Nghi lễ và Sách Phật học · Sách Phật học · Giảng và chú giải Kinh Luận
Đại Thừa Đại Tập Địa Tạng Thập Luân Kinh Giảng Ký Quyển 1, 2
- Thông tin
- Nguồn: adidaphat.net
Mọi người hãy xem truyện của tôn giả Mật Lặc Nhật Ba (Milarepa), sư phụ của Ngài là Mã Nhĩ Ba (Marpa) yêu cầu Ngài cúng dường toàn bộ sở hữu rồi mới truyền pháp cho Ngài. Nhưng [nếu ta bắt chước làm như vậy], lời ta nói xuất phát từ keo tham, ta chẳng có bản lãnh ấy, kẻ kia sẽ chẳng chịu xả, không chịu cúng dường pháp. Lừa gạt người khác, chẳng có tín nghĩa. Nói dối, siểm nịnh, quý vị rất dễ dàng nhìn ra. Phàm là bất cứ ai, đối với kẻ thấp kém hơn mình, nếu lúc nổi tâm kiêu mạn, nhất định sẽ nịnh nọt kẻ bề trên của mình. Kiêu ngạo đối với kẻ dưới, nhất định sẽ bợ đỡ bề trên. Trông thấy người có quyền, hoặc là có tiền bạc, nhất định kẻ đó sẽ cúi đầu, khom lưng, có ý nghĩa như thế đó. Những lời bợ đỡ, ngon ngọt gì hắn cũng đều tuôn ra hết. Ta có thể thấy chuyện này trên TV. Người hiện thời có bộ dạng như vậy rất nhiều, người học Phật chớ nên nịnh nọt!
Cuống siểm ( 誑諂 ) là chẳng nói lời thành thật. Trong ấy, lại chia thành hữu ý và vô ý. Quý vị chỉ cầu lợi, vì cái danh mà gạt gẫm người ta. Quý vị có mục đích, cái tội Cuống ( 誑, lường gạt) lại lớn hơn một chút nữa. Tùy tiện nói giỡn với người khác, hoặc nói bỡn cợt để trêu đùa, tội này sẽ nhẹ hơn nhiều. Cuống và Siểm đều thuộc loại vọng ngữ; nhưng Cuống ở đây không phải là như vậy, Cuống ở đây là cố ý, vì danh lợi. Siểm mị ( 諂媚, nịnh nọt, ve vuốt) cũng vì danh lợi.
Hại ( 害 ) khá rõ ràng, hoặc là hại người, nhưng kẻ đó cứ tưởng hại người, thật ra là hại chính mình. Phàm là hại người thì cũng đâu có hại được người ta, mà trái lại thành toàn cho người ta đấy chứ! Quý vị vừa hãm hại, đâm ra khiến cho người ta tiêu tai. Mọi người đọc kinh Kim Cang, [sẽ biết]: Nếu có ai bị kẻ khác khinh miệt, tội [của người đó] trong đời trước cũng sẽ tiêu diệt. Hoặc là quý vị bị kẻ khác hãm hại, cầu còn không được! Kẻ đó hại quý vị, tội trong đời trước của quý vị bị tiêu diệt. Vốn đáng bị đọa địa ngục, do kẻ đó hãm hại quý vị, ngay cả địa ngục cũng chẳng bị đọa, cái tội ấy cũng tiêu mất rồi!
Mạn ( 慢 ) là kiêu mạn. Chữ Kiêu ( 憍 ) trong “kiêu mạn” có rất nhiều cách giải thích. Mạn có mấy loại? Có mười loại mạn và mười loại kiêu. Tôi chỉ nói đại khái: Kẻ ấy vốn chẳng có bản lãnh, vốn chẳng nên hồn, vẫn cảm thấy mình ngon lành hơn người khác. Hạng người này rất nhiều! Kiến thức của kẻ đó chẳng to lớn gì, lại ngỡ chính mình rất lỗi lạc, giỏi giang hơn bất cứ ai khác. Ai cũng bị hắn khinh rẻ. Thậm chí cho rằng: “Thích Ca Mâu Ni Phật chẳng thật, ta mới là Phật thật”. Quả thật có kẻ như vậy đó, hòa thượng kiểu đó cũng có, cư sĩ kiểu đó cũng có luôn. Trong thời đại hiện tại, thứ gì cũng đều có! Phẫn, hận, não, phú, xan, tật, cuống, siểm, hại, kiêu, hiện thời chúng ta có mấy thứ? Hai mươi món Tùy phiền não, đều là phiền não của chúng ta. Có mấy thứ ấy, làm sao khai ngộ cho nổi? Có tu hành nổi hay không? Bất luận đọc tụng Đại Thừa cũng thế, mà tu Định cũng thế, chúng đều ngăn chướng quý vị, làm sao quý vị có thể tiến nhập cho nổi? Rất khó tiến nhập! Bất quá, đấy đều là tật xấu của chúng ta. Đức Phật dạy chúng ta có quá nhiều tật xấu, mọi người ắt phải tự mình đối chiếu một phen, đừng tới đây để nghe những lời lẽ êm tai! Kinh Thập Luân có rất ít lời lẽ êm tai, càng về sau càng phức tạp. Ở đây là nói đại khái về những khuyết điểm của chúng ta. [Ở đây nhắc tới] các loại phiền não lớn; trong phần sau, sẽ nói cặn kẽ từng điều một, chỉ ra những lầm lỗi của chúng ta đang nẩy sanh trong hiện thời.
Nếu diệt trừ những lầm lỗi ấy thì tốt lắm, quý vị tu Định cũng có thể tiến nhập, đọc tụng Đại Thừa cũng có thể sanh huệ. Đọc tụng Đại Thừa thì quý vị đọc tụng kinh điển Đại Thừa, nhập Định, có lẽ trông thấy thánh cảnh. Đọc phẩm Tịnh Hạnh, sẽ thấy Văn Thù Bồ Tát, chẳng sai biệt cho mấy! Đọc phẩm Phổ Hiền Hạnh Nguyện, sẽ thấy Phổ Hiền Bồ Tát, đọc kinh Địa Tạng sẽ thấy Địa Tạng Bồ Tát. Đọc Phổ Môn sẽ thấy Quán Thế Âm Bồ Tát, thật sao? Chính là do cái tâm của quý vị biến hóa. Vì cái tâm của quý vị đã định, đọc kinh, sẽ sanh khởi. Đấy là huyễn cảnh, đừng ngỡ là thánh cảnh. Nếu quý vị hơi sanh khởi Ngã Kiến, vừa chấp trước: “Ta khá quá chớ, có thể đọc kinh cảm ứng Bồ Tát hiện thân”. Đấy là kiêu, sẽ lập tức chuốc lấy phiền não. Đó là huyễn cảnh, nếu quý vị chẳng chấp trước, cứ đọc kinh sách y như cũ, [thánh cảnh] hiện cũng được, mà không hiện cũng chẳng sao! Giống như Văn Hỷ Bồ Tát: “Ông là ông, tôi là tôi” . Khi Văn Thù Bồ Tát hiện thân trước Văn Hỷ, chiếu lý cho Sư. Sư nói: “Văn Thù là Văn Thù, Văn Hỷ là Văn Hỷ. Ông chẳng thể làm thay tôi” . Có chí khí như thế đấy! Do vậy, hiện cảnh giới gì đi nữa, đều chẳng chấp trước, đáng nên làm gì thì cứ làm, đáng nên tu hành như thế nào, quý vị cứ tu hành đúng như thế đó!
Khi nhập Định, quý vị cũng có thể thấy rất nhiều cảnh giới. Đặc biệt là lúc mới vừa tu hành, Phật, Bồ Tát rất linh, dường như quý vị cầu gì cũng đều rất tương ứng. Tin lâu ngày, dường như Phật, Bồ Tát càng lúc càng xa. Trọn chẳng phải là Phật, Bồ Tát cách xa, mà là cái tâm của quý vị dấy lên biến hóa. Như người xuất gia chúng ta, xuất gia một năm thì Phật ở trước mắt, xuất gia mười năm thì Phật dọn qua Tây Thiên. Sau mười năm, người ấy chẳng biết nữa, Phật chẳng còn! Do nguyên nhân nào vậy? Sau khi học Phật, sanh khởi rất nhiều phiền não. Vốn là thánh sự, quý vị biến nó thành phiền não. Nơi Tục Đế còn chưa đủ, thêm vào Không Môn, chắc là chẳng rỗng không. Nếu thật sự chẳng không, tức là còn tăng thêm một cái Không nữa, Không trong hư không. Cái Không ấy rất lợi hại, khiến cho quý vị đọa lạc rất nhanh: “Chẳng có vấn đề gì! Không mà!” Đem toàn bộ nhân quả báo ứng một nét bút xóa sạch. Kẻ đó chẳng học Phật thì còn đỡ một tí, chẳng có lá gan lớn như vậy. Sau khi học Phật, to gan lắm: “Phật nói là Không mà!” Cho nên chuyện gì kẻ đó cũng đều dám làm. Sau khi đã làm, chắc chắn là [tội nghiệp] chẳng không rồi! Đợi đến khi thọ khổ, bụng đau, sọ nhức, mới biết là Không chẳng được! Một tí tẹo cũng chẳng coi là Không được! Kẻ đó biết sự lợi hại, cho nên sẽ thật thà học.
Trong phần trước, chúng tôi đã nói về tập tụng nghiệp luân, nói đến “trung đại phiền não tụ, giai trừ diệt cố, vị linh chứng Vô Thượng Trí cố” (các khối phiền não to lớn trong ấy đều trừ diệt, vì khiến cho chứng Vô Thượng Trí). Chúng tôi nhắc lại một chút. Trong phần trước, nói về tu Định nghiệp, tức là tu Định; ở đây dạy về tập tụng nghiệp. Sợ rằng mọi người sợ tập tụng thì nhiều, mà tu Định thì ít. Vì chúng ta đọc kinh Kim Cang, hoặc đọc kinh Di Đà, “tập tụng” là đọc tụng Đại Thừa. Thông thường, mọi người nhìn theo mặt chữ, niệm một lượt là xong. Có lúc, do thời gian rất vội vàng, dường như tăng tốc độ đọc cho lẹ hơn. Trong tình huống như vậy, khi đọc tụng, quý vị chẳng dễ gì tiến nhập. Tôi nói “không thể tiến nhập”, vì trong khi tập tụng, chẳng thể thuận theo đạo lý trong kinh văn mà nhập Quán, chỉ chiếu theo văn tự mà đọc. Tập tụng kiểu đó, công lực kém cỏi hơn. Tập tụng kiểu đó, đoạn phiền não sẽ có phần khó khăn!
Tập tụng nghiệp và tu Định nghiệp giống như nhau. Nếu quý vị có thể chí tâm đọc, chẳng hạn như đọc phẩm Phổ Môn, nếu đã có thể nghe qua, đã được giảng qua thì càng tốt hơn. Chưa được nghe giảng, hoặc là nghe vị sư phụ nào nói “đọc phẩm Phổ Môn sẽ có lợi ích”, quý vị bèn thỉnh một quyển kinh Phổ Môn để đọc như vậy. Chẳng có sư phụ truyền dạy, chẳng có ai bảo quý vị đọc như thế nào, quý vị đạt được hiệu quả sẽ kém hơn một chút. Vì sao? Trong tụng nghiệp luân, có thêm vào một chữ Tập. “Tập” ( 習 ) là học tập. Sau khi quý vị đã học tập rồi mới đọc. Khi quý vị tu tập tụng nghiệp luân, tức là khi ta đọc tụng Đại Thừa, chớ nên giải đãi. Đầu đêm, cuối đêm [đều phải tụng đọc].
Nay chúng ta đang thuộc thời Mạt, sợ rằng với tình huống thân thể của chúng sanh trong hiện thời, sẽ chẳng thể chịu đựng nổi! Mọi người chỉ đọc, hoặc là phẩm Phổ Môn, hoặc là phẩm Phổ Hiền Hạnh Nguyện, hoặc là kinh Dược Sư, hoặc kinh Di Đà, đọc một bộ là được rồi. Vậy thì chẳng dùng đến đầu đêm và cuối đêm, chẳng trở thành vấn đề tốn thời gian quá lớn.
Khi đọc, nhất định phải tuân theo nghi thức. Nói chung, cần phải có một lư hương. Đồng thời, tùy theo sức của quý vị lo nổi mà cúng chút hoa. Nếu chẳng thể cúng nhiều thì một bông cũng được. Quý vị dùng một cái bình hoa nhỏ, đổ vào đó chút nước để dâng cúng hoa, thắp một nén hương, nghi thức ấy cần phải có. Bày kinh bổn ra, chúng ta trước hết phải đảnh lễ ba lượt. Lễ xong, mở kinh bổn ra, quý vị phải lắng lòng một chốc. Sau đó, phải tĩnh tâm một thoáng, quán tưởng trong chốc lát. Tâm đã tĩnh, bèn mở kinh bổn ra để niệm. Niệm thì ắt cần phải từng chữ rành mạch, phân minh. Lúc mới niệm, càng phải rõ ràng, rành rẽ. Nếu quý vị muốn thâm nhập đôi chút, bèn thuận theo kinh văn mà nhập quán.
Nếu quý vị đọc phẩm Phổ Môn, phẩm Phổ Môn tán thán công đức của Quán Thế Âm Bồ Tát, tán thán Quán Thế Âm Bồ Tát như sau: Hễ quý vị gặp phải tai nạn gì, chỉ cần niệm Quán Thế Âm Bồ Tát, Quán Thế Âm Bồ Tát có thể cứu khổ cứu nạn. Kinh văn dạy như thế đó. Quý vị phải biết: Niệm Quán Thế Âm Bồ Tát thì phải chí tâm; chẳng chí tâm, sẽ không thể được. Nếu quý vị biết tu Quán, khi đọc phẩm Phổ Môn, quý vị quán tưởng vì sao Quán Thế Âm Bồ Tát phát nguyện to lớn dường ấy? Ta cũng mong học theo Ngài, đọc tụng chuyện Ngài đã làm trong quá khứ, cũng là những chuyện cũ, đó là các chuyện Quán Thế Âm Bồ Tát đã thực hiện trong quá khứ. Quý vị đọc [kinh văn dạy về] Ngài, cũng phải học theo Ngài phát nguyện.
Khi tụng kinh, nếu thêm vào Quán, hiệu quả sẽ to lớn. Như thế thì mới có thể đoạn phiền não. Có các đạo hữu đã từng hỏi tôi như thế này: “Con đã tụng phẩm Phổ Hiền Hạnh Nguyện mấy ngàn bộ. Mỗi ngày tụng một bộ, con tụng mười mấy năm, thế nhưng một tí hiệu quả cũng chẳng có”. Tôi Hỏi: “Quý vị tụng như thế nào?” Người ấy thưa: “Con cầm kinh bổn lên niệm”. Đúng hay không? Đúng! Tôi nói: “Quý vị nói hiệu quả thì là cầu hiệu quả gì vậy? Thoạt đầu, quý vị phát nguyện gì vậy?” Khi tập tụng, quý vị phát nguyện. Quý vị đọc một bộ kinh nào, hoặc là kinh Địa Tạng, hoặc đọc phẩm Phổ Môn, hay phẩm Phổ Hiền Hạnh Nguyện, như thế thì sẽ tùy thuận Địa Tạng Bồ Tát mà phát nguyện để đọc kinh Địa Tạng. Quý vị đọc phẩm Phổ Môn, sẽ tùy thuận Quán Thế Âm Bồ Tát mà phát nguyện. Đọc phẩm Phổ Hiền Hạnh Nguyện, sẽ thuận theo Phổ Hiền Bồ Tát để phát nguyện. Quý vị tụng như vậy, hiệu quả sẽ to lớn. Nếu quý vị có thể liễu giải ý nghĩa bao hàm trong bộ kinh ấy, khi tụng, nếu chẳng dấy lên chấp trước, chẳng thấy ta là người có thể tụng, chẳng có kinh được tụng. Khi niệm kinh, đọc tụng, tâm của quý vị và kinh kết thành một thể, tâm của quý vị và Quán Thế Âm Bồ Tát kết thành một thể. Quý vị đọc bộ kinh nào, sẽ kết thành một Thể với vị Bồ Tát trong bộ kinh đó. Đó gọi là cảnh giới chẳng thể nghĩ bàn. Đấy là một phương thức đọc kinh.
Đọc kinh xong, nhất định phải hồi hướng. Khi bắt đầu đọc thì phải phát nguyện, đọc xong phải hồi hướng. Phải làm theo quá trình nhất định, đó gọi là “tu hành” . Quý vị đọc kinh là hành Bồ Tát đạo ở ngay nơi đây, là tu hành. [Quý vị thắc mắc]: “Bản thân con ngồi ở đây niệm kinh, làm sao hành Bồ Tát đạo cho được?” Công đức đọc tụng kinh của quý vị gia trì, hồi hướng cho hết thảy chúng sanh, đặc biệt là chúng sanh trong ba ác đạo. Quý vị phát nguyện, hy vọng Bồ Tát gia trì, độ thoát họ, trừ khử tai nạn cho họ. Ý nghĩa của hồi hướng là dùng tâm lực của chúng ta, dùng sức mạnh do sự nghiệp chúng ta đã làm, hễ đạt được sự báo đáp nào, đều trao cho họ hết. Giống như chúng ta làm việc, đem tiền lương kiếm được cúng dường Tam Bảo. Sau đấy, thấy chúng sanh nghèo khổ, bèn bố thí cho họ, công đức ấy rất lớn. Nhưng quý vị chẳng biết khi đọc tụng kinh thì cũng giống như thế. Quý vị đạt được sự báo đáp là do Bồ Tát gia bị quý vị, Tam Bảo gia trì quý vị, bèn mong mỏi Tam Bảo sẽ gia trì hết thảy chúng sanh, bất luận hữu duyên hay vô duyên. Như vậy thì khi quý vị đọc tụng mới có thể đoạn phiền não.
Khi tập tụng có thể trừ diệt trung và đại phiền não, đạt được Vô Thượng Trí. Nếu không, quý vị chiếu theo kinh văn, chỉ niệm văn tự, sẽ chẳng đạt được [hiệu quả trừ phiền não như vậy]. Khi đọc, khi niệm, phải thêm vào sức quán tưởng, như vậy thì mới có thể đạt được Vô Thượng Trí. Do mọi người ít tu Định, niệm kinh Dược Sư nhằm tiêu tai miễn nạn, giảm trừ đau khổ, khiến cho thân tâm khỏe mạnh, chẳng bị bệnh tật. Thậm chí nếu đã mắc bệnh, sẽ được lành bệnh, Bồ Tát gia bị lành bệnh. Quý vị đọc kinh Dược Sư cũng phải biết đọc. Đồng thời, lúc quý vị đọc, hãy thuận theo ý nghĩa của kinh văn mà nhập Quán, Định và Huệ hai đằng cùng kết hợp lại. Khi quý vị đọc, nếu tâm chẳng tạp loạn, quý vị đọc rồi sẽ có thể nhập Định. Đấy hoàn toàn chẳng phải là ngủ mê. Nếu đọc rồi hôn trầm, [tưởng rằng] cũng giống như nhập Định, vậy là lẫn lộn mất rồi! Nói đến ý nghĩa nhập Định là như quý vị đọc kinh Hoa Nghiêm, sẽ nhập vào cảnh giới Hoa Nghiêm.
Trong quá khứ, có một vị lão hòa thượng là như vậy, Ngài đọc trong Định, tốc độ đọc rất nhanh, nhanh như thế nào? Ngài trên đường từ Thiên Vương Điện đến đại điện, đã đọc xong một bộ kinh Hoa
Nghiêm! Mọi người biết kinh Hoa Nghiêm có tám mươi quyển, Ngài mới đi một hai trăm bước như vậy mà đã đọc xong một bộ kinh Hoa Nghiêm, Ngài đọc trong Định! Nếu đọc phổ biến thì “một chính là hết thảy” . Sau đó, vị thị giả nêu câu hỏi, không tin Ngài, tìm tám mươi người, mỗi người cầm một quyển. Tám mươi người nghe Ngài đọc kinh, lấy quyển thứ nhất nghe Ngài đọc một quyển, lấy tám mươi quyển nghe Ngài đọc tám mươi quyển, Ngài đọc thông suốt.
Tuy chúng ta vẫn chưa đạt đến định lực ấy, nhưng chúng ta có thể thực hiện từ mức sơ khởi, nông cạn. Quý vị đọc kinh Địa Tạng, đọc được phẩm nào liền quán tưởng phẩm ấy, biết phẩm ấy có ý nghĩa gì, phải hiểu ý nghĩa rồi mới lại đọc, hiệu quả sẽ tốt hơn một chút. Thậm chí khi đọc kinh, đừng để chuyện vụn vặt chất chứa trong đầu. Khi đọc kinh, chớ nên dấy vọng tưởng. Khi tâm tưởng của quý vị rối beng, ngồi yên nơi đó đọc kinh, vừa đọc liền ngủ gật. Tình huống này cũng có, đọc thì cứ đọc, nhưng dấy vọng tưởng, hôn trầm, chẳng biết đọc đến đâu rồi. Tu Định thì chẳng được lao chao, chẳng được hôn trầm, đọc kinh cũng phải như vậy. Chớ nên điệu cử (lao chao), mà cũng chớ nên hôn trầm. Nếu quý vị điệu cử, bộ kinh ấy sẽ xem được rất ít. Quý vị đọc trong một thời gian rất dài, vẫn đọc không xong, sẽ sanh phiền chán! Nếu gặp một bộ kinh dài, quý vị sẽ càng đọc không nổi. Đó chính là các lầm lỗi quý vị phải phòng ngừa thì mới có thể đạt đến Nhất Thiết Trí.
Đọc kinh là tu Huệ, mà cũng là tu phước. Kinh Kim Cang giảng về nghĩa Không của Bát Nhã. Đọc kinh Kim Cang, phước đức to lớn. [Kinh ấy dạy đọc tụng kinh Kim Cang] công đức to hơn công đức bố thí do “dùng bảy báu chất đầy tam thiên đại thiên thế giới để cúng dường” . Đấy là phước, lại còn có thể sử dụng, tức là có thể dùng [cái phước ấy] để đạt được Huệ. Đó là Huệ. Phước huệ song tu thì mới có thể đạt được trí Bát Nhã. Trong kinh văn [kinh Kim Cang], dường như không nói gì đến cách tu, nhưng thật ra, mỗi bộ kinh đều dạy chúng ta phương pháp. Quý vị tu tập, lúc tu tập chính là lúc học, như thế thì quý vị mới có thể đạt được thọ dụng. Đức Phật khiến cho hết thảy chúng sanh, nếu ai có căn cơ Đại Thừa, chuyên môn tu Đại Thừa, sẽ làm cho người ấy tập đọc tụng Đại Thừa. Không chỉ là chính mình học tập và đọc, mà còn khuyên người khác học tập và đọc. Như thế thì sẽ có thể đạt được trí huệ vô thượng, vì đọc kinh điển Đại Thừa, hồi hướng cho hết thảy chúng sanh, trừ hết thảy các khổ, có thể tiêu trừ tất cả khổ nạn của chúng sanh. Chính quý vị đọc, khiến cho hết thảy chúng sanh cũng đọc, khiến cho họ tiến nhập tòa thành Vô Úy.
“Vô Úy thành” là sau khi đã thành Phật, sẽ có tứ vô sở úy. Úy ( 畏 ) là sợ hãi. Hiện thời, tình hình đáng sợ rất nhiều. Có rất nhiều đạo hữu đọc kinh Địa Tạng, cảm ứng bất đồng, hoặc là thấy quỷ thần, hoặc là phát lạnh. Đấy đều chẳng phải là các hiện tượng xấu! Khi đó, chúng ta phải Hỏi: “Người ấy có sợ hãi, chẳng dám đọc kinh nữa hay không?” Vốn đọc kinh là để tiêu trừ sợ hãi, nhưng người ấy có nỗi sợ hãi, do đọc kinh mà cảm nhận sợ hãi, tình huống kiểu này rất nhiều! Không chỉ là kinh Địa Tạng, đọc kinh khác cũng sẽ có. Trước hết, quý vị phải hiểu rõ: Đọc tụng kinh Đại Thừa, sẽ có hộ pháp bảo vệ, lẽ nào lại có cảm giác kinh hoảng? Vốn là khi đọc kinh, có thể tiến nhập vô úy, tiến nhập chẳng sợ sệt. Tứ Vô Sở Úy của đức Phật chính là Nhất Thiết Trí Vô Úy, chướng đạo vô sở úy (chẳng sợ sệt các pháp chướng đạo). Khi quý vị tu đạo, [đức Phật] bèn nói rõ ràng các pháp chướng ngại ấy. Khi Ngài đang nói, đều vô sở úy. Chỉ có đức Phật mới có thể nói rõ ràng hết thảy các pháp chướng đạo. Quý vị muốn tu đạo, thì Ngài ắt sẽ nói rõ ràng cho quý vị biết các pháp chướng đạo. Khi nói, Ngài chẳng hề sợ hãi.
Lại còn có Lậu Tận Vô Úy. Lậu Tận có nghĩa là chẳng bỏ sót tam giới, cho đến chẳng bỏ sót hết thảy chúng sanh, khiến cho họ vĩnh viễn đều đạt đến giải thoát. Điều thứ tư là Tận Khổ Đạo Vô Úy, tức là nói “chấm dứt khổ đạo” không sợ hãi. Khi nói, chẳng sợ hãi. Do trí huệ, đức Phật có thể biết [cặn kẽ]. Đó là cầu Đại Thừa. Cầu Đại Thừa thì phải mong nhập Phật trí, đạt đến cảnh giới của Phật, trừ khổ cho hết thảy chúng sanh. Khi quý vị đọc tụng kinh điển Đại Thừa, sẽ có thể đạt được các lợi ích ấy. Chuyện này giống hệt như cầu lợi ích đắc Định trong phần trước.
(Kinh) Nhược chư hữu tình cầu Duyên Giác T hừa, ngã đương an trí chư duyên khởi pháp, linh kỳ tập tụng. Nhược chư hữu tình cầu Thanh Văn T hừa, ngã đương an trí bách thiên văn tụng Tứ A Cấp Ma, bách thiên văn tụng Tỳ Nại Da Tạng, bách thiên văn tụng A Tỳ Đạt Ma, cập Tỳ Bà Sa, linh kỳ tập tụng. Thiện nam tử! Thị danh Như Lai tập tụng nghiệp luân.
(經)若諸有情求緣覺乘,我當安置諸緣起法,令其習誦。若諸有情求聲聞乘,我當安置百千文頌四阿笈摩,百千文頌毗奈耶藏,百千文頌阿毗達磨,及毗婆沙,令其習誦。善男子 ! 是名如來習誦業輪。
( Kinh: Nếu các hữu tình cầu Duyên Giác T hừa, ta sẽ xếp đặt các pháp duyên khởi để họ tụng tập. Nếu các hữu tình cầu Thanh Văn T hừa, ta sẽ an bài trăm ngàn văn tụng Tứ A Cấp Ma, trăm ngàn văn tụng Tỳ Nại Da Tạng, trăm ngàn văn tụng A Tỳ Đạt Ma và Tỳ Bà Sa để họ tập tụng. Này thiện nam tử! Đó gọi là tập tụng nghiệp luân của Như Lai).
Nếu kẻ đó chẳng phải là căn khí Đại Thừa, đọc tụng Đại Thừa sẽ chẳng thể tiến nhập, đức Phật liền nói Duyên Giác Thừa. Duyên Giác Thừa là pháp Thập Nhị Nhân Duyên. Mười hai pháp nhân duyên ấy cũng có thể nói là “pháp duyên khởi” . Thấy hết thảy sự vật sanh diệt, biến hóa, biết vì sao phải thọ khổ? Vì sao sẽ hưởng vui? Đương nhiên, chứng Tịch Diệt là vui, luân hồi trong sanh tử là khổ. Vì duyên theo sự biến hóa của hết thảy sự vật, từ trí huệ của vị ấy, có thể sanh khởi sự giác ngộ, sanh ra trí huệ. Vị ấy thấy cây cối đã xanh lại vàng, bốn mùa Xuân, Hạ, Thu, Đông, cho đến thọ mạng của con người dài ngắn khác nhau. Đối với những chuyện đó, vị ấy dụng tâm nghiên cứu, tìm ra nguyên nhân. Hai cái nhân trong quá khứ sanh ra khổ quả trong hiện tại, Vô Minh duyên Hành, Hành duyên Danh Sắc, Danh Sắc duyên Lục Nhập, Lục Nhập duyên Xúc. Khi đức Phật thuyết pháp, tức là lúc có Phật xuất thế, Duyên Giác sẽ nương theo pháp nhân duyên do đức Phật đã nói mà khai ngộ. Lúc chẳng có Phật ra đời, chính vị ấy thấy hết thảy sự sanh diệt, biến hóa mà ngộ đạo, bèn gọi là Độc Giác. Cũng có trường hợp do thiện căn trong quá khứ, đối với loại chúng sanh này, bèn nói pháp nhân duyên, nói pháp duyên khởi, dạy họ niệm loại kinh này.
Nếu là Thanh Văn Thừa thì sao? Xếp đặt cho họ hàng trăm ngàn văn trường hàng và kệ tụng của Tứ A Cấp Ma. Tứ A Cấp Ma chính là Tứ A Hàm ( Catvāri Āgama ), có kinh Trường A Hàm ( Dīrgha Āgama ), kinh Trung A Hàm ( Madhyama Āgama), kinh Tăng Nhất A Hàm ( Ekottara Āgama ), và kinh Tạp A Hàm ( Saṃyukta Āgama) . A Hàm ( Āgama) có nghĩa là “truyền thừa thánh điển về giáo pháp của đức Phật” . Đấy là trong thời đại khởi nguyên của Phật giáo, đệ tử Phật và các tín đồ đã dùng hình thức văn tự giống như thơ và các câu văn ngắn gọn, đơn giản để truyền lại những lời đức Phật chỉ dạy và các pháp do Ngài đã nói mà họ đã được nghe thấy. Hình thức thơ ca đều là truyền miệng, chẳng giống như chúng ta dùng văn tự để ghi lại. Vào thời điểm ấy, toàn là truyền miệng, trực tiếp khẩu truyền. Như vậy bèn gọi là “chân truyền” . Vì phải tích cực truyền thừa, cho nên mới dần dần phát triển thành hình thức truyền tụng. Do vậy, họ dùng văn tự ngắn gọn để ghi chép lại. Vào thời điểm ấy, tại Ấn Độ toàn dùng hình thức thi ca. Văn tự để tụng do đó mà có. Đấy là duyên khởi hình thành kinh A Hàm.
Trường A Hàm có tất cả hai mươi hai quyển. Trong ấy có bốn phần, gồm ba mươi bộ kinh văn. Quyển thứ nhất ghi chép những điều liên quan đến cuộc đời đức Phật. Phần thứ hai là tu hành, là kinh điển liên quan đến giáo lý. Phần thứ ba là ngoại đạo chất vấn, tranh luận với nhau, đả phá các tà tri, tà kiến của ngoại đạo. Phần thứ tư nói về đạo lý “ sanh, trụ, dị, diệt, thành, trụ, hoại, không” của thế giới này. Nói chung, Tứ A Hàm đều có những ý nghĩa đó.
Trung A Hàm chỉ dạy Tứ Đế ( Catvāri Āryasatyāni), thập nhị nhân duyên (P ratītya samutpāda aṅga), hoặc là nêu thí dụ, cũng chính là những lời lẽ khi đức Phật và các đệ tử luận nghị, cho đến những việc mà các Ngài đã làm. Giống như khi chúng ta tụng kinh chỉ là ngôn ngữ, nhưng Trung A Hàm dạy chúng ta cách hành như thế nào, tức là phương pháp tu hành. Do vậy, kinh này thuộc về Hành. Nương theo ngôn ngữ chỉ dạy mà hành trì, cho nên thuộc về Hành.
Tăng Nhất A Hàm là nói theo con số. Vì khi tu theo bộ kinh điển này, cứ mười số thì tăng thêm một, bèn có mười một pháp. Cứ mười pháp lại tăng thêm một, chữ Tăng Nhất ( 增壹 ) có ý nghĩa như thế đó. Kinh có năm mươi quyển, lại tăng thêm một quyển, nên thành năm mươi mốt quyển.
Tạp A Hàm ghi chép rất nhiều loại hỗn hợp, chẳng thuộc loại kinh văn dài, chẳng phải là cùng một nghĩa lý, mà là rất nhiều nghĩa lý.
Vậy thì nguyên thủy Phật giáo có bốn loại kinh điển, tức Tứ A Hàm. Thuận theo kinh văn, tôi nói đại khái với mọi người đôi chút. “An trí bách thiên văn tụng A Cấp Ma, bách thiên văn tụng Tỳ Nại Da Tạng” ( X ếp đặt trăm ngàn văn tụng A Cấp Ma, trăm ngàn văn tụng Tỳ Nại Da Tạng): “Tỳ Nại Da” (Vinaya) là Luật Tạng, chuyên nói về giới luật. Giới là quy củ, là pháp luật mà đệ tử Phật phải nên tuân thủ. Sở dĩ gọi là “giới luật”, chẳng gọi là pháp luật, vì nó có hai loại là Trì và Giá. “Trì” là đáng nên làm, có Chỉ Trì và Tác Trì. Chỉ Trì là không được phép làm. Tác Trì là nhất định phải làm, cần phải làm; quý vị chẳng làm, sẽ phạm giới. Bảo quý vị đừng nên làm, mà quý vị cứ khăng khăng làm thì cũng phạm giới. Cần phải chia ra thành hai loại Chỉ và Tác, trong ấy, nói rất nhiều điều. Như mọi người rất quen thuộc Tam Quy. Tam Quy có nói giới hay không? Tam Quy cũng là giới. Quy y Phật nhằm ngăn che quý vị quy y ngoại đạo. Sau khi đã quy y Phật, chẳng thể quy y thiên ma, ngoại đạo nữa. Sau khi đã học Phật, nhất định phải trì tụng Tam Bảo, niệm Phật, niệm Pháp, niệm Tăng. Đấy là Tác Trì. Chẳng thể quy y ngoại đạo, chớ nên xem điển tịch của ngoại đạo. Khi quy y Pháp, chớ nên xem điển tịch của ngoại đạo. Đó là Chỉ Trì. Nhất định phải đọc kinh Phật là Tác Trì. Mỗi điều đều là như thế. Khi quy y Tăng, Tăng là tăng nhân, cũng là hết thảy người xuất gia, quý vị chẳng thể quy y tà đạo, đó lại là Chỉ Trì.
Phàm là trong giới luật, đối với bộ phận giới luật của Thanh Văn Thừa thì giới tỳ kheo gồm hai trăm năm mươi điều. Cả hai trăm năm mươi giới điều đều chẳng phạm, đã trì thanh tịnh, nhất định sẽ chứng đắc quả A La Hán. Đấy là nói kể từ ngày thọ giới trở đi, một mực chẳng phạm. Nếu quý vị trót phạm, theo đúng pháp sám hối thì là Tác Trì. Có pháp Yết Ma, tức là [những cách thức] dạy cho quý vị [sám hối, phát lộ] như thế nào, bèn làm như thế ấy. Quý vị đã phạm tội, phạm vào điều giới nhỏ, rất nhẹ mỏng, đã sám hối, bèn được thanh tịnh, khôi phục thanh tịnh, đó là Tác Trì. [Cách thức phát lộ, thưa bày trước Tăng đoàn, chân thành sám hối] gọi là pháp Yết Ma.
A Tỳ Đạt Ma (Abhidharma) thuộc về Luận Tạng. [A Cấp Ma, Tỳ Nại Da, và A Tỳ Đạt Ma] là Kinh, Luật, Luận. Trong nguyên thủy Phật giáo, kinh A Hàm là Kinh, A Tỳ Đạt Ma là Luận. Kinh, Luật, Luận là Tam Tạng. Tỳ Bà Sa (V ibhāṣā ) là luận được phê bình, chú giải cũng rất nhiều. Đối với người học Duyên Giác hay Thanh Văn, sẽ dạy họ tập tụng những thứ đó.
“Thị danh Như Lai tập tụng nghiệp luân” ( Đ ó gọi là tập tụng nghiệp luân của Như Lai): Trên đây đã nói tập tụng như thế nào? Niệm những thứ ấy. Quý vị tự cảm thấy loại nào thích hợp với chính mình. Quý vị đọc kinh Tứ A Hàm, cảm thấy rất hay, vậy thì quý vị đọc kinh Tứ A Hàm. Quý vị đọc kinh điển Đại Thừa, kinh Kim Cang, kinh Di Đà, cảm thấy rất hay, hãy đọc kinh điển Đại Thừa. Sau khi quý vị quy y một vị sư phụ nào đó, rất ít người hướng về sư phụ thỉnh pháp: “Thưa sư phụ! Con nên đọc kinh gì là tốt nhất?” Rất ít người hỏi về vấn đề này. Thọ Tam Quy xong là bỏ đi, ngay cả niệm Phật, niệm Pháp, niệm Tăng đều chẳng niệm, còn đọc kinh gì nữa! Họ chẳng thỉnh cầu chuyện ấy! Nếu có thỉnh cầu, sư phụ sẽ giảng cặn kẽ đôi chút. Có vị sư phụ chẳng nói với quý vị; quý vị chẳng hỏi, thầy cũng chẳng nói. Quý vị đã thọ Tam Quy, có khi còn muốn thọ Ngũ Giới. Thọ Ngũ Giới thì [sư phụ] nhất định phải giảng cho quý vị. Giảng ý nghĩa Tam Quy cho quý vị, tức là quý vị từ đấy về sau đừng quên niệm Phật, niệm Pháp, niệm Tăng. Nhất định phải giảng những điều ấy; đó là tập tụng.
(Kinh) Thiện nam tử! Vân hà Như Lai doanh phước nghiệp luân? Vị chư hữu tình căn cơ ngu độn, vị chủng thiện căn, trí huệ vi liệt, giải đãi, thất niệm, nhiễm trước chủng chủng thọ dụng tư cụ, viễn ly thiện hữu, ngã đương an trí như thị hữu tình, sử doanh phước nghiệp, vị linh tu tác Phật, Pháp, Tăng sự, cập thân giáo sư, quỹ phạm sư sự. Thiện nam tử! Thị danh Như Lai doanh phước nghiệp luân.
(經)善男子 ! 云何如來營福業輪?謂諸有情根機愚鈍,未種善根,智慧微劣,懈怠失念,染著種種受用資具,遠離善友,我當安置如是有情,使營福業,謂令修作佛、法、僧事,及親教師、軌範師事。善男子 ! 是名如來營福業輪。
( Kinh: Này thiện nam tử! Như thế nào là doanh phước nghiệp luân của Như Lai? Tức là các hữu tình căn cơ ngu độn, chưa gieo thiện căn, trí huệ kém ít, lười nhác, thất niệm, nhiễm đắm nơi hưởng thụ các vật dụng, xa lìa bạn lành, ta sẽ sắp xếp cho các hữu tình như thế, khiến cho họ chăm lo tu tạo phước nghiệp, tức là khiến cho họ phụng sự Phật, Pháp, Tăng, và phụng sự các vị thân giáo sư, quỹ phạm sư. Này thiện nam tử! Đó gọi là doanh phước nghiệp luân của Như Lai).
Nếu tu Định chẳng được, tập tụng cũng chẳng tập tụng được, Như Lai còn có pháp môn phương tiện. Có pháp môn phương tiện gì vậy? Doanh phước nghiệp luân. Nghiệp là Tác (làm). Quý vị làm đôi chút phước đức, tức là tu phước. Đấy là nói tới một loại hữu tình, căn tánh rất độn, chẳng thể đọc kinh, càng chẳng thể tu Định, ngu dốt, chậm lụt, chẳng có trí huệ. Vì trong quá khứ, họ chẳng gieo thiện căn, trí huệ rất kém thiếu, rất kém cỏi, mà cũng có nghĩa là “chẳng có trí huệ”. Vậy thì họ biểu hiện thành lười nhác, thất niệm. Mọi người đều thất niệm dễ dàng! Chúng ta có khi cầm xâu chuỗi, hễ lần chuỗi thì nghĩ tới Phật, Pháp, Tăng. Buông xâu chuỗi xuống liền quên bẵng. Cầm lấy xâu chuỗi mới niệm. Nói đến “niệm” thì là niệm nào cũng đều chẳng quên Tam Bảo, hoặc là niệm Phật, niệm Pháp, niệm Tăng đều được. Quý vị chuyên niệm Phật cũng được. Vì kẻ đó trí huệ kém cỏi, thiện căn lại ít, những lúc thất niệm sẽ càng nhiều hơn. Họ chấp trước sự hưởng thụ, mong hưởng thụ hết thảy những vật dụng trong cuộc sống. Họ thà đi đánh tám ván mạt chược, bảo họ đến nghe giảng kinh ở đây một buổi chừng một tiếng rưỡi thôi, họ cảm thấy rất khổ. Mỗi người có sở thích khác nhau. Như chỉ lấy giảng kinh làm thí dụ, kẻ không tin Phật thì không cần nói đến, đối với đệ tử Phật chúng ta, quý vị bảo họ vui chơi, tinh thần họ tràn đầy hăng hái, bảo họ niệm kinh, hoặc là tu Định, họ sẽ uể oải. Đối với thân thể hay vật dụng cần thiết cho cuộc sống, họ sẽ giữ rất kỹ, chẳng lười nhác, rất tinh tấn, hoàn toàn tương phản! Đấy là vì họ tham ái, có dục vọng đối với thế giới này.
Đồng thời, cũng là do chẳng có “thiện hữu” (bạn lành) giúp đỡ họ. Được gọi là “thiện hữu” bao gồm quý vị, hoặc là quan hệ vợ chồng, hoặc quan hệ bạn bè, hoặc quan hệ lục thân quyến thuộc. Vì chúng ta có một người lục thân quyến thuộc tin Phật, người ấy sẽ khuyên quý vị tin Phật, mong dẫn dắt quý vị tin Phật. Do người ấy, quý vị có cơ hội tin Phật. Nếu chẳng có nhân duyên ấy, chẳng gặp vị thiện hữu ấy, cho đến giữa các bạn đạo giúp đỡ lẫn nhau, nhắc nhở lẫn nhau, khiến cho quý vị tu hành, chẳng giải đãi. Giải đãi là nói tương phản với tinh tấn, thất niệm là nói tương phản với chánh niệm. Chẳng có thiện hữu, sẽ giống như loại hữu tình [ngu si, độn căn đang nói ở đây]. Đức Phật dạy: “Ta sẽ an bài cho họ, khiến cho họ chăm lo tu phước” . “Doanh phước” ( 營福 ) chính là tu tập, tích cóp chút phước. Niệm Phật, niệm Pháp, hoặc là đến chùa miếu làm việc thiện, hoặc sửa chùa, tham gia tu tập, giống như rất nhiều đạo hữu làm nghĩa công ( 義工, làm thiện nguyện, hoặc làm công quả), tùy thuộc quý vị hồi hướng phước nghiệp ấy như thế nào. Tuy là thực hiện phước nghiệp rất bé, quý vị phải hồi hướng, khuếch trương nó thành to lớn. Chuyện này liên quan đến ý niệm.
Còn có những vị sư phụ mà quý vị thọ quy y, hoặc là thân giáo sư, hoặc quỹ phạm sư, khi họ hiện hữu, hãy làm thị giả cho họ, hoặc là chăm sóc họ. Khi họ tu hành, quý vị làm chút việc cho họ, đấy đều là “doanh phước” (chăm lo tu phước). Chăm lo tu phước thì ở trong chùa đỡ đần cho chư tăng. Vậy thì các vị cư sĩ tại gia, tức các vị Ưu bà tư ca, Ư u bà sách ca, cũng chính là Cận Sự Nam, Cận Sự Nữ. Cận Sự Nam và Cận Sự Nữ chính là doanh phước. Bước đầu tiên là đối với vị thân giáo sư của chính mình, nói thông thường, vị thân giáo sư là hòa thượng, cũng có nghĩa là vị hòa thượng mà quý vị thọ giới, hoặc các vị Yết Ma, Giáo Thọ, Quỹ Phạm Sư, Dẫn Lễ Sư truyền giới cho quý vị đều được kể vào trong ấy. Quý vị làm chút việc cho họ. Nếu quý vị tu Định chẳng thành, đọc kinh cũng chẳng thành, vậy thì quý vị hãy làm đôi chút việc tốt. Nếu quý vị làm thầy hương đăng trước bàn Phật, hoặc nếu trong nhà quý vị có thờ tượng Phật, mỗi ngày quý vị lau dọn bàn thờ, thắp hương, đó đều là những chuyện doanh phước. Chuyện doanh phước rất nhiều; đó là thành tựu Phật Luân thứ hai của Như Lai.
(Kinh) Thiện nam tử! Ngã thành như thị đệ nhị Phật Luân. Do thử luân cố, dĩ kỳ vô thượng tam thế nghiệp trí, như thật liễu tri nhất thiết hữu tình, chư nghiệp pháp thọ nhân cập quả báo, tùy kỳ sở ưng, lập tam nghiệp luân, thành thục nhất thiết sở hóa hữu tình, đắc an ổn trụ, đắc vô kinh khủng, đắc vô sở úy, tồi chư thiên ma, ngoại đạo tà luận, chuyển đại phạm luân, thành đại phạm hạnh, như thật liễu tri chúng sanh nhân báo.
(經)善男子 ! 我成如是第二佛輪。由此輪故,以其無上三世業智,如實了知一切有情,諸業法受因及果報,隨其所應,立三業輪,成熟一切所化有情,得安隱住,得無驚恐,得無所畏,摧諸天魔,外道邪論,轉大梵輪,成大梵行,如實了知眾生因報。
( Kinh: Này thiện nam tử! Ta thành tựu Phật Luân thứ hai như thế. Do vì luân ấy, dùng vô thượng tam thế nghiệp trí, đúng như thật biết rõ các nghiệp pháp thọ nhân và quả báo của các hữu tình, tùy theo căn tánh của mỗi hữu tình mà lập ra ba nghiệp luân để thành thục hết thảy các hữu tình được hóa độ, khiến cho họ trụ trong an ổn, được chẳng kinh hoàng, được chẳng sợ hãi, dẹp tan tà luận của thiên ma và ngoại đạo, chuyển đại phạm luân, thành tựu đại phạm hạnh, đúng như thật biết rõ nhân và báo của chúng sanh).
“Do thử luân cố, dĩ kỳ vô thượng tam thế nghiệp trí, như thật liễu tri nhất thiết hữu tình chư nghiệp pháp thọ nhân cập quả báo” (Do vì luân ấy, dùng vô thượng tam thế nghiệp trí, đúng như thật biết rõ các nghiệp pháp thọ nhân và quả báo của các hữu tình): “Tam thế nghiệp trí” là nói đến đức Phật. Đối với ba đời quá khứ, vị lai và hiện tại, Ngài đều có thể biết rõ nghiệp ba đời, đều biết đúng như thật nghiệp của hết thảy chúng sanh. Hết thảy chúng sanh trong quá khứ, hiện tại, tương lai đã làm những gì, đã tạo những gì, đã gieo nhân nào, nay phải hứng chịu quả báo, đức Phật đều biết rõ đúng như thật. Do vậy, sẽ “tùy cơ ứng hóa”, tùy theo lẽ đáng nên, tức là thích ứng với căn cơ của họ mà lập ra ba loại nghiệp luân. Có thể nói “tam nghiệp luân” chính là ba nghiệp luân trên đây, tức định nghiệp, tập tụng nghiệp, và doanh phước nghiệp, thuận theo căn cơ, thấy họ thích hợp loại nào, tức nghiệp luân nào, bèn dạy họ hãy nương theo nghiệp luân ấy để tu, khiến cho hết thảy các chúng sanh được đức Phật hóa độ đều có thể được an ổn. “An ổn” có nghĩa là chẳng bị khổ nạn, chẳng kinh hoảng, chẳng sợ sệt vì tam ác đạo, khiến cho họ chẳng sợ hãi. Đọa vào ba ác đạo là khổ, thậm chí chẳng cần nói đến chuyện đọa vào ba ác đạo, dẫu là làm người, như trong hiện thời mọi người đều là người, tức là nói theo nhân đạo, thì hiện thời chúng ta đều là đệ tử Phật, thuộc về tứ chúng đệ tử, quý vị có hoảng sợ, có sầu lo hay không? Mỗi ngày đều phải lo được, lo mất, có hoảng sợ, vì sao vậy? Quý vị chẳng tu Định nghiệp tốt đẹp. Thậm chí đối với cái luân thứ ba, phước đức cũng chẳng đủ, phước nghiệp cũng chẳng đủ!
Đức Phật không như vậy. Ngài thành tựu, đối với hết thảy chúng sanh, biết đúng thật thiện căn của chúng sanh sâu hay cạn, cũng như biết họ đã tạo nghiệp dầy hay mỏng. Nghiệp đã tạo là thiện nghiệp hay ác nghiệp, đã gieo cái nhân có sâu hay không? Có lớn hay không? Cho đến đối với quả báo họ đang lãnh nhận, có khổ nạn hay không? Có sợ hãi hay không? Biết quý vị có nỗi sợ hãi. Vì quý vị có sợ hãi, đức Phật sẽ dạy quý vị phương pháp trừ sợ hãi, tức là ba nghiệp luân như vừa mới nói. Trong ấy, bao gồm cách tu tập Định, có bao nhiêu loại Định? Cho đến đối với tập tụng, tập tụng quá nhiều! Tùy thuộc quý vị [ưa thích] đọc tụng loại kinh nào. Doanh phước rất rộng! Hiện thời, mọi người đều mong tưởng đủ loại thiện căn; đối với chuyện đọc tụng kinh điển Đại Thừa, chúng ta cũng biến thành tu phước! Tuy quý vị chẳng đạt được huệ, đọc tụng kinh điển vẫn là có phước đức, ngay cả phước đức được nghe danh tự cũng chẳng dễ dàng! Đối với thiện căn trong quá khứ, đức Phật có trọn đủ Nhất Thiết Chủng Trí, Ngài đều có thể biết, khiến cho quý vị chẳng còn kinh sợ nữa, khiến cho quý vị rốt ráo thành Phật, cũng có thể giống hệt như Ngài, cũng có thể đập tan tà luận của hết thảy thiên ma và ngoại đạo.
“Chuyển đại phạm luân”: “Phạm” ( 梵 ) có nghĩa là thanh tịnh. Có thể đạt tới thanh tịnh, như vậy thì những nghiệp quý vị đã làm, đã tu hành, đều có thể trở thành phạm hạnh thanh tịnh. “Phạm hạnh” có nghĩa là thanh tịnh. Nói theo phía đức Phật, đức Phật chuyển đại pháp luân, chuyển thanh tịnh pháp luân. Ngài có thể đúng như thật biết nhân duyên quả báo của hết thảy chúng sanh.
(Kinh) Thiện nam tử! N hư Sát đế lợi quán đảnh đại vương thành thiện xảo trí, quán sát nhất thiết sa môn, Bà la môn, Sát đế lợi, Phiệt xá, Thú đạt la đẳng, chủng chủng công đức, đa văn, dũng kiện, công xảo, kỹ nghệ. Nhược chư chúng sanh phú hữu công đức, thành xảo tiện trí, tinh tấn, dũng mãnh, kiên cố bất thoái, chủng chủng phước đức nhi tự trang nghiêm.
(經)善男子 ! 如剎帝利灌頂大王,成善巧智,觀察一切沙門,婆羅門,剎帝利,筏舍,戍達羅等,種種功德,多聞勇健,工巧技藝。若諸眾生富有功德,成巧便智,精進勇猛,堅固不退,種種福德而自莊嚴。
( Kinh: Này thiện nam tử! Như đại vương thuộc chủng tánh Sát đế lợi đã được quán đảnh thành tựu trí thiện xảo, quan sát các thứ công đức, đa văn, dũng kiện, tài nghệ hay khéo của hết thảy sa môn, Bà la môn, Sát đế lợi, Phiệt xá, Thú đạt la v.v… Nếu các chúng sanh giàu có công đức, thành tựu trí phương tiện thiện xảo, tinh tấn, dũng mãnh, kiên cố chẳng lui sụt, có đủ loại phước đức để tự trang nghiêm).
Dùng vương luân này để tỷ dụ Phật Luân thứ ba. Chúng ta đã nói Phật Luân thứ nhất và thứ hai, nay nêu lên vương luân thứ ba của vua Sát đế lợi. Trước là tỷ dụ, sau là pháp. Pháp là nói về Phật Luân, đó là pháp. Dùng Sát đế lợi trong thế gian, đấy cũng là quý tộc trong bốn loại chủng tánh của Ấn Độ. Sau khi ông ta được quán đảnh, tiếp nhận vương vị, thành tựu trí phương tiện thiện xảo. Vua xem xét nhân dân trong nước, quan sát hết thảy. Sa môn ( Śramaṇa ) là người xuất gia. Sa môn ở đây bao gồm cả xuất gia Bà la môn, không phải chỉ là hàng xuất gia của Phật giáo. Bà la môn cũng có người xuất gia. Các ngoại đạo khác cũng có người xuất gia. Họ dùng chữ Sa môn để gọi chung. Sa môn dịch nghĩa là Cần Tức ( 勤 息 ), tức là “cần tu Giới, Định, Huệ, tức diệt tham, sân, si” (siêng tu Giới, Định, Huệ, dứt diệt tham, sân, si). Nếu nói rộng về các ý nghĩa được bao hàm trong từ ngữ Sa môn, sẽ có rất nhiều cách giải thích. Nói chung thì có ý nghĩa như vậy.
Ấn Độ có bốn loại chủng tánh (Var ṇ a) ở ngoài sa môn, bốn loại nào vậy? Chính là Bà la môn (B rāhmaṇa), Sát đế lợi ( Kṣatriya ), Phiệt xá ( Vaiśya ), và Thú đạt la ( Śūdra) . Bà la môn giống như người đọc sách tại Trung Hoa, ở Ấn Độ thì gọi là “học giả”, tức là người có học vấn. Sát đế lợi là quý tộc, là dòng dõi vua chúa. Phiệt xá bao gồm giới công thương nghiệp, cũng là sĩ, nông, công, thương. Phiệt xá phần nhiều là nói về thương nhân. Thú đạt la là chủng tánh hạ tiện, tức là những kẻ làm đồ tể, nô bộc. Bốn loại chủng tánh cộng thêm sa môn là toàn thể nhân dân trong nước. Quốc vương đối với nhân dân trong nước có mấy loại chủng tánh, nhà vua đều biết tài năng như thế nào để khiến cho họ vun bồi phước, như thế thì mới thích hợp với sự nghiệp của họ.
“Chủng chủng công đức, đa văn, dũng kiện, công xảo kỹ nghệ” ( C ác thứ công đức, đa văn, mạnh mẽ dũng cảm, tài nghệ khéo léo): Đấy là nói tùy thuộc loại người như thế nào, bèn đối đãi đúng lẽ như thế đấy. Sau đó, vua sẽ phân phối, ban cho họ trân bảo, tiền tài, thóc gạo, ruộng đất, nhà cửa, nô tỳ, tôi tớ. Do vậy, vua cũng quan sát những người ấy, hạng người nào có công đức lớn, đáng nên hưởng thụ như thế nào, loại người nào đa văn, có trí huệ. Đa văn là học tập rộng rãi. Đa văn là nói đến học tập, không hoàn toàn là nói về học tập Phật pháp. Như Thú đạt la, căn bản là họ cũng chẳng học Phật pháp, có những kẻ không tin Phật. “Công xảo kỹ nghệ” là Công Xảo Minh, Công Xảo ( 工 巧, hay khéo) là như thương nhân. Phiệt xá bao gồm công nhân, có kỹ thuật, hội họa, trang hoàng, tu bổ, đều được gộp vào trong ấy. Chữ “kỹ nghệ” bao gồm rất nhiều thứ. Giả sử đối đãi với những người có công đức, có trí huệ ấy (bất quá ở đây là nói những người hành xử rất thông minh, đừng lẫn lộn với trí huệ trong nhà Phật).
“Thành xảo tiện trí” ( T hành tựu trí phương tiện thiện xảo): Vị vua quán đảnh này đối với sa môn, Bà la môn, Sát đế lợi, Phiệt xá, và Thú đạt la, tức năm loại người trong nước, [xét thấy] công đức của họ lớn hay nhỏ, năng lực mạnh hay yếu, kỹ thuật cao hay thấp, giả sử là người có công đức rất dồi dào, tức là công đức rất lớn, đấy là một loại, hoặc là có phương tiện rất hay khéo, rất thông minh tức là rất lanh lợi, hoặc là có những sự vụ cống hiến rất lớn đối với quốc gia, tinh tấn, dũng mãnh, cho đến hễ làm chuyện gì, họ đều kiên cố chẳng lui sụt, dùng phước đức của chính mình để trang nghiêm. Như vậy thì vị vua quán đảnh ấy sẽ căn cứ theo nhu cầu, trí huệ, phẩm đức và năng lực của họ lớn hay nhỏ. Giống như tiền lương trong hiện thời, quý vị có thể làm chuyện gì, năng lực mạnh sẽ kiếm được nhiều tiền, năng lực kém sẽ kiếm ít hơn!
(Kinh) Thử Sát đế lợi quán đảnh đại vương, tùy bỉ sở ưng, cấp thí trân bảo, tài cốc, điền trạch, nô tỳ, bộc sử. Ư tự quốc độ, nhược chư chúng sanh, đức nghệ khinh vi, công nghiệp tiễn bạc, thử Sát đế lợi quán đảnh đại vương, tùy bỉ sở ưng, vi gia chẩn tuất. Ư tự quốc độ, nhược chư chúng sanh, công đức bạc liệt, thiểu ư tinh tấn, giải đãi, lãn nọa, vong thất chánh niệm, vô từ bi tâm, bất tri ân báo. Ư hậu thế khổ, bất kiến bố úy, một cư gia nê, tích chư ác hạnh, thử Sát đế lợi quán đảnh đại vương, tùy bỉ sở ưng, chủng chủng trích phạt . H oặc dĩ ngôn giáo khổ thiết ha trách, hoặc đoạt chủng chủng trân bảo, tư tài, hoặc đoạt thọ dụng như ý sản nghiệp, hoặc phạt tiên trượng, hoặc cấm lao ngục, hoặc đoạn chi tiết, hoặc trảm thân thủ. Như thị vô lượng tùy ưng trích phạt.
(經)此剎帝利灌頂大王,隨彼所應,給施珍寶,財谷田宅,奴婢僕使。於自國土,若諸眾生,德藝輕微,功業鮮薄,此剎帝利灌頂大王,隨彼所應,微加賑恤。於自國土,若諸眾生,功德薄劣,少於精進,懈怠懶惰,忘失正念,無慈悲心,不知恩報。於後世苦,不見怖畏,沒居家泥,積諸惡行,此剎帝利灌頂大王,隨彼所應,種種謫罰。或以言教苦切呵責,或奪種種珍寶資財,或奪受用如意產業,或罰鞭杖,或禁牢獄,或斷支節,或斬身首。如是無量隨應謫罰。
( Kinh: Vị đại vương thuộc chủng tánh Sát đế lợi đã được quán đảnh ấy tùy theo lẽ đáng nên mà ban thí trân bảo, tiền tài, gạo thóc, ruộng đất, nhà cửa, nô tỳ, tôi tớ. Trong cõi nước của mình, nếu các chúng sanh, đức hạnh lẫn tài nghệ kém cỏi, công lao, sự nghiệp ít ỏi, mỏng manh, vị vua quán đảnh Sát đế lợi ấy theo lẽ đáng nên sẽ chẩn cấp, giúp đỡ họ đôi chút. Trong cõi nước của chính mình, nếu các chúng sanh công đức mỏng kém, ít chịu tinh tấn, giải đãi, biếng nhác, quên mất chánh niệm, chẳng có tâm từ bi, chẳng biết báo ân, đối với nỗi khổ trong đời sau chẳng thấy sợ hãi, chìm đắm trong bùn lầy gia nghiệp, tích tập các hạnh ác, vị vua quán đảnh Sát đế lợi ấy sẽ theo đúng lẽ đáng nên, áp dụng đủ loại trừng phạt. Hoặc dùng ngôn từ dạy bảo, quở trách nặng nề, hoặc tước đoạt các thứ trân bảo, của cải, hoặc tước đoạt các thứ thọ dụng như ý và sản nghiệp, hoặc trừng phạt bằng roi, gậy, hoặc giam trong nhà tù, hoặc chặt chân tay, hoặc chém phăng đầu. Vô lượng sự trừng phạt theo đúng lẽ như thế đó).
“Tùy bỉ sở ưng, thí cấp trân bảo tài cốc, điền trạch, nô tỳ, bộc sử” ( T heo lẽ đáng nên mà ban thí trân bảo, tiền tài, gạo thóc, ruộng đất, nhà cửa, nô tỳ, tôi tớ): Trong quốc độ của chính họ, đối với các loài chúng sanh, bèn có sự phân biệt. Giống như tại Trung Hoa xưa kia, [các quan chức] có chín bậc, từ chức vụ Tể Tướng cho đến tri huyện là thất phẩm, cho đến nha dịch, đến thư biện, cho đến thôn trưởng, hương trưởng, tổng cộng thành chín phẩm. Tùy thuộc họ thích hợp làm gì, bèn giao cho họ làm việc đó. Đối với bậc thượng, bèn ban cho họ trân bảo, ruộng nương, nhà cửa, tôi tớ. Nếu chẳng có đức gì, đức chẳng trọng cho lắm, ban cấp rất ít. Công đức ít cũng là tương ứng với họ. Nếu năng lực của họ là ngay cả cái ăn, cái mặc cũng chẳng kiếm được, quốc vương liền từ bi, cứu tế, chẩn tuất cho họ. Còn có những kẻ công đức còn thấp kém hơn nữa, chẳng tinh tấn, giải đãi, lười nhác, quên mất chánh niệm, chẳng thể làm nổi chuyện tốt, đối với người khác chẳng có tâm từ bi. Thậm chí ban cho họ ân huệ rất lớn, họ cũng chẳng biết báo ân. Hiện thời, họ chẳng làm chuyện tốt, trong tương lai, nhất định hứng chịu quả báo. Đối với chuyện thọ khổ báo trong đời sau, họ chẳng sợ hãi, cũng chẳng kinh hoảng, làm một kẻ ác chẳng kiêng sợ chi hết.
“Một cư gia nê, tích chư ác hạnh” ( C hìm đắm trong bùn lầy gia nghiệp, tích tập các ác hạnh): “Chìm đắm trong bùn lầy gia nghiệp” là nói đến sa môn [chẳng lo tu hành, chỉ lo toan kiếm lợi, hưởng thụ, chẳng khác người tại gia], chẳng phải là xuất gia. “Cư gia” là tại gia, tại gia giống như hố bùn, chìm lỉm trong hố bùn. Không chỉ là sa môn, mà còn có những kẻ khác. Có thể giải thích “cư gia” bằng nhiều cách, như là kẻ ấy chẳng làm thiện nghiệp, chuyên làm ác nghiệp, quốc gia sẽ có pháp luật trừng phạt kẻ đó. Đó gọi là “thưởng phạt phân minh” . Trên đây là nói công đức lớn, nhỏ, nhiều, ít, có cống hiến cho quốc gia như thế nào. Cống hiến lớn, sẽ ban thưởng trọng hậu; cống hiến nhỏ, sẽ ít hơn. Cho đến kẻ chẳng hề cống hiến, chẳng thể duy trì cuộc sống, [quốc vương] còn phải chẩn tế, còn phải thương xót, giúp đỡ họ.
Còn những kẻ tạo ác thì làm như thế nào? Kẻ tích tập các ác hạnh, vua Sát đế lợi bèn trừng phạt họ. Còn phải “chủng chủng trích phạt” (các thứ trừng phạt) . Đấy là pháp luật, hoặc là phê bình họ, nếu ác nghiệp nặng nề hơn, sẽ trừng phạt, quở trách họ, hoặc tịch thâu tài sản, tước đoạt các thứ trân bảo, tài sản, hoặc tịch thâu sản nghiệp của họ. Nếu vẫn chưa đủ, hoặc là dùng roi, gậy đánh phạt họ, quất rất nhiều roi. Hoặc là tống họ vào tù, hoặc là cắt chặt chi thể, hoặc là chém đầu, tùy thuộc họ phạm tội ác lớn hay nhỏ. Những điều ấy chỉ là tỷ dụ. Chúng ta nói những điều này chủ yếu nhằm hiển thị Phật Luân. Vì chúng sanh tạo nghiệp rất nhiều, làm ác hạnh cũng rất nhiều. Khi mâu thuẫn với pháp luật của quốc gia, hình phạt cũng rất nhiều, có vô lượng hình phạt. Tuy tầng cấp tưởng thưởng cũng rất nhiều, nhưng tầng cấp trừng phạt cũng rất nhiều.
(Kinh) Thiện nam tử! Sát đế lợi chủng quán đảnh đại vương, thành tựu như thị đệ tam vương luân. Do thử luân cố, linh tự quốc độ tăng trưởng an lạc, năng phục nhất thiết oán địch, ác hữu, thiện thủ hộ thân, linh tăng thọ mạng. Thiện nam tử! Như thị Như Lai thành tựu thiện xảo tri căn cơ trí. Nhược chư đệ tử, viễn ly phước huệ xảo phương tiện trí, cập dĩ bố thí, điều phục tịch tĩnh, thất niệm, tâm loạn, lai chí ngã sở, quy y ư ngã, nhi ngã thiện tri bỉ căn ý nhạo, tùy miên, thắng giải, tùy kỳ sở ưng, vị thuyết trị phạt Tỳ Nại Da pháp.
(經)善男子 ! 剎帝利種灌頂大王,成就如是第三王輪。由此輪故,令自國土增長安樂,能伏一切怨敵惡友,善守護身,令增壽命。善男子 ! 如是如來成就善巧知根機智。若諸弟子,遠離福慧巧方便智,及以佈施,調伏寂靜,失念心亂,來至我所,歸依於我,而我善知彼根意樂,隨眠勝解,隨其所應,為說治罰毗奈耶法。
( Kinh: Này thiện nam tử! Đại vương d òng Sát đế lợi được quán đảnh thành tựu vương luân thứ ba như thế. Do vì luân ấy, khiến cho cõi nước của chính mình tăng trưởng an vui, có thể chế phục hết thảy oán địch, bạn ác, khéo thủ hộ thân, khiến cho thọ mạng tăng trưởng. Này thiện nam tử! Như Lai thành tựu trí biết căn cơ hay khéo như thế. Nếu các đệ tử, xa lìa trí phước huệ, phương tiện hay khéo, và bố thí, điều phục tịch tĩnh, thất niệm, loạn tâm, đến chỗ ta, quy y ta, do ta khéo biết ý căn cơ, ý thích, tùy miên, và thắng giải của họ, sẽ theo lẽ đáng nên mà nói cho họ các pháp trị phạt thuộc Tỳ Nại Da).
“Thiện nam tử! Sát đế lợi quán đảnh đại vương, thành tựu như thị đệ tam vương luân” (Này thiện nam tử! Đại vương thuộc chủng tánh Sát đế lợi đã được quán đảnh thành tựu vương luân thứ ba như thế): Đấy là chuyện quốc vương của một nước phải nên làm. Dùng chuyện này làm tỷ dụ, vì phải làm như thế thì mới có thể khiến cho quốc gia của ông ta yên vui, mới có thể hàng phục hết thảy oán địch và bạn ác, khiến cho quốc gia ấy bình an, mọi người đều có thể sống tốt đẹp.
“Thiện nam tử! Như thị Như Lai thành tựu thiện xảo tri căn cơ trí” (Này thiện nam tử! Như Lai thành tựu trí biết căn cơ hay khéo như thế): Biết căn cơ của hết thảy chúng sanh. Loại trí huệ này chẳng phải là trí thiện xảo của vua quán đảnh Sát đế lợi, mà là trí huệ biết căn cơ của chúng sanh. “Nhược chư đệ tử viễn ly phước huệ xảo phương tiện trí, cập dĩ bố thí, điều phục tịch tĩnh, thất niệm, tâm loạn, lai chí ngã sở, quy y ư ngã” ( N ếu các đệ tử xa lìa trí phương tiện thiện xảo phước huệ, cùng với bố thí, điều phục tịch tĩnh, thất niệm, loạn tâm, đến chỗ của ta, quy y ta): Vị đệ tử Phật ấy thoạt đầu khi mới tin Phật, đến chỗ đức Phật, cầu Phật độ thoát, những người ấy có trí phước huệ phương tiện thiện xảo, cho đến có thể bố thí, điều phục phiền não, đều có thể đạt đến tịch tĩnh, đắc Định, cho đến đạt được chánh niệm. Nếu đã thất niệm, sẽ chẳng thể nhập Định, tâm rối loạn, do thất niệm nên loạn tâm. “Lai chí ngã sở” ( Đ ến chỗ ta) là hướng về đức Phật cầu pháp, quy y đức Phật.
“Nhi ngã thiện tri bỉ căn ý nhạo” [nghĩa là] ta (đức Phật) biết người ấy thuộc căn cơ gì, biết người ấy thích gì, biết căn bản phiền não của người ấy là gì, biết người ấy trọn đủ rất nhiều trí huệ, trọn đủ rất nhiều thiện căn. Đấy là thắng giải (hiểu biết thù thắng). Thắng giải sâu nhất khi đạt đến địa vị Phật, trọn đủ Phật trí. “Các chúng sanh đến chỗ Phật” tượng trưng cho hết thảy chúng sanh, vì trong quá khứ, họ đã có trí phương tiện phước huệ thiện xảo, bố thí, điều phục tịch tĩnh, nay thất niệm, tâm loạn, đức Phật liền quan sát, cho họ quy y Phật. Vì Ngài liễu giải căn cơ của họ, hiểu biết tùy miên, căn bản phiền não của họ, hoặc là trí huệ của họ to hay nhỏ, sức thắng giải như thế nào, Ngài sẽ thuyết pháp thích ứng căn cơ.
“Lai chí ngã sở” ( Đ ến chỗ ta), họ bèn theo đức Phật xuất gia. [Đức Phật] vì họ giảng pháp Tỳ Nại Da. Tỳ Nại Da (Vinaya) là giới luật. Phàm là quy y Phật, tối thiểu là thọ Tam Quy. Tam Quy, ngũ giới, hoặc là tám giới, mười giới, cho đến hai trăm năm mươi giới [của tỳ kheo], ba trăm bốn mươi tám giới [của tỳ kheo ni], bốn giới trọng và hai mươi tám giới khinh, hoặc sáu giới trọng và hai mươi tám giới khinh [của Bồ Tát giới trong Ưu Bà Tắc Giới Kinh]. Tỳ Nại Da có nghĩa là “giới pháp” .
(Kinh) Nhược chư chúng sanh, kỳ tánh hận lệ, ư chư học xứ, bất năng phụng trì, vi linh cửu trụ ngã chi thánh giáo, đa hữu sở tác, hoặc vị chế lập ức niệm trị phạt, hoặc dĩ ngôn giáo khủng bố ha trách, hoặc tạm khu tẫn, hoặc linh chiết phục, quy thành lễ bái, hoặc bất dữ ngữ, bất cộng đồng lợi, hoặc như thảo bố, hoặc phục diệt tẫn.
(經)若諸眾生,其性佷戾,於諸學處,不能奉持,為令久住我之聖教,多有所作,或為制立憶念治罰,或以言教恐怖呵責,或暫驅擯,或令折伏,歸誠禮拜,或不與語,不共同利,或如草布,或覆滅擯。
( Kinh: Nếu các chúng sanh tánh rất hung dữ, chẳng thể thọ trì các học xứ, vì khiến cho thánh giáo của ta tồn tại lâu dài [trong cõi đời], được nhiều người hành trì, mà hoặc là chế lập các cách nghĩ nhớ, quở phạt, hoặc dùng ngôn giáo để đe dọa, quở trách, hoặc tạm thời xua đuổi để chiết phục họ quy hướng chân thành, lễ bái, hoặc chẳng nói chuyện với họ, chẳng cùng chia sẻ lợi lộc với họ, hoặc [kẻ đó trót đã phạm tội] bèn cho sám hối, hoặc lại diệt tẫn).
Còn có Tác Trì, cũng là luật pháp. Nếu các chúng sanh ấy căn tánh ương bướng, dữ dằn, hung ác, thô bạo, chẳng khéo tùng thuận, đối với Tam Quy, Ngũ Giới, cho đến tám giới mà họ đã thọ nhận ( “học xứ” là nói đến giới, cũng có thể hiểu là luật học mà họ đã được học), chẳng thể thọ trì, chẳng tuân phụng. Các giới luật ấy bảo vệ thánh giáo tồn tại lâu dài.
Nếu chẳng có giới luật, Phật pháp sẽ chẳng thể tồn tại lâu dài. Vì sao đức Phật cần phải chế giới? Khiến cho chánh pháp “cửu trụ” ( 久住 ), tức là khiến cho thánh giáo có thể tồn tại lâu dài trên thế gian, khiến cho hết thảy chúng sanh đều có thể đạt được lợi ích trong tương lai. Phật pháp tồn tại lâu dài trong thế gian, người được lợi ích cũng rất nhiều. Vì thế, yêu cầu tất cả đều đến chỗ ta quy y, đệ tử của ta đều phải nên phụng trì giới luật. Mục đích phụng trì giới luật là khiến cho thánh giáo cửu trụ, khiến cho Phật pháp cửu trụ.
Giới luật nhằm ngăn ngừa, bảo vệ, giống như tường thành để bảo vệ dân chúng. Giới luật nhằm bảo vệ tâm địa của quý vị, thân chẳng lay động, tâm chẳng loạn, bảo vệ thân tâm của quý vị. Giới luật được chế định bao gồm các loại pháp: Hoặc quý vị trót phạm sai lầm, hễ nhớ lại bèn sám hối. Hoặc là dùng ngôn ngữ đáng sợ, nói “ngươi đã phạm giới, trong tương lai phải thọ báo, đọa địa ngục”. Đó là dùng ngôn ngữ đáng sợ để quở trách. Nếu nghiêm trọng hơn, phạm giới căn bản, sẽ liền “khu tẫn” ( 驅擯, trục xuất) người ấy, đuổi ra ngoài Phật pháp. Hoặc buộc kẻ ấy sám hối, tùy thuộc kẻ ấy phạm loại nào. Hoặc là bắt kẻ ấy quay về lễ bái, hoặc mọi người chẳng nói chuyện với kẻ ấy. Không nói chuyện tức là Tăng đoàn không quan tâm đến kẻ ấy nữa. Thậm chí chẳng “cộng lợi” ( 共利 ), [tức là] nếu thí chủ tại gia cúng dường các thứ tài vật v.v… sẽ chẳng chia sẻ cho kẻ đó. Đó gọi là “bất cộng lợi” .
“Hoặc như thảo bố”: “Thảo bố” ( 草布, cỏ bao phủ) tức là kẻ đó phạm tội quá nhiều, lớn nhỏ đều có, như cỏ che đất. Kẻ đó phạm tội giống như bùn lầy, lầy lội đến nỗi chẳng thể đi qua được, phải phủ cỏ lên mới đi qua được. Đấy là phương thức sám hối tội lỗi. Tội lỗi kẻ ấy đã phạm cũng có tội nghiêm trọng, mà cũng có tội không nghiêm trọng. Phạm rất nhiều, nếu kể ra từng điều, khi mọi người cho kẻ đó sám hối sẽ chẳng thuận tiện cho lắm. Đấy là một kiểu tổng sám. Giống như khi chúng ta bái sám, chuyện trong rất nhiều đời ta cũng chẳng biết. Kiếp này chúng ta chẳng phạm Ngũ Nghịch, Thập Ác, như vậy thì khi bái sám, chúng ta cứ hồi hướng như vậy. Vậy thì có thể là trong quá khứ, tức là trong bao nhiêu đời khác trước kia, đã từng phạm tội Ngũ Nghịch, Thập Ác, cho nên sám hối như vậy. Đấy là những chuyện được tổng sám, vì chúng ta chẳng biết quá khứ, chẳng có trí huệ. “Thảo bố” là như cỏ che phủ mặt đất, dùng cỏ phủ mặt đất, tức là pháp sám hối tương đương với chuyện dùng cỏ phủ đất, trải lên mặt đất để quý vị có thể đi qua chỗ bùn lầy. Nếu đã phạm rất nhiều lầm lỗi, quý vị bèn sám hối. Đấy là ý nghĩa của tổng sám hối.
Hoặc là trong thật tại, đã hết cách, chẳng thể kê toa cứu chữa được, Tăng đoàn chẳng thể giữ quý vị lại, bèn “diệt tẫn” ( 滅擯 ), tức là đuổi quý vị ra ngoài. Tại các chùa miếu thuộc Đại Lục, hễ phạm giới căn bản, sẽ bị khai trừ, trục xuất ra khỏi chùa miếu. Mỗi khu vực khác nhau, tại Đại Lục là Mặc Tẫn ( 默擯 ). Phàm là phá giới kiểu này, kẻ ấy chẳng dám trở về chùa miếu, chính mình bỏ đi; điều này được gọi là pháp Mặc Tẫn.
(Kinh) Ngã dĩ diệu trí, tri chư hữu tình Bổ Đặc Già La căn cơ, ý nhạo, tùy miên, thắng giải, như ưng trích phạt, vị linh giai phá quảng đại tích tụ vô nghĩa hắc ám, khô kiệt phiền não chư bộc lưu cố, linh đắc sanh thiên, Niết Bàn lạc cố, vị hành ác đạo Bổ Đặc Già La đắc điều phục cố, tùy kỳ sở ưng, thuyết trị phạt pháp, quán sát hắc thuyết, đại thuyết sai khác, tùy kỳ sở ưng, thọ dữ trị phạt hành ác đạo pháp.
(經)我以妙智,知諸有情補特伽羅根機意樂,隨眠勝解,如應謫罰,為令皆破廣大積聚無義黑闇,枯竭煩惱諸瀑流故,令得生天,涅槃樂故,為行惡道補特伽羅得調伏故,隨其所應,說治罰法,觀察黑說,大說差別,隨其所應,授與治罰行惡道法。
( Kinh: Ta do diệu trí, biết căn cơ, ý thích, tùy miên, và thắng giải của các hữu tình Bổ Đặc Già La mà trừng phạt đúng lẽ, vì khiến cho họ đều phá trừ hắc ám vô nghĩa tích tụ rộng lớn, khô cạn các d òng thác phiền não, khiến cho họ được hưởng niềm vui sanh thiên hay Niết Bàn, vì điều phục Bổ Đặc Già La hành theo ác đạo, theo đúng lẽ mà nói pháp đối trị, trừng phạt, quan sát hắc thuyết và đại thuyết sai khác, theo đúng lẽ mà truyền trao các pháp đối trị, trừng phạt kẻ hành theo ác đạo).
“Ngã dĩ diệu trí, tri chư hữu tình Bổ Đặc Già La căn cơ, ý nhạo, tùy miên, thắng giải, như ưng trích phạt” (Ta do diệu trí, biết căn cơ, ý thích, tùy miên, và thắng giải của các hữu tình Bổ Đặc Già La mà trừng phạt đúng lẽ): Bổ Đặc Già La (Pudgala) nghĩa là “người”, tức hữu tình chúng sanh. Đời đời kiếp kiếp lưu chuyển, cái chủ yếu bị lưu chuyển chính là ý nghĩa bao hàm trong từ ngữ Bổ Đặc Già La. Mục đích của việc “tùy theo tội ác quý vị đã phạm mà đối trị, trừng phạt” chính là để phá trừ hắc ám cho quý vị. Trong quá khứ, quý vị đã tích tụ những thứ vô nghĩa, chẳng có ý nghĩa thắng giải, chẳng có ý nghĩa tịnh hạnh, những thứ ấy đều hắc ám, muốn khô cạn các d òng thác phiền não ấy, tiêu trừ Ngã Chấp, Ngã Kiến. Đấy là hàm nghĩa của giới luật, là mục đích của việc trừng phạt, khiến cho [người phạm tội] sau khi đã sám hối, sẽ được hưởng sự vui sướng sanh thiên, chứng đắc Niết Bàn. Đấy là nói rộng, không nhất định chỉ nói đến người xuất gia. [Mục đích] là điều phục hạng chúng sanh làm ác.
Rất nhiều người trông thấy chùa miếu, hoặc là nghe thấy Phật pháp, họ trọn chẳng gia nhập đoàn thể Phật giáo, chẳng tin Phật, cũng chẳng phải là ưu bà tắc, ưu bà di, tỳ kheo, hay tỳ kheo ni. Còn loại Bổ Đặc Già La này có thể nghe Phật pháp, hoặc trông thấy chùa miếu, bèn gieo thiện căn cho họ, nhưng họ thấy giới luật của chúng ta, cảm thấy chẳng thể lãnh nhận được, cho nên chẳng dám gia nhập. Ta bèn nói với họ về phương diện tốt đẹp, để phương diện trị phạt sang một bên, [cho họ biết trong Phật pháp] còn có phương diện vun bồi phước, cũng chính là ba thứ luân đã nói trong phần trên (tu Định nghiệp, tập tụng, và doanh phước). Quan sát tội ác của họ lớn hay nhỏ, tội ác sai khác, để nói với họ về phương pháp đối trị, trừng phạt. Chẳng hạn như nói “sẽ đọa địa ngục”, chính là nói cho họ nghe phương pháp đối trị, trừng phạt. Nói họ sẽ thọ báo, sẽ bị đủ thứ bệnh. Đối với các quả báo ác ấy, trong tương lai, quý vị phải hứng chịu quả báo gì, đấy đều là hắc pháp. Các điều ấy được gọi là “hắc thuyết, đại thuyết”, nhưng phải xét xem những chúng sanh căn tánh kém hèn ấy tới mức độ nào!
(Kinh) Ngã dĩ diệu trí, tri chư hữu tình, cụ túc thành tựu tăng thượng tín kính, thuần tịnh ý nhạo, tùy kỳ sở ưng, vị thuyết chủng chủng thiện phẩm sai biệt, linh kỳ tu học, nãi chí linh bỉ nhất thiết thiện căn, giai đắc viên mãn, nhập vô úy thành. Thiện nam tử! Ngã thành như thị đệ tam Phật Luân, do thử luân cố, tri chư hữu tình Bổ Đặc Già La, chủng chủng căn cơ, ý nhạo, tùy miên, cập dữ thắng giải, chư nghiệp pháp thọ, tùy kỳ sở ưng, lợi ích an lạc, đắc an ổn trụ, đắc vô kinh khủng, đắc vô sở úy, tự xưng ngã xử đại tiên tôn vị, chuyển ư Phật Luân, tồi chư thiên ma, ngoại đạo tà luận, xử đại chúng trung, chánh sư tử hống.
(經)我以妙智,知諸有情,具足成就增上信敬,純淨意樂,隨其所應,為說種種善品差別,令其修學,乃至令彼一切善根,皆得圓滿,入無畏城。善男子 ! 我成如是第三佛輪,由此輪故,知諸有情補特伽羅,種種根機,意樂隨眠,及與勝解,諸業法受,隨其所應,利益安樂,得安隱住,得無驚恐,得無所畏,自稱我處大仙尊位,轉於佛輪,摧諸天魔,外道邪論,處大眾中,正師子吼。
( Kinh: Ta do diệu trí biết các hữu tình thành tựu đầy đủ sự tín kính tăng thượng, ý thích thuần tịnh, theo đúng lẽ đáng nên mà nói các thứ thiện phẩm sai khác để họ tu học, cho đến khiến cho hết thảy các thiện căn đều được viên mãn, vào trong tòa thành vô úy. Này thiện nam tử! Ta thành tựu Phật Luân thứ ba như thế đó. Do luân này, biết các thứ căn cơ, ý thích, cùng với thắng giải, các nghiệp pháp nhận lãnh của các hữu tình Bổ Đặc Già La, theo đúng lẽ đáng nên mà lợi ích, an lạc, trụ trong an ổn, được chẳng kinh hoảng, được chẳng sợ hãi, tự xưng ta ở nơi địa vị đại tiên tôn quý, chuyển Phật Luân, dẹp tan tà luận của các thiên ma và ngoại đạo, thực hiện sư tử hống giữa đại chúng).
Đây là khiến cho kẻ ấy có thể tăng thượng tín tâm. Đây là một loại trí huệ vi diệu của đức Phật, khiến cho các hữu tình tăng thêm cái tâm kính tín đối với Tam Bảo, khiến cho tâm ý của họ thanh tịnh, tâm chẳng tán loạn, nói cho họ biết các thứ thiện phẩm sai khác. Hành Thập Thiện, đừng sanh ác nghiệp, chớ nên nói dối, chớ nên nói bịa đặt, đừng nói những lời lẽ thêu dệt, đừng trộm cắp của người khác, chớ nên giết người. Hai điều ấy nhằm so sánh: Một đằng là thiện pháp luân, đằng kia là ác pháp luân. Thiện pháp luân có thể tăng thượng tín tâm của họ, chẳng nhất định [những người ấy phải thật sự] đến chỗ Phật. Trong phần trước, kinh văn nói “lai chí ngã sở” (đến chỗ của ta), nhưng trong thời đại hiện tại, hễ đến chỗ Tam Bảo thì cũng kể như là “đến chỗ của Phật” . Không nhất định phải đến đó để cầu xuất gia, mà là cầu thọ Tam Quy. Có những người thân cận Phật pháp, hoặc là đến Phật đường, chúng ta nói với họ về hai đường thiện và ác. Chuyện này cũng cần phải có nhân duyên. Có người ngay cả loại nhân duyên này cũng chẳng được thấy. Loại chúng sanh ấy chẳng có cách nào tăng trưởng thiện căn, do chẳng có loại nhân duyên này.
Hễ có loại nhân duyên này, sẽ dùng Phật Luân để chỉ dạy họ, khiến cho thiện căn của họ đạt đến viên mãn. Sau khi đã viên mãn, sẽ khiến cho họ chẳng còn sợ hãi. Hết thảy chúng sanh, sanh nhằm thời đại này, sanh nhằm thời đại Mạt Pháp, đều cảm thấy “không có nơi để trở về, không chốn nương thân”, kinh hoàng, sợ sệt. Chúng ta thấy rất nhiều người đang trong đời loạn, giữa cảnh chiến tranh loạn lạc, chúng ta khoan nói đến đao binh, ngay như trong lúc bị thiên tai như nạn châu chấu hoặc lũ lụt, họ chẳng có cái ăn, rất khó duy trì mạng sống, thậm chí còn bị mất mạng! Khi ấy, quý vị nói với họ mười thiện pháp: “Vì sao quý vị cảm lấy cái quả ấy? Đó là vì trong quá khứ, quý vị chẳng gieo nhân lành. Hãy đừng gieo nhân nữa, tức là hiện thời, quý vị đừng làm ác nữa. Muốn chuyển biến cái quả sẽ rất khó khăn. Quý vị có thể tạo cái nhân cho vị lai, hãy gieo chủng tử mới, khiến cho các thiện căn khác viên mãn”. Lúc đức Phật chẳng tại thế, đệ tử Phật đại diện đức Phật.
Phàm là tứ chúng đệ tử, đều phải nên làm như vậy, khiến cho thiện căn của hết thảy chúng sanh đều được viên mãn. Những gì đức Phật đã nói là trong khi Ngài còn đang tại thế. Đức Phật thành tựu các thiện nam tử: “Ta thành tựu Phật Luân thứ ba như thế” . Nhưng đức Phật chẳng còn tại thế, hiện thời, vua Sát đế lợi rất ít, ngay của vua Sát đế lợi cũng chẳng có. Do vậy, minh quân xuất thế, quốc gia sẽ rất hưng thịnh, mưa gió đúng thời, chẳng có tai họa. Nếu quốc vương ấy rất ác, hình phạt rất nặng, quốc vương mong muốn tạo ác, các quốc sư phải khuyên nhủ hắn: “Hãy nên giảm hình phạt, đại xá. Giảm bớt các tội, [những kẻ phạm] các tội nhẹ đều thả ra”. Đấy đều là ý nghĩa sám hối. Khi bậc thánh quân tại thế, quốc gia sẽ rất bình an, được vài chục năm bình an. Như thời Mãn Thanh tại Trung Hoa, triều Khang Hy là thịnh thế. Những vị minh quân gần như chiếm nửa thời gian trị vì của triều đại Mãn Thanh. Đời Càn Long, trong suốt sáu mươi năm, chẳng có chiến tranh, nhân dân sống rất bình an, chính nhà vua cũng rất hạnh phúc. Vua suốt ngày làm thơ, làm câu đối, tức là vui chơi. Quốc gia chẳng có tai hại gì, thiên tai lẫn nhân họa đều rất ít. Thời điểm đó chính là lúc thánh quân tại thế. Đời nhà Châu cũng đều là như vậy. Vì cứu vớt nhân dân mà [Châu Vũ Vương] phạt Trụ, tức là trừng phạt kẻ cai trị tàn bạo. Hiện thời, chẳng có vua Sát đế lợi, Phật cũng chẳng có, Phật cũng chẳng tại thế, nhưng pháp của tiên đế còn đó, nhân, nghĩa, lễ, trí, hiếu, đễ, trung, tín, cựu pháp trị quốc của tiên vương lại dọn ra. Phật pháp thường là như thế, Phật pháp của chư Phật đều là như thế.
Do luân này sẽ khiến cho căn cơ, ý nhạo, tùy miên, phiền não, và thắng giải của các loại Bổ Đặc Già La, cũng như các nghiệp pháp mà họ lãnh nhận, “tùy kỳ sở ưng, lợi ích an lạc” (theo đúng lẽ đáng nên mà lợi ích, an lạc), tức là hết thảy nhân dân, hết thảy chúng sanh, đều được lợi lạc. “An ổn” là chẳng kinh sợ. Chẳng kinh sợ thì họ sẽ không sợ hãi. Đó chính là đức Phật tự xưng thuyết: “Ngã xử đại tiên tôn vị, chuyển ư Phật Luân, tồi chư thiên ma, ngoại đạo tà luận, xử đại chúng trung, chánh sư tử hống” ( T a ở nơi địa vị đại tiên tôn quý, chuyển Phật Luân, dẹp tan tà loạn của các thiên ma và ngoại đạo, ở giữa đại chúng thực hiện sư tử hống): Chẳng sợ hãi, phát khởi sư tử hống, toàn nói ra chánh pháp. “Sư tử hống” ( 師子吼, sư tử rống) là từ ngữ hình dung. Sư tử tôn quý nhất trong trăm thú. Sư tử rống lên, trăm loài thú nghe thấy đều nứt não! Đó là cách nói hình dung, chúng ta chớ nên quá mức chấp trước.
Khi tôi ở Bắc Kinh, có một vị đạo hữu đã hỏi tôi: “Kinh Phật nói sư tử hống dường như rất ghê gớm, nhưng sư phụ ơi! Sư tử trong sở thú rống lên vẫn chẳng được như vậy!” Trả lời người ấy như thế nào đây? Có những câu hỏi nhức đầu lắm! Tôi nói: “Sư tử có rống hay không? Tôi đã đến sở thú rất nhiều lần, vẫn chưa nghe thấy nó rống”. Ông ta nói đã từng nghe, cũng chẳng ra sao cả! Tôi nói: “Bây giờ nó bị nhốt trong lồng thì làm sao được? Ông thả nó ra thử coi. Phật giáo chúng ta dùng sư tử hống là cách nói hình dung, biểu thị đức Phật ở giữa đại chúng thuyết pháp có oai lực rất cường thịnh. Ông chẳng thể so sánh [thô thiển] như vậy. Ông so sánh như vậy là không đúng, đây là đức Phật tự nói”. Nếu chúng ta tự nói, sẽ chẳng dám đem súc sanh so với Phật. Sư tử là súc sanh mà!
Như các đại tướng hoặc nguyên soái trong quá khứ được gọi là “hổ tướng”, chúng ta luôn dùng hổ để sánh ví. Nếu quý vị nói [họ dũng mãnh] như hổ thì được, chứ nếu nói họ là súc sanh, chỉ sợ đã bị họ gỡ cái sọ mất rồi! Quốc vương đều là rồng, Trung Hoa thường vẽ rồng, rồng biểu thị sự tôn quý nhất. Thế nhưng rồng là súc sanh. Nếu quý vị trông thấy quốc vương, bèn nói “bệ hạ là súc sanh”, đầu của quý vị lập tức “dọn nhà” mất! Tôi nói: “Ông nói như vậy không được! Đó là cách nói tỷ dụ, là từ ngữ hình dung, nhằm hình dung oai lực của Phật, chớ nên đem chuyện này ra so đo. Hễ so đo sẽ trở thành khập khiễng!” Nếu quý vị nói đại nguyên soái oai vũ như hổ, ông ta sẽ cao hứng, cười không khép miệng! Do vậy, có khi chỗ nào cũng đều chấp trước, có rất nhiều chỗ biểu lộ chấp trước, tức là đã chấp chặt vào đó. Chẳng nói theo pháp nghĩa chính là mong tìm khuyết điểm trong từ ngữ.
Doanh phước (chăm lo tu phước), quý vị làm chuyện tốt, trông thấy tăng nhân, đừng hủy báng, hãy coi họ như thân giáo sư, hãy coi họ như đại đức để cung kính họ, quý vị sẽ tích phước. Trong tâm quý vị cung kính là được rồi. Còn nữa, khi đọc tụng, trước hết, hãy dâng cúng một đóa hoa, một nén hương. Ở đây, tôi còn muốn bổ sung mấy câu; nếu không, sẽ có khuyết điểm. Có một vị đạo hữu đã hỏi tôi: “Con làm công nhân, mấy người cùng ở chung một chỗ. Con thật sự muốn niệm kinh, không thắp hương, không cắm hoa, trong tâm dường như khó chịu lắm. Cái nhà con đang ở chẳng thể thắp hương, chẳng thể cúng Phật, chỉ có một cái giường, con bày chỗ nào đây?” Tôi nói: “Được thôi! Ông trải khăn phủ lên cái giường đó, vải của cái gối đầu phải sạch sẽ một chút, đặt kinh bổn lên đó rồi ông quán tưởng”. Nếu như niệm kinh Địa Tạng, ông quán tưởng Địa Tạng Bồ Tát đến đó, ngồi ngay trên đó. Lại quán tưởng dọn đồ từ công ty bách hóa hoặc siêu thị”. Ông ta nói: “Làm sao con dám?” Tôi nói: “Chẳng phải vậy! Ông dùng cái tâm để dọn, chứ ông không trả tiền mà đòi dọn thật thì làm sao được? Ông cái gì cũng đều chẳng có, dùng tâm để cúng là được rồi. Ông chắp tay, hoa cũng cúng, hương cũng cúng, thứ gì cũng đều có, sẽ có cảm giác đúng pháp. Ông mở kinh bổn ra để niệm, như vậy thì chẳng sao hết. Người khác cho là ông đang xem sách, không đọc ra tiếng thì vẫn được”.
Lại còn có thể dùng cách Kim Cang Trì để niệm kinh. Kim Cang Trì là gì? Chính mình niệm, chính mình nghe. Quý vị chỉ cần động đầu lưỡi, tai nghe được, chính mình nghe thấy, chứ người khác không nghe. Kiểu ấy gọi là Kim Cang Trì, tức là cách tụng niệm thầm. Đấy gọi là “chẳng chấp trước”, đừng vì hình thức mà chậm trễ chánh hạnh của quý vị. Đó gọi là phương tiện thiện xảo, là phương tiện chánh hạnh. Niệm như thế xong là được, chẳng thể lạy thì lạy trong tâm là được! Nhà cửa chật hẹp như vậy, giường tầng thì quý vị lạy sao được? Tôi ở trong tù, ngay cả dập đầu lễ cũng không được, bèn lạy trong tâm, cai tù không biết. Khi quý vị [lạy thầm trong tâm], chẳng chắp tay cũng không sao, chẳng cần để người khác nhìn thấy hình thức bề ngoài. Trong tâm quý vị thanh tịnh, nội tâm làm công đức là được rồi. Đó gọi là trí phương tiện thiện xảo.
Quý vị chớ nên chấp trước, chuyện muốn làm hễ đạt tới mục đích là được rồi. Nếu kinh gì cũng chẳng thể niệm, niệm Phật có thể bao gồm trọn hết. Niệm thánh hiệu có thể bao gồm trọn hết. Quý vị ngồi đó, hương, hoa đều đã cúng dường xong. Đại nguyện thứ ba của Phổ Hiền Bồ Tát là “quảng tu cúng dường”, quý vị đã cúng dường trọn khắp, dọn hết những thứ từ các chỗ quý vị đã từng đến trên thế giới, không sao hết. Quý vị cúng ở đó, cúng xong bèn niệm. Nếu chẳng thể bày kinh bổn ra, có thể nhớ rõ mười đại nguyện vương thì từ “nhất giả, lễ kính chư Phật” cho đến “thập giả, phổ giai hồi hướng” . Nếu như vậy mà cũng chẳng thể làm được thì niệm A Di Đà Phật cũng được! Chỉ cần quý vị chịu phát Bồ Đề tâm, quý vị nếu muốn gì, đều có thể làm được. Quý vị chẳng phát tâm, cứ viện cớ thoái thác! Nay Phật đường của chúng ta rất tốt, có người giảng kinh, thuyết pháp, quý vị cũng chẳng thèm đến nghe. Nhân duyên do chính mình sáng tạo, phước đức do chính mình tu. Tội nghiệp do chính mình làm, thiện căn do chính mình gieo.
Mọi người hãy nên học tập doanh phước như thế, học tập trì tụng như thế, học tập tu Định như thế. Nếu muốn đợi cho bốn duyên đều trọn đủ, sẽ phải chờ rất lâu! Cứ muốn chờ thứ gì cũng đều được chuẩn bị tốt đẹp, muốn chờ gió Đông thổi, vậy thì gió Đông sẽ vĩnh viễn chẳng thổi đến, mà cũng chẳng có Gia Cát Lượng tính toán. Quý vị tự mình sáng tạo Gia Cát Lượng là được rồi, tự mình làm như vậy là được! Chờ ư? Quý vị đừng nên chờ. Sanh mạng vô thường, chờ cái nỗi gì? Thật sự là chẳng có cách nào, niệm thánh hiệu cũng được, công đức bình đẳng, trong tâm quý vị nhất định phải bình đẳng. Trong Phật đường rất trang nghiêm, cứ cho là như vậy thì công đức mới lớn. Thật ra, ở nhà mà [chí tâm tu tập] như vậy thì cũng bình đẳng y hệt. Bất bình đẳng là do cái tâm của quý vị. Nếu quý vị dấy tâm phân biệt, đương nhiên là bất bình đẳng, sẽ khác hẳn. Tâm địa quý vị bình đẳng, có thể tôi luyện phiền não là được rồi. Lúc nào cũng đều chẳng sanh phiền não, người khác chửi bới, chọc tức quý vị cách nào đi nữa, quý vị vẫn chẳng nổi cáu, chẳng bốc hỏa, họ sẽ chẳng có cách nào hết. Khi mọi người tập tụng, đọc tụng, những yêu cầu tôi đã nói trên đây rất nghiêm ngặt, quý vị nghe tôi nói như vậy, bèn kêu ca: “Con không đủ điều kiện, con đọc không được!” Như vậy là tôi đã tạo tội rồi, cho nên sau đó, phải giải thích đôi chút. Chỉ cần quý vị làm được là tốt rồi. Làm nhiều không được, làm ít cũng không thể, vậy thì niệm một câu Phật hiệu. Mỗi ngày niệm mười tiếng cũng đủ rồi, chỉ xem quý vị niệm mười tiếng ấy như thế nào!
(Kinh) Thiện nam tử! Như Sát đế lợi quán đảnh đại vương, tri tự quốc độ, hữu vô lượng hữu tình Bổ Đặc Già La, quy y chủng chủng tà thần, ngoại đạo, khởi ư tà tín, cập khởi tà kiến, học tà cấm giới, chấp trước, tu trị tà cát hung tướng, cụ thọ chủng chủng vô lợi ích khổ. Đại vương tri dĩ, sổ sổ triệu tập, dĩ kỳ tiên vương trị quốc chánh pháp, khai ngộ, thị hiện, giáo tập, giới sắc, linh kỳ xả trừ đảo tín, đảo kiến, tu học tiên vương chánh trực cựu pháp, linh tự quốc độ nhất thiết hữu tình, nhất thú, nhất quy, nhất ý, nhất dục, nhất thiết hòa hợp, đ ồng y tiên vương chánh pháp nhi chuyển, thính thọ chiếu mạng, tùy thuận phụng hành, suất độ hòa đồng, tác sở ưng tác. Thời, Sát đế lợi quán đảnh đại vương, thường dữ quần thần sổ sổ tập hội, cộng vị gia hào, thọ chư khoái lạc, hy hý du hành, bất tương sai nhị, hàm cộng trù tư, lý chư vương vụ. Thiện nam tử! Sát đế lợi chủng quán đảnh đại vương, thành tựu như thị đệ tứ vương luân. Do thử luân cố, linh tự quốc độ tăng trưởng an lạc, năng phục nhất thiết oán địch, ác hữu, thiện thủ hộ thân, linh tăng thọ mạng .
(經)善男子 ! 如剎帝利灌頂大王,知自國土,有無量有情補特伽羅,歸依種種邪神外道,起於邪信,及起邪見,學邪禁戒執著,修治邪吉凶相,具受種種無利益苦。大王知已,數數召集,以其先王治國正法,開悟示現教習誡敕,令其舍除倒信倒見,修學先王正直舊法,令自國土一切有情,一趣、一歸、一意、一欲,一切和合,同依先王正法,而轉聽受詔命,隨順奉行,率土和同,作所應作。時,剎帝利灌頂大王,常與群臣數數集會, 共味嘉餚,受諸快樂,嬉戲遊行,不相猜貳,咸共疇諮 , 理諸王務。善男子 ! 剎帝利種灌頂大王,成就如是第四王輪。由此輪故,令自國土增長安樂,能伏一切怨敵惡友 ,善守護身,令增壽命。
( Kinh: Này thiện nam tử! Như đại vương Sát đế lợi đã được quán đảnh, biết trong cõi nước của mình có vô lượng hữu tình Bổ Đặc Già La quy y các thứ tà thần, ngoại đạo, dấy lên tà tín và dấy tà kiến, học theo giới cấm tà vạy, chấp trước chuyện tu tập, đối trị các tướng cát hung tà vạy, thọ trọn đủ các thứ khổ chẳng có lợi ích. Đại vương đã biết, bèn nhiều lượt triệu tập, dùng chánh pháp trị quốc của tiên vương để khai ngộ, thị hiện, dạy bảo, răn đe, khiến cho họ trừ bỏ niềm tin điên đảo và kiến giải điên đảo, tu học pháp cũ chánh trực của tiên vương, khiến cho hết thảy hữu tình trong đất nước của mình đều hướng theo một lối, quay về một lối, một ý, một mong ước, hết thảy hòa hợp, cùng nương theo chánh pháp của tiên vương để vận dụng, nghe nhận chiếu chỉ, mạng lệnh, tùy thuận vâng làm theo. Cả nước hòa đồng, làm chuyện đáng nên làm. Khi ấy, đại vương Sát đế lợi đã được quán đảnh thường cùng với các vị quần thần nhiều lần tụ họp, cùng nếm các món ăn ngon, hưởng các sự vui sướng, vui thú du hành, chẳng nghi kỵ nhau, đều cùng nhau mưu tính, xử lý việc nước. Này thiện nam tử! Đại vương thuộc chủng tánh S át đế lợi đã được quán đảnh thành tựu vương luân thứ tư như vậy. Do vì luân ấy, khiến cho cõi nước của mình tăng thêm yên vui, có thể hàng phục hết thảy các oán địch và bạn ác, khéo giữ gìn cái thân, tăng trưởng thọ mạng).
Phần này giống như các phần trước, nói vương luân trước, rồi nói đến Phật Luân. Đại vương thuộc chủng tánh Sát đế lợi đã được quán đảnh biết hết thảy chúng sanh Bổ Đặc Già La trong cõi nước của chính mình, cũng tức là hết thảy chúng sanh trong nước của ông ta. Bổ Đặc Già La chúng sanh, đại khái có mười loại. Một loại là Bổ Đặc Già La chẳng gieo thiện căn, trong quá khứ chẳng có thiện căn, hiện tại lại chẳng tu phước nghiệp, cũng có nghĩa là chẳng tu thiện nghiệp. Hơn nữa, các nghiệp họ đã tu đều là liên tục tạp nhiễm. Một loại khác là những kẻ chẳng gặp gỡ bạn lành, toàn chung đụng bạn ác. Cả nước ấy đều là chúng sanh kiểu đó. Đồng thời, họ làm chuyện xấu, chẳng sợ hãi hậu quả. Dẫu trong tương lai phải chịu quả báo trong tam đồ, họ đều chẳng sợ hậu quả. Tham, sân, si hết sức mạnh mẽ, vì tâm họ đã mê loạn, chấp chặt tà kiến. Nói đại khái thì có mười loại tình huống. Loại Bổ Đặc Già La quy y tà giáo, tức là tà thần, ngoại đạo chẳng chánh đáng. Có các loại tà thần, ngoại đạo chẳng gây ra chuyện ác rất lớn; ở đây là nói tới loại tạo ác.
Nêu một thí dụ như cúng tế quỷ tiên, nịnh nọt quỷ thần, giết các chúng sanh để cúng dường quỷ thần, cho rằng đấy mới là cầu phước. Thật ra, làm như vậy, không chỉ chẳng cầu được phước, mà ngược lại, còn gieo rất nhiều khổ quả trong vị lai. Đó gọi là “tà tín ngưỡng” . Thậm chí, tôi thấy những thầy phong thủy cũng là “tà tín ngưỡng”! Họ nói tòa nhà này của quý vị tốt hay xấu, nói cát, hung, họa, phước. Nói theo Phật giáo, những điều ấy đều là tà tri, tà kiến. “Tà cấm giới”: Ấn Độ có rất nhiều ngoại đạo. Từ Ấn Độ, lại truyền sang Trung Hoa rất nhiều thứ ngoại đạo, hoặc là không ăn dầu, có kẻ chẳng ăn muối. Nói theo đất Trung Hoa thì không hề có chuyện thờ chó hay thờ bò. Tại Ấn Độ, có một cách nói như sau: “Con bò này đã đắc thần thông” . Họ thấy một con bò về sau được sanh lên trời, [chẳng nhận biết con bò được sanh thiên] là vì nó có công đối với con người, bèn sùng tín con bò ấy. Tôi vừa mới qua Gia Nhĩ Các Đáp (Calcutta) của Ấn Độ, tản bộ trên đường phố. Ở trên khá nhiều con đường, tôi thấy bò đều rất to, rất mập. Đầu chúng nó đeo kín những thứ trang sức xanh xanh, đỏ đỏ. Tôi thấy những người lái xe hễ thấy con bò, ngay lập tức ngừng xe lại, chờ con bò lững thững đi qua xong mới lái xe tiếp trên con đường đó. Con bò ấy cũng rất thông minh, nó đi trên con đường đó, chẳng đi sang phố khác, vì [người ở] con đường ấy đều tin thờ nó. Loại tín ngưỡng ấy được gọi là “tà cấm giới” . Còn có người đốt một đống lửa. Bà la môn thờ lửa như thế đó. Mọi người vây quanh sụp lạy, lạy xong lại niệm chú ngữ và kinh điển của họ. Những điều ấy được gọi là “tà cấm giới” .
Có khi [các thứ ngoại đạo ấy] cũng rất giống Phật giáo. Họ nói: “Các vị là người xuất gia sống nơi mộ địa, ở ngoài đồng hoang, chúng tôi còn khổ hơn quý vị”. Còn có một loại người, ngủ trên bàn chông. Họ cũng ngủ ngoài đồng hoang, [tự khoe] “ta khổ hạnh hơn quý vị, sẽ thành đạo lớn hơn quý vị”. Đó gọi là “tà kiến” . Tu khổ hạnh thành đạo, hoàn toàn chẳng phải là thành tựu như vậy! Hễ có các thứ khổ sở vô ích, vị vua quán đảnh Sát đế lợi thấy tình huống ấy, thường triệu tập các vị đại thần trong triều, và các nhân sĩ nổi danh trong nước, cùng nghiên cứu chánh pháp trị quốc của các vị tiên vương xưa kia để nhân dân cả nước học tập. Nếu có kẻ nào quấy rối tà vạy, sẽ chế tài họ: Nhẹ tội thì xử phạt, giáo dục; kẻ tội nặng có thể bị tống giam. Chẳng hạn như có rất nhiều kẻ tà tri, tà kiến, có đôi khi chúng nó sẽ hại người trong nước.
Chuyện xảy ra vào năm mươi năm trước, tức năm 1940, khi tôi đến Calcutta của Ấn Độ, nghe họ bảo: “Thầy đi đường tại Calcutta, phải cẩn thận đôi chút, đừng có đi một mình. Họ thấy thầy là người ngoài tới đây, lại chẳng hiểu ngôn ngữ, sẽ bức hại thầy. Họ bắt thầy vô phòng tối, đem thầy vô đó, chặt chân tay để cúng thần. Tròng mắt thì lại để cúng thần chi đó, còn bộ phận sinh dục thì cúng thần chi đó. Chân thì dùng để cúng thần chi đó”. Đấy là tà tri đảo kiến. Nếu quốc gia chẳng ngăn chặn những chuyện ấy, pháp luật của quốc vương chẳng cấm đoán, chuyện ấy chẳng biết sẽ đến mức độ nào nữa! Đấy là tà tri, tà kiến. Kiểu tà tri, tà kiến này ở Trung Hoa cũng rất nhiều!
Chánh pháp của tiên vương là thuở đầu khi mới kiến lập quốc gia ấy, tổ tiên đều rất từ bi. Pháp lệnh của quốc gia chính là đạo đức của họ. Trước kia, chúng ta cũng thường nghiên cứu luân lý, đạo đức, hiếu, đễ, trung, tín, lễ, nghĩa, liêm, sỉ của quốc gia. Xưa kia, rất nghiên cứu các môn đạo đức ấy. Thuở bé, tôi còn phải học. Tới khi tôi học trung học, chẳng còn nữa. Hiện thời, chẳng có ai nói đến luân lý, đạo đức! Chúng tôi cũng chẳng phải là kẻ sùng cổ. Quá khứ cũng có điều tốt, mà hiện tại cũng có điều tốt. Những cái gọi là “tiến bộ, cải cách” thì phải sửa đổi những điều bất hảo trong quá khứ, sửa trừ những thứ cũ kỹ có hại cho nhân dân, mới đáng gọi là “cải cách” . Hiện thời, chỉ sợ đều chẳng được như thế, sửa đổi toàn bộ những điều tốt đẹp trong quá khứ do thời đại bất đồng, chúng ta thường nghe nói những lời lẽ ấy. Cải cách mà “giết, trộm, dâm, dối” hoành hành chẳng bị ngăn trở! Trong quá khứ, dân số cũng ít ỏi, nếu bị giết hại như vậy, chỉ sợ là dân số sẽ bị giảm thiểu, chẳng đáng bị chết mà chết mất. Đấy là tà đảo kiến ( 邪倒見, tri kiến tà vạy, điên đảo). Nghiên cứu chánh pháp là nghiên cứu những điều đã được thi hành từ quá khứ xưa kia, nghiên cứu chánh trị luật pháp do tiên vương đã áp dụng trong quá khứ. Mọi người sau khi đã nghiên cứu, nhất trí tuân theo chánh pháp của tiên vương. Nếu kẻ nào không nghe theo, tức là trái nghịch chiếu mạng của hoàng đế. Hoàng đế chế định tân pháp, truyền cho hết thảy thần dân trong nước đều làm theo như vậy. Làm những gì họ đáng nên làm; chuyện chẳng nên làm, sẽ chẳng được phép làm. Vị vua quán đảnh Sát đế lợi ấy thường tụ họp với quần chúng, thảo luận các vấn đề ấy. Quốc thái dân an, mọi người được hưởng thụ, trọn chẳng phải như trong hiện thời: Dùng của công để mời khách, biếu quà! Vì thế, mọi người cùng nhau chè chén, khoái hoạt, hưởng thụ vui sướng, khoan khoái vui chơi. Đôi bên chẳng nghi kỵ nhau, đối với đất nước chẳng có hai lòng, chẳng ngờ vực, chẳng đố kỵ nhau, nhất tâm nhất ý cùng nhau mưu tính mong xử lý việc nước vẹn toàn. Đấy là vua quán đảnh Sát đế lợi thành tựu vương luân thứ tư, dùng điều này để hiển thị chánh luân của đức Phật.
Do vị quốc vương định ra các pháp luật mà khiến cho quốc độ ấy tăng trưởng an lạc, có thể khiến cho hết thảy oán địch và bạn ác đều bị hàng phục. Do vậy, có thể khéo thủ hộ thân mình. Chữ Thân ( 身 ) hàm nghĩa mỗi người dân đều có thể bảo vệ chính mình, mà cũng có thể yêu thương, che chở người khác. Như vậy thì mới có thể tăng trưởng thọ mạng, tích phước, tăng thọ, cho đến chẳng thương tổn kẻ khác. Đó là luân thứ tư của quốc vương.
(Kinh) Thiện nam tử! Như thị Như Lai thành tựu thiện xảo tri thắng giải trí, kiến chư thế gian chủng chủng tà quy, tà kiến, tà ý, nhạo trước tà pháp, hành tà nghiệp hạnh. Do thị nhân duyên, thọ vô lượng khổ. Như Lai kiến dĩ, sổ sổ triệu tập, ư đại chúng tiền, dĩ kỳ quá khứ chư Phật Thế Tôn Tam Bảo chủng tánh nhân quả, lục chủng Ba La Mật Đa, Du Già y nhân, tam luật nghi đẳng, chư nhân quả pháp, khai ngộ, thị hiện, khánh ủy, giới sắc nhất thiết chúng hội, linh kỳ giải thoát chư điên đảo kiến, kiến lập chánh kiến, an trí Thập Thiện chánh trực cựu đạo, cộng chư hữu tình sổ sổ đồng tu pháp tùy, pháp hạnh, phương tiện dẫn nhiếp nhân quả đẳng lưu. Vị chư hữu tình, tứ chúng hòa hợp, đồng tu nhất thiết thù thắng thiện hạnh, tiện cộng du hý tứ chủng Niệm Trụ, ư tam ma địa giải thoát tri kiến, chư đạo phẩm trung, hoan ngu thọ lạc, vị linh thánh giáo cửu trụ thế cố, thiệu Tam Bảo chủng bất đoạn tuyệt cố, tiện cộng du hý Tứ Chánh Cần, Tứ Thần Túc, Ngũ Căn, Ngũ Lực, Thất Đẳng Giác Chi, Bát Thánh Đạo Chi. Ư kỳ chủng chủng thắng tam ma địa giải thoát tri kiến chư đạo phẩm trung, hoan ngu thọ lạc. Thiện nam tử! Ngã thành như thị đệ tứ Phật Luân. Do thử luân cố, tri chư hữu tình Bổ Đặc Già La, chủng chủng thắng giải, quy thú, ý nhạo, chư nghiệp pháp thọ, tùy kỳ sở ưng, lợi ích an lạc, đắc an ổn trụ, đắc vô kinh khủng, đắc vô sở úy, tự xưng ngã xử đại tiên tôn vị, chuyển ư Phật Luân, tồi chư thiên ma, ngoại đạo tà luận, xử đại chúng trung, chánh sư tử hống.
(經)善男子 ! 如是如來成就善巧知勝解智,見諸世間種種邪歸、邪見、邪意,樂著邪法,行邪業行。由是因緣,受無量苦。如來見已,數數召集,於大眾前,以其過去諸佛世尊三寶種姓因果,六種波羅蜜多,瑜伽依因,三律儀等,諸因果法,開悟、示現、慶慰、誡敕一切眾會,令其解脫諸顛倒見,建立正見,安置十善正直舊道,共諸有情數數同修法隨法行,方便引攝因果等流。為諸有情,四眾和合,同修一切殊勝善行,便共遊戲四種念住,於三摩地解脫智見,諸道品中,歡娛受樂,為令聖教久住世故,紹三寶種不斷絕故,便共遊戲四正勤、四神足、五根、 五力、七等覺支、八聖道支 。 於其種種勝三摩地解脫智見諸道品中,歡娛受樂。善男子 ! 我成如是第四佛輪。由此輪故,知諸有情補特伽羅 , 種種勝解、 歸趣、意樂、諸業法受,隨其所應,利益安樂,得安穩住,得無驚恐,得無所畏,自稱我處大仙尊位,轉於佛輪,摧諸天魔,外道邪論,處大眾中,正師子吼。
( Kinh: Này thiện nam tử! Như Lai thành tựu trí biết thắng giải hay khéo như thế, thấy các thứ tà quy, tà kiến, tà ý, ưa thích tà pháp, hành hạnh tà nghiệp trong các thế gian. Do nhân duyên ấy, [chúng sanh] chịu vô lượng khổ. Như Lai thấy rồi bèn nhiều lượt triệu tập, đối trước đại chúng, dùng chủng tánh, nhân quả Tam Bảo của chư Phật Thế Tôn trong quá khứ, sáu loại Ba La Mật Đa, ba loại luật nghi nương theo cái nhân của Du Già v.v… các pháp nhân quả để khai ngộ thị hiện, an ủi khiến cho hoan hỷ, răn truyền hết thảy chúng hội, để họ thoát khỏi các tri kiến điên đảo, kiến lập chánh kiến, đặt vững đạo cũ Thập Thiện chánh trực, cùng với các hữu tình nhiều lượt cùng tu pháp tùy, pháp hạnh, dùng phương tiện để hướng dẫn, nhiếp thọ các thứ nhân quả, vì các hữu tình tứ chúng hòa hợp, cùng tu hết thảy hạnh lành thù thắng, liền cùng vui chơi trong bốn loại Niệm Trụ, hoan hỷ vui sướng trong các đạo phẩm chánh định, tri kiến giải thoát, vì để cho thánh giáo được tồn tại lâu dài trên thế gian, vì nối tiếp chủng tánh Tam Bảo chẳng đoạn tuyệt, bèn dạo chơi trong Tứ Chánh Cần, Tứ Thần Túc, Ngũ Căn, Ngũ Lực, Thất Đẳng Giác Chi, Bát Thánh Đạo Chi, hoan hỷ vui thỏa trong các loại đạo phẩm, chánh định thù thắng, và tri kiến giải thoát. Này thiện nam tử! Ta thành tựu Phật Luân thứ tư như thế. Do vì luân này, biết các thứ kiến giải thù thắng, sự quy hướng, các sự yêu thích, các nghiệp pháp nhận lãnh của các hữu tình Bổ Đặc Già La, tùy theo lẽ đáng nên mà lợi ích, an lạc, được trụ an ổn, được không kinh hoảng, được không sợ hãi, tự xưng “ta đã ở nơi địa vị đại tiên tôn quý”, chuyển Phật Luân, dẹp tan tà luận của các thiên ma và ngoại đạo, ở trong đại chúng mà thực hiện sư tử hống).
Đây là Phật Luân thứ tư của đức Phật. Hiện thời, phần lớn đều là tà quy, tà kiến, ưa thích tà pháp, hành nghiệp hạnh tà. Công việc hiện thời do chính nhân dân tự mình lựa chọn. Nếu quý vị chọn nghề nghiệp không tốt, trong công việc ấy, đòi hỏi phải sát sanh, nhưng nghề nghiệp ấy hoàn toàn chẳng lừa gạt. Nghề nghiệp nào cũng đòi hỏi phải nói lời chân thật; bất quá, kẻ làm kinh doanh đều chẳng thể nói lời chân thật được! Tại Đại Lục, có những đạo hữu Hỏi: “Không nói dối, sẽ chẳng có cách nào kinh doanh được!” Tôi đến Mỹ, thấy tình huống hoàn toàn chẳng phải là như vậy. Trong các siêu thị, trên quầy họ đề giá bao nhiêu tiền, sẽ bán bấy nhiêu tiền. Vì họ đề giá thật, chẳng cần có nhân viên phục vụ, họ cũng chẳng nói chuyện với quý vị. Do vậy, không nhất định phải nói dối! Lẽ đâu bắt buộc phải nói dối thì mới có thể kinh doanh được! Tôi chỉ nêu ra một thí dụ như vậy. Đấy là tà nghiệp. Tà nghiệp là làm tà hạnh, không nhất định phải làm như thế mà vẫn cứ làm!
Ngoài ra, nếu trong quá khứ, quý vị chẳng có phước báo lớn dường ấy, bất kể quý vị gạt gẫm cỡ nào, chèn ép như thế nào, mánh khóe lươn lẹo cỡ nào đi nữa, kể như có cơ hội tước đoạt lọt vào tay, ngay lập tức sẽ thất bại. Kẻ cường đạo cướp đoạt, còn có cường đạo lợi hại hơn hắn. Cường đạo cướp đoạt cường đạo, còn có cường đạo có thế lực to hơn nữa, chiến thắng quý vị! [Khăng khăng hành tà hạnh là do] chẳng biết mối quan hệ nhân duyên quả báo. Đủ loại tà kiến, tà nghiệp, ưa thích chuyện tà pháp quá nhiều, hậu quả là quý vị nhất định phải hứng chịu vô lượng thống khổ. Quy y thần là tà quy, tri kiến bất chánh. Chúng ta đều có thể trông thấy đệ tử của họ hết sức đông đảo. Quý vị phải nói như thế nào đây? Đấy chính là “phương dĩ loại tụ, vật dĩ quần phân” (các phương pháp sẽ tụ tập theo từng loại, sự vật theo chia ra thành từng nhóm theo mỗi tánh chất riêng biệt). Nhân duyên kiểu đó chính là vì gã ma vương ấy muốn chuyển thế, bọn ma con, ma cháu của hắn sẽ theo hắn kéo đến, đương nhiên là tín phụng hắn, chúng nó chẳng tín phụng chánh giáo của quý vị!
Loại nào sẽ tín phụng theo loại ấy. Thuộc hạnh nào, nghiệp nào, sẽ kết giao những kẻ cùng hạnh, cùng nghiệp đó! Thương nhân sẽ chẳng qua lại, kết bằng hữu với kẻ làm chánh trị. Quý vị làm bạn với họ, nhất định sẽ gặp chuyện chẳng hay ho! Người ta nói: “Giao quan cùng, giao thương phú” ( C hơi với quan sẽ nghèo mạt, chơi với thương nhân sẽ giàu). Muốn đánh quan tòa, chắc chắn sẽ bị khốn cùng. Đấy là sự giáo hóa xưa cũ của Trung Hoa. Quý vị giao du với kẻ nào, chơi với kẻ ác hay với người lành, sẽ có mối quan hệ hết sức to lớn, như người Hoa đã nói: “Cận châu giả xích, cận mặc giả hắc” ( G ần son thì đỏ, gần mực thì đen), hàm nghĩa như thế đó.
Đức Phật chỉ dạy các đệ tử phải chiếu theo nhân quả của chủng tánh Tam Bảo, các thứ giới luật, hoặc là dùng Lục Ba La Mật, tức là dùng bố thí, trì giới, nhẫn nhục, ái hành, Tứ Nhiếp Pháp để giáo dục chúng sanh. Hoặc là nương theo tam luật nghi nơi nhân địa. Tam luật nghi là Tam Tụ Tịnh Giới, cũng tức là Nhiếp Thiện Pháp Giới, Nhiêu Ích Hữu Tình Giới, và Nhiếp Luật Nghi Giới. Ba thứ luật nghi ấy đều là pháp nhân quả. Thiện có thiện báo, ác có ác báo. “Khai ngộ thị hiện”: Có thể giảng chữ Ngộ là “hiểu rõ” . Sau khi đã hiểu rõ nhân quả báo ứng, sẽ khiến cho họ quy y Phật, quy y Pháp trong Tam Bảo, gieo chủng tánh thiện căn. Gieo nhân lành, sẽ đạt được quả lành. Hoặc là có cái nhân tương ứng, thì sẽ có cái quả tương ứng. Dựa trên cái nhân để nghiệm chứng cái quả. Du Già có nghĩa là “tương ứng”, cũng có nghĩa là các pháp nhân quả thuộc ba loại luật nghi v.v… Đó gọi là “nhân quả báo ứng”. Khiến cho họ hiểu rõ đạo lý này. Có khi đức Phật lại an ủi chúng sanh, khiến cho họ vui mừng vì được an ủi, gieo phước điền nơi Tam Bảo, đời mai sau sẽ chẳng chịu khổ. Trong kinh Phật, có rất nhiều lời lẽ an ủi. Sau khi quý vị đã nghe pháp, đã quy y Phật, trong tương lai, sẽ hưởng đủ loại phước nghiệp, chẳng còn thọ khổ quả. Đấy là những ngôn từ an ủi.
Tiếp đó là những ngôn từ răn truyền. Ngôn từ răn truyền chính là giới luật. Quý vị đã phạm giới, chẳng thể nào không đọa địa ngục, đọa vào ba ác đạo. Ngôn từ thuộc loại này rất nhiều. Đức Phật thường xuyên răn truyền các vị đại đệ tử làm thế nào để lợi ích chúng sanh, làm thế nào để tiêu trừ các tri kiến điên đảo của chúng sanh, khiến cho họ được giải thoát. Tri kiến giải thoát và tri kiến điên đảo, hai đằng hoàn toàn đối nghịch với nhau. Như thế nào thì mới có thể giải thoát? Quý vị phải kiến lập chánh tri, chánh kiến, đừng hành theo tà mạng. Vì để chính mình sống sót, mà kiến lập hạnh phúc của chính mình trên sự đau khổ của chúng sanh, chớ nên! Cho đến vì để chính mình sống thoải mái, nói chung là vì vật chất hữu hạn, bèn tranh đoạt. Có tranh đoạt hợp pháp và tranh đoạt bất hợp pháp. Có những thứ thuận theo nhân quả, đáng nên có thì sẽ có, chẳng đáng nên có thì sẽ chẳng thể đạt được! Chúng ta đổ công dốc sức, người ta sẽ đãi ngộ bằng tiền lương, đó là chuyện đáng nên có. Nếu đục khoét, trộm cắp, lường gạt người ta, đó là thứ chẳng đáng nên có. Mọi người đều biết chuyện đáng nên làm, chuyện chẳng nên làm, trong tâm họ tự biết rất rõ, nhưng vì lợi, hoặc vì danh, thây kệ chuyện nên làm hay chẳng nên làm, miễn sao ta có lợi để đổi lấy cái giả danh là được rồi! Biết rõ chuyện ấy chẳng thể làm mà cứ ương ngạnh muốn làm, biết rõ chuyện này đáng nên làm, nhưng chẳng có lợi ích gì cho ta, họ sẽ chẳng làm.
Khi ấy, đức Phật dạy bảo hết thảy chúng sanh, khiến cho họ có Thập Thiện, đó là đạo cũ chánh trực. Hết thảy chư Phật đều chỉ dạy như thế này: “Chớ nên giết, trộm, dâm, đừng nên tạo tham, sân, si, đừng nên nói dối, nói thêu dệt, nói đôi chiều, nói thô ác”. Đó là Thập Thiện Nghiệp, đó là chánh đạo, là cựu đạo. Cùng hết thảy hữu tình, hết thảy Bổ Đặc Già La, nhiều lượt cùng tu pháp. Tu pháp gì, sẽ hành theo pháp đó. Chúng ta tu Thập Thiện Nghiệp, sẽ hành theo Thập Thiện Nghiệp. Tu Lục Ba La Mật, sẽ hành theo pháp Lục Độ. Bố thí chẳng đơn thuần là vật chất. Chúng ta thường dùng vẻ mặt hoan hỷ đối đãi hết thảy chúng sanh, khiến chúng sanh trông thấy quý vị bèn hoan hỷ. Quý vị thấy Di Lặc Bồ Tát, Ngài ngồi đó tươi cười, Ngài bố thí hoan hỷ. Cho đến dùng Tài Bố Thí, còn có cách thuyết pháp cho người khác, tức Pháp Bố Thí, khuyên người khác làm chuyện tốt, đều là bố thí. Tôi chỉ nêu một thí dụ như vậy để nói.
Dẫu sao, đấy là phương tiện thiện xảo, dùng các pháp nhân quả ấy để hướng dẫn, nhiếp thọ, cũng tức là trong thiện ác nhân quả, sẽ có cạn và sâu. Sâu nhất là phát Bồ Đề tâm, hành Bồ Đề đạo, cho đến quý vị sẽ tự nhiên chứng đắc thành Phật quả, điều ấy sâu lắm! Đối với những kẻ bình phàm, hoặc là khuyên người khác niệm Phật, khuyên người ta tin Phật, tin Phật thì có lợi ích gì? Miễn trừ tai nạn. Khuyên người khác coi trọng nhân quả một chút. Biết chúng ta khởi lên ý niệm xấu, trong tương lai, nhất định gặt hái quả báo xấu xa. Đấy là nói theo hàng Bồ Tát. Nói theo bọn chúng sanh bình phàm, ắt cần phải có sự thật. [Phải nói với họ]: Làm chuyện ấy, sẽ thật sự tạo thành thương tổn; đấy mới là trị tội. Đối với Bồ Tát thì khởi tâm động niệm là đã không được rồi, phải hiểu nhân quả ấy. Hàng đệ tử Phật chúng ta, tức tứ chúng đệ tử, hòa hợp cùng nhau tu hành thiện pháp.
Thiện pháp thù thắng nhất là phải phát Bồ Đề tâm, hành Bồ Tát đạo, lợi ích chúng sanh, rộng độ chúng sanh. Phải cùng nhau tu hành thiện hạnh thù thắng, cùng nhau niệm Phật, đả Phật Thất, cùng nhau bái sám. Coi tu pháp thành thú vui, bốn loại Niệm Trụ, tức “thân, thọ, tâm, pháp”, vui chơi trong bốn loại Niệm Trụ ấy. Tam ma địa là Định. Tri kiến giải thoát có thể thành tựu Pháp Thân huệ mạng của quý vị. Cho đến đối với các đạo phẩm, bao gồm rất nhiều thứ, như Tứ Chánh Cần, Tứ Thần Túc, Ngũ Căn, Ngũ Lực, Thất Giác Chi, Bát Chánh Đạo. Tín, Tấn, Niệm, Định, Huệ. Chỉ có tín tâm đối với Phật giáo thì vẫn chưa được, quý vị phải tinh tấn. Tấn là tinh tấn. Quý vị tinh tấn thì mới có thể đạt được điều tốt đẹp. Thường luôn nghĩ nhớ Tam Bảo, nghĩ tới pháp quý vị đang tu, chẳng xả chánh niệm. Quý vị một mực tu như vậy, giữ vững hơi thở ra vào, dần dần đắc Định. Do Định, có thể sanh ra Huệ, khởi quán chiếu. Ở trong Định, hàm chứa quán chiếu. Trong quán chiếu, hàm chứa Định, nhưng do quý vị tu đã lâu, sẽ có sức mạnh. Ngũ Căn và Ngũ Lực chính là sức mạnh ấy. Cho đến đối với các loại tam ma địa, sẽ chứng các loại Định, đắc các loại Huệ.
Đức Phật bảo Địa Tạng Bồ Tát: Do cái luân này, ta chẳng ở trong thế giới Sa Bà. Ta thuộc địa vị đại tiên tôn quý, chuyển Phật Luân, tà luận của hết thảy thiên ma và ngoại đạo đều bị phá hủy, giống như sư tử hống. Đấy là Phật Luân thứ tư. Trước tiên, nói về đủ thứ nguy hại trong thế gian, quốc vương xử lý như thế nào. Sau đó, đức Phật cũng dạy các đệ tử của Ngài đối trị các lỗi lầm, họa hoạn như thế nào.
(Kinh) Thiện nam tử! N hư Sát đế lợi quán đảnh đại vương, tri tự quốc độ, hoặc tha quốc độ, hữu vô lượng hữu tình Bổ Đặc Già La, ư tự tài sắc, đam nhiễm vô yếm, ư tha tài sắc, tham cầu truy ái, tức tiện an trí kiên cố thành, quách, thôn, phường, thú la, quốc ấp, vương cung, quảng thuyết nãi chí xá la, anh vũ, phòng thủ chúng cụ, linh vô tổn thất. Thiện nam tử! Sát đế lợi chủng quán đảnh đại vương, thành tựu như thị đệ ngũ vương luân. Do thử luân cố, linh tự quốc độ, tăng trưởng an lạc, năng phục nhất thiết oán địch, ác hữu, thiện thủ hộ thân, linh tăng thọ mạng.
(經)善男子 ! 如剎帝利灌頂大王,知自國土,或他國土,有無量有情補特伽羅,於自財色,耽染無厭,於他財色,貪求追愛,即便安置堅固城郭、村坊、戍邏、國邑、王宮,廣說乃至舍羅、鸚鵡,防守眾具,令無損失。善男子 ! 剎帝利種灌頂大王, 成就如是第五王輪。由此輪故,令自國土,增長安樂,能伏一切怨敵惡友,善守護身,令增壽命。
( Kinh: Này thiện nam tử! Như đại vương quán đảnh Sát đế lợi tự biết trong quốc độ của mình, hoặc quốc độ khác, có vô lượng hữu tình Bổ Đặc Già La đối với tài sắc của chính mình đắm nhiễm chẳng chán, đối với tài sắc của kẻ khác bèn tham cầu, theo đuổi, yêu mến, liền sắp đặt thành quách, thôn, phường, tuần phòng nghiêm ngặt, [phòng vệ] quốc ấp, vương cung kiên cố, nói rộng thì cho đến đặt [các loài chim báo động] như xá la, chim két, các vật dụng để phòng thủ, khiến cho chẳng bị tổn thất. Này thiện nam tử! Đại vương thuộc chủng tánh Sát đế lợi đã được quán đảnh thành tựu vương luân thứ năm như thế. Do bởi luân ấy, khiến cho quốc độ của chính mình tăng trưởng yên vui, có thể hàng phục hết thảy oán địch và bạn ác, khéo thủ hộ thân, tăng thêm thọ mạng).
Những điều này đều nói về quốc vương. Thuở đức Phật tại thế, trước kia, hoàn toàn chẳng có dân chủ, [một đất nước] không thể nào chẳng có quốc vương. Trong lịch sử đều là như vậy. Nếu một quốc gia chẳng có quốc vương, sẽ như bầy rồng không có thủ lãnh, loạn lạc ngay! Hiện thời, chúng ta là dân trị, pháp trị, chẳng phải là nhân trị. Dân trị là tuân theo pháp luật mà hành xử. Thời đại hiện tại chẳng giống thời đại thuở ấy, hiện thời loạn hay không, chúng ta cũng đều biết rất rõ ràng, nhưng chẳng có tư cách bình luận. Đức Phật nêu ra thí dụ, dựa trên hết thảy tình huống của thời Ngài đang sống. Hết thảy chúng sanh, đối với tài sắc của chính họ, “sắc” bao gồm các loại hưởng thụ, họ đắm nhiễm chẳng chán. Chữ Đam ( 耽, đắm đuối) vốn là nói về một thứ độc, chúng sanh chẳng biết đó là độc, cứ tham luyến không bỏ được. Chính mình chẳng chịu xả, lại còn muốn bảo vệ, còn truy cầu những thứ thuộc về người khác. Do nguyên nhân này, nhà vua ắt cần phải bảo vệ quốc độ ấy, khiến cho cuộc sống của quốc dân an định. Hoặc là tu bổ tường thành cho kiên cố. Trong quá khứ, thành ấp đều được tu bổ như vậy. Thời đại ấy sử dụng đao thương. Nếu đắp tường thành cao hơn, dầy hơn, đóng cửa thành lại, kẻ giặc chẳng thể vào được. Thôn làng cũng là như vậy.
Tôi nhớ thuở bé, sống trong một thôn xóm ở miền Đông Bắc Trung Hoa, đắp bốn lô cốt ( blockhaus, blockhouse) . Ở đó, hoặc là có tám mươi gia đình, hoặc là một gia đình cả trăm người. Bốn lô cốt đều có đặt thổ pháo, vì thuở ấy, vùng Đông Bắc rất nhiều thổ phỉ. Thổ phỉ tấn công, tường thành rất dầy, [người trong lô cốt] sẽ bắn súng từ trên xuống. Họ gọi chỗ ấy là Hưởng Dao ( 響窯 ), thôn ấy được gọi là Hưởng Dao, biểu thị trong ấy có thuốc nổ, có súng đạn, đại pháo. Thổ phỉ muốn cướp thôn ấy, ắt phải tập hợp rất nhiều người. Trước hết, dùng thổ pháo công phá tòa thành ấy rồi mới có thể tiến vào. Mỗi quốc gia xưa kia đều là như thế. Nếu quý vị đi qua, [sẽ thấy] mỗi thành thị có tường thành đắp dầy như thế. Thậm chí như Tần Thủy Hoàng mong bảo vệ đất nước của mình bèn xây Vạn Lý Trường Thành. Vạn Lý Trường Thành dùng để ngăn chặn quân Hung Nô từ phương Bắc. Thuở ấy, nếu có tường thành bảo vệ sẽ rất tốt, thậm chí mỗi thôn trấn, mỗi thôn làng, cũng đều phải bảo vệ.
“Vương cung”: Mọi người đến thăm thành Bắc Kinh, [sẽ thấy có] ngoại thành, nội thành, còn có một tòa Tử Cấm Thành. Chúng ta đến thăm Tử Cấm Thành tại Cố Cung Bắc Kinh, [nếu] đóng chặt cửa, quý vị sẽ chẳng vào được. Hiện thời, có phi cơ trực thăng bay thẳng vào, thả bộ binh xuống, sẽ chiếm được ngay. Thời đại bất đồng, thiết bị cũng khác. Đây là nói theo ý nghĩa “phòng hộ” .
“Xá la, anh vũ”: Con vẹt (két) trống gọi là Xá la ( Sāra ), két mái gọi là Xá lợi. Chim mái gọi là Xá lợi ( Sārikā ), chim trống kêu là Xá la. Xá La chuyên môn bảo vệ chim mái, nó làm nhiệm vụ ấy. Mọi người thấy chim nhạn, nhạn sợ bị lẻ loi. Một mai bị lẻ bạn, nó sẽ nghĩ đến chuyện tự sát. Vì sao? Cô đơn. Nếu bầy nhạn đáp xuống, con nhạn lẻ bạn phải tuần phòng. Trong bầy nhạn, thường có nhạn lẻ bạn. Người săn nhạn sẽ bắt con nhạn lẻ bạn trước. Nó bị bắt, sẽ không kêu nữa. Con nhạn lẻ bạn không kêu nữa, hắn có thể bắt được rất nhiều nhạn, vì những con nhạn khác đều đang ngủ. Tôi ở Tây Tạng, thấy Tây Tạng có rất nhiều đàn bò Yak (mao ngưu, 犛牛 ) được bảo vệ. Quý vị thấy thông thường bò sợ sói, sợ báo, và cũng sợ cọp. Nhưng trong đàn bò, sẽ có một hai con đầu đàn, được gọi là “đầu ngưu” ( 頭牛, bò đầu đàn). Hễ đến tối, chúng nó sẽ ăn đặc biệt ngon, cũng chẳng cần phải ra ngoài gặm cỏ. Chủ nhân luôn cho nó ăn tàm ba (tsampa). Chủ nhân ăn gì, bèn cho nó ăn thứ đó. Thậm chí, nấu thức ăn cho nó. Nó sẽ làm gì? Tới buổi tối, chủ nhân đi ngủ, thả chó ra, chó sẽ phối hợp với bò đầu đàn. Con bò đầu đàn đi lại, đi quanh đàn bò vài vòng. Bò sợ con bò đầu đàn; nếu chủ mục trường đích thân chăn bò, bò vẫn chạy lộn xộn. Nhưng con bò đầu đàn đi quanh vài vòng, đàn bò đều nằm phục xuống, chẳng dám động đậy. Nó bèn tuần tra, xem có sói hay báo hay không? Bò đầu đàn phát huy tác dụng ấy. Tôi nêu thí dụ này, [nhằm chứng tỏ] ngay cả súc sanh hay phi cầm đều cần được bảo vệ, huống hồ nhân loại ư? Hiện thời, loài người trí huệ phức tạp, chẳng giống như quá khứ, có hỏa tiễn cùng máy bay chiến đấu. Lại còn từ biển tấn công, từ trên lục địa bay tới, quá nhiều. Hiện thời, so với trước kia lại càng khác biệt. Đấy là hàng phục hết thảy oán địch, bảo vệ tánh mạng và tài sản của bản thân và gia đình.
(Kinh) Thiện nam tử! Như thị Như Lai thành tựu thiện xảo tri chư tánh trí, tri chư ác ma, cập cửu thập ngũ chúng tà ngoại đạo, tịnh dư vô lượng chúng ma ngoại đạo sở hoặc hữu tình. Ư tự tài sắc, đam nhiễm vô yếm, ư tha tài sắc, tham cầu, truy ái, ư ngã tự thân, cập ngã đồ chúng, thâm sanh tăng tật, vi hại ngã cố, giả thiết trân soạn, tạp dĩ độc dược, ám trí hỏa khanh, ngụy phu sàng tòa, hoặc thôi sơn thạch, hoặc phóng cuồng tượng, bạt kiếm truy trục, tán bộn trần uế, báng hành dâm dục, hủy thị bất nam, hoặc vị phi nhân, hoặc ngôn huyễn hóa, dĩ thị chư ác nhi tương phỉ hủy.
(經)善男子 ! 如是如來成就善巧知諸性智,知諸惡魔,及九十五眾邪外道,並餘無量眾魔外道所惑有情。於自財色,耽染無厭,於他財色,貪求追愛,於我自身,及我徒眾,深生憎嫉,為害我故,假設珍饌,雜以毒藥,闇置火坑,偽敷床座,或推山石,或放狂象,拔劍追逐,散坌塵穢,謗行淫慾,毀是不男,或謂非人,或言幻化,以是諸惡而相誹毀。
( Kinh: Này thiện nam tử! Như Lai thành tựu trí thiện xảo biết các tánh như vậy, biết các ác ma, và chín mươi lăm loại tà, ngoại đạo, và vô lượng các ma, ngoại đạo mê hoặc hữu tình. Đối với tài sắc của chính mình, đắm nhiễm chẳng chán, đối với tài sắc của người khác bèn tham cầu, mê say theo đuổi. Họ đối với bản thân ta và đồ chúng của ta, sanh lòng ghen ghét sâu xa, vì muốn làm hại ta mà hoặc giả vờ bày các thức ăn ngon xen lẫn thuốc độc, ngầm bày hố lửa, giả vờ trải giường, tòa, hoặc là đẩy đá từ trên núi xuống, hoặc thả voi cuồng, rút gươm truy đuổi, vung rải bụi dơ, báng bổ ta làm chuyện dâm dục, hủy báng ta chẳng phải là nam nhân, hoặc bảo chẳng phải là người, hoặc nói ta là huyễn hóa, dùng các điều ác như thế để phỉ báng, hủy gièm).
Chúng sanh trong đời Mạt Pháp hiện thời đã bị danh lợi dụ dỗ, mê hoặc, lại còn bị ngoại cảnh dụ dỗ, mê hoặc, [cho nên] tham, sân, si trong nội tâm đặc biệt nghiêm trọng. Đối với tài sản của chính mình, họ sẽ bảo vệ. Tài sản thuộc về lợi, họ phòng bị rất chu đáo, tham lam chẳng chán, nhưng lại muốn lừa gạt, tước đoạt tài sản của người khác. Một người chưa đủ, còn dây dưa đến mấy người! Hiện thời, chuyện kiểu ấy rất nhiều. Còn có kẻ theo đuổi tài sắc, nghi kỵ lẫn nhau. Hữu tình chúng sanh trong hiện thời, đặc biệt là đệ tử Phật, phải đối phó với ác ma như thế nào? Ngoại đạo dụ dỗ, mê hoặc không gì chẳng ngoài tài, sắc, lợi, hại. Đồng thời đối với bản thân chúng ta, thậm chí đối với đồ chúng của chúng ta, cũng là đây kia đều bất an. Ngoại đạo ganh tỵ đối với chánh đạo của đức Phật. Hiện thời, không chỉ là ngoại đạo ganh tỵ, mà là đệ tử Phật cũng đang ghen tỵ lẫn nhau. Do vậy, tứ chúng đệ tử chúng ta phải tán thán lẫn nhau, chớ nên công kích lẫn nhau, hay hủy báng lẫn nhau. Như vậy là không nên!
Họ lừa gạt quý vị, mời quý vị làm khách, quý vị phải cẩn thận, họ bỏ thuốc độc trong đó. Hoặc là đào hầm bẫy, tức bẫy rập để bắt dã thú. Mọi người nếu đến vùng núi sẽ biết. Như khi tôi ở miền Đông Bắc [Trung Hoa], họ sắp đi vào núi, dặn dò quý vị, đi đường phải cẩn thận: “Ngươi thấy con đường này, thật ra, phía dưới là hầm bẫy, phía trên phủ cỏ. Dã thú chạy lên đó, sẽ sụp bẫy”. Còn có bẫy treo trên cây, dùng những sợi thừng to thô trói lại. Nếu quý vị giẫm phải, sẽ bị bắn trúng, hoặc treo ngược lên. Sau đó, sẽ có người tới bắt. Đấy là cách bẫy dã thú. Có người đi lầm vào chỗ gài bẫy dã thú ấy, đại đa số là chỗ núi rừng rất hiếm người lui tới. Kinh Địa Tạng có nói: Nếu quý vị hoặc vì có việc, chẳng thể nào không tiến vào rừng núi, sợ chuốc phải nguy hiểm, hãy niệm thánh hiệu của ta cho nhiều. Đó là trường hợp hãm nhập loại nguy nan này.
Hoặc là họ mời mọc quý vị, trải giường tòa, đối với quý vị [giả vờ] rất cung kính, rất kính phục. “Hoặc thôi sơn thạch, hoặc phóng cuồng tượng” ( H oặc đẩy núi đá, hoặc thả voi cuồng): Tại Ấn Độ, còn có voi cuồng; ở nơi đây (Trung Hoa) chẳng có. Có đôi khi họ cho voi uống rượu khiến nó điên cuồng. Voi giẫm đạp quý vị, dùng vòi cuốn quý vị ném đi. Hoặc là dùng vũ khí, rút gươm, giương súng bức bách quý vị. “Tán bộn trần uế” ( V ung rải bụi nhơ) tức là vu hãm quý vị, dùng những lời lẽ vu cáo, hãm hại, tung tin đồn có hại. Quý vị rõ ràng là thanh tịnh, họ liền tung rải tin đồn.
“Báng hành dâm dục”: Hủy báng quý vị phá giới. Hoặc là hủy hoại quý vị, hoài nghi quý vị chẳng phải là nam nhân. Trong Phật giáo, có năm loại “bất nam”, chẳng phải nam mà cũng chẳng phải nữ. Nêu một thí dụ, như thái giám chẳng phải là nam nhân, đó là một loại. Trong giới luật của kinh Phật, có nói năm loại bất nam. Họ hoặc là nửa nam nửa nữ: Ở với nam nhân, họ là nữ. Ở chung với nữ nhân, họ là nam. Loại này gọi là Biến Bất Nam. Chẳng thể thâu nhận hạng người như vậy xuất gia. Họ hủy báng người ấy, thấy người ấy có đạo đức, đồ chúng quy y rất đông, liền hủy báng người ấy, nói người ấy chẳng phải là người, mà là quỷ biến hiện, đừng nên tin người ấy. Đấy đều là ngôn từ hủy báng.
(Kinh) Ư Phật, Pháp, Tăng, diệc khởi vô lượng chủng chủng phỉ báng, mạ lỵ, hủy nhục. Ư ngã cận trụ Thanh Văn đệ tử, tật đố nhân duyên, khởi chư hủy báng. Như Lai tri dĩ, thiện thủ lục căn, y tứ phạm trụ, cụ tứ biện tài, vị chư Thanh Văn, tuyên thuyết pháp yếu, an lập thanh tịnh tam giải thoát môn . N gã dĩ như thị thế, xuất thế gian, tri chư tánh trí, như thật liễu tri nhất thiết chúng sanh, chủng chủng vô lượng chư tánh sai biệt, tùy kỳ sở ưng, vị tác nhiêu ích.
(經)於佛法僧亦起無量種種誹謗罵詈毀辱。於我近住聲聞弟子 , 嫉妒因緣 , 起諸譭謗。如來知已,善守六根 ,依四梵住,具四辯才,為諸聲聞,宣說法要,安立清淨三解脫門。我以如是世出世間,知諸性智,如實了知一切眾生,種種無量諸性差別,隨其所應,為作饒益。
( Kinh: Đối với Phật, Pháp, Tăng, cũng dấy lên vô lượng các thứ phỉ báng, chửi bới, hủy nhục. Đối với các đệ tử Thanh Văn cận trụ của ta, vì nhân duyên ganh ghét, dấy lên các thứ hủy báng. Như Lai đã biết, bèn khéo giữ gìn sáu căn, nương vào bốn phạm trụ, trọn đủ bốn món biện tài, vì các Thanh Văn tuyên nói pháp yếu, an lập ba môn giải thoát thanh tịnh. Ta dùng trí biết các tánh thế gian và xuất thế gian như thế, đúng như thật biết rõ vô lượng các loại tánh sai biệt của hết thảy các chúng sanh, tùy theo lẽ đáng nên mà tạo lợi ích cho họ).
Tiếp đó, đều là ngôn từ hủy báng. Dùng đủ loại ác sự hủy báng quý vị, hủy báng gì vậy? Hủy báng Phật, Pháp, Tăng. Rõ ràng là chánh pháp, họ nói đấy chẳng phải là chánh pháp, [pháp của họ] mới là chánh pháp. Hoặc quý vị trì giới, trì giới thanh tịnh, họ bày ra đủ trò gây khó dễ, thậm chí hủy báng quý vị, khiến cho quý vị chẳng thể sống yên nổi. Tình hình kiểu ấy, trong chốn chùa miếu cũng có, tứ chúng đệ tử đều có. Chúng ta phải có trí huệ, phải nhận biết hạng người ấy. Nói rộng hơn, [sẽ là] vô lượng các loại hủy báng, chửi bới, hủy nhục. Đó là nói rộng. Hoặc là đối với các vị đệ tử Thanh Văn cận trụ của ta, “cận trụ” ( 近住 ) là ở bên cạnh đức Phật, tức là Tăng chúng gồm một ngàn hai trăm năm mươi vị ở cạnh đức Phật. Do nhân duyên ganh tỵ, vì họ sanh lòng ganh tỵ, bèn sanh khởi hủy báng. Đây là chuyện chỉ có khi đức Phật tại thế, những vị ở cạnh đức Phật được gọi là “cận sự đệ tử” . Đức Phật nhập Niết Bàn thì chẳng có nữa. Chùa lớn có của cải rất lớn, thấy nhà chùa giàu có, họ cũng sanh khởi hủy báng, chuyện này rất nhiều. Đức Phật răn nhắc chúng ta hãy khéo bảo vệ sáu căn, tức là mắt, tai, mũi, lưỡi, thân, ý. Khéo gìn giữ sáu căn, cũng là “phòng ý như thành” (ngăn ngừa ý như giữ thành trì), đặc biệt là ý thức, giống như là đắp tường thành để phòng bị nó, vì nó (ý thức) sẽ tùy thời, chẳng thuận theo quy củ, tùy thời phạm sai lầm.
“Y Tứ Phạm Trụ” ( N ương cậy Tứ Phạm Trụ): Tứ Phạm Trụ là thanh tịnh. “Thanh tịnh” là nói đến điều gì vậy? Tức là Tứ Vô Lượng Tâm, từ, bi, hỷ, xả. Y từ, bi, hỷ, xả mà trụ. Phải trọn đủ bốn thứ biện tài. Có biện tài thì mới có thể bảo vệ Phật, Pháp, Tăng Tam Bảo thanh tịnh, biện luận cùng ngoại đạo. Khi các vị Ca Diếp Ma Đằng ( Kāśyapa Mātaṇga) và Trúc Pháp Lan ( Dharmaratna ) vào Trung Hoa truyền pháp, Đạo giáo biện luận cùng họ, nói [Phật pháp] là tà pháp, [bởi lẽ], “chủng tộc bất đồng, quốc độ bất đồng. Họ tới Trung Hoa hoằng pháp, sẽ là tà đạo”. Hoàng đế nói “cũng chẳng có cách nào”, bèn đem kinh sách do Ca Diếp Ma Đằng và Trúc Pháp L a n đem đến, đặt trên một cái đài, đem kinh sách Đạo giáo đặt trên đài khác, châm lửa đốt. Kinh điển Đạo giáo đều bị thiêu hủy. Kinh do Ca Diếp Ma Đằng và Trúc Pháp Lan mang đến thuở ấy là Tứ Thập Nhị Chương Kinh. Kinh Tứ Thập Nhị Chương tỏa quang minh, chẳng bị thiêu hủy. Khi ấy, mới kiến lập chùa miếu.
Tứ Biện Tài là biện tài vô ngại, pháp vô ngại, ý vô ngại, và từ vô ngại. Tư cách của một vị pháp sư chân chánh là trọn đủ Tứ Vô Ngại Biện. Một vị thánh tăng thật sự nếu chẳng có ngữ ngôn tam muội, hoằng pháp sẽ chẳng thể đạt được lợi ích rộng lớn, chẳng thể gọi là bậc pháp sư toàn tài được. Khi đó, các vị đại đức Ấn Độ tới Trung Hoa chẳng bao lâu, bèn học hiểu tiếng Hoa, học thông suốt ngôn ngữ, văn tự, đạt được phương tiện lợi sanh. Như chúng tôi rất đáng hổ thẹn, chẳng có trí huệ ấy. Tới quốc độ của người khác, chẳng hiểu ngôn ngữ, chẳng biết phong tục và tập quán của người ta, làm sao phiên dịch kinh sách cho được? Một vị đại đức hay đại pháp sư thật sự, ắt cần phải có hạnh thanh tịnh, từ, bi, hỷ, xả trọn đủ, pháp, ý, từ, biện tài ắt cần phải trọn đủ, khéo thuyết pháp cho người khác. Đức Phật chỉ dạy đệ tử, biết các nhân duyên trên đây, tức là các thứ hủy báng đã nói trên đây. Ngài răn dạy đệ tử hãy khéo bảo vệ sáu căn, siêng năng chuyên ròng, đừng buông lung, hãy nên nương vào Tứ Niệm Xứ để trụ, thường nghĩ đến vô thường, nghĩ đến vô ngã, nghĩ đến khổ. Tuyên nói pháp yếu như vậy cho các vị Thanh Văn, an lập ba môn giải thoát thanh tịnh.
Đức Phật đã biết các thứ ngoại đạo hủy báng như trên, liền răn dạy các đệ tử hãy khéo bảo vệ sáu căn, giữ gìn các căn môn cẩn thận. “Căn môn ” ( 根門 ) tức là mắt, tai, mũi, lưỡi, thân, và ý, phải chiếu theo từ, bi, hỷ, xả để trụ, phải học tập trọn đủ bốn loại biện tài. Đức Phật vì các đệ tử, các vị Thanh Văn, tuyên nói pháp yếu. Nói chung, phải an lập ba môn giải thoát. Ba môn giải thoát chính là Không, Vô Tướng, và Vô Nguyện. Dưới đây đều là những lời đức Phật dạy.
“Ngã dĩ như thị thế, xuất thế gian tri chư tánh trí” ( T a dùng trí biết các tánh thế gian và xuất thế gian như thế): Ta biết tánh của pháp, biết bản thể của pháp, biết nhân duyên của pháp, biết quả báo của pháp. Có loại trí huệ ấy, sẽ đúng như thật mà biết rõ chúng sanh có vô lượng các thứ tánh sai biệt. Có thể nói tánh ấy là tánh tình, mỗi người có tánh tình khác nhau. Nói như vậy, hoàn toàn chẳng phải là nói theo “tánh thể” ( 性體, bản thể của tánh). Tánh thể chẳng có sai biệt. Tánh được nói ở đây sẽ là căn tánh thiện căn của họ, các loại căn tánh thuộc quá khứ, vị lai, hiện tại. Mỗi người một tánh, cũng có nghĩa là thói quen trong cuộc sống của quý vị. Mỗi người có thói quen sanh hoạt riêng. Có khi họ tin Phật, quy y trở thành đệ tử Phật, vâng theo giới luật của đức Phật đã dạy, cùng sống với Tăng đoàn, hàng phục cá tánh của chính mình, chẳng dám phóng túng. Cùng sống với đại chúng tăng, chính mình đã là đệ tử của đức Phật, chẳng thể tùy hứng, chẳng thể mặc tình theo tánh tình của cá nhân. Đức Phật biết các thứ cá tánh hoàn toàn bất đồng của hết thảy đệ tử cho đến hết thảy chúng sanh. Đức Phật ứng cơ, [nghĩa là] tùy thuộc quý vị thích gì, Ngài sẽ khai ngộ quý vị điều đó, sẽ dựa theo đó để chỉ dạy quý vị. Chúng ta chẳng biết, khi đức Phật giảng kinh, chẳng hạn như kinh Thập Luân, các chúng sanh tương ứng với pháp này sẽ đều tụ hội, đều nhóm đến, đều tán thán, tùy hỷ. Địa Tạng Bồ Tát rốt ráo cảm được pháp hội này bèn đến dự, khi mọi người nhóm họp đông đủ, sẽ ứng theo căn cơ trong hội ấy mà thuyết các thứ pháp.
Hiện thời, tình hình thông thường là học một bộ kinh nào, sẽ thỉnh vấn bộ kinh ấy. Giống như chúng tôi ở Mân Nam Phật Học Viện, hoặc Trung Quốc Phật Học Viện, tôi chỉ giảng về Pháp Tướng, chỉ giảng về Ngũ Giáo, chỉ nói về Tứ Đế, những điều khác tôi không nói, căn cứ theo những gì họ đang học để cống hiến. Đức Phật hoàn toàn chẳng phải là như vậy, đức Phật căn cứ trên căn cơ: “Quý vị cần gì, ta sẽ nói cho quý vị điều ấy”. Hiện thời, trái ngược hẳn, quý vị có phải là căn cơ ấy hay không, tôi mặc kệ, tôi chỉ nói điều này! Vì sao mong sanh vào thời có đức Phật tại thế? Vì dễ dàng khai ngộ, dễ dàng thành đạo, gieo thiện căn, cho nên muốn sanh nhằm thời có Phật xuất thế. Coi như chúng ta thuộc vào tám nạn. Một trong tám nạn là nhằm lúc chẳng có Phật xuất thế, đã sai khác rất nhiều. Lại còn có đủ loại tà tri, tà kiến quấy nhiễu, quý vị có thể giải thoát bằng cách nào đây? Chẳng giải thoát được! Cho nên đức Phật có thể đúng như thật mà biết rõ đủ loại cá tánh của chúng sanh, đủ loại sự khác biệt. “Tùy kỳ sở ưng” ( T heo lẽ đáng nên), “sở ưng” ( 所應 ) là tùy thuận người ấy đáng nên dùng pháp gì để có thể đắc độ, đức Phật liền tạo lợi ích cho người ấy, nói cho người ấy nghe pháp đó.
(Kinh) Thiện nam tử! Ngã thành như thị đệ ngũ Phật Luân. Do thử luân cố, dĩ thế, xuất thế tri chư tánh trí, tri chư hữu tình Bổ Đặc Già La, chủng chủng vô lượng chư tánh sai biệt, tùy kỳ sở ưng, lợi ích, an lạc, đắc an ổn trụ, đắc vô kinh khủng, đắc vô sở úy, tự xưng ngã xử đại tiên tôn vị, chuyển ư Phật Luân, tồi chư thiên ma, ngoại đạo tà luận, xử đại chúng trung, chánh sư tử hống.
(經)善男子 ! 我成如是第五佛輪。由此輪故,以世出世知諸性智,知諸有情補特伽羅,種種無量諸性差別,隨其所應,利益安樂,得安隱住,得無驚恐,得無所畏,自稱我處大仙尊位,轉於佛輪,摧諸天魔,外道邪論,處大眾中,正師子吼。
( Kinh: Này thiện nam tử! Ta thành tựu Phật Luân thứ năm như thế. Do vì luân ấy, dùng trí biết các tánh thế gian và xuất thế gian, biết các tánh sai biệt của vô lượng các hữu tình Bổ Đặc Già La, tùy theo lẽ đáng nên, mà lợi ích, yên vui, được trụ nơi an ổn, được không kinh hoảng, được không sợ hãi, tự xưng “ta ở nơi địa vị đại tiên tôn quý”, chuyển Phật Luân, dẹp tan tà luận của các thiên ma và ngoại đạo, ở trong đại chúng, thực hiện sư tử hống).
“Thiện nam tử! Ngã thành như thị đệ ngũ Phật Luân” (Này thiện nam tử! Ta thành tựu Phật Luân thứ năm như thế): Đây là thành tựu Phật Luân thứ năm. Do Phật Luân này, ta đối với pháp tánh của pháp thế gian và xuất thế gian, cũng đúng như lý mà nói, hoặc nói theo Sự, hoặc dùng giới luật để nói, vì ta có thể biết rõ pháp thế gian và xuất thế gian, có loại trí huệ ấy để đối đãi các loại Bổ Đặc Già La, tức các loại chúng sanh. Họ có vô lượng căn tánh khác biệt, vô lượng nhu cầu, ta sẽ theo đúng lẽ đáng nên mà lợi ích, an vui họ, khiến cho sau khi được nghe pháp đó, hành theo, sẽ được giải thoát. Dẫu không làm theo, cũng được an ổn. Họ đã hiểu rõ, đã liễu giải, sẽ chẳng sợ hãi, [tự nhủ]: “Hoặc là ta không đến đó, hoặc ta né tránh”. Chúng ta liễu giải đằng trước là nguy hiểm, chẳng cần phải đến đó, quý vị chẳng tránh né ư? Rõ ràng biết là nguy hiểm, lại chẳng thể nào không đi, quý vị sẽ làm như thế nào? Ắt cần phải đi qua lãnh thổ một nước, phải đi qua núi, rừng, thì phải làm sao? Quý vị đã niệm kinh Địa Tạng, sẽ biết là cần niệm Địa Tạng Bồ Tát. Trong phần trên, cũng đã nói rồi: Niệm thánh hiệu Địa Tạng có đủ loại công đức, được trụ trong an ổn. Khi ấy, quý vị mới có thể an ổn, chẳng sợ sệt, chẳng kinh hoảng, chẳng sợ hãi.
“Tự xưng ngã xử đại tiên tôn vị, chuyển ư Phật Luân, tồi chư thiên ma, ngoại đạo tà luận, xử đại chúng trung, chánh sư tử hống” (Tự xưng ta thuộc địa vị đại tiên tôn quý, chuyển Phật Luân, dẹp tan tà luận của các thiên ma và ngoại đạo, ở trong đại chúng, thực hiện sư tử hống): Phần này giống như kinh văn trong phần trên. Đối với Thập Luân, trong mỗi luân, kinh văn đều nói như thế.
(Kinh) Thiện nam tử! Như Sát đế lợi quán đảnh đại vương, an trí nhất thiết kiên cố thành quách, thôn phường, thú la, quốc ấp, vương cung, quảng thuyết nãi chí xá la, anh vũ, phòng thủ cụ dĩ, xử tự cung trung, dữ chư quyến thuộc, hậu phi, thái nữ, nhi tự vi nhiễu, du hý ngũ dục, chủng chủng nhạc cụ, phóng tứ lục căn, thọ chư hỷ lạc. Thiện nam tử! Sát đế lợi quán đảnh đại vương, thành tựu như thị đệ lục vương luân. Do thử luân cố, linh tự quốc độ tăng trưởng an lạc, năng phục nhất thiết oán địch, ác hữu, thiện thủ hộ thân, linh tăng thọ mạng.
(經)善男子 ! 如剎帝利灌頂大王,安置一切堅固城郭、村坊、戍邏、國邑、王宮,廣說乃至舍羅、鸚鵡,防守具已,處自宮中,與諸眷屬,后妃婇女,而自圍繞,遊戲五欲,種種樂具,放恣六根,受諸喜樂。善男子 ! 剎帝利灌頂大王,成就如是第六王輪。由此輪故,令自國土增長安樂,能伏一切怨敵惡友,善守護身,令增壽命。
( Kinh: Này thiện nam tử! Như đại vương thuộc chủng tánh Sát đế lợi đã được quán đảnh, xếp đặt hết thảy thành quách kiên cố, thôn phường, tuần phòng nghiêm ngặt, quốc ấp, vương cung, cho đến nói rộng là [xếp đặt các phương tiện báo động] như xá la, anh vũ. Đã phòng thủ đầy đủ rồi, bèn ở trong cung của chính mình, cùng với các quyến thuộc, hậu phi, thái nữ vây quanh, vui chơi ngũ dục, các thứ nhạc cụ, buông lỏng sáu căn, hưởng các vui sướng. Này thiện nam tử! Đại vương thuộc chủng tánh Sát đế lợi đã được quán đảnh thành tựu vương luân thứ sáu như thế. Do vì luân ấy, khiến cho quốc độ của chính mình tăng trưởng yên vui, có thể hàng phục hết thảy oán địch và bạn ác, khéo giữ gìn cái thân, khiến cho thọ mạng tăng trưởng).
Luân thứ sáu và luân thứ năm tương tự. Vì nhà vua đã phòng hộ tốt đẹp, chuyên môn đề phòng, ngăn ngừa oán địch. Trong nước đã tốt đẹp, bèn phòng ngự hải ngoại. Đã có thể thống nhất trong nước, chẳng hai lòng, mọi người đều nhất trí, chẳng còn đấu đá nội bộ. Sau đấy, lại xây dựng thành thị kiên cố, thậm chí các thôn trấn đều có ngăn ngừa, bảo vệ. Điều này giống như trong phần trước [đã nói] “nãi chí xá la, anh vũ” . Đã phòng thủ kỹ càng, thì sau đấy trong cung mới có thể vui sướng, mới có thể vui chơi. “Phóng tứ lục căn, thọ chư hỷ lạc” ( B uông lung sáu căn, hưởng các hỷ lạc). Đấy là một tỷ dụ. Bên ngoài chẳng có thành quách chắc chắn, chẳng có thôn, phường. “Thú la” ( 戍邏 ) có nghĩa là “tuần tra”. Chúng ta biết những người chỉ huy các đội lính phòng vệ chuyên lo phòng thủ. “Thú” ( 戍 ) có nghĩa là phòng thủ, “la” ( 邏 ) có nghĩa là tuần tra, xem có kẻ trộm cắp hay không. Cho đến vương cung, quốc ấp, “ấp” ( 邑 ) có nghĩa là đô thị hay thành thị, hoặc là thôn trấn. “Vương cung” là chỗ nhà vua ở. [Các nơi ấy] đều phải phòng thủ kỹ càng, cũng tức là đảm bảo rất an toàn. Sau đấy, mới có thể hưởng thụ, mới có thể vui sướng. “Thọ chư hỷ lạc” ( H ưởng các vui sướng), ta thích nghe âm nhạc bèn nghe. Đấy là vua quán đảnh thuộc chủng tánh Sát đế lợi thành tựu vương luân thứ sáu.
(Kinh) Thiện nam tử! Như thị Như Lai, dữ chư Bồ Tát Ma Ha Tát chúng, cập đại Thanh Văn, an trí nhất thiết kiên cố thánh giáo phòng thủ chi sự, tức tiện hiện nhập tối sơ Tĩnh Lự, nãi chí hiện nhập đệ tứ Tĩnh Lự, hiện nhập Vô Biên Hư Không Xứ Định, quảng thuyết nãi chí hiện nhập Phi Tưởng Phi Phi Tưởng Định. Như thị nãi chí hiện nhập nhất thiết Phật sở hành định. Nhập thử Định dĩ, vô lượng bách thiên câu chi na dữu đa thiên, long, Dược Xoa, La Sát, Kiện Đạt Phược, A Tố Lạc, Yết Lộ Đồ, Khẩn Nại Lạc, Mạc Hô Lạc Già, Bệ Lệ Đa, Tất Xá Giá, Bố Đát Na, Yết Trá Bố Đát Na đẳng, ư chư chúng sanh, thường hoài độc ác, tổn hại chi tâm, vô từ, vô bi, ư hậu thế khổ bất kiến bố úy, nhi bỉ kiến ngã nhập ư nhất thiết Phật sở hành Định, giai ư ngã sở, sanh đại hoan hỷ, khởi tịnh tín tâm. Ư Tam Bảo trung, giai sanh tối thắng hoan hỷ tịnh tín, tôn trọng cung kính, đắc vị tằng hữu. Ư nhất thiết ác, tàm quý phát lộ, thâm tâm hối quá, thệ nguyện vĩnh đoạn. Do thị nhân duyên, nhất sát na khoảnh, vô lượng vô số chư phiền não chướng, nghiệp chướng, pháp chướng giai đắc tiêu diệt. Vô lượng vô số phước huệ, tư lương, giai đắc thành mãn, bối ly sanh tử, thú hướng Niết Bàn, hộ trì Như Lai vô thượng chánh pháp. Thiện nam tử! Ngã thành như thị đệ lục Phật Luân.
(經) 善男子 ! 如是如來,與諸菩薩摩訶薩眾,及大聲聞,安置一切堅固聖教防守之事,即便現入最初靜慮,乃至現入第四靜慮,現入無邊虛空處定,廣 說乃至現入非想非非想定。如是乃至現入一切佛所行定。入此定已,無量百千俱 胝那庾多天、龍、藥叉、羅 剎、健達縛、阿素洛、揭路荼、緊捺洛、莫呼洛伽、 薜荔多、畢舍遮、布怛那、羯吒布怛那等,於諸眾生,常懷毒惡,損害之心,無慈無悲,於後世苦不見怖畏,而彼見我入於一切佛所行定,皆於我所,生大歡喜,起淨信心。於三寶中,皆生最勝歡喜淨信,尊重恭敬,得未曾有。於一切惡,慚愧發露,深心悔過,誓願永斷。由是因緣,一 剎那頃,無量無數諸煩惱障、業障、法障皆得銷滅 。 無量無數福慧、資糧、皆得成滿,背離生死,趣向涅槃,護持如來無上正法。 善男子 ! 我成如是第六佛輪。
( Kinh: Này thiện nam tử! Như Lai và các vị Bồ Tát Ma Ha Tát cùng các đại Thanh Văn cũng như vậy, sắp đặt hết thảy các sự phòng thủ bằng thánh giáo kiên cố, liền thị hiện nhập môn Tĩnh Lự tối sơ, cho đến thị hiện nhập môn Tĩnh Lự thứ tư, thị hiện nhập Vô Biên Hư Không Xứ Định, nói rộng là cho đến thị hiện nhập Phi Tưởng Phi Phi Tưởng Định. Như thế cho đến thị hiện nhập hết thảy các môn Định do Phật đã hành. Đã nhập môn Định ấy rồi, vô lượng trăm ngàn câu chi na dữu đa trời, rồng, Dược Xoa, La Sát, Kiện Đạt Phược, A Tố Lạc, Yết Lộ Đồ, Khẩn Nại Lạc, Mạc Hô Lạc Già, Bệ Lệ Đa, Tất Xá Giá, Bố Đát Na, Yết Trá Bố Đát Na v.v… đối với các chúng sanh thường ôm lòng độc ác, tổn hại, chẳng từ, chẳng bi, đối với sự khổ trong đời sau chẳng thấy sợ hãi, nhưng họ thấy ta nhập trong hết thảy các môn Định do Phật đã hành, bèn đối với ta sanh lòng hoan hỷ to lớn, khởi tín tâm trong sạch. Đối với Tam Bảo, đều sanh lòng tin thanh tịnh, hoan hỷ tối thắng, tôn trọng, cung kính, đạt được điều chưa từng có. Đối với hết thảy các điều ác, đều hổ thẹn, bày tỏ, thâm tâm hối lỗi, thệ nguyện vĩnh viễn đoạn trừ. Do nhân duyên ấy, trong khoảng một sát na, vô lượng vô số các phiền não chướng, nghiệp chướng, pháp chướng đều được tiêu diệt. Vô lượng vô số tư lương phước huệ đều được thành tựu viên mãn, trái lìa sanh tử, tiến hướng Niết Bàn, hộ trì chánh pháp vô thượng của Như Lai. Này thiện nam tử! Ta thành tựu Phật Luân thứ sáu như thế đó).
Tĩnh Lự ( 靜慮 ): Có bốn loại Tĩnh Lự. Bốn Tĩnh Lự là gì? Chính là bốn loại Thiền Định. Dùng Tứ Thiền để đối trị Hoặc ( 惑, phiền não) của quý vị. Có công phu Định ấy, thậm chí có thể phòng ngừa Hoặc nhiễm. Đấy là Sơ Thiền, Nhị Thiền, Tam Thiền, và Tứ Thiền trong Sắc Giới. Vì thế, lại gọi là Sắc Giới Định. Tĩnh Lự là “thẩm lự” ( 審慮, suy xét), đúng như thật biết rõ cảnh tánh của tâm ý. Định là trụ chắc nơi một loại cảnh tánh, cũng là quán tâm định trụ trong một loại cảnh tánh.
Người có thể thâm nhập [môn Thiền Định ấy], sau khi đã có thể lìa khỏi Dục Giới, cảm nhận có thể tương ứng với sự quán tưởng Sắc Giới. Trong quá trình tu Định, ba món Thiền đầu (Sơ Thiền, Nhị Thiền, Tam Thiền) là những bậc thang phương tiện, là các hoạt động trong tâm dần dần phát triển, hình thành thế giới tinh thần. Tiến nhập đệ tứ Thiền mới là Thiền Định chân thật. Đấy là nói về Sơ Quả thánh nhân, Nhị Quả thánh nhân, và Tam Quả thánh nhân. Sơ Quả thánh nhân trong quá trình sanh thiên, đã sanh thiên xong, lại trở vào nhân gian. Sơ Quả thánh nhân còn phải bảy lượt sanh vào nhân gian. Nhị Quả thánh nhân phải một lần trở lại nhân gian. Bậc Tam Quả chẳng trở lại [nhân gian], luôn ở trên cõi trời, luôn trụ trong Tứ Thiền Thiên. Vì các Ngài tu loại Định này, dần dần có thể thành tựu, đoạn dứt Kiến Hoặc phiền não, đoạn dứt Tư Hoặc phiền não, dần dần đoạn sạch Kiến Hoặc phiền não, mà cũng đoạn trừ Tư Hoặc phiền não, sẽ chứng đắc quả A La Hán. Sơ Thiền Ly Sanh Hỷ Lạc Địa, lìa khỏi Tầm và Tứ.
Nguồn: Sách Phật học — budsas.net (Bình Anson) · tamtangpaliviet.net (Tỳ khưu Indacanda) · chuaduocsu.org (Chùa Dược Sư Lâm Đồng — Hải Triều Âm Toàn Tập) · Toàn tập Tâm Như – Trí Thủ, Ban Sưu tập tu viện Quảng Hương Già Lam (NXB Tổng Hợp TP.HCM 2002; tái bản NXB Phương Đông 2011) · sách phổ biến miễn phí từ kho Kindle và kho ổ ngoài của Không Hoa; ghi công theo tác giả/dịch giả từng cuốn (cột nguồn) · sách Đợt 12 (9/2026) thầy thêm từ thư mục riêng, ghi công theo tác giả/dịch giả từng cuốn · sách Phật học phổ biến miễn phí trên mạng (9/2026), ghi công theo tác giả/dịch giả từng cuốn · thư mục sách Tuệ Sỹ (9/2026) thầy đưa vào, ghi công theo từng cuốn. · sách ebook của Pháp Thí Hội (phapthihoi.org, 10/2026), ghi công theo tác giả/dịch giả từng cuốn.
