Tam tạng Việt · Linh Sơn Pháp Bảo Đại Tạng Kinh · Kinh tạng › Bộ Bảo Tích
SỐ 320 — PHỤ TỬ HỢP TẬP K INH (kinh cha con gặp nhau)
- Dịch giả
- HT. Thích Tịnh Hạnh chủ trì phiên dịch
- Thông tin
- Đại tập 45Đại Chính số 320
QUYỂN 7
Phẩm 12: THỌ KÝ KHẨN-NA-LA VƯƠNG
Khi ấy, trong hội có tám ức Khẩn-na-la vương, vị đứng đầu tên là Đại Thọ, thấy các A-tu-la vương cho đến chúng Dược-xoa vương cúng dường Đức Phật; lại nghe Như Lai riêng thọ ký cho họ, tâm sinh nghi sợ khen chưa từng có. Nghĩ rằng: “Nếu Phật nói tất cả thế gian các uẩn, xứ, giới chỉ có giả danh, không có một phần nhỏ nào khiến chúng sinh thấy. Nếu Phật Bồ-tát cũng không thể thấy thì tại sao Đức Thế Tôn ở trong đại chúng lần lượt thọ ký các hàng trời, rồng, lại hóa độ vô lượng hữu tình từ một cõi Phật đến một cõi Phật. Phụng thờ Như Lai trải qua hằng hà sa kiếp, rộng tu các hạnh, được thành Phật đạo, tướng tốt đầy đủ, quốc độ trang nghiêm thanh tịnh, thọ mạng, kiếp số, tượng pháp bằng nhau, cho đến duyên hết nhập vào Bát-niết-bàn. Đã nói các pháp cũng đều vắng lặng thì tại sao kiến lập việc thọ ký”?
Lúc đó, Đại Thọ Khẩn-na-la vương sinh tâm nghi này mà chưa được giải quyết, liền chắp tay hướng lên Đức Phật dùng kệ thưa hỏi:
Con nghe Như Lai nói như vậy
Đối diệu tuệ Phật tâm còn nghi
Đã nói không rồi lại thọ ký
Nghĩa này thậm thâm không thể hiểu.
Lại nói pháp giới vốn vắng lặng
Lại nói như trăng hiện mặt nước
Đã nói vắng lặng lại hiện hình
Nghĩa này thậm thâm không thể hiểu.
Tại sao các pháp vốn không sinh
Lại nói người vui cầu Bồ-đề
Đã nói không sinh sao có cầu
Nghĩa này thậm thâm không thể hiểu.
Tại sao các pháp vốn vô tận
Lại nói Như Lai có diệt độ
Con nay thỉnh hỏi Mâu-ni Tôn
Nghĩa này thậm thâm không thể hiểu.
Tại sao các pháp đều như huyễn
Lại nói mạng chung được sinh Thiên
Đã nói như huyễn sao có sinh
Nghĩa này thậm thâm không thể hiểu.
Tại sao các pháp không chỗ nương
Lại nói nương vào Thiện tri thức
Đã nói không nương sao nhờ người
Nghĩa này thậm thâm không thể hiểu.
Tại sao thế gian không tác giả
Lại nói có thể đoạn các hoặc
Đã nói vô tác đoạn từ đâu
Nghĩa này thậm thâm không thể hiểu.
Tại sao các pháp tự tánh không
Lại nói quán không được giải thoát
Đã nói không rồi quán cái gì
Nghĩa này thậm thâm không thể biết.
Sao nói các pháp sát-na diệt
Lại nói các pháp thường không diệt
Đã nói thiên biến hoặc phi thường
Nghĩa này thậm thâm không thể hiểu.
Sao nói phước nghiệp không tích tụ
Mà nói tu tập thành Bồ-đề
Đã nói không tập đâu thể thành
Nghĩa này thậm thâm không thể hiểu.
Sao nói các pháp không sở thuyết
Lại nói hủy báng đọa đường ác
Nói không thuyết hủy báng sinh đâu
Nghĩa này thậm thâm không thể hiểu.
Không ai hơn nữa để tuyên nói
Mỗi thứ sai khác khó hiểu nỗi
Mắt Phật thanh tịnh chiếu thế gian
Thí khắp chúng sinh vị cam lồ,
Không ai có thể vì chúng con
Giải quyết những điều nghi ở trên
Chỉ có Như Lai mới đoạn trừ
Nên con đảnh lễ Nhất Thiết Trí.
Khi ấy, Đức Thế Tôn vì Đại Thọ Khẩn-na-la vương giải thích những điều nghi ngờ bằng kệ đáp:
Khẩn-na-la vương điều ông hỏi
Không dựa vào đâu để thọ ký
Do vì đạt pháp tánh vốn không
Nên được Đức Như Lai thọ ký.
Vì nhân duyên gì nói lời này
Nếu như các pháp có thật tánh
Thì nó không giảm cũng không tăng
Bất cứ lúc nào không chuyển đổi.
Ví như gương tròn treo trên không
Nhờ ánh sáng soi hiện sắc tượng
Khẩn-na-la vương ông nên biết
Tự tánh thanh tịnh vốn như vậy.
Pháp tánh không nhơ vốn vắng lặng
Cũng không động loạn và biến đổi
Ông quán nhân phước nghiệp cúng dường
Ở trong pháp nào có tướng ấy.
Nên biết pháp giới vốn vắng lặng
Người trí quán pháp không thể được
Người phàm phu chấp vào các tướng
Do vậy nghi hoặc không thể hiểu.
Ông hỏi các pháp vốn không sinh
Lại nói phát tâm cầu Phật đạo
Khẩn-na-la vương ông nên biết
Mười lực diệu trí khó nghĩ bàn.
Phàm ngu chìm đắm trong ba cõi
Đối các cảnh dục sinh đắm trước
Do đó thường sinh tâm điên đảo
Nên chịu sinh tử các khổ não.
Từ xưa chưa từng nghe chánh pháp
Nếu có nghe rồi nhưng không hiểu
Khiến cho an trụ trong thật trí
Dần dần cầu hướng quả Bồ-đề.
Ông hỏi các pháp vốn không diệt
Cớ gì Như Lai có diệt độ
Vì phá chúng sinh chấp thường kiến
Không có pháp nhỏ nào là thường.
Ông hỏi các pháp cũng như huyễn
Thấy người sinh Thiên nên hoài nghi
Vì hóa phàm ngu các chúng sinh
Cậy vào chính mình sinh kiêu mạn.
Ông hỏi các pháp không chỗ nương
Mà thấy nương vào Thiện tri thức
Nếu không nương vào thầy dạy pháp
Thế gian nhất định không thoát khỏi.
Ông hỏi các pháp không chủ tể
Mà thấy thế gian có tác giả
Hãy xem xe do các vật thành
Nên có việc tác dụng vận tải.
Vì hóa độ chúng sinh chấp ngã
Và những ai chấp vào ngã sở
Ta vì họ nói không kham nhậm
Thế nên chỉ có tưởng giả danh.
Ông hỏi các pháp tự tánh không
Lại nói quán không được giải thoát
Do vì tâm phân biệt chấp trước
Nên đối nghĩa không không hiểu rõ.
Ông hỏi các hành sát-na diệt
Lại nói các pháp tánh không diệt
Vì phá chúng sinh đắm trước dục
Ở chỗ không tịnh sinh tưởng tịnh,
Giống như từ xa thấy sóng nắng
Người khác đến đó để tìm nước
Đều từ vọng tưởng sinh phân biệt
Nên biết thể nước không thể được.
Chỗ sóng nắng kia vốn không nước
Trong tự tánh tịnh vốn không nhiễm
Do người ngu kia tâm điên đảo
Nên luôn bị nó trói buộc.
Ông hỏi các pháp không sở thuyết
Nên người hủy báng đọa đường ác
Người ngu nghe rồi ôm nghi sợ
Người trí nghe rồi trừ chướng ngại.
Các pháp thế gian vốn vắng lặng
Người vô trí vọng chấp là ngã
Nếu như họ nghe các pháp không
Thì sinh tưởng đoạn diệt lo sợ.
Nếu như người hủy báng pháp không
Đều do chấp trước tướng nhân ngã
Cũng như trói buộc treo hư không
Tăng trưởng ngu si đọa đường ác.
Hoặc nói thiện nghiệp sinh chư Thiên
Hoặc sinh nhân gian thọ vui thích
Tác giả không thật nghiệp không mất
Như cảnh trong mộng chỉ tâm tạo.
Nên biết các nẻo đều như mộng
Do mê chân nên không biết gì
Trong mộng làm gì có đến đi
Người ngu vọng cho là cảnh thật.
Ta tuy nói có chỗ tạo nghiệp
Tìm cầu mười phương không tác giả
Ví như gió mạnh thổi lay cây
Do ma sát nhau sinh ra lửa,
Gió ấy và cây không nghĩ rằng
Ta đây có thể phát ra lửa
Làm nhân cho nhau phát ra lửa
Vốn không tác giả cũng như vậy.
Ông hỏi phước nghiệp không tích tụ
Sao nói có thể được Bồ-đề
Như thế gian có người trăm tuổi
Tuy có trải qua năm không tụ.
Ông hỏi các pháp không thể tận
Tại sao lại nghiệp có thể tận.
Người quán lý không nói vô cùng
Tùy theo thế tục nói có tận
Ta tuy diễn nói chân thật tế
Do vì điên đảo cầu bên ngoài
Chúng sinh hoặc nghiệp chướng duyên thâm
Không thể hiểu pháp thắng nghĩa này.
Khẩn-na-la vương ông nên biết
Đối với thắng nghĩa khéo an trụ
Tất cả các tướng đều nhất tướng
Người khéo thông đạt gọi vô tướng.
Tất cả sở hành của Bồ-tát
Tất cả các pháp đều vô tác
Đó là chữ “A” môn Tổng trì
Do đó hiểu được tất cả pháp,
Khẩn-na-la vương ông nên biết
Tất cả các pháp vốn vắng lặng
Đây nói vô tướng Tổng trì môn
Do môn chữ “A” mà hiểu được.
Khẩn-na-la vương ông nên biết
Tất cả các pháp không phân biệt
Đây nói bình đẳng Tổng trì môn
Do môn chữ “A” mà hiểu được.
Khẩn-na-la vương ông nên biết
Tất cả các pháp không tự tánh
Đây nói thanh tịnh Tổng trì môn
Do môn chữ “A” mà hiểu được.
Khẩn-na-la vương ông nên biết
Tất cả các pháp không có tận
Đây nói ly chướng Tổng trì môn
Từ môn chữ “A” mà hiểu được.
Khẩn-na-la vương ông nên biết
Tất cả các pháp không nghĩ bàn
Đây nói thật tướng Tổng trì môn
Do môn chữ “A” mà hiểu được.
Khẩn-na-la vương ông nên biết
Tất cả các pháp không chỗ hướng
Đây nói giải thoát Tổng trì môn
Do môn chữ “A” mà hiểu được.
Khẩn-na-la vương ông nên biết
Tất cả các pháp vốn không động
Đây nói chứng tịnh Tổng trì môn
Do môn chữ “A” mà hiểu được.
Khẩn-na-la vương ông nên biết
Tất cả các pháp giả danh nói
Đây nói chân thật Tổng trì môn
Do môn chữ “A” mà hiểu được.
Khẩn-na-la vương ông nên biết
Tất cả các pháp không thể được
Đây nói ly tướng Tổng trì môn
Do môn chữ “A” mà hiểu được.
Khẩn-na-la vương ông nên biết
Tất cả các pháp lìa suy nghĩ
Đây nói tĩnh lự Tổng trì môn
Do môn chữ “A” mà hiểu được.
Pháp này không thấy, không đối trị
Cả hai tướng ấy không thể được
Hiểu biết không tướng cũng không danh
Thì mới đầy đủ đạo Bồ-đề.
Nếu pháp thấy được, đối trị được
Pháp này không thật, không bình đẳng
Pháp này tự tánh lìa nói năng
Ví như hư không không giống nhau.
Pháp tánh không có các thứ tướng
Cũng không một tướng, không tướng khác
Không có tướng lạnh và tướng nóng
Như bóng trong gương không thể được.
Không có tướng cong và tướng thẳng
Cũng lại không có tướng tối sáng
Xa lìa tướng nam và tướng nữ
Đó là hiểu rõ tướng chân thật.
Không siểm, không cuồng, không động loạn
Không có mở xếp tướng vi tế
Cũng không tướng giận dữ vui thích
Không tướng khiếp nhược, tướng khởi tận,
Không có tướng nhập và tướng xuất
Cũng không tướng tiến và tướng lùi
Cũng không tướng thức và tướng ngủ
Lại không tướng khứ, lai, hiện tại,
Không phải tướng mắt và nhìn thấy
Cũng không mù lòa và mắt màng
Không phải điều thuận, không cang cường
Không có che giấu và bày ra
Không phải động chuyển và đứng yên
Lìa các hý luận thường vắng lặng
Người trí phải nên quán như thế
Đây là hiểu biết cảnh giới Phật.
Vì muốn điều phục các thế gian
Nên lìa ngôn pháp gượng phân biệt
Đối với thắng nghĩa khéo biết rõ
Thì mới thông đạt tất cả pháp.
Nghe Phật Thế Tôn giải thích những điều nghi rồi và còn được nghe diễn nói Tổng trì tự môn, Đại Thọ Khẩn-na-la vương hiểu rõ một cách sâu xa, tâm rất hoan hỷ thật chưa từng có, dùng sức thần thông hóa ra tám ức lầu gác thù thắng khéo léo tuyệt vời. Hoặc đứng đảnh núi, hoặc ven rừng cây, hoặc hóa hiện ở trên hoa sen, các từng lầu gác đều làm bằng bảy báu, lấy hoa hợp thành lọng treo lên trên, mỗi mỗi đều có tràng phan báu, màn báu, vòng, hoa trang nghiêm theo thứ lớp. Tám ức Khẩn-na-la vương này đều bay lên lầu gác, ở giữa hư không nhiễu quanh bên phải ba vòng rồi lại dùng các loại hoa trên đồng bằng cho đến dưới nước rải lên Đức Phật. Rải rồi bước xuống lầu gác đi đến chỗ Đức Phật lại nhiễu ba vòng nữa, chiêm ngưỡng tôn nhan mắt không tạm rời, nhất tâm chắp tay đứng qua một bên suy nghĩ: “Đức Như Lai tích tập vô lượng công đức thù thắng từ quá khứ đến hiện tại”.
Đức Phật biết được suy nghĩ ấy liền từ miệng phóng ra ánh sáng thanh tịnh.
Lúc đó Tôn giả Tỳ-kheo Mã Thắng thấy tướng ấy rồi, đảnh lễ Phật dùng kệ thưa hỏi:
Nay Đức Như Lai phóng ánh sáng
Tịnh diệu khó lường rất hy hữu
Chúng hội chiêm ngưỡng từ dung Phật
Cũng như vén mây xem trăng tròn.
Người nào nay ở chỗ Thế Tôn
Thích nghe pháp vi diệu tối thượng
Dùng trí chân thật khó biết rõ
Phóng ánh sáng này chắc ấn khả.
Người nào mới phát tâm Bồ-đề
Cảm Phật gia trì hiện điềm này
Cúi xin nói nhân duyên phóng quang
Nhiếp các ngoại đạo sinh niềm tin.
Khi ấy chúng hội đến tập hợp
Thảy đều hoan hỷ phát tịnh tâm
Mong nghe tiếng cam lồ thanh tịnh
Nghe rồi phụng hành lời Phật dạy.
Lúc đó, Đức Thế Tôn vì Tôn giả Tỳ-kheo Mã Thắng nói kệ rằng:
Tỳ-kheo Mã Thắng hỏi nghĩa này
Nên nhất tâm nghe chớ vọng ngoại
Ta nay sẽ vì Khẩn-na-la
Thọ ký vị lai thành Phật sự.
Những điều họ hỏi rất khó giải
Đều vì lợi lạc các thế gian
Ta nay vì đoạn tâm nghi ấy
Khiến đối pháp pháp khéo an trụ.
Đại Thọ Khẩn-na-la vương này
Cùng với tám ức chúng quyến thuộc
Do khởi cúng dường nhân tịnh phước
Mạng chung sẽ được sinh chư Thiên.
Ở trên cõi trời thọ vui thích
Mãn đủ chín mươi ức năm rồi
Đạt được năm thần thông như ý
Thân cận phụng thờ hà sa Phật.
Trải qua vô lượng các quốc độ
Thường nói pháp thắng nghĩa đệ nhất
Hóa độ vô biên các hữu tình
Được thành Vô thượng đạo Bồ-đề.
Hiệu là Vô Lượng Quang Như Lai
Kiếp, danh, quốc độ đều không khác
Nhân Trung Sư Tử mười lực tôn
Đầy đủ vô biên đại trí tuệ.
Các Bồ-tát ở trong nước ấy
Tu tập thiện căn đều viên mãn
Không có người cầu đến Nhị thừa
Đều là Nhất sinh ở Bổ xứ.
Các chúng Bồ-tát kia như vậy
Với lòng Bi nguyện lợi quần sinh
Hay ban ánh sáng cho thế gian
Sau sẽ lần lượt được thành Phật.
Các quốc độ ấy rất trang nghiêm
Lìa các uế ác không phiền não
Cũng như Đổ-sử-đa Thiên cung
Thọ dụng thanh tịnh biết tri túc.
Tất cả lỗi lầm và tám nạn
Cho đến danh tự chưa từng nghe
Hữu tình sống trong đó an ổn
Thường dùng pháp vi vui thiền duyệt.
Lớn thay, Thiện Thệ Thiên Trung Thiên
Thọ ký Khẩn-na-la thành Phật
Chúng hội nghe rồi tâm thư thái
Cúi đầu đảnh lễ Vô Thượng Sĩ.
Phẩm 13: THỌ KÝ BẢO ANH LẠC THIÊN
Khi ấy, trong hội có tám ức Bảo Anh Lạc Thiên tử thấy các A-tu-la cho đến Khẩn-na-la ở chỗ hội Phật cúng dường rộng lớn và nghe Đức Như Lai thọ ký cho họ, tâm rất hoan hỷ thật chưa từng có. Lúc đó, các Thiên tử vì muốn cúng dường Đức Phật, nên phát tâm dũng mãnh nhiễu quanh thành Ca-tỳ-la sáu mươi do-tuần, ở trên hư không mưa hoa Mạn-đà-la từ từ rải xuống chứa cao đến ngang gối. Cúng dường rồi, nhiễu Đức Phật ba vòng và đứng sang một bên, chắp tay hướng lên Phật dùng kệ khen:
Bậc đầy đủ đại Bi mười Lực
Hay cứu tất cả loại chúng sinh
Các căn tịch tĩnh phóng ánh sáng
Nên con đảnh lễ Thánh Trung Thánh.
Các Trời và Rồng, Nhân phi nhân
Đối với pháp Phật sinh hâm mộ
Mâu-ni tối thượng Đại Đạo Sư
Vì thế nay con quy mạng lễ.
Như Lai xuất hiện ở thế gian
Ví như trăng tròn giữa các sao
Vô biên phước trí trang nghiêm thân
Chúng sinh quán thấy tâm không chán.
Đầy đủ tất cả pháp thanh tịnh
Sáu Thông, ba Minh, bốn Vô úy
Mười tám pháp Bất cộng khó lường
Thế nên nay con quy mạng lễ.
Ba mươi tướng đều viên mãn
Tám mươi vẻ đẹp diệu nghiêm thân
Nguy nguy giống như tràng Thiên đế
Thế nên nay con quy mạng lễ.
Thành tựu Tam-ma-địa tối thắng
Hay đoạn luân hồi các trói buộc
Hàng phục vô số ức ma quân
An trụ vắng lặng không lay động.
Như Lai trí tuệ lực kiên cố
Thường nói bốn Đế pháp chân thật
Hóa độ lợi ích khắp trời người
Đều khiến vượt qua đến bờ giác.
Nhân Trung tối thượng Thích Sư Tử
Phá các tà kiến và dị luận
Con nguyện sẽ được như Thế Tôn
Nói pháp khiến lìa các tối tăm.
Siêu xuất thế gian thành Chánh giác
Thường hay phát bốn Tâm vô lượng
Thương xót nhiếp thọ các chúng sinh
Đồng chứng Bồ-đề đạo vô thượng.
Khi ấy, Đức Thế Tôn biết được tâm niệm của các Thiên tử, liền từ trong miệng phóng ánh sáng lớn. Thấy tướng này rồi, Tôn giả Tỳ-kheo Mã Thắng chắp tay hướng lên Phật dùng kệ thưa hỏi:
Mâu-ni hiện tướng hy hữu này
Chúng hội thấy rồi tâm vui thích
Tất cả chiêm ngưỡng Đại Từ nhan
Xin nói lý do phóng quang này
Như Lai nay phóng tịnh quang ấy
Ắt khởi lên việc lợi ích lớn
Chúng con đảnh lễ Đấng Vô Thượng
Cúi xin hồng âm vì khai thị.
Lúc đó Đức Thế Tôn vì Tỳ-kheo Mã Thắng nói kệ rằng:
Hay thay, Mã Thắng hỏi nghĩa này
Nay sẽ vì ông phân biệt nói
Ta vì lợi lạc các trời, người
Thọ ký Anh Lạc thiên thành Phật.
Như Lai nếu không nhân thỉnh hỏi
Do đâu ký biệt cho đệ tử
Đáp lời ông hỏi dứt các nghi
Đã lìa nghi rồi tâm an trụ.
Bảo Anh Lạc thiên ở chỗ ta
Với tịnh ý vui khởi cúng dường
Từ đó lần lượt sinh chư Thiên
Trăm ngàn Thiên tử thường vây quanh.
Lại đem hương hoa trời vi diệu
Cúng dường vô lượng vô biên Phật
Ở chỗ Phật ấy phát tịnh tâm
Hâm mộ tu hành đạo Bồ-tát.
Tinh tấn cúng dường như vậy rồi
Lại ở vị lai làm Phật sự
Phụng thờ vô lượng vô biên kiếp
Thường nói kệ khen công đức Phật.
Như lý tu hành hạnh thanh tịnh
Được thân Na-la-diên chắc chắn
Sinh vào ở kiếp hoan hỷ ấy
Đầy đủ viên thành Nhất thiết trí.
Hiệu là Hoa Tràng Thắng Như Lai
Lại có danh tiếng không ai bằng
Và tám ức Thiên tử khác
Cũng trong một kiếp đều thành Phật.
Trong cõi Phật ấy không địa ngục
Cũng không ngạ quỷ và bàng sinh
Và A-tu-la tâm kiêu mạn
Lìa khỏi tám nạn các khổ ách.
Các Thiên tử ấy thành cõi Phật
Đều như cõi Tam thập tam thiên
Quốc độ giàu vui trang nghiêm đẹp
Thọ lượng lâu dài đều giống nhau.
Cõi ấy không có tên ác thú
Huống lại có người tạo nghiệp ác
Chúng sinh mỗi mỗi tùy pháp hành
Đều không tranh cãi hạnh thanh tịnh.
Giáo hóa chúng sinh vô cùng tận
Quá hơn lượng hằng hà sa số
Lúc Đức Phật kia hiện thế gian
Thường nói pháp Thắng nghĩa đệ nhất.
Hóa duyên như vậy quy tịch rồi
Rộng chia xá-lợi xây tháp miếu
Mỗi mỗi xá-lợi khó nghĩ bàn
Trong đó đều có tướng thân Phật,
Thảy đều xưng tán công đức Phật
Ở giữa hư không hiện thần biến
Giáo hóa vô lượng các chúng sinh
Đều phát tâm Vô thượng Bồ-đề.
Mâu-ni mười Lực sức phương tiện
Vì Thiên tử kia thọ ký đạo
Lúc đó đại chúng nghe Phật nói
Trụ chánh tư duy tâm vắng lặng.
PHỤ TỬ HỢP TẬP KINH
QUYỂN 8
Phẩm 14: THỌ KÝ BỐN ĐẠI THIÊN VƯƠNG
Khi ấy, bốn Đại Thiên vương cùng với chín vạn Thiên tử quyến thuộc thấy các A-tu-la vương cho đến Bảo Anh Lạc thiên ở chỗ Thế Tôn phát tâm cúng dường; lại nghe Như Lai thọ ký cho họ thành Phật, tâm rất hoan hỷ thật chưa từng có, thấy oai thần của Đức Phật sinh lòng tôn trọng sâu sắc, đối với pháp Phật muốn cầu xuất ly, phát tâm dũng mãnh siêng năng tu tập. Ví như có người bơi một chiếc thuyền bằng đất giữa dòng thác lớn, muốn vượt qua bờ bên kia, người ấy suy nghĩ: “Thuyền đất này nó không chắc chắn, không lâu nó sẽ rã ra, vậy ta phải vượt cho nhanh, dùng sức gấp rút để thoát khỏi nạn này”. Tâm dũng mãnh cũng lại như vậy.
Lúc đó, bốn Thiên vương và các Thiên tử vì cúng dường Đức Phật nên dùng sức thần thông hóa ra chín vạn tràng báu, các màu xen nhau, trang trí bằng các báu rộng lớn thật hiếm có trên đời. Nào là màn trân châu đỏ, màn châu ma-ni, màn phệ-lưu-ly, màn kim cang báu, màn vàng ròng. Hóa các màn báu như vậy rồi, ở trên hư không tấu lên những âm nhạc vi diệu để cúng dường. Lại mưa các loại hoa như: hoa Mạn-đà-la, hoa Ma-ha mạn-đà-la, hoa Mạn-thù-sa, hoa Ma-ha mạn-thù-sa rải lên Đức Phật, rải rồi lại rải nữa, nhiễu quanh Đức Phật ba vòng, rồi đứng qua một bên, chắp tay hướng lên Đức Phật dùng kệ khen:
Kính lễ Đấng Lưỡng Túc
Hay cứu người thế gian
Lìa trạo cử hôn trầm
Và tham dục dối trá,
Hay đoạn các hữu kết
Nhổ gai độc các căn
Xô gãy cờ ngã mạn
Phá vô minh tối tăm.
Bốn đại khéo điều hòa
Không tiện lợi cấu uế
Không bao giờ trúng độc
Chín lỗ thường thanh tịnh
Giải thoát trói phiền não
Dứt sạch tận gốc khổ
Người cang cường khó hòa
Mâu-ni trước nhiếp thọ.
Các Thiên nhân chúng con
Đi đến chỗ Đức Phật
Chiêm ngưỡng công đức Phật
Tán thán không cùng tận,
Đối ba giải thoát môn
Không, Vô tướng, Vô nguyện
Chỉ Phật mới chứng biết
Thông đạt không chướng ngại.
Chân như thật tế đó
Làm chỗ nương các pháp
Nếu người ngu được nghe
Như nai sợ thợ săn,
Chúng sinh chấp các tướng
Không thể đạt pháp tánh
Khởi lên bốn điên đảo
Đó là nghiệp luân hồi.
Phật biết rõ pháp tánh
Quán đời như hư không
Các uẩn xưa nay không
Xứ giới cũng như vậy,
Nếu pháp cùng phi pháp
Dùng danh tự để nói
Tất cả pháp như vậy
Phật chưa nói lời nào.
Như người làm trò huyễn
Hóa đủ các hình tượng
Đó thật không chủ tể
Chỉ giả danh bày ra,
Như vậy uẩn cùng xứ
Cùng với mười tám giới
Đều từ huyễn vọng sinh
Thể tánh không chắc chắn.
Cũng như người họa sĩ
Vẽ ra hình người nữ
Thân thể đẹp tròn trịa
Tướng mạo đều đoan chánh,
Tướng này không thật có
Chỉ lừa mắt người ngu
Người trí khéo biết rõ
Pháp giới vốn bình đẳng.
Người khác nào pháp Phật
Không có nghi hoặc gì
Ví như đem đặt trái
Am-la vào bàn tay,
Như Lai trí sáng suốt
Chiếu sáng loại quần sinh
Chuyển pháp luân tối thượng
Khiến họ được hiểu rõ.
Con nguyện khi thành Phật
Cũng nói pháp như vậy
Hóa tất cả chúng sinh
Đồng thành Vô thượng giác.
Khi ấy, Đức Thế Tôn biết được tâm niệm của các Thiên tử, liền từ nơi mặt phóng ánh sáng lớn chiếu khắp chúng hội.
Tôn giả Tỳ-kheo Mã Thắng thấy tướng này rồi, chắp tay hướng lên Đức Phật dùng kệ thưa hỏi:
Đại Thánh Vô Thượng Tôn
Cớ gì hiện điềm này
Chắc là có lý do
Xin vì chúng con nói.
Nay các Thiên vương này
Và Thiên tử quyến thuộc
Thấy Phật phóng tịnh quang
Đều sinh tâm nghi hoặc.
Người nào phát đại tâm
Và sẽ được thọ ký
Ai nay hàng các ma
Xin vì chúng con nói.
Người nào ở chỗ Phật
Phát tâm cúng rộng lớn
Khéo điều phục các căn
Mong Phật hiện điềm này.
Rồi đây Phật Thế Tôn
Thọ ký cho chư Thiên
Xin Đấng Lưỡng Túc nói
Nghe rồi đều hoan hỷ.
Khiến tất cả chúng sinh
Thành thục các nghĩa lợi
Cầu chứng đạo Bồ-đề
Như Phật không khác gì.
Lúc đó, Đức Thế Tôn vì Tỳ-kheo Mã Thắng nói kệ rằng:
Đại Tỳ-kheo Mã Thắng
Khéo hỏi việc như vậy
Nay ta phóng ánh sáng
Sẽ vì ông chỉ rõ.
Chín ức Thiên tử kia
Đều đến chỗ của ta
Nói nhân duyên phóng quang
Và thọ ký thành Phật.
Các chúng Thiên tử này
Đã từng gặp chư Phật
Thông đạt các pháp không
Nói kệ khen Đức Phật.
An trụ trong pháp Phật
Tâm tin hiểu quyết định
Vì cầu đạo Bồ-đề
Phát tinh tấn dũng mãnh.
Lại ở đời vị lai
Phụng thờ hà sa Phật
Nếu người không cúng dường
Thề không thành Chánh giác.
Cúng dường như vậy rồi
Sẽ được thành Phật đạo
Hiệu là Trì Quang Minh
Tối thắng ở thế gian.
Đức Phật kia xuất thế
Như đèn thường chiếu sáng
Độ thoát chúng Thanh văn
Số đủ tám mươi hội.
Các chúng Tỳ-kheo này
Khéo tu trí như thật
Ở thân cuối cùng này
Đều được Pháp nhãn tịnh.
Trong quốc độ Phật ấy
Tất cả các chúng sinh
Thọ mạng rất lâu dài
Trọn đủ tám ức năm.
Sau khi Phật diệt độ
Thảy đều hoài thương nhớ
Xây vô số tháp nước
Và cúng dường tôn trọng.
Vô số các hữu tình
Hộ trì chánh pháp Phật
Hoặc người phát đại tâm
Hoặc người nhập Niết-bàn.
Bốn Đại Thiên vương ấy
Muốn Như Lai thọ ký
Tâm rất sinh vui thích
Kính thuận đảnh lễ Phật.
Phẩm 15: THỌ KÝ TAM THẬP TAN THIÊN
Khi ấy, chúa trời Đế Thích Tam thập tam thiên cùng với tám mươi ức Thiên tử quyến thuộc đến chỗ hội Phật, thấy các A-tu-la vương cho đến bốn Đại Thiên vươn ở chỗ Thế Tôn cúng dường rộng lớn; lại nghe Đức Như Lai thọ ký cho họ, ở trong hội Phật pháp cùng tăng trưởng mến mộ, phát tâm hy hữu cầu đạo vô thượng.
Lúc đó, chúa trời Đế Thích vì cúng dường Đức Phật, dùng sức thần thông hóa ra tám mươi ức màn báu. Các màn báu này hiếm có số một, lấy các báu làm thành anh lạc, hoặc trân châu đỏ làm anh lạc, hoặc phệ-lưu-ly, hoặc châu ma-ni, hoặc dùng vàng ròng làm anh lạc treo khắp trong màn báu thả rủ xuống, hoặc hóa tám mươi ức lầu gác thanh tịnh, cửa, vách, lan can trang trí bằng các báu, tàn lọng, tràng phan trang nghiêm theo thứ lớp. Mỗi mỗi lầu gác đều có tòa Sư tử vi diệu tối thượng, các linh, lưới báu treo phủ lên trên, bên mỗi tòa có vô số Thiên nữ đứng hầu hạ. Sau lầu gác lại hóa tám mươi ức xe báu, trên xe được cắm các tàn lọng nhiều màu, dùng ngựa điều thuận móc vào. Lại hóa ra tám mươi ức ái La-phược-noa đại long tượng vương, mỗi một tượng vương có tám mươi cái đầu, mỗi một đầu đều có sáu ngà, trên mỗi ngà đều có bảy ao, trong mỗi ao đều có bảy hoa sen ngàn cánh, trong mỗi cánh đều có bảy Thiên nữ; mỗi Thiên nữ đều có bảy người hầu hạ, thân được trang nghiêm bằng các loại báu anh lạc. Trong cánh sen và trong lầu gác có các Thiên nữ hoặc có Thiên nữ cầm tràng phan, màn báu, hoặc ca múa, hoặc tấu âm nhạc, hoặc rảy nước chiên-đàn, trầm thủy, hoặc rải hoa trời Mạn-đà-la, cho đến hoa làm bằng bảy báu ở trong hư không rải xuống như mưa khắp cả thành Ca-tỳ-la rộng sáu mươi do-tuần, rải rồi lại rải nữa hoa phủ đến ngang gối.
Lúc đó, tám mươi ức Thiên tử vì muốn cúng dường, cũng dùng thần lực hóa ra tám mươi ức long tượng, trên mỗi long tượng đều có cắm tràng phan bảo cái, cũng dùng các báu trang nghiêm. Lại hóa ra tám ức xe báu vi diệu tối thượng. Lại hóa ra tám ức Thiên nữ đẹp tuyệt vời. Lại hóa ra tám ức thứ kỹ nhạc của chư Thiên. Các Thiên nữ đều đi xe báu, trổi nhạc ca múa rải các hương hoa, ở trong hư không nhiễu quanh bên phải ba vòng. Như vừa rồi đã nói sự cúng dường này không khác gì A-tu-la vương. Thiên chủ và các Thiên tử cúng dường rồi lại suy nghĩ: “Các hóa Thiên nữ này cúng dường rồi, lại còn hiểu rõ các pháp như thật đã nói đều như huyễn hóa, lại quán tự thân cũng đồng huyễn hóa, biết những món cúng dường và thân Như Lai cũng là huyễn hóa, pháp mà Đức Phật đã nói cũng là huyễn hóa”.
Biết đầy đủ rồi lìa mọi nghi hoặc, ở chỗ Đức Thế Tôn nhiễu quanh bên, phải ba vòng, đảnh lễ cung kính đứng qua một bên chắp tay hướng lên Đức Phật dùng kệ khen rằng:
Hóa nhân đã khởi các cúng dường
Biến hiện khéo léo không ai bằng
Cho đến quán sát tướng tự thân
Thảy đồng huyễn hóa có khác gì.
Nếu như Phật nói tất cả pháp
Cùng với việc thọ ký thành Phật
Khiến chư Thiên phát tâm hoan hỷ
Tất cả đều đồng như huyễn hóa.
Đây nói Mâu-ni thân thanh tịnh
Và việc nói pháp đều như huyễn
Cúi xin Như Lai dứt chúng nghi
Đối với thọ ký tâm khai mở.
Với các người ngu dị sinh kia
Mê nơi sở hành hạnh chân thật
Do đó không rõ pháp như huyễn
Mới nói thế gian không thọ ký.
Nếu như hữu học và vô học
Và cầu đệ tử của Duyên giác
Họ đều biết rõ pháp như huyễn
Đối với pháp Phật không nghi hoặc.
Nếu người thích tu hạnh vắng lặng
Một mình cầu chứng quả Độc giác
Họ hay biết rõ pháp như huyễn
Đối với pháp Phật không nghi hoặc.
Có người thích hành hạnh Bồ-tát
Lợi lạc thế gian không phóng dật
Như vậy Phật tử rõ pháp huyễn
Đối tất cả pháp không phân biệt.
Tối thượng Thiện Thệ Điều Ngự Sư
Đầy đủ đại Bi không ai bằng
Mười lực thắng tuệ khó nghĩ bàn
Đối với pháp này đạt tự tánh.
Hoặc có người sống A-lan-nhã
Lìa các nhiệt não không mong cầu
Vì họ biết rõ pháp như huyễn
Đối với pháp Phật không nghi hoặc.
Nếu đạt các pháp như huyễn hóa
Thật không được một pháp nhỏ nào
Liền được xa lìa tất cả nghi
Đối với Phật dạy sinh tôn trọng.
Con nguyện thành Phật xuất thế gian
Thường nói các pháp đều như huyễn
Đều khiến giải thoát nhân hư vọng
An trụ cảnh giới Phật chân thường.
Khi ấy, Đức Thế Tôn biết được tâm niệm sâu xa của Thiên chủ và các Thiên tử, nên từ mặt phóng ra ánh sáng thanh tịnh. Tôn giả Tỳ-kheo Mã Thắng thấy tướng này rồi, liền chắp tay hướng lên Đức Phật dùng kệ thưa hỏi:
Mâu-ni đầy đủ đại danh xưng
Hôm nay bỗng phóng ánh sáng này
Vì lý do gì phóng ánh sáng
Cúi xin Đại Từ vì con nói.
Từ mặt Như Lai hiện điềm này
Chúng hội thấy rồi hoặc có nghi
Chúng con mong nói lý do ấy
Người nghe đều được tâm thanh tịnh.
Chư Thiên xưng tán công đức Phật
Cúng dường rộng lớn thật vi diệu
Khi Đức Như Lai phóng quang này
Khiến các Thiên tử tâm vui sướng.
Phật phóng vô biên ly cấu quang
Ánh sáng thanh tịnh hơn Kha nguyệt
Lúc đó chư Thiên đạt pháp huyễn
Mười Lực ấn khả thường ban cho.
Mâu-ni tích tập hạnh Bồ-đề
Thường tu bố thí tâm không lận
Cúi xin Như Lai quyết chúng nghi
Khiến đối pháp Phật khéo an trụ
Khi ấy, Đức Thế Tôn vì Tỳ-kheo Mã Thắng mà nói kệ rằng:
Hay thay, Đại Tỳ-kheo Mã Thắng
Ông hay thỉnh hỏi việc phóng quang
Ta nay vì nói lý do ấy
Thọ ký các Thiên tử thành Phật.
Như vậy các chúng Thiên tử kia
Rõ được tất cả pháp như huyễn
Thành tựu vô biên trí tuệ sáng
Diệt các tối tăm trừ nghi hoặc.
Từng bị sinh tử trong quá khứ
Thân cận phụng trừ hà sa Phật
Từ đó nghe pháp suy nghĩ đúng
Biết rõ được các pháp như huyễn.
Nay ở trước ta khởi cúng dường
Cũng biết các pháp đều như hóa
Đối với pháp Phật lìa các nghi
Tâm được quyết định không tổn giảm.
Các Thiên tử này đời vị lai
Được thành tối thượng đạo Bồ-đề
Hiệu là Đế Tràng Vương Như Lai
Công đức vời vợi rất cao xa,
Giáo hóa vô biên các chúng sinh
Vì nói pháp như huyễn như vậy
Các Thiên tử này cùng danh hiệu
Lần lượt đều sẽ được thành Phật.
Chư Thiên các ông bỏ phóng dật
Quán các cảnh giới cũng như huyễn
Dần dần tu tập Xa-ma-tha
Mau được vô thượng quả Bồ-đề.
Phẩm 16: THỌ KÝ DIỆM-MA THIÊN
Khi ấy, Diệm-ma Thiên vương cùng bốn ức Thiên tử đến chỗ Phật, thấy các A-tu-la vương cho đến chúa trời Đế Thích Tam thập tam thiên ở chỗ Thế Tôn cúng dường rộng lớn, lại nghe Đức Như Lai thọ ký cho họ, hoan hỷ phấn khởi thật chưa từng có, sinh mến mộ sâu sắc đối với pháp Phật. Lại suy nghĩ: “Đức Phật chứng được pháp cam lồ tối thượng đệ nhất, đối với thế gian không có một pháp nhỏ nào mà không biết, không có cái gì là không thấy, không có điều gì là không hiểu, không có cái gì là không hiện chứng. Do Đức Thế Tôn đối với thế tục đế và thắng nghĩa đế thông đạt rõ ràng không có hạn ngại”.
Thế tục đế nghĩa là hạnh thế gian, hoặc nghiệp hoặc báo đã sinh, chưa sinh đều biết rõ ràng không có sai lầm.
Thắng nghĩa đế là thanh tịnh đệ nhất không thể đem thức để phân biệt, không thể đem trí để biết, không thể bàn nói, không thể chỉ bày, không phải thấy, không phải nghe, không phải lấy, không phải bỏ, không phải động, không phải tịnh, không phải được; không phải mất, không phải đến, không phải đi, không phải nhẹ, không phải nặng, không phải chê, không phải khen, không phải lợi, không phải suy, không phải khen, không phải trách, không phải vui, không phải khổ, không phải sắc, không phải không sắc, không phải số, không phải không số, không phải phân biệt, không phải lìa phân biệt, không phải phiền não, không phải lìa phiền não, dứt các hý luận, vượt ra ngoài ngôn thuyết, cho đến cái gọi là sắc tướng cũng không thể được, tương thọ, tưởng, hành, thức cũng không thể được, nhãn tướng cũng không thể được, tướng nhĩ, tỷ, thiệt, thân, ý cũng không thể được, sắc tướng cũng không thể được, thanh, hương, vị, xúc, pháp tướng cũng không thể được; nhãn thức không thể được, nhĩ, tỷ, thiệt, thân, ý thức cũng không thể được; nhãn xúc không thể được, nhĩ, tỷ, thiệt, thân, ý xúc cũng không thể được; nhãn xúc sinh ra các thọ cũng không thể được, nhĩ, tỷ, thiệt, thân, ý xúc sinh ra các thọ cũng không thể được; sắc tưởng cũng không thể được, cho đến pháp tưởng cũng không thể được; địa giới không thể được, thủy, hỏa, phong, không, thức, giới cũng không thể được; dục giới tướng không thể được, Sắc giới, Vô sắc giới tướng không thể được; hữu vi tướng không thể được, vô vi tướng cũng không thể được.
Nếu người nào đối với pháp thắng nghĩa này, tìm cầu các pháp và tự tánh đều không thể được. Lại các người ngu dị sinh, vô văn nghe pháp này chắc sinh kinh sợ, đối với pháp Phật tâm sinh hối hận áo não, đối với Nhất thiết trí liền thoái lui, các hàng trời người đều sinh khinh chê hủy báng. Người như vậy luôn ở trong luân hồi, bị các khổ trói buộc.
Lúc đó, Diệm-ma Thiên và các Thiên tử quán sát thế gian tất cả chúng sinh thường ở trong sinh tử các khổ bức bách, đối với pháp Phật sinh tôn trọng sâu sắc, dùng sức thần thông cúng dường rộng lớn không khác gì sự cúng dường của Tam thập tam thiên. Các Thiên tử này cúng dường rồi, nhiễu quanh bên phải ba vòng, đảnh lễ sát chân Đức Thế Tôn, rồi đứng qua một bên, chắp tay hướng lên Đức Phật dùng kệ khen rằng:
Quán Phật các uẩn đều vắng lặng
Xứ, giới các pháp cũng như vậy
Các căn cảnh giới thường vắng lặng
Thì thấy tánh chân thật Như Lai.
Người trí thế gian đối Phật pháp
Không từ người khác tự nhiên hiểu
Đó là Thế tục và Thắng nghĩa
Lìa nó không có pháp thứ ba.
Như Lai xuất hiện ở thế gian
Tùy cơ diễn nói pháp Thế tục
Chúng sinh nếu phát tâm thanh tịnh
Thường được khoái lạc của trời người.
Nhân Trung vô úy Thích Sư Tử
Dựa Thế tục đế nói sáu nẻo
Chư Thiên, Người và A-tu-la
Địa ngục, ngạ quỷ cùng bàng sinh,
Giàu sang sung túc dòng tôn quý
Dòng họ thấp hèn nhà nghèo cùng
Nô tỳ, sai sử, người kỹ nhạc
Và bị tàn tật các đau khổ.
Như vậy đã nói pháp thế tục
Rộng vì lợi ích người phàm phu
Do chúng sinh khởi tâm khát ái
Không lìa tám pháp của thế gian,
Đó là lợi, suy và khen, chê
Tán tụng, gièm pha, khổ, vui thảy
Người được càng tăng tâm ham thích
Người mất lại sinh ra khổ não.
Dựa vào thế tục nói chân đế
Do vì ngu si khởi điên đảo
Bất tịnh là tịnh, khổ là vui
Đối pháp vô ngã chấp là ngã,
Còn pháp vô thường cho là thường
Khởi tưởng hư vọng lại chấp trước
Dù họ đã nghe được Phật dạy
Tâm sinh kinh sợ không tin thọ.
Do hủy báng chánh pháp Như Lai
Ở trong địa ngục chịu các khổ
Người tham dục ngu si như vậy
Lần lượt chìm đắm mãi không thôi.
Nếu có ai đối với pháp Phật
Dùng tuệ lựa chọn không điên đảo
Lìa bỏ luân hồi nhân khổ não
Dần dần tu tập đạo Bồ-đề.
Tự tánh các pháp vốn thanh tịnh
Và Thắng nghĩa đế không tuyên bày
Nếu người nghe sinh tâm ham thích
Nên biết người này chân Phật tử.
Con nương Như Lai nói lời này
Chư Thiên nhất tâm sẽ mong cầu
Nếu hay như lý hành đúng pháp
Rốt ráo đều sẽ thành Phật đạo.
Biết được tâm niệm sâu sắc của các Thiên tử, Đức Thế Tôn liền từ nơi miệng phóng ra ánh sáng thanh tịnh chiếu khắp chúng hội. Tôn giả Tỳ-kheo Mã Thắng thấy ánh sáng này rồi, nhất tâm chắp tay dùng kệ thưa hỏi:
Hôm nay Như Lai phóng ánh sáng
Chúng hội thấy rồi sinh nghi hoặc
Xin vì chúng con nói việc ấy
Khiến đại chúng này tâm an ổn.
Hoặc nếu chư Thiên được thọ ký
Thảy đều tôn trọng sinh tùy hỷ
Người đủ trí tuệ cũng hy vọng
Đối với pháp Phật thường tinh tấn.
Các Thiên tử này đứng trước Phật
Đều là người công đức tối thượng
Cúi xin Như Lai xiển đại Từ
Dùng tiếng Phạm âm thương nhiếp thọ.
Họ nghe Đức Phật tâm vui thích
Con đây sẽ không còn nghi ngờ
Nếu được Như Lai thọ ký cho
Dũng mãnh siêng năng không thoái chuyển.
Lớn thay, Vô thượng Thiên Nhân Sư
Phá người dị luận về chánh lý
Chúng hội muốn nghe âm vi diệu
Mau nói việc thọ ký chư Thiên.
Đức Thế Tôn vì Tỳ-kheo Mã Thắng nói kệ rằng:
Tỳ-kheo Mã Thắng nên lắng nghe
Ta vì tuyên nói việc phóng quang
Các Thiên nhân hội hợp lớn này
Muốn nghe công đức của Như Lai.
Đời có người phàm phu hạ liệt
Nghe công đức Phật không ham thích
Luôn bị tham nhuế nó thiêu đốt
Trong trăm ngàn đời nhiều tranh cãi.
Nếu đối pháp Phật sinh tin thích
Người này nhiều kiếp từng huân tập
Đại Bi nguyện lực thường tương ưng
Nên được công đức Phật như vậy.
Nếu thấy người thế gian suy khổ
Thường khởi tâm Bi vì thương xót
Khen công đức Phật chẳng nghĩ bàn
Khiến họ tịnh tín sinh ham thích
Chư Thiên từng ở Phật quá khứ
Tu tập các căn lành to lớn
Nay nghe Phật, đức khó nghĩ bàn
Cũng như vòng hoa đội lên đảnh.
Diệm-ma thiên kia và quyến thuộc
Ở trong pháp ta cần được độ
Đầy đủ tịnh tuệ tâm đại Bi
Nhàm chán thế gian các hữu kết,
Phụng thờ cúng dường các Như Lai
Cũng như hằng hà sa số lượng
Tích tập vô biên nhân thắng phước
Vì cầu Vô thượng đạo Bồ-đề.
Nhân Trung Sư Tử xuất thế gian
Bày ra vô biên pháp tịch tĩnh
Chúng sinh chìm đắm trong phiền não
Dùng tâm đại Bi mà cứu vớt.
Quán các chúng sinh hoặc nghiệp trói
Khi thuyết pháp xuất ly tối thượng
Họ nghe pháp rồi suy nghĩ đúng
Biết các pháp không lìa tự tánh,
Các căn tịch tĩnh không đắm trước
Rõ tất cả pháp đều như huyễn
Đều thông đạt pháp tánh vốn không
Do đó hiểu được tướng chân thật.
Các Thiên tử kia ở trước ta
Đã phát tâm cúng dường rộng lớn
Đến đời vị lai kiếp Tinh tú
Được thành vô thượng quả Bồ-đề.
Các Như Lai này hiện thế gian
Trọn đủ bốn mươi bốn ức kiếp
Độ thoát vô lượng khổ chúng sinh
Đều khiến thanh tịnh lìa các hoặc.
Diệm-ma thiên kia được thọ ký
Đồng hiệu Đại Tiên Hàng Oán Phật
Nay vì Mã Thắng đáp nghi này
Đại chúng đến hội đều vui thích.
PHỤ TỬ HỢP TẬP KINH
QUYỂN 9
Phẩm 17: THỌ KÝ ĐỔ-SỬ-ĐA THIÊN
Khi ấy, trong chúng hội có tám mươi ức Đổ-sử-đa Thiên thấy các A-tu-la vương cho đến Diệm-ma thiên ở chỗ Thế Tôn cúng dường rộng lớn; lại nghe Đức Thế Tôn thọ ký thành Vô thượng Bồ-đề, tâm rất hoan hỷ thật chưa từng có. Các Thiên tử suy nghĩ: “Pháp Bồ-đề này vốn không sắc tướng; thọ, tưởng, hành, thức cũng lại không tướng, vậy thì hôm nay Đức Thế Tôn sẽ dùng pháp nào để thọ ký? Vì sao? Vì sắc vốn không sinh, Bồ-đề cũng không sinh; cho đến thức không sinh cho nên Bồ-đề cũng không sinh. Tại sao pháp không sinh mà được Bồ-đề ư? Như vậy, sắc không diệt nên Bồ-đề cũng không diệt, cho đến thức không diệt cho nên Bồ-đề cũng không diệt; tại sao pháp không diệt mà có thể được Bồ-đề? Như vậy, sắc vắng lặng cho nên Bồ-đề cũng vắng lặng, cho đến thức vắng lặng cho nên Bồ-đề cũng vắng lặng. Như vậy, sắc không hai cho nên Bồ-đề cũng không hai, cho đến thức không hai cho nên Bồ-đề cũng không hai. Như vậy, sắc không động nên Bồ-đề cũng không động, cho đến thức không động nên Bồ-đề cũng không động. Như vậy sắc không thể thấy cho nên Bồ-đề cũng không thể thấy, cho đến thức không thể thấy nên Bồ-đề cũng không thể thấy. Tướng Bồ-đề kia lìa tự tánh thì sao nói không sinh, không diệt, tịch diệt, không hai vắng lặng không động và không thể thấy. Đối với các pháp cái nào gọi là danh sắc? Tự tánh sắc không; thọ, tưởng, hành, thức cũng đều không. Sao gọi là Phật? Sao gọi là Bồ-tát? Sao gọi là thọ ký? Phật tự tánh Phật không, người tự tánh Bồ-tát không, Bồ-đề tự tánh Bồ-đề không, thọ ký tự tánh thọ ký không.
Điều mà gọi là Phật là chỉ dựa vào thế tục giả danh kêu gọi hy vọng phân biệt. Những người có trí thức nghe các pháp không không sinh chấp trước, còn người ngu si nghe liền nổi sân giận không thể hiểu được.
Ví như có người trong mộng hưởng thọ năm thứ dục lạc khoái thích, đến khi thức giấc nhớ lại thật không được gì. Người trí biết rõ nên không sinh buồn khổ mà an trụ vào Bồ-đề thừa, rõ tánh Bồ-đề xưa nay vắng lặng thật không sở đắc. Không sinh lo sợ cũng lại như vậy. Vì sao? Vì biết rõ các pháp đều như mộng. Sự lãnh hội của người phàm phu ngu si đều khác, đối với các vọng pháp mà sinh chấp trước, các pháp như vậy đều không thể được. Phàm phu không thể được, pháp phàm phu cũng không thể được; Thanh văn không thể được, pháp Thanh văn cũng không thể được; Duyên giác không thể được; pháp Duyên giác cũng không thể được; Bồ-tát không thể được, pháp Bồ-tát cũng không thể được; Phật không thể được, pháp Phật cũng không thể được; Bồ-đề không thể được, pháp Bồ-đề cũng không thể được; Niết-bàn không thể được, pháp Niết-bàn cũng không thể được”. Đổ-sử-đa thiên nghĩ như vậy rồi liền bạch Thế Tôn:
– Bạch Thế Tôn! Con nay đối với Đệ nhất nghĩa không có nghi hoặc, phát tâm thanh tịnh cúng dường các món vi diệu tối thượng hơn cả Diệm-ma thiên không thể so sánh.
Cúng dường rồi, cung kính đảnh lễ sát chân Phật Thế Tôn, nhiễu quanh bên phải ba vòng, rồi đứng qua một bên chắp tay hướng lên Đức Phật dùng kệ tán thán:
Nếu người phụng hành lời Phật dạy
Thì là an trụ công đức Phật
Đối với ba pháp môn giải thoát
Thâm đạt nghĩa vị không trở ngại.
Trong đó không sắc và thọ, tưởng
Cũng không hành, thức, tâm cùng cảnh
Rõ năm uẩn kia chỉ giả danh
Đây là trí tuệ Nhân Sư Tử.
Như vậy trí tuệ thắng trượng phu
Không chấp phần nhỏ tướng Bồ-đề
Đã ngộ uẩn không được thiện lợi
Đối công đức Phật không nghi hoặc.
Thâm đạt Bồ-đề nghĩa thật tướng
Không khởi hy vọng, không khen chê
Cũng không vui thích tâm mặc tình
Đó là khéo trụ hạnh Bồ-đề.
Nếu người bình đẳng thấy pháp tánh
Thì đối các pháp không sợ gì
Phật tử đối với thế gian này
Tu chứng đầy đủ thắng công đức.
Thông đạt sắc tướng thảy đều không
Đối các cảnh dục đều xả bỏ
Quán sát luân hồi trong ba cõi
Cũng không mong cầu, không ham thích.
Nếu người rõ được pháp năm uẩn
Phật và Bồ-đề cùng thọ ký
Người nói người nghe thảy đều không
Hiểu rõ như vậy không ngại gì.
Pháp công đức Phật pháp phàm phu
Tất cả tướng này vốn không sinh
Hay rõ pháp tánh môn tối thượng
Thì mới gọi là chân Phật tử.
Lại nữa, biết rõ pháp như vậy
Năm uẩn, xứ, giới vốn không diệt
Phật và Bồ-đề lời thọ ký
Các pháp như thế đều đồng nhau.
Người trí hiểu được pháp môn này
Nhưng không xa lìa hành Bồ-đề
Do rõ pháp tánh là không diệt
Đối Phật Bồ-đề không thể được.
Lại nữa, các uẩn và xứ giới
Phật và Bồ-đề đều vắng lặng
Nếu người không mong cầu pháp này
Tức là trì chánh pháp của Như Lai.
Các uẩn, xứ, giới đều vô tác
Phật và Bồ-đề việc thọ ký
Các pháp như thế thảy đều không
Hiểu biết như vậy là Phật tử.
Các uẩn, xứ, giới tự tánh không
Phật và Bồ-đề việc thọ ký
Người trí quyết định khéo biết rõ
Đó mới gọi là chân Phật tử.
Các uẩn, xứ, giới đều hư vọng
Cùng với Đấng Lưỡng Túc tối thắng
Bồ-đề thọ ký cũng như vậy
Hiểu biết như thế là Phật tử.
Pháp này phi ly, phi bất ly
Cũng không phải có, không phải không
Không tướng hữu vi và vô vi
Hiểu biết như vậy là Phật tử
Như Lai xuất hiện ở thế gian
Thông đạt nghĩa vi diệu như vậy
Đây là Bậc Trượng Phu tối thắng
Kham nhận cúng dường của chư Thiên.
Con nay khen ngợi công đức Phật
Được các phước báo lợi quần sinh
Chỉ có Như Lai mới chứng biết
Hồi hướng mình người đều thành Phật.
Khi ấy, Đức Thế Tôn biết được tâm niệm của các chư Thiên muốn được Đức Như Lai thọ ký thành Phật, từ ngay tòa phóng ra ánh sáng thanh tịnh. Thấy được tướng này, Tôn giả Mã Thắng chắp tay hướng lên Đức Phật dùng kệ thưa hỏi:
Hôm nay Thế Tôn vì duyên gì
Dùng sức thần thông hiện điềm này
Xin vì chúng hội nói việc ấy
Tất cả thế gian đều vui thích.
Thấy trong miệng Phật phóng tịnh quang
Chư Thiên thảy đều sinh nghi hoặc
Tất cả chiêm ngưỡng từ dung Phật
Nhất tâm muốn nghe lời Phật dạy.
Ví như người bệnh gặp lương y
Mong được cứu chữa trao linh dược
Nay đây các chúng đứng trước Phật
Khát ngưỡng cần cầu cũng như vậy.
Các chúng trời người đến tập hội
Đều được đầy đủ tuệ thanh tịnh
Nhất tâm lắng nghe không duyên ngoài
Những gì Phật dạy hay hiểu được.
Như Lai thường dùng tâm đại Bi
Phá trừ tất cả lưới nghi hoặc
Khi họ nghe rồi đều phụng trì
Nhiếp các dị luận sinh chánh kiến.
Khi ấy, Đức Thế Tôn vì Tỳ-kheo Mã Thắng nói kệ rằng:
Mã Thắng ông nay hỏi việc này
Vì lợi thế gian làm ánh sáng
Người trí hay dứt các chúng nghi
Nên được trời người đều tôn trọng.
Đổ-sử Thiên vương và Thiên tử
Đạt pháp tối thượng vị cam lồ
Cúng dường rộng lớn diệu trang nghiêm
Thế nên nay ta sẽ thọ ký.
Hay dùng thắng tuệ quán thế gian
Tuy thấy pháp tánh nhưng không trước
Khéo đạt ba pháp môn giải thoát
Điều này người ngu không thể biết.
Họ ở chỗ Phật thời quá khứ
Đã từng thỉnh hỏi nghĩa như vậy
Quán các pháp tánh rốt ráo không
Như những gì Phật trước đã nói.
Nay ở chỗ ta lại cúng dường
Tối thượng tối thắng không gì bằng
Hay thường nghĩa không khen Như Lai
Đều vì lợi lạc các hữu tình.
Tất cả các pháp đều không sinh
Phật và Bồ-đề cùng thọ ký
Cho đến người tu tập Bồ-đề
Bản tánh không sinh cũng bằng nhau.
Nếu người rõ pháp tánh như vậy
Quyết định chứng được đại Bồ-đề
Các Thiên tử kia xưa nghe trì
Nên hay tuyên dương Đệ nhất nghĩa.
Hay dùng tuệ sáng khéo lựa chọn
Biết rõ pháp tánh thường không giảm
Các Thiên tử kia lìa các nghi
Tự nhiên thành tựu trí vô sư.
Pháp tánh chẳng nắm cũng chẳng cầu
Rốt ráo không nương lìa phân biệt
Các Thiên tử kia lìa các nghi
Người ngu tâm hay sinh sợ hãi.
Tất cả các pháp lìa tự tánh
Bồ-đề và tâm Bồ-đề kia
Các Thiên tử ấy khéo biết rõ
Xưa nay thanh tịnh không nhiễm trước.
Đổ-sử Thiên vương và Thiên tử
Trụ tuệ kiên cố không sở trụ
Không lâu sẽ được Phật Bồ-đề
Thành tựu đầy đủ Nhất thiết trí.
Vào đời vị lai kiếp Tinh tú
Lần lượt xuất hiện ở thế gian
Độ thoát vô biên các chúng sinh
Đồng hiệu Quyết Định Trí Vương Phật.
Như Lai biết được tâm niệm họ
Nên liền phóng ánh sáng thanh tịnh
Vì họ thọ ký nhân thành Phật
Khiến cho chúng hội sinh vui thích.
Phẩm 18: THỌ KÝ LẠC BIẾN HÓA THIÊN
Khi ấy, Lạc biến hóa Thiên chủ cùng bảy mươi ức Thiên tử quyến thuộc thấy các A-tu-la vương cho đến Đổ-sử-đa Thiên và các Thiên tử ở chỗ Phật cúng dường rộng lớn, tùy hỷ sâu sắc phấn khởi vô lượng, lại nghe Như Lai thọ ký cho họ. Các Thiên tử nghe lời nói này rồi thân ý thư thái, được trụ thật tế, đối với pháp thắng nghĩa lìa các nghi hoặc.
Khi ấy Lạc biến hóa Thiên vương từ chỗ ngồi đứng dậy đảnh lễ sát chân Đức Thế Tôn chắp tay cung kính bạch rằng:
– Bạch Thế Tôn! Như con hiểu được nghĩa Đức Phật đã nói, tất cả các pháp gọi là thật tế, là vô lượng tế, vô ngại tế, vô trụ tế, vô tận tế, vô nhị tế, phi tế, vô tế gọi là thật tế.
Thưa Thế Tôn! Nói thật tế nghĩa là không điên đảo. Vô lượng tế là không có phần hạn. Vô ngại tế là không phải hòa hợp. Vô trụ tế là lìa tự tánh. Vô lượng tế là không có sinh. Vô nhị tế là chỉ có một tướng. Phi tế là thể chẳng phải có. Vô tế là vốn vô cùng cực.
Thưa Thế Tôn! Pháp thật tế này là khắp mọi nơi, hữu vi vô vi thông đạt vô ngại, không có một pháp nào là không phải thật tế, cho đến Bồ-đề cũng là thật tế.
Pháp nào gọi là Bồ-đề? Tất cả pháp gọi là Bồ-đề, cho đến nghiệp ngũ vô gián cũng gọi là Bồ-đề. Vì sao? Vì pháp Bồ-đề lìa tự tánh, nghiệp ngã vô gián cũng lìa tự tánh. Thưa Thế Tôn! Lại nghiệp ngũ Vô gián tức là cảnh giới Vô dư Niết-bàn. Vì sao? Vì tánh của các pháp lìa tướng tội. Thế nên, nghiệp vô gián gọi là cảnh Niết-bàn. Thưa Thế Tôn! Người trụ luân hồi có thể cầu Niết-bàn. Trong thật tế ấy không có hai tướng, không có sinh tử có thể lìa, không có Niết-bàn có thể chứng. Vì sao? Vì lìa tự tánh. Thưa Thế Tôn! Nay con đối với lý thật tế này không có nghi hoặc. Nếu người nào đối với pháp này mà lìa nghi hoặc, nên biết người này đã từng ở chỗ Phật quá khứ, được thọ ký Chánh đẳng Chánh giác.
Khi ấy, Đức Thế Tôn nghe Thiên vương nói lời như vậy, muốn khiến cho đại chúng tịnh tâm tin hiểu thanh tịnh hoan hỷ, liền từ nơi tòa phóng ánh sáng lớn. Tôn giả Tỳ-kheo Mã Thắng dùng kệ thưa hỏi:
Điều Ngự Sư thương xót thế gian
Ở giữa đại chúng hiện điềm này
Trong miệng phóng ra ánh sáng lớn
Tướng này không phải là không nhân.
Nay đây những người đến tập hội
Đều sinh tâm cung kính thanh tịnh
Xin nói nhân duyên phóng quang này
Để trừ tất cả các nghi hoặc.
Nếu như họ nghe lời Phật dạy
Nhất tâm lắng nghe và tin thọ
Tôn trọng lời Phật phụng hành theo
Thệ cầu quả Vô thượng Bồ-đề.
Cúi xin Như Lai mau diễn nói
Thương xót quần sinh tâm khát ngưỡng
Chư Thiên thân ta đều thư thái
Quyết định tự biết sẽ thành Phật.
Khi ấy, Đức Thế Tôn vì Tỳ-kheo Mã Thắng nói kệ rằng:
Mã Thắng nay hỏi việc phóng quang
Như Lai phóng quang đều có nhân
Ông nay lắng nghe chớ nghĩ gì
Nay ta thọ ký cho chư Thiên.
Hóa Lạc Thiên vương và quyến thuộc
Lần lần thành tựu Nhất thiết trí
Ở trong đại chúng các trời người
Rống tiếng sư tử nhiếp dị luận.
Ví như tất cả trong hang núi
Không sinh châu ngọc không có lầm
Như vậy Hóa lạc các trời người
Quyết định đương lai sẽ thành Phật.
Ví như khi mặt trời lặn xuống
Thì không lâu mặt trăng xuất hiện
Các Thiên tử ấy đạt pháp tánh
Tự biết nhất định thành Chánh giác.
Ví như thế gian mặt trời sáng
Quán sát sắc tượng đều thấy rõ
Các Thiên tử ấy đạt pháp tánh
Sẽ được Như Lai Nhất thiết trí.
Ví như thế gian khi trời tối
Hữu tình đều biết mặt trời lặn
Các Thiên tử kia đạt pháp tánh
Sẽ được minh tuệ chiếu sáng tỏ.
Ví như thế gian các suối sông
Thảy đều chảy ra ngoài biển cả
Các Thiên tử kia đạt pháp tánh
Nhất định mau chứng đại Bồ-đề.
Như dùng ngói gạch ném hư không
Lực hết rớt xuống ắt như vậy
Các Thiên tử kia đạt pháp tánh
Không lâu thành Phật không còn nghi.
Nếu người thông đạt pháp tánh này
Nhập Phật tri kiến lìa hý luận
Họ sẽ chứng được công đức lớn
Hướng đến Bồ-đề không bao xa.
Giả sử hai mươi na-do-tha
Tệ ma nói ta không thành Phật
Do đủ chánh kiến đạt pháp tánh
Không thể thoái chuyển tâm Bồ-đề.
Như vậy các chúng Thiên tử kia
Hiểu rõ pháp tánh tâm không trước
Mỗi mỗi hy vọng được thọ ký
Ta chuyển cố gắng sinh vui thích.
Các Thiên tử ấy tu từ lâu
Không từ người khác mà hiểu rõ
Tự biết quyết định được Bồ-đề
Những người có trí đều tùy hỷ.
Tỳ-kheo Mã Thắng nên biết rõ
Nếu người cầu Bồ-đề vô thượng
Thường ưa thân cận Phật Thế Tôn
Quán các pháp tánh không chướng ngại.
Tự mình biết rõ được chánh lý
Lại khiến người khác khéo thông đạt
Tùy theo năng lực mà hiểu biết
Đó là người hành pháp đệ nhất.
Nếu trăm ngàn kiếp hành khổ hạnh
Đem thân máu thịt mà bố thí
Trong khoảng sát-na rõ pháp tánh
Phước này rộng lớn lại hơn kia.
Tất cả chư Phật thời quá khứ
Hiện tại cứu độ các chúng sinh
Cho đến vị lai các Thế Tôn
Thảy đều theo đó mà tu tập.
Hóa Lạc Thiên vương và quyến thuộc
Nay ở trước ta khởi cúng dường
Thuở xưa đã từng trồng nhân phước
Nên nói hiểu rõ pháp thậm thâm này.
Những người trí tuệ ở thế gian
Phải nên tu chứng Tam-ma-địa
Nếu nương vào Đẳng trì tối thắng
Người này đến được đường Phật đi.
Tỳ-kheo Mã Thắng nên biết rõ
Các Phật tử này ngộ pháp tánh
Thường hay thọ chơi cảnh giới Phật
Nhiếp phục tất cả các dị luận.
Thế nên siêng tu nghiệp thanh tịnh
Nhất định xa lìa nghiệp khổ não
Thích luôn thân cận thầy nói pháp
Được thành đạo Bồ-đề vô thượng.
Nguồn: Linh Sơn Pháp Bảo Đại Tạng Kinh — bản Việt dịch do HT. Thích Tịnh Hạnh chủ trì. Dữ liệu từ daitangkinh.org. Bản quyền bản dịch thuộc về các dịch giả.
