầy, Bạch Thầy, giữ tâm thanh tịnh tức không phóng dật, buông lung. Khi tâm thanh tịnh không còn thiện ác theo tục đế nữa, chỉ còn việc cần làm và không cần làm đúng không ạ? Ngày trước vì muốn đến nên con đã đi, bây giờ muốn dừng lại, nhưng chính ý muốn dừng lại cũng là động lực tiếp tục đẩy con tới trước. Do vậy, chỉ có can đảm, chấp nhận trải nghiệm thực tại, không phóng dật buông lung, tự mình tháo bỏ hết những kiết sử thì mới có thể thật sự dừng lại. Không biết những nhận thức của con trên đây có đúng không, xin thầy từ bi chỉ cho con. Con xin cúi đầu đảnh lễ tri ân Thầy.

Trả lời:

Không dừng không bước tới

Thoát khỏi hai cực đoan

Ngay đây thường rõ biết

Mới giác ngộ lưỡng toàn

Ngày 13-06-2018

Câu hỏi 417:

Con kính chào Thầy, con có bài thơ đúc kết việc tu học của con ạ:

Thấy thì chỉ Thấy thôi

Còn chi để tìm cầu

Còn chi mà tranh luận

Còn nói gì chậm mau?!

Con xin kính chúc Thầy sức khỏe. Cảm ơn Thầy đã từ bi chỉ dạy.

Trả lời:

Sādhu lành thay!

Người trí không tranh luận

Thường tự soi sáng mình

Thấy tánh, sống nhu thuận

Tâm bình, vạn pháp bình

Ngày 14-06-2018

Câu hỏi 418:

Dạ con kính chào Thầy. Con có bài thơ kính gửi tặng Thầy:

Đâu đâu cũng là Pháp

Tịch tịnh chảy theo dòng.

Ánh Mặt trời rải chiếu

Trọn vẹn cả mênh mông!

Pháp đến, Pháp từ bi

Nhân quả lý chia đồng

Buông... về nghe trọn vẹn

Nhìn nhân quả sáng trong!

Dạ con cảm ơn Thầy.

Trả lời:

Sādhu lành thay! Rất đúng!

Chân lý khắp mọi nơi

Nào lệ thuộc ngôn lời

Tâm an nhiên liền thấy

Sự Thật sẵn muôn đời

Ngày 27-06-2018

Câu hỏi 419:

Làm thế nào để dứt đoạn lòng ham muốn sắc dục?

Trả lời:

Khi còn ham vị ngọt

Sao dứt được dục cầu

Khi thấy ra vị đắng

Vui chi chốn khổ sầu!

Ngày 27-06-2018

Câu hỏi 420:

Kính xin Thầy hướng dẫn cho con làm sao có thể "Khi xúc chạm việc đời, tâm không động không sầu, tự tại và vô nhiễm...”. Con xin cám ơn Thầy.

Trả lời:

Thường sáng suốt biết mình

Thấy nhiễm, tịnh phân minh

Giữa thăng trầm, suy thịnh

Mỉm cười trước nhục vinh!

Ngày 01-07-2018

Câu hỏi 421:

Thầy quý kính, sādhu lành thay, chúng con được gặp Thầy sáng 30/06, ra về con cảm thấy sáng suốt, định tĩnh, trong lành sau khi được Thầy khai thị, chỉ cho con biết việc thực hành đúng hướng. Từ nay con để việc tu tập của mình cho “pháp tu”, điều chỉnh thái độ và hành vi, để bản chất thực của sự vật trôi chảy qua, con tự nhiên như nó vốn thế. Lời dạy của Thầy thật giản dị và dễ hiểu. Kính chúc Thầy thân tâm an lạc mang chánh pháp đến với nhiều người. Một ngày sống gặp được chánh pháp hơn trăm năm tác ý tu trong mê mờ. Cảm ơn cuộc đời cho con duyên lành được gặp Thầy.

Trả lời:

Sādhu lành thay!

Thuận Pháp sống tùy duyên

Xứng gọi quy y Pháp

Thuận ngã tạo tác duyên

Muôn đời không thấy Pháp!

Ngày 06-07-2018

Câu hỏi 422:

Con kính bạch Thầy, Con đang cảm thấy mệt mỏi vì cái Tâm lăng xăng và bị ô nhiễm trong quá khứ. Con xin Thầy chỉ giáo hướng đi cho con. Hay con chỉ cần quan sát nó bằng Tánh biết của mình và để thời gian nó tự nổi lên hết và không tiếp thức ăn cho nó bằng Tướng biết của mình thì Tâm sẽ trở lại vắng lặng và trong sáng. Con xin đa tạ Thầy.

Trả lời:

Tánh biết thấy hồn nhiên

Trong trọn vẹn tỉnh giác

Khi tướng biết lặng yên*

Phiền não liền tự diệt

*Tri kiến thanh tịnh

Ngày 09-07-2018

Câu hỏi 423:

Con kính bạch Thầy, Chị con có căn hay là vong nhập vào rồi về bắt ăn chay trường. Rồi xưng hô ta là mẹ là v.v... làm cuộc sống gia đình của chị con lộn xộn, công việc làm ăn khó khăn. Con mong thầy hoan hỷ chỉ giúp làm thế nào để khai căn, hay là khuyên thế nào để phần căn đó đừng theo chị con nữa cho gia đình được yên ổn. Con chào Thầy.

Trả lời:

Không sống theo chánh đạo

Tạo tác nghiệp duyên hoài

Chỉ gây thêm phiền não

Sao thấy được bản lai!

Ngày 09-07-2018

Câu hỏi 424:

Dạ thưa thầy! Vốn hiểu biết của con về Phật Pháp còn chưa được nhiều mong thầy chỉ bảo cho con ạ. Con đang sống trong một gia đình mà bố con rất gia trưởng, mẹ con bị trầm cảm vì mệt mỏi và uất ức. Sau đó mẹ con đi tập bài khí phát gì đó, lúc đầu con tưởng chỉ là bài tập thể dục thôi, nhưng phát hiện từ đó về sau mẹ con rất hay bị người âm nhập vào. Khi thì ông bà của con nhập về la mắng bố con, khi thì em trai con đã mất cũng nhập vào mẹ con trách móc bố con… Mỗi lần như vậy con rất sợ và khuyên mẹ đừng tập mấy bài đó nữa, nhưng mẹ con không nghe. Con không biết việc này (mẹ con bị nhập) có hay không, tốt hay xấu, nên hay không nên làm. Con sắp đi học xa, mẹ con ở nhà mà bị như vậy thì bố mẹ con sẽ sống như thế nào… Mong thầy giúp con khai sáng về tư tưởng lẫn giúp con nhìn ra chân lý của những sự việc này ạ. Con đội ơn thầy.

Trả lời:

Nhận thức và hành vi sai xấu đưa đến hại mình hại người, khiến cuộc sống gia đình và xã hội trở nên đầy xung đột và bất hạnh. Đối với những người không hiểu biết khó có thể tự chuyển hoá, may ra pháp luật và nhân quả mới có thể thức tỉnh họ. Các con nên lấy đó làm bài học để biết tự điều chỉnh nhận thức và hành vi cho đúng tốt, đừng lặp lại những điều tương tự trong đời mình với những người xung quanh.

Oan gia nhiều đời kiếp

Nghiệp vay trả trả vay

Biết bao giờ chấm dứt

Thế gian khổ lắm thay!

Ngày 10-08-2018

Câu hỏi 425:

Dạ thưa Thầy! Mọi thứ rất rõ ràng trước mắt, như thể con đã đi tới tận cùng con đường sinh tử ấy rồi nên biết rõ nó, con biết rõ đó là con đường của khổ, dẫn tới khổ, nên chắc chắn con không bước vào. Con lại nhớ đến lời Đức Phật nói với kẻ sát nhân Aṅgulimāla: "Như Lai dừng lại rồi, sao ông chưa dừng lại". Con xúc động muốn quỳ lạy thật lâu dưới chân Ngài, dưới chân Tam Bảo. Dạ, con xin phép được chia sẻ với Thầy niềm hoan hỉ an bình này, nó không phải là hỷ lạc, không phải là sung sướng, không phải là hạnh phúc như người ta vẫn gọi tên... Nó chỉ là nó giản dị vô cùng, bình thường vô cùng, bình thường đến mức không có gì để sở đắc, để tự hào, để bám víu cả. Con xin được trích một câu kinh Pháp Cú con đọc từ lâu mà nay con mới hiểu:

"Ý dẫn đầu các pháp

Ý làm chủ, tạo tác

Nói năng hay hành động

Với tâm ý thanh tịnh

An lạc bước theo sau

Như bóng không rời hình."

Lành thay, một sự thật rất bình thường!

Trả lời:

Sādhu lành thay! Chúc mừng con!

Tâm bình thường là đạo

Tánh rỗng lặng là thiền

Không vọng cầu hoàn hảo

Chỉ thấy pháp hồn nhiên

Ngày gửi: 22-09-2018

Câu hỏi 426:

Thưa Thầy, hôm nay con lên mạng xem Trà Đạo ngày 16/9/2018 con rất vui vì thấy Thầy khỏe mạnh và vui vì được nghe pháp mở mang trí tuệ. Con có nghe bài pháp “Khổ-lạc” của Thầy: “không bị lạc khổ chi phối chứ không phải tìm cách ly khổ đắc lạc” làm con nhớ câu thơ mà lúc còn sinh tiền Cha con thường hay ngâm nga:

“Có chi là khổ, có chi vui.

Vui trong tham vọng vui rồi khổ

Khổ trì đạo hạnh khổ mà vui

Nếu biết trên đời vui rồi khổ

Thôi thà đừng khổ cũng đừng vui

Tự mình giữ tánh không vui khổ

Để thoát ra ngoài cái khổ vui.”

Tuy vẫn biết là như vậy, nhưng trong đời sống, tâm

cũng bị “lạc-khổ” chi phối, như khi được cũng vui và khi mất cũng còn khổ như thường. Khi con quán sâu thêm tại sao khi “được-mất” vẫn còn buồn vui, là vì trong cuộc sống, mình còn nương tựa vào đối tượng, như cái nhà, cái xe,… và như vậy khi “được- mất” tâm mình còn dao động, còn thiên về, còn đến đi, còn sinh diệt, còn sinh tử luân hồi và còn khổ đau thầy ạ. Có điều mình làm sao có khổ thì ít khổ, có vui cũng bớt vui thôi, vì vui quá hại tim, buồn quá hại phổi... Con xin kính bái Thầy, con chúc Thầy nhiều sức khỏe, cầu cho tất cả chúng sanh trong pháp giới đều an lạc.

Trả lời:

Khổ vui biết khổ vui

Ai không từng vui khổ

Cớ chi phải ngậm ngùi

Chuyện khổ vui thiên cổ!

Ngày 03-10-2018

Câu hỏi 427:

Bạch Hòa Thượng! Con có vấn đề trăn trở, kính mong Hòa Thượng chỉ hướng cho con. Con xuất gia được 3 năm rồi nhưng kinh sách con chẳng thuộc được gì cả, học Phật pháp cũng học trước quên sau, học sau quên trước. Đời sống tu sĩ con hoàn toàn phải nương vào đại chúng, như tụng kinh là con phải nương theo chúng chứ con tự tụng một mình không được. Để trở thành tu sĩ phải thuộc kinh, tụng kinh, thông Phật pháp. Con không làm được nên có lẽ con phải xảy này về nhà thôi. Bạch Ngài! Vậy con có nên xảy từ bỏ đời sống tu sĩ về lại với thế tục để đỡ gánh nặng cho đàn-na tín thí?

Con mong Hòa Thượng cho con một lời khuyên ạ.

Con kính tri ân và đảnh lễ Ngài.

Trả lời:

Nếu không thích hợp với những điều kiện tu ở chùa con có thể tìm một trú xứ ẩn tu hoặc về làm cư sĩ tại gia vẫn tu hành được. Chủ yếu tu là trở về soi sáng lại chính mình để sống đúng chánh pháp mới có thể giác ngộ giải thoát.

Nếu ở chùa không hợp

Nên sống thiền tại gia

Ở đâu thường chánh niệm

Chánh pháp vẫn không xa

Ngày 07-10-2018

Câu hỏi 428:

Kính Thưa Thầy! Nhờ sự chỉ dạy của Thầy, con đã biết được sự khác biệt giữa sống theo bản ngã và sống trong chánh niệm, dù trong thời gian rất ngắn nhưng con biết rất rõ ràng chánh niệm là gì. Tuy nhiên, có lẽ vì đã quá quen sống với bản ngã, nên trong những giây phút buông bản ngã ra, sống với chánh niệm, con lại cảm thấy mệt mỏi, trống trải, cảm thấy không quen, nên con thường quay trở lại cách sống với bản ngã. Thưa Thầy, có phải con đã thực hành sai lời dạy của Thầy? Xin Thầy từ bi chỉ dạy cho con.

Trả lời:

Vấn đề không phải bản ngã hay không bản ngã mà con có thấy bản ngã và vô ngã thật sự như thế nào không. Con cứ sống như con là và trọn vẹn cảm nhận nó chứ không cần phân biệt sống bản ngã với sống chánh niệm một cách nhị nguyên như thế. Chính thái độ lý trí của con tạo ra nghi hoặc, bất an giữa bên này và bên kia. Con quên bài kệ này rồi sao?

Không bờ này bờ kia

Chỉ ngay nơi thực tại

Tâm - Pháp chẳng phân chia

Đến đi đều vô ngại!

Ngày 30-10-2018

Câu hỏi 429:

Thưa Thầy, con nghĩ rằng:

Đổi thay nên mới khổ

Thường hằng sẽ được vui

Nếu đời không thay đổi

Thế gian mãi ngọt bùi!

Trả lời:

Đổi thay - vẻ đẹp đất trời

Nếu không thay đổi muôn đời trầm luân

Có Đông mới có sắc Xuân

Tùy duyên thuận pháp, Đạo thuần tự nhiên

Ngày 05-11-2018

Câu hỏi 430:

Lìa hết ý niệm

Ngôn từ, ảo tưởng.

Hỏi chi cái thực

Ngay đó không công.

"Đạo" hay "không đạo"

"Niết-bàn" hay không

Có chi can hệ

Chẳng bỏ chẳng mong.

Trả lời:

Lý chừng như đã ngộ

Sự biết có thông không?

Đã ngay đó vô công

Chẳng còn chi để nói!

Ngày 07-11-2018

Câu hỏi 431:

Thầy con, làm chi đó?

Có phải Thầy đang thiền

Con chúc Thầy sức khỏe

Sống thuận pháp tùy duyên!

Trả lời:

Sống thuận pháp tuỳ duyên

Nên thầy chẳng phải thiền

Tâm thường tự soi sáng

Thấy vạn pháp hồn nhiên

Ngày 14-11-2018

Câu hỏi 432:

Con kính đảnh lễ Thầy, Hằng ngày, con thấy tâm mình vẫn đầy đủ lăng xăng mọi chuyện khi tiếp xúc với sự đời. Ngày xưa con thấy chán, và thậm chí còn bực mình nữa. Nghĩ sao mãi mà mình chưa định tâm được. Khi nghe thầy giảng, con mới hiểu rõ được việc lấy tham mong được định, lấy sân đuổi sân cũng như lấy dầu chữa lửa. Bây giờ cứ cái gì nổi lên trong tâm con lại thong thả hơn để nhận ra, và quan sát. Con thấy thái độ của mình bình thản hơn khi trạng thái tâm biến chuyển đến và đi. Con biết chấp nhận và nhìn ra lỗi của mình hơn. Chính trong cái sự thấy đó con thấy mình tự do và an lành hơn Thầy ạ. Con lại làm bài thơ nhỏ kính dâng Thầy và các đạo hữu ạ.

Lặng yên nhìn lại tâm mình

Từ vô lượng kiếp vẽ hình sân si

Đường dài chớ nóng ruột chi

Non cao vách thẳm dễ gì vượt ngay

Thấy ảo ảnh rõ đường mây

Mịt mùng xiềng xích có ngày cũng tan.

Kính mong Thầy từ bi chỉ bảo thêm cho chúng con.

Trả lời:

Phải. Không cần sợ phiền não, chỉ cần thấy rõ phiền não sinh diệt.

Soi mình trong gương tuệ

Thấy diện mục bản lai

Pháp tướng tuy đa hệ

Pháp tánh vẫn không hai

Ngày 15-11-2018

Câu hỏi 433:

Thầy ơi, con nghe pháp

Nhận ra vòng tử sinh

Ánh sáng tuệ dẫn lối

Con vén màn vô minh.

Con kính đảnh lễ Thầy, kính chúc Thầy thật nhiều

sức khoẻ ạ.

Trả lời:

Lành thay! nghe chánh pháp Thấy được tâm bất sinh Giữa dòng đời sinh diệt Tự tại tánh thường minh

Ngày 25-11-2018

Câu hỏi 434:

Hôm nay con chợt nhận ra thật điên rồ khi nản lòng trước sự xuất hiện những trạng thái khó chịu của thân tâm, thật ảo tưởng khi mong chờ được thư thái an lành. Dẫu biết thế, nhưng chúng con vẫn cần một bóng mát để dịu bớt cơn say nắng, để bình tĩnh lại mỗi khi tâm can thiêu đốt. Con kính chúc Thầy thật nhiều sức khoẻ, mãi sẻ chia cho chúng con niềm an lạc tuyệt diệu.

Bình minh thật trong lành

Rộn rã khúc vô thanh

Nhấp chén trà tự tại

Thoảng hương vị tinh anh

Trả lời:

Tâm hồn nhiên trong sáng chính là thiền. Tự nhiên vô tâm mới cảm được sự tĩnh lặng của Đất Trời.

Pháp vẫn thường tịch tịnh

Tâm vốn tự an nhiên

Đông qua Xuân lại đến

Tự tại khỏi cầu thiền

Ngày 27-11-2018

Câu hỏi 435:

Kính bạch Thầy, Nhiều khi trong cuộc sống, trong công việc, con thấy tâm mình chưa an, u u mê mê mà không biết manh mối ở đâu. Mới hay lý mình có thể đã thông nhưng sự thì chưa dễ đạt. Lặng yên nhìn lại, con thấy cái bất an trong cuộc sống đời thường không phải là vấn đề, mà ở chỗ mình có thấy rõ tham sân sinh diệt, thấy rõ diễn biến, gốc gác của nó hay không? Cũng như không phải nhọc lòng xua bóng tối mà chỉ cần có ánh sáng thì bóng tối tự tan. Con hiểu như vậy có đúng không ạ? Con xin trình Thầy bài thơ nói lên cái thấy của mình, Con kính xin Thầy từ bi chỉ bảo cho chúng con thêm sáng tỏ.

Bởi nhìn ra bên ngoài

Nên khởi tâm phân biệt

Ngập chìm theo sóng nhồi

An yên đâu tìm thấy

Quay về soi tâm mình

Từng niệm sinh niệm diệt

Kẻ trộm rõ mặt đen

Khi người gác quay về

Thưởng thức từng giây phút

Khi vạn pháp tỏ bày

Ngắm nhìn cuộc sinh tử

Bây giờ, chính ngay đây.

Con thành kính đảnh lễ Thầy ạ,

Trả lời:

Sādhu lành thay!

Sự lý cần trải nghiệm

Tánh giác: trí vô sư

Không đốn cũng không tiệm

Ngay đó thấy chân như

Ngày 04-12-2018

Câu hỏi 436:

Kính thưa Thầy! Tuần trước con đã gặp được Thầy nhưng sao lòng con vẫn cảm thấy trống trải cô đơn và con biết con không thể nào dựa dẫm vào Thầy cũng không thể nào dựa dẫm vào bất cứ điều gì ở bên ngoài. Con đã gặp được Thầy mà dường như chưa gặp được bởi con chưa giác ngộ. Con thấy con cần soi lại tâm mình để thấy ra các dính mắc ràng buộc ảo tưởng và trả lại mọi thứ như chính nó. Dạ con thành kính tri ân Thầy.

Trả lời:

Thầy tặng con bài kệ:

Gặp Thầy hay gặp Phật

Không bằng gặp lại mình

Buông hết mọi nương tựa

Tự tánh vốn không sinh*

*Không sinh-hữu-tác-thành (Udāna)

Ngày 06-12-2018

Câu hỏi 437:

Thưa thầy con xin trình pháp, xin thầy ấn chứng.

Không chấp tịnh, chấp động

Theo động, tâm phiền não

Theo tịnh, vô ký không

Động, tịnh đều nhận biết

Tính giác thường tĩnh lặng

Nhưng chẳng gì ra ngoài

Tâm luôn hằng tỉnh giác

Giới định tuệ hiện tiền.

Trả lời:

Sādhu lành thay!

Pháp pháp tự hoàn hảo

Chấp pháp liền ngăn che

Tánh giác thường tịch chiếu

Vô ngại cảnh thấy, nghe...

Ngày 06-12-2018

Câu hỏi 438:

Con kính chào Thầy và đại chúng, cho con hoan hỷ chia sẻ:

Đừng thêm thắt điều gì

Để tâm thuần thanh tịnh

Bản giác đã sẵn rồi

Cớ sao còn ảo vọng?

Chúc Thầy và đại chúng tâm luôn thanh tịnh, tỉnh

giác.

Trả lời:

Con thấy rất đúng, tuy nhiên:

Bản giác tuy đã sẵn

Cần trải nghiệm mới thông

Như hạt giống hoàn hảo

Nhờ Xuân Hạ Thu Đông

Ngày 06-12-2018

Câu hỏi 439:

Con kính bạch Thầy, Nhiều lúc con thấy mình trong trạng thái suy nghĩ lan man, không rõ ràng. Lúc đầu con thấy chán và muốn thoát ra khỏi nó thật nhanh. Nhưng càng nôn nóng tìm lối thoát ra khỏi trạng thái đó thì lại thấy càng rối. Nghe Thầy giảng nhiều, con hiểu thêm, nên chỉ nhắc mình trở về trọn vẹn với hành động của hiện tại. Trong khoảnh khắc trở về đó, con không còn suy nghĩ, không còn thấy trạng thái lan man, u mê kia nữa, thấy mọi thứ trong trẻo và sống động. Con xin làm bài thơ kính trình lên Thầy và các đạo hữu ạ.

Loay hoay suy nghĩ nào thấy đạo

Luận bàn rồi lại rối ren thêm

Trở về lặng lẽ tâm trong sáng

Ngoài kia hoa nắng rải bên thềm.

Kính mong Thầy từ bi chỉ bảo thêm cho chúng con.

Trả lời:

Đúng lắm.

“Phiền não tức Bồ-đề”

Không thấy gọi bến mê

Thấy ra là bờ giác

Thoát khỏi mộng hoàng kê

Ngày 08-12-2018

Câu hỏi 440:

Con kính thưa Thầy, Con trước tiên cung kính đảnh lễ Thầy với tất cả lòng thành đối với ba ngôi Tam Bảo. Sau đây, con xin được trình pháp: - Con tìm kiếm Chân Tâm, đã hơn 10 năm, vì thắc mắc và cũng vì sự nghi ngờ trong con. Con quyết tâm tìm cho ra manh mối, xin đi xuất gia không được nên con chỉ vừa đi làm, vừa nghiên cứu, qua Thiền Trúc Lâm, qua sách vở. Con thất bại liên tục, có lần bị ngất đi do quán chiếu liên tục, và tìm mãi không được nên con nghĩ là Chân Tâm là không có thật, từ đó con chỉ ngồi thiền quan sát sự thở bình thường. Vậy mà không ngờ khi con không tìm mà lại gặp ạ. Trải qua thời gian lâu sau, con có một lần ngồi thiền tự nhiên tâm ngưng, hơi thở nhẹ, cơ thể buông thư, đang nghe tiếng chim hót mà bất giác thấy ra (con đã một lần kính trình Thầy về trải nghiệm này rồi ạ), "sao không suy nghĩ gì, mà tiếng chim hót lại biết rõ", và từ đó con dần thấy ra rõ, thì ra khi không nghĩ suy tốt xấu, thiện ác v.v... thì tánh biết vẫn rõ ràng thường biết. Bây giờ, mỗi lần nằm võng thư giãn, con thấy nhẹ nhàng làm sao, trước mắt chim bay biết rõ, tiếng chim hót biết rõ, gió mát biết rõ, cái biết bàng bạc khắp cơ thể. Con đi đứng nằm ngồi, luôn biết rõ, luôn hiện tiền, luôn trọn vẹn với mọi việc đến đi. Niềm hạnh phúc này thật vô giá, mối nghi của con bây giờ tan rã như sương trước ánh dương buổi sớm. - Tuy nhiên con vẫn biết biết biết, thấy thấy thấy, không kết luận gì cả, vẫn điều chỉnh mỗi ngày, nghe pháp hay đọc sách để học hỏi thêm. Không lấy hay bỏ gì. Luôn chánh niệm tỉnh giác. Khi con bị vọng niệm quá nhiều thì con buông thư, trọn vẹn, tới khi trở về với cái thấy biết hiện tiền thì lại đi làm việc cần phải làm thôi ạ. - Con xin kết thúc ạ, qua ngôn ngữ con không thể nói rõ hết được và con trình bày cũng còn vụng về, nếu có gì sai sót kính mong Thầy hoan hỷ từ bi bỏ qua cho con. Và nếu con đang thực tập sai điểm nào, Thầy vui lòng chỉ bảo hay la rầy cho con thêm rõ ạ, con xin chân thành cảm ơn. Con kính chúc Thầy Pháp thể an khang, mỗi bước đi hoằng pháp độ sinh đều tròn đầy viên mãn ạ. Nam-mô Phật Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni.

Trả lời:

Sādhu lành thay!

Dẫu một lần chứng nghiệm

Tánh biết thường sáng trong

Như đêm đang tăm tối

Trăng hiện giữa hư không

Ngày 09-12-2018

Câu hỏi 441:

Tánh biết luôn tỉnh lặng

Luôn thường hằng bất biến

Pháp đến và pháp đi

Thấy biết đều như vậy.

Trả lời:

Con thấy đúng, tuy nhiên đừng nhầm lẫn "không sinh không diệt" với "thường hằng bất biến". Không sinh diệt tức vượt khỏi thời gian, còn thường hằng bất biến vẫn còn trong khái niệm thời gian!

Tánh biết luôn trong sáng

Không diệt cũng không sinh

Không thường hằng bất biến

Trong khái niệm bất minh

Ngày 10-12-2018

Câu hỏi 442:

Thưa thầy, Có phải người còn câu hỏi, thắc mắc, còn do dự là người chưa thấy rõ? Trước đây con có nhiều câu hỏi, nhưng hiện tại lại rất ít. Có những câu hỏi có lẽ không còn quan trọng nên không còn quan tâm. Có câu hỏi thì thấy rõ ràng nên tự có câu trả lời. Nguyên lý của thầy hay thiệt. Cảm ơn Pháp, cảm ơn Thầy lại vẫn đang nghe câu hỏi của con.

Đất trời đối ta như chó rơm

Đất trời đối ta như cha mẹ

Đất trời đối ta như... như

Đất trời ta chưa bao giờ chia tách

Cảm động mà con viết vài dòng như trên.

Trả lời:

Sādhu lành thay!

Khi lắng nghe pháp thuyết

Thông suốt mọi hoài nghi

Chỉ duyên mắt nhiều bụi

Mới tìm cầu sở tri!

Ngày 15-12-2018

Câu hỏi 443:

Thầy ơi, con có làm bài thơ, viết ra để nhắc nhở bản thân, Thầy có thể giúp con xem có gì sai sai không ạ.

Con xin cảm ơn Thầy ạ.

Dòng vạn vật di chuyển

Ta là một tượng thôi

Người cũng là tượng đó

Sao tưởng đó ta, người?

Tượng khi trầm khi bổng

Cũng là việc pháp thôi

Người nghĩ tượng là mình

Sao ta lại trách người?

Dạ con xin hết, Thầy đừng cười con nhé.

Trả lời:

Phải, khái niệm ngã, nhân, chúng sinh, thọ giả đều giống như đồng tiền ảo.

Chúng sinh muôn hình tướng

Nhưng pháp tánh vẫn đồng

Không phân chia nhân ngã

Diệu hữu cùng chân không

Ngày 16-12-2018

Câu hỏi 444:

Con xin kính chào Thầy. Thưa Thầy! Con đã lâu không đặt câu hỏi nữa và hôm nay cũng vậy Thầy ạ. Sau nhiều lần đặt câu hỏi và nghe pháp thoại thường xuyên, con đã thấy tâm hồn con vững vàng hơn nhiều khi mỗi ngày, mỗi giây phút pháp đến để dạy cho con. Khi pháp đến con cứ trở lại tâm mình rồi lắng nghe bên ngoài, cảm nhận mọi chuyện, có khi con giải quyết có khi không mà chỉ mỉm cười. Đúng như Thầy thường dạy, không bám giữ thứ gì, không xem nó là ta hay của ta, thì không có đau khổ. Con đã thực hành được và hạnh phúc vô cùng, con không có lời nào tả được. Cuối cùng con thấy thật ra mình chẳng cần tu gì cả, con cũng đâu biết kinh kệ gì hay ngồi Thiền gì hết. Con thấy mình chỉ cần sống luôn sáng suốt biết mình và lắng nghe mọi pháp đến đi, từ đó mình thấy việc gì đúng thì làm, sai thì thôi, và rút ra bài học từ đó. Con chỉ có những lời kể cách con sống mỗi ngày gửi đến Thầy, nếu có gì chưa đúng con mong Thầy dạy dỗ cho con. Con chúc Thầy luôn mạnh khỏe.

Trả lời:

Sādhu lành thay! Thật tuyệt vời! Sinh ra là để sống, qua đó học ra bài học giác ngộ Sự Thật: Sinh tử và Niết-bàn, để rồi mỉm cười nhìn vạn pháp đến đi... thế là đủ rồi con nhỉ!

Sinh ra giữa cuộc đời

Biết trọn vẹn tỉnh thức

Từng giây phút tuyệt vời

Thấy ra chân diệu nghĩa

Ngày 18-12-2018

Câu hỏi 445:

Thưa Thầy, hôm qua con nhận được thông báo chấm dứt hợp đồng lao động trước thời hạn. Con có trải nghiệm sau, xin chia sẻ với Thầy và quý bạn đạo:

Hôm nay nhận được thông tin.

Đang yên đang ổn tự nhiên mất làm.

Ban đầu nghe cũng không vui

Định mai điện hỏi quả này do đâu?

Cái tâm không chịu được lâu.

Lý la lý lắc tìm cầu nguyên nhân.

Thôi thì mở pháp ra nghe

Để đè suy nghĩ le te trong đầu.

Nghe pháp đã được hồi lâu

Nhưng mà vẫn thế đành ngồi buông thư

Nhìn đi nhìn lại Thực Hư

Một hồi chẳng thấy cái Hư đâu rồi?

Cũng nhờ tu tập theo hướng dẫn của Thầy nên con đã

an nhiên trước sóng gió cuộc đời, luôn trọn vẹn với

Pháp đang là. Con xin cám ơn Thầy nhiều lắm.

Trả lời:

Sādhu lành thay!

Biển đời nhiều sóng gió

Tâm như ngọn hải đăng

Ai bình tĩnh sáng suốt

Vẫn giữ được thăng bằng

Ngày 24-12-2018

Câu hỏi 446:

Thưa thầy, Trà Đạo ở tuần này con có gởi câu hỏi nhưng đã hết giờ, con xin vào trang web này hỏi thử xem. Thưa thầy, chuyện này đã xảy ra khoảng ba năm ạ. Con bắt đầu thích nghe pháp, thích ăn chay, thích tìm hiểu những thuật ngữ chuyên môn của Phật giáo, lại thích tìm hiểu các kinh sách nói gì và Phật dạy gì. Thưa thầy, điều lạ là tối con nằm mơ, thấy một vị thầy hỏi thế nào mới gọi là tu, con trả lời ăn chay niệm Phật, biết giữ giới là tu. Vị thầy bảo không phải, nhiếp phục sáu căn mới gọi là tu. Từ đó con càng nghe Pháp của các thầy nhiều hơn nữa để tìm câu nhiếp phục sáu căn là gì. Dạ, con xin nói thêm là lúc đó con chưa nghe đến bài pháp nào của Thầy cả, vì con đang tự niệm Phật. Sau khi tìm học để biết cách nhiếp phục sáu căn, con dùng phương pháp niệm Phật, thì con lại nằm mơ thấy vị thầy ấy nữa. Ngài hỏi con làm sao niệm Phật được nhất tâm, con bảo không để tâm tán loạn, không tạp niệm thì được nhất tâm. Vị thầy cười bảo là sai rồi, để tâm rỗng lặng mới là nhất tâm. Hai lần như thế con đem hỏi ba con có biết cách nào để tâm rỗng lặng không, ba con nói mày nghe pháp riết bị ám ảnh. Nhưng con biết là không phải bởi rất rõ ràng mà sao nói đó ám ảnh được. Con lại tiếp tục nghe pháp tìm hiểu, đi chùa đủ chỗ, các bài pháp nào của các thầy nổi tiếng là con nghe hết, sách nào hay con cũng đọc luôn, con không thấy chán chút nào. Nhưng dường như có một bức màn cứ ngăn che con không thấy hài lòng. Con bắt đầu tìm hiểu thiền là gì. Con cũng nghe rất nhiều, vô tình có một ngày con nghe được bài pháp của Thầy. Thầy bảo, “thiền là trực nhận cái đang là chứ không phải tưởng là, cho là, muốn phải là, mong sẽ là”, nghe đến đây con tự mình nhìn lại. Ừ, đúng là bây lâu nay mình cố công tu hành gì hay học hỏi gì cũng toàn là phải thế này thế nọ, phải học cho nhiều nghe cho nhiều cũng chỉ để củng cố cái ta tự cho là này thôi! Bắt đầu từ đó con chỉ học pháp ở Thầy vì con nhận ra nơi đây mới thật là cái con cần. Tất cả pháp thế gian đều là Phật pháp, con nhận ra khi con cầm chén lên ăn cơm cũng là pháp, khi con khởi tâm tham cũng là pháp... Con mỉm cười với tất cả thầy ạ. Giờ con đã hiểu tâm rỗng lặng mà Thầy cứ nhắc nhở cho chúng con là gì rồi. Con cám ơn tất cả, cuộc sống này thật hoàn hảo phải không Thầy? Khi con tìm hiểu đến tâm rỗng lặng, vị thầy trong mơ đã bảo con nên học ở Thầy Viên Minh, lúc đó con thấy một khung cảnh thật an lành thầy ạ, thật lạ quá! Con viết hơi dài xin thầy hỷ xả.

Trả lời:

Đó cũng chính là điều mầu nhiệm của Pháp con nhỉ. Khi con thành tâm học pháp thì pháp liền đến rất hiện thực, không phải chỉ là ngôn từ chữ nghĩa. Học đạo, nghe pháp không phải để thu thập kiến thức mà để nhìn lại chính mình - thấy ra thực tại đang là. Con đã vào được cốt lõi của đạo. Chúc mừng con! Thầy có bài kệ này tặng con:

Khi quyết tâm học Đạo

Pháp tự đến chỉ đường

Chân lý thật mầu nhiệm

Chánh tri thấy tỏ tường

Ngày 24-12-2018

Câu hỏi 447:

Thầy ơi! Khi còn bé ở làng quê con nghe một ông cụ đọc bài thơ:

Làm chi mà chẳng làm chi.

Có làm gì cũng chẳng làm sao.

Làm sao mà chẳng làm sao.

Có làm gì cũng chẳng làm chi.

Con nghĩ ai làm bài thơ thật ngơ ngẩn. Nay được Thầy chỉ dạy, con giật mình sững sờ ngẩn ngơ thấy bài kệ thâm sâu hay quá. Con hối hận xin sám hối với người xưa: Xưa chưa thấy, kia ngơ ngẩn. Nay biết rồi, đây ngẩn ngơ. Vậy con có ngớ ngẩn không Thầy? Thầy dạy cho con!

Trả lời:

Khi mê thấy pháp ngẩn ngơ

Ngộ ra pháp đó nào ngờ uyên thâm

Mới hay chỉ một chữ tâm

Khi mê khi ngộ, chớ lầm giả chân

Ngày 31-12-2018

Câu hỏi 448:

Thưa Thầy con rất cô đơn do chồng hết tình thương với con. Một cảm giác cô đơn, bị bỏ rơi khi con đang mang thai. Con đã khóc rất nhiều nhưng anh ấy không thay đổi. Xin Thầy cho con năng lượng để cảm nhận đây là sự thật vì con luôn thấy quá khứ để níu kéo anh ấy trong vô vọng. Con mong mình có thể nhìn đây là sự thật để con vượt qua nhưng rất khó Thầy ơi! Nỗi cô đơn cứ hiện diện trong con...

Trả lời:

Đây là sự thật chứ còn gì nữa con! Vì con vẫn còn ảo tưởng nên không thấy ra sự thật đó thôi. Phật dạy không ai yêu thương mình bằng chính mình, sao con không yêu thương chính con mà đặt cược tình yêu vào một người con hoàn toàn không biết họ là ai, giống như đặt hết tài sản mình vào một canh bạc đầy may rủi? Tình yêu là canh bạc mà biết bao người đã sạt nghiệp vì nó, rồi có khi trắng tay vẫn còn không cam lòng bỏ cuộc! Hãy yêu thương chính mình thì con mới có thể yêu thương muôn loài vạn vật, với một tình yêu rộng lớn vô bờ. Đừng tự giam hãm chính mình trong một thứ tình yêu mù quáng vô nghĩa đong đầy nước mắt. Con hãy khóc nữa đi, khóc cho đến bao giờ tỉnh ra cơn ác mộng của cái gọi là tình yêu... vô vọng!

Tình yêu là cái chi

Sao mải mê mù quáng?

Để nước mắt hoen mi

Chết mòn bao ngày tháng!

2019

Ngày 01-01-2019

Câu hỏi 449:

Con xin đảnh lễ Thầy. Xin Thầy từ bi chỉ dạy: Thế nào là không sinh, không hữu, không tác, không thành. Xin cho thí dụ trong cuộc sống.

Trả lời:

Khi nghe lời nhục mạ

Tâm oán hận không sanh

Không thấy “Ta” thương tổn

Không tạo tác, trở thành

Niết-bàn liền hiển hiện.

Nếu sân hận khởi sanh

“Ta” lăng xăng tạo tác

Khổ não ắt hình thành!

Ngày 03-01-2019

Câu hỏi 450:

Thầy ơi có phải là

Đời người như chiếc lá?

Khi ta được sinh ra

Như lá bắt đầu rụng.

Khi ta sống trên đời

Như lá theo gió bay.

Lúc trở về cực lạc

Như lá vẫn nhẹ nhàng

Đặt mình trên thảm cỏ.

Trả lời:

Đời người như chiếc lá

Sống trọn từng sát-na

Tương giao cùng vạn hữu

Trong pháp giới bao la

Ngày 08-01-2019

Câu hỏi 451:

Kính thưa thầy, Con là người mới biết đạo không lâu. Theo con được biết đức Phật nói "ngũ dục là cạm bẫy của Ma vương", là loài hoa độc, là sức mạnh vạn năng. Người muốn cảm thắng Ma vương phải phá bỏ cạm bẫy, phải đạp nát loài hoa độc, phải chế phục sức mạnh vạn năng của nó. Vậy phải phá bỏ và phải chế phục bằng cách nào ạ? Xin thầy từ bi chỉ dạy thêm cho con. Con cám ơn thầy.

Trả lời:

Cạm bẫy của Ma vương cũng chính là tác duyên cho sự giác ngộ. Nếu biết trọn vẹn tỉnh thức với chính mình trong từng khoảnh khắc thì những mũi tên độc của Ma vương cũng rơi rụng như những cánh hoa tàn.

Cạm bẫy của Ma vương

Là tác duyên giác ngộ

Biết sáng suốt tư lương

Không gì không thể độ

Ngày 16-01-2019

Câu hỏi 452:

Kính thưa Thầy, cho con hỏi:

Khởi tâm chưa trói buộc

Trụ tâm mới buộc ràng?

Trong thấy chỉ có thấy

Giải thoát phi thời gian?

Con xin hỏi như thế cho gọn ạ. Con cảm ơn Thầy.

Trả lời:

Khởi tâm gì cũng được

Chỉ trừ bất thiện thôi

Nhưng dù tâm có thiện

Còn trụ còn cái "Tôi"!

Ngày 30-01-2019

Câu hỏi 453:

Kính thưa Thầy, Con xin đảnh lễ tri ân những lời dạy của Thầy và thầm cảm ơn cuộc đời này, đến ngày hôm nay, con được biết đến Thầy, biết đến Phật Giáo Nguyên Thủy. Hơn 2 năm nay, con nghe nhiều các bài Pháp thoại của Thầy và hàng đêm hiện nay con vẫn thường nghe. Con rất thấm thía Thư Thầy Trò số 13 vì trong đó con nhận ra được mình. Ngày cuối năm con đoán Thầy sẽ rất bận, nhưng tâm sự này con đã ấp ủ từ rất lâu, rất muốn tìm được ai đó soi sáng giúp con, con nên cư xử như thế nào bây giờ? Năm sắp hết và con cũng hy vọng được Thầy từ bi cho con vài lời khuyên để tâm con được tĩnh lại. Đối với xã hội, mọi người thường nhìn nhận con như một người phụ nữ mẫu mực, giỏi giang, có gia đình hạnh phúc và thành đạt trong xã hội. Nhưng thâm tâm con, con luôn đau đáu một nỗi đau. Cha con là người có bản ngã rất cao và việc phản bội mẹ con, đi với những người đàn bà khác dường như là một tính cách cố hữu. Mẹ con cứ chấm dứt được người này lại có người đàn bà khác xuất hiện. Từ khi con còn rất nhỏ cho đến tận bây giờ khi con đã bước sang tuổi 37. Mẹ con biết rất rõ điều đó nhưng con nghĩ mẹ con vừa muốn hy sinh vì con cái, giữ gìn gia đình, vừa muốn giữ lại tài sản công ty mà cha mẹ con đã vất vả bao năm xây dựng nên không muốn ly dị. Nhưng đến lúc con thấy không thể níu kéo được nữa, con đã đề nghị bố mẹ con ly dị nếu cảm thấy không còn yêu thương nhau nữa. Chúng con giờ đã lớn và có thể chấp nhận được việc đó. Con chỉ quan tâm đến sự an vui của mẹ con, còn con chấp nhận tất cả những lời dị nghị của thiên hạ. Cha con nói để cho ông có thời gian suy nghĩ lại. Những tưởng sau đó thì cha con sẽ thay đổi, nào ngờ, không chút thay đổi nào. Cách đây 50 ngày là ngày mất của bà nội con. Cha con ngang nhiên thông báo và tiếp đón chính người đàn bà đang ở với ông ấy, thậm chí còn cả họ hàng nhà người đàn bà đó đến. Con rất giận và hôm đó con đã phản ứng ra mặt. Cha con nói từ con, không chấp nhận con, và nếu con có đến nhà bố mẹ con thì ông cũng đuổi. Thậm chí còn định xông vào đánh con. Con thực sự rất buồn, nhưng con hiểu, có thể đó là nghiệp của ông ấy. Con đã nhắn với ông ấy rằng bây giờ ông ấy không từ con thì con cũng từ ông ấy nếu ông ấy còn tiếp tục như hiện tại. Khi cha con già, con sẽ phụng dưỡng và hoàn thành nghĩa vụ của một người con. Bây giờ mẹ con có không ly dị thì con cũng không chấp nhận. Từ hôm đó, con không còn qua lại nhà bố mẹ con nữa. Trước khi con biết đến Phật Pháp, biết đến Thầy, con đã từng khóc rất nhiều khi chứng kiến mẹ con mỗi lần phải đi đánh ghen, đi tìm hiểu chuyện phản bội của cha. Thậm chí có những giai đoạn, con gần như bị trầm cảm, không muốn giao lưu với bất kỳ một ai, luôn tự ti vì có một người cha như thế. Cả một quãng đời đen tối, không lối thoát! Cao trào là ngày bà nội con mất, con thiết nghĩ muốn nắm giữ mới khó chứ buông bỏ thì quá dễ. Nhưng giờ buông bỏ không dễ như con nghĩ Thầy ạ. Nhìn gia đình mọi người sum họp, con buồn quá! Con có thực sự là đứa con bất hiếu không Thầy ơi nếu con bỏ cha mình như thế? Con xin Thầy từ bi chỉ giúp con một con đường.

Trả lời:

Thế gian vốn bất toàn

Mong chi đời hoàn hảo

Càng khởi niệm lo toan

Càng chuốc thêm phiền não!

Ngày 02-02-2019

Câu hỏi 454:

Dạ, sáng nay con đã nhận được thư của thầy, những gì thầy chỉ dạy, con hiểu rằng không phải cố gắng thoát ra khỏi vô minh ái dục, sự mặc cảm tự ti hay trốn tránh nó. Mà là quay về đối diện và chấp nhận tất cả trong thực tại này dù cho thực tại đó có tồi tệ như thế nào đi nữa. Thật ra có những lúc con muốn buông xuôi nhưng nhờ những lời chỉ dạy của Thầy con có thể gắng gượng tiếp. Thầy đã từng nói rằng chính những thăng trầm trong cuộc đời là chất liệu làm nên bản lãnh để có thể chịu đựng những gian khó trong cuộc đời một cách bình thản và cuộc đời này là trường học mà mỗi người tùy theo duyên nghiệp pháp đưa đến để học ra bài học. Thầy ạ, mặc dù con chỉ hiểu nó theo ý thức chứ chưa thực chứng và cảm nhận được những lời Thầy dạy, nhưng thầy ơi, lời dạy của thầy là cây gậy giúp con đứng dậy mỗi khi đi không nổi và muốn buông xuôi trên kiếp người đầy đau khổ của con! Con xin chân thành cám ơn thầy. Con kính chúc thầy luôn mạnh khỏe và một năm mới an lành!

Trả lời:

Sādhu lành thay! Vấp ngã không phải là vấn đề, vấn đề là có đứng dậy được không. Thầy tặng con bài kệ

"Chân Tâm":

Tâm vốn vầng trăng sáng

Mây che chỉ tạm thời

Khi biết trăng còn đó

Mây tan vẫn sáng ngời

Vậy con đừng quên Tâm mình vốn chói sáng như đức Phật đã gọi là Pabhassara Citta. Khi "viễn ly, ly tham, đoạn diệt" mây che thì bầu trời "an tịnh" và vầng trăng "chánh trí" soi thấy Sự Thật rốt ráo nhất đó là "giác ngộ Niết-bàn".

Ngày 14-02-2019

Câu hỏi 455:

Thầy ơi! Các huynh đệ Phật tử con tu đã trên hai mươi năm, kinh kệ, nghi lễ, kiến giải rất rành rẽ, nhưng con thấy họ đang chấp nặng lắm. Con là út ít được các huynh dìu dắt vào đạo vài năm nay, nhưng nhờ hữu duyên con gặp Thầy chỉ dạy, con mới nắm được cốt lõi của Phật pháp, nên con muốn gợi ý cho các huynh quay về tìm hiểu gốc của giáo pháp đức

Phật mà Thầy dạy với đại ý là:

Từ cành lá trở về nguồn cội.

Đi muôn phương cũng trở lại nguồn

Buông hết xuống cho đời nhẹ gánh

Giữa đất trời hạnh phúc tràn tuôn

Xin Thầy chỉnh sửa giúp con!

Trả lời:

Tìm kiếm muôn phương có ích gì

Sao bằng tìm lại chính mình đi

Buông bỏ vọng cầu liền an lạc

Xả ly tà niệm... hết sầu bi!

Ngày 26-05-2019

Câu hỏi 456:

Kính thưa Thầy! Con muốn trình Thầy quá trình tu tập theo nguyên lý Thầy khai thị đến nay.

Thầy ơi, con kể thầy nghe.

Đi tìm chân lý lên bè thuyền nan.

Ngoài LÁ, con tên Đức An.

Sớm hôm một niệm râm ran Di-đà.

Mong ngày tâm trí nở hoa.

Một năm vẫn cứ Di-đà nam mô!

Đường đi không có sơ đồ.

Bước đi dò dẫm tìm vô đến CÀNH.

Trí Tạng tên đó Pháp Danh.

Sớm khuya chăm chỉ thực hành pháp môn.

Tập trung hơi thở, không ồn.

Hai năm, tâm trí bồn chồn chưa yên!

Cũng may có phước hữu duyên.

Tìm về được GỐC gặp liền minh sư.

Con ơi, muốn biết Tâm Như.

Thận trọng quan sát từ từ nghe con.

Đường đi không có lối mòn.

Thấy người, thấy cảnh núi non Như Là!

Thực hành như thế con nha.

Hoát nhiên xuất hiện vỡ oà thấy ra!

Trăm năm trong cõi Ta-bà.

Loanh quanh chỉ mệt, Như Là là xong.

Hữu vi, pháp viễn pháp vông.

Tuyệt không bám víu mới xong sự đời.

Trả lời:

Đúng lắm!

Tuỳ Thuận Pháp sống nhu hoà

Không thêm không bớt vỡ oà Thái Hư

Tịch nhiên vạn pháp Chân Như

Thong dong vô ngại, vô tư, vô cầu

Ngày 23-07-2019

Câu hỏi 457:

Bạch Thầy, Sự vận hành của pháp đến với con lần này thật vi diệu, có lẽ đây là bài kiểm tra thực tế nhất về mình, về nhận thức và hành vi, đó là khi gặp nghịch duyên, mà chỉ có nghịch duyên mới học ra được bài học, nghịch càng lớn, giá trị càng cao, cho dù kết quả cuối cùng như thế nào nó cũng không còn quan trọng nữa.

Con thấy ra rồi, một tâm không

Tâm không, hoa nở vạn tâm đồng

Tâm không, Thầy bảo làm muôn việc

Muôn việc con làm, với tâm không...

Con cám ơn Thầy, cám ơn Pháp.

Trả lời:

Sādhu lành thay!

Tâm không, tâm hữu cứ tuỳ duyên

Pháp đến, pháp đi vốn diệu huyền

Tự tại thong dong, thôi tìm Đạo

An nhiên vô ngại, chớ hỏi Thiền!

Ngày 13-08-2019

Câu hỏi 458:

Kính thưa Thầy! Hôm nay con ngồi nghe bài giảng của Thầy mà con tâm đắc quá! Trong đời sống từ nhỏ đến lớn chắc con chưa gặp được ai nói với con sống trong tập thể khi nào cần thiết thì tương tác giao tiếp với mọi người, không có việc cần thì mỗi người tự sống biết rõ mình. Thay vào đó xã hội giờ đây đề cao những người nhiều năng lượng, biết chủ động bắt chuyện, biết thể hiện bản thân, ngồi yên trầm tĩnh quá hay ít nói thường bị quy kết là rụt rè, tự ti, khó gần, không mở lòng thậm chí là ích kỷ hay thiếu khả năng. Có lẽ vì không ai cùng cách nhìn như con hay dạy bảo con theo đúng bản chất mình có, nên càng lớn con cũng dần tin là mình phải biết bắt chuyện hỏi thăm gợi chuyện, hay biết "quan tâm" một cách không cần có lý do. Sống trái mình như vậy thật là đau khổ, con càng sống càng không thể học được cái cách sống như thế mà chỉ đi đến dằn vặt thêm. Lúc trước thì con ấm ức, vì vậy mà cách đây mấy năm hồi con mới sinh em bé, con có hỏi thầy trong xã hội nhiều thành kiến và định kiến vậy làm sao để con con lớn lên được suy nghĩ tự do. Con còn suy nghĩ chả lẽ không cho nó đến trường hay dạy nó chống đối? (con nghĩ thôi chứ biết không đúng ạ) Bây giờ nhìn lại con thấy biết ơn, đúng là pháp nào cũng có mặt dụng của nó phải không Thầy? Con đã thấy xã hội đa chiều, đa tính cách như thế nào và chấp nhận được điều đó. Con đã vơi bớt sợ hãi và đã bắt đầu thấy ra làm sao để sống "hòa nhập nhưng không hòa tan". Do con đã có trải nghiệm sống trong xã hội. Con thấy trải nghiệm thật là quý giá và con con cũng sẽ lớn lên trong xã hội đó để có trải nghiệm riêng của nó. Con không thể áp đặt kinh nghiệm vì "tình thương" lên con của con. Con thì học bài học của mình và nó học bài học của nó.

Bài giảng hôm nay giúp con có thêm tự tin và bớt sợ hãi với cách sống và giá trị mình tin tưởng. Tôn trọng lối sống của mình trước thì con mới có thể tôn trọng lối sống người khác một cách chân thành được ạ. Con viết dài dòng về cái thấy của mình, con cảm ơn thầy đã đọc thư con.

Trả lời:

Sādhu lành thay! Thầy nhớ đã tặng một Phật tử một bài kệ cách đây khoảng 40 năm:

Tịnh chi nhân dĩ động Động chi nhân dĩ thông Ứng nhi hành dĩ biến Hữu nhi thành dĩ không Ý nói động hay tịnh chỉ tuỳ duyên mà ứng, không thiên chấp, không bám trụ vào đâu cả mới thật sự hanh thông.

Ngày 20-08-2019

Câu hỏi 459:

Thầy ơi! Trong tâm con còn rất nhiều điều lủng củng chưa được tỏ tường Thầy ạ! Con cũng còn rất nhiều câu hỏi cũng như những mâu thuẫn muốn được trình pháp để Thầy giúp con vén màn si mê tăm tối. Con đã từng cách đây nhiều năm ghé qua chùa Bửu Long tham quan. Nhưng có lẽ hồi đó duyên Phật Pháp trong con chưa tới. Nên con không thể cảm thụ được những bài pháp hay những câu kệ mà con sưu tầm góp nhặt được Thầy ạ. Trải qua nhiều năm tháng. Trải qua những năm tháng thăng trầm cũng như những giai đoạn lang thang trong các đạo tràng của nhiều môn phái Thiền, Tịnh, Mật... khác nhau. Rồi cũng tình cờ lướt mạng con gặp được những bài pháp của thầy. Con đang muốn nghiền ngẫm, bỏ ngỏ những câu hỏi, nhiều mâu thuẫn lại. Hôm nay con chỉ muốn gửi đến thầy những lời tâm sự chia sẻ này thôi. Thầy ơi! Có nhiều khi con nghe những đoạn pháp của thầy. Con đã vỡ òa, trái tim con xúc động đến chảy nước mắt... không có ngôn ngữ nào diễn tả được. Con xin đảnh lễ Ngài, Ngài đã làm được. Con cảm nhận như mình đã được lạc vào thời kỳ đức Phật còn tại thế vậy! Con xin chia sẻ những giai điệu tâm hồn này trong con: nhiều khi trong những đêm đen, lầm lỗi, sao mà cái tôi nó cứ lủng củng như vậy. Đặt gánh nặng xuống... sao mà khó vậy! Con chúc thầy luôn mạnh khỏe, trường thọ cho chúng con được soi sáng để đứng lên mạnh mẽ tiến về ánh sáng của tự do, giải thoát. Con xin thành kính đảnh lễ, tri ân thầy.

Trả lời:

Con đừng mặc cảm, những sai lầm lại chính là những bài học giúp con tỉnh ngộ, hãy cảm ơn tất cả đã giúp con nhận ra chính bản tâm vốn chói sáng muôn đời. Tặng con bài kệ:

Tâm ví như vầng trăng

Dẫu mù sương che khuất

Vẫn là ngọn hải đăng

Sáng soi miền tăm tối

Ngày 18-09-2019

Câu hỏi 460:

Thưa Thầy, con xin Thầy bớt ít thời gian cho con được hỏi. Con năm nay 34 tuổi, có một công việc ổn định, làm trong một bệnh viện. Con thường hay buồn, suy nghĩ và rơi nước mắt, khi gặp những cảnh đời ngang trái. Con nhận thấy, con cũng không còn muốn nhìn thấy cảnh những người xung quanh mình bon chen, toan tính về cuộc sống. Con muốn nương nhờ cửa Phật, để tránh không còn phải chứng kiến những cảnh đời đau khổ, nhưng con nghe nói phải có số căn tu. Thưa thầy, con nên làm thế nào để có thể nương nhờ cửa Phật, để có thể tránh được những muộn phiền trong cuộc sống. Mong thầy giúp con.

Trả lời:

Đâu cũng có khổ sầu

Chỉ cần lòng trong sáng

Không phiền muộn lo âu

Không tham ưu là Đạo

Muốn biết có căn tu hay không con nên đến nhiều chùa làm công quả để tìm hiểu trước. Thấy nơi nào thích hợp căn duyên của con mới xin xuất gia sẽ tốt hơn.

Ngày 26-09-2019

Câu hỏi 461:

Kính bạch Thầy!

Con xin dâng lên Thầy, cảm xúc của con những ngày

được sống bên Thầy trong mùa an cư năm nay, cũng

như sẻ chia đến quý thiện hữu đã từng đến ở lại, thời

gian ngắn để trải nghiệm tu tập tại Chùa Bửu Long,

với vài dòng thơ ngắn dưới đây.

Bên Thầy

Mỗi sớm mai thức dậy

Thấy lòng mình bình yên

Được theo bước chân Thầy

Hạnh Phúc đến vô biên

Thầy vui đời sống đạo

Tự tại bước thong dong

Con an bần thủ đạo

Sống tri túc nhẹ lòng

Còn bao nhiêu ngày nữa?

Thầy bảo đừng quan tâm

Con thắp lên ngọn lửa

Thầy đốt nén hương trầm

Trăm năm đời viễn mộng

Bao thăng trầm bể dâu

Trong vô cùng trống rỗng

Thầy trò mình bên nhau

Bửu Long mùa an cư 2019.

Trả lời:

Sādhu lành thay! Thầy tặng con bài thơ Thiền đi bộ:

Lặng lẽ từng bước chân

Nghe tâm hồn sâu lắng

Vọng tưởng vốn phù vân

Chân như thường rỗng lặng!

Ngày 02-10-2019

Câu hỏi 462:

Kính thưa Thầy! Cho phép con đảnh lễ Thầy và cảm tạ ơn tái sinh! Những Pháp thoại của Thầy thời gian qua đã cứu con. Khi mới nghe những bài đầu tiên con bị sốc! Con phải nghe đi nghe lại nhiều lần vì những gì Thầy giảng hoàn toàn trái ngược với những gì con biết về Phật Pháp. Hồi còn nhỏ xíu chị em con theo má con tới một chùa Tịnh Độ gần nhà học đạo. Con học rất giỏi, Chú Đại Bi thuộc làu làu, Sám Tống Táng dài dằng dặc không ăn thua gì với con vì Kinh Di Đà con còn thuộc nữa là! Thuộc kinh như vậy nhưng giờ con mới thấy mình chẳng hiểu gì về Phật Pháp cho dù con có thuộc cả Tiểu sử Đức Phật Thích Ca. Những bài Pháp của Thầy con nghe nhưng chưa vội tin mà con phải trải nghiệm bản thân. Con chánh niệm tỉnh giác trong đi đứng ngồi nằm và trong những việc nhỏ nhặt nhất. Khi vô sự con nghe Pháp thoại; khi hữu sự con không can thiệp, không phán xét, không kết luận, nếu có sân con chỉ nhìn cái sân đó đang sinh diệt thế nào, vài lần như vậy sân không xuất hiện nữa, con chỉ thấy Pháp đến rồi đi với sự hoàn hảo đến bất ngờ! Con không cần phải can thiệp gì hết, thật vi diệu Thầy ạ! Có một điều lạ kỳ là lúc đầu mới nghe Pháp thoại con chưa bấm vào nút “đăng ký”. Vậy mà không hiểu sao, cứ mỗi lần con gặp hữu sự và con đang bối rối chưa biết phải ứng xử với vấn đề đó như thế nào thì bài Pháp thoại kế tiếp của Thầy tự ứng ra như soi đường chỉ lối cho con vậy! Và một điều lạ lùng nữa, là khi con nhìn thấy ra được phút giây hiện tại thì nước mắt con tuôn trào, sự xúc động dâng trào con không diễn tả được! Từ đó trở đi, mỗi lần nghe Pháp thoại của Thầy con đều xúc động chảy nước mắt vì như thấy lại những đau khổ của cuộc đời con đã nếm trải, con khóc thật nhiều nhưng tâm con lại nhẹ nhàng thanh thản như trút được bao nỗi muộn phiền Thầy ạ! (Con không phải là người dễ khóc đâu Thầy, lần phát hiện bệnh ung thư con còn không rơi nước mắt). Có điều giờ con cứ rảnh là nghe Pháp thoại của Thầy, con không mong cầu gì ở tương lai, chẳng vấn vương quá khứ, chỉ muốn thấy ra sự thật để chiêm nghiệm cuộc sống. Nhưng con nghe nhiều đến nỗi mà bạn bè rủ con đi chơi con không muốn đi vì nghĩ rằng ở nhà nghe Pháp thoại còn có ích lợi hơn nhiều. Những sự chọn lựa trong cuộc sống là không tránh khỏi, miễn rằng sự chọn lựa đó không làm mình đau khổ. Còn nếu đau khổ thì cứ học bài học đau khổ phải không Thầy? Con còn sơ cơ, phiền Thầy bày vẽ thêm cho con. Con chân thành biết ơn Thầy và kính chúc Thầy sức khoẻ an khương!

Trả lời:

Sādhu lành thay! Đúng là con hữu duyên với Chánh Pháp nên đã trải qua bao nhiêu thử thách rồi cuối cùng Pháp cũng đến đúng lúc giúp con mở con mắt tuệ, thấy rõ Đạo nhiệm mầu. Thầy tặng con bài kệ:

Dù nước mắt tuôn trào

Nhưng thấy ra Chánh Pháp

Hơn tìm sự ngọt ngào

Trong vô minh ái dục

Ngày 07-10-2019

Câu hỏi 463:

Con từ vô thỉ vong thân Nghe thầy chỉ dạy lần lần thấy ra Thong dong dạo bước về nhà Từ trong biển khổ vỡ oà niềm vui! Con kính đảnh lễ Thầy, không thể nói hết lòng biết ơn của con đối với Thầy, bậc minh sư mà con đã tìm kiếm bao lâu nay!

Trả lời:

Sādhu lành thay! Thầy chỉ là người thuyết minh. Tánh biết trong con mới là minh sư thường giúp con tỏ ngộ.

Chúc mừng người đã về nhà

Thong dong giữa cõi Ta-bà huyễn hư

Trong hư huyễn thấy chân như

Trong vô minh có minh sư soi đường

Ngày 21-12-2019

Câu hỏi 464:

Kính bạch Thầy, Đã lâu con sống trải nghiệm, chiêm nghiệm muôn mặt của cuộc sống mà không hỏi Thầy. Giờ đây con ngày càng không thấy lo lắng, sợ hãi điều gì nhiều. Con chỉ thấy hiện tượng, trạng thái và hiểu ra một cách tổng quát nhất nhưng con thấy luôn bình an. Có lẽ cái thời hay suy tư, luận giải đầy khổ đau đã qua rồi. Nhờ có cơ duyên của con và đặc biệt là nhờ có Thầy khai sáng nên con đã lĩnh hội được điều vô cùng quý báu. Giờ con sống yêu đời hơn, làm việc hợp lý, hiệu quả hơn, nội tâm mạnh mẽ và tự do hơn mà ít ai biết. Con thấy giờ đây trong con có năng lượng của tình yêu thương thuần khiết. Bất kể trạng thái cảm xúc như thế nào con cũng không ngại và trọn vẹn được. Con luôn soi sáng một cách dễ dàng thân tâm mình và mọi sự, mọi vật. Con đã thấy ra mục đích để sống sáng suốt, không hại người, ung dung, tự tại, giữa cuộc đời nhiều biến động và khổ đau này. Con xin vô cùng biết ơn Thầy ạ. Con xin kính chúc Thầy khỏe mạnh, trụ thế dài lâu và đem lại lợi ích cho nhiều người ạ.

Trả lời:

Sādhu lành thay! Đó chính là mục đích thực tế mà đức Phật muốn khai thị, đúng với Bốn Sự Thật và Tám Điều Sống Đúng Tốt. Chúc mừng con!

Không vọng cầu Thánh quả

Không ảo tưởng phàm phu

Không thủ trước, buông xả

Xứng đáng hạnh chân tu

Ngày 23-12-2019

Câu hỏi 465:

Con năm nay 63 tuổi. Con đã tập tành tu học từ khi còn nhỏ - tu nhiều pháp môn nhưng không hài lòng vì thấy mình vẫn tham sân si, không tự chế được tâm mình, cuộc sống buồn nhiều hơn vui.... Một hôm, cách đây khoảng một năm con gặp Thầy trên YouTube và nhận thấy thích, con nghe video Thầy giảng nhiều lần và thực tập. Nhưng khi thực tập thì khó quá - con thấy dường như không “vào được”, con buồn lắm! Con tiếp tục... một hôm thấy những niệm vọng “sân, tham...” chợt nổi lên rồi ra đi không hoành hành con như trước. Rồi cách nay hơn hai tháng đang đi bộ con thấy tâm tĩnh lặng và sáng suốt lắm, thỉnh thoảng vài niệm thoáng hiện nhưng dường như hoà tan vào khối tĩnh lặng mênh mông này - sự việc này kéo dài vài hôm. Rồi lại, một hôm con thấy ra là “tánh thấy biết” này đã bên cạnh mình từ muôn thuở chỉ vì mình không nhận ra nó thôi. Bây giờ sao con quên nhiều? Con mặc kệ quên hay nhớ. Quên thì thấy quên. Nhớ thì thấy nhớ. Mặc tình việc đến việc đi, con thường rõ biết mình trong cuộc sống. Con không còn bị buồn như xưa nữa. Con biết Thầy rất bận, nên ngắn gọn vài hiện tượng xảy ra trong con, mong Thầy chỉ dạy thêm và sửa sai, để con không lạc hướng, để con đủ niềm tin trên con đường tu tập. Con cám ơn Thầy và cầu nguyện Thầy trụ thế lâu dài để tiếp tục dạy dỗ chúng con.

Trả lời:

Sādhu lành thay! Con đã đi đứng hướng đoạn giảm tham sân si mà đức Phật dạy. Chúc mừng con!

Mặc kệ nhớ hay quên

Chỉ ngay đây rõ biết

Thực tại vốn không tên

Nhớ chi đời thi thiết!

Nguồn: Sách Phật học — budsas.net (Bình Anson) · tamtangpaliviet.net (Tỳ khưu Indacanda) · chuaduocsu.org (Chùa Dược Sư Lâm Đồng — Hải Triều Âm Toàn Tập) · Toàn tập Tâm Như – Trí Thủ, Ban Sưu tập tu viện Quảng Hương Già Lam (NXB Tổng Hợp TP.HCM 2002; tái bản NXB Phương Đông 2011) · sách phổ biến miễn phí từ kho Kindle và kho ổ ngoài của Không Hoa; ghi công theo tác giả/dịch giả từng cuốn (cột nguồn) · sách Đợt 12 (9/2026) thầy thêm từ thư mục riêng, ghi công theo tác giả/dịch giả từng cuốn · sách Phật học phổ biến miễn phí trên mạng (9/2026), ghi công theo tác giả/dịch giả từng cuốn · thư mục sách Tuệ Sỹ (9/2026) thầy đưa vào, ghi công theo từng cuốn. · sách ebook của Pháp Thí Hội (phapthihoi.org, 10/2026), ghi công theo tác giả/dịch giả từng cuốn.