Tổ đình Ba La Mật366 Nguyễn Sinh Cung, TP. Huế
← Linh Sơn Pháp Bảo Đại Tạng KinhTrang 4/5

Tam tạng Việt · Linh Sơn Pháp Bảo Đại Tạng Kinh · Luật tạng › Bộ Luật

SỐ 1441 — TÁT BÀ ĐA BỘ TỲ NI MA ĐẮC LẶC GIÀ

Dịch giả
HT. Thích Tịnh Hạnh chủ trì phiên dịch
Thông tin
Đại tập 76Đại Chính số 1441

QUYỂN 7

23. Phần Tạp Sự (Tiếp Theo):

Hỏi: Như Phật dạy nơi biên địa đủ năm luật sư được truyền giới cụ túc cho người, nếu có đủ mười luật sư mà chỉ lấy năm vị để tác pháp truyền thọ giới thì có đắc giới không?

Đáp: Đắc giới nhưng các Tỳ-kheo phạm tội.

Hỏi: Như Phật dạy cất chứa y quá mười đêm thì phạm Xả đọa, thế nào là y dư?

Đáp: Nếu nhận vào tay, hoặc để trên đầu gối, trên vai và nghĩ đây là y của tôi thì gọi là y dư.

Hỏi: Tỳ-kheo được ngồi nằm trên giường của Thượng tòa không?

Trải ngọa cụ rồi ngồi nằm thì không phạm.

Hỏi: Như Phật dạy không được nắm đuôi bò qua sông, có được nắm đuôi các loài khác không? - Trừ đuôi cọp, đuôi voi, đuôi ngựa và đuôi sư tử ra nắm đuôi các loài khác lội qua sông thì không phạm.

Hỏi: Nước đường có được thọ dùng trong bảy ngày không?

Được

- Mấy thời được dùng? - Cho đến chưa xả tự tánh

- Hòa nấu với loại dược bất tịnh thì được ăn hay không?

- Không được, chỉ dùng thoa thân, thoa ghẻ hoặc nhỏ mũi.

Hỏi: Mỡ bất tịnh nấu với muối thì được ăn hay không?

- Không được, nếu nấu với mỡ heo thì không phạm.

Hỏi: Tỳ-kheo tự tay tác tịnh năm loại giống hoặc dùng dao tịnh, hoặc dùng trảo tịnh thì có thành tịnh hay không?

- Thành tịnh.

- Được ăn hay không? -được ăn, trừ dùng hỏa tịnh; nếu hỏa tịnh thì giết chết cỏ, phạm Ba-dật-đề.

Hỏi: Cây ở đất bất tịnh, quả rơi xuống đất tịnh thì có được ăn không?

- Không được ăn.

Hỏi: Tịnh nhân ở đất bất tịnh, tác tịnh trên đất bất tịnh thì có thành tịnh hay không?

- Thành tịnh

- Được ăn hay không?

- Được ăn, trừ dùng hỏa tịnh.

Hỏi: Tịnh nhân ở đất bất tịnh, tác tịnh trên đất tịnh thì có thành tịnh hay không?

- Thành tịnh

- Được ăn hay không? -được ăn, trừ dùng hỏa tịnh.

Hỏi: Thịt lươn được ăn hay không?

- Không được.

Hỏi: Sữa người được uống hay không?

- Không được, chỉ được nhỏ mắt.

Hỏi: Nước Tô-tỳ-la được uống phi thời hay không?

- Bịnh thì được uống.

Hỏi: Tất cả các loại thịt bất tịnh đều không được ăn, thịt người được ăn hay không?

- Không được.

Nếu ăn thì phạm tội gì?

- Phạm Thâu-lan-giá, trừ thịt người, các loại thịt bất tịnh khác có được ăn hay không?

- Không được.

Hỏi: Thế nào là bất tịnh nhục?

- Các loại thịt như thịt lươn, thịt rắn, ễnh ương, quạ… đều không được ăn.

Hỏi: Ngay ngày thọ Thời dược, Thất nhật dược, Chung thân dược hòa lẫn nhau thì được dùng hay không?

Như đã nói ở trước.

Hỏi: Không tự tay thọ dược, miệng không nói thọ, không bịnh có được dùng hay không?

- Không được.

Hỏi: Thời dược, Phi thời dược, Thất nhật dược, Chung thân dược không tự tay thọ, miệng không nói thọ, để cách đêm có được dùng hay không?

- Không được

- Tự tay thọ, nói thọ, nội túc thì được dùng hay không?

- Không được nhưng nếu bịnh thì được dùng.

Hỏi: Thế nào là dưỡng bịnh? - Trừ tánh tội, còn lại đều là dưỡng bịnh.

Hỏi: Phật cho uống tám loại nước ép trái cây, mấy thời được dùng?

- Cho đến chưa xả tự tánh đều được uống.

Hỏi: Bên người cuồng có được lấy y hay không?

- Hoặc được hoặc không được. Nếu người cuồng không biết cha mẹ, huynh đệ, chị em ở đâu lại tự tay mang vật đến thí thì được thọ lấy; ngược lại nếu không biết cha mẹ… ở đâu và cũng không tự tay thí thì không được lấy.

Hỏi: Bên người cuồng nói thọ trì y thì có thành thọ trì không?

Nếu bỏ tự tánh thì thành thọ trì.

Hỏi: Tỳ-kheo ở một mình nếu có người cúng y, Tăng hiện tiền nên chia, lại không có Tỳ-kheo nào khác thì y này phải làm sao?

Tỳ-kheo này khi thọ y nên tâm niệm miệng nói: "Tôi ở trú xứ này được y, hiện tiền Tăng nên chia, trong đây không có Tăng, y này thuộc về tôi, của tôi, tôi thọ y này sẽ cắt rọc, may, nhuộm rồi thọ trì", làm yết ma như vậy rồi nếu có Tỳ-kheo khác đến thì không nên chia; nếu chưa làm yết ma như trên thì nên chia, nếu không chia thì phạm Đột-kiết-la.

Nếu Tỳ-kheo được y cúng cho Tăng, ở ngoài giới tự lấy thì phạm Đột-kiết-la; nếu lấy với tâm trộm cắp thì tùy việc kết phạm; hai hay nhiều người cũng vậy.

Hỏi: Con của trưởng giả bị đuổi cúng y, có được thọ không?

- Không được.

Nếu y cúng cho Tăng tự tự thì Tăng tự tứ nên chia; nếu cúng cho Tăng hiện tiền thì Tăng hiện tiền nên chia.

Hỏi: Trong an cư, Tỳ-kheo vì việc Tăng mà xuất giới nếu được y vật thì nên chia cho vị này, người phá an cư có được chia hay không?

- Hoặc được hoặc không. Nếu có tiền hay hậu an cư rồi mà phá thì được chia; nếu đều không tiền hay hậu an cư thì không được chia.

Hỏi: Tỳ-kheo khán bịnh ra ngoài giới, sau đó Tỳ-kheo bịnh chết, có nên đem y của người bịnh cho người khán bịnh không? - Hoặc cho hoặc không cho. Nếu người khán bịnh vì người bịnh mà đi thì nên cho; nếu vì việc riêng của mình mà đi thì không nên cho.

Hỏi: Bạch y nuôi bịnh có nên cho hay không?

Nên cho phần ít; cho đến Tỳ-kheo-ni, Thức-xoa-ma-na, Sa-di, Sa-di-ni cũng vậy.

Hỏi: An cư ở chỗ này mà khán bịnh ở chỗ khác, nếu người bịnh chết thì có nên cho y không? -nên cho

Hỏi: Sa-di nuôi bịnh nên cho hết hay chỉ cho phần ít?

- Hoặc cho hết hoặc chia đều. Nếu không có người khán bịnh, Tăng phải thứ lớp chăm sóc, nếu không chăm sóc thì phạm Đột-kiết-la. Nếu người được Tăng sai khán bịnh mà không khán bịnh thì phạm Đột-kiết-la; người bịnh nếu không nghe theo lời của người khán bịnh thì phạm Đột-kiết-la; người khán bịnh không thuận theo lời của người bịnh cũng phạm Đột-kiết-la. Nếu có người cúng thí vật bất tịnh (tiền bạc vật báu), Tỳ-kheo nên nói: "Chúng tôi không được thọ vật bất tịnh này", nên bảo họ đưa cho tịnh nhân, nếu được tịnh thì sẽ thọ.

Hỏi: Có trường hợp Tỳ-kheo ở bốn nơi an cư mà thành an cư không?

- Có, nếu an cư trên giường cây đặt ở giữa bốn giới.

- Ở đâu được y an cư? - Bốn nơi cùng cho một phần.

Nếu vải không đủ lượng mà may y tắm thọ trì thì phạm Đột-kiết-la, y phủ ghẻ cũng vậy. Nếu cất chứa ba loại y của ngoại đạo là y may bằng da, y dệt bằng lông và y kết bằng tóc thì phạm Thâu-lan-giá; trừ ba loại y trên, cất chứa các loại y khác thì phạm Đột-kiết-la.

Hỏi: Như Phật dạy y cũ không được thọ làm y Ca-hi-na, thế nào là y cũ?

Tức là y đã thọ làm y Ca-hi-na trước đó rồi.

Hỏi: Như Phật dạy y mới được thọ làm y Ca-hi-na, thế nào là y mới?

- Tức là y lần đầu thọ làm y Ca-hi-na.

Hỏi: Như Phật dạy nên khởi ba tâm thọ y Ca-hi-na, thế nào là ba tâm? - Thọ vải mới rồi khi giặt, khi cắt rọc và khi nhuộm nên khởi ba tâm: "Y này Tăng sẽ thọ, nay thọ, đã thọ làm y Ca-hi-na"; nếu không khởi ba tâm này thì thọ không thành thọ, phạm Đột-kiết-la.

Hỏi: Như Phật dạy y để cách đêm thọ làm y Ca-hi-na thì thọ không thành thọ, thế nào là y để cách đêm?

- Tức là y để quá mười đêm hoặc chỉ trải qua một đêm.

Hỏi: Như Phật dạy y bất tịnh thọ làm y Ca-hi-na thì không thành thọ, thế nào là y bất tịnh? - Tức là y mà liên tiếp ngày có được.

Hỏi: Như Phật dạy y cũ thọ làm y Ca-hi-na thì không thành thọ, thế nào là y cũ?

- Tức là y mà Tỳ-kheo đã thọ làm ba y.

Hỏi: Như Phật dạy y được đập thọ làm y Ca-hi-na thì thành thọ, thế nào là y được đập? - Tức là y mới.

- Thế nào là y đả tịnh (được đập sạch)? - Tức là y hoại sắc khi chưa thọ làm y Ca-hi-na.

Hỏi: Tăng chia làm hai chúng, một chúng thọ, một chúng không thọ thì hai chúng có thành thọ không? - Chúng nào thọ thì thành thọ, chúng nào không thọ thì không thành thọ.

Hỏi: Tăng chia làm hai chúng, một chúng xả, một chúng không xả thì hai chúng có thành xả không?

- Chúng nào xả thì thành xả, chúng nào không xả thì không thành xả.

Hỏi: Khi Tăng bị phá thì ai nên thọ? - Ai như pháp thì nên thọ. Nếu y chưa thành mà thọ làm y Ca-hi-na thì không thành thọ; y thành thì thọ thành thọ.

Trú xứ thọ y Ca-hi-na có mười lợi ích như trong Tỳ-ni, mặc y Tăng-già-lê vào tụ lạc có năm công đức, y tắm mưa cũng vậy.

Hỏi: Như Phật dạy trú xứ thọ y Ca-hi-na được lợi ích, thế nào là trú xứ được lợi ích? - Tức là được lợi ích của y Ca-hi-na.

Hỏi: Như Phật dạy y cấp thí được thọ làm y Ca-hi-na, thế nào là y cấp thí?

- Còn mười ngày nữa mới đến tự tứ, nếu được cúng y thì y này gọi là y cấp thí, thọ làm y Ca-hi-na thì thành thọ.

Hỏi: Như Phật dạy y được trong ba tháng đều được thọ làm y Ca-hi-na, thế nào là y được trong ba tháng?

- Tăng cựu trụ tự tứ vào ngày mười lăm, Tỳ-kheo khách đến đông hơn là đồng kiến đồng trụ mà tự tứ vào ngày mười bốn ; nếu Tăng cựu trú tùy thuận theo Tỳ-kheo khách để tự tứ thì y có được trong ngày này gọi là y được trong ba tháng, thọ làm y Ca-hi-na thì thành thọ.

Hỏi: Như Phật dạy Thời y được thọ làm y Ca-hi-na, thế nào là Thời y?

- Tự tứ xong, trong một tháng sau được y thì gọi là Thời y.

Hỏi: Như Phật dạy y bất tịnh không được thọ làm y Ca-hi-na, thế nào là y bất tịnh?

- Tức là y của tỳ-kheo chết để lại.

Hỏi: Có năm hạng người thọ y Ca-hi-na không gọi là thọ, đó là năm hạng người nào?

- Đó là người không có tuổi hạ, người phá an cư, người hậu an cư, người an cư ở trú xứ khác và người bị tẫn.

Hỏi: Trong tám trường hợp xả y Ca-hi-na có mấy trường hợp cùng xả, mấy trường hợp không cùng xả? - Trừ hai trường hợp sau, các trường hợp khác đều là cùng xả.

Hỏi: Có trường hợp ngay ngày thọ y Ca-hi-na, ngay ngày đó liền xả mà không tác pháp yết ma hay không? - Có, nếu Tăng cựu trụ thọ y vào ngày mười sáu, Tỳ-kheo khách đến đông hơn cùng nói với nhau xả thì thành xả.

Hỏi: Thế nào là phá Tăng?

- Là phi pháp tưởng là phi pháp mà phá Tăng thì bị đọa vào địa ngục Vô gián, có bốn câu:

- Một là phá Tăng không phải là thọ pháp, tức là phá tăng mà không thọ mười bốn việc.

- Hai là thọ pháp không phải là phá Tăng, tức là thọ mười bốn việc mà không phá Tăng.

- Ba là cũng thọ pháp cũng phá Tăng, tức là thọ mười bốn việc để phá Tăng.

- Bốn là không thọ pháp cũng không phá Tăng, tức là trừ ba trường hợp trên.

Hỏi: Khi Tăng hoại, xả giới có thành xả không? -nếu như pháp thì thành xả.

Hỏi: Khi Tăng hoại, Tỳ-kheo-ni được bố tát không? -được.

Hỏi: Khi Tăng bị phá, Tỳ-kheo làm Thác lại tra nên làm gì?

- Nên ở trong chúng như pháp, không được đưa tin.

Hỏi: Khi Tăng hoại, có nên giáo giới cho Tỳ-kheo-ni không?

- Nếu có người nói pháp ngữ thì nên giáo giới, nếu không có thì không nên giáo giới, Tỳ-kheo làm Thác lại tra nên ra ngoài giới để giáo giới. Hỏi: Nếu Tỳ-kheo tùy thuận Tỳ-kheo bị tẫn thì phạm Đột-kiết-la, vậy người bị tẫn ở một mình hay là có bạn?

- Phải ở một mình không có bạn, không được cùng ăn với người bị tẫn, nếu không biết là bị tẫn nên cùng ăn thì không phạm.

Tỳ-kheo thọ pháp cùng ăn với Tỳ-kheo không thọ pháp thì không phạm, Tỳ-kheo không thọ pháp cùng ăn với Tỳ-kheo thọ pháp thì phạm Đột-kiết-la. Có bốn người tùy thuận phá Tăng thì gọi là phá Tăng.

Hỏi: Như Phật dạy Tỳ-kheo như vậy thì không được tẫn, thế nào là Tỳ-kheo như vậy?

Đáp: Nếu Tỳ-kheo có oai đức lớn, trì kinh luật luận, đa văn, có nhiều tri thức, nhiều quyến thuộc… tẫn người như vậy thì phạm Thâu-lan-giá.

Hỏi: Có Tỳ-kheo tin ưa thì nên xuất tội, thế nào là Tỳ-kheo tin ưa?

- Là nghe theo hay tin lời, nếu bảo sám hối mà không sám hối thì phạm Đột-kiết-la.

Hỏi: Nếu Tăng hoại, ai nên xả y Ca-hi-na?

- Người nói pháp ngữ nên xả.

Hỏi: Người bị tẫn hạ ý tùy thuận chiết phục, có nên xả yết ma không?

- Nên xả yết ma.

Hỏi: Nếu các Tỳ-kheo đồng ý thì nên cho ngọa cụ, thế nào là đồng ý?

- Là tịch tĩnh không xúc não nhau.

Hỏi: Các Tỳ-kheo ở Tỳ-da-ly và Câu-xá-di nhóm họp một chỗ thì Tỳ-kheo làm Thác lại tra nên làm thế nào?

- Nên ra ngoài giới bố tát.

Hỏi: Các Tỳ-kheo ở Tỳ-da-ly và Câu-xá-di bố tát chung thì có thành bố tát không?

- Không thành bố tát.

Hỏi: Nếu Tỳ-kheo làm Thác lại tra bố tát chung với các Tỳ-kheo Tỳ-da-ly thì có thành bố tát không?

- Thành bố tát.

Hỏi: Tỳ-kheo nên gởi dục cho Tỳ-kheo-ni cầu giáo giới, thế nào là gởi dục cầu giáo giới?

- Tỳ-kheo nên nói: "Các cô hãy hòa hợp làm bố tát".

Hỏi: Khi làm bố tát, Tăng bị phá làm hai bộ, có nên giáo giới cho Tỳ-kheo-ni không?

- Nên giáo giới.

- Giáo giới ở đâu?

- Nên ra ngoài giới để giáo giới.

Hỏi: Như Phật dạy phi pháp không hòa hợp, phi pháp hòa hợp, như pháp không hòa hợp và như pháp hòa hợp, nghĩa như thế nào?

- Trường hợp phi pháp không hòa hợp là đáng nên cho yết ma Khổ thiết thì lại cho yết ma tẫn và Tăng không hòa hợp. Trường hợp phi pháp hòa hợp là đáng nên cho yết ma Khổ thiết thì lại cho yết ma tẫn và Tăng hòa hợp. Trường hợp như pháp hòa hợp là trước tác bạch sau yết ma, Tăng cùng hòa hợp. Trái với điều này là như pháp không hòa hợp. Một Tỳ-kheo tẫn một Tỳ-kheo, nhiều người tẫn bốn Tỳ-kheo thì phạm Đột-kiết-la; bốn người tẫn bốn người thì phạm Thâu-lan-giá.

Hỏi: Khi tẫn Tỳ-kheo mà ngủ thì có thành tẫn hay không?

- Nếu nghe tác bạch rồi ngủ thì thành tẫn, ngủ trước khi tác bạch thì không thành tẫn. Nếu khi Tăng tẫn Tỳ-kheo mà không đến thì nên lấy dục.

Hỏi: Thế nào là đến yết ma?

- Tức là bốn Tỳ-kheo thanh tịnh cùng ở cho đến hai mươi người cũng vậy.

Hỏi: Nếu khi Sa-di muốn thọ giới cụ túc mà không nói cho con thọ giới thì có đắc giới không?

- Đắc giới. Thức-xoa-ma-na và Sa-di-ni khi thọ giới cụ túc cũng vậy; người hành Biệt trú, người hành Bổn nhật trị, người hành Ma-na-đỏa cho đến người cầu xuất tội… mười hai hạng người cũng vậy.

Hỏi: Khi Tăng tác pháp tẫn, người bị tẫn ngủ thì có thành tẫn không?

- Nếu nghe tác bạch thì thành tẫn, không nghe thì không thành tẫn; người nhập Diệt tận định cũng vậy. Khi Tăng bị phá thì tất cả yết ma tẫn đều không thành tẫn.

Hỏi: Nếu yết ma phi pháp thì tất cả yết ma là không hòa hợp hay là yết ma không hòa hợp thì tất cả yết ma là phi pháp?

- Nếu Tỳ-kheo bị tẫn không hiện tiền, không tự nói tội, Tăng không bảo tự nói tội, không bảo nhớ nghĩ, không ở trong giới thì gọi là phi pháp; tất cả Tăng nhóm họp, người không đến gởi dục thì gọi là hòa hợp. Ngược với trường hợp trên thì gọi là yết ma như pháp không hòa hợp.

Hỏi: Khi bố tát, trong Tăng hỏi ba lần, tự nhớ mình có tội mà không phát lồ thì tất cả đều phạm tội phải không?

- Nếu trong Tăng hỏi ba lần, nhớ có tội mà không phát lồ thì tất cả đều phạm tội; nếu tự nói tôi không phải là Tỳ-kheo cũng vậy.

Hỏi: Người biệt trụ tẫn Tỳ-kheo thì có thành tẫn không?

- Thành tẫn, chỉ trừ yết ma thọ giới, các yết ma khác đều được làm.

Hỏi: Trước đã bạch Tăng rồi tẫn Tỳ-kheo thì có thành tẫn không?

- Thành tẫn, có có một vị hoặc Tăng không biết mà tẫn Tỳ-kheo thì phạm Thâu-lan-giá.

Hỏi: Tỳ-kheo bị phạt nếu hạ ý điều phục thì nên cho xả không?

- Nên cho xả.

Hỏi: Một lần nói cho hai người thọ giới cụ túc thì có đắc giới không?

- Không đắc giới.

Hỏi: Một lần nói cho bốn người thọ giới cụ túc thì có đắc giới không?

- Không đắc giới.

Hỏi: Thọ dục đủ túc số bốn người để tẫn Tỳ-kheo thì có thành tẫn không?

- Không thành tẫn, trường hợp tặc trú đủ túc số cũng vậy.

Hỏi: Đáng cho xả yết ma Khổ thiết mà lại cho xả yết ma Khu xuất thì có thành xả yết ma không?

- Thành, vì xả yết ma Khổ thiết tức là xả yết ma Khu xuất .

Hỏi: Tác yết ma Khổ thiết để tẫn Tỳ-kheo thì có thành tẫn không?

- Thành tẫn.

Hỏi: Yết ma Khu xuất có nghĩa gì?

- Nghĩa là Tỳ-kheo thường phạm giới nếu không ngừng lại thì không cho y chỉ.

Hỏi: Yết ma Khổ thiết có nghĩa gì?

- Nếu Tỳ-kheo không dứt tranh cãi, Tăng nên nói: "Nếu thầy không dứt tranh cãi thì Tăng sẽ gia tội cho thầy".

Hỏi: Yết ma tẫn có nghĩa gì?

- Nếu Tỳ-kheo Ô-tha-gia thì không được ở nơi ấy nữa.

Hỏi: Phát hỉ sám hối có nghĩa gì?

- Nếu Tỳ-kheo làm mất lòng đàn việt, Tăng nên nói: "Nếu thầy không đến sám tạ đàn việt thì Tăng sẽ gia tội cho thầy".

Có một việc nhiếp tất cả Tỳ-ni, đó là luật nghi; có một việc không nhiếp tất cả Tỳ-ni, đó là phi luật nghi; có một việc nhiếp tất cả tội phạm giới, đó là phi luật nghi; có một việc không nhiếp tất cả tội phạm giới, đó là luật nghi.

Có người làm một việc mà phạm đại tội, đó là phá Tăng; lại có người làm một việc mà phạm đại tội, đó là tâm ác làm Phật bị thương chảy máu; lại có người làm một việc mà phạm đại tội, đó là phỉ báng Hiền thánh; lại có người làm một việc mà phạm đại tội, đó là tùy thuận phá Tăng; lại có người làm một việc mà phạm đại tội, đó là phỉ báng Như lai và chúng Hiền thánh. Có một việc phi pháp ngăn thuyết giới phạm đại tội, đó là không căn cứ; có một việc sát sanh phạm đại tội, đó là giết Phật Bích chi. Có người làm một việc mà phạm đại tội, đó là lấy trộm Tăng vật; lại có người làm một việc mà phạm đại tội, đó là hành dâm Tỳ-kheo-ni A-la-hán. Có một việc vọng ngữ phạm đại tội, đó là rỗng không mà nói là được pháp hơn người.

Có hai loại phạm tội, đó là bất thiện và vô ký; lại có hai loại phạm tội, đó là hữu dư và vô dư; lại có hai loại phạm tội ở miệng, đó là bất thiện và vô ký; lại có hai loại phạm tội ở thân, đó là bất thiện và vô ký; lại có hai loại phạm tội hữu dư, đó là bất thiện và vô ký; lại có hai loại phạm tội vô dư, đó là bất thiện và vô ký; lại có hai loại phạm tội, đó là vô ký ẩn mất và vô ký không ẩn mất; lại có hai loại phạm tội, đó là chướng ngại và không chướng ngại; lại có hai loại phạm tội, đó là cộng và bất cộng; lại có hai loại phạm tội, đó là Tỳ-kheo cùng Tỳ-kheo-ni và Tỳ-kheo-ni cùng Tỳ-kheo; Tỳ-kheo cùng Thức-xoa-ma-na và Thức-xoa-ma-na cùng Tỳ-kheo; Sa-di và Sa-di-ni cũng như vậy. Có hai loại phạm tội, đó là Tỳ-kheo cùng Ưu-bà-tắc và Ưu-bà-tắc cùng Tỳ-kheo; Ưu-bà-di cũng vậy. Có hai loại mà tất cả thời đều phạm, đó là Phật tại thế và sau khi Phật diệt độ. Có hai loại phạm tội, đó là quốc độ nhiếp và phương xứ nhiếp; lại có hai loại phạm tội, đó là trọng và khinh; lại có hai loại phạm tội, đó là nên xuất tội và không nên xuất tội; lại có hai loại phạm tội, đó là xuất gia và nhập gia; lại có hai loại phạm tội, đó là có thể sám hối và không thể sám hội; lại có hai loại phạm tội, đó là chế và khai; lại có hai loại phạm tội, đó là khởi và không khởi; lại có hai loại phạm tội, đó là trọn đời và tạm thời; lại có hai loại phạm tội, đó là hoại và không hoại; Có hai loại phạm tội khinh, đó là hữu dư và vô dư; lại có hai loại phạm tội trọng, đó là hữu dư và vô dư; lại có hai loại phạm tội, đó là sám trọng khinh Thâu-lan-giá. Bạch y có hai loại phạm tội là sám hối và tâm sám hối. Có hai loại phạm tội, đó là có quả báo và không có quả báo; lại có hai loại phạm tội, đó là vào trong chúng và đối trước một người; Có hai loại phạm tội, đó là khéo dùng phương tiện không phạm tội và không khéo dùng phương tiện phạm tội.

Có hai loại hổ thẹn, đó là có mong cầu gì và không có mong cầu gì. Có hai loại Tăng đoán sự, đó là tác pháp yết ma và không tác pháp yết ma; Có hai loại Tăng đoán sự, đó là Tăng sai và không sai; Có hai loại Tăng đoán sự, đó là nói lời dịu hòa và nói lời thô xẵng; Có hai loại Tăng đoán sự, đó là người nói và người nghe; Có hai loại Tăng đoán sự, đó là thời nói đúng thời và phi thời nói phi thời; Có hai loại Tăng đoán sự, đó là rõ ràng và không rõ ràng; quyết đoán và không quyết đoán. Có hai loại Tăng đoán sự, đó là có ân huệ và không có ân huệ; Có hai loại Tăng đoán sự, đó là như dê bị thiến ác khẩu và không như dê bị thiến ác khẩu; Có hai loại Tăng đoán sự, đó là đa văn và không đa văn; Có hai loại Tăng đoán sự, đó là thông lợi A-hàm và không thông lợi A-hàm; Có hai loại Tăng đoán sự, đó là hiểu rõ và không hiểu rõ.

Có hai loại Tăng đoán sự, đó là như pháp và không như pháp; đúng thời và phi thời; biết suy xét và không biết suy xét.

Có hai loại phỉ báng Như lai: Phi pháp nói là pháp, pháp nói là phi pháp; có hai loại phạm tội, đó là tác và vô tác; có hai loại điều phục: tẫn và chê trách.

Có hai loại phỉ báng Như lai: Có lòng tin mà hiểu sai lạc và không có lòng tin lại sân hận; ngược với hai pháp trên là bạch pháp.

Có hai loại tội là ác giới và ác kiến; có hai loại khổ thiết là phạt ở trong chúng và phạt riêng; có hai loại khu xuất là phạt và Tăng hòa hợp; có hai loại biệt trụ là người phạm giới biệt trụ và ngoài đạo biệt trụ. Có hai loại Bổn nhật trị là phạt và khiến cho giới đầy đủ; có hai loại Ma-na-đỏa là phạt và điều phục. Có hai loại quét dọn là phạt và tâm thiện; có hai loại thanh tịnh là tác thanh tịnh và vô tác thanh tịnh.

Có hai loại Tỳ-kheo tranh cãi là Tỳ-kheo tranh cãi với Tỳ-kheo và Tỳ-kheo-ni tranh cãi với Tỳ-kheo-ni… cho đến Sa-di-ni cũng vậy.

Có ba loại phạm tội, đó là do tham, sân và si sanh; có ba loại phạm tội về thân, đó là do tham, sân, si sanh; có ba loại phạm tội về miệng, đó là do tham, sân và si sanh.

Có ba loại phi Tỳ-ni do tham, sân và si sanh; có ba loại Tỳ-ni về tham, sân và si.

Có ba pháp nhiếp tất cả tội: Nhân duyên, chế và phân biệt. Có ba loại yết ma nhiếp tất cả yết ma: Đơn bạch yết ma, bạch nhị yết ma, bạch tứ yết ma.

Có ba loại yết ma: Tăng yết ma, Thác-lại-tra yết ma và bố tát yết ma.

Có ba loại học: Tăng thượng giới học, tăng thượng định học và tăng thượng huệ học; lại có ba loại học là oai nghi, Tỳ-ni và Ba-la-đề-mộc-xoa.

Có ba loại phạm tội, đó là thân khẩu và ý. Có ba loại tranh cãi là thiện, bất thiện và vô ký.

Có ba nghiệp là pháp, phi pháp và tợ pháp.

Có ba nhân duyên phá Tăng là nghe, thọ lấy thẻ và kiến lập hai bộ.

Có ba loại nên diệt là phạm, phạm rồi tự nói và tự nói đã phạm. Có ba bậc thọ cúng dường là Như lai, Thượng tòa và đồng phạm hạnh.

Có ba bậc nên đứng dậy nghinh đón là Như lai, Thượng tòa và đồng phạm hạnh.

Có ba hạng người nên lễ bái, nếu không lễ bái thì phạm tội, đó là Hòa thượng, A-xà-lê và vị pháp ngữ cho biệt trụ. Có ba hạng người không lễ bái không có phạm tội, đó là người Bất cọng trụ, người hành Biệt trú và hạ tòa.

Có ba loại sai là Tăng sai, riêng tư sai và Ba-la-đề-mộc-xoa sai; lại có ba loại sai là tăng sai, năm chúng sai và vua sai; lại có ba loại sai là Hòa thượng sai, A-xà-lê sai và Ưu-bà-tắc sai; lại có ba loại sai là Hòa thượng sai, A-xà-lê sai và Thượng tòa sai.

Có ba loại tự tứ là thỉnh tự tứ, thường thường tự tứ và thường tự tứ; lại có ba loại tự tứ là gởi dục tự tứ, thanh tịnh tự tứ và tâm tự tứ; lại có ba loại tự tứ là y tự tứ, thực tự tứ và dược tự tứ.

Có ba loại chế là nhân duyên khởi tội mà chế, giáo giới tội mà chế và do chiết phục mà chế.

Có ba loại yết ma là Tăng yết ma, vì thí chủ yết ma, và vì tài vật yết ma.

Có ba loại kiến lập là tài lợi, người và cương giới.

Có bốn loại biết là phạm, không phạm, thanh tịnh và không thanh tịnh.

Có bốn loại thanh tịnh là thấy, sám hối, giáo giới và xuất tội.

Có bốn loại không dừng là tham, sân, si và cả tham sân si; ngược với trên là bốn loại dừng.

Có bốn chúng là chúng cạo bỏ râu tóc, chúng ô uế, chúng trí huệ và chúng tranh cãi.

Có bốn nhân duyên nên Phật cho các Tỳ-kheo được uống thuốc, đó là vì duyên sự, tùy quốc độ, tùy thời và vì người. Có bốn loại dược là bất tịnh và tịnh thọ dùng, tịnh và bất tịnh thọ dùng, bất tịnh và bất tịnh thọ dùng, tịnh và tịnh thọ dùng. Có bốn việc Như lai chế phục đệ tử, đó là chớ làm, chế phục, cầu xuất tội và vì pháp trụ lâu.

Có bốn cảnh giới của Như lai, đó là trí, pháp, người và thần túc. Ở trong bốn cảnh giới này mà Như lai chế giới, chế Tỳ-ni, chế Ba-la-đề-mộc-xoa, Tu-đa-la, A-tỳ-đàm, chú thuật cứu cánh, Tỳ-ni tập, Tỳ-ni phát lồ tội, nhớ nghĩ tội, cơ hiềm tội, quốc độ tội; thanh tịnh, thọ thanh tịnh, thuyết thanh tịnh; tự tứ, người tự tứ, yết ma tự tứ, gởi dục tự tứ, thọ dục tự tứ, thuyết dục tự tứ, ngăn tự tứ; yết ma Khổ thiết, yết ma Khu xuất, yết ma tẫn, yết ma sám hối; cho thọ giới cụ túc, không cho thọ giới cụ túc, thọ đắc giới cụ túc, không thọ đắc giới cụ túc; y chỉ, cho y chỉ, nói y chỉ, thọ y chỉ; yết ma phi pháp, yết ma như pháp, yết ma tợ pháp, yết ma Tỳ-ni, yết ma phi Tỳ-ni, yết ma hòa hợp, yết ma không hòa hợp, yết ma có thể chuyển đổi, yết ma không thể chuyển đổi; Hòa thượng, A-xà-lê và đệ tử, đồng ý, nhẫn nhục, sám hối, bảo sám hối, chánh thuận xả tất cả yết ma… tất cả các việc trên đều ở trong bốn cảnh giới của Như lai là trí, pháp, người và thần túc.

Có năm nhân duyên để thọ yết ma, đó là tự tác yết ma, người khác tác yết ma, hiện tiền tùy hỉ , gởi dục và xuất tội.

Có năm việc khổ thiết: Hoặc nói tôi sẽ đến trong Tăng này nói tội của thầy, hoặc nói tôi sẽ đến trong Tăng khác nói tội của thầy, hoặc nói tôi sẽ nói tội của thầy, hoặc nói tôi sẽ dẫn thầy đến trong Tăng, hoặc nói tôi nhất định sẽ cử tội thầy.

Có năm pháp cử tội thành tựu, đó là chân thật không hư dối, đúng thời không phải phi thời, tâm từ không phải sân hận, nói lời hòa dịu không phải lời thô xẵng, vì làm lợi ích không phải không làm lợi ích.

Có năm việc thành tựu thì Tỳ-kheo không làm cho Ưu-bà-tắc khởi tín kính, đó là chê bai Phật pháp Tăng, không có oai nghi, không học giới Tỳ-kheo.

Tỳ-kheo trì luật thọ việc tranh cãi trước nên nội quán năm pháp, suy xét kỹ rồi mới thọ việc tranh cãi, đó là quán ta có tinh tấn không, ta có phạm giới không, ta có thanh tịnh không, ta có đa văn không, ta có hiểu rõ Tỳ-ni không, có nhiễm theo đồ chúng xấu ác không, có như Tỳ-ni như lời Phật dạy không.

Có năm việc Tỳ-kheo trì luật không nên ở trong Tăng thọ việc tranh cãi, đó là nói lời khủng bố, xúc não người khác, nói quá lâu, nói nặng lời, nói lời không làm chúng vừa ý; ngược với trên thì nên thọ việc tranh cãi.

Có năm việc Tỳ-kheo trì luật không nên ở trong Tăng thọ việc tranh cãi, đó là nghe lời Tỳ-kheo xấu ác, nghe lời sai lầm, không hỏi Tỳ-kheo xấu ác ba lần; ngược với trên thì nên thọ việc tranh cãi.

Có năm việc Tỳ-kheo trì luật không nên ở trong Tăng thọ việc tranh cãi, đó là không hiểu lời nói của mình, không hiểu lời nói của người khác, không thích lời người khác nói, không thích lời mình nói, không đa văn; ngược với trên thì nên thọ việc tranh cãi.

Có năm việc Tỳ-kheo trì luật không nên ở trong Tăng thọ việc tranh cãi, đó là không cầu thỉnh, cố chấp, không hiểu rõ việc tranh cãi, không biết việc tranh cãi, không biết diệt tránh; ngược với trên thì nên thọ việc tranh cãi.

Có năm việc Tỳ-kheo trì luật không nên ở trong Tăng thọ việc tranh cãi, đó là không cầu thỉnh Thượng tòa, không đa văn, không biết Tỳ-ni, không có quyến thuộc, không cung kính Thượng trung hạ tòa và Tỳ-kheo làm Thác lại tra.

Có năm việc đối với Tỳ-kheo làm Thác lại tra nên tẫn, nên khu xuất, nên chê trách hoặc khiến cho sanh ư não chế phục, đó là nếu Tỳ-kheo làm Thác lại tra trì ác giới, phạm giới, tà kiến; không đa văn; không biết Tỳ-ni; không hổ thẹn; không biết chúng tăng là quyến thuộc lại trợ giúp Tỳ-kheo xấu ác.

Có năm việc Tỳ-kheo đoán sự nên biết: Một là kính Tăng, hai là tâm từ nói lời hòa dịu, ba là biết chỗ nào nên ngồi, khi xử đoán việc biết chỗ ngồi của mình, bốn là nên thuyết pháp cho người, nếu tự mình không thuyết được thì nên thỉnh người thuyết, năm là nghe người thuyết pháp hy thì nên khen ngợi.

Có năm việc Tỳ-kheo nên hành: Một là tâm như chổi quét, hai là trong Tăng tâm bình đẳng, không kiêu mạn; ba là trong Tăng không bàn nói quốc độ, không nói lời ác; bốn là trong Tăng như pháp tùy thuận, có tội thì sám hối, không tội thì im lặng; năm là đừng làm chúng khác với Tăng.

Có năm loại đại tặc: Một là loại đại tặc có một trăm người vây quanh, hai là loại đại tặc đem vật của Tăng bốn phương cho người khác, ba là loại đại tặc tự nói ta là A-la-hán, bốn là loại đại tặc đối với nghĩa không mà Như lai giảng nói lại nói là ta nói, năm là loại đại tặc Tỳ-kheo phạm giới, không tinh tấn lại làm ác pháp, bên trong thối nát rỗng không, không phải Sa-môn mà tự nói là Sa-môn, không phải phạm hạnh mà tự nói là phạm hạnh, dẫn cả một trăm… cho đến năm trăm đồ chúng đi vào tụ lạc thành ấp thọ cúng dường.

Có năm cách trộm cắp, đó là cưỡng đoạt lấy, nói lời dịu ngọt để lấy, lấy một cách cực khổ, nhận người gởi rồi lấy và cho rồi lấy lại.

Có năm loại không nên khai thông, đó là không hổ thẹn, không nói lời dịu hòa, không đa văn, muốn cử tội người khác và không cầu thanh tịnh.

Có năm việc khi thí không nên tưởng là có phước, đó là thí cho người nữ, thí cho trâu đánh nhau, thí rượu, thì hình vẽ nam nữ và thí kỹ nhạc.

Có năm nhân duyên không được đến trước khi bố tát, đó là nạn vua, nạn giặc, nạn lửa, nạn nước, nạn trùng bò đi bằng bụng (rắn).

Tỳ-kheo đến nhà bạch y có năm việc không chánh niệm, đó là không bạch mà vào tụ lạc, không xem chỗ ngồi mà ngồi, cùng người nữ ngồi ở chỗ khuất, không có tịnh nhân mà vì thuyết pháp quá năm, sáu lời và không lấy tay đè xuống mà ngồi. Lại có năm lỗi: Một là gặp người nữ rồi cùng nói chuyện, hai là cùng nói chuyện rồi gần gũi, ba là gần gũi rồi khởi niệm xấu ác, bốn là khởi niệm xấu ác rồi phạm trọng giới, năm là phạm mà không biết phạm giới trước hay sau, không ưa thích tu phạm hạnh.

Có năm pháp thành tựu thì nên bảo đệ tử sám hối Hòa thượng: Một là không thân gần Hòa thượng, hai là không hổ thẹn, không nghĩ đến Hòa thượng; ba là tranh cãi với Hòa thượng, bốn là không cung kính, năm là không dùng pháp nhiếp Hòa thượng mà dùng tài nhiếp Hòa thượng. Nếu sám hối thì tốt, nếu không sám hối thì tùy việc kết phạm. Ngược với năm pháp trên thì nên thọ sám, nếu Hòa thượng không thọ sám thì tùy việc kết phạm. Đệ tử cận trụ của A-xà-lê cũng như vậy.

Có năm loại sai biệt, đó là Phật sai biệt, Pháp và Tăng sai biệt, yết ma sai biệt và đạo sai biệt. Ngược với trên là không sai biệt. Lại có năm loại sai biệt, đó là Phật sai biệt, Hòa thượng sai biệt, A-xà-lê sai biệt, yết ma sai biệt và Pháp sai biệt.

Có sáu nguồn gốc của của việc tranh cãi như trong Tăng nhất đã nói. Có sáu loại sai bảo: Tăng sai bảo, các bộ sai bảo, Hòa thượng và A-xà-lê sai bảo, Thượng tòa sai bảo và vua sai.

Có sáu việc Ưu-bà-tắc không nên làm, đó là ép dầu, nuôi Đười ươi, nhuộm bằng máu, mua bán rượu và bán dao trượng… các loại khí giới.

Có sáu loại tự tứ, đó là Tỳ-kheo tự tứ, Tỳ-kheo-ni tự tứ, hai bộ tăng tự tứ, Thực tự tứ, thanh tịnh tự tứ và tự tứ.

Có sáu loại hoại, đó là tự hoại, người khác hoại, giới hoại, kiến hoại, oai nghi hoại và mạng hoại. Ngược với trên là sáu việc thành tựu.

Có sáu lại ái kính, đó là thân nghiệp tự, khẩu nghiệp từ, ý nghiệp từ, Hiền thánh cộng giới, Hiền thánh đồng kiến và y bát dư được như pháp đều thí cho đồng phạm hạnh.

Có sáu cách trộm cắp gồm có năm cách như đã nói ở trước và thứ sáu là trộm pháp.

Có sáu pháp hiện tiền gọi là đắc giới cụ túc, đó là Phật hiện tiền, Pháp và Tăng hiện tiền, Hòa thượng và A-xà-lê hiện tiền, thứ sáu là người thọ giới hiện tiền.

Có sáu việc ở trong Pháp khó được đầy đủ, đó là nhiều tham dục, khó vừa ý, khó nuôi dưỡng, không biết đủ, không hiếu thuận, nhiều nghi, không cầu cứu cánh. Ngược với trên thì dễ đầy đủ.

Có bảy loại tài, đó là tín, giới, thí, văn, huệ, tàm và quí. Có bảy lực, đó là tín, giới, thí, văn, huệ, tàm và quí.

Có bảy pháp: Một là như thật biết Sắc là khổ, hai là như thật biết Sắc là tập, ba là như thật biết Sắc là diệt, bốn là như thật biết Sắc là đạo, năm là như thật biết Sắc là ái, sáu là như thật biết Sắc là lỗi, bảy là như thật biết Sắc để lìa; Thọ tưởng hành thức cũng như vậy. Có bảy phương tiện, đó là quán bất tịnh, quán hơi thở, bốn niệm xứ, noãn, đảnh, nhẫn và thế đệ nhất pháp.

Có bảy báu, đó là: Bánh xe báu, voi báu, ngựa báu, nữ báu, thần coi giữ phục tàng báu, thần chỉ huy quân đội báu và ngọc ma ni báu.

Có bảy Giác báu, đó là: Niệm giác báu, Trạch pháp giác báu, Tinh tấn giác báu, Hỷ giác báu, Ỷ giác báu, Định giác báu và Xả giác báu.

Có bảy pháp diệt tránh, đó là Hiện tiền Tỳ-ni, Ức niệm Tỳ-ni, Bất si Tỳ-ni, Tự ngôn Tỳ-ni, Thật mích Tỳ-ni, Đa mích Tỳ-ni và Bố thảo Tỳ-ni.

Có bảy loại y, đó là y bằng giạ, y bằng vải gai, y dệt bằng sợi gai mặc vào mùa hè, y Câu-chi, y Câu-xá-da, y Kiếp-bối và y Sô-ma.

Có bảy pháp thối chuyển, đó là không kính Phật, pháp, Tăng và giới, phóng dật, không kính thiền định. Ngược với trên là bảy pháp tăng tấn.

Có bảy loại chế phục: Một là nơi như vậy thì không nên ở, hai là người như vậy thì chớ gần gũi, ba là chỗ như vậy chớ nương tựa, bốn là tụ lạc như vậy chớ nên đến, năm là đường như vậy chớ nên đi, sáu là nhà như thế thì không nên đến, bảy là người như vậy chớ cùng nói chuyện.

Có bảy loại bất tín như trong Khế kinh.

Tỳ-kheo trì luật có bảy công đức: Một là được Tỳ-kheo tôn kính, hai là được Tỳ-kheo-ni tôn kính, ba là người không tùy thuận khiến cho tùy thuận, bốn là thủ hộ bí tàng của Phật, năm là ca ngợi Phật pháp, sáu là hiểu rõ pháp tướng, bảy là khéo hay giáo giới. Do trì luật nên tất cà Sa-môn, Bà-la-môn đều đảnh lễ cúng dường.

Có bảy bậc trì luật, đó là Phật Tỳ bà thi, Phật Thi khi, Phật Tùy diếp, Phật Câu lưu tôn, Phật Câu na-hàm Mâu ni, Phật Ca-diếp.

Có tám loại công đức, đó là công đức của cương giới, công đức về Sự, công đức y chỉ, công đức của Tăng chế, công đức của Tăng thí, công đức an cư, công đức cúng cho Tăng bốn phương và công đức dạy bảo.

Có tám loại xả y Ca-hi-na như trong Tỳ-ni.

Có tám loại giày không được mang, đó là: Giày cỏ, giày cỏ gai, giày Ca-ni-ca, giày đan chỉ sợi, guốc gỗ, guốc tre và giày đan bằng dây mây.

Hỏi: Thế nào là phá Tăng? - Có mười bốn việc phá Tăng như phi pháp nói là pháp, pháp nói là phi pháp… như trong Tỳ-ni. Không phải một Tỳ-kheo cho đến tám, chín người có thể phá Tăng; mà do hai nhân duyên khiến Tăng bị phá, đó là nói và đồng thọ thẻ.

Có tám pháp đem tội Ba-la-di không căn cứ vu báng Tỳ-kheo khác, phạm Tăng-già-bà-thi-sa: Một là vì sân giận không vui, hai là muốn khiến người khác thành không phải Tỳ-kheo, ba là muốn diệt pháp Sa-môn, bốn là tự mình không thanh tịnh, năm là nghi việc của người kia là hư nên quán sát người kia, sáu là như pháp cử tội này, bảy là nhất định sanh tranh cãi, tám là tranh cãi rồi chia rẽ thành chúng khác, không phải nhân giải thoát. Ngược với trên thì nên cử tội.

Có tám pháp diệt tham sân si tức là tám Thánh đạo

Có tám cấu uế, đó là nội cấu, y cấu, tài cấu, thực cấu, tịnh cấu, bất tịnh cấu, nhiếp thọ cấu và không nhiếp thọ cấu.

Có tám không căn cứ ngăn thuyết giới như trong Tỳ-ni.

Có chín pháp nương, đó là nương Phật, pháp, Tăng; nương Hòa thượng và A-xà-lê; nương chủng tộc, nương trú xứ, nương người và nương giới cụ túc .

Có chín pháp diệt sân hận như trong Khế kinh.

Tỳ-kheo A-la-hán Lậu tận việc nên làm đã làm xong, phạm hạnh đã lập thì không phạm các việc như: Tùy ái, tùy sân, tùy sợ, tùy si; không cố ý sát sanh, trộm cắp, dâm dục và vọng ngữ.

Sát sanh Có mười lỗi như trong Khế kinh, mười nghiệp đạo bất thiện cũng như trong Khế kinh và mười thiện nghiệp cũng vậy.

Có mười loại nhiếp thọ, đó là y, thực, ngọa cụ và dược nhiếp thọ; kinh luật và luận nhiếp thọ; phạm tội, thanh tịnh và xuất tội nhiếp thọ. Ngược với trên là không phải nhiếp thọ.

Có mười chướng nạn khi thọ giới cụ túc, đó là phi nhân, không xin, không bạch, yết ma không đầy đủ, tuổi không đủ hai mươi, giết hại cha mẹ, giết A-la-hán, phá Tăng, ác tâm làm Phật bị thương chảy máu. Ngược với trên là không chướng nạn.

Lại Có mười chướng nạn khi thọ giới cụ túc, đó là vốn đã phạm giới, tặc trú, không phải nam, hai căn, việt tế, vốn không hòa hợp, giết hại cha mẹ, giết A-la-hán, phá Tăng, ác tâm làm Phật bị thương chảy máu.

Có mười nạn, đó là nạn vua, nạn giặc, nạn lửa, nạn nước, nạn trùng bò đi bằng bụng (rắn), nạn người, nạn về mạng sống và nạn phạm hạnh.

Có mười loại Tỳ-ni, đó là Tỳ-kheo Tỳ-ni, Tỳ-kheo-ni Tỳ-ni, Cụ Tỳ-ni, thiểu phần xứ Tỳ-ni, nhất thiết xứ Tỳ-ni, diệt tham sân si Tỳ-ni, diệt tội Tỳ-ni và diệt tránh Tỳ-ni.

Có đầy đủ mười pháp xuất tội người khác được nhiều công đức, đó là chân thật không hư dối, đúng thời không phải phi thời, tâm từ không phải sân hận, nói lời hòa dịu không phải lời thô xẵng, vì làm lợi ích không phải không làm lợi ích, tinh tấn, đa văn, trì giới, chánh niệm và trí huệ.

Có mười pháp thành tựu được nhiều công đức, đó là ý hoan hỉ, tôn trọng, cung kính, cúng dường, khen ngợi bậc vô học; giới, định, huệ, giải thoát và giải thoát tri kiến thành tựu.

Có đầy đủ mười pháp thì nên cho xuất gia như trong Tăng nhất. Có mười lợi, đó là y lợi, pháp lợi, Tăng lợi, Hòa thượng lợi, A-xà-lê lợi; giới, định, huệ, giải thoát, và giải thoát tri kiến lợi.

Có mười loại nhất vị, đó là giới, định, huệ, giải thoát và giải thoát tri kiến của bậc Hữu học; giới, định, huệ, giải thoát và giải thoát tri kiến của bậc Vô học.

Nếu có đàn việc xây phòng xá hay chùa cho Tăng, sau đó hồi thí cho một người thì gọi là phi pháp thí và phi pháp thọ dụng, như trong Tăng nhất.

Có mười lợi công đức nên Phật chế giới:

- Một là nhiếp thủ Tăng,

- Hai là khéo nhiếp phục,

- Ba là khiến Tăng được an lạc trụ,

- Bốn là chiết phục người có tâm cống cao,

- Năm là khiến người tàm quý được an lạc,

- Sáu là khiến người không tin được tịnh tín,

- Bảy là khiến người đã tin được tăng trưởng,

- Tám là ngăn phiền não lậu hoặc đời này,

- Chín là đoạn nghiệp ác đời sau,

- Mười là khiến phạm hạnh trụ lâu.

Luật sư có mười công đức lợi: Một là biết có tội hay không tội, hai là biết tu hay không tu, ba là biết làm hay không làm, bốn là biết thanh tịnh hay không thanh tịnh, năm là tâm ý thường sáng suốt, sáu là được bốn chúng cúng dường, mười là không thọ giáo giới từ người khác. Sở dĩ được như vậy là vì người trì luật thủ hộ bí tàng tối thắng nên tất cả Sa-môn, Bà-la-môn đều đảnh lễ cúng dường, vì làm lợi ích cho nhiều chúng sanh, gieo trồng căn lành cho vô lượng chúng sanh, làm cho chánh pháp được trụ lâu.

Hỏi: Tất cả Tỳ-ni nhiếp trong mấy pháp?

Đáp: Lược nhiếp trong ba pháp là đơn bạch yết ma, bạch nhị yết ma, bạch tứ yết ma.

Lại hỏi: Một trăm lẻ một pháp yết ma có mấy loại đơn bạch yết ma, mấy loại bạch nhị yết ma, mấy loại bạch tứ yết ma?

Đáp: Có hai mươi bốn pháp đơn bạch yết ma, bốn mươi bảy pháp bạch nhị yết ma, và ba mươi pháp bạch tứ yết ma

Hỏi: Hai mươi bốn pháp Đơn bạch yết ma gồm có những pháp nào? -một là Oai nghi A-xà-lê đơn bạch, hai là đơn bạch hỏi pháp chướng đạo, ba là đơn bạch bố tát, bốn là khi bố tát, tất cả Tăng đều phạm tội đơn bạch, năm là khi bố tát tất cả Tăng nghi có tội đơn bạch, sáu là khi sắp tự tứ đơn bạch, bảy là khi tự tứ Tăng phạm tội đơn bạch, tám là khi tự tứ tất cả Tăng nghi có tội đơn bạch, chín là khi tự tứ ở trong Tăng phạm tội đơn bạch, mười là khi tranh cãi đơn bạch, mười một là khi tự tứ, tội tướng chưa định đơn bạch, mười hai là khi an cư đơn bạch, mười ba là một mình thọ y của tỳ-kheo chết đơn bạch, mười bốn là chia vật của tỳ-kheo chết đơn bạch, mười lăm là xả y Ca-hi-na đơn bạch, mười sáu là nói tội thô đơn bạch, mười bảy là tôn giả Đà-phiêu chia y cho Tỳ-kheo đơn bạch, mười tám hiện tiền chê trách đơn bạch, mười chín im lặng xúc não người khác đơn bạch, hai mươi là yết ma Học gia đơn bạch, hai mươi mốt là xả yết ma Học gia đơn bạch, hai mươi hai là yết ma phú bát đơn bạch, hai mươi ba là yết ma ngửa bát đơn bạch, hai mươi bốn là bố thảo đơn bạch.

Hỏi: Bốn mươi bảy pháp Bạch nhị yết ma gồm có những pháp nào? -một là hiện tiền bố tát bạch nhị, hai là kết đại giới bạch nhị, ba là kết giới y bạch nhị, bốn là kết tiểu giới bạch nhị, năm là yết ma cuồng si bạch nhị, sáu là sai người tự tứ bạch nhị, bảy là sai người chia ngọa cụ bạch nhị, tám là kết tịnh địa bạch nhị, chín là may y Ca-hi-na bạch nhị, mười là thọ y Ca-hi-na bạch nhị, mười một là giữ y Ca-hi-na bạch nhị, mười hai là sám hối bạch y bạch nhị, mười ba là sai mười hai hạng người bạch nhị, hai mươi bốn là củ Thác lại tra bạch nhị, hai mươi lăm lăm là Tỳ do trà bạch nhị, hai mươi sáu là diệt tránh bạch nhị, hai mươi bảy là hành pháp xá la bạch nhị, hai mươi tám là xin làm phòng bạch nhị, hai mươi chín là làm phòng lớn bạch nhị, ba mươi là cử tội Tỳ-kheo bạch nhị, ba mươi mốt là Thượng tòa bạch nhị, ba mươi hai là xả bát bạch nhị, ba mươi ba là khiến bạch y không sanh tâm tín kính bạch nhị, ba mươi bốn là sai giáo giới Tỳ-kheo-ni bạch nhị, ba mươi lăm là Tân ba lê tỳ bạch nhị, ba mươi sáu, ba mươi tám là Ni tăng bạch nhị tác pháp yết ma không lễ bái, không cùng nói chuyện, không cúng dường; ba mươi chín là mắng chúng bạch nhị, bốn mươi là cất chứa trượng bạch nhị, bốn mươi mốt là cất chứa trượng lạc nang bạch nhị, bốn mươi hai là năm năm được lợi bạch nhị, bốn mươi ba là ngăn bố tát bạch nhị, bốn mươi bốn là bổn sự bạch nhị, bốn mươi năm là cho Tỳ-kheo-ni có con ngủ chung phòng bạch nhị, bốn mươi sáu là nối liền phòng bạch nhị, bốn mươi bảy là xuất giới ba mươi chín đêm bạch nhị. Có thuyết nói tất cả việc tác pháp yết ma đều nên bạch nhị; cũng có thuyết nói trừ thọ giới cụ túc và A-phù-ha-na, tất cả các việc khác đều nên bạch nhị.

Hỏi: Ba mươi pháp Bạch tứ yết ma gồm có những pháp nào? -một là thọ giới cụ túc bạch tứ, hai là cho ngoại đạo bốn tháng biệt trú bạch tứ, ba là chúng tăng hòa hợp bố tát bạch tứ, bốn là cho khổ thiết bạch tứ, năm là cho y chỉ bạch tứ, sáu là cho khu xuất bạch tứ, bảy là cho bất kiến tẫn bạch tứ, tám là cho Bất tác tẫn bạch tứ, chín là cho ác tà bất trừ tẫn bạch tứ, mười là cho biệt trụ bạch tứ, mười một là cho biệt trụ Bổn nhật trị bạch tứ, mười hai là cho Ma-na-đỏa bạch tứ, mười ba là cho Ma-na-đỏa Bổn nhật trị bạch tứ, mười bốn là cho A-phù-ha-na bạch tứ, mười lăm là cho Ức niệm bạch tứ, mười sáu là cho Bất si bạch tứ, mười bảy là cho Thật mích bạch tứ, mười tám là phá tăng bạch tứ, mười chín là trợ giúp phá tăng bạch tứ, hai mươi là du hành bạch tứ, hai mươi mốt là tùy ái, sân sợ si bạch tứ, hai mươi hai là ác khẩu bạch tứ, hai mươi ba là ác tà bạch tứ, hai mươi bốn là Tỳ-kheo-ni tùy thuận Tỳ-kheo bị tẫn bạch tứ, hai mươi lăm lăm là Tỳ-kheo-ni nhiễm ô trụ bạch tứ, hai mươi sáu là cho Thức-xoa-ma-na học sáu pháp bạch tứ, hai mươi bảy là cho Sa-di học hối bạch tứ, bốn mươi tám, ba mươi là xả ba loại giới bạch tứ. Có thuyết nói tất cả yết ma đều nên bạch tứ .

Hỏi: Một trăm lẻ một pháp yết ma này có mấy loại được gởi dục, có mấy loại không được gởi dục?

Đáp: Trừ kiết giới yết ma, tất cả yết ma khác đều được gởi dục.

Hỏi: Một trăm lẻ một pháp yết ma này có bao nhiêu loại bốn người tác pháp, bao nhiêu loại năm người tác pháp, bao nhiêu loại mười người tác pháp, bao nhiêu loại hai mươi người tác pháp và bao nhiêu loại bốn mươi người tác pháp?

Đáp: Trừ tự tứ năm người, thọ cụ giới mười người, A-phù-ha-na hai mươi người, A-phù-ha-na cho Tỳ-kheo-ni phải đủ hai bộ tăng gồm bốn mươi người; tất cả các yết ma khác đều được làm với túc số bốn người.

Hỏi: Yết ma có nghĩa gì? -nương vào việc đã làm gọi là yết ma.

Hỏi: Chữ thuyết trong đây có nghĩa gì? -nương vào sự việc thì gọi là Sự, tùy nói yết ma gọi là thuyết.

Hỏi: Khổ thiết có nghĩa gì? -do Tỳ-kheo tranh cãi nên cho khổ thiết.

Hỏi: Y chỉ có nghĩa gì? -do Tỳ-kheo thường phạm giới nên cho y chỉ.

Hỏi: Khu xuất có nghĩa gì? -do Tỳ-kheo Ô-tha-gia nên cho khu xuất. Các yết ma khác tùy theo nghĩa nên biết.

TÁT BÀ ĐA BỘ TỲ NI MA ĐẮC LẶC GIÀ

QUYỂN 8

24. Ưu-Ba-Ly Vấn Pháp:

a. Hỏi về bốn Ba-la-di:

Tôn giả Ưu-ba-ly hỏi Phật: "Nếu Tỳ-kheo dùng lực chú thuật hóa làm người nữ để cùng hành dâm súc sanh đực thì phạm tội gì?", Phật bảo: "Nếu tự nhớ nghĩ mình là Tỳ-kheo, tự biết tôi là Tỳ-kheo mà làm việc không nên làm thì phạm Ba-la-di; nếu không nhớ biết thì phạm Thâu-lan-giá". Lại hỏi: "Thế tôn, nếu Tỳ-kheo dùng lực chú thuật hóa làm súc sanh đực để cùng hành dâm với người nữ thì phạm tội gì?", Phật bảo: "Nếu tự nhớ nghĩ mình là Tỳ-kheo thì phạm Ba-la-di, nếu không nhớ thì phạm Thâu-lan-giá". Trường hợp Hai Tỳ-kheo dùng lực chú thuật hóa làm súc sanh để cùng hành dâm cũng như vậy.

Hỏi: Cùng hành dâm với người nữ như thế nào thì phạm Ba-la-di?

Đáp: Nếu hành dâm với tất cả người nữ mà có thể nắm bắt được thì đều phạm Ba-la-di, nếu không thể nắm bắt được thì phạm Thâu-lan-giá.

Lại hỏi: Hành dâm trong miệng tới mức độ nào thì phạm Ba-la-di?

Đáp: Nếu qua khỏi răng một lóng tay thì phạm Ba-la-di.

Hỏi: Hành dâm nơi hai đường như thế nào thì phạm Ba-la-di?

Đáp: Nếu qua khỏi da cho đến một lóng tay thì phạm.

Hỏi: Thân người nữ chết đã bị phá hoại, nếu họp lại để cùng hành dâm thì phạm tội gì? - Nếu hành dâm nơi hai đường thì phạm Ba-la-di, nơi miệng thì phạm Thâu-lan-giá.

Hỏi: Hành dâm với xác người nữ bị mất đầu thì phạm tội gì? - Nếu hành dâm nơi hai đường thì phạm Ba-la-di, nơi miệng thì phạm Thâu-lan-giá; làm lỗ trên thân để hành dâm thì phạm Thâu-lan-giá; hành dâm với tử thi nữ đã thối rửa thì phạm Thâu-lan-giá.

Hỏi: Như Phật dạy hành dâm nơi ba sản môn thì phạm Ba-la-di, có trường hợp hành dâm nơi ba sản môn mà không phạm Ba-la-di hay không? - Có, nếu hai bên sản môn đã hoại thì phạm Thâu-lan-giá, sản môn khép kín cũng phạm Thâu-lan-giá.

Hỏi: Như Phật dạy hành dâm nơi ba sản môn không hư hoại của người nữ còn sống thì phạm Ba-la-di, thế nào là sản môn không hư hoại?

- Nếu hai bên không hư hoại.

Hỏi: Thế nào là sản môn hư hoại? - Tức là hai bên đã hư hoại hay thối rửa. Giống như người nữ còn sống, người nữ đã chết cũng vậy; giống như người nữ, nữ phi nhân cũng vậy; hành dâm với người nam, huỳnh môn cho đến với súc sanh cái hay đực cũng vậy.

Hỏi: Có trường hợp Tỳ-kheo một mình ở trong phòng mà phạm Ba-la-di hay không?

Đáp: Có, nếu Tỳ-kheo có nam căn dài.

Hỏi: Nếu thân người nữ chết bị chặt đôi, Tỳ-kheo họp nối lại để cùng hành dâm thì phạm tội gì? - Nếu chỗ họp nối lại hiện rõ thì phạm Thâu-lan-giá, nếu không hiện rõ thì phạm Ba-la-di.

Hỏi: Nếu Tỳ-kheo hành dâm với người có nữ căn đã bị diệt thì phạm tội gì? - Phạm Thâu-lan-giá .

Hỏi: Như Phật dạy có gián cách hành dâm với có gián cách thì phạm Ba-la-di, có trường hợp Tỳ-kheo hành dâm với có gián cách mà không phạm hay không? - Có, nếu bọc nhiều lớp y thì phạm Thâu-lan-giá.

Lại hỏi: Có trường hợp Tỳ-kheo hành dâm mà không phạm Ba-la-di hay không?

Đáp: Có, nếu người này vốn đã phạm giới, vốn không hòa hợp, Tặc trụ, ô nhiễm Tỳ-kheo-ni thì phạm Đột-kiết-la.

Hỏi: Tỳ-kheo hành dâm với người nữ trong lúc ngủ thì phạm tội gì? - Nếu biết mình là Tỳ-kheo thì phạm Ba-la-di, nếu không biết thì phạm Thâu-lan-giá.

Hỏi: Nếu Tỳ-kheo ở trong hai người, tám người, mười người lấy phần thì phạm tội gì? -nếu nói dối để lấy thì phạm Ba-dật-đề; nếu Tăng chia vật xong, lấy đủ năm tiền thì phạm Ba-la-di, không đủ thì Thâu-lan-giá.

Hỏi: Như Phật dạy lấy rời khỏi chỗ cũ thì phạm Ba-la-di, có trường hợp lấy rời khỏi chỗ cũ mà không phạm hay không? - Có, nếu đó là khinh vật không đáng giá.

Hỏi: Nếu có thương buôn nói với Tỳ-kheo: "Các thầy xuất gia khỏi phải đóng thuế, cho tôi gởi vật này qua chỗ thu thuế", thì phạm tội gì?

Đáp: Nếu nhận lời mà chưa mang qua được thì phạm Thâu-lan-giá; nếu làm phương tiện thì phạm Đột-kiết-la. Nếu thương buôn chưa đến chỗ thu thuế, mà Tỳ-kheo chỉ đường khác cho đi, thương buôn nghe theo đi thì Tỳ-kheo phạm Thâu-lan-giá. Nếu thương nhân chưa đến chỗ thu thuế nói với Tỳ-kheo: "Cho tôi gởi vật này qua, tiền phải đóng thuế sẽ cho Tỳ-kheo một nữa", nếu nhận lời mà chưa mang qua được thì phạm Đột-kiết-la, nếu qua được chỗ thu thuế mà đủ năm tiền thì phạm Thâu-lan-giá. Nếu thương nhân chưa đến chỗ thu thuế nói với Tỳ-kheo: "Cho tôi gởi vật này qua, tiền phải đóng thuế sẽ cho thầy hết", nếu mang qua được mà đủ năm tiền thì Tỳ-kheo phạm Thâu-lan-giá. Khi đã đến chỗ thu thuế, nếu thương nhân nói với Tỳ-kheo: "Cho tôi gởi vật này qua", Tỳ-kheo mang qua được mà đủ năm tiền thì phạm Ba-la-di; nếu thương nhân nói với Tỳ-kheo: "Cho tôi gởi vật này qua, tiền phải đóng thuế sẽ cho Tỳ-kheo một nữa", Tỳ-kheo mang qua được mà đủ năm tiền thì phạm Ba-la-di; nếu thương nhân nói với Tỳ-kheo: "Cho tôi gởi vật này qua, tiền phải đóng thuế sẽ cho thầy hết", Tỳ-kheo mang qua được mà đủ năm tiền thì phạm Ba-la-di.

Hỏi: Như Phật dạy lấy vật quý trọng rời khỏi chỗ cũ thì phạm Ba-la-di, có trường hợp lấy vật quý trọng rời khỏi chỗ cũ mà không phạm hay không?

Đáp: Có, nếu thương buôn lén để vật phải đóng thuế vào trong đãy y, túi bát của tỳ-kheo; Tỳ-kheo không biết nên mang qua khỏi chỗ thu thuế thì phạm Đột-kiết-la. Nếu Tỳ-kheo để vật phải đóng thuế trong miệng mà mang qua thì phạm Thâu-lan-giá; nếu vật phải đóng thuế này la vô giá thì phạm Ba-la-di, nếu có thể tính lường được thì phạm Thâu-lan-giá.

Hỏi: Như Phật dạy có năm cách trộm cắp là cưỡng đoạt lấy, nói lời dịu ngọt để lấy, lấy một cách cực khổ, nhận người gởi rồi lấy và trộm pháp; trong năm cách lấy trộm này, cách nào phạm Ba-la-di?

Đáp: Trừ trộm pháp, bốn cách trộm cắp kia đều phạm Ba-la-di. Nếu xá lợi Phật có người giữ, vì mình mà lấy trộm, tính giá đủ năm tiền thì phạm Ba-la-di, không đủ thì Thâu-lan-giá; nếu vì giận ghét muốn cho không ai có được mà lấy trộm thì phạm Thâu-lan-giá; nếu vì tôn kính cúng dường, nói Phật là thầy tôi, thì dù tính giá đủ năm tiền cũng chỉ phạm Đột-kiết-la.

Hỏi: Tỳ-kheo lấy trộm kinh thì phạm tội gì? -nếu tính giá đủ năm tiền thì phạm Ba-la-di, không đủ thì Thâu-lan-giá; nếu lấy để viết chép, đọc tụng thì không phạm.

Hỏi: Tỳ-kheo lấy trộm vật trong miếu, trong tháp hay vật trang nghiêm trong nhà bạch y thì phạm tội gì? -nếu có người coi giữ, lấy tính giá đủ năm tiền thì phạm Ba-la-di, không đủ thì Thâu-lan-giá; nếu là của phi nhân, lấy tính giá đủ năm tiền thì phạm Thâu-lan-giá, không đủ thì phạm Đột-kiết-la.

Hỏi: Nếu Tỳ-kheo đến nhà bạch y nói với vợ cư sĩ: "Cô hãy đưa cho tội vật".

- Được thì phạm tội gì? -nếu lấy tính giá đủ năm tiền thì phạm Thâu-lan-giá, không đủ thì phạm Đột-kiết-la.

Hỏi: Nếu trong đêm tối ở chỗ để y, bốn Tỳ-kheo cùng lấy trộm thì phạm tội gì? -nếu vật chưa được chia thì phạm Thâu-lan-giá, chia xong tính lấy đủ năm tiền thì phạm Ba-la-di, không đủ thì Thâu-lan-giá.

Hỏi: Vật của người treo trên giá y, Tỳ-kheo lấy trộm thì phạm tội gì? -lúc đang chọn lựa để lấy thì phạm Thâu-lan-giá, chọn lựa xong lấy tính giá được năm tiền thì phạm Ba-la-di. Nếu mang cả giá y đi thì phạm Thâu-lan-giá, khi lấy y vật rời khỏi giá y tính đủ năm tiền thì phạm Ba-la-di, không đủ thì phạm Thâu-lan-giá. Vật trong đãy y cũng vậy.

Hỏi: Tỳ-kheo lấy trộm giùm người khác thì phạm tội gì? - Phạm Thâu-lan-giá.

Hỏi: Như Phật dạy lấy trộm năm tiền thì phạm Ba-la-di, có trường hợp Tỳ-kheo lấy năm tiền mà không phạm hay không? - Có, nếu tiền Ca-lê-tiên giá thấp.

Hỏi: Có trường hợp Tỳ-kheo lấy trộm y mà không phạm Ba-la-di hay không? - Có, nếu giá y không đủ năm tiền.

Hỏi: Như Phật dạy Tỳ-kheo lấy vật quý trọng dời để chỗ khác thì phạm Ba-la-di, có trường hợp dời để chỗ khác mà không phạm hay không? - Có, nếu đệ tử cộng hành và đệ tử cận trụ có tâm lấy trộm vật của Hòa thượng, A-xà-lê chuyển từ trên xuống dưới hoặc từ dưới lên trên thì phạm Thâu-lan-giá. Hỏi: Nếu Tỳ-kheo nghi vật của người kia không biết phải hay không phải của người kia mà lấy, nếu vật thật là của người kia thì phạm tội gì? -Phạm Thâu-lan-giá, nếu vật không phải của người kia cũng phạm Thâu-lan-giá.

Hỏi: Như Phật dạy lấy trộm năm tiền thì phạm Ba-la-di, thế nào là năm tiền? - Bốn Ca-ha-na bằng một Ca-lê-tiên, một Ca-lê-tiên trị giá hai mươi tiền, lấy trộm năm tiền thì phạm Ba-la-di.

Khi chưa thọ giới cụ túc phương tiện trộm, khi chưa thọ giới cụ túc lấy được thì phạm Đột-kiết-la; khi chưa thọ giới cụ túc phương tiện trộm, khi thọ giới cụ túc lấy được cũng Đột-kiết-la; khi chưa thọ giới cụ túc phương tiện trộm, khi thọ giới cụ túc rồi lấy được thì phạm Thâu-lan-giá; khi thọ giới cụ túc phương tiện trộm, khi thọ giới cụ túc rồi lấy được cũng Thâu-lan-giá; khi thọ giới cụ túc rồi phương tiện trộm, khi thọ giới cụ túc rồi lấy được vật rời khỏi chỗ cũ thì phạm Ba-la-di.

Hỏi: Nếu Tỳ-kheo đoạt lấy chùa, nhà, đất đai có mấy việc phạm Ba-la-di? - Có hai việc là đấu tránh và tướng ngôn đấu tránh (tranh cãi và kiện cáo) để đoạt lấy, nếu không thắng kiện còn đang tranh cãi thì phạm Thâu-lan-giá, nếu được thắng kiện tính đủ năm tiền thì phạm Ba-la-di. Trường hợp ruộng vườn phòng xá… cũng vậy; lấy trộm trái cây, phá kho lẫm lấy trộm nếu làm một phương tiện mà lấy, tính đủ năm tiền thì phạm Ba-la-di, không đủ thì Thâu-lan-giá; nếu làm nhiều phương tiện, mỗi phương tiện lấy tính đủ năm tiền thì phạm Thâu-lan-giá. Ở cõi Phất vu đãi phương tiện lấy trộm, lấy tiền Ca-lê-tiên tính đủ năm tiền thì phạm Ba-la-di, không đủ thì Thâu-lan-giá; ở cõi Câu-da-ni cũng vậy, cõi Uất-đơn-việt thì không phạm vì ở cõi này không có sở hữu, không có nhiếp thọ.

Hỏi: Tỳ-kheo lấy trộm tiền đồng có phạm Ba-la-di không? -nếu tính giá đủ năm tiền thì phạm.

Hỏi: Như Phật dạy lấy trộm năm tiền thì phạm Ba-la-di, có trường hợp lấy trộm dưới năm tiền mà phạm Ba-la-di hay không? - Có, nếu tiền Ca-lê-tiên đắc giá.

Hỏi: Như Phật dạy lấy trộm năm tiền thì phạm Ba-la-di, có trường hợp lấy trộm năm tiền mà không phạm Ba-la-di không? - Có, nếu tiền Ca-lê-tiên thấp giá.

Hỏi: Nếu Tỳ-kheo trước có tâm trộm muốn lấy y, lấy rồi khởi tưởng là của mình thì phạm tội gì? - Trước phạm Thâu-lan-giá nhưng sau không phạm -nếu trước khởi tưởng là của mình rồi mới lấy trộm thì trước không phạm nhưng sau nếu lấy đủ thì phạm Ba-la-di.

Hỏi: Như Phật dạy lấy trộm năm tiền thì phạm Ba-la-di, có trường hợp Tỳ-kheo lấy tiền của nhiều người mà không phạm hay không? -có, nếu lấy chung của đại chúng thì phạm Thâu-lan-giá; nếu nhiều người cùng lấy cũng phạm Thâu-lan-giá.

Hỏi: Như Phật dạy lấy trộm vật liệu bằng gỗ trị giá đủ năm tiền thì phạm Ba-la-di, có trường hợp Tỳ-kheo lấy trộm vật liệu bằng gỗ trị giá đủ năm tiền mà không phạm hay không? - Có, nếu lấy trộm cho người khác.

Hỏi: Như Phật dạy lấy trộm tóc vàng trị giá đủ năm tiền thì phạm Ba-la-di, có trường hợp Tỳ-kheo lấy trộm tóc bằng vàng trị giá đủ năm tiền mà không phạm hay không? - Có, nếu lấy trộm tóc vàng của phi nhân thì phạm Thâu-lan-giá.

Hỏi: Tỳ-kheo lấy trộm nước thì phạm tội gì? -nếu lượng nước lấy tính giá đủ năm tiền thì phạm Ba-la-di, không đủ thì Thâu-lan-giá; lấy trộm nước đê cũng vậy.

Hỏi: Như Phật dạy lấy trộm năm tiền thì phạm Ba-la-di, có trường hợp Tỳ-kheo lấy trộm trăm ngàn Ca-lê-tiên mà không phạm hay không?

- Có, nếu tưởng là của mình hoặc tưởng đồng ý nên lấy, hoặc lấy tạm dùng hoặc bảo người khác lấy, hoặc tưởng là không có chủ nên lấy hoặc lấy mà không có tâm trộm. Lại có trường hợp lấy nhiều lần, mỗi lần lấy bốn tiền thì phạm một Thâu-lan-giá; nếu Tỳ-kheo trước có tâm trộm cắp, khởi tưởng là của mình nên lấy cất thì trước phạm Thâu-lan-giá nhưng sau không phạm; ngược lại nếu tưởng là của mình rồi khởi tâm trộm lấy cất thì trước không phạm, nhưng sau nếu lấy đủ năm tiền thì phạm Ba-la-di, không đủ thì Thâu-lan-giá. Nếu dùng tay ra dấu lấy cắp, lấy đủ năm tiền thì phạm Ba-la-di, không đủ thì Thâu-lan-giá.

Hỏi: Như Phật dạy Tỳ-kheo lấy vật quý trọng dời để các chỗ khác thì phạm Ba-la-di, có trường hợp dời để chỗ khác mà không phạm hay không? - Có, nếu một Tỳ-kheo gánh mang đến để một chỗ xa, sau đó một Tỳ-kheo khác dời để các chỗ khác thì phạm Thâu-lan-giá.

Hỏi: Nếu Tỳ-kheo lấy trộm y của cư sĩ đồng ý thì phạm tội gì?

- Phạm Thâu-lan-giá, nếu cư sĩ nói: "Y này con nay cúng cho thầy", Tỳ-kheo nghe lời này rồi nhận lấy thì phạm Thâu-lan-giá.

Hỏi: Tỳ-kheo biến vàng thành đồng để qua chỗ thu thuế thì phạm tội gì? - Phạm Thâu-lan-giá.

Hỏi: Tỳ-kheo lấy trộm vật báu, vàng bạc làm cho hoại sắc thì phạm tội gì? -nếu tính giá vật đủ năm tiền thì phạm Ba-la-di, không đủ thì Thâu-lan-giá.

Hỏi: Nếu Tỳ-kheo nhận vật của người gởi rồi sau không đưa lại thì phạm tội gì? -nếu vật đó tính giá đủ năm tiền thì phạm Ba-la-di, không đủ thì Thâu-lan-giá. Lấy cất vật của người khác sau không đưa lại cũng vậy. Nếu Tỳ-kheo trước quyết định không đưa lại rồi mới lấy vật rời khỏi chỗ cũ mà không có tâm trộm thì phạm Thâu-lan-giá; nếu trước có tâm trộm lấy vật rời khỏi chỗ, sau đó mới quyết định không trả lại, vật đó tính giá đủ năm tiền thì phạm Ba-la-di, không đủ thì Thâu-lan-giá.

Hỏi: Tỳ-kheo lấy vật tợ Ca-lê-tiên thì phạm tội gì? - Tùy giá kết phạm.

Hỏi: Tỳ-kheo lấy trộm đồ gốm sứ thì phạm tội gì? - Tùy giá kết phạm, dưới năm tiền thì phạm Thâu-lan-giá.

Khi chưa thọ giới cụ túc phương tiện trộm, khi chưa thọ giới cụ túc lấy được thì phạm Đột-kiết-la; khi chưa thọ giới cụ túc phương tiện trộm, khi thọ giới cụ túc lấy được cũng Đột-kiết-la; khi chưa thọ giới cụ túc phương tiện trộm, khi thọ giới cụ túc rồi lấy được thì phạm Thâu-lan-giá; khi thọ giới cụ túc phương tiện trộm, khi thọ giới cụ túc rồi lấy được cũng Thâu-lan-giá; khi thọ giới cụ túc rồi phương tiện trộm, khi thọ giới cụ túc rồi lấy được vật rời khỏi chỗ cũ thì phạm Ba-la-di.

Hỏi: Nếu Tỳ-kheo trộm voi ngựa lạc đà… thì phạm tội gì? -nếu tự lấy trộm đủ năm tiền thì phạm Ba-la-di, không đủ thì Thâu-lan-giá. Nếu vì ganh ghét mà lấy thì phạm Thâu-lan-giá, giết chết để lấy thịt cũng vậy; nếu trộm để thả làm cho người khác sanh phiền não thì phạm Thâu-lan-giá.

Hỏi: Khi là Tỳ-kheo phương tiện trộm, sau chuyển căn thành Tỳ-kheo-ni lấy được thì phạm tội gì? -lấy đủ năm tiền thì phạm Ba-la-di, không đủ thì Thâu-lan-giá. Trường hợp Tỳ-kheo-ni chuyển căn thành Tỳ-kheo cũng vậy.

Lại hỏi: Hỏi: Như Phật dạy Tỳ-kheo trộm cắp thì phạm Ba-la-di, có trường hợp Tỳ-kheo trộm cắp mà không phạm Ba-la-di hay không?

Đáp: Có, nếu người này vốn đã phạm giới, vốn không hòa hợp hoặc là Tặc trụ hoặc làm ô nhục Tỳ-kheo-ni thì phạm Đột-kiết-la.

Lại hỏi: Có trường hợp người không thọ giới cụ túc trộm cắp mà lại phạm Ba-la-di hay không?

Đáp: Có, đó là người học giới (Sa-di học hối)

Hỏi: Tỳ-kheo biến người thành súc sanh để giết thì phạm tội gì?

- Nếu tự nhớ nghĩ mình là Tỳ-kheo thì phạm Ba-la-di, nếu không nhớ nghĩ thì phạm Thâu-lan-giá.

Hỏi: Như Phật dạy Tỳ-kheo giết mẹ thì phạm Ba-la-di và tội nghịch, có trường hợp Tỳ-kheo giết mẹ mà không phạm Ba-la-di và tội nghịch hay không? - Có, nếu giết mẹ là ái mạn. Nếu Tỳ-kheo nếu muốn giết người khác mà giết lầm mẹ thì phạm Thâu-lan-giá; nếu Tỳ-kheo chặt cây mà chặt trúng mẹ, mẹ chết thì không phạm. Trường hợp giết lầm cha và A-la-hán cũng vậy. hai người cùng ngồi, Tỳ-kheo muốn giết người này lại giết lầm người kia thì phạm Thâu-lan-giá; muốn giết A-la-hán mà giết lầm người không phải là A-la-hán thì phạm Thâu-lan-giá, không phạm tội nghịch; muốn giết người không phải A-la-hán mà giết nhầm A-la-hán thì phạm Thâu-lan-giá; nếu tưởng là A-la-hán muốn giết nhưng lại không phải thì phạm Thâu-lan-giá.

Hỏi: Nếu Tỳ-kheo có hai người mẹ, một người sanh, một người nuôi, giết người mẹ nào thì phạm Ba-la-di và tội nghịch? - Giết người mẹ thân sanh.

Hỏi: Nếu muốn xuất gia nên hỏi người mẹ nào? Đáp: Nên hỏi người mẹ nuôi.

Nếu là súc sanh, Tỳ-kheo tưởng là người mà giết thì phạm Thâu-lan-giá; nếu là người, tưởng là súc sanh mà giết thì phạm Đột-kiết-la . Hỏi: Như Phật dạy Tỳ-kheo làm cho người khác sẩy thai thì phạm

Ba-la-di, có trường hợp Tỳ-kheo làm cho người sảy thai mà không phạm Ba-la-di không?

Đáp: Có, nếu người đó mang thai súc sanh; ngược lại nếu là súc sanh mang thai người mà làm cho sẩy thai thì phạm Ba-la-di.

Hỏi: Nếu Tỳ-kheo đẩy mẹ từ trên cao xuống, mẹ chết thì phạm Ba-la-di và tội nghịch, có trường hợp Tỳ-kheo làm thế mà không phạm hay không? - Có, nếu người mẹ chết trước khi té xuống thì Tỳ-kheo phạm Thâu-lan-giá, không phạm nghịch; giết cha và A-la-hán cũng vậy. Nếu trước làm phương tiện giết mẹ rồi tự sát, nếu người mẹ chết trước Tỳ-kheo thì Tỳ-kheo phạm Ba-la-di và tội nghịch; nếu Tỳ-kheo chết trước người mẹ thì Tỳ-kheo phạm Thâu-lan-giá; giết cha và A-la-hán cũng vậy.

Nếu là người, Tỳ-kheo nghi là phi nhân mà giết thì phạm Thâu-lan-giá; nếu là mẹ, Tỳ-kheo nghi không phải là mẹ mà giết thì phạm Thâu-lan-giá, không phạm nghịch; giết cha và A-la-hán cũng vậy. Nếu là người này, Tỳ-kheo nghi không biết có phải là người này hay không mà giết thì phạm Thâu-lan-giá. Nếu Tỳ-kheo thấy người dẫn giặc sắp bị giết đi, giặc chạy thoát, người kia đuổi theo và hỏi Tỳ-kheo có thấy tên giặc chạy qua đây không, đáp là có thấy; nếu Tỳ-kheo nghĩ giặc là kẻ ác, có tâm muốn giết nên chỉ chỗ giặc trốn, giặc nhân đây bị bắt giết thì Tỳ-kheo phạm Ba-la-di, giặc không bị bắt giết thì Tỳ-kheo phạm Thâu-lan-giá; nếu là vô tâm chỉ chỗ, giặc bị bắt giết thì Tỳ-kheo phạm Đột-kiết-la, giặc không bị bắt giết, Tỳ-kheo cũng phạm Đột-kiết-la. Trường hợp nhiều tên giặc cũng vậy.

Lại hỏi: Có trường hợp Tỳ-kheo làm cho cha mẹ chết mà không phạm Ba-la-di và tội nghịch không? - Có, nếu cha mẹ bịnh nặng, Tỳ-kheo dìu đỡ đứng dậy đi, cha mẹ nhân đây chết thì Tỳ-kheo không phạm Ba-la-di và tội nghịch.

Là mẹ, Tỳ-kheo tưởng không phải là mẹ mà giết thì phạm Thâu-lan-giá; không phải là mẹ, Tỳ-kheo tưởng là mẹ mà giết thì phạm Thâu-lan-giá; tưởng là phi nhân mà giết cũng Thâu-lan-giá.

Hỏi: Là người, Tỳ-kheo tưởng là người mà giết thì phạm Ba-la-di, có trường hợp Tỳ-kheo tưởng là người giết chết mà không phạm Ba-la-di không?

Đáp: Có, nếu Tỳ-kheo tự sát thì phạm Thâu-lan-giá; muốn giết người khác mà tự giết chết mình cũng phạm Thâu-lan-giá.

Hỏi: Nếu Tỳ-kheo vì đùa giỡn mà đánh cha, nhân đây cha chết thì phạm tội gì? - Phạm Đột-kiết-la.

Khi chưa thọ giới cụ túc làm phương tiện, khi chưa thọ giới cụ túc cha chết thì phạm Đột-kiết-la; khi chưa thọ giới cụ túc làm phương tiện, khi thọ giới cụ túc cha chết cũng Đột-kiết-la; khi chưa thọ giới cụ túc làm phương tiện, khi thọ giới cụ túc rồi cha chết thì phạm Thâu-lan-giá; khi thọ giới cụ túc làm phương tiện, khi thọ giới cụ túc rồi cha chết cũng Thâu-lan-giá; khi thọ giới cụ túc rồi làm phương tiện, khi thọ giới cụ túc rồi cha chết thì phạm Ba-la-di.

Lại hỏi: Như Phật dạy người tưởng là người mà giết thì phạm Ba-la-di, có trường hợp Tỳ-kheo giết người như thế mà không phạm Ba-la-di hay không?

Đáp: Có, nếu người này vốn đã phạm giới, vốn không hòa hợp hoặc là Tặc trụ hoặc làm ô nhục Tỳ-kheo-ni.

Lại hỏi: Có trường hợp người không thọ giới cụ túc giết người mà lại phạm Ba-la-di hay không?

Đáp: Có, đó là người học giới (Sa-di học hối)

Hỏi: Nếu Tỳ-kheo nói tôi thối thất bốn Quả Sa-môn thì phạm tội gì? - Phạm Thâu-lan-giá.

Hỏi: Nếu Tỳ-kheo nói tôi chứng được bốn Quả Sa-môn thì phạm tội gì? - Không được mà nói là được thì phạm Ba-la-di.

Hỏi: Nếu Tỳ-kheo nói tôi thối thất quả A-la-hán, A-na-hàm, Tư-đà-hàm thì phạm tội gì? - Không phạm (thối thất có hai: Được rồi thối thất và chưa được mà thối thất, ở đây nói thối thất là ý nói chưa được mà thối thất nên không phạm; nếu thật không được mà thối thất lại nói là được rồi thối thất thì phạm Ba-la-di; nếu thật được mà thối thất thì không phạm).

Nếu Tỳ-kheo nói tôi là Học nhân hoặc nói tôi học Ba-la-đề-mộc-xoa thì phạm Thâu-lan-giá; nếu nó tôi học các Thánh pháp như không, vô sở hữu… thì phạm Ba-la-di; nếu nói tôi học kinh luật luận cũng vậy.

Hỏi: Nếu Tỳ-kheo nói: "Thân của tôi là thân sau cùng" thì phạm tội gì? - Nếu muốn nói về pháp quá khứ đã diệt thì phạm Thâu-lan-giá; nếu nói sanh thật đã tận thì phạm Ba-la-di.

Hỏi: Nếu Tỳ-kheo đáng lẽ nói thầy là Tu-đà-hoàn… A-la-hán, mà lại nói tôi là Tu-đà-hoàn… A-la-hán thì phạm tội gì? - Phạm Thâu-lan-giá. Nếu Tỳ-kheo nói với bạch y: "Ai nói với ông tôi là Tu-đà-hoàn, không phải là Tư-đà-hàm… A-la-hán?", sau đó lại nói tôi không phải là Tu-đà-hoàn… A-la-hán thì phạm Ba-la-di.

Hỏi: Nếu Tỳ-kheo muốn nói về quả Tu-đà-hoàn mà lại nói về quả Tư-đà-hàm… A-la-hán thì phạm tội gì? - Phạm Thâu-lan-giá.

Hỏi: Nếu Tỳ-kheo nói: "Tôi đắc quả Tu-đà-hoàn ở núi Kỳ-lê-tiên, đắc quả Tư-đà-hàm ở núi Thất diệp, đắc quả A-na-hàm ở tinh xá Trúc lâm, đắc quả A-la-hán ở núi Kỳ-xà-quật" thì phạm tội gì? -nếu ý muốn nói tôi ở những nơi ấy đọc tụng Tu-đa-la, tinh tấn không giãi đãi thì phạm Thâu-lan-giá; nếu cố ý vọng ngữ thì phạm Ba-dật-đề.

Hỏi: Nếu có người hỏi Tỳ-kheo đắc quả chưa, nếu đáp là đắc quả mà chỉ trái cây ở trong tay thì phạm tội gì? -nếu ý ở nơi trái cây này thì phạm Thâu-lan-giá; nếu ý nói quả Sa-môn thì phạm Ba-la-di.

Hỏi: Nếu Tỳ-kheo nói: "Tỳ-kheo khất thực ở nhà là bậc Tu-đà-hoàn… A-la-hán, nhưng tôi không phải là Tu-đà-hoàn… A-la-hán" thì phạm tội gì? - Phạm Thâu-lan-giá.

Hỏi: Nếu Tỳ-kheo nói người thọ dụng y thực ngọa cụ thuốc men của cư sĩ đều là bậc Tu-đà-hoàn… A-la-hán; tôi cũng thọ dụng nhưng tôi không phải là Tu-đà-hoàn… A-la-hán, thì phạm tội gì? - Phạm Thâu-lan-giá.

Hỏi: Nếu Tỳ-kheo nói: "Cư sĩ thỉnh nhiều Tỳ-kheo và trải đủ loại ngọa cụ, những vị đó đều là bậc Tu-đà-hoàn… A-la-hán; không có ai là phàm phu. Tôi cũng được thỉnh, cũng trải tòa cho tôi" thì phạm tội gì? - Phạm Thâu-lan-giá.

Lại hỏi: Có người hỏi Tỳ-kheo: "Những vật cần dùng hằng ngày như y phục, ẩm thực, thuốc thang, ngọa cụ… thầy có được từ đâu?

Đáp: "Tôi thọ từ nhà đàn việt , vì đàn việt này nói rằng ai đắc quả Tu-đà-hoàn… A-la-hán thì đến thọ lấy, tôi tuy đến lấy nhưng tôi không phải là Tu-đà-hoàn… A-la-hán", thì Tỳ-kheo này phạm tội gì?

- Phạm Thâu-lan-giá.

Hỏi: Nếu Tỳ-kheo nói tôi không sợ hãi, không sợ chết, không sợ ác đạo thì phạm tội gì? -nếu nhân thân này để nói quá khứ của thân này đã biến hoại thì phạm Thâu-lan-giá; nếu cố ý vọng ngữ nói được Thánh pháp thì phạm Ba-la-di, nói không sợ ác đạo cũng vậy.

Hỏi: Nếu Tỳ-kheo nói tôi đã giải thoát tất cả các kiết sử triền phược thì phạm tội gì? -nếu nói các triền phược của quá khứ đã diệt thì phạm Thâu-lan-giá; nếu cố ý nói đã giải thoát tất cả triền phược thì phạm Ba-la-di.

Hỏi: Nếu Tỳ-kheo nói điều mà bậc Hiền thánh biết, tôi cũng được thì phạm tội gì? -nếu ý nói tôi liễu đạt được kinh thì phạm Thâu-lan-giá; nếu cố ý nói được pháp Hiền thánh thì phạm Ba-la-di.

Hỏi: Nếu Tỳ-kheo nói tôi tu các pháp Căn, Lực, Giác, Đạo thì phạm tội gì? -nếu ý muốn nói tôi đọc tụng thọ trì kinh ấy thì phạm Thâu-lan-giá; nếu cố ý vọng ngữ nói tu các pháp ấy thì phạm Ba-la-di. Hỏi: Nếu Tỳ-kheo nói tôi sẽ giảng về quả Tu-đà-hoàn nhưng tôi không phải là Tu-đà-hoàn thì phạm tội gì? - Phạm Thâu-lan-giá, cho đến nói quả A-la-hán cũng vậy.

Hỏi: Nếu Tỳ-kheo nói tôi nhập thiền định thế tục nhưng không được trí thế tục thì phạm tội gì?- Phạm Thâu-lan-giá. Hỏi: Nếu Tỳ-kheo nói tôi là Thế tôn thì phạm tội gì? -nếu ý ở nơi thuyết pháp giáo giới thì phạm Thâu-lan-giá; nếu cố ý vọng ngữ nói mình là Thế tôn thì phạm Ba-la-di.

Hỏi: Nếu Tỳ-kheo nói tôi là Phật thì phạm tội gì? -nếu ý muốn nói tôi hiểu rõ pháp ác bất thiện thì phạm Thâu-lan-giá; nếu cố ý vọng ngữ nó mình là Phật thì phạm Ba-la-di.

Hỏi: Nếu Tỳ-kheo nói tôi là đệ tử của Phật Tỳ bà thi thì phạm tội gì? -nếu ý muốn nói quy y Phật Thích-ca-mâu-ni cũng là quy y cả bảy Phật thì không phạm; nếu muốn nói mình có Túc mạng thông thì phạm Ba-la-di.

Hỏi: Nếu Tỳ-kheo nói có đắc quả, nhưng không được quả Tu-đà-hoàn nên tôi không phải là Tu-đà-hoàn thì phạm tội gì? - Phạm Thâu-lan-giá.

Hỏi: Nếu Tỳ-kheo nói tôi đắc quả, người khác hỏi đắc quả gì, liền chỉ quả Xoài, quả Diêm phù trên tay thì phạm tội gì? - Phạm Thâu-lan-giá, nếu cố ý vọng ngữ nói mình chứng bốn Quả Sa-môn thì phạm Ba-la-di.

Hỏi: Nếu Tỳ-kheo viết sách nói mình chứng quả Tu-đà-hoàn thì phạm tội gì? - Phạm Thâu-lan-giá, cho đến quả A-la-hán cũng vậy.

Lại hỏi: Có trường hợp Tỳ-kheo hư dối nói là được Thánh pháp mà không phạm Ba-la-di hay không?

Đáp: Có, nếu người này vốn đã phạm giới, vốn không hòa hợp hoặc là Tặc trụ hoặc làm ô nhục Tỳ-kheo-ni thì phạm Đột-kiết-la.

Lại hỏi: Có trường hợp người không thọ giới cụ túc hư dối nói là được Thánh pháp, lại phạm Ba-la-di hay không?

Đáp: Có, đó là người học giới ( Sa-di học hối)

Lại hỏi: Có trường hợp Tỳ-kheo một mình vào trong phòng mà phạm bốn tội Ba-la-di hay không?

Đáp: Có, nếu trước đó Tỳ-kheo đã trộm cắp, phương tiện sát sanh, biết khi mình vào phòng tự nói là A-la-hán và có nam căn dài tự hành dâm.

b. Hỏi về mười ba Tăng-già-bà-thi-sa:

Hỏi: Nếu Tỳ-kheo khi đi tinh xuất thì phạm tội gì? - Không phạm, nếu khi thức làm phương tiện, khi ngủ tinh xuất thì phạm Thâu-lan-giá; nếu khi thức làm phương tiện, khi thức tinh xuất, biết là tinh xuất thì phạm Tăng tàn; làm phương tiện khác thì phạm Thâu-lan-giá; nếu phương tiện làm cho thọ lạc thì phạm Thâu-lan-giá; nếu ngưng làm mà tinh đột nhiên xuất thì không phạm. Nếu nắn bóp mà tinh không xuất thì phạm Thâu-lan-giá; nếu khi chưa thọ giới cụ túc làm phương tiện, khi chưa thọ giới cụ túc xuất tinh thì phạm Đột-kiết-la… có tất cả chín trường hợp.

Hỏi: Nếu Tỳ-kheo đã phạm Tăng tàn mà không biết ngày giờ thì lúc nào cho biệt trụ? -nên tính từ ngày mới thọ giới.

Nếu Tỳ-kheo đè xoa để thọ lạc thì phạm Thâu-lan-giá, lúc tự xuất tinh thọ lạc thì phạm Thâu-lan-giá, chạm nam căn để thọ lạc cũng phạm Thâu-lan-giá. Trong hư không động, tinh xuất cũng Thâu-lan-giá; khi đi động, tinh xuất cũng Thâu-lan-giá.

Hỏi: Có trường hợp khi là Tỳ-kheo phạm, khi là phi Tỳ-kheo thanh tịnh; khi là phi Tỳ-kheo phạm, khi là Tỳ-kheo thanh tịnh; khi là Tỳ-kheo phạm cũng khi là Tỳ-kheo thanh tịnh; khi là phi Tỳ-kheo phạm cũng là khi phi Tỳ-kheo thanh tịnh hay không?

Hỏi: Thế nào là khi Tỳ-kheo phạm mà khi là phi Tỳ-kheo thanh tịnh?

Đáp: Nếu Tỳ-kheo phạm tội Tăng-già-bà-thi-sa bất cọng mà chuyển căn làm Tỳ-kheo-ni thì được thanh tịnh.

Hỏi: Thế nào là khi phi Tỳ-kheo (Tỳ-kheo-ni) phạm mà khi là Tỳ-kheo thanh tịnh?

Đáp: nếu Tỳ-kheo-ni phạm tội Tăng-già-bà-thi-sa bất cọng mà chuyển căn làm Tỳ-kheo thì được thanh tịnh.

Hỏi: Thế nào là khi là Tỳ-kheo (ni) phạm cũng khi là Tỳ-kheo (ni) thì thanh tịnh là nếu Tỳ-kheo (ni) phạm Tăng-già-bà-thi-sa mà đã như pháp sám hối.

Hỏi: Có trường hợp Tỳ-kheo khi ngủ thì phạm, khi thức thì thanh tịnh; khi thức thì phạm, khi ngủ thì thanh tịnh hay không? - Có, khi ngủ phạm, khi thức thanh tịnh là nếu Tỳ-kheo khi ngủ bị nhấc để lên giường cao, sau đó có người nữ vào ngủ đêm; Tỳ-kheo khi thức dậy biết liền như pháp sám hối. Khi thức phạm, khi ngủ thanh tịnh là nếu Tỳ-kheo phạm Tăng tàn, lúc Tăng cho yết ma A-phù-ha-na, Tỳ-kheo nghe bạch xong liền ngủ, trong lúc ngủ Tăng yết ma xong.

Hỏi: Như Phật dạy Tỳ-kheo xuất tinh phạm Tăng tàn, trừ trong mộng. Có trường hợp Tỳ-kheo cố ý xuất tinh mà không phạm hay không? - Có, nếu làm trước (Phật chưa chế giới). Hỏi: Có trường hợp không phải làm trước, Tỳ-kheo cố ý xuất tinh mà không phạm hay không? - Có, nếu làm cho người khác xuất tinh hoặc tạo cảnh giới cho người khác.

Hỏi: Có trường hợp Tỳ-kheo cố ý xuất tinh mà không phạm hay không? - Có, nếu người này vốn đã phạm giới, vốn không hòa hợp hoặc là Tặc trụ hoặc làm ô nhục Tỳ-kheo-ni thì phạm Đột-kiết-la.

Lại hỏi: Có trường hợp người không thọ giới cụ túc cố ý xuất tinh mà lại phạm Tăng tàn hay không?

Đáp: Có, đó là người học giới (Sa-di học hối).

Hỏi: Như Phật dạy Tỳ-kheo xúc chạm người nữ thì phạm Tăng tàn, có trường hợp Tỳ-kheo xúc chạm người nữ mà không phạm hay không? - Có, nếu xúc chạm người nữ thân căn hư hoại thì phạm Thâu-lan-giá; nếu xúc chạm người nữ bịnh ghẻ lở… cũng Thâu-lan-giá; nếu Tỳ-kheo thân căn hư hoại cũng vậy, cả hai thân căn đều hư hoại thì phạm Đột-kiết-la. Nếu Tỳ-kheo nghi không biết là nữ hay không phải nữ mà xúc chạm thì phạm Thâu-lan-giá; nếu yêu thương người này mà xúc chạm người kia thì phạm Thâu-lan-giá; xúc chạm răng, tóc… chân đều phạm Thâu-lan-giá. Người nữ xúc chạm răng, tóc… chân của tỳ-kheo thì Tỳ-kheo phạm Đột-kiết-la; Tỳ-kheo xúc chạm Tỳ-kheo cho đến người nam, huỳnh môn, người hai căn và bất nam đều phạm Thâu-lan-giá.

Tỳ-kheo khi xúc chạm người nữ bỗng chuyển căn thành Tỳ-kheo-ni thì phạm Thâu-lan-giá; nếu xúc chạm người nam mà người nam bỗng chuyển căn thành nữ thì Tỳ-kheo phạm Tăng tàn; nếu xúc chạm người nam mà Tỳ-kheo chuyển căn thành Tỳ-kheo-ni thì phạm Ba-la-di; nếu xúc chạm người nam mà cả hai đều chuyển căn thì Tỳ-kheo phạm Thâu-lan-giá.

Tỳ-kheo-ni khi xúc chạm người nam, người nam bỗng chuyển căn thành nữ thì Tỳ-kheo-ni phạm Thâu-lan-giá; nếu xúc chạm người nam mà Tỳ-kheo-ni chuyển căn thành Tỳ-kheo thì phạm Thâu-lan-giá; nếu xúc chạm người nữ mà cả hai đều chuyển căn thì Tỳ-kheo-ni phạm Thâu-lan-giá; nếu xúc chạm Tỳ-kheo mà Tỳ-kheo-ni chuyển căn thành Tỳ-kheo thì phạm Thâu-lan-giá; Tỳ-kheo xúc chạm Tỳ-kheo-ni bỗng chuyển căn thành Tỳ-kheo-ni thì phạm Thâu-lan-giá, xúc chạm Tỳ-kheo-ni đang nhập Diệt tận định thì phạm Thâu-lan-giá; xúc chạm người nữ không có tâm nhiễm ô thì phạm Đột-kiết-la, nếu tưởng là mẹ, là chị em, là con gái mà xúc chạm thì không phạm; nếu là vợ cũ, Tỳ-kheo không có tâm nhiễm ô mà xúc chạm thì phạm Đột-kiết-la. Nếu nắm tay hay bồng, cõng để cứu người nữ ra khỏi các nạn lửa, nước, sư tử… thì không phạm.

Hỏi: Tỳ-kheo ở bên người nữ nói lời thô thì phạm Tăng tàn, có trường hợp Tỳ-kheo nói như vậy mà không phạm hay không? - Có, nếu vì người khác mà nói thì Tỳ-kheo phạm Thâu-lan-giá; nếu ở bên huỳnh môn, người hai căn nói lời thô thì phạm Thâu-lan-giá; bên Tỳ-kheo-ni nhập Diệt tận định nói lời thô cũng Thâu-lan-giá. Trường hợp khen ngợi thân mình cũng vậy.

Hỏi: Có pháp nào không phải quá khứ, không phải hiện tại cũng không phải vị lai hay không? - Có, đó là mai mối, nếu nhận lời đi mai mối thì phạm Thâu-lan-giá.

Hỏi: Nếu trở về báo lại thì phạm tội gì? - Phạm Tăng tàn. Nếu một nam và một nữ trước đã ước hẹn với nhau, Tỳ-kheo hỏi có hợp không thì phạm Đột-kiết-la; trường hợp tự tại và không tự tại cũng vậy. Tự tại là giàu có được vua quan, các trưởng giả tin tưởng; ngược lại là không tự tại, nếu Tỳ-kheo nhận lời của người không tự tại đến mai mối cho người tự tại thì phạm Thâu-lan-giá. Nếu Tỳ-kheo nói mua người nữ thì phạm Đột-kiết-la, nói mua người nữ tên thì phạm Thâu-lan-giá, ở chỗ mua người nữ làm mai mối thì phạm Thâu-lan-giá.

Nếu một nữ nhớ một nam, một nam nhớ một nữ, Tỳ-kheo làm mai mối cho họ thì phạm Thâu-lan-giá, mai mối không thành cũng Thâu-lan-giá. Nếu Tỳ-kheo cứ làm mai mối qua lại thì phạm Tăng tàn, nếu làm mai mối sau khi họ đã qua lại với nhau thì phạm Thâu-lan-giá. Tỳ-kheo làm mai mối cho huỳnh môn, người hai căn thì phạm Thâu-lan-giá; làm mai mối cho người điên cuồng tâm loạn với người điên cuồng tâm loạn thì phạm Thâu-lan-giá; làm mai mối cho người điên cuồng tâm loạn với người không điên cuồng tâm loạn cũng Thâu-lan-giá; làm mai mối cho người không điên cuồng tâm loạn với người điên cuồng tâm loạn cũng Thâu-lan-giá; nếu cà đều không điên cuồng tâm loạn mà làm mai mối rồi trở về báo lại thì Tỳ-kheo phạm Tăng tàn.

Nếu cư sĩ nói với chúng tăng: "Các thầy có thể đến nhà cư sĩ nói giúp họ gả con gái cho con trai tôi hoặc tôi muốn gả con gái cho con trai của họ, được không?", các Tỳ-kheo nhận lời đến nói rồi báo lại cho cư sĩ thì các Tỳ-kheo đều phạm Tăng tàn; nếu chúng tăng đồng ý sai một Tỳ-kheo đến nói rồi báo lại cho cư sĩ thì các Tỳ-kheo cũng phạm Tăng tàn; nếu một Tỳ-kheo tự ý đến đó nói rồi báo lại cho cư sĩ thì Tỳ-kheo này phạm Tăng tàn, chúng tăng không sai thì không phạm. Tỳ-kheo mai mối cho đồng nữ thì phạm Thâu-lan-giá, nếu nhận lời rồi mà chuyển căn thì phạm Thâu-lan-giá, hoặc khi trở về báo lại mà chuyển căn cũng Thâu-lan-giá; hoặc khi nhận lời rồi mà chuyển căn, đến nói rồi về báo lại cũng Thâu-lan-giá. Khi chưa thọ giới cụ túc nhận lời, khi chưa thọ giới cụ túc đến nói rồi về báo lại thì phạm Đột-kiết-la; khi chưa thọ giới cụ túc nhận lời đến nói, khi thọ giới cụ túc về báo lại cũng Đột-kiết-la; khi chưa thọ giới cụ túc nhận lời đến nói, khi thọ giới cụ túc rồi về báo lại thì phạm Thâu-lan-giá; khi thọ giới cụ túc nhận lời đến nói, khi thọ giới cụ túc rồi về báo lại cũng Thâu-lan-giá; khi thọ giới cụ túc rồi nhận lời đến nói, khi thọ giới cụ túc rồi về báo lại thì phạm Tăng tàn.

Lại hỏi: Có trường hợp Tỳ-kheo làm mai mối mà không phạm Tăng tàn hay không?

Đáp: Có, nếu người này vốn đã phạm giới, vốn không hòa hợp hoặc là Tặc trụ hoặc làm ô nhục Tỳ-kheo-ni.

Lại hỏi: Có trường hợp người không thọ giới cụ túc làm mai mối, lại phạm Tăng tàn hay không?

Đáp: Có, đó là người học giới (Sa-di học hối).

Tỳ-kheo làm mai mối cho người nam với phi nhân nữ hoặc người nữ với phi nhân nam, hoặc cả hai đều là phi nhân thì phạm Thâu-lan-giá. Có người hỏi Tỳ-kheo có thấy người nữ ở đâu không, nếu đáp là thấy ở chỗ thì phạm Thâu-lan-giá.

Hỏi: Có trường hợp Tỳ-kheo hành biệt trụ liền hành biệt trụ xong, hành Ma-na-đỏa liền hành Ma-na-đỏa xong hay không? - Có, nếu Tỳ-kheo phạm Tăng tàn không che giấu, Tăng cho hành Ma-na-đỏa, Tỳ-kheo hành Ma-na-đỏa xong lại phạm hai tội Tăng tàn, một tôi che giấu một đêm, một tội che giấu hai đêm; Tăng cho hành biệt trụ, Tỳ-kheo hành biệt trụ cho tội che giấu một đêm xong, kế hành biệt trụ cho tội che giấu hai đêm, qua đêm thứ ba , Tăng cho hành Ma-na-đỏa, Tỳ-kheo liền hành Ma-na-đỏa xong.

Nếu Tỳ-kheo tự xin vật liệu làm phòng mà không theo Tăng xin thì phạm Tăng tàn; xin vật liệu rồi mà không làm phòng thì phạm Thâu-lan-giá; theo Tăng xin rồi mà không làm cũng phạm Thâu-lan-giá; làm phòng nữa chừng không làm xong cũng Thâu-lan-giá; làm phòng cho người khác rồi tự ở cũng phạm Thâu-lan-giá; phòng người khác chưa lợp mà lợp giùm cũng phạm Thâu-lan-giá. Nếu làm phòng chưa xong mà nói tôi là Sa-di, huỳnh môn, người hai căn… nói giống như xả giới thì phạm Thâu-lan-giá. Trường hợp làm phòng lớn cũng vậy.

Hỏi: Có trường hợp Tỳ-kheo đem pháp Ba-la-di không căn cứ vu báng Tỳ-kheo khác mà không phạm Tăng tàn hay không? -có, nếu dùng tay ấn dấu hoặc sai sứ hoặc nghe từ người khác mà vu báng thì phạm Thâu-lan-giá; cho đến viết thư nói Tỳ-kheo phạm Ba-la-di cũng phạm Thâu-lan-giá. Nếu Tỳ-kheo vu báng người điên cuồng tâm loạn, tâm bịnh hoại, người mù, điếc, câm, người đang ngủ, đang nhập định đều phạm Thâu-lan-giá. Vì sao, vì những người này tâm không trụ tự tánh; vu báng huỳnh môn cũng phạm Thâu-lan-giá.

Hỏi: Có trường hợp Tỳ-kheo đem pháp Ba-la-di không căn cứ vu báng người khác mà không phạm Tăng tàn hay không? - Có, nếu người này vốn đã phạm giới, vốn không hòa hợp hoặc là Tặc trụ hoặc làm ô nhục Tỳ-kheo-ni thì phạm Đột-kiết-la.

Lại hỏi: Có trường hợp người không thọ giới cụ túc vu báng người khác mà lại phạm Tăng tàn hay không?

Đáp: Có, đó là người học giới (Sa-di học hối).

Hỏi: Nếu Tỳ-kheo tự nói tôi làm việc phi phạm hạnh là đem pháp Ba-la-di không căn cứ vu báng người khác thì phạm tội gì? - Phạm Tăng tàn.

Hỏi: Tỳ-kheo nếu đem việc Ba-la-di không căn cứ vu báng Tỳ-kheo-ni thì phạm tội gì? - Phạm Tăng tàn; ấn dấu tay hay sai sứ thì phạm Thâu-lan-giá.

Tỳ-kheo-ni đem pháp Ba-la-di không căn cứ vu báng Tỳ-kheo-ni khác thì phạm Tăng tàn; vu báng Tỳ-kheo cũng phạm Tăng tàn; vu báng ba chúng dưới thì phạm Thâu-lan-giá; Tỳ-kheo vu báng ba chúng dưới cũng phạm Thâu-lan-giá; Thức-xoa-ma-na vu báng Tỳ-kheo và Tỳ-kheo-ni thì phạm Đột-kiết-la.

Hỏi: Nếu Tỳ-kheo đem tội nghịch không căn cứ vu báng Tỳ-kheo khác thì phạm tội gì? phạm Tăng tàn; vu báng Tỳ-kheo khác phạm Tăng tàn thì phạm Đột-kiết-la.

Nếu Tỳ-kheo nói giết hại cha mẹ, giết A-la-hán, phá Tăng, ác tâm làm Phật bị thương chảy máu thì phạm Đột-kiết-la thì Tỳ-kheo này phạm Tăng tàn; vì sao, vì vu báng những tội vô gián thì không phải là Tỳ-kheo; ngoài tội vô gián ra, đem những tội khác vu báng thì phạm Thâu-lan-giá hoặc Đột-kiết-la; nếu ấn dấu tay hay sai sứ hay chuyền nói vu báng người khác tạo tội ngũ nghịch không căn cứ, đều phạm Thâu-lan-giá; nếu viết thư nói Tỳ-kheo phạm ngũ nghịch thì phạm Thâu-lan-giá.

Tỳ-kheo đem tội ngũ nghịch không căn cứ vu báng cho người điên cuồng tâm loạn, tâm bịnh hoại… như trên, đều phạm Thâu-lan-giá, vì họ tâm không trụ tự tánh. Đem tội ngũ nghịch không căn cứ vu báng cho người vốn đã phạm giới… như trên, đều phạm Đột-kiết-la. Tỳ-kheo tự nói mình đem tội ngũ nghịch không căn cứ vu báng cho người khác… như trên thì phạm Tăng tàn. Trường hợp vu báng Tỳ-kheo-ni và ba chúng dưới cũng như trên; Tỳ-kheo-ni vu báng Tỳ-kheo và ba chúng dưới cũng như trên; Thức-xoa-ma-na vu báng Tỳ-kheo và Tỳ-kheo-ni thì phạm Đột-kiết-la.

TÁT BÀ ĐA TỲ NI TỲ BÀ SA

Nguồn: Linh Sơn Pháp Bảo Đại Tạng Kinh — bản Việt dịch do HT. Thích Tịnh Hạnh chủ trì. Dữ liệu từ daitangkinh.org. Bản quyền bản dịch thuộc về các dịch giả.