Tam tạng Việt · Linh Sơn Pháp Bảo Đại Tạng Kinh · Kinh tạng › Bộ Bảo Tích
SỐ 320 — PHỤ TỬ HỢP TẬP K INH (kinh cha con gặp nhau)
- Dịch giả
- HT. Thích Tịnh Hạnh chủ trì phiên dịch
- Thông tin
- Đại tập 45Đại Chính số 320
SỐ 320
PHỤ TỬ HỢP TẬP K INH (kinh cha con gặp nhau)
Hán dịch: Đời Tống, Tam tạng Nhật Xưng
QUYỂN 1
Phẩm 1: VUA TỊNH PHẠN MỚI PHÁT LÒNG TIN (Phần 1)
Tôi nghe như vầy:
Một thời, Đức Phật ở tại nước Xá-vệ thuyết pháp giáo hóa đã xong, rồi đến nước Ca-tỳ-la và đang ở trong rừng Ni-câu-luật-đà, cách thành không xa, cùng với đại chúng Tỳ-kheo một ngàn hai trăm năm mươi vị, đều là A-la-hán, đã tận các lậu, không còn phiền não, tâm thiện giải thoát, tuệ thiện giải thoát, như đại long vương, việc làm đã xong, trút bỏ gánh nặng, hoàn tất việc lợi mình, dứt sạch các hữu kết, tâm được tự tại, có khả năng vượt qua bờ bên kia rốt ráo tối thượng. Tên của các vị là A-nhã Kiều-trần-như, Ma-ha Ca-diếp, Ưu-lâu-tần-loa Ca-diếp, Già-da Ca-diếp, Na-đề Ca-diếp, Xá-lợi-phất, Đại Mục-kiền-liên, các vị đều là đại A-la-hán được nhiều người biết.
Lại còn có các chủng loại sai biệt bỏ tà quy chánh, ngoại đạo Ni-kiền tử, Sa-môn, Bà-la-môn, vô số chúng hội đều đến tập hợp. Đó là: Điều phục điều phục chúng, Tịch tĩnh tịch tĩnh chúng, Thiện siêu bỉ ngạn, Thiện siêu bỉ ngạn chúng; Thiện trụ an ổn, Thiện trụ an ổn chúng; Xuất ly phiền não, Xuất ly phiền não chúng; Năng ly tội ác, Năng ly tội ác chúng; Tốt trừ tội cấu, Tẩy trừ tội cấu chúng; Thiện siêu tam hữu thiện, Siêu tam hữu chúng; Viễn ly ngũ trần, Viễn ly ngũ trần chúng; Ly chư chướng ngại, Ly chư chướng ngại chúng; Thanh tịnh ý lạc, Thanh tịnh ý lạc chúng; Cụ túc chư căn, Cụ túc chư căn chúng; Vi thuận giải thoát, Vi thuận giải thoát chúng; Thiện hộ tự thân, Thiện hộ tự thân chúng; Cụ chư chánh niệm, Cụ chư chánh niệm chúng; Cụ tứ thần túc, Cụ tứ thần túc chúng; Lạc thuyết minh ký, Lạc thuyết minh ký chúng; Minh liễu duyên đế, Minh liễu duyên đế chúng; Thiện tịch chư căn, Thiện tịch chư căn chúng; Tín giải quyết định, Tín giải quyết định chúng; Lạc cầu nghĩa lợi, Lạc cầu nghĩa lợi chúng; Quán sát vô ngã, Quán sát vô ngã chúng; Ly chư phân biệt, Ly chư phân biệt chúng; Đoạn trừ nghi hoặc, Đoạn trừ nghi hoặc chúng; Thân hành khinh an, Thân hành khinh an chúng; Tự tại ái lạc, Tự tại ái lạc chúng; Tâm thiện giải thoát, Tâm thiện giải thoát chúng, Tuệ thiện giải thoát, Tuệ thiện giải thoát chúng; Trụ Thánh chủng tộc, Trụ Thánh chủng tộc chúng.
Các chúng hội như vậy thân ý thư thái, vui được thiện lợi, tất cả đều cùng với đồ chúng quyến thuộc đến chỗ Phật, như cây Bát-la-xa to lớn, nhánh lá sum suê, phát triển đều đặn, đứng yên sừng sững.
Đầu đêm hôm ấy, Đức Thế Tôn ngồi giữa đất trống, im lặng không động, tất cả đại chúng cung kính vây quanh. Đồng thời, Đức Thế Tôn quán sát chúng hội Tỳ-kheo rồi hỏi:
– Vị nào kham nhẫn đến giáo hóa vua Tịnh Phạn, khuyến khích hướng dẫn phát sinh lòng tin thanh tịnh?
Đức Phật vừa hỏi xong, Tôn giả Kiều-trần-như từ chỗ ngồi đứng dậy bày vai áo bên phải, gối phải quỳ sát đất, chắp tay đảnh lễ thưa:
– Thưa Thế Tôn! Con xin nguyện đi.
Đức Phật dạy:
– Này Kiều-trần-như! Ông là bậc Thượng thủ trong chúng Thanh văn, hiểu rõ đế nghĩa, danh xưng to lớn, tất cả chúng sinh tôn trọng phụng sự như thầy. Thôi đi, chớ nói như vậy, việc này không phải cần đến ông.
Lúc đó trong hội, bốn Đại Ca-diếp và Xá-lợi-phất, Mục-kiền-liên đều đảnh lễ thưa:
– Thưa Thế Tôn! Con có thể đến giáo hóa Tịnh Phạn Thánh vương.
Nhưng Phật đều không chấp nhận như trước. Sau khi Đức Phật không chấp nhận, Mục-kiền-liên liền nghĩ: “Không biết hôm nay Đức Như Lai sai ai đến chỗ phụ vương”. Nghĩ rồi liền nhập định quán thấy Tâm Quang Như Lai muốn nhìn thẳng đến Ưu-đà-di, như mặt trời chiếu xuyên qua lầu gác, từ tường phía Đông chiếu thẳng đến vách phía Tây.
Thấy vậy, Mục-kiền-liên liền xả định, đến chỗ Tôn giả Ưu-đà-di nói:
– Đức Thế Tôn sẽ sai Tôn giả đến giáo hóa phụ vương, cho nên tôi đến báo cho Tôn giả biết.
Ưu-đà-di nói:
– Nếu Đức Thế Tôn dạy thế thì tôi xin vâng lệnh.
Mục-kiền-liên nói:
– Tôn giả đến đó việc này rất khó, vậy nên xét kỹ lại để sau khỏi phải hối hận. Vì sao? Vì vua là dòng Sát-đế-lợi, có làm lễ quán đảnh, oai đức tôn nghiêm, tánh không sai phạm. Vậy làm sao để hướng dẫn, đối đáp thế nào, huống nữa là giáo hóa phát sinh lòng tin. Ví như người nọ sai trăm người trải qua nhiều năm mang vác củi khô chất thành đống lớn, rồi châm lửa đốt, lửa bốc lên cao, rồi lại dùng dầu tô đổ thêm lên trên. Lúc đó, có người đi trên đống lửa đang cháy đó mà không bị tổn hại. Lại như có người muốn lấy ngà ở nơi miệng của một con voi hung dữ. Nên biết, người này nhất định bị tổn hại. Nay Tôn giả muốn đến giáo hóa Tịnh Phạn Thánh vương, việc này cũng rất khó như vậy. Tôi nay chỉ nêu một vài ví dụ nhỏ, để khi gặp việc biết cách lo liệu cho được ý an ổn.
Khi ấy, Đức Thế Tôn cho gọi Tôn giả Ưu-đà-di đến bảo:
– Trong chúng Thanh văn đệ tử của ta, ông là người dòng họ Thích, đầy đủ biện tài, khéo nói pháp yếu, vậy nay ông có thể đến giáo hóa Tịnh Phạn phụ vương khéo dùng phương tiện khai phát đạo tâm.
Ưu-đà-di vâng lời Đức Phật dạy bạch:
– Bạch Thế Tôn! Con sẽ đi đến đó. Cúi xin Đại Từ chớ có lo. Giả sử phụ vương thấy con mà nổi giận thì mong nhờ từ quang cứu hộ.
Lúc đó, Đức Thế Tôn vì Ưu-đà-di mà nói kệ rằng:
Lành thay, Ưu-đà-di
Nay lắng nghe ta nói
Ông đầy đủ biện tài
Là thượng thủ trong chúng.
Dòng Thích Tịnh Phạn vương
Thấy ắt sinh vui thích
Thế nên ông nên đi
Mau khiến vua phát tâm.
Nếu giáo hóa phụ vương
Phát sinh ý thanh tịnh
Chư Thiên và thế nhân
Đều tăng trưởng thiện lợi.
An nhàn không tu thiện
Như bờ sắp bị lở
Ở ngay trong đời này
Trừ ngã mạn nghi hoặc,
Sát-na được giàu có
Cùng phóng dật nhiễu trước
Như khách lữ không của
Suy nghĩ thêm khổ não.
Ở cung điện tối thắng
Thọ dục lạc quá lắm
Phật dạy không hiểu biết
Hết vui sinh buồn khổ.
Đủ bốn thứ binh chúng
Bảy báu các quyến thuộc
Tùy ý mà tự do
Hết vui sinh bi não.
Có Dạ-xoa quỷ thần
Ăn tinh khí chúng sinh
Khiến người nhiễm các bệnh
Sao không hộ thân này.
Tích tập các trân báu
Như núi Kế-la-bà
Bị ngu si trói buộc
Không thể tự quán sát.
Do ngu si che tâm
Không hiểu rõ thiện pháp
Như người ở trong mộng
Làm sao có tri giác.
Phàm phu mất tuệ sáng
Nhất định bị lo sợ
Ví như đi đường xa
Mà không có bạn bè.
Thế nên, Ưu-đà-di
Nên dùng thiện phương tiện
Khiến vua dừng tín tràng
Xô ngã mạn cống cao.
Người khác không thiện xảo
Trợ giúp khiến phát tâm
Ông đầy đủ biện tài
Chỉ rõ khổ ba cõi.
Ta nhớ kiếp quá khứ
Có vua hiện ở đời
Danh tiếng vang mười phương
Tên là Chân Thật Tụ
Đem thiện pháp trị đời
Cảnh giới rộng vô cùng
Đủ ức vạn muôn ngàn
Thần dân đều quy phụng,
Các tụ lạc thành ấp
Đầy đủ các hoa quả
Đất chỉ mọc cỏ mềm
Không ngói gạch gai gốc
Suối chảy và cây rừng
Vây quanh khắp mọi nơi
Trăm ngàn Càn-thát-bà
Tấu lên các âm nhạc,
Hiền thánh tập hợp lại
Dân, vật đều sung túc
Có nhiều chúng Tỳ-kheo
Nương tựa trì tịnh giới.
Lại có các ngoại đạo
Đại tiên, đại trí giả
Số ấy đến trăm ngàn
Rời bỏ tu khổ hạnh,
Đều sinh kiến chân thật
Tin thọ chánh pháp Phật
Lo sợ ba đường ác
Mong được sinh Thiên giới.
Vua ấy có thái tử
Tên là Kiên Cố Tuệ
Từng gặp Phật quá khứ
Đã trồng đức căn bản
Trong trăm ngàn muôn ức
Nhân dân đều thân cận
Quán lỗi lầm năm dục
Tâm thường sinh nhàm chán.
Thấy chỗ của vua ở
Như Thiên cung điện kia
Hậu, phi tranh vây quanh
Thọ dục lạc vô cực,
Khi ấy, Kiên Cố Tuệ
Liền tâu với vua rằng
Con nay rất thành tâm
Thệ cầu đạo Vô thượng,
Đối thể nữ quyến thuộc
Đều không sinh ham thích
Thiếu niên đắm trước dục
Hết vui khổ lại đến,
Như Đại tiên thuở xưa
Nghỉ ở tại hang núi
Không màng đến năm dục
Lấy tịch tĩnh làm vui
Vua bảo Kiên Cố Tuệ
Chớ nói lời như vậy
Nếu không thọ dục lạc
Sao gọi là con ta!
Có đất nước giàu sang
Khác gì Đa Văn thiên
Các lầu gác cung điện
Trang nghiêm bằng các báu,
Trăm ngàn thứ kỹ nhạc
Luôn sẵn sàng túc trực
Đủ sắc tướng tối thượng
Không khác gì Thiên nữ,
Diện mạo đều tròn đầy
Môi đỏ răng bằng khít
Trán rộng lại bằng thẳng
Mắt tợ hoa sen xanh,
Hình nghi đều đoan chánh
Da sạch như kha tuyết
Diễn xuất điệu ca múa
Làm vui thích lẫn nhau,
Niên thiếu sắc trắng đẹp
Như hoa tươi trên cành
Con nên ở nơi đây
Chớ bỏ sự giàu sang,
Ta thành thật bảo con
Không chê cũng không khen
Thái tử khéo hiểu biết
Vương vị không gì bằng.
Ta nghe lời ấy rồi
Rất khó cầu xuất ly
Đối cảnh ngũ dục kia
Không trước như giấc mộng.
Lại thưa với vua rằng
Tự nhớ đời vô thỉ
Bị dục nhận chìm đắm
Vui tình không xấu hổ,
Cũng như gã mù kia
Tự bỏ đường bằng thẳng
Đi vào đường nguy hiểm
Nương ai để cứu giúp,
Không hiểu rõ về dục
Do đâu thoát trói khổ
Nên xa lìa đường hiểm
Tâm này không điên đảo,
Nên lìa xa các dục
An ổn trừ lỗi lầm
Nên biết người trước dục
Như mù không thấy gì
Cảnh dục như thác mạnh
Chảy xiết khó phòng hộ
Có người trí sáng suốt
Nên sinh tâm chán sợ,
Dục là nhân các khổ
Tổn hại hơn rắn độc
Cùng đao, trượng, thuốc độc
Và lửa dữ thiêu đốt.
Vương tử Tuệ Kiên Cố
Rơi lệ tâu phụ vương
Chí con muốn rừng núi
Lìa dục cầu giải thoát,
Thân này thật đáng chán
Già bệnh khổ trói buộc
Không cần ngôi vua báu
Mong cha cho xuất gia.
Khi ấy trong dòng vua
Đồng tử tên Nguyệt Thí
Thấy thái tử xuất gia
Cũng theo tu phạm hạnh.
Thái tử xuất gia rồi
Đủ dũng mãnh tinh tấn
Được năm thứ thần thông
Khéo tu bốn Vô lượng.
Nhân Trung Thích Sư Tử
Nói pháp không sợ gì
Giáo hóa các chúng sinh
Đều khiến vào Phật đạo.
Đồng tử Nguyệt Thí kia
Dùng phương tiện thiện xảo
Chỉ lỗi lầm năm dục
Khiến vua phát đạo tâm.
Ưu-đà-di nên biết
Kiên Cố Tuệ thuở xưa
Ý ông nghĩ thế nào
Nay chính là ta đây.
Còn đồng tử Nguyệt Thí
Ưa tu hạnh chân thật
Cùng ở trong dòng Thích
Nay chính là ông đấy.
Vì thế Ưu-đà-di
Ông nay nên đến đó
Khuyên phụ vương phát tâm
Tăng trưởng các thiện lợi.
Nghe Đức Thế Tôn nói kệ rồi, Tôn giả Ưu-đà-di vâng lời Đức Phật dạy, đảnh lễ cáo lui.
Sáng sớm hôm sau, Ưu-đà-di ôm bình bát đi đến thành Ca-tỳ-la, vào cung vua, thấy trăm ngàn hoàng tộc dòng họ Thích tập hợp lại một chỗ.
Trong chúng ấy có một người tên là Nguyệt Diện là bạn tri thức trước kia của Ưu-đà-di. Từ xa trông thấy Tôn giả nên liền đến thưa hỏi:
– Vì duyên gì ngài đến đây?
Ưu-đà-di đáp:
– Nay tôi ở chỗ Thế Tôn trong rừng Ni-câu-luật-đà vội vã đến đây. Vâng lời Đức Phật dạy đến giáo hóa Tịnh Phạn phụ vương khai phát lòng tin thanh tịnh.
Nguyệt Diện nghe rồi nói:
– Nếu xưa kia thái tử không xuất gia thì nay nhất định làm Chuyển luân thánh vương, đem mười điều thiện giáo hóa cai trị làm vua bốn Thiên hạ, có bảy báu tự nhiên xuất hiện như: Luân báu, voi báu, ngựa báu, châu báu, nữ báu, binh báu, chủ tạng thần báu, lại còn có ngàn con vây quanh, tất cả nhân dân cung kính tôn trọng. Nay đã xuất gia, chí thích vắng lặng, mất đi sự nghiệp giàu sang phú quý to lớn như vậy. Sở dĩ hôm nay chúng tôi tập hợp như thế là để bàn về việc này đây.
Nói chuyện chưa xong thì vua Tịnh Phạn cho triệu tập dòng họ Thích đến trước sân bảo:
– Các khanh nên biết! Thái tử Tất-đạt bỏ cả ngôi vua khoái lạc vi diệu tối thượng, thích ở rừng hoang, thật là một việc sai lầm. Từ nay trở đi, các khanh không được đến chỗ ấy cung kính cúng dường, nếu ai trái phạm thì sẽ đánh phạt.
Lúc đó, có người dòng họ Thích tên là Thiện Ngộ thông minh sáng suốt nhiều thiện xảo, đi ra cửa cũng gặp Ưu-đà-di và đưa đến chỗ vắng mới dám thăm hỏi:
– Thưa Tôn giả! Đức Thế Tôn đạo sư đi đứng nhẹ nhàng thư thái an ổn khoái lạc, bốn đại điều hòa, ít bệnh, ít não, hóa độ chúng sinh không biết mệt mỏi chứ?
Lại có người dòng họ Thích tên là Vô Ưu. Lại có người dòng họ Thích tên là Ly Ưu đến chỗ Tôn giả thăm hỏi Thế Tôn cũng như người trước:
– Chúng tôi đều muốn đến chỗ Thế Tôn, nhưng vừa nhận Thánh chỉ, các dòng họ Thích không được đến thân cận cúng dường Thế Tôn, nếu ai trái phạm nhất định trị phạt. Vì sợ sắc lệnh nghiêm khắc, nên không ai dám đến đó.
Nghe nói như vậy, Ưu-đà-di suy nghĩ: “Tại sao ý của vua Tịnh Phạn như vậy? Như Lai tuệ nhật xuất hiện thế gian làm nhiều việc lợi ích cho tất cả chúng sinh. Tất cả nhân dân, bốn Đại Thiên vương, Đế Thích Thiên chủ, Phạm Thiên vương tranh nhau cúng dường chưa bỏ trống ngày nào. Vậy nay ta nên cầu kiến Tịnh Phạn phụ vương để trình bày việc trên ”. Nghĩ vậy rồi liền nhập định quán, biết được vua Tịnh Phạn tín căn thành thục, nhất định giáo hóa được. Lúc đó, Tôn giả Ưu-đà-di kiểm thúc các oai nghi, ngồi kiết già bay lên hư không cao bằng bảy cây Đa-la, hiện đủ mọi thần thông biến hóa. Vua Tịnh Phạn từ xa trông thấy Tôn giả đi trên hư không, tâm sinh hoan hỷ, chắp tay chiêm ngưỡng nói kệ rằng:
Hy hữu thành tựu hạnh thù thắng
Hiện các thần biến đủ oai nghi
Nương không đến đây có duyên gì
Cúi xin Tôn giả cứ nói ra.
Khi ấy Tôn giả Ưu-đà-di dùng kệ đáp:
Tôi là con của Thánh vương tử
Nương vào chánh pháp của Như Lai
Xin vua mau phát tâm tịnh tín
Đối thắng phước điền khởi cúng dường.
Thái tử bỏ nước, thành Phật đạo
Đầy đủ tốt đẹp danh tiếng lớn
Thân quang thường chiếu khắp thế gian
Trí quang hay phá các si ám,
Như mặt trời sáng xua tan mây
Không trung phóng ra ánh sáng lớn
Trí quang Long tử cũng như vậy
Thường hay chiếu sáng khắp ba cõi,
Như mặt trời tròn sáng rực rỡ
Che khuất ánh sáng các vì sao
Trí sáng Long tử cũng như vậy
Nhiếp phục tất cả các ngoại đạo.
Lại như Sư tử rống hang sâu
Muông thú nghe rồi đều bỏ chạy
Long tử tuyên dương Diệu pháp âm
Bẻ gãy dị luận khiến khai giải.
Ngoại tiên khổ hạnh trí tà vọng
Không thể hiểu được trí vô ngã
Lưu chuyển luân hồi trong ba cõi
Do không thắng tuệ mê chân đế.
Tất cả hữu tình ở thế gian
Mù không mắt tuệ khó thoát ra
Như Lai khai phát trí chiếu sáng
Phá màn vô minh từ vô thỉ.
Thiện ác hai đường thật rõ ràng
Một là bằng phẳng, một hiểm trở
Như Lai khéo chỉ người mê ấy
Cứu người thoát khỏi sự chìm đắm
Ví như mây mang các hơi nước
Mưa khắp đại địa không cao thấp
Phật thí pháp vũ cũng như vậy
Tăng trưởng mầm thiện hàng trời người,
Mưa xuống thấm đều các núi rừng
Cây thuốc cành nhánh và rễ lá
Các hoa đẹp đẽ đều chớm nở
Trang nghiêm khắp tất cả mặt đất.
Cũng như Long tử mưa pháp vũ
Cây pháp Phật công đức tươi tốt
Mười Lực, Vô úy, pháp Bất cộng
Thành tựu Bồ-đề trí hoa quả.
Các núi báu Di-lê trong biển
Rực rỡ trơ trọi nhưng không động
Phật ở trong hội chúng Thanh văn
Sáng suốt quang minh không ai bằng.
Tam thập tam thiên Đế Thích chúa
Cúng dường rộng lớn trang nghiêm đẹp
Long tử nguy nguy Đại Sa-môn
Chư Thiên thấy Phật đều khai ngộ.
Muốn vào biển Phật pháp giải thoát
Thành tựu trí tuệ pháp bảo tạng
Nên dùng giới định làm thuyền bè
Đến thẳng Niệm xứ tụ ma-ni.
Thái tử xưa tu các khổ hạnh
Hoặc ở bờ ao, hoặc hang núi
Hoặc ở đồng hoang xa hẻo lánh
Khéo đạt Không, Vô tướng, Vô tác.
Mâu-ni Đại Tiên rống sư tử
Chỉ dụ quần mê sinh giác ngộ
Sức phương tiện khéo léo như vậy
Hóa người khó hóa khiến nhu thuận.
Phật là tối thắng Điều Ngự Sư
Hay thí pháp bảo cho chúng sinh
Tịch tĩnh diệu lạc Xa-ma-tha
Công đức giới định tạng kiên cố.
Nếu khéo lời dạy tu các hạnh
Trừ hoặc diệt tội khiến thanh tịnh
Vì thế Trời, Người, A-tu-la
Thường ưa nghe trì chánh pháp Phật.
Khi ấy, vua Tịnh Phạn vì Tôn giả Ưu-đà-di nói kệ:
Con ta xuất gia có vui gì
Ngọa cụ ăn uống đều thiếu thốn
Giống như sen xanh đang tươi tốt
Nhổ bỏ trên đất sẽ khô héo.
Tôn giả Ưu-đà-di dùng kệ đáp:
Như Lai du hý các thần thông
Thường dùng Thiền duyệt không đói khát
Do trụ tịch tĩnh thiền vi diệu
Như hoa sen vàng thể chắc chắn.
Vua Tịnh Phạn lại nói kệ:
Thái tử thuở xưa ở hoàng cung
Trăm ngàn thể nữ thường vây quanh
Ngủ nghỉ thường nghe tiếng ca hát
Nay ở núi rừng có vui gì.
Tôn giả Ưu-đà-di dùng kệ đáp:
Phật ở trong cảnh giới giải thoát
Thâm tâm y chỉ các thiền định
Đi đứng nằm ngồi trông oai nghi
Thường sinh vui thích có khổ gì.
Vua Tịnh Phạn lại nói kệ:
Thái tử thuở xưa ở hoàng cung
Nệm ấm chăn êm làm ngọa cụ
Trăm ngàn đèn đuốc luôn chiếu sáng
Chưa hề biết đến tối là gì.
Tôn giả Ưu-đà-di dùng kệ đáp:
Mâu-ni tu mọi hạnh thù thắng
Dùng bốn Vô lượng làm mền nệm
Tâm thường lợi lạc các hữu tình
Trong cảnh trung dung không si độn.
Vua Tịnh Phạn lại nói kệ:
Thuở xưa thái tử ở điện sâu
Vui chơi thọ dụng các khoái lạc
Hầu hạ hai bên khéo nghênh đón
Ở rừng một mình được cái gì.
Tôn giả Ưu-đà-di dùng kệ đáp:
Như Lai ở chỗ tịnh tối thắng
Vui chốn vắng lặng A-lan-nhã
Bình đẳng quán sát khắp thế gian
Thường được trời rồng đến cung kính.
Vua Tịnh Phạn lại nói kệ:
Thuở xưa Thái tử ở vương cung
Tắm rửa cung tần tranh hầu hạ
Hương xoa thượng diệu bôi lên thân
Nay ở núi rừng được cái gì.
Ưu-đà-di dùng kệ đáp:
Mâu-ni tắm rửa bằng trì giới
Gột rửa các ác sạch không nhơ
Hay khiến mình người đều thanh tịnh
Lìa dơ trần cấu đến bờ giác.
Vua Tịnh Phạn lại nói kệ:
Thái tử mặc y rất thù diệu
Tơ vàng xâu kết châu anh lạc
Chiên-đàn trộn với hương xoa thơm
Nay ở núi rừng được cái gì.
Ưu-đà-di dùng kệ đáp:
Mâu-ni dùng tàm làm trượng phu
Bồ-đề pháp phần như tràng châu
Hộ giới mát mẻ như hương xoa
Dùng để trang nghiêm thể công đức.
Vua Tịnh Phạn lại nói kệ:
Thái tử ở chỗ thường canh gác
Trăm ngàn dũng sĩ cầm giáo mác
Tàn lọng để che nắng mặt trời
Một mình núi rừng ai thủ hộ.
Tôn giả Ưu-đà-di dùng kệ đáp:
Mâu-ni đầy đủ mười Trí lực
Đối các sợ hãi tâm không động
Từ bi che khắp các quần sinh
Sa-môn Pháp tử thường vây quanh.
Vua Tịnh Phạn lại nói kệ:
Hay thay, khéo nói công Đức Phật
Không lâu tôi đến nghe pháp yếu
Xin trước lãnh thọ tôi cúng dường
Lại đem cơm thơm cúng Như Lai.
PHỤ TỬ HỢP TẬP KINH
QUYỂN 2
Phẩm 1: VUA TỊNH PHẠN MỚI PHÁT LÒNG TIN (Phần 2)
Khi ấy, Tôn giả Ưu-đà-di biết vua Tịnh Phạn tâm sinh cảm ngộ, nói kệ tán thán rồi, lại nói:
– Này Đại vương! Nay Đức Phật Thế Tôn xuất hiện thế gian làm Đại Pháp Vương, thành tựu đầy đủ các thiện công đức, ở trong đại chúng Sa-môn, cũng như trăng tròn giữa các vì sao, ánh sáng của Đức Thế Tôn lại còn hơn thế nữa.
Này Đại vương! Đức Như Lai xuất thế như bầu trời mùa thu không có mây che, ánh sáng vằng vặc. Đức Phật ở trong đại chúng Sa-môn chiếu ánh sáng rạng ngời còn hơn thế nữa.
Lại ở giữa biển có núi Quang minh, ánh sáng chiếu tỏa ra các núi khác. Đức Phật ở trong đại chúng Sa-môn, ánh sáng chiếu ra còn hơn thế nữa.
Lại như Đế Thích ở trong nhà thiện pháp, Thiên chúng vây quanh, ánh sáng rực rỡ hơn các chư Thiên khác. Đức Phật ở trong chúng Sa-môn, ánh sáng chiếu ra còn hơn thế nữa.
Lại như Đại phạm Thiên vương, trăm ngàn ức Phạm chúng vây quanh, tất cả ánh sáng từ thân phát ra không ai bằng. Đức Phật ở trong đại chúng Sa-môn phát ra ánh sáng lại hơn thế nữa.
Lúc đó, vua Tịnh Phạn nghe nói ánh sáng oai thần tối thắng của Đức Thế Tôn như vậy, lại suy nghĩ: “Thuở xưa, lúc thái tử mới giáng sinh, làm cho đất sáu cách chấn động như: Động biến, động cực biến động; khởi biến; khởi cực biến khởi; dũng biến, dũng cực biến dũng; chấn biến, chấn cực biến chấn; kích biến, kích cực biến kích; hống biến, hống cực biến hống. Lại có ánh sáng chiếu khắp trời đất không ai bằng. Lúc đó, Ngài bước đi bảy bước không cần sự dẫn dắt. Đồng thời, trên hư không xối xuống hai thứ nước ấm và lạnh trong sạch tắm rửa thân thái tử. Dưới đất tự nhiên vọt lên tòa báu; trên hư không lại treo tàn lộng thù thắng vi diệu, có các Thiên tử cung kính tôn trọng, tay cầm phất trắng đứng hầu hai bên. Cho đến lúc Bồ-tát trưởng thành, xuất gia nhàm chán năm dục lạc, thường trụ chánh niệm, nói lời thành thật, khiến cho các hữu tình không tổn hại lẫn nhau, mọi việc làm đều quyết định dũng mãnh kiên cố, nguyện thành Vô thượng Chánh đẳng Bồ-đề. Người chưa được độ khiến được độ, dần dần đưa đến bờ giải thoát rốt ráo.
Lúc đó, vua Tịnh Phạn vì Ưu-đà-di mà nói kệ rằng:
Nếu lúc người mới sinh
Nói năng mà quyết định
Đầy đủ tuệ tịch tĩnh
Người trí nào không tin.
Thái tử lúc mới sinh
Thế gian không ai bằng
Được thế gian tôn trọng
Người trí nào không tin.
Cho đến trong giấc mộng
Chưa từng nói hư dối
Như thuyết mà tu hành
Người trí nào không tin.
Đối cảnh không sinh tham
Không bị tham trói buộc
Không cần đến vàng bạc
Người trí nào không tin.
Sân như dao kiếm bén
Giận dữ làm người sợ
Khéo lìa lỗi lầm ấy
Người trí nào không tin.
Thường tương ưng thắng tuệ
Kinh bố không lay động
Do lìa lỗi ngu si
Người trí nào không tin.
Thọ dụng năm dục lạc
Không bị nó trói buộc
Thắng tuệ khéo lựa chọn
Người trí nào không tin.
Trăm ngàn thứ huyễn thuật
Không có gì chân thật
Người thiện không ham thích
Người trí nào không tin.
Vô số lời khéo léo
Rốt ráo là hý luận
Không thoát khỏi trói buộc
Người trí nào không tin.
Nếu ai lạc pháp lạc
Tương ưng các nghĩa lợi
Nhất định thoát trói buộc
Lời ấy sao không tin.
Sức phương tiện lìa cấu
Ai có thể phòng ngừa
Vượt thành, rời cung Thích
Lời ấy sao không tin.
Xả bỏ năm dục lạc
Ở núi như hươu nai
Chí ưa cầu Bồ-đề
Lời ấy sao không tin.
Sáu năm tu khổ hạnh
Vì độ các chúng sinh
Cầu Bồ-đề tối thượng
Lời ấy sao không tin.
Sáu năm ăn gạo mè
Không nghĩ đến vật ngon
Cầu Bồ-đề tối thượng
Lời ấy sao không tin.
Sáu năm ở hang núi
Chúng ma tìm sơ hở
Không thấy được lỗi nhỏ
Lời ấy sao không tin.
Người nào không cầu lợi
Không một chút hy vọng
Khéo lìa lỗi tham lam
Lời ấy sao không tin.
Vô thượng Chánh đẳng giác
Nếu ai chưa từng nghe
Khó tin lại khó hiểu
Lời ấy sao không tin.
Nếu Phạm Thiên thỉnh chuyển
Hoặc Thế Tôn tự nói
Pháp vi diệu như vậy
Lời ấy sao không tin.
Thương xót dòng họ Thích
Thị hiện vào vương cung
Khiến thoát khổ trói buộc
Lời ấy sao không tin.
Người chưa qua bờ kia
Dạy dỗ khiến được qua
Thường phát nguyện như vậy
Lời ấy sao không tin.
Thuở xưa Đức Thế Tôn
Thường khuyến hóa như vậy
Nên biết nay cũng thế
Lời ấy sao không tin
Vì thế hôm nay tôi
Cầu kiến Pháp Trung Vương
Quán chắc chắn như vậy
Thân tâm được thanh tịnh.
Vua Tịnh Phạn nói kệ rồi lại suy nghĩ nói với Tôn giả rằng:
– Còn bao lâu nữa thì thân này mới phát đạo tâm?
Lúc đó Ưu-đà-di vì vua Tịnh Phạn nói kệ rằng:
Đại vương nay làm chúa nhân gian
Phải nên tu tập các nghĩa lợi
Như Lai khen ngợi nhân phát tâm
Nên được sinh vào nơi tối thắng.
Nếu hay phát sinh ý thanh tịnh
Đến chỗ Mâu-ni Đại Thế Tôn
Công đức của Ngài khó lường được
Tăng trưởng thiện chủng do trời người.
Như Lai xưa làm Vương thái tử
Đại Bi thương tưởng các quần sinh
Rộng hành bình đẳng tâm vô lượng
Cũng như hoa sen không dính nước.
Tất cả hữu tình bị thác cuốn
Phật hay cứu vớt khiến ra khỏi
Gọi là Vô thượng Đấng Lưỡng Túc
Vua Tịnh Phạn tâm khéo điều phục
Trí Phật tối thượng tối đệ nhất
Nhổ tên nghi hoặc của chúng sinh
Lìa hẳn các khổ được an lạc
Vua phát tịnh tâm khéo điều phục.
Thái tử vĩnh đoạn trói ba cõi
Hàng phục bốn loại chúng ma quân
Được chứng Vô thượng đại Bồ-đề
Vua phát tịnh tâm khéo điều phục.
Chỉ bày pháp cam lồ giải thoát
Đế Thích nhân vương đều khuyến thỉnh
Lợi lạc hữu tình trong ba cõi
Vua phát tịnh tâm khéo điều phục.
Hay chuyển tối thắng diệu pháp luân
Nhiếp hóa tất cả các ngoại đạo
Số ấy trăm ngàn đến vạn ức
Vua phát tịnh tâm khéo điều phục.
Tuệ nhãn Như Lai rất thanh tịnh
Chúng sinh bị vô minh che lấp
Nói pháp dứt trừ tối tăm ấy
Vua phát tịnh tâm khéo điều phục.
Chúng sinh già chết thêm bức bách
Như Lai nói pháp trừ lo sợ
Phương tiện khéo lên pháp thường lạc
Vua phát tịnh tâm khéo điều phục.
Như Lai xuất hiện ở thế gian
Hư không mưa xuống bốn thứ nước
Có thể dập tắt lửa ba độc
Vua phát tịnh tâm khéo điều phục.
Như Lai mười Lực trí sáng suốt
Diệt tội ba đời của chúng sinh
Xa lìa hoàn toàn mọi lỗi lầm
Vua phát tịnh tâm khéo điều phục.
Như Lai thường dùng tâm đại Bi
Thương nhớ chúng sinh như con đẻ
Đều khiến lìa khổ được giải thoát
Vua phát tịnh tâm khéo điều phục.
Chúng sinh cang cường khó giáo hóa
Như Lai phương tiện khéo nhiếp thọ
Khiến trừ trạo cử và kiêu mạn
Vua phát tịnh tâm khéo điều phục.
Chúng sinh chìm đắm biển tham dục
Chư Thiên trước vui cũng như vậy
Phật rủ mười Lực đón tiếp họ
Vua phát tịnh tâm khéo điều phục.
Như Lai đại Bi không ai bằng
Trang nghiêm bằng vô lượng công đức
Cứu vớt chúng sinh khổ nhiều kiếp
Vua phát tịnh tâm khéo điều phục.
Như Lai đại Bi phương tiện lực
Như châu ma-ni làm nước trong
Khéo trừ đấu tranh nhân nhơ bẩn
Vua phát tịnh tâm khéo điều phục.
Như ma-ni báu tánh vốn tịnh
Chúng sinh thấy được đều hoan hỷ
Như Lai lìa hẳn nhân phiền não
Vua phát tịnh tâm khéo điều phục.
Trời người chịu nhiều khổ biệt ly
Như Lai khiến được vui tịch tĩnh
Thoát khỏi luân hồi nhân sinh tử
Vua phát tịnh tâm khéo điều phục.
Như Lai thành tựu biển công đức
Nay tôi lược nói một phần nhỏ
Thí như hư không, không ngằn mé
Vua phát tịnh tâm khéo điều phục.
Nghe kệ rồi, vua Tịnh Phạn liền suy nghĩ: “Trước đây Bồ-tát chưa xuất gia, ta từng thấy Ngài làm những việc thù thắng, tương ưng chánh niệm phát nguyện quyết định rằng: Ta sẽ xuất gia, thệ thành Phật đạo, độ thoát chúng sinh đồng lên bờ giác”. Nghĩ vậy rồi, vua liền nói với Tôn giả Ưu-đà-di:
– Nay Ngài chính là con của Như Lai, đã ăn rồi thì không còn nhận sự cúng dường riêng, sau đó tôi sẽ đến chỗ của Đức Thế Tôn.
Nghe vua nói thế, Ưu-đà-di sinh đại hoan hỷ liền đem cơm thơm về dâng lên cúng Như Lai. Đức Thế Tôn nhận rồi liền cho triệu tập các Tỳ-kheo lại và bảo:
– Ưu-đà-di này được ta sai đến giáo hóa vua Tịnh Phạn, nay vua đã tin hiểu.
Đức Phật khen Ưu-đà-di:
– Hay thay, hay thay! Nay ông được vô lượng phước uẩn, làm cho các thế gian, các hàng trời người nghe việc này rồi thiện căn càng tăng trưởng.
Lúc đó, có các Tỳ-kheo bạch Phật:
– Bạch Thế Tôn! Ưu-đà-di được phước bao nhiêu?
Đức Phật dạy:
– Giả sử số cát sông Khắc-già trong mười phương vô lượng vô biên không thể đếm hết, phước báo của Ưu-đà-di ngang bằng với số cát ấy không khác.
Khi ấy, Đức Thế Tôn ăn xong cất bát an trụ oai nghi, ngồi kiết già nhập định quán sát. Biết phụ vương sắp đến, liền triệu Đa Văn Thiên vương ở phương Bắc cùng với quyến thuộc trăm ngàn vạn ức và nhiều đại Dược-xoa tướng, rời khỏi cung nương hư không mà đến, chỉ trong khoảng co duỗi cánh tay đã đến chỗ Phật, chắp tay đảnh lễ cúng dường Đức Thế Tôn và chúng Tỳ-kheo, rồi đứng qua một bên.
Lại nữa, Trì Quốc Thiên vương ở phương Đông, cùng với quyến thuộc trăm ngàn vạn ức chúng Càn-thát-bà, từ trên không đi đến chỗ Đức Phật, chắp tay đảnh lễ cúng dường Đức Thế Tôn và chúng Tỳ-kheo rồi đứng qua một bên.
Lại nữa, Tăng Trưởng Thiên vương ở phương Nam cùng với quyến thuộc trăm ngàn vạn ức chúng Củ-bạn-noa, từ trên hư không đi đến chỗ Đức Phật, chắp tay đảnh lễ cúng dường Đức Thế Tôn và chúng Tỳ-kheo rồi đứng qua một bên.
Lại nữa, Quảng Mục Thiên vương ở phương Tây, cùng với quyến thuộc trăm ngàn vạn ức các Đại Long chúng từ trên hư không đi đến chỗ Đức Phật chắp tay đảnh lễ cúng dường Đức Thế Tôn và chúng Tỳ-kheo rồi đứng qua một bên.
Lại nữa, chúa trời Đế Thích cùng với Tam thập tam thiên, vô số Thiên tử đi đến chỗ Đức Phật đảnh lễ cúng dường. Như vậy Diệm-ma thiên, Đổ-sử thiên, Lạc biến hóa thiên, Tha hóa tự tại thiên, Đại phạm vương thiên, Quan âm thiên, Quảng quả thiên, Tịnh cư thiên. Các Thiên tử này đều cùng trăm ngàn vạn ức Thiên tử quyến thuộc, đến chỗ Đức Phật đảnh lễ cung kính cúng dường Phật và Tỳ-kheo tăng rồi đứng qua một bên.
Lại nữa, Tỳ-ma-chất-đa-la A-tu-la vương, cùng sáu mươi ức quyến thuộc, mặc áo mới sạch, chỉnh đốn thứ tự, từ trên hư không đi đến chỗ Đức Phật, đảnh lễ cúng dường Đức Thế Tôn và chúng Tỳ-kheo rồi đứng qua một bên.
Lại nữa, có Ca-lâu-la vương cùng với tám vạn sáu ngàn quyến thuộc, từ trên hư không đi đến chỗ Đức Phật, chắp tay đảnh lễ cúng dường Đức Thế Tôn và chúng Tỳ-kheo rồi đứng qua một bên.
Lại có ngoại đạo, đại tiên, Bà-la-môn… tám mươi vạn từ các phương đến chỗ Đức Phật, thân cận cúng dường. Thí như trăng tròn rạng rỡ giữa hư không, ánh sáng oai đức che khuất các sao.
Lúc đó, trong chúng Trời, Rồng, Quỷ thần, Ma-hầu-la-già… nhất tâm đồng cất tiếng dùng kệ khen rằng:
Phật đủ trí sáng suốt
Tối thắng không ai bằng
Hàng phục A-tu-la
Diệt si ám ba độc.
Mặt Phật như trăng tròn
Các tướng đều trang nghiêm
Biện tài lại tối thượng
Phá tan các dị luận.
Nghiêm thân bằng trăm phước
Trời người không ai bằng
Dẫn dắt các Thanh văn
Như sen vượt nước bùn.
Như chúa trời Đế Thích
Thiên tử thường vây quanh
Oai đức hơn chư Thiên
Thân quang cũng như vậy.
Như Lai Đấng Lưỡng Túc
Pháp tử thường vây quanh
Khéo nói các pháp yếu
Khiến chúng sinh khai ngộ.
Như Diệm-ma Thiên chủ
Quyến thuộc thường vây quanh
Ngồi yên giữa đại chúng
Chư Thiên đều tôn trọng.
Thân Phật sáng vô biên
Chiếu đường ác hiểm nạn
Các chúng sinh đọa lạc
Nhờ ánh sáng lìa khổ.
Đổ-sử-đa Thiên chủ
Thiên chúng thường vây quanh
Nhờ phước báo thuở xưa
Thân chiếu sáng hơn hết.
Trời và A-tu-la
Cùng các Long thần khác
Ánh sáng Thích Sư Tử
Thanh tịnh hơn thế nữa.
Lạc biến hóa Thiên chủ
Đều đi đến chỗ Phật
Bị ánh sáng Phật che
Khiến biết phước nghiệp trước.
Ánh sáng Phật như vậy
Tối thượng không ai bằng
Hóa nhân chưa điều phục
Sinh tin hiểu thanh tịnh.
Tha hóa tự tại chủ
Thiên chúng thường vây quanh
Do thiện nghiệp đời trước
Thân chiếu sáng hơn hết.
Như Lai mười Lực tôn
Chánh hạnh đều viên mãn
Ở trong hàng trời người
Ánh sáng thật rạng ngời.
Sắc giới Đại phạm vương
Thân sáng hơn Phạm chúng
Tám âm thanh vi diệu
Chư Thiên không ai bằng.
Như Lai Đại Pháp Vương
Tám bộ thường cung kính
Pháp âm diễn bốn Đế
Chiếu sáng ba ngàn cõi.
Những hàng trời, rồng, thần
Đều đi đến chỗ Phật
Muốn nghe tiếng Phạm âm
Xin Phật khai chưa ngộ.
Biển sâu khó thể lường
Biết được mé hư không
Tu-di có thể biết
Công đức Phật vô cùng.
Phẩm 2: VUA ĐẾN CHỖ PHẬT
Khi ấy, vua Tịnh Phạn đến trước nói với Tôn giả Ưu-đà-di:
– Không bao lâu nữa tôi sẽ đến chỗ Phật, cúi xin Đức Thế Tôn tha tâm tiên giám.
Nói rồi, vua cho triệu tập dòng họ Thích, chọn ngày tốt chính là ngày Thiên tử mới ra đời, ta sẽ nghiêm giá quyết định đến đó.
Nghe vua ra lệnh như vậy, dòng họ Thích ai nấy đều vui mừng nói lên như vầy:
– Lành thay, Đại vương! Xin được hầu hạ.
Khi ấy, vua Tịnh Phạn ra lệnh chuẩn bị voi ngựa xe cộ, trang nghiêm các thứ báu lên xe cho đầy đủ dùng cát vàng vàng sạch rải khắp lên mặt đường. Xe màu xanh trang nghiêm bằng các báu màu xanh, ở trên xe treo tán lộng màu xanh, lưới báu bao xung quanh, tiếng linh báu hòa vang, tấu lên âm nhạc vi diệu, cộng thêm những giọng ca điệu múa, có trăm dũng sĩ mặc giáp trụ màu xanh mang dày xanh hộ vệ xung quanh, vô số người hầu hạ mặc áo màu xanh, mỗi mỗi đều cầm tràng phan màu xanh và phất xanh, cáng được trang sức bằng các thứ báu, trang sức bằng các thứ màu xanh tươi thấm theo thứ lớp lần lượt tiến đến. Xe màu vàng, trang nghiêm bằng vàng, ở trên xe căng tàn lọng màu vàng, lưới báu bao xung quanh, tiếng linh báu hòa vang, tấu lên âm nhạc vi diệu, xướng lên những giọng ca điệu múa, có trăm dũng sĩ mặc giáp trụ màu vàng, mang dày vàng hộ vệ xung quanh, vô số người hầu hạ mặc áo màu vàng, đều cầm tràng phan màu vàng và phất màu vàng, cáng được trang sức bằng các thứ báu, trang nghiêm các màu vàng tươi rực rỡ tinh khiết, theo thứ lớp lần lượt tiến tới. Xe màu hồng, trang nghiêm sáu màu hồng, trên xe căng tàn lọng màu hồng, lưới báu bao xung quanh, linh báu hòa vang, tấu lên âm nhạc vi diệu, lại thêm những giọng ca điệu múa có trăm dũng sĩ mặc giáp trụ màu hồng, mang dày hồng hộ vệ xung quanh vô số người hầu hạ mặc áo màu hồng đều cầm tràng phan màu hồng và phất hồng, cáng được trang nghiêm bằng các báu, trang nghiêm các loại màu hồng tươi, theo thứ lớp từ từ tiến tới. Xe màu trắng, trang nghiêm màu trắng, trên xe căng tàn lọng màu trắng, lưới báu bao xung quanh, linh báu phát tiếng hòa vang, tấu lên âm nhạc vi diệu, lại thêm những giọng ca điệu múa, có trăm dũng sĩ mặc giáp trụ màu trắng, mang dày trắng hộ vệ xung quanh, vô số người hầu hạ mặc áo màu trắng, cầm tràng phan màu trắng và phất trắng, cáng của nó được trang nghiêm bằng các báu, mọi vật đều trang nghiêm bằng các màu trắng tinh khiết, theo thứ lớp từ từ tiến tới. Xe nhiều màu trang nghiêm bằng các báu, trên xe căng tàn lọng nhiều màu, lưới báu bao xung quanh, tiếng linh báu hòa vang, tấu lên âm nhạc vi diệu, lại thêm những giọng ca điệu múa, có trăm dũng sĩ mặc giáp trụ nhiều màu, mang dày nhiều màu hộ vệ xung quanh, vô số người hầu hạ mặc áo nhiều màu, đều cầm tràng phan nhiều màu và phất nhiều màu, cáng của nó được trang nghiêm bằng các báu, tất cả đều trang nghiêm các màu sắc rực rỡ, theo thứ lớp lược tiến tới. Sau đoàn xe có tám vạn con voi, trên mỗi con đều có lầu gác bằng bảy báu, tràng màu vàng lớp lớp xen kẽ nhau thật đáng yêu thích. Ở sau đoàn voi có tám vạn con ngựa, cũng dùng vàng báu mà trang sức. Lúc đó, vua Tịnh Phạn cỡi voi tối thắng, từ trong cung vua ra khỏi thành Ca-tỳ-la, thẳng đến rừng Ni-câu-luật-đà, các người thuộc dòng họ Thích tề chỉnh cung kính theo sau.
Từ xa trông thấy phụ vương dắt quần thần quyến thuộc dòng họ Thích và nhân dân trong thành dần dần đi đến, Đức Thế Tôn liền triệu tập các Tỳ-kheo ra khỏi rừng đón xem. Các Tỳ-kheo thấy thế rất sinh hoan hỷ, khen chưa từng có, mới nhìn đều cho là chúa trời Đế Thích Tam thập tam thiên đi đến. Trên đường vua đi, được làm bằng phẳng sạch sẽ, rải hoa năm sắc, đốt các danh hương, ở trên hư không lại treo các vòng lụa, các thứ kỹ nghệ, các âm nhạc vi diệu được bày ra hai bên đường đồng thời trổi lên, ý vua vui vẻ tiến về phía trước chỗ Đức Phật.
PHỤ TỬ HỢP TẬP KINH
QUYỂN 3
Phẩm 3: VUA TỊNH PHẠN ĐẾN ĐẢNH LỄ ĐỨC NHƯ LAI
Khi ấy, vua Tịnh Phạn đưa dòng họ Thích trước sau vây quanh đến vườn Ni-câu-luật-đà, đến rồi, xuống xe báu cùng các quần thần đi bộ đến. Đức Thế Tôn biết rồi, vì muốn giáo hóa phụ vương xả trừ kiêu mạn, phát sinh lòng tin thanh tịnh, liền bay lên hư không, hiện thần thông biến hóa, tới lui qua lại tự tại vô ngại. Cùng lúc đó Đại phạm Thiên vương chúa cõi Ta-bà đứng phía bên trái Như Lai, chúa trời Đế Thích đứng bên phải Như Lai, Diệm-ma Thiên vương, Đổ-sử-đa Thiên vương, Lạc biến hóa Thiên vương, Tha hóa tự tại Thiên vương, tất cả đều cầm các loại bảo cái theo Đức Như Lai nương hư không mà đi. Đa Văn Thiên vương, Trì Quốc Thiên vương chắp tay đảnh lễ đứng ở phía Đông. Tăng Trưởng Thiên vương, Quảng Mục Thiên vương chí thành đảnh lễ đứng ở phía Tây. Lại có quyến thuộc của chư Thiên ở sáu tầng trời cõi Dục mưa các loại hoa như hoa Ưu-bát-la, hoa Câu-một-na, hoa Bôn-noa-lợi-ca, hoa Mạn-đà-la và mưa bột hương chiên-đàn, trầm thủy vi diệu tối thượng, các kỹ nhạc, các giọng ca điệu múa của chư Thiên ở trong hư không đồng thời trổi lên.
Khi ấy, Đức Thế Tôn dùng sức thần thông hiện vô số lầu gác bằng bảy báu, trang nghiêm vi diệu, ánh sáng rực rỡ. Lúc đó, trong hội hoặc trời, hoặc người đều được thấy sự qua lại lẫn nhau, cả chúng hội đều sinh tâm vui thích, từ xưa đến nay chưa từng có.
vua Tịnh Phạn thấy điềm tốt này sinh tâm hy hữu nói rằng:
– Trước kia, khi Như Lai còn làm Thái tử không chịu làm Chuyển luân thánh vương vua bốn thiên hạ, giàu có tự tại khoái thích. Nay làm Pháp Vương trong tam thiên đại thiên thế giới, đầy đủ Thánh tài, thần thông tự tại, thường được chư Thiên cung kính vây quanh, còn hơn thế nữa không thể thí dụ. Ta nay chỉ có quyến thuộc dòng họ Thích và các nhân dân hầu hạ.
Vua Tịnh Phạn nói như vậy rồi, hoan hỷ vô lượng, sinh tâm thanh tịnh, bày vai bên phải, gối phải quỳ sát đất cung kính chiêm ngưỡng Như Lai, chí thành đảnh lễ bạch rằng:
– Bạch Thế Tôn! Khi Thế Tôn mới xuất sinh ra không ai bồng đỡ, bước đi bảy bước nhìn khắp mười phương xưng rằng: “Ta ở thế gian tối tôn tối thắng, không còn ai hơn, vượt khỏi già bệnh chết, dứt sạch nguồn gốc đau khổ”. Lúc đó, tôi thấy việc này rồi tâm sinh hoan hỷ chí thành kính lễ. Lại nữa, khi Thế Tôn còn làm Thái tử, đi dạo xem nông dân cày ruộng, rồi đến nghỉ mát dưới cây Diêm-phù, trời đã xế chiều nhưng vẫn ngồi yên không động. Lúc đó lại có Lục dục Thiên tử chắp tay cung kính đứng hầu bên cạnh, khi đó con chí thành đảnh lễ. Nay thấy Thế Tôn hiện tướng tốt này, đây là lần thứ ba tôi đảnh lễ Thế Tôn.
Nói thế rồi, vua Tịnh Phạn muốn lập lại nghĩa trên mà nói kệ rằng:
Phước trí vô song Đấng Lưỡng Túc
Mới sinh đã bước đi bảy bước
Nói rằng: Ta tối thắng thế gian
Lúc đó tôi chí thành đảnh lễ.
Lại xem dân cày đến nghỉ mát
Trời tuy xế chiều Ngài không động
Lục dục chư Thiên hầu bên cạnh
Lúc đó con chí thành đảnh lễ
Nay Phật hiện thần biến tướng này
Thương tưởng đến tôi và chúng sinh
Thế gian không có ai bằng Phật
Đây lần thứ ba tôi đảnh lễ.
Thuở xưa tôi đặt tên cho Ngài
Hiệu là Thành tựu tất cả nghĩa
Đã chứng quả Phật toại tâm xưa
Vui vẻ cũng như uống cam lồ.
Lúc đó Lục dục Thiên tử biết vua Tịnh Phạn nhất tâm khát ngưỡng muốn thấy Như Lai, trước ở trong rừng Ni-câu-luật-đà vì Phật Thế Tôn trải tòa Sư tử cao tối thắng trang nghiêm bằng các báu, rồi dùng Thiên y kiêu xa xà trắng vi diệu tối thượng trải lên trên. Lại ở trong rừng ấy hóa ra các y phục vi diệu, tất cả mọi nơi đều được trang nghiêm rủ xuống. Thiết tòa xong, Lục dục chư Thiên cung thỉnh Đức Thế Tôn ngồi lên tòa ấy.
Đức Thế Tôn suy nghĩ: “Ta từ lúc xuất gia cho đến khi thành Phật đây là lần đầu tiên ta gặp lại phụ vương”. Nghĩ thế rồi, Đức Thế Tôn liền từ trên không đi xuống. Vua Tịnh Phạn được gặp Như Lai tâm rất hoan hỷ thật chưa từng có, mắt chiêm ngưỡng mãi không nháy, tôn trọng tán thán an ủi thăm hỏi. Đức Phật ngồi trên tòa, vua cùng dòng họ Thích ngồi qua một bên.
Khi ấy, lại có chư Thiên Sắc giới đều đến hội Phật, chư Phạm chúng Thiên, Phạm phụ Thiên, Đại Phạm vương Thiên, Thiểu quang Thiên, Vô lượng quang Thiên, Cực quang tịnh Thiên, Biến tịnh Thiên, Vô lượng tịnh Thiên, Vô vân Thiên, Phước sinh Thiên, Quảng quả Thiên, Vô phiền Thiên, Vô nhiệt Thiên, Thiện hiện Thiên, Thiện kiến Thiên, Sắc cứu cánh Thiên thấy Phật Thế Tôn vì muốn giáo hóa phụ vương, nên hiện tướng tốt này, đều hoan hỷ cùng nhau an ủi. Tất cả đều cầm Thiên hoa như: Hoa Mạn-đà-la, hoa Ma-ha mạn-đà-la rải lên Đức Phật, lại đem Thiên y vi diệu treo trên hư không mà cúng dường; lại dùng các món trang nghiêm thân như: Mũ báu, ngọc châu đeo tai, vòng ngọc đeo tay, châu bội anh lạc, trân kỳ thúc đới; hoặc dùng huỳnh kim làm vòng, các loại báu xen kẽ, tinh xảo vi diệu, ánh sáng rực rỡ dâng lên Đức Thế Tôn; lại dùng các loại bảo cái báu, tràng báu phan báu vi diệu tối thượng bày ra cúng dường. Các Thiên tử cúng dường rồi, chí thành đảnh lễ, đứng trên hư không rải các nước hoa lấm tấm như mưa, tất cả đều chắp tay dùng kệ khen Phật:
Quy y Đại Trượng Phu tối thắng
Hay khéo nhiếp hóa các quần sinh
Đầy đủ phước trí và danh tiếng
Tất cả thế gian không ai bằng.
Quy y Đại Trượng Phu tối thắng
Thắng tuệ thâm sâu khó nghĩ bàn
Đại Bi thương xót các hữu tình
Vì nói bốn Đế pháp chân thật.
Quy y Đại Trượng Phu tối thắng
Lìa hẳn cấu tham nhuế ngu si
Trang nghiêm bằng tướng hảo đẹp đẽ
Cũng như núi vàng rực biển cả.
Quy y Đại Trượng Phu tối thắng
Bẻ gãy dị luận không khiếp nhược
Đều khiến xả trừ mê vọng tình
Tu hành chánh kiến hạnh thanh tịnh.
Chúng con nhớ lại phước thuở xưa
Được gặp Năng Nhân vừa ra đời
Đem ít thiện căn cúng dường này
Hồi hướng mình người đều thành Phật.
Phẩm 4: THỌ KÝ A-TU-LA VƯƠNG
Khi ấy, Đức Thế Tôn vì muốn giáo hóa phụ vương, hiện thần biến rồi, trong hội có các A-tu-la vương thấy tướng tốt này tâm đều vui thích, lại thấy sự cúng dường rộng lớn của chư Thiên sắc giới rất sinh hoan hỷ. Lúc đó, có thượng thủ Vĩ-ma, tức Đát-la A-tu-la vương nói lời như vầy:
– Nay ta là người đầu tiên cúng dường Đức Phật.
Nói rồi liền dùng sức thần thông, ngay ở trong vườn hóa thành sáu mươi vạn màn lưới báu có nhiều màu sắc xen kẽ nhau che trên hư không. Dưới màn báu đó lại hiện sáu mươi vạn loại báu để trang nghiêm trên đất. Trên đất báu lại hiện sáu mươi vạn lầu gác vi diệu thù thắng. Cửa của mỗi lầu gác ấy đều làm bằng báu. Như lầu gác vàng thì dùng bạc làm cửa, lưu ly làm cửa sổ, xa cừ làm trụ, pha lê làm đèn, mã não làm đất, chân châu, các loại báu được trang nghiêm xen nhau. Lầu bạc thì dùng vàng làm cửa, lưu ly làm cửa sổ, san hô làm trụ, xa cừ làm đòn, pha lê làm đất, chân châu, các báu được trang nghiêm xen nhau. Cho đến lầu gác bằng mã não, thì lấy pha lê làm cửa. Như vậy, bảy báu làm thành lầu gác, cửa, cửa sổ, trụ, đòn, trang nghiêm theo thứ lớp. Trong mỗi cửa đều hiện các tòa Sư tử báu, hai bên tòa đều có đồng nam, đồng nữ A-tu-la, tay cầm phất trắng, hoặc cầm quạt báu đứng hầu bên cạnh. Trên mỗi tòa có các bảo cái, ở trước lại hiện tràng báu các sắc. Ở cửa vàng lại hiện tràng xanh, màu vàng làm đảnh, huỳnh kim làm cáng; ở cửa bạc hiện ra tràng vàng, màu xanh làm đảnh, xích bảo làm cáng; ở cửa lưu ly hiện ra tràng màu hồng, màu đỏ làm đảnh, vàng ròng làm cáng; ở cửa được làm bằng nhiều loại báu hiện ra các màu rực rỡ, các sắc làm đảnh, bạc làm cáng, cũng hiện như trên. Các màn lưới báu, đài lầu gác báu, tràng phan bảo cái quay tròn trên hư không nhiễu Phật ba vòng rồi bày ra đứng yên. Như Tam thập tam thiên, Y-la-bát-na Đại Long tượng vương, đi từ từ nhiễu quanh chúa trời Đế Thích cũng lại như vậy.
Lại mưa các loại Thiên hoa vi diệu, nào là hoa Mạn-đà-la, hoa Ma-ha mạn-đà-la, hoa Mạn-thù-sa, hoa Ma-ha mạn-thù-sa, hoa Ba-lỗ-sa-ca, hoa Ma-ha ba-lỗ-sa-ca, hoa Ca-rị-ca-la-phược, hoa Ma-ha ca-rị-ca-la-phược, hoa Bát-tra-la, hoa Ma-ha bát-tra-la, hoa Tức-đát-la-bát-tra-la, hoa Ma-ha tức-đát-la-bát-tra-la. Rồi lại mưa tiếp bằng bảy báu như: hoa vàng ròng, hoa bạc, hoa xa cừ, hoa mã não, hoa phệ-lưu-ly, hoa pha-chi-ca, hoa trân châu, rồi lại mưa các món trang sức quý như trân kỳ ngoạn. Khi ấy, trong hội muốn thứ gì đều được như ý. Lại mưa các nước hương thơm, hương xoa, hương bột, hương trầm thủy. Lúc đó thành Ca-tỳ-la hoa cúng dường ngập đến bảy thước, rộng sáu do-tuần, cùng với nước hoa hòa hợp thành bùn. Nhờ thần lực của Đức Như Lai, nên hương xông khắp tam thiên đại thiên thế giới. Chúng sinh trong thế giới ấy hoặc trời hoặc người nghe hương này rồi đều phát tâm Chánh đẳng giác, được không thoái chuyển. A-tu-la cúng dường rồi, đi xe bảy báu nhiễu quanh Đức Phật ba vòng, chắp tay hướng lên Đức Phật dùng kệ khen:
Bậc tối thắng không động
Viên thành quả Bồ-đề
Hóa độ các hữu tình
Vượt ra khỏi ba cõi.
Con với tâm thanh tịnh
Hiện tiền dâng cúng dường
Nguyện được như Thế Tôn
Vĩnh viễn thoát luân hồi.
Mâu-ni Đại Thánh chúa
Lìa nhiễm trừ các hoặc
Kham làm thầy trời người
Cứu vớt lên bờ giác.
Khéo nói pháp vi diệu
Điều phục các chúng sinh
Thoát khỏi ách già chết
Nên con tán thán lễ.
Lúc đó, Vĩ-tức-đát-la A-tu-la vương nói kệ tán thán rồi lại nói:
– Nay con cúng dường tâm còn chưa đủ, muốn đem tất cả trân báu vô giá nhất trong biển dâng lên cúng dường Như Lai.
Nói rồi, liền dùng sức thần thông hóa thành sáu mươi vạn xe báu vi diệu, mỗi xe báu lại dùng ngựa điều thuận móc vào. Các xe ấy đi trang trí bằng các vàng báu, trên mỗi xe đều có tàn lộng vi diệu, treo các linh báu phát ra tiếng hòa nhã. Trên mỗi xe có A-tu-la nữ sắc tướng tuyệt vời, hiến dâng những giọng ca điệu múa hay; kỹ nhạc tấu lên, phát ra tiếng véo von, làm cho người nghe không bao giờ chán. Nhờ thần lực của Đức Phật khiến tiếng nhạc này vang khắp tam thiên đại thiên thế giới. Hữu tình trong các thế giới ấy nghe tiếng nhạc rồi thân ý thư thái, lìa các nhiễm trước, tâm không còn thoái chuyển đối với Chánh đẳng giác. A-tu-la cúng dường rồi, cùng với quyến thuộc tâm rất hoan hỷ, chắp tay hướng lên Phật lập lại kệ rằng:
Con nguyện luôn thân cận
Mâu-ni Đại Đạo sư
Dâng cúng dường tối thượng
Dứt tận gốc đau khổ.
Lúc đó, trong hội lại có A-tu-la vương tên là Cực Hỷ phát tâm thanh tịnh, cúng dường rộng lớn, mỗi món cúng dường không khác gì Vĩ-ma-tức-đát-la A-tu-la vương. Cúng dường xong, đi xe bảy báu nhiễu quanh Đức Phật ba vòng, chắp tay hướng lên Đức Phật dùng kệ khen rằng:
Quy y Vô Thượng Mười Lực Tôn
Tu hành vô biên hạnh chân thật
Nhất định thông đạt tất cả pháp
Vĩnh đoạn các hoặc được vô úy.
Quy y Bậc Thầy trong ba cõi
Thoát khỏi trói buộc của hữu ái
Đã qua bờ giác tối thắng kia
Lại hay cứu vớt người chìm đắm.
Như Lai khéo nói đạo xuất ly
Chúng sinh nghe rồi đều tin thọ
Đều khiến thanh tịnh gột các nhiễm
Cũng như hoa sen không dính nước.
Mâu-ni thắng trí khéo quán sát
Rõ các pháp không cũng vô tướng
Không trước tất cả hạnh hữu vi
Ví như hư không không chỗ nương.
Khi ấy, trong hội lại có A-tu-la vương tên là Diệu Tý phát tâm thanh tịnh, cúng dường rộng lớn, các món cúng dường không khác gì Cực Hỷ A-tu-la vương. Cúng dường rồi đi xe bảy báu nhiễu Phật ba vòng, tay bưng bột vàng rải lên Đức Như Lai, rồi chắp tay hướng lên Phật dùng kệ khen rằng:
Đảnh lễ cát tường Điều Ngự Sư
Trời người thế gian không ai bằng
Rõ biết chúng sinh tánh vốn không
Chỉ có giả tướng như sóng nắng,
Không làm, không thọ, không chúng sinh
Không ngã, không nhân, không bỉ thử
Không ngôn, không thuyết, tự tánh không
Các pháp xưa nay thường vắng lặng,
Tìm cầu các pháp không thể được
Vâng lời Phật dạy khéo biết rõ
Người này được gọi con Pháp vương
Tùy thuận sở hành của Phật trước.
Con nay cúng dường lên Thế Tôn
Điều phục chúng sinh khó điều phục
Đem ít căn lành tán thán này
Hồi hướng mình người đều thành Phật.
Khi ấy, trong hội lại có A-tu-la vương tên là Đại Lực phát tâm thanh tịnh cúng dường rộng lớn, các món cúng dường không khác gì Diệu Tý A-tu-la vương. Cúng dường rồi, đi xe bảy báu nhiễu quanh Đức Phật ba vòng, dùng các hoa báu rải lên Đức Phật, rồi chắp tay hướng đến Phật dùng kệ khen rằng:
Đảnh lễ Đại Pháp Vương
Tuệ nhãn chiếu ba cõi
Vượt qua biển sinh tử
Đến bờ giác rốt ráo.
Dạy dỗ các hữu tình
Trừ hoặc không sợ hãi
Thoát bốn dòng thác mạnh
Được đến chỗ an ổn.
Tuệ thậm thâm vi diệu
Tận nguồn của thế gian
Biết chúng sinh muốn gì
Bám chặt tướng điên đảo.
Thường đem tâm đại Bi
Khai thị khiến giác ngộ
Phá trí tà vọng ấy
Đủ tri kiến chân thật.
Thông đạt tất cả pháp
Không dơ không đắm trước
Như sóng nắng huyễn hóa
Như bóng trăng in nước.
Mâu-ni bậc tối thắng
Xem chúng sinh như con
Đều khiến tu chánh hạnh
Không trước vào ba đời.
Như Lai hiện thế gian
Rõ pháp đều giả dối
Tự tánh không sở đắc
Tha tánh đều trống rỗng.
Như người ngu thế gian
Trong mộng thọ dục lạc
Rốt ráo không thể được
Nên suy nghĩ đúng lý.
Khi ấy, trong hội lại có A-tu-la vương tên là La-hầu, phát tâm thanh tịnh cúng dường rộng lớn, tất cả sự cúng dường không khác gì Đại lực A-tu-la vương. Cúng dường rồi, đi xe bảy báu nhiễu quanh Đức Phật ba vòng, rồi lại đem hoa Tức-đát-la-bát-tra-la vi diệu tối thượng rải lên Đức Phật, chắp tay hướng đến Phật dùng kệ khen rằng:
Nguy nguy Vô Thượng Sĩ
Thân quang sáng rạng ngời
Chư Thiên và người đời
Không có ai như Phật.
Cũng như đem hạt cải
Để so núi Di-lô
Như nước đọng chân bò
So với nước bể lớn.
Như Lai diệu sắc tướng
Thế gian không ai bằng
Mỗi mỗi tướng đoan nghiêm
Nhìn mãi tâm không chán.
Diệu tướng khó nghĩ bàn
Vượt hơn tất cả sắc
Như nhật chiếu thế gian
Che khuất ánh sáng khác.
Oai Đức Phật sáng ngời
Che khuất các Thiên chúng
Như nguyệt giữa hư không
Các sao đều mờ mịt.
Tuệ sâu như biển cả
Thân tướng như núi vàng
Thân Phật trí sáng suốt
Ba cõi không ai bằng.
Khi ấy, trong hội lại có A-tu-la vương tên là Tịnh Giới, phát tâm thanh tịnh, cúng dường rộng lớn, các món cúng dường không khác gì La-hầu A-tu-la vương. Cúng dường rồi, đi xe bảy báu nhiễu quanh Đức Phật ba vòng, lại dùng hoa Ma-ha tức-đát-la-bát-tra-la rải lên Đức Phật, chắp tay dùng kệ khen rằng:
Mâu-ni thắng trí sáng ngời ngời
Phá trừ tham nhuế ngu si ám
Thành tựu tối thượng Xa-ma-tha
Mưa xuống chánh pháp nhuần chúng sinh.
Như Lai kim cang ngồi đạo tràng
Trí sáng rực rỡ chiếu ba cõi
Thiêu sạch củi phiền não chúng sinh
Đốt rụi tất cả thành tro tàn.
Vô lượng trăm ngàn vạn ức kiếp
Tích tập giữ gìn diệu pháp tạng
Thí khắp quần mê đang nhiệt não
Nghe rồi đều như uống cam lồ.
Như Lai xuất hiện ở thế gian
Chỉ Chánh pháp nhãn cho chúng sinh
Vô minh sinh tử trong nhiều kiếp
Trí tuệ ma-ni chiếu rõ ràng.
Khi ấy, trong hội lại có A-tu-la vương tên là Hỷ Đấu Chiến, phát tâm thanh tịnh, cúng dường rộng lớn, các món cúng dường không khác gì Tịnh Giới A-tu-la vương. Cúng dường rồi, đi xe bảy báu nhiễu quanh Đức Phật ba vòng, lại đem hoa Bát-tra-la rải lên Đức Phật chắp tay hướng lên Đức Phật dùng kệ khen rằng:
Quy y Thánh chúa Thích Sư Tử
Ở trong các pháp được vô úy
Cũng như dũng tướng mặc giáp trụ
Hàng phục quân giặc không khiếp nhược.
Năng Nhân các căn thường tịch tĩnh
Không bị phiền não làm động loạn
Diệt sạch ba độc tất cả nhơ
Các tập khí khác không khởi lại.
Như Lai sáu lần quán chúng sinh
Không thương, không ghét, không phân biệt
An trụ Vô duyên từ rộng lớn
Đối cảnh oán thân đều bình đẳng.
Phật biết các tưởng của chúng sinh
Mỗi mỗi khai thị trừ các vọng
Đều khiến khéo trụ chánh tư duy
Rõ tâm như huyễn không đắm trước.
Khi ấy, trong hội lại có A-tu-la vương tên là Diệu Nhãn, phát tâm thanh tịnh cúng dường rộng lớn, các món cúng dường không khác gì Hỷ Đấu Chiến A-tu-la vương. Cúng dường rồi, đi xe bảy báu nhiễu quanh Đức Phật ba vòng, lại đem hoa Ma-ha bát-tra-la rải lên Đức Thế Tôn chắp tay hướng đến Phật dùng kệ khen rằng:
Thế Tôn oai đức lớn
Rõ thật tướng các pháp
Tất cả các pháp ấy
Từ nhân duyên nên có.
Không pháp, không phi pháp
Tìm cầu không thể được
Nếu có pháp để nói
Thì đó chỉ giả danh.
Các thứ tướng như vậy
Xưa nay thường vắng lặng
Không danh cũng không tướng
Mâu-ni đã từng nói.
Tuy nói mà không nói
Phần nhỏ không thể được
Người nói cũng là không
Người nghe cũng như vậy.
Khéo đạt nghĩa như thế
Không đắm trước mọi pháp
Hay thực hành đại hạnh
Đây là chân Phật tử.
Khi ấy, trong hội lại có A-tu-la vương tên là Việt Tam Giới, phát tâm thanh tịnh cúng dường rộng lớn, các món cúng dường không khác gì Diệu Nhãn A-tu-la vương. Cúng dường rồi, đi xe bảy báu nhiễu quanh Đức Phật ba vòng, lại dùng chân châu anh lạc dâng cúng Như Lai, chắp tay hướng đến Phật dùng kệ khen rằng:
Như Lai đầy đủ các công đức
Tịnh giới oai nghi đều viên mãn
Trí sáng phục trừ bốn ma quân
Ba cõi không ai sánh bằng Phật.
Định lực Như Lai không thể động
Người trí kém cỏi không lường được
Đi đứng nằm ngồi định tương ưng
Hiện các thần thông làm lợi lạc.
Thắng tuệ Như Lai không ai bằng
Rống tiếng Sư tử giữa đại chúng
Khéo nói diệu pháp trừ nghi hoặc
Nhiếp hóa tất cả các ngoại đạo.
Thân sắc Như Lai hơn ba cõi
Trang nghiêm bằng các tướng tốt
Ánh sáng rực rỡ như núi vàng
Rộng tu bố thí được như thế.
Khi ấy, trong hội lại có A-tu-la vương tên là Phổ Diệu, phát tâm thanh tịnh cúng dường rộng lớn, các món cúng dường không khác gì Việt Tam Giới A-tu-la vương. Cúng dường rồi, đi xe bảy báu nhiễu quanh Đức Phật ba vòng, dùng các trân báu vi diệu rải lên Đức Như Lai, chắp tay hướng đến Phật dùng kệ khen rằng:
Chúng con xả bỏ năm dục lạc
Lại đến chỗ Phật dâng cúng dường
Đều thấy Như Lai đứng trước mặt
Đức bất cộng này khó nghĩ bàn.
Một âm diễn nói pháp bất cộng
Hoặc thích nói rộng hoặc nói lược
Đều tùy ý muốn mà hiểu rõ
Đức bất cộng này khó nghĩ bàn.
Một âm diễn nói pháp thanh tịnh
Tùy theo từng loại mà hiểu rõ
Như Lai thiện xảo hợp căn cơ
Đức bất cộng này khó nghĩ bàn.
Một âm diễn nói pháp thanh tịnh
Hoặc khiến tu tập hoặc điều phục
Hoặc có người chứng được quả lợi
Đức bất cộng này khó nghĩ bàn.
Khi ấy, trong hội lại có A-tu-la vương tên là Mục-chân-lân-đà, phát tâm thanh tịnh cúng dường rộng lớn, các món cúng dường không khác gì Phổ Diệu A-tu-la vương. Cúng dường rồi, đi xe bảy báu nhiễu quanh Đức Phật ba vòng, dùng chân châu đỏ rải lên Đức Phật, chắp tay hướng đến Phật dùng kệ khen rằng:
Như Lai khéo giáo hóa phụ vương
Xả trừ kiêu mạn và tà kiến
Phát lòng tin thanh tịnh kiên cố
Đây là người tối thượng vô song.
Pháp không tự tánh do duyên sinh
Như mộng thọ vui không phải thật
Nên biết vui ấy tùy tưởng khởi
Đó là rõ được tánh các pháp.
Ví như trời thu nổi mây bay
Vọng tình chấp có không vững chắc
Ở trong giáo pháp của Mâu-ni
Người trí không nên tăng ngã mạn.
Tâm khéo quán sát không buông lung
Nhất định không trước vào thế gian
Đó là an trụ trong pháp Phật
Sẽ chứng Như huyễn Tam-ma-địa.
Cúng dường xong, các A-tu-la vương đều chắp tay đứng trước Đức Phật, thân ý thư thái, vui được thiện lợi, đều phát tâm Chánh đẳng Chánh giác.
Lúc đó, Đức Thế Tôn biết được tâm niệm của các A-tu-la vương, nên ở trong đại chúng hiện tướng vi tiếu, tức thời từ nơi mặt phóng ra năm tia sáng. Ánh sáng ấy chiếu khắp thế giới Phật, rồi lại nhiễu Đức Phật ba vòng xong nhập vào đảnh Phật.
Thấy tướng này rồi, Tỳ-kheo Mã Thắng từ chỗ ngồi đứng dậy bày vai phải, gối phải quỳ sát đất đảnh lễ thưa:
– Thưa Thế Tôn! Vì lý do gì Thế Tôn hiện điềm tốt này?
Rồi lại chắp tay hướng lên Phật dùng kệ thưa:
Nhân Trung tối thắng Thích Sư tử
Hiện điềm tốt này có duyên gì
Cúi xin đại Bi vì con nói
Nghe rồi khiến tâm được thư thái.
Sáu mươi na-do A-tu-la
Tịnh tâm rộng lớn khởi cúng dường
Rồi đây Như Lai sẽ thọ ký
Khiến chúng nghe rồi sinh hoan hỷ.
Khi ấy cả hội đều suy nghĩ
Phóng ánh sáng này duyên không nhỏ
Cúi xin Như Lai thương chúng con
Mà nói lý do hiện tướng này.
Hoặc có người phát tâm Bồ-đề
Hoặc có người mới sinh tịnh tín
Tất cả Như Lai đều biết rõ
Giải quyết các nghi mau nên nói.
Đức Thế Tôn dùng kệ đáp:
Hay thay, Mã Thắng đại Tỳ-kheo
Khéo hỏi Như Lai phóng quang này
Nay ta ở trong chúng hội này
Ký biệt tối thượng quả chân thật.
Các A-tu-la hưng phước nghiệp
Chí cầu Vô thượng đại Bồ-đề
Tham nhuế chướng nhiễm đều trừ sạch
Như tay sờ không, không chướng ngại.
Do đó phát sinh ý thanh tịnh
Rộng phát vô biên diệu cúng dường
Đời sau xả trừ thân Tu-la
Sinh chỗ tối thắng tuệ sáng suốt.
Vị lai quá hằng hà sa kiếp
Thân cận thừa sự các Như Lai
Thân sau được làm Pháp Trung Vương
Kế nhau thành Phật đồng danh hiệu,
Đều xưng Tối Thượng Đăng Như Lai
Danh tiếng vang khắp mười phương giới
Giáo hóa sáu mươi trăm vạn ức
Chúng sinh nghe pháp đều được độ.
Quốc độ rộng lớn thật nghiêm tịnh
Giáp tận tam thiên đại thiên giới
Trong đó chúng sinh được thọ hóa
Đầy đủ phước đức và trí tuệ.
Không tạo tất cả nghiệp phi pháp
Đều tu bình đẳng hạnh an lạc
Phật ấy đều nói pháp không tranh
Người nghe không trước cũng không ngại.
Phật thọ sáu mươi vạn ức kiếp
Thọ mạng chúng sinh cũng như vậy
Các Như Lai ấy hóa duyên xong
Cơ bản cùng nhau vào Niết-bàn.
Thứ lớp thiệu long được thành Phật
Quốc độ, thọ lượng đều như nhau
Hóa độ hữu tình cũng như trên
Thọ trì chánh pháp làm con Phật.
PHỤ TỬ HỢP TẬP KINH
Nguồn: Linh Sơn Pháp Bảo Đại Tạng Kinh — bản Việt dịch do HT. Thích Tịnh Hạnh chủ trì. Dữ liệu từ daitangkinh.org. Bản quyền bản dịch thuộc về các dịch giả.
