Tổ đình Ba La Mật366 Nguyễn Sinh Cung, TP. Huế
← Kinh Luật Luận Đại thừaTrang 7/13

Tam tạng Việt · Kinh Luật Luận Đại thừa · Kinh tạng

Kinh Đại Bát Nhã Ba La Mật Đa 15

Dịch giả
HT Trí Nghiêm Dịch - HT Thiện Siêu Khảo Dịch
Thông tin
Đại Chính số 220

Quyển thứ  363 - HỘI THỨ NHẤT

Quyển thứ 363 - HỘI THỨ NHẤT

Phẩm

HỎI NHIỀU CHẲNG HAI

Thứ 61 - 13

Cụ thọ thiện hiện lại thưa phật rằng: bạch thế tôn! Vì trụ thắng nghĩa chứng được vô thượng chánh đẳng bồ đề ư ? chẳng phải, thiện hiện. Bạch tế t ôn! Vì trụ điên đảo chứng được vô thượng chánh đẳng bồ đề ư? Chẳng phải, thiện hiện.

Bạch thế tôn! Nếu chẳg trụ thắng nghĩa chứng được vô thượng chánh đẳng bồ đề, cũng chẳng trụ điên đảo chứng được vô thượng chánh đẳng bồ đề ấy, lẽ không có thế tôn chẳng chứng vô thượng chánh đẳng bồ đề ư? Chẳng phải, thiện hiện! Ta dù chứng được vô thượng chánh đẳng bồ đề, nhưng chẳng trụ hữu vigiới, cũng chẳng trụ vô vi giới.

Thiện hiện! Nhu kẻ được các như lai biến hóa dù chẳng trụ hữu vi giới, cũng chẳng trụ vô vi giới, nhưng vẫn co đi lại ngồi đứng các việc.

Thiện hiện! Kẻ sở hóa này, hoặc hành bố thí ba la mật đa; cũng hành tịnh giới, an nhẫn, tinh tiến, tĩnh lự, bát nhã ba la mật đa.

Kẻ sở hóanày hoặc trụ nọâi không; cũng trụ ngoại không, nội ngoại không, không không, đại không, thắng nghĩa không, hũu vi không, vô vi không, tất cánh không, vô tế không, tán không, vô bìến dị không, bổn tánh không, tự tưóng không, cộng tướng không, nhất thiết pháp không, bất khả đác không, vô tánh không, tự tánh không, vô tánh tự tánh không.

Kẻ sở hóa nàyhoặc trụ chơn như; cũng trụ pháp giới, pháp tánh, bất hư vọng tánh, bất biến dị tánh, bình đẳng tánh, ly sanh tánh, pháp đinh, pháp trụ, thật tế, hư không giới, bấ tư nghì giới.

Kẻ sở hóa này hoặc tu bốn niệm trụ; cũng tu bốn chánh đoạn, bốn thần túc, năm căn, năm lực, bảy đẳng giác chi, tám thánh đạo chi. Kẻ sở hóa này hoặc trụ khổ thánh đế, cũng trụ tập diệt đạo thánh đế. Kẻ sở hóa này hoặc tu bốn tĩnh lự; cũng tu bốn vô lượng, bốn vô sắc định.

Kẻ sở hóa này hoặc tu tám giải thoát; cũng tu tám thắng xứ, chín thứ đệ định, mười biến xứ. Kẻ sở hóa này hoặc tu tất cả tam ma địa môn, cũng tu tất cả đà la ni môn. Kẻ sở hóa này hoặc tu không giải thoát môn; cũng tu vô tướng, vô nguyện giải thoát môn. Ke sở hóa này hoặc tu năm nhãn, cũng tu sáu thần thông.

Kẻ sở hóa này hoặc tu phật mười lực; cũng tu bốn vô sở úy, bốn vô ngại giải, đại từ, đại bi, đại hỷ, đại xả, mười tám pháp phật bất cộng. Kẻ sở hóa này hoặc tu pháp vô vong thất, cũng tu tánh hằng trụ xả. Kẻ sở hóa này hoặc tu nhất thiết trí; cũng tu đạo tướng trí, nhất thiết tướng trí. Kẻ sở hóa này hoặc chứng vô thượng chánh đẳng bồ đề, quay xe diệu pháp làm các phật sự. Kẻ sỏ hóa này lại chuyển hóa làm vô lượng hữu tình, với trong ấy kiến lập ba nhóm chánh tánh định thảy sai khác.

Thiện hiện! Nơi ý người hiểu sao? Kẻ được các như lai biến hóa này là thật có đi lại, cho đến hằng trụ tu chứng vô thượng chánh đẳng bồ đề quay xe diệu pháp, làm các phật sự, an lập ba nhóm có sai khác chăng? Thiện hiện thưa rằng: bạch thế tôn! Chẳng thật có. Bạch thiện thệ!chẳng thật có. Phật nói: thiện hiện! Như lai cũng vậy, biết tất cả pháp đều như biến hóa, thuyết tất cả pháp đều như biến hóa; dù có sở tác mà không chơn thật, dù độ hữu tình mà không sở độ, như kẻ sở hóa độ hữu tình. Như vậy, thiện hiện! Bồ tát ma ha tát tu hành bát nhã ba la mật đa, nên biết là kẻ sở biến hóa của chư phật, tuy có sở vi mà không chấp đắm.

Cụ thọ thiện hiện thưa phật rằng: bạch thế tôn! Nếu tất cả pháp đều như biến hóa, nhưlai cũng vậy. Phật cùng hóa nhân có sai khác chi? Phật nói: thiện hiện! Phật cùng hóa nhân và tất cả pháp ngang không sai khác. Vì cớ sao? Thiện hiện! Phật sở tác sự nghiệp người do phật hóa cũng năng tác được vậy. Thiện hiện thưa rằng: nếu không có phật, người do phật hóa năng tác được sự chăng? Phật nói: năng tác được.

Thiện hiện thưa rằng: việc ấy thế nào? Phật nói: thiện hiện! Như đời quá khứ có một như lai ứng chánh đẳng giác quý danh thiện tịch huệ, kẻ tự đáng độ đều đã độ xong. Bấy giờ không có bồ tát kham nhận phật ký, bèn hóa làm một phật, khiến trụ thế gian, tự vào cõi vô dư y đại niết bàn. Khi hóa phật ở trong nửa kiếp làm các phật sự. Qua nửa kiếp rồi trao ký cho một bồ tát ma ha tát, hiện vào niết bàn. Bấy giờ trời, người, a tố lạc thảy, đều bảo phật kia nay vào niết bàn, nhưng thân hóa phật thật không khởi diệt. Như vậy, thiện hiện! Bồ tát ma ha tát tu hành bát nhã ba la mật đa nên tin các pháp đều như biến hóa.

Cụ thọ thiện hiện thưa phật rằng: bạch thế tôn! Nếu thân như lai cùng hóa không khác, làm sao năng tác chơn tịnh phước điền. Nếu các hữu tình vì giải thoát ở chỗ như lai cung kính cúng dường, phước ấy vô tận. Cho đến rốt sao vào cõi vô dư y niết bàn. Như vậy, nếu có vì giải thoát nên cúng dường hóa phật, chỗ được nhóm phước cũng sẽ vô tận. Cho đến rốt sau vào cõi vô dư y niết bàn.

Phật nói: thiện hiện! Như thân như lai do pháp tánh nên năng làm tịnh phước điền cho trời, người, a tố lạc thảy; hóa phật cũng vậy, do pháp tánh nên năng làm tịnh như lai thọ người cúng dường, khiến thí chủ kia hết ng82n sanh tử, phước ấy vô tận. Như vậy, hóa phật thọ người cúng dường cũng khiến thí chủ hết ngằn sanh tử, phước ấy vô tận.

Thiện hiện! Vả thôi cúng dường như lai và cùng hóa phật, chỗ được nhóm phước. Nếu các thiện nam tử, thiện nữ nhân ở chỗ như lai khởi lòng từ kính, suy nghĩ nhớ niệm. Các thiện nam tử, thiện nữ nhân này căn lành vô tận, cho đến rốt sau làm ngằn mé khổ.

Thiện hiện! Lại thôi đem lòng từ kính nhớ nghĩ như lai chỗ được nhóm phước. Nếu các thiện nam tử, thiện nữ nhân vì cúng dường phật, tối thiểu một hoa dùng rải hư không. Các thiện nam tử, thiện nữ nhân này căn lành vô tận cho đến rốt sau làm ngằn mé khổ.

Thiện hiện! Lại thôi cúng dường phật tối thiểu một hoa dùng rải hư không, chỗ được nhóm phước. Nếu các thiện nam tử, thiện nữ nhân tối thiểu một xxưng nam vô phật đà. Các thiện nam tử, thiện nữ nhân này căn lành vô tận, cho đến rốt sau làm ngằn mé khổ. Như vậy, thiện hiện! Ơû chỗ như lai cung kính cúng dường được đại công đức lợi như thế thảy, lượng ấy khó lường.

Vậy nên, thiện hiện! Phải biết thân như lai cùng hóa phật ngang không sai khác, pháp tánh các pháp làm đinh lượng vậy. Vậy nên, thiện hiện! Bồ tát ma ha tát nên đemm pháp tánh các pháp mà làm định lượng, tu hành bát nhã ba la mật đa, phưongtiện khéoléo vào pháp tánh các pháp rồi, mà đối các pháp chẳng hoại pháp tánh. Nghĩa là chẳng phân biệt đây là bát nhã ba la mật đa, đây là pháp tánh bat nhã ba la mật đa. đây là tĩnh lự,tinhtiến, an nhẫn, tịnh giói, bố thí ba la mật đa; đây là pháp tánh tĩnh lự cho đến bố thí ba lam ật đa.

Dây là nôi không, đây là pháp tánh nội không. Đây là nngoại không, nội ngoại không, không không, đai không, thắng nghĩa không, hũuvikhông,vôvikhông, tấtcánh không, vô tế không, tán không, vô biến dị không, bổn tánh không, tự tướng không, cộng tướng không, nhất thiết pháp không, bất khả đắc không, vô tánh không, tự tánh không, vô tánh tự tánh không; đây là pháp tánh ngoại không cho đến vô tánh tu tánh không.

Đây là chơn nhu, đây là pháp tánh chơn như. Đây là pháp giới, pháp tánh, bất hư vọng tánh,bất biến dị tánh, bình đảng tánh, lysanh ánh,pháp định, pháptrụ, thật tế,hư khônggiới, bất tư nghì giới; đây là pháp tánh pháp giới cho đến bất tư nghì giới.

Đây là bốn niệm trụ, đậy là pháp tánh bốn niệm trụ. Đây là bốn chánh đoạn, bốn thần túc, nam can, năm lực, bảy đẳng giác chi, tám thánh đạo chi; đây là pháp tánh bốn chánh đoạn cho đến tám thánh đao chi.

Đây là khổ thánh đế, đây là pháp tánh khổ thánh đế. Đây là tập diệt đạo thánh đế, đây là pháp tánh tập diệt đạo thánh đế.

Đây là bốn tĩnh lự, đây là pháp tánh bốn tĩnh lự. Đây làbốnvôlượng, bốn vô sắc định; đây là pháp tánh bốn vô lượng, bbốn vô sắc định.

Đây là támm giải thoát, đây là pháp tánh tám giải thoát. Đây là tám thắng xứ, chín thư ùđe âđịnh, muời biến xứ; đây là pháp tánh thắng xứ, chín thứ đệ định, mmười iến xứ.

Đây là tất cả tam ma địa môn, đây là pháp tánh tất cả tam ma địa môn. Đây là tất cả đà la ni môn, đây là pháp tánh tấtcảđà la ni môn.

Đâylàkhông giải thoát môn đây là pháp tánh không giải thoát môn. Đây là vô tướng, vô nguyện giải thoát môn; đây làpháp tánhvô tướng, vô nguyện giải thoát môn.

Đây là năm nhãn, đây là pháp tánh năm nhãn. Đây là sáu thần thông, đây là pháp tánh sáu thần thông.

Đây là phật mười lực, đây là pháp tánh phật mười lực. Đây là bốn vô sở úy, bốn vô ngại giải, đại từ, đại bi, đại hỷ, đại xả, mười tám pháp phật bất cộng; đây là pháp tánh bốn vô sở úy cho đến mười tám pháp phậg bất cộng.

Đây là pháp vô vong thất, đây là pháp tánh pháp vô vong thất. Đây là tánh hằng trụ xả, đây là pháp tánh tánh hằng trụ xả.

Đây là nhất thiết trí, đây là pháp tánh nhất thiết trí. Đây là đạo tướng trí, nhất thiết tướng trí; đây là pháp tánh đạo tướng trí, nhất thiết tướng trí.

Đây là quả dự lưu, đây là pháp tánh quả dự lưu. Đây là quả nhất lai, bất hoàn, a la hán; đây là độc giác bồ đề, đây là pháp tánh độc giác bồ đề.

Đây là tất cả hạnh bồ tát ma ha tát, đây là pháp tánh tất cả hạnh bồ tát. Đây là chư phật vô thượng chánh đẳng bồ đề, đây là pháp tánh chư phật vô thượng chánh đẳng bồ đề.

Thiện hiện! Bồ tát ma ha tát tu hành bát nhã ba la mật đa chẳng nên phân biệt pháp tánh các pháp sai biệt như thế mà hoại phát tánh.

Cụ thọ thiện hiện thưa phật rằng: bạch thế tôn! Nếu bồ tát ma ha tát chẳng nênn hoại pháp tánh các pháp, vì sao như lai tự hoại pháp tánh các pháp? Nghĩa là phật thường thuyết đây là sắc, đây là thọ tưởng hành thức. Đây là nhãn xứ, đây là nhĩ tỷ thiệt thân ý xứ. Đây là sắc xứ, đây là thanh hương vị xúc pháp xứ. Đây là nhãn giới, đây là nhĩ tỷ thiệt thân ý giới. Đây là sắc giới, đây là thanh hương vị xúc pháp giới. Đây là nhãn thức giới, đây là nhĩ tỷ thiệt thân ý thức giới. Đây là nhãn xúc, đây là nhĩ tỷ thiệt thân ý xúc. Đây là nhãn xúc làm duyên sanh ra các thọ, đây là nhĩ tỷ tiệt thân ý xúc làm duyên sanh ra các thọ. Đây là địa giới, đây là thủy hỏa phong không thức giới. Đây là vô minh; đây là hành, thức, danh sắc, lục xứ, xúc, thọ, ái, thủ, hữu, sanh, lão tử sầu thán khổ ưu não, đây là nội pháp, đây là ngoại pháp. Đây là pháp thiện, đây là pháp phi thiện. Đây là pháp hữu lậư, đây là pháp vô lậu. Đây là pháp thế gian, đây là pháp xuất thế gian. Đây là pháp cộng, đây là pháp bất cộng. Đây là pháp hữu tránh, đây là pháp vô tránh. Đây là pháp hữu vi, đây là pháp vô vi. Phật đã từng thuyết các pháp như thế thảy, đây không tự hoại pháp tánh các pháp?

Phật nói: thiện hiện! Ta chẳng tự hoại pháp tánh các pháp. Chỉ đem danh tướng phương tiện mượn thuyết pháp tánh các pháp, khiến các hữu tình nhờ được ngộ vào pháp tánh các pháp lý không sai khác. Vậy nên, thiện hiện! Ta từng chằng hoại pháp tánh các pháp.

Cụ thọ thiện hiện thưa phật rằng: bạch thế tôn! Nếu phật chỉ đem danh tướng tuyên nói pháp tánh các pháp khiếnn các hữu tình nhờ được ngộ vào. Vì sao phật đối pháp vô danh vô tướng, đem danh tướng mà thuyết khiến người ngộ vào ư?

Phật nói: thiện hiện! Ta tùy thế tục giả lập danh tướng phương tiện tuyên nói pháp tánh các pháp mà không chấp trước. Thiện hiện! Như các ngu phu nghe thuyết khổ thảy chấp trước danh tướng, chẳng biết giả nói. Chó chẳng phải các như lai và đệ tử phật nghe thuyết khổ thảy chấp trước danh tướng. Nhưng như thật biết tùy thế tục mà nói, khhông có chơn thật các pháp danh tướng. Thiện hiện! Nếu các thánh giả đối danh trước danh, đối tướng trước tướng. Như vậy, cũng nên đối không trước không, đối vô tướng trước vô tướng, đối vô nguyện trước vô nguyện. Đối chơn như trước chơn như, đốì thật tế trước thật tế, đối pháp giới trước pháp giới, đối vô vi trước vô vi. Thiện hiện! Tất cả pháp này chỉ có giả danh, chỉ có giả tướng mà không chơn thật. Thánh giả đối trong ấy cũng chẳng trụ trước, chỉ có giả tướng. Như vậy, thiện hiện! Bồ tát ma ha tát trụ tất cả pháp chỉ giả danh tướng, nên hành bát nhã ba la mật đa, mà đối trong ấy chẳng nên trụ trước.

Cụ thọ thiện hiện thưa phật rằng: bạch thế tôn! Nếu tất cả pháp chỉ có danh tướng. Bồ tát ma ha tát vì việc nào nên phát tâm bồ đề. Đã pháp tâm rồi, chịu các siêng khổ hành hạnhh bồ tát: tu hành bố thí ba la mật đa; tu hành tịnh giới, an nhẫn, tinh tiến, tĩnh lự, bát nhã ba la mật đa. an trụ nội không; an trụ ngoại không, nội ngoại không, không không, đại không, thắng nghĩa không, hữu vi không, vô vi không, tất cánh không, vô tế không, tán không, vô biến dị không, bổn tánh không, tự tướng không, cộng tướng không, nhất thiết pháp không, bất khả đắc không, vô tánh không, tự tánh không, vô tánh tự tánh không, an trụ chon như; an trụ pháp giới, pháp tánh, bất hư vọng tánh, bất biến dị tánh, bình đẳng tánh, ly sanh tánh, pháp định, pháp trụ, thật tế, hư không giới, bất tư nghì giới. Tu hành bốn niệm trụ; tu hành bốn chánh đoạn, bốn thần túc, năm căn, năm lực, bảy đẳng giác chi, tám thánh đạo chi. An trụ khổ thánh đế, an trụ tập diệt đạo thánh đế. Tu hành bốn tĩnh lự; tu hành bốn vô lượng, bốn vô sắc định. Tu hành tám giải thoát; tu hành tám thắng xứ, chín thứ đệ định, mười biến xứ. Tu hành tất cả tam ma địa môn; tu hành tất cả đà la ni môn. Tu hành không hiải thoát môn; tu hành vô tướng, vô nguyện giải thoát môn. Tu hành năm nhãnn, tu hành sáu thần thông. Tu hành phật mười lực; tu hành bốn vô sỏ úy, bốn vô nngại giải, đại từ, đại bi, đại hỷ, đại xả, mười tám pháp phật bất cộng. Tu hành pháp vô vong thất, tu hành tánh hằng trụ xả. Tu hành nhất thiết trí; tu hành đạo tướng trí, nhất thiết tướng trí đều khiến viên mãn?

Phật nói: thiện hiện! Như người đã thuyết. Nếu tất cả pháp chỉ có danh tướng, bồ tát ma ha tát vì việc nào nên phát tâmm bồ đề, hành hạnh bồ tát ấy.

Thiện hiện! Vì tất cả pháp chỉ có danh tướng. Danh tướng như thế chỉ giả thi tiết, tánh danh tướng không. Các loại hữu tình điên đảo chấp trước, trôi lăn sanh tử chẳng được giải thoát. Vậy nên, bồ tát ma ha tát pháp tâm bồ đề, hành hạnh bồ tát, lầnn lữa chứng được nhất thiết tướng trí, quay xe chánh pháp, đem pháp tam thừa độ thoát hữu tình khiến ra sanh tử, vào cõi vô dư y niết bàn, mà các danh tướng không sanh không diệt, cũng không trụ khác thi thiết khá được.

Bấy giờ, cụ thọ thiện hiện thưa phật rằng: bạch thế tôn! Phật thuyết nhất thiết tướng trí vì nhất thiết tướng trí ư? Phật nói: thiện hiện! Ta thuyết nhất thiết tướng trí nhất thiết tướng trí.

Cụ thọ thiện hiện lại thưa phật rằng: bạch thế tôn! Như lai thường thuyết nhất thiết trí, đạo tướng trí, nhất thiết tướng trí. Ba trí như thế, tướng ấy thế nào, có sai khác gì không? Phật nói: thiện hiện! Nhất thiết trí ấy là cộng trí thánh văn và độc giác. Đạo tướng trí ấy là cộng trí bồ tát ma ha tát. Nhất thiết tướng trí ấy là diệu trí bất cộng của các như lai ứng chánh đẳng giác.

Cụ ghọ thiện hiện lại thưa phật rằng: bạch thế tôn! Duênn nào nhất thiết trí là cộng trí thanh vân và độc giác? Phật nói: thiện hiện! Nhất thiết trí ấy nghĩa là năm uẩn, mười hai xứ, mười tám giới thảy; thanh văn, độc giác cũng năng rõ biết, mà chẳng năng biết tất cả đạo tướng vvà tất cả pháp, tất cả chủng tướng.

Cụ thọ thiện hiệnn lại thưa phật rằng: bạch thế tôn! Duyên nào đạo tướng trí là cộng trí bồ tát ma ha tát? Phật nói: thiện hiện! Các bồ tát ma ha tát nên học biết khắp tất cả đạo tướng. Nghĩa là đạo tướng thanh văn, đạo tướng độc giác, đạo tướng bồ tát, đạo tướng như lai. Bồ tát ma ha tát đối các đạo tướng này thường nên tu học khiến mau viên mãn. Tuy khiến đạo này làm việc đáng làm, mà chẳng cho kia chứng nơi thật tế.

Cụ thọ thiện hiện lại thưa phật rằng: bạch thế tôn! Bồ tát ma ha tát tu đạo như lai, được viên mãn rồi, đâu đối thật tế chẳng tác chứng ư? Phật nói: thiện hiện! Các bồ tát ma ha tát, nếu chưa viên mãn nghìêm tịnh cõi phật, thành thục hữu tình, tu các đại nguyện, vẫn đối thật tế chưa nên tác chứng. Nếu đã viên mãn nghiêm tịnh cõi phật, thành thục hữu tình, tu các đại nguyện, đối thật tế kia mới nên tác chứng.

Bạch thế tôn! Bồ tát ma ha tát vì trụ nơi đạo chứng thật tế ư? Chẳng trụ, thiện hiện!

Bạch thế tôn! Bồ tát ma ha tát vì trụ phi đạo chứng thật tế ư?/ chẳng trụ, thiện hiện!

Bạch thế tôn! Bồ tát ma ha tát vì trụ đạo phi đạo chứng thật tế ư? Chẳng trụ, thiện hiện!

Bạch thế tôn! Bồ tát ma ha tát vì trụ phi đạo phi phi đạo chứng thật tế ư? Chẳng trụ, thiện hiện!

Cụ thọ thiện hiện thưa phật rằng: bạch thế tôn! Nếu vậy, bồ tát ma ha tát phải trụ chỗ nào mà chứng thật tế?

Phật bảo: thiện hiện! Nơi ý hiểu sao? Người vì trụ đạo được hết các lậu, tâm giải thoát ư? Bạch thế tôn! Chẳng phải vậy.

Thiện hiện! Người vì trụ phi đạo, được hết các lậu, tâm giải thoát ư? Bạch thế tôn! Chẳng phảì vậy.

Thiện hiện! Người vì trụ đạo phi đạo, được hết các lậu, tâm giải thoát ư? Bạch thế tôn! Chẳng phải vậy.

Thiện hiện! Người vì trụ phi đạo phi phi đạo, được hết các lậu, tâm giải thoát ư? Bạch thế thôn! Chẳng phải vậy. Chẳng phải tôi có trụ, được hết các lậu, tâm giải thoát hẳn. Nhưng tôi hết lậu, tâm được giải thoát đều vô sỏ trụ.

Phật nói: thiện hiện! Bồ tát ma ha tát cũng lại như vậy, tu hành bát nhã ba la mật đa đều vô sỏ trụ mà chứng thật tế.

Cụ thọ thiện hiện lại thưa phật rằng: bạch thế tôn! Duyên nào nhất thiết tướng trí tên nhất thiết tướng trí ư? Phật nói: thiện hiện! Biết tất cả pháp đều đồng một tướng nhĩa là tướng tịch diệt. Vậy nên, tên là nhất thiết tướng trí. Lại nữa, thiện hiện! Các hành trạnh tướng năng làm tiêu biểu các pháp. Như lai như năng khắp giác biết, vậy nên gọi tên nhất thiết tướng trí.

Cụ thọ thiện hiện thưa phật rằng: bạch thế tôn! Hoặc nhất thiết trí, hoặc đạo tướng trí, hoặc nhất thiết tướng trí. Ba trí như thế dứt các phiền não có sai khác chăng? Có dứt có thừa dư, dứt không thừa dư chăng?

Phật nói: thiện hiện! Chẳng phải dứt các phiền não có sai khác. Nhưng các như lai ứng chánh đẳng giác, tất cả tập khí nối nhau phiền não đều đã dứt hẳn. Thanh văn, độc giác tập khí nối nhau hãy chưa dứt hẳn.

Bạch thế tôn! Dứt các phiền nnão được vô vi chăng? Như vậy, thiện hiện! Bạch thế tôn! Thanh vân, độc giác chẳng được vô vi phiền não dứt chăng? Chẳng dứt, thiện hiện.

Bạch thế tôn! Trong pháp vô vi có sai khác ch8ng? Chẳng khác, thiện hiện. Bạch thế tôn!nếu pháp vô vi không sai khác ấy. Cớ sao phật nói tất cả như lai ứng ch1nh đẳng giác tập khí nối nhau đều đã dứt hẳn; thanh văn, độc giác hãy chưa dứt hẳn? Thiện hiện! Tập khí nối nhau thật chẳng phải phiền não. Nhưng các thanh vân và độc giác phiền não đã dứt, mà còn có chút phần giống như tham sân si, thân ngữ ý chuyển, túc nói đấy là tập khí nối nhau. Nối nhau đây ở tại ngu phu dị sanh năng dẫn vô nghĩa, chớ chẳng phải nối nhau tại thanh văn, độc giác năng dẫn vô nghĩa. Như vậy, tất cả tập khí nối nhau chư phật hẳn không có.

Bấy giờ, cụ thọ thiện hiện thưa phật rằng: bạch thế tôn! Đạo cùng niết bàn đều vô tự tánh, cớ sao phật nói: đây là dự lưu, đây là nhất lai, đây là bất hoàn, đây là l la hán, đây là độc giác, đây là bồ tát ma ha tát, đây là như lai ứng chánh đẳng giác? Phật nói: thiện hiện! Hoặc dự lưu, hoặc nhất lai, hoặc bất hoàn, hoặc a la hán, hoặc độc giác, hoặc bồ tát ma ha tát, hoặc các như lai ứng chánh đẳng giác. Tất cả như thế do vô vi hiển ra. Bạch thế tôn! Trong pháp vô vi thật có nghĩa sai khác dự lưu cho đến như lai ứng chánh đẳng giác chăng? Chẳng có, thiện hiện. Bạch thế tôn! Nếu vậy, cớ sao phậ nói dự lưu cho đến như lai ứng chánh đẳng giác tất cả đều là vô vi hiển ra? Thiện hiện! Ta y thế tục nói lời hiền ra, chẳng y thắng nghĩa. Chẳng phải trong thắng nghĩa có được hiển ra. Vì cớ sao? Thiện hiện! Chẳng phải trong thắng nghĩa có đường ngôn ngữ, hoẵc huệ phân biệt, hoặc lại hai thứ. Nhưng dứt ngằn kia kia, lập mé sau kia kia.

Cụ thọ thiện hiện thưa phật rằng: bạch thế tôn! Tất cả pháp tự tướng đã đều không, ngằn trước hãy không huống có mé sau, làm sao lập được có mé sau ư? Phật nói: thiện hiện! Như vậy, như vậy. Như ngươi đã nói. Các pháp sỏ hữu tự tướng đều không, ngằn trước hãy không huống có mé sau, lập có mé sau quyết định không có lẽ ấy. Nhưng các hữu tình chẳng năng hiểu rõ các pháp sở hữu tự tướng đều không. Vì nhiêu ích kia, phương tiện vì nói: đây là ngằn trước, đây là mé sau. Nhưng trong tất cả pháp tự tướng không, ngằn trước mé sau đều chẳng khá được. Như vậy, thiện hiện! Bồ tát ma ha tát đạt được tất cả pháp tự tướng không rồi, nên hành bát nhã ba la mật đa. thiện hiện! Nếu bồ tát ma ha tát đạt tất cả pháp tự tướng đều không, tu hành bát nhã ba la mật đa, đối trong các pháp không sỏ chấp trước. Nghĩa là chẳng chấp trước gội pháp ngoại pháp, thiện pháp phi thiện pháp, thế gian pháp xuất thế gian pháp, hữu lậu pháp vô lậu pháp, hữu vi pháp vô vi pháp, hoặc thanh văn pháp, hoặc độc giác pháp, hoặc bồ tát pháp, hoặc như lai pháp. Tất cả như thế đều chẳng chấp trước.

Cụ thọ thiện hiện thưa phật rằng: bạch thế tôn! Như lai thường nói bát nhã ba la mật đa. bát nhã ba la mật đa lấy nghĩa nào nên tên là bát nhã ba la mật đa?

Phật nói: thiện hiện! Bát nhã ba la mật đa như thế đến tất cả pháp bờ kia rốt ráo, nên tên bát nhã ba la mậ đa.

Lại nữa, thiện hiện! Do bát nhã ba la mật đa đây, tất cả thanh văn, độc giác, bồ tát và các như lai ứng chánh đẳng giác năng đến được bờ kia, nên tên bát nhã ba la mật đa.

Lai nữa, thiện hiện! Tất cả như lai ứng chánh đẳng giác và các chúng bồ tát ma ha tát, dùng bát nhã ba la mật đa này y theo lý thắng nghĩa, chia chẻ các pháp, như chẻ các sắc đến lượng cực vi, hãy chẳng thấy có chút thật khá được, nên tên bát nhã ba la mật đa.

Lại nữa, thiện hiện! Ơû bát nhã ba la mật đa này, bao trùm chơn như, thật tế, pháp giới, nên tên bát nhã ba la mật đa.

Lại nữa, thiện hiện! Chẳng phải bát nhã ba la mật đa đây có pháp chút phần hoặc hợp hoặc tan, hoặc hữu sắc hoặc vô sắc, hoặc hữu kiến hoặc vô kiến, hoặc hữu đối hoặc vô đối, hoặc hữu lậu hoặc vô lậu, hoặc hữu vi hoặc vô vi. Sỏ vì sao? Thiện hiện! Bát nhã ba la mật đa như thế vô sắc, vô kiến, vô đối, nhất tướng, chỗ gọi vô tướng, nên tên bát nhã ba la mật đa.

Lại nữa, thiện hiện! Bát nhã ba la mật đa như thế năng sanh tất cả pháp lành thù thắng, năng pháp tất cả trí huệ biện tài, năng dẫn tất cả vui thế gian, xuất thế gian, nên tên bát nhã ba la mật đa.

Lại nữa, thiện hiện! Bát nhã ba la mật đa như thế, thẳm sâu bền chắc chẳng động hoại được. Nếu bồ tát ma ha tát hành bát nhã ba la mật đa này, tất cả ác ma và quyến thuộc chúng, thanh văn, độc giác, ngoại đạo phạm chí, bạn ác, oán tù đều chẳng năng hoạì được. Vì cớ sao? Thiện hiện! Do bát nhã ba la mật đa đây làm cho tất cả pháp tự tướng đều không, các ác ma thảy đều chẳng khá được, nên tên bát nhã ba la mật đa. thiện hiện! Các bồ tát ma ha tát nên như hành bát nhã ba la mật đa nghĩa thú thẳm sâu như thế.

Lại nữa, thiện hiện! Nếu bồ tát ma ha tát muốn hành bát nhã ba la mật đa nghĩa thú thẳng sâu nên hành nghĩa vô thường, nghĩa khổ, nghĩa không, nghĩa vô ngã. Nên hành nghĩa khổ trí, nghĩa tập trí, nghĩa diệt trí, nghĩa đạo trí. Nên hành nghĩa pháp trí, nghĩa lại trí, nghĩa thế tục trí, nghĩa tha tâm trí. Nên hành nghĩa tận trí, nghĩa vô sanh tí, nghĩa hư thuyết trí. Thiện hiện! Các bồ tát ma ha tát vì hành bát hã ba la mật đa nghĩa thú thẳm sâu, nênn mới hành bát nhã ba la mật đa.

Cụ thọ thiện hiện thưa phật rằng: bạch thế tôn! Trong bát nhã ba la mật đa thẳm sâu đ6y nghĩa cùng phi nghĩa đều chẳng khá được. Bồ tát ma ha tát làm sao vì hành bát nhã ba la mật đa nghĩa thú thẳm sâu nên hành bát nhã ba la mật đa?

Phật nói: thiện hiện! Bồ tát ma ha tát vì hành bát nhã ba la mật đa nghĩa thú thẳm sâu nên khởi nghĩ này: ta chẳng nên hành tham dục nghĩa phi nghĩa. Ta chẳng nên hành giận dữ nghĩa phi nghĩa. Ta chẳng nên hành ngu si nghĩa phi nghĩa. Ta chẳng nên hành tà kiến nghĩa phi nghĩa. Ta chẳng nên hành các ác kiến thú nghĩa phi nghĩa. Sở dĩ vì sao? Thiện hiện! Tham dục, giận dữ, ngu si, tà kiến, tà định, kiến thú, chơn như, thật tế chẳng cùng các pháp làm nghĩa phi nghĩa.

Lại nữa, thiện hiện! Bồ tát ma ha tát vì hành bát nhã ba la mật đa nghĩa thú thẳm sâu, nên khởi nghĩ này: ta chẳng nênn hành hắc nghĩa phi nghĩa, ta chẳng nên hành thọ tưởng hành thức nghĩa phi nghĩa. Ta chẳng nên hành nhãnn xứ nghĩa phi nghĩa, ta chẳng nên hành nhĩ tỷ thệt thân ý xứ nghĩa phi nghĩa. Ta chẳng nênn hành sắc xứ nghĩa phi nghĩa, ta chẳng nênn hành thanh hương vị xúc pháp xứ nghĩa phi nghĩa.

Ta chẳng nên hành nhãn giới nghĩa phi nghĩa, ta chẳng nên hành nhĩ 6ỷ thiệt thân ý giới nghĩa phi nghĩa. Ta chẳng nênn hành sắc giói nghĩa phi ghĩa, ta chẳng nên hành thanh hương vị xúc pháp giới nghĩa phi nghĩa. Ta chẳng nên hành nhãn thức giới nghĩa phi nghĩa, ta chẳng nên hành nhĩ tỷ thiệt thân ý thức giới nghĩa phi nghĩa. Ta chẳng nên hành nhãn xúc nghĩa phi nghĩa, ta chẳng nên hành nhĩ tỷ thiệt thân ý xúc nnghĩa phi nghĩa. Ta chẳng nên hành nhãn xúc làm duyên sanh ra các thọ nghĩa phi nghĩa, ta chẳng nên hành nhĩ tỷ thiệt thân ý xúc làm duyên sanh ra các thọ nghĩa phi nghĩa.

Ta chẳng nên hành địa giới nghịa phi nghĩa, ta chẳng nên hành thủy hỏa phong không thức giới nghĩa phi nghĩa. Ta chẳng nên hành vô minh nghĩa phi nghĩa; ta chẳng nên hành hành, thức, danh sắc, lục xứ, xúc, thọ, ái, thủ, hữu, sanh. Lão tử sầu thán khồ ưu não nghĩa phi nghĩa.

Ta chẳng nên hành bố thí ba la mật đa nghĩa phi nghĩa; ta chẳng nên hành tịnh giới, an nhẫn, tinh tiến, tĩnh lự, bát nhã ba la mật đa nghịa phi nghĩa.

Ta chẳng nên hành nội không nghĩa phi nghĩa; ta chẳng nên hành ngoại không, nội ngoại không, không không, đại không, thắng nghĩa không, hữu vi không, vô vi không, tất cánh không, vô tế không, tán không, vô biến dị không, bổn tánh không, tự tướng không, cộng tướng không, nhất thiết ph1p không, bất khả đắc không, vô tánh không, tự tánh không, vô tánh tự tánh không nghĩa phi nghĩa.

Ta chẳng nên hành chon như nghĩa phi nghĩa; ta chẳng nên hành pháp giới, pháp tánh, bất hư vọng tánh, bất biến dị tánh, bình đẳng tánh, ly sanh tánh, pháp định, pháp trụ, thật tế, hư không giới, bất tư nghì giới nghĩa phi nghĩa.

Ta chẳng nên hành bốn niệm trụ nghĩa phi nghĩa; ta chẳng nên hành bốn chánh đoạn, bốn thần túc, năm căn, năm lực, bảy đẳng giác chi, tám thánh đạo chi nghĩa phi nghĩa. Ta chẳng nên hành khổ thánh đế nghĩa phi nghĩa, ta chẳng nên hành tập diệt đạo thánh đế nghĩa phi nghĩa.

Ta chẳng nên hành bốn tĩnh lự nghĩa phi nghĩa; ta chẳng nên hành bốn vô lượng, bốn vô sắc định nghĩa phi nghĩa. Ta chẳng nên hành tám giải thoát nghĩa phi nghĩa; ta chẳng nên hành tám thắng xứ, chín thứ đệ định, mười biến xứ nghĩa phi nghĩa.

Ta chẳng nên hành tất cả tam ma địa môn nghịa phi nghĩa; ta chẳng nên hành không giãi thoát môn nghĩa phi nghĩa; ta chẳng nên hành vô tướng, vô nguyện giải thoát môn nghĩa phi nghĩa. Ta chẳng nên hành năm nhãn nghĩa phi nghĩa; ta chẳng nên hành sáu thần thông nghĩa ph nghĩa.

Ta chẳng nên hành phật mười lực ghĩa phi nghĩa; ta chẳng nên hành bốn vô sở úy, bốn vô ngại giải, đại từ, đại bi, đại hỷ, đại xả, mười tám pháp phật bất cộng nghĩa phi nghĩa.

Ta chẳng nên hành pháp vô vong thất nghĩa phi nghĩa. Ta chẳng nên hành đạo tướng trí, nhất thiết tướng trí nghĩa phi nghĩa.

Ta chẳng nên hành quả dự lưu nghĩa phi nghĩa; ta chẳng nên hành quả nhất lai, bất hoàn, a la hán nghĩa phi nghĩa. Ta chẳng nên hành độc giác bồ đề nghĩa phi nghĩa.

Ta chẳng nên hành tất cả hãnh bồ tát ma ha tát nghĩa phi nghĩa. Ta chẳng nên hành chư phật vô thượng chánh đẳng bồ đề nghĩa phi nghĩa.

Sở dĩ vì sao? Thiện hiện! Khi như lai được vô thượng chánh đẳng bồ đề chẳng thấy có pháp năng cùng chút pháp làm nghĩa phi nghĩa. Thiện hiện! Như lai ra đời, hoặc chẳng ra đời, các pháp pháp tánh, pháp trụ, pháp định, lẽ vậy thường trú, không có pháp đối với pháp làm nghĩa phi nghĩa. Như vậy, thiện hiện! Bồ tát ma ha tát nên lìa nghĩa phi nghĩa, thường hành nghĩa thú bát nhã ba la mật đa thẳn sâu.

Cụ thọ thiện hiện thưa phật rằng: bạch thế tôn! Cớ sao bát nhã ba la mật đa chẳng cùng các pháp làm nghĩa phi nghĩa?

Phật nói: thiện hiện! Bát nhã ba la mật đa thẳm sâu đối pháp hữu vi và pháp vô vi đều vô sở tác, chẳng ơn chẳng oán, không ích không tổn. Vậy nên, bát nhã ba la mật đa chẳng cùng các pháp làm nghĩa phi nghĩa.

Cụ thọ thiện hiện lai thưa phật rằng: bạch thế tôn! Các đức phật và đệ tử phật, tất cả thánh hiền, đâu chẳng đều đem vô vi làm đệ nhất nghĩa? phật nói: thiện hiện! Như vậy. Như người vừa nói. Phật và đệ tử, tất cả thánh hiền đều đem pháp vô vi làm đệ nhất nghĩa. Nhưng pháp vô vi chẳng cùng các pháp làm ích làm tổn. Thiện hiện! Ví như hư không chơn như chẳng cùng các pháp làm ích làm tồn. Bồ tát ma ha tát, bát nhã ba la mật đa thẳm sâu cũng lại như vậy, chẳng cùng các pháp làm ích làm tổn. Vậy nên, bát nhã ba la mật đa chẳng cùng các pháp làm nghĩa phi nghĩa.

Cụ thọ thiện hiện thưa phật rằng: bạch thế tôn! Bồ tát ma ha tát đâu chẳng cần học bát nhã ba la mật đa thẳm sâu vô vi, mới năng chứng được nhất thiết trí trí? Phật nói: thiện hiện! Như vậy, như vậy. Như ngươi vừa nói. Bồ tát ma ha tát cần học bát nhã ba la mật đa thẳm sâu vô vi, mới năng chứng được nhất thiết trí trí. Chẳng đem hai pháp mà làm phương tiện. Bạch thế tôn! Vì đem chẳng hai pháp, được chẳng hai pháp ư? Chẳng được. Thiện hiện! Bạch thế tôn! Vì đem hai pháp được chẳng hai pháp ư? Chẳng được. Thiện hiện! Bạch thế tôn! Nếu không hai pháp, chẳng đem hai pháp, chẳng hai pháp được, bồ tát ma ha tát làm sao sẽ được nhất thiết trí trí? Phật nói: thiện hiện! Hai chẳng hai pháp đều chẳng khá được. Vậy nên, sở đắc nhất thiết trí trí. Chứ chẳng phải hữu sở đắc nên đắc, cũng chẳng phải vô sở đắc nên đắc. Vì pháp hữu sở đắc, pháp vô sở đắc, chẳng khá được vậy. Nếu biết như thế mới năng chứng được nhất thiết trí trí.

Quyển thứ  364 - HỘI THỨ NHẤT

Quyển thứ 364 - HỘI THỨ NHẤT

Phẩm

NÓI THẬT

Thứ 62 - 1

Bấy giờ, cụ thọ Thiện Hiện thưa phật rằng: bạch Thế Tôn! Bát nhã ba la mật đa như thế rất là thằm sâu. Bạch Thế Tôn! Các bồ tát ma ha tát chẳng được hữu tình, cũng lại chẳng được thi thiết hữu tình, mà vì hữu tình cầu tới vô thượng chánh đẳng bồ đề là việc rất khó.

Bạch Thế Tôn! Ví như có người muốn trồng cây trong hư không nương dựa, kia rất khaó. Các bồ tát ma ha tát cũng l ại như thế, chẳng được hữu tình cũng lại chẳng được thi thiết hữu tình, mà vì hữu tình cầu tới vô thượng chánh đẳng bồ đề là việc rất khó!

Phật nói: Thiện Hiện! Như vậy, như vậy. Như người vừa nói. Bát nhã ba la mật đa như thế rất là thẳm sâu. Các bồ tát ma ha tát chẳng được hữu tình cũng lại chẳng được thi thiết hữu tình, mà vì hữu tình cầu tới vô thượng chánh đẳng bồ đề là việc rất khó. Thiện Hiện! Các bồ tát ma ha tát dù chẳng thấy có hữu tình chơn thật và thi thiết kia, mà các hữu tình ngu si điên đảo chấp là thật có, lộn quanh sanh tử chịu khổ vô cùng. Vì độ kia nên cầu tói vô thượng chánh đẳng bồ đề, đã được bồ đề dứt ngã chấp kia và khiến giải thoát sanh tử nhiều khổ.

Thiện Hiện! Ví như có người trồng cây mộng tất. Người này dù là chẳng thấy kẻ thọ dụng quả hoa lá nhánh cọng gốc cây này, mà đã trồng rồi, tùy thòi tưới rưới, siêng giữ gìn nó. Thời gian qua, cây này lần lữa được sanh trưởng, nhánh lá hoa quả thảy đều mậu thịnh, nhiều người thọ dụng lành tột được yên vui.

Thiện Hiện! Các bồ tát ma ha tát cũng lại như thế dù chẳng thấy hữu tình nơi phật qủa, mà vì hữu tình cầu tới vô thượng chánh đẳng bồ đề. Lần lữa tu hành bố thí, tịnh giới, an nhẫn, tinh tiến, tĩnh lự, bát nhã ba la mật đa. đã viên mãn rồi chứng được vô thượng chánh đẳng bồ đề, khiến các hữu tình thọ dụng các lá hoa quả nơi cây phật, đều được nhiều ích. Thiện

Hiện phải biết: lá nhiêu ích ấy là các hữu tình nhờ cây phật đây thoát khổ ác thú. Hoa nhiêu ích ấy là các hữu tình nhờ cây phật đây hoặc sanh đại tộc sát đế lợi, hoặc sanh đại tộc bà la môn, hoặc sanh đại tộc trưởng giả, hoặc sanh đại tộc cư sĩ, hoặc sanh trời bốn đại vương chúng hoặc sanh trời ba mươi ba, hoặc sanh trời dạ ma hoặc sanh trời đổ sử đa, hoặc sanh trời lạc biến hóa, hoặc sanh trời tha hóa tự tại, hoặc sanh trời phạm chúng, hoặc sanh trời phạm phụ, hoặc sanh trời phạmm hội, hoặc sanh tròi đại phạm, hoặc sanh trời quang, hoặc sanh tròi thiểu quang, hoặc sanh trời vô lượng quang, hoặc sanh trời cực quang tịnh, hoặc sanh trời tịnh, hoặc sanh trời thiểu tịnh, hoặc sanh trời vô lượng tịnh, hoặc sanh tròi biến tịnh, hoặc sanh tròi quảng, hoặc sanh trời thiểu quảng, hoặc sanh trời vô lượng quảng, hoặc sanh trời quảng quả, hoặc snh trời vô phiền, hoặc sanh trời vô nhiệt, hoặc sanh tròi Thiện Hiện, hoặc sanh trời thiện kiến, hoặc sanh trời sắc cứu cánh, hoặc sanh trời không vô biên xứ, hoặc sanh trời thức vô biên xứ, hoặc sanh trời vô sở hữu xứ, hoặc sanh tời phi tưởng phi phi tưởng xứ. Quả nhiêu ích ấy là các hữu tình nhờ cây phật đây, hoặc trụ quả dự lưu, hoặc trụ quả nhất lai, hoặc trụ quả bất hoàn, hoặc trụ quả a la hán, hoặc trụ độc giác bồ đề, hoặc trụ vô thượng chánh đẳng bồ đề. Các hữu tình này được thành phật rồi lại dùng nhánh lá hoa quả cây phật, nhiêu ích hữu tình khiến các hữu tình thoát khổ ác thú được vui người trời, lần lữa an lập khiến vào tam thừa cõi bát niết bàn: nghĩa là cõi thanh văn thừa bát niết bàn; hoặc cõi độc giác thừa n iết bà n ; hoặc cõi vô thượng thừa bát niết bàn.

Thiện Hiện! Bồ tát ma ha tát này dù làm việc nhiêu ích lớn lao như thế, mà đều chẳng thấy hữu tình chon thật được niết bàn ấy, chỉ thấy vọng tưởng các khổ tịch diệt. Như vậy, Thiện Hiện! Các bồ tát ma ha tát tu hành bát nhã ba la mật đa chẳng được hữu tình và thi thiết kia. Nhưng vì trừ ngã chấp điên đảo kia cầu tới vô thượng chánh đẳng bồ đề. Do nhânn duyên đây là việc rất khó.

Bấy giờ, cụ thọ Thiện Hiện thưa phật rằng: bạch Thế Tôn! Phải biết bồ tát ma ha tát tức là như lai ứng chánh đẳng giác. Vì cớ sao? Bạch Thế Tôn! Nhân các bồ tát mới năng dứt hẳn tất cả địa ngục, cũng năng dứt hẳn tất cả bàng sanh, cũng năng dứt hẳn tất cả quỷ giới, cũng năng dứt hẳn tất cả vô gián ngục, cũng năng dứt hẳn tất cả bần cùng, cũng năng dứt hẳn tất cả chí hướng liệt, cũng năng dứt hẳn tất cả cõi dục, cõi sắc, vô sắc.

Phật nói: Thiện Hiện! Như vậy, như vậy. Như ngươi vừa nói. Phải biết bồ tát ma ha tát tức là như lai ứng chánh đẳng giác. Thiện Hiện! Nếu không có bồ tát ma ha tát pháp tới vô thượng chánh đẳng bồ đề, thời thế gian không có các phật quá khứ vị lai hiện tại chứng được vô thượng chánh đẳng bồ đề. Cũng không độc giác xuất hiện ra đời, cũng không a la hán xuất hiện ra đời, cũng không bất hoàn xuất hiện ra đời, cũng không nhất lai xuất hiện ra đời, cũng không dự lưu xuất hiện ra đời; cũng không có năng dứt hẳn địa ngục, cũng không có năng dứt hẳn bàng sanh, cũng không có năng dứt hẳn quỷ giới, cũng không có năng dứt hẳn vô gián ngục, cũng không có năng dứt hẳn bần cùng, cũng không có năng dứt hẳn chí hướng liệt, cũng không có năng dứt hẳn cõi dục, cõi sắc, vô sắc. Vậy nên, Thiện Hiện! Như ngươi vừa nói. Phải biết bồ tát ma ha tát tức là như lai ứng chánh đẳng giác ấy! Như vậy, như vậy. Phải biết bồ tát ma ha tát tức là như lai ứng chánh đẳng giác. Vì có sao?

Thiện Hiện! Nếu do chơn như đây thi thiếg như lai, tức do chơn như đây thi thiết độc giác. Nếu do chơn như đây thi thiết độc giác, tức do chơn như đây thi thiết thanh văn. Nếu do chơn như đây thi thiết thanh văn, tức do chơn như đây thi thiết tất cả hiền thánh. Nếu do chơn như đây thi thiết tất cả hiền thánh, tức do chơn như đây thi thiết sắc. Nếu do chơn như đây thi thiết sắc, tức do chơn như đây thi thiết thọ tưởng hành thức. Nếu do chơn như đây thi thiết thọ tưởng hành thức, tức do chơn như đây thi thiết nhãn xứ. Nếu do chơn như đây thi thiết nhãn xứ, tức do chơn như đây thi thiết nhĩ tỷ thiệt thân ý xứ. Nếu do chơn như đây thi thiết nhĩ tỷ thiệt thân ý xứ, tức do chon như đây thi thiết sắc xứ. Nếu do chơn như đây thi thiết sắc xứ, tức do chơn như đây thi thiết thanh hương vị xúc pháp xứ. Nếu do chơn như đây thi thiết thanh hương vị xúc pháp xứ, tức do chơn như đây thi thiết nhãn giới. Nếu do chơn như đây thi thiết nhãn giới, tức do chơn như đây thi thiết nhĩ tỷ thiệt thân ý giới. Nếu do chơn như đây thi thiết nhĩ tỷ thiệt thân ý giới, tức do chon như đây thi thiết sắc giới. Nếu do chơn như đây thi thiết sắc giới, tức do chơn như đây thi thiết thanh hương vị xúc pháp giới. Nếu do chơn như đây thi thiết thanh hương vị xúc pháp giới, tức do chơn như đây thi thiết nhãn thức giới. Nếu do chơn như đây thi thiết nhãn thức giới, tức do chơn như đây thi thiết nhĩ tỷ thiệt thân ý thức giới. Nếu do chơn như đây thi thiết nhĩ tỷ thiệt thân ý thức giới, tức do chơn như đây thi thiết nhãn xúc. Nếu do chơn như đây thi thiết nhãn xúc, tức do chơn như đây thi thiết nhĩ tỷ thiệt thân ý xúc. Nếu do chơn như đây thi thiết nhĩ tỷ thiệt thân ý xúc, tức do chơn như đây thi thiết nhãn xúc làm duyên sanh ra các thọ. Nếu do chơn như đây thi thiết nhãn xúc làm duyên sanh ra các thọ, tức do chơn như đây thi thiết nhĩ tỷ thiệt thân ý xúc làm duyên sanh ra các thọ. Nếu do chơn như đây thi thiết nhĩ tỷ thiệt thân ý xúc làm duyên sanh ra các thọ, tức do chơn như đây thi thiết địa giới.

Phẩm

NÓI THẬT

Thứ 62 - 2

Nếu do chơn như đây thi thiết địa giới, tức do chơn như đây thi thiết thủy hỏa phong không thức giới. Nếu do chơn như đây thi thiết thủy hỏa phong không thức giới, tức do chơn như đây thi thiết vô minh. Nếu do chơn như đây thi thiết vô minh, tức do chơn như đây thi thiết hành, thức, danh sắc, lục xứ, xúc, thọ, ái, thủ, hữu, sanh lão tử sầu thán khổ ưu não. Nếu do chơn như đây thi thiết hành cho đến lão tử sầu thán khổ ưu não, tức do chơn như đây thi thiết bố thí ba la mật đa. nếu do chơn như đây thi thiết bố thí ba la mật đa, tức do chơn như đây thi thiết tịnh giới, an nhẫn, tinh tiến, tĩnh lự, bát nhã ba la mật đa. nếu do chơn như đây thi thiết tịnh giới cho đến bát nhã ba la mật đa, tức do chơn như đây thi thiết nội không. Nếu do chơn như đây thi thiết ngoại không, nội ngoại không, không không đại không, thắng nghĩa không, hữu vi không, vô vi không, tất cánh không, vô tế không, tán không, vô biến dị không, bổn tánh không, tự tướng không, cộng tướng không, nhất thiết pháp không, bất khả đắc không, vô tánh không, tự tánh không, vô tánh tự gánh không. Nếu do chơn như đây thi thiết ngoại không cho đến vô tánh tự tánh không, tức do chơn như đây thi thiết bốn niệm trụ. Nếu do chơn như đây thi thiết bốn niệm trụ, tức do chơn như đây thi thiết bốn chánh đoạn, bốn thần túc, năm căn, năm lực, bảy đẳng giác chi, tám thánh đạo chi. Nếu do chơn như đây thi thiết bốn chánh đoạn cho đến tám thánh đạo chi, tức do chơn như đây thi thiết khổ thánh đế. Nếu do chơn như đây thi tiết khổ thánh đế, tức do chơn như đây thi tiết t65p diệt đạo thánh đế. Nếu do chơn như đây thi thiết tập diệt đạo thánh đế, tức do chơn như đây thi thiết bốn tĩnh lự. Nếu do chơn như đây thi thiết bốn tĩnhlự, tức do chơn như đây thi tiết bốn vô lượng, bốn vô sắc định. Nếu do chơn như đây thi thiết bốn vô lượng, bốn vô sắc định, tức do chơn như đây thi thiết tám giải thoát. Nếu do chơn như đây thi thiết tám giải thoát, tức do chơn như đây thi thiết tám thắng xứ, chín thứ đệ định, mười biến xứ. Nếu do chơn như đây thi thiết tám thắng xứ, chín thứ đệ định, mười biến xứ, tức do chơn như đây thi thiết tất cả tam ma địa môn. Nếu do chơn như đây thi thiết tất cả tam ma địa môn, tức do chơn như đây thi thiết tất cả đà la ni môn. Nếu do chơn như đây thi thiết tất cả đà la ni môn, tức do chơn như đây thi thiết không giải thoát môn. Nếu do chon như đây thi thiết không giải thoát môn, tức do chơn như đây thi thiết vô tướng, vô nguyện giải thoát môn. Nếu do chơn như đây thi thiết vô tướng, vô nguyện giải thoát môn, tức do chơn như đây thi thiết năm nhãn. Nếu do chơn như đây thi thiết năm nhãn, tức do chơn như đây thi thiết sáu thần thông. Nếu do chơn như đây thi thiết sáu thần thông, tức do chơn như đây thi thiết phật mười lực. Nêu do chơn như đây thi thiết phật mười lực, tức do chơn như đây thi thiết bốn vô sở úy, bốn vô ngại giải, đại từ, đại bi, đại hỷ, đại xả, mười tám pháp phật bất cộng. Nếu do chơn như đây thi thiết bốn vô sở úy cho đến mười tamùm pháp phật bất cộng, tức do chơn như đây thi thiết pháp vô vong thất. Nếu do chơn như đây thi thiết pháp vô vong thất, tức do chơn như đây thi thiết tánh hằng trụ xả. Nếu do chơn như đây thi thiết tánh hằng trụ xả, tức do chơn như đây thi thiết nhất thiết trí. Nêu do chơn như đây thi thiết trí, tức do chơn như đây thi thiết đạo tướng trí, nhất thiết tướng trí. Nếu do chơn như đây thi thiết đạo tướng trí, nhất thiết tướng trí tức do chơn như đây thi thiết tất cả hạnh bồ t1t ma ha tát. Nếu do chơn như đây thi thiết tất cả hạnh bồ tát ma ha tát, tức do chơn như đây thi thiết chư phật vô thượng chánh đẳng bồ đề. Nêu do chơn như đây thi thiết chư phật vô thượng chánh đẳng bồ đề, tức do chơn như đây thi thiết hữu vi giới. Nếu do chơn như đây thi thiết hữu vi giới, tức do chơn như đây thi thiết vô vi giới. Nếu do chơn như đây thi tiết vô vi giới, tức do chơn như dây thi thiết tất cả như lai ứng chánh đẳng giác. Nêu do chơn như đây thi thiết tất cả như lai ứng chanùnh đẳng giác, tức do chơn như đây thi thiết tất cả bồ tát ma ha tát. Nếu do chơn như đây thi thiết tất cả bồ tát ma ha tát, tức do chơn như đây thi thiết tất cả hữu tình. Néu do chơn như đây thi thiết tất cả hữu tình, tức do chơn như đây thi thiết tất cả pháp.

Như vậy, Thiện Hiện! Tất cả pháp chơn như, tất cả hữu tình chơn như, tất cả như lai ứng chánh đẳng giác chơn như, tất cả bồ tát ma ha tát chơn như, thật đều không khác. Bởi không khác nên gọi tên chơn như. Các bồ tát ma ha tát đối chơn như này tu học viên mãn, chứng được vô thượng chánh đẳng bồ đề nên tên như lai ứng chánh đẳng giác. Vậy nên, Thiện Hiện! Phải biết bồ tát ma ha tát tức là nhưlai ứng chánh đẳng giác, vì tất cả pháp, tất cả hữu tình đều lấy chơn như làm định lượng vậy. Vậy nên, Thiện Hiện! Bồ táet ma ha tát nên học bát nhã ba la mật đa thẳm sâu chơn như.

Thiện Hiện! Các bồ tát ma ha tát nếu học bát nhã ba la mật đa thẳm sâu chơn như, thời năng học tất cả pháp chơn như. Nếu năng học tất cả pháp chơn như thời năng viên mãn tất cả pháp chơn như. Nếu năng viên mãn tất cả pháp chơn như, thời đối tất cả pháp chơn như được trụ tự tại. Nếu đối tất cả pháp chơn như được trụ tự tại, thời năng khéo biết tất cả hữu tình căn tánh thắng liệt. Nếu năng khéo biết tất cả hữu tình căn tánh thắng liệt, thời năng đủ biết tất cả hữu tình thắng giải sai khác. Nếu năng đủ biết tất cả hữu tình thắng giải sai khác, thời biết hữu tình tụ nghiệp chịu quả. Nếu biết hữu tình tự nghiệp chịu quả, thời năng đầy đủ nguyện trí. Nếu năng đầy đủ nguyện trí, thời năng tịnh tu diệu trí ba đời. Nếu năng tịnh tu diệu trú ba đời, thời năng hành hạnh bồ tát không đảo nguợc, thời năng như thật thành thục hữu tình. Nấu năng như thật thành thục hữu tình, thời năng như thật nghiêm tịnh cõi phật. Nếu năng như thật nghiêm tịnh cõi phật, thời năng chứng được nhất thiết trí trí. Nếu năng chứng được nhất thiết trí trí, thời năng quay xe diệu pháp. Eáu năng quay xe diệu pháp, thời năng an lập hữu tình nơi đạo tamm thừa. Nếu năng an lập hữu tình nơi đạo tam thừa thời khiến hữu tình vào cõi vô dư y niết bàn. Thiện Hiện! Các bồ tát ma ha tát nhận thấy tất cả công đức tự lợi tha như thế thảy, nên phát tâm vô thượng chánh đẳng giác, dũng mãnh tinh tiến tu hành bát nhã ba la mật đa bền chắc không lui.

Cụ thọ Thiện Hiện thưa phật rằng: bạch Thế Tôn! Nếu bồ tát ma ha tát năng pháp tâm vô thượng chánh đẳng giác, như thuyết tu hành bát nhã ba la mật đa thẳm sâu, thế gian trời, người, a tố lạc thảy đều nên cúi đầu cung kính cúng dường. Phật nói: Thiện Hiện! Như vậy, như vậy. Như lời ngươi vừa nói. Nếu bồ tấ ma ha tát năng pháp tâm vô thượng chánh đẳng giác, như thuyết tu hành bát nhã ba la mật đa thẳm sâu, thế gian trời, người, a tố lạc thảy đều nên cúi đầu cung kính cúng dường.

Bấy giờ, cụ thọ Thiện Hiện thưa phật rằng: bạch Thế Tôn! Nếu bồ tát ma ha tắt khắp vì độ thoát các hữu tình nên sơ phát tâm vô thượng chánh đẳng giác, được bao nhiêu phước? Phật nói: Thiện Hiện! Nếu bồ tát ma ha tát khắp vì độ thoát cát hữu tình nên so phát tâm vô thượng chan1h đẳng giác, kia chỗ được phước vô lượng vô biên, toán số thí dụ chẳng thể kịp được.

Thiện Hiện! Giả sử tất cả hữu tình đầy nhẫy tiểu thiên thế giới đều tới thanh văn hoặc bậc độc giác. Nơi ý hiểu sao? Các hữu tình này phước ấy nhiều chăng? Thiện Hiện đáp rằng: bạch thế tôn! Nhiều lắm. Bạch thiện thệ! Nhiều lắm. Kia chỗ được phước vô lượng vô biên. Phật nói: Thiện Hiện! Kia chỗ được phước đối một bồ tát ma ha tát vì độ thoát tất cả hữu tình so phát tâm vô thượng chánh đẳng giác chỗ được nhóm phước, trăm phần chẳng kịp một, ngàn phần chẳng kịp một, trăm ngàn phần chẳng kịp một, trăm ức phần chẳng kịp một, trăm trăm ức phần kịp một, ngàn trăm ức phần chẳng kịp một, trăm ngàn trăm ức muôn ức phần cũng chẳng kịp một. Vì cớ sao? Thiện Hiện! Vì thanh văn, độc giác đều nhờ bồ tát ma ha tát mà có, bồ tát ma ha tát chẳng nhờ các thanh văn, độc giác mà có.

Thiện Hiện! Thôi tất cả hữu tình tiểu thiên thế giới đều tới thanh văn hoặc bậc độc giác chỗ được nhóm phước. Giả sử tất cả hữu tình đầy nhẫy trung thiện thế giới đều tới thanh văn hoặc bậc độc giác. Nơi ý hiểu sao? Các hữu tình này phước ấy nhiều chăng? Thiện Hiện đáp rằng: bạch Thế Tôn! Nhiều lắm. Bạch thiện thệ! Nhiều lắm. Kia chỗ được phước cô lược vô biên. Phật nói: Thiện Hiện! Kia chỗ được phước đối một bồ tát ma ha tát vì độ thoát tất cả hữu tình so phát tâm vô thượng chánh đẳng giác chỗ được nhóm phước, trăm phần chẳng kịp một, ngàn phần chẳng kịp một, trăm ngàn phầnn chẳng kịp một, trăm ức phần chẳng kịp một, trăm trăm ức phần chẳng kịp một, ngànn trăm ức phần chẳng kịp một, trăm ngàn trăm ức muôn ức phần cũng chẳng kịp một.

Thiện Hiện! Thôi tất cả hữu tình trung thiện thế giới đều tới thanh văn hoặc bậc độc giác giả sử tất cả hữu tình đầy nhẫy tam thiên đại thiên thế giới đều tới thanh văn hoặc bậc độc giác. Nơi ý hiểu sao? Các hữu tình này phước ấy nhiều chăng? Thiện Hiện đáp rằng: bạch Thế Tôn! Nhiều lắm. Bạch thiện thệ! Nhiều lắm. Kia chỗ được phước vô lượng vô biên. Phật nói: Thiện Hiện! Kia chỗ được phước đối một bồ tát ma ha tát vì độ thoát tất cả hữu tình sơ phát tâm vô thượng chánh đẳng giác, trăm phần chẳng kịp một, ngàn phần chẳng kịp một, trăm ngàn phần chẳng kịp một, trăm ức phần chẳng kịp một, trăm trăm ức phần chẳng kịp một, ngàn trăm ức phần chẳng kịp một, trăm ngàn trăm ức muôn ức phần cũng chẳng kịp một.

Thiện Hiện! Thôi tất cả hữu tình đại thiên thế giới đều tới thanh văn hoặc bậc độc giác chỗ được nhóm phước. Giả sử tất cả hữu tình đầy nhẫy tam thiên đại thiên thế giới đều trụ tịnh quán địa. Nơi ý hiểu sao? Các hữu tình này phước ấy hiều chăng? Thiện Hiện đáp rằng: bạch Thế Tôn! Nhiều lắm. Bạch thiện thệ! Nhiều lắm. Kia chỗ được phước vô llượng vô biên. Phật nói: Thiện Hiện! Kia chỗ được phước đối một bồ tát ma ha tát vì độ thoát tất cả hữu tình so phát tâm vô thượng chánh đẳng giác chỗ được nhóm phước, trăm phần chẳng kịp một, ngàn phần chẳng kịp một, trăm ngàn phần chẳng kịp một, trăm ức phầnn chẳng kịp một, trăm trăm ức phần chẳng kịp một, ngàn trăm ức phần chẳng kịp một, trăm ngànn trăm ức muôn úc phần cũng chẳng kịp một.

Thiện Hiện! Thôi tất cả hữu tình đại thiện thế giới đều trụ tịnh quán địa chỗ được nhóm phước. Giả sử tất cả hữu tình đầy nhẫy tam thiên đại thiên thế giới đều trụ chủng tánh địa. Nơi ý hiểu sao? Các hữu tình này phước ấy nhiều chăng? Thiện Hiện đáp rằng? Bạch Thế Tôn! Nhiều lắm. Bạch thiện thệ! Nhiều lắm. Kia chỗ được phước vô lượng vô biên. Phật nói: Thiện Hiện! Kia chỗ được phước đối một bồ tát ma ha tát vì độ thoát tất cả hữu tình so phát tâm vô thượng chánh đẳng giác chỗ được nhómm phước, trăm phần chẳng kịp một, ngànn phần chẳng kịp một, trăm ngànn phần chẳng kịp một, trăm ức phần chẳng kịp một, trăm trăm ức phầnn chẳng kịp một, ngàn tăm ức phần chẳng kịp một, trăm ngàn trăm ức muôn ức phần cũng chẳng kịp một.

Thiện Hiện! Thôi tất cả hữu tình đại thiên thế giới đều trụ chủng tánh địa chỗ được nhóm phước. Giả sử tất cả hữu tình đầy nhẫy tam thiên đại thiên thế giới đều trụ đệ địa. Nơi ý hiểu sao? Các hữu tình này phước ấy nhiều chăng? Thiện Hiện đáp rằng: bạch Thế Tôn! Nhiều lắm. Bạch thiện thệ! Nhiều lắm. Kia chỗ được phước vô lượng vô biênn. Phật nói: Thiện Hiện! Kia chỗ được phước đối một bồ tát ma ha tát vì độ thoát tất cả hữu tình sơ phát tâmm vô thượng chánh đẳng giác, chỗ được nhóm phước trăm phầnn chẳng kịp một, ngàn phần chẳng kịp một, trăm ngàn phần chẳng kịp một, trăm ức phầnn chẳng kịp một, trăm trăm ức phần chẳng kịp một, ngàn trăm ức phần chẳng kịp một, trăm ngàn trăm ức muôn ức phần cũng chẳng kịp một.

Thiện Hiện! Thôi tất cả hữu tình đại thiện thế giới đều trụ đệ bát địa chỗ được nhóm phước. Giả sử tất cả hữu tình đầy nhẫy tam thiên đại thiên thế giới đều trụ kiến địa. Nơi ý hiểu sao? Các hữu tình này phước ấy nhiều chăng? Thiện Hiện đáp rằng: bạch Thế Tôn! Nhiều lắm. Bạch thiện thệ! Nhiầu lắm. Kia chỗ được phước vô lượng vô biên. Phật nói: Thiện Hiện! Kia chỗ dược đối một bồ tát ma ha tát vì độ thoát tất cả hữu tình so phát tâm vô thượng chánh đẳng giác chỗ được nhóm phước, trăm phần chẳng kịp một, ngàn phần chẳng kịp một, trăm ngàn phần chẳng kịp một, trăm ức phần chẳng kịp một, trăm trăm ức phần kịp một, ngàn trăm ức phần chẳng kịp một, trăm ngàn trăm ức muôn ức phần cũng chẳng kịp một.

Thiện Hiện! Thôi tất cả hữu tình đại thiên thế giới đều trụ kiến địa chỗ được nhóm phước. Giả sử tất cả hữu tình đầy nhẫy tam thiên đại thiên thế giới đều trụ bạc địa. Nơi ý hiểu sao? Các hữu tình này phước ấy nhiều chăng? Thiện Hiện đáp tằng: bạch Thế Tôn! Nhiều lắm. Bạch thiện thệ! Nhiều lắm. Kia chỗ phước vô lượng vô biên. Phật nói: Thiện Hiện! Kia chỗ được phước đối một bồ tát ma ha tát vì độ thoát tat1t cả hữu tình so phát tâm vô thượng chánh đẳng giác chỗ được nhóm phước, trăm phần chẳng kịp một, ngàn phần chẳng kịp một, trăm ngàn phần chẳng kịp một, trăm ức phần chẳng kịp một, trăm trăm ức phần chẳng kịp một, ngàn trăm ức phần chẳng kịp một, trăm ngàn trăm ức muôn ức phần cũng chẳng kịp một.

Thiện Hiện! Thôi tất cả hữu tình đại thiện thế giới đều trụ bạc địa chỗ được nhóm phước. Giả sử tất cả hữu tình đầy nhẫy tam thiên đại thiên thế giới đều trụ ly dục địa. Nơi ý hiểu sao? Các hữu tình này phước ấy nhiều chăng? Thiện Hiện đáp rằng: bạch Thế Tôn! Nhiều lắm. Bạch thiện thệ! Nhiều lắm. Kia chỗ được phước vô lượng vô biên. Phật nói: Thiện Hiện! Kia chỗ được phước đối một bồ tát ma ha tát vì độ thoát tất cả hữu tình sơ pháp tâm vô thượng chánh đẳng giác chỗ được nhóm phước, trăm phầnn chẳng kịp một, ngàn phần chẳng kịp một, trăm ngàn phần chẳng kịp một trăm ức phần chẳng kịp một, trăm trăm ức phần chẳng kịp một ngàn trăm ức phầnn chẳng kịp một, trăm ngànn trăm ức muôn ức phần chẳng kịp một, trăm ngànn trăm ức muôn ức phần cũng chẳng kịp một.

Thiện Hiện! Thôi tất cả hữu tình đại thiên thế giới đều trụ ly dục địa chỗ được nhóm phước. Giả sử tất cả hữu tình đầy nhẫy tam thiên đại thiên thế giới đều trụ dĩ biện địa. Nơi ý hiểu sao? Các hữu tình này phước ấy nhiều chăng? Thiện Hiện đáp rằng: bạch Thế Tôn! Nhiều lắm. Bạch thiện thệ! Nhiều lắm. Kia chỗ được phước vô lượng vô biên. Phật nói: Thiện Hiện! Kia chỗ được phước đối một bồ tát ma ha tát vì độ thoát tất cả hữu tình so phát tâm vô thượng chánh đẳng giác chỗ được nhóm phước, trăm phần chẳng kịp một, ngàn phần chẳng kịp một, trăm ngàn phần chẳng kịp một, trăm ức phầnn chẳng kịp một, trăm trăm ức phầnn chẳng kịp một, ngàn trăm ức phần chẳng kịp một, trăm ngàn trăm ức muôn ức phần cũng chẳng kịp một.

Thiện Hiện! Thôi tất cả hữu tình đại thiên thế giới đều trụ dĩ biện địa chỗ được nhóm phước. Giả sử tất cả hữu tình đầy nhẫy tam thiên đại thiên thế giới đều trụ độc giác địa. Nơi ý hiểu sao? Các hữu tình này phước ấy nhiều chăng? Thiện Hiện đáp rằng: bạch Thế Tôn! Nhiều lắm. Bạch thei65n thệ! Nhiều lắm. Kia chỗ được phước cô lượng vô biên. Phật nói: Thiện Hiện! Kia chỗ được phước đối một bồ tát ma ha tát vì độ thoát tất cả hữu tình sơ phát tâm vô thượng chánh đẳng giác chỗ được nhóm phước, trăm phần chẳng kịp một, ngàn phần chẳng kịp một, trăm ngàn chẳng kịp một, trăm ức phần chẳng kịp một, trăm trăm ức phần chẳng kịp một, ngàn trăm ức phần chẳng kịp một, trăm ngànn trăm ức muôn ức phần cũng chẳng kịp một.

Thiện Hiện! Giả sử tất cả hữu tình đầy nhẫy tam thiên đại thiên thế giới đều vì độ thoát các hữu tình so phát tâm vô thượng chánh đẳng giác. Các bồ tát ma ha tát này chỗ được nhóm phước đốimột bồ tát ma ha tát vào bồ tát chánh tánh ly sanh chỗ được nhóm phước, trăm phầnn chẳng kịp một, ngàn phần chẳng kịp một, trăm ngàn phần chẳng kịp một, trăm ức phần chẳng kịp một, trăm trăm ức phần chẳng kịp một, ngàn trăm ức phần chẳng kịp một, trăm ngàn trăm ức muôn ức phầnn cũng chẳng kịp một.

Thiện Hiện! Giả sử tất cả hữu tình đầy nhẫy tam thiên đại thiên thế giới đều vào bồ tát chánh tánh ly sanh. Các bồ tát ma ha tát này chỗ được nhóm phước đối một bồ tát ma ha tát hành hướng bồ đề chỗ được nhóm phước, trăm phần chẳng kịp một, ngàn phần chẳng kịp một, trăm ngàn phần chẳng kịp một, trăm ức phần chẳng kịp một, trăm trăm ức phần chẳng kịp một, ngàn trăm ức phần chẳng kịp một, trăm ngàn trăm ức muôn ức phần cũng chẳng kịp một.

Thiện Hiện! Giả sử tất cả hữu tình đầy nhẫy tam thiên đại thế giới đều hành hướng bồ đề. Các bồ tát ma ha tát này chỗ được nhóm phước đối một như lai ứng chánh đẳng giác chỗ được nhóm phước, trăm phần chẳng kịp một, ngàn phần chẳng kịp một, trăm ngàn phần chẳng kịp một, trăm ức phần chẳng kịp một, trăm trăm ức phầnn chẳng kịp một, ngàn trăm ức phần chẳng kịp một, trăm ngàn trăm ức muôn ức phần cũng chẳng kịp một.

Bấy giờ, cụ thọ Thiện Hiện thưa phật rằng: bạch Thế Tôn! Bồ tát ma ha tát sơ phát tâm vô thượng chánh đẳng giác suy nghĩ điều gì? Phật nói: Thiện Hiện! Bồ tát ma ha tát sơ phát tâm vô thượng chánh đẳng giác, hằng chánh suy nghĩ nhất thiết tướng trí.

Cụ ghọ ghiện hiện lại thưa phật rằng: bạch Thế Tôn! Nhất thiết tướng trí có tánh nào? Nhất thiết tướng trí duyên chỗ nào, tăng thượng nào, hành tướng nào, có tướng nào? Phật nói: Thiện Hiện! Nhất thiết tướng trí vô tánh làm tánh, vô tướng vô nhân, vô sở cảnh giác, vô sanh vô hiện. Lại ngươi đã hỏi nhất thiết tướng trí duyên chỗ nào, tăng thượng nào, hành tướng nào, có tướng nào ấy? Thiện Hiện! Nhất thiết tướng trí vô tánh làm chỗ duyên, chánh niệm làm tăng thượng, vắng lặng làm hành tướng, vô tướng làm tướng. Thiện Hiện! Nhất thiết tướng trí chỗ duyên như thế, tăng thượng như thế, hành tướng như thế, tướng như thế.

Cụ thọ Thiện Hiện lại thưa phật rằng: bạch Thế Tôn! Vì chỉ nhất thiết tướng trí vô tánh làm tánh, hay là sắc thọ tưởng hành thức cũng vô tánh làm tánh? Hay nhãn xứ, nhĩ tỷ thiệt thân ý xứ cũng vô tánh làm tánh? Hay sắc xứ, thanh hương vị xúc pháp xứ cũng vô tánh làm tánh?

Hay nhãn giới, nhĩ tỷ thiệt thân ý giới cũng vô tánh làm tánh? Hay sắc giới, thanh hương vị xúc pháp giới cũng vô tánh làm tánh? Hay nhãn thức giới, nhĩ tỷ thiệt thân ý thức giới cũng vô tánh làm tánh? Hay nhãn xúc, nhĩ tỷ thiệt thân ý xúc cũng vô tánh làm tánh? Hay nhãn xúc làm duyên sanh ra các thọ, nhĩ tỷ thiệt thân ý xúc làm duyên sanh ra các thọ cũng vô tánh làm tánh?

Hay địa giới, thủy hỏa phong không thức giới cũng vô tánh làm tánh? Hay vô minh, hành, thức, danh sắc, lục xứ, xúc, thọ, ái, thủ, hữu, sanh lão tử sầu thán khổ ưu não cũng vô tánh làm tánh?

Hay nội pháp, ngoại pháp cũng vô tánh làm tánh? Hay bốn tĩnh lự, bốn vô lượng, bốn vô sắc định cũng vô tánh làm tánh? Hay bốn niệm trụ, bốn chánh đoạn, bốn thần túc, năm căn, năm lực, bảy đẳng giác chi, tám thánh đạo chi cũng vô tánh làm tánh? Hay không giải thoát môn, vô tướng, vô nguyện giải thoát môn cũng vô tánh làm tánh? Hay tám giải thoát, tám thắng xứ, chín thứ đệ định, mười biến xứ cũng vô tánh làm tánh?

Hay bố thí ba la mật đa, tịnh giới, an nhẫn, tinh tiến, tĩnh lự, bát nhã ba la mật đa cũng vô tánh làm tánh? Hay nội không, ngoại không, nội ngoại không, không không, đại không, thắng nghĩa không, hữu vi không, vô vi không, tất cánh không, vô tế không, tán không, vô biến dị không, bổn tánh không, tự tướng không, cộng tướng không, nhất thiết pháp không, bất khả đắc không, vô tánh không, tự tánh không, vô tánh tự tánh không cũng vô tánh làm tánh? Hay khổ thánh đế, tập diệt đạo thánh đế cũng vô tánh làm tánh? Hay tất cả tam ma địa môn, tất cả đà la ni môn cũng vô tánh làm tánh?

Hay phật mười lực, bốn vô sở úy, bốn vô ngại giải, đại từ, đại bi, đại hỷ, đại xả, mười tám pháp phật bất cộng cũng vô tánh làm tánh? Hay pháp vô vong thất, tánh hằng trụ xả cũng vô tánh làm tánh? Hay nhất thiết trí, đạo tướng trí cũng vô tánh làm tánh? Hay sơ nhãn, đệ nhị, đệ tam, đệ tứ, đệ ngũ nhãn cũng vô tánh làm tánh? Hay sơ thần thông, đệ nhị, đệ tam, đệ tứ, đệ ngũ, đệ lục thần thông cũng vô tánh làm tánh? Hay hữu vi giới vô vi giới cũng vô tánh làm tánh?

Phật nói: Thiện Hiện! Chẳng những nhất thiết tướng trí vô tánh làm tánh, mà sắc thọ tưởng hành thức cũng vô tánh làm tánh. Nhãn xứ, nhĩ tỷ thiệt thân ý xứ cũng vô tánh làm tánh. Sắc xứ, thanh hương vị xúc pháp xứ cũng vô tánh làm tánh.

Nhãn giới, nhĩ tỷ thiệt thân ý giới cũng vô tánh làm tánh. Sắc giới, thanh hương vị xúc pháp giới cũng vô tánh làm tánh. Nhãn thức giới, nhĩ tỷ thiệt thân ý thức giới cũng vô tánh làm tánh. Nhãn xúc, nhĩ tỷ thiệt thân ý xúc cũng vô tánh làm tánh. Nhãn xúc làm duyên sanh ra các thọ, nhĩ tỷ thiệt thân ý xúc làm duyên sanh ra các thọ cũng vô tánh làm tánh. Địa giới, thủy hỏa phong không thức giới cũng vô tánh làm tánh.

Vô minh, hành, thức, danh sắc, lục xứ, xúc, thọ, ái, thủ, hữu, sanh lão tử sầu thán khổ ưu não cũng vô tánh làm tánh. Nội pháp, ngoại pháp cũng vô tánh làm tánh. Bốn tĩnhlự, bốn vô lượng, bốn vô sắc định cũng vô tánh làm tánh. Bốn niệm trụ, bốn chánh đoạn, bốn thần tức, năm căn, năm lực, bảy đẳng giác chi, tám thánh đạo chi cũng vô tánh làm tánh.

Không giải thoát môn, vô tướng, vô nguyện giải thoát môn cũng vô tánh làm tánh. Tám giải thoát, tám thắng xứ, chín thứ đệ định, mười biến xứ cũng vô tánh làm tánh. Bố thí ba la mật đa, tịnh giới, an nhẫn, tinh tiến, tĩnh lự, bát nhã ba la mật đa cũng vô tánh làm tánh.

Nội không, ngoại không, nội ngoại không, không không, đại không, thắng nghĩa không, hữu vi không, vô vi không, tất cánh không, vô tế không, tán không, vô biến dị không, bổn tánh không, tự tướng không, cộng tướng không, nhất thiết pháp không, bất khả đắc không, vô tánh không, tự tánh không, vô tánh tự tánh không cũng vô tánh làm tánh. Khổ thánh đế, tập diệt đạo thánh đế cũng vô tánh làm tánh. Tất cả tam ma địa môn, tất cả đà la ni môn cũng vô tánh làm tánh.

Phật mười lực, bốn vô sở úy, bốn vô ngại giải, mười tám pháp phật bất cộng cũng vô tánh làm tánh. Đại từ, đại bi, đại hỷ, đại xả cũng vô tánh làm tánh. Pháp vô vong thất, tánh hằng trụ xả cũng vô tánh làm tánh. Hất thiết trí, đạo tướng trí cũng vô tánh làm tánh. Sơ nhãn, đệ nhị, đệ tam, đệ tứ, đệ ngũ nhãn cũng vô tánh làm tánh. Sơ thần thông, đệ nhị, đệ tam, đệ tứ, đệ ngũ, đệ lục thần thông cũng vô tánh làm tánh. Hữu vi giới, vô vi giới cũng vô tánh làm tánh.

Cụ thọ Thiện Hiện thưa phật rằng: bạch Thế Tôn! Duyên nào nhất thiết tướng trí vô tánh làm tánh? Duyên nào sắc thọ tưởng hành thức cũng vô tánh làm tánh? Duyên nào nhãn xứ, nhĩ tỷ thiệt thân ý xứ cũng vô tánh làm tánh? Duyên nào sắc xứ, thanh hương vị xúc pháp xứ cũng vô tánh làm tánh?

Duyên nào nhãn giới, nhĩ tỷ thiệt thân ý giới cũng vô tánh làm tánh? Duyên nào sắc giới, thanh hương vị xúc pháp giới cũng vô tánh làm tánh? Duyên nào nhãn thức giới, nhĩ tỷ thiệt thân ý thức giới cũng vô tánh làm tánh? Duyên nào nhãn xúc, nhĩ tỷ thiệt thân ý xúc cũng vô tánh làm tánh? Duyên nào nhãn xúc làm duyên sanh ra các thọ, nhĩ tỷ thiệt thân ý xúc làm duyên sanh ra các thọ cũng vô tánh làm tánh?

Duyên nào địa giới, thủy hỏa phong không thức giới cũng vô tánh làm tánh? Duyên nào vô minh, hành, thức, danh sắc, lục xứ, xúc, thọ, ái, thủ, hữu, sanh lão tử sầu thán khổ ưu não cũng vô tánh làm tánh? Duyên nào nội pháp, ngoại pháp cũng vô tánh làm tánh.

Duyên nào bốn tĩnh lự, bốn vô lượng, bốn vô sắc định cũng vô tánh làm tánh? Duyên nào bốn niệm trụ, bốn chánh đoạn, bốn thần túc, năm căn, năm lực, bảy đẳng giác chi, tám thánh đạo chi cũng vô tánh làm tánh?

Duyên nào không giải thoát môn, vô tướng, vô nguyện giải thoát môn cũng vô tánh làm tánh? Duyên nào tám giải thoát, tám thắng xứ, chín thứ đệ định, mười biến xứ cũng vô tánh làm tánh? Duyên nào bố thí ba la mật đa, tịnh giới, an nhẫn, tinh tiến, tĩnh lự, bát nhã ba la mật đa cũng vô tánh làm tánh?

Duyên nào nội không, ngoại không, nội ngoại không, không không, đại không, thắng nghĩa không, hữu vi không, vô vi không, tất cánh không, vô tế không, tán không, vô biến dị không, bổn tánh không, tự tướng không, cộng tướng không, nhất thiết pháp không, bất khả đắc không, vô tánh không, tự tánh không, vô tánh tự tánh không cũng vô tánh làm tánh?

Duyên nào khổ thánh đế, tập diệt đạo thánh đế cũng vô tánh làm tánh? Duyên nào tất cả tam ma địa môn, tất cả đà la ni môn cũng vô tánh làm tánh? Duyên nào phật mười lực, bốn vô sở úy, bốn vô ngại giải, mười tám pháp phật bất cộng cũng vô tánh làm tánh? Duyên nào đại từ, đại bi, đại hỷ, đại xả cũng vô tánh làm tánh? Duyên nào pháp vô vong thất, tánh hằng trụ xả cũng vô tánh làm tánh? Duyên nào nhất thiết trí, đạo tướng trí cũng vô tánh làm tánh?

Duyên nào sơ nhãn, đệ nhị, đệ tam, đệ tứ, đệ ngũ nhãn cũng cô tánh làm tánh? Duyên nào sơ thần thông, đệ nhị, đệ tam, đệ tứ, đệ ngũ, đệ lục thần thông cũng vô tánh làm tánh? Duyên nào hữu vi giới, vô vi giới cũng vô tánh làm tánh?

Phật nói: Thiện Hiện! Nhất thiết tướng trí tự tánh vô vậy; nếu pháp tự tánh vô, pháp này vô tánh làm tánh. Sắc thọ tưởng hành thức tự tánh vô vậy;nếu pháp tự tánh vô, pháp này vô tánh làm tánh. Nhãn xứ, nhĩ tỷ thiệt thân ý xứ tự tánh vô vậy; nếu pháp tự tánh vô, pháp này vô tánh làm tánh. Sắc xứ, thanh hương vị xúc pháp xứ tự tánh vô vậy; nếu pháp tự tánh vô, pháp này vô tánh làm tánh.

Nhãn giới, nhĩ tỷ thiệt thân ý giới tự tánh vô vậy; nếu pháp tự tánh vô, pháp này vô tánh làm tánh. Sắc giới, thanh hương vị xúc pháp giới tự tánh vô vậy; nếu pháp tự tánh vô, pháp này vô tánh làm tánh. Nhãn thức giới, nhĩ tỷ thiệt thân ý thức giới tự tánh vô vậy; nếu pháp tự tánh vô, pháp này vô tánh làm tánh. Nhãn xúc, nhĩ tỷ thiệt thân ý xúc tự tánh vô vậy; nếu pháp tự tánh vô, pháp này vô tánh làm tánh. Nhãn xúc làm duyên sanh ra các thọ, thĩ tỷ thiệt thân ý xúc làm duyên sanh ra các thọ tự tánh vô vậy; nếu pháp tự tánh vô, pháp này vô tánh làm tánh.

Địa giới, thủy hỏa phong không thức giới tự tánh vô vậy; nếu pháp tự tánh vô pháp này vô tánh làm tánh. Vô minh, hành, thức, danh sắc, lục xứ, xúc, thọ, ái, thủ, hữu, sanh lão tử sầu thán khổ ưu não tự tánh vô vậy; nếu pháp tự tánh vô, pháp này vô tánh làm tánh. Nội pháp, ngoại pháp tự tánh vô vậy; nếu pháp tự tánh vô, pháp này vô tánh làm tánh.

Bốn tĩnh lự, bốn vô lượng, bốn vô sắc định tự tánh vô vậy; nếu pháp tự tánh vô, pháp này vô tánh làm tánh. Bốn niệm trụ, bốn chánh đoạn bốn thần túc, năm căn, năm lực, bảy đẳng giác chi, tám thánh đạo chi tự tánh vô vậy; nếu pháp tự tánh vô, pháp này vô tánh làm tánh. Không giải thoát môn, vô tướng, vô nguyện giải thoát môn tự tánh vô vậy; nếu pháp tự tánh vô, pháp này vô tánh làm tánh.

Tám giải thoát, tám thắng xứ, chín thứ đệ định, mười biến xứ tự tánh vô vậy; nếu pháp tự tánh vô, pháp này vô tánh làm tánh. Bố thí ba la mật đa, tịnh giới, an nhẫn, tinh tiến, tĩnh lự, bát nhã ba la mật đa tự tánh vô vậy; nếu pháp tự tánh vô, pháp này vô tánh làm tánh.

Nội không, ngoại không, nội ngoại không, không không, đại không, thắng nghĩa không, hữu vi không, vô vi không, tất cánh không, vô tế không, tán không, vô biến dị không, bổn tánh không, tự tướng không, cộng tướng không, nhất thiết pháp không, bất khả đắc không, vô tánh không, tự tánh không, vô tánh tự tánh không tự tánh vô vậy; nếu pháp tự tánh vô, pháp này vô tánh làm tánh.

Khổ thánh đế, tập diệt đạo thánh đế tự tánh vô bậy; nếu pháp tự tánh vô, pháp này vô tánh làm tánh. Tất cả tam ma địa môn, tất cả đà la ni môn tự tánh vô vậy; nếu pháp tự tánh vô, pháp này vô tánh làm tánh.

Phật mười lực, bốn vô sở úy, bốn vô ngại giải, mười tám pháp phật bất cộng tự tánh vô vậy; nếu pháp tự tánh vô, pháp vô tánh làm tánh. Đại từ, đại bi, đại hỷ, đại xả tự tánh vô vậy; nếu pháp tự tánh vô, pháp này vô tánh làm tánh. Pháp vô vong thất, tánh hằng trụ xả tự tánh vô vậy; nếu pháp tự tánh vô, pháp này vô tánh làm tánh. Nhất thiết trí, đạo tướng trí tự tánh vô vậy; nếu pháp tự tánh vô, pháp này vô tánh làm tánh.

Sơ nhãn, đệ nhị, đệ tam, đệ tứ, đệ ngũ nhãn tự tánh vô vậy; nếu pháp tự tánh vô, pháp này vô tánh làm tánh. So thần thông, đệ nhị, đệ tam, đệ tứ, đệ ngũ, đệ lục thần thông tự tánh vô vậy; nếu pháp tự tánh vô, pháp này vô tánh làm tánh. Hữu vi giới, vô vi giới tự tánh vô vậy; nếu pháp tự tánh vô, pháp này vô tánh làm tánh.

Cụ thọ Thiện Hiện thưa phật rằng: bạch Thế Tôn! Duyên nào nhất thiết tướng trí tự tánh vô? Phật nói: Thiện Hiện! Nhất thiết tướng trí không tự tánh hòa hợp vậy. Nếu pháp không tự tánh hòa hợp, thời pháp này lấy vô tánh làm tánh.

Bạch Thế Tôn! Duyên nào sắc thọ tưởng hành thức tự tánh vô? Thiện Hiện! Sắc thọ tưởng hành thức không tự tánh hòa hợp vậy. Nếu pháp không tự tánh hòa hợp, thời pháp này lấy vô tánh làm tánh.

Bạch Thế Tôn! Duyên nào nhãn xứ, nhĩ tỷ thiệt thân ý xứ tự tánh vô? Thiện Hiện! Nhãn xứ, nhĩ tỷ thiệt thân ý xứ không tự tánh hòa hợp vậy. Nếu pháp không tự tánh hòa hợp, thời pháp này lấy vô tánh làm tánh.

Bạch Thế Tôn! Duyên nào sắc xứ, thanh hương vị xúc pháp xứ tự tánh vô? Thiện Hiện! Sắc xứ, thanh hương vị xúc pháp xứ không tự tánh hòa hợp vậy. Nếu pháp không tự tánh hòa hợp, thời pháp này lấy vô tánh làm tánh.

Bạch Thế Tôn! Duyên nào nhãn giới, nhĩ tỷ thiệt thân ý giới tự tánh vô? Thiện Hiện! Nhãn giới, nhĩ tỷ thiệt thân ý giới không tự tánh hòa hợp vậy. Nếu pháp không tự ánh hòa hợp, thời pháp này lấy vô tánh làm tánh.

Bạch Thế Tôn! Duyên nào sắc giới, thanh hương vị xúc pháp giới tự tánh vô? Thiện Hiện! Sắc giới, thanh hương vị xúc pháp giới không tự tánh hòa hợp vậy. Nếu pháp không tự tánh hòa hợp, thời pháp này lấy vô tánh làm tánh.

Bạch Thế Tôn! Duyên nào nhãn thức giới, nhĩ tỷ thiệt thân ý thức giới tự tánh vô? Thiện Hiện! Nhãn thức giới, nhĩ ỷ thiệt thân ý thức giới không tự tánh hòa hợp vậy. Nếu pháp không tự tánh hòa hợp, thời pháp này lấy vô tánh làm tánh.

Bạch thế tôn! Duyên nào nhãn xúc, nhĩ tỷ thiệt thân ý xúc tự tánh vô? Thiện Hiện! Nhãn xúc, nhĩ tỷ thiệt thân ý xúc không tự tánh hòa hợp vậy. Nếu pháp không tự tánh hòa hợp, thời pháp này lấy vô tánh làm tánh.

Bạch Thế Tôn! Duyên nào nhãn xúc làm duyên sanh ra các thọ, nhĩ tỷ thiệt thân ý xúc làm duyên sanh ra các thọ tự tánh vô? Thiện Hiện! Nhãn xúc làm duyên sanh ra các thọ, nhĩ tỷ thiệt thân ý xúc làm duyên sanh ra các thọ không tự tánh hòa hợp vậy. Nếu pháp không tự tánh hòa hợp, thời pháp này lấy vô tánh làm tánh.

Bạch Thế Tôn! Duyên nào địa giới, thủy hỏa phong không thức giới tự tánh vô? Thiện Hiện! Địa giới, thủy hỏa phong không thức giới không tự tánh hòa hợp vậy. Nếu pháp không tự tánh hòa hợp, thời pháp này lấy vô tánh làm tánh.

Bạch Thế Tôn! Duyên nào vô minh, hành, thức, danh sắc, lục xứ, xúc, thọ, ái, thủ, hữu, sanh lão tử sầu thán khổ ưu não tự tánh vô? Thiện Hiện! Vô minh cho đến lão tử sầu thán khổ ưu não không tự tánh hòa hợp vậy. Nếu pháp không tự tánh hòa hợp, thời pháp này lấy vô tánh làm tánh.

Bạch Thế Tôn! Duyên nào nội pháp, ngoại pháp tự tánh vô? Thiện Hiện! Nội pháp, ngoại pháp không tự tánh hòa hợp vậy. Nếu pháp không tự tánh hòa hợp, thời pháp này lấy vô tánh làm tánh.

Bạch Thế Tôn! Duyên nào bốn tĩnh lự, bốn vô lượng, bốn vô sắc định tự tánh vô? Thiện Hiện! Bốn tĩnh lự, bốn vô lượng, bôén vô sắc định không tự tánh hòa hợp vậy. Nếu pháp không tự tánh hòa hợp, thời pháp này lấy vô tánh làm tánh.

Bạch Thế Tôn! Duyên nào bốn niệm trụ, bốn chánh đoạn, bốn thần túc, năm căn, năm lực, bảy đẳng giác chi, tám thánh đạo chi tự tánh vô? Thiện Hiện! Bốn niệm trụ cho đến tám thánh đạo chi không tự tánh hòa hợp vậy. Nếu pháp không tự tánh hòa hợp, thời pháp này lấy vô tánh làm tánh.

Bạch Thế Tôn! Duyên nào không giải thoát môn, vô tướng, vô nguyện giải thoát môn tự tánh vô? Thiện Hiện! Không giải thoát môn, vô tướng, vô nguyện giải thoát môn không tự tánh hòa hợp vậy. Nếu pháp không tự tánh hòa hợp, thời pháp này lấy vô tánh làm tánh.

Bạch Thế Tôn! Duyên nào tám giải thoát, tám thắng xứ, chín thứ đệ định, mười biến xứ tự tánh vô? Thiện Hiện! Tám giải thoát cho đến mười biến xứ không tự tánh hòa hợp vậy. Nếu pháp không tự tánh hòa hợp, thời pháp này lấy vô tánh làm tánh.

Bạch Thế Tôn! Duyên nào bố thí ba la mật đa, tịnh giới, an nhẫn, tinh tiến, tĩnh lự, bát nhã ba la mật đa tự tánh vô? Thiện Hiện! Bố thí ba la mật đa cho đến bát nhã ba la mật đa không tự tánh hòa hợp vậy. Nếu pháp không tự tánh hòa hợp, thời pháp này lấy vô tánh làm tánh.

Bạch Thế Tôn! Duyên nào nội không, ngoại không, nội ngoại không, không không, đại không, thắng nghĩa không, hữu vi khôg, vô vi không, tất cánh không, vô tế khon6g, tán không, vô biến dị không, bổn tánh không, tự tướng không, cộng tướng không, nhất thiết pháp khon6g, bất khả đắc không, vô tánh không, tự tánh không, vô tánh tự tánh không tự tánh vô? Thiện Hiện! Nội không cho đến vô tánh tự tánh không không tự tánh hòa hợp vậy. Nếu pháp không tự tánh hòa hợp, thời pháp này lấy vô tánh làm tánh.

Bạch Thế Tôn! Duyên nào khổ thánh đế, tập diệt đạo thánh đế tự tánh vô? Thiệnhiện! Khổ thánh đế, tập diệt đạo thánh đế không tự tánh hòa hợp vậy. Nếu pháp không tự tánh hòa hợp, thời pháp này lấy vô tánh làm tánh.

Bạch Thế Tôn! Duyên nào tất cả tam ma địa môn, tất cả đà la ni môn, tất cả đà la ni môn không tự tánh hòa hợp vậy. Nếu pháp không tự tánh hòa hợp, thời pháp này lấy vô tánh làm tánh.

Bạch Thế Tôn! Duyên nào phật mười lực, bốn vô sở úy, bốn vô ngãi giải, mười tám pháp phật bất cộng tự tánh vô? Thiện Hiện! Phật mười lực cho đến mười tám pháp phật bất cộng không tự tánh hòa hợp vậy. nếu pháp không tư tánh hòa hợp, thời pháp này lấy vô tánh làm tánh.

Bạch Thế Tôn! Duyên nào đại từ, đại bi, đại hỷ, đại xả tự tánh vô? Thiện Hiện! Đại từ, đại bi, đại hỷ, đại xả không tự tánh hòa hợp vậy. Nếu pháp không tự tánh hòa hợp, thòi pháp này lấy vô tánh làm tánh.

Bạch Thế Tôn! Duyên nào pháp vô vong thất, tánh hằng trụ xả tự tánh vô? Thiện Hiện! Pháp vô vong thất, tánh hằng trụ xả không tự tánh hòa hợp vậy. Nếu pháp không tự tánh hòa hợp, thời pháp này lấy vô tánh làm tánh.

Bạch Thế Tôn! Duyên nào nhất thiết trí, đạo tướng trí tự tánh vô? Thiện Hiện! Nhất thiết trí, đạo tướng trí không tự tánh hòa hợp vậy. Nếu pháp không tự tánh hòa hợp, thời pháp này lấy vô tánh làm tánh.

Bạch Thế Tôn! Duyên nào sơ nhãn, đệ nhị, đệ tam, đệ tứ, đệ ngũ nhãn tự tánh vô? Thiện Hiện! Sơ nhãn, đệ nhị, đệ tam, đệ tứ, đệ ngũ nhãn không tự tánh hòa hợp vậy. Nếu pháp không tự tánh hòa hợp, thời pháp này lấy vô tánh làm tánh.

Bạch Thế Tôn! Duyên nào sơ thần thôg, đệ nhị, đệ tam, đệ tứ, đệ ngũ, đệ lục thần thông tự tánh vô? Thiện Hiện! Sơ thần thông, đệ nhị, đệ tam, đệ tứ, đệ ngũ, đệ lục thần thông không tự tánh hòa hợp vậy. Nếu pháp không tự tánh hòa hợp, thời pháp này lấy vô tánh làm tánh.

Bạch Thế Tôn! Duyên nào hữu vi giới, vô vi giới tự tánh vô? Thiện Hiện! Hữu vi giới, vô vi giới không tự tánh hòa hợp vậy. Nếu pháp không tự tánh hòa hợp, thời pháp này lấy vô tánh làm tánh.

Thiện Hiện! Do nhân duyên này, các bồ tát ma ha tát nên biết tất cả pháp đều lấy vô tánh làm tự tánh nơi mình.

Nguồn: Kinh · Luật · Luận Đại thừa bản Việt — Không Hoa tập hợp. Bốn bộ A-hàm đã gỡ khỏi gói ngày 8/9/2026: gói Nikāya có đúng bốn bộ ấy, chia theo từng bài và kèm chú thích của dịch giả. Hai mục còn bản quyền đã chuyển sang gói cài tay, không phát hành lại. Tác phẩm của mình có trong gói mà không muốn, xin báo, sẽ gỡ ngay. Đợt 13 (9/2026): thêm các bộ kinh · luật · luận bản Việt phổ biến trên mạng (bộ chưa có trong gói), ghi công theo dịch giả từng bộ. Đợt 20 (10/2026): thêm và thay bản chép một số bộ kinh · luận bản Việt từ ebook của Pháp Thí Hội (phapthihoi.org), ghi công theo dịch giả từng bộ. Luật tạng (Tứ Phần Luật, Ma-ha Tăng-kỳ Luật): Bản tiếng Việt: HT. Thích Minh Châu, Bhikkhu Indacanda, HT. Tuệ Sỹ, HT. Thích Đức Thắng, HT. Tịnh Sự, HT. Thích Thanh Từ, HT. Thích Đỗng Minh, HT. Thích Phước Sơn, Nguyễn Văn Ngân, Tỳ kheo Thiện Minh, Tâm An – Minh Tuệ và các dịch giả khác. Bản tiếng Anh: Bhikkhu Sujato, Bhikkhu Brahmali, Bhikkhu Bodhi, I.B. Horner, T.W. Rhys Davids, Thanissaro Bhikkhu, Marcus Bingenheimer, Samuel Beal và các dịch giả khác. Dữ liệu từ SuttaCentral, budsas.net (Bình Anson) và tamtangpaliviet.net.